Жеке оқушымен жұмыс Озық тәжірибелермен танысу, тиімділігін анықтау. Мерзімді басылымдарды шолу. Дарынды және педагогикалық тұрғыдан қараусыз қалған балалармен тәрбие жұмысы

Жеке оқушымен жұмыс
Озық тәжірибелермен танысу, тиімділігін анықтау. Мерзімді басылымдарды шолу.
Дарынды және педагогикалық тұрғыдан қараусыз қалған балалармен тәрбие жұмысы
Қазақстан Республикасының жаңа «Білім туралы» заңына мемлекеттік саясат негізінде ең алғашқы рет «Әр баланың жеке қабілетіне қарай интеллектуалдық даму, жеке адамның дарындылығын дамыту» сияқты өзекті мәселелер енгізіліп отыр.
Дарынды да талапты жастар – бүгінгі егеменді еліміздің жарқын болашағы. Осыған орай, елбасы Н.Ә. Назарбаев: «Бізге керегі – шын дарындылар. Нарық қол – аяғымызды қалай қыспасын мемлекет өзінің талантты ұлдары мен қыздарын, тарланбоз жүйріктерін қолдауға, қорғауға міндетті», - деп жеткіншектер болашағына үлкен мән берген.
Баланың бойында күш-қуаты жеткілікті, шын дарынды екендігіне сендіру – ұстаз бойындағы құдіретті күш, өйткені сенім үлкен жеңіске жетелейді. Терең біліммен қоса, саналы тәрбие беру – әрбір ұстаздың абыройлы борышы.
Тілді тереңдетіп оқыту бүгінгі таңда білім берудің мемлекеттік тұжырым концепциясының басты бағыттарының біріне айналып отыр.
Тілді білу ұлтаралық қарым-қатынасты мәдениетті жақсартады. Әрбір халықтың жылдар бойы жасаған мәдениетін, оның озық үлгілерін таныту арқылы баланы сол уақытқа құрметтеп қарауға тәрбиелеумен бірге оның тілге деген сүйіспеншілік сезімін оятады.
1. Орысша-қазақша сөздік. Қазақ совет энциклопедиясының бас
редакциясы.- Алматы,1978
2. Краткая педагогическая энциклопедия.- М.: Энциклопедия, 1994 - 576 б.
3.Скаткин М.Н.Изучение, обобщение и внедрение передового педагогического опыта.- М.,1977
4.Ожегов С.И. Орыс тілі сөздігі.- М.,1994.
5. .Дистервег А. Избранные педагогические сочинения - М., 1956. - 320 б.
6. Макаренко А.П. Избранные педагогические сочинения. В 2-х томах.- М., 1997 – 320 б .
7. Поташник М.М. Педагогическое творчество проблемы развития и опыт.- Киев, 1998. -189 б.
8.Тұрғынбаева Б.А. Ұстаздық шығармашылық - Алматы, 2007
9. Немов Р.С. «Психология» Алматы 2003 (198-201 бет).
10. Мектептегі психологиялық қызметтің жүйесінің мазмұны. Тараз 2002
11. Шевандрин Н. И. «Психодиагностика, коррекция и развитие личности» М.,1998 г.
12. Жұмабаев Ә. Мектептегі психологиялық қызметтің жүйесінің мазмұны.// Тараз ж-лы.- 2002, 8 – 11 б.
13. Керимов Л.К. Трудный подросток и его перевоспитание. -
Алма-Ата: КазГПУ имени Абая, 1991. 7.5 п.л.
        
        Қазақстан республикасы Білім және Ғылым минсрлігі
Семей қаласы Шәкәрім ... ... ... ... ... ... Озық тәжірибелермен танысу, тиімділігін
анықтау. Мерзімді басылымдарды шолу. Дарынды және педагогикалық тұрғыдан
қараусыз қалған балалармен ... ... тобы ... Турбаева Б.М
Тексерген: Тұрғанбаева Б. Ш
Семей-2015
1. Жеке оқушымен жүргізілетін жұмыстың ... ... ... жаңа «Білім туралы» заңына мемлекеттік
саясат негізінде ең алғашқы рет «Әр баланың жеке ... ... ... жеке адамның дарындылығын дамыту» сияқты өзекті
мәселелер ... ... ... да ... ... – бүгінгі егеменді еліміздің жарқын
болашағы. Осыған орай, елбасы Н.Ә. ... ... ... – шын
дарындылар. Нарық қол – ... ... ... ... ... ... мен қыздарын, тарланбоз жүйріктерін қолдауға, қорғауға міндетті», ... ... ... ... мән берген.
          Баланың бойында күш-қуаты жеткілікті, шын дарынды екендігіне
сендіру – ұстаз ... ... күш, ... ... ... ... ... біліммен қоса, саналы тәрбие беру – ... ... ... ... ... оқыту бүгінгі таңда білім берудің мемлекеттік
тұжырым концепциясының басты бағыттарының біріне ... ... ... білу ұлтаралық қарым-қатынасты мәдениетті жақсартады. Әрбір
халықтың жылдар бойы жасаған мәдениетін, оның озық үлгілерін таныту арқылы
баланы сол ... ... ... ... бірге оның тілге деген
сүйіспеншілік сезімін оятады.
          Дарынды ... ... ... және ... ... мақсаты – оқушыларға қазақ тілі пәні бойынша терең ... ... осы ... ... ... ... қазақ тілінің
байлығы, көркемдігі, әуездігі, сөйлеу мәдениеті мен ... ... ... тілі мемлекеттік тіл ретінде қоғамымыздағы халықтар
арасындағы ізгілік қатынасы, түсініктікті, ... ... ... ... қызмет етеді. Қазақстан Республикасының ... ... ... достығын, Ата Заңын, мемлекеттік рәміздерін
құрметтеуге үндей отырып, дара тұлға ... ... ... ... мақсат етеді.
          Бағдарлама төмендегідей міндеттерді атқарады:
1. Мектеп бағдарламасын жан-жақты меңгеру
2. Алған білімдерін ... ... ... ... ... бойынша шығармашылық жұмысын дамыту
4. Қазақша ойлауға, қазақша сөйлеу желісіне, қазақша сөйлеу әуезділігіне
    жету
          Дарынды балаларға ... ... және оның ... ... бөлгенді жөн көрдім.
          Бірінші басқышта мынадай талаптар қойылады:
1. Жазу көркемділігінің дұрыс болуы
2. Ойын жүйелі жеткізе білуі
3. Сурет ... ... ... білуі
4. 4-5 өлеңді жатқа айтуы
5. Сөзге талдау жасауы
6. Суретті альбом жасай білуі
7. Мәтінге жуық ... ... ... құрамын талдай білуі
9. Сөз таптарына қарай талдай білуі
10. Шағын әңгіме, шығарма жаза бастауы
11. Ауыз әдебиеті үлгілерін меңгере ... Енді ... ... ... ... ... оқушыларға мынадай
талаптар қойылады:
1. Тереңдетілген бағдарлама негізінде білім деңгейі сараланады
2. Оқушылар қосымша оқулықтармен ... ... ... ... ... әңгіме жазады
4. Шығармашылық ізденіс жұмыстарын ... ... ... ... ... ... жолдарын меңгереді
         Үшінші басқыштағы оқушылардың талап-деңгейі:
1. Қазақ тілінің салалары бойынша жан-жақты талдау жасайды
2. Ойын әдеби тілде көркемдеп жеткізе ... ... ... ... ... өнер иелерінің шығармашылығын оқиды
4. Баспасөзде көрінеді, конкурстарға қатысады
5. Рефераттар жазады
6. Өнер бәйгелерде көрінеді
7. Шығармашылық жұмысы ғылым ... ... ... ... қабілетін дамытудың жұмыс түрлері:
1. Әр түрлі кездесулер өткізу
2. Тарихи орындар мен мұражайларға апару
3. Әр түрлі тақырыпта сайыс, пікірталас ... ... ... ... ... ... ... туралы мағлұмат жинайды, рефераттар жазады
5. Тыңдау, оқу, жазу, сөйлесу, тілдесу жұмыстарын жүргізу
          Дарынды және ... ... ... ... ... ... рөлі ... беру емес, дара тұлғаның өзіндік
мүмкіндігін ашу, ... ... ... бағалауына және ойлау
дербестігіне көп ... бөлу ... бұл ... ... ... туғызады.
Озық тәжірибелермен танысу, тиімділігін анықтау
Жоғары мектеп оқытушысы өз саласының маманы ... ... ... айқындалған психологиялық, педагогикалық, ... да ... ... ... ... ... тиіс. Өкінішке орай жоғары оқу орындары білім беру жүйесі
қызметіне бірден араласып кететіндей ... ... отыр деп ... ... атап ... ... ... жас мамандары кәсіби
әрекетте туындайтын мәселелерді шешуде педагогика мен ... ... ... үрдісінде жаңашылдық технологияларды
қолдануға, студенттермен тәрбиелік мақсаттағы ... ... ... өз ... ... ... ... көріп
жүрміз. Тіпті өзі оқыған ғылым саласында да ... ... ... білім мекемелері мен өндірістерде жас маманды жұмысқа бейімдеу, оның
ұжыммен етене болып кетуіне жағдай ... ... ... толмау
сезімдерінің болмауына ықпал ету ісі ... өз ... ... ... Оның ... оқу орындарында жаңашылдық үрдістердің
кенжелеуі, оқу-әдістемелік, ... ... ... орын алуы мен ... өз ... ... ... болмауы, оқу орындарындағы шамадан ... ...... ... ... ... керісінше міндеттер ауқымының молдығы, жастардың педагогикалық
қызметке ... ... ... ... ... етпеуі т.б.с.с. Алайда
болашақты ойлаған әр басшының, аға буын өкілінің, ... ... ... ... тәрбиелеуге бей-жай қарамайтындығына сенім жоқ
емес.
Тәлімгерлік-тәрбиенің бір ... Ол – жас ... ... ... ... аз шығынмен қолданбалы құзыреттіліктерді меңгертудің қуатты
құралы. ... озық ... ... Тек өзгеден ... ... ... ғана ... атқа ие ... Сондықтан
«озық тәжірибе» ұғымын мәнін қарастырғанды жөн санадық.
Озық тәжірибеге түсіндірме сөздікте практикада меңгерілген ... ... ... адам ... сол әлем мен ... өз ара ... ... ... ... ... осыдан келіп
шығатын «педагогикалық озат тәжірибе» ұғымының мағанасын педагогикалық
энциклопедияда: ... оқу мен ... ... тәсіл жүйесі, оны
жұмыс процесінде қолдану және жетілдіру; оқу- ... ... ... ... ... ... мұғалімнің педагогикалық
шеберлігінің негізі;педагогикалық ғылымды дамытудың көзі деген мағына
арқылы ... бұл ... ... ... ... ... іс-
тәжірибе немесе озық педагогикалық тәжірибе дегеніміз - ... ... ... ... аз ... күш, ... жұмсау
арқылы жоғары нәтиже алуға болатын тиімді тәжірибе» деген тұжырым жасайды.
Бұл ретте тәжірибенің озық ... ... үшін ... ... тиіс ... ... бөлу ... туындайды. Төменде өз
тәжірибемізде қолданылған критерийлер кестесін келтіріп отырмыз.
Кесте № 1 Озық тәжірибені анықтау критерийлері
|Озық ... ... ... ... ... | ... ... |Оның: |
| |- ... ... ... |
| |- ... ... ... ... |
| ... |
| |- ... ... ... ... |
| |- ... ... сай ... |
| 2. ... ... ... ... ... |
| ... ... сапасын арттырудағы |
| ... ... |
| 3. ... ... ... ғылыммен байланыстылығы |
| 4.Тиімділігі ... ... ... ... оқу – |
| ... ... ... оң ықпалы |
| 5.Жаңалығы ... ... ... |
| ... ... пайдалану белгілі бір уақыттарға |
| ... ... ... |
| 7. ... ... аз күш ... ... жоғары тиімділік |
| ... |
| 8. ... ... ... ... ... ... |
| 9. Креативтілігі ... ... ... ... |
| ... бөлеуі ... ... ... келе ... ... ең ... еңбектерін бағалай отырып озат деп танылатын тәжірибені ... ... ... ... ... ... ... өзіндік үлес қосып жүрген, жаңашыл, сапалы ... ... ... тәлімгерлерді анықтап алғаны жөн. Олардың
әрқайсысының қай бағытта басқаға ... бере ... ... ... ... ... жас мамандарды оларға ... ... ... ... әдетте озат тәжірибе иесі, педагогикалық әрекетте
шеберлігімен танылған ... ... ... ... ... ... ... тәлімгер жайлы
сөз қозғамауға болмайды. Жақсы ... болу үшін ең ... ... ... ... ... тәлімгер өзінен мықты, өзінен ақылды жанды тәрбиелеуге
барын салады. Сондықтан да тәлімгерлікті ең алдымен ... ... ... ... міндеті – жас маманға өзін - өзі іске қосудың тетіктерін
меңгерту, өз ... ... ... баға ... ... тұлғаның
жекелік қасиеттерінің дамуына көмектесу болып табылады.
Тәлімгердің ... ... ... да, ... алушы мен оның
ұстазының, әріптестер мен басшылар арасындағы ... ... ... құрылуына тікелей байланысты. Олардың ортақ іске қатысты мотивтерінің
сәйкес, ортақ мүдделері ұқсас және ақиқатқа ... ... ... жұмыстың жемістілігін қамтамасыз етеді.
Тәлімгердің жұмысының ... ...... ...... ... ... түзетушілік қызметтер жатады.
- ұйымдастырушылық-басқарушылық қызмет жас мамандардың ... ... ... тәлімгерлік жұмыстың бағыт бағдарын
айқындау, жоспарын жасау, үйренушінің педагогикалық ... ... ... ... әлеуметтік – педагогикалық ... жас ... ... ... ... қатынас мәдениетіне, оны кәсіби дамудың жеке траекториясын
жасауына көмек көрсетуге бағытталады;
- ...... ... жас ... оқу ... ... қамтамасыздандыруға, педагогикалық технологияларды
пайдалануға машықтандыру, студенттермен тәрбие жұмыстарын ұйымдастырудың
тиімді ... ... ... ... ... кеңес берушілік өзінің қызмет кәсіби білімі мен
тәжірибесін ... ... ... жас ... оны ... ... ... құзыреттіліктерді қалыптастыру үшін қандай ақпаратпен ... ... ... табу мен ... ... ... ақыл кеңестер беру
аясында жүргізіледі. 
Тәлімгерлік не береді ... ... ең ... ... ... алдына қойылып отырған сапалы маман дайындаудың ... жас ... өз ... қыр - ... ... оқыту
әдістері мен технологияларын тез ... ... ... ... ... ... ... азайтады; жас мамандардың
білім мекеме ... ... - ... ... ... ... формаларда жүзеге асырылады деген мәселеге
тоқталсақ, білім ... кең ... ... ... ... болады. Олар төмендегі кестеде қысқаша бейнеленген:
|Ұйымдастыру бірліктері |Түрлері ... ... ... ... ... |Бақылау ... ... ... |
|және әдістемелік ... ... ... ... ... ... ... білім алу |
|зертханалар, озық ... мен ... ... ... ... шығармашылық есебі| |
| |т.б.. | ... ... ... мен ... озат ... ... ... бар. Бұларға қосымша: баспадан еңбегін басып
шығару, газет – журналдарда жариялау, хабарлар ... ашық ... ... ... жұмыстарда насихаттау, семинарлар өткізу, авторлық
кештер не күн ... ... ... де барлығымызға таныс.
Біз өз мақаламызда соңғы уақыттарды қолданысқа еніп ... ... мен ... жаңа формаларының кейбіріне тоқталуды жөн көрдік.
Озат тәжірибені таратудың инновациялық формаларының бірі – шеберлік сынып
әдісі. Мұндағы басты ... ... ... ... ...... ... біліктері қалыптасқан, тәжірибелік жұмыстарды ... ... ... ... ... ... өз
әрекетінің қорытындыларын болжайтын, әдістемелік нұсқаулар дайындайтын
ұстазды айту қабылданған.
С.И. Ожеговтың ... ... ... ... ... табуға болады. Оларға тоқтала кетсек: өндірістің белгілі бір
саласындағы білікті маман; өндірістің жеке бір ... ... ... ... әрі ... ... адам; өз ісінде жоғары өнерге жеткен
маман. Бұлардың ішіндегі ... ... екі ... ... ... ... ... «педагогикалық шеберлік» ұғымының
сипаттамасына мына төмендегі компоненттер енеді:
• психологиялық және этикалық-педагогикалық ... ... ... техника;
• кәсіби әрекетті жүзеге асыруға қажетті тұлғаның арнайы сапалары.
Халқымызда ... қолы ... ... ... сөз бар. ... астарында
өз білгеніңді өзгеге үйрету керектігі меңзеледі. Шеберлік сынып бұл ... ... ... ... ... озат ... өз ... өзгелерге таныту мен
таратудың ең оңтайлы жолы. Ал қатысушы үшін - практикалық ... ... жаңа ... ... ... тәсілі. Белгілі ғалым М.М.Поташник
шеберлік – ... ... ... ... ... ... түрі ... Шеберлік – сынып жинақталған озық тәжірибені ... ... ... ... ... ... формаларының бірі.
Демек шебер өз тәжірибесін, білімін, шеберлігін мен өнерін ашық көрсетеді.
«Шеберлік - сынып» - бұл озат ... ... ... ... ... ... ... өзін таныстыруы. «Шеберлік сыныпта»
тәжірибе авторы: тек өзіне ғана тән ... ... мен ... тәсілдерден тұратын; оқу – тәрбие үрдісін шешудің тиімділігін
арттыратын өзара байланыстағы ерекше іс - әрекеттерден түзілген; мұғалімнің
жұмысындағы ... әр әдіс пен ... ... қолданудағы
оптимальділікті, педагогикалық іс-әрекетінде субъектімен жұмыс етудегі
әртүрлілікті, олардың тұлғалық ... ... ... ... жан ... ... өзіндік оқыту жүйесін танытуы тиіс.
«Шеберлік сыныпты» ұйымдастырып өткізудің өзіндік реті мен ... Тек сол ... ғана оған ... қанағат тауып, өздеріне
қажеттісін алуларына мүмкіндік пайда болады. Біз өз ... ... ... ... ... ... алдық.
1. Шебер – педагогтың тәжірибесін презентациялау. Бұл қадамда мұғалім
қолданатын технологиялар мен озық әдістердің ... ... ... ... негіздері жайлы түсінік беріледі. Шеберлік сыныптың осы
кезеңінде шебер қазіргі педагогикалық ... ... ... технологияларды кеңінен қолдану мүмкіндігі бар. Атап айтсақ
мультимедиялық техникамен слайдтар арқылы, интерактивті, маркерлік тақтаны,
компьютерді пайдалану ... ... ... ... ... ... Сабақ немесе сабақтар жүйесін көрсету. Шеберлік сыныптың ... ... ... сабақтың жобасы жайлы әңгімелейді. ... ... мен ... ... ... ... қысқаша
сипаттайды. Сабақта пайдаланылатын бұл әдістерден ... ... ... ... ... ... отырған жоба бойынша қатысушылар мен
тыңдаушылардың қойған сұрақтарына жауап ұйымдастырылады.
3. Тыңдаушыларды қатыстыра отырып, ... ... ... жұмыс
жасаудың соны тәсілдерін демонстрациялайтын иммитациялық сабақтар өткізу.
Білім көтерудегі ... ... ... ... мен ... ... ... Мысалы каникул кезінде ұйымдастырылатын
курстық ... ... өте көп ... ... ... мен
оқытушылардың басқосулары т.б. жағдайлар. Мұндай кездерде көп мәселелер
сол іс - ... ... ... ... арқылы жүргізіледі.
Тәжірибе авторы бұл кезеңде өзін ... ... ... ... алуы тиіс.
4. Жобалау (проектілеу) кезеңі. Шеберлік сыныпта ауызша насихатталып,
практикалық тұрғыда байқалған тәжірибеден соң ... ... ... да, ... ... ... осы тәжірибе бойынша өз
алғандарын жобалауға тапсырма алады. Шебердің мақсаты ... ... мен ... ... топтарға дұрыс бөлу болып табылады.
Тіпті жеке дара жұмыс жасағылары ... де ... ... ... ... ... ... беруші, басқарушы ролінде болып, қатысушылардың өз
бетінше жұмыстарын ұйымдастырады, өздерінің еркін жұмыс істеуіне ... ... ... Бұл кезеңінде шебер мен қатысушылардың бірлескен
жұмыстары ... ... ... ... ... ... қабылданады. Шеберлік сыныпқа қатысушы оқытушылар ... ... ... ... ... «тиімді» не
«тиімсіз» болғанын дәлелдей алу, соған ... ... ... бірлесе орындалып өткен әрекеттің нәтижесін зерттеумен айналысады.
Тек сонда ғана алдағы жұмыстарда дұрыс мақсат қойып, алға ... ... ... жасау мүмкін болады.
Кейбір шеберлік сыныптарды шығармашылық ... ... да ... ... оған ... әрқайсысының
белсенділігін арттыру, олардың бастамаларын қолдау, әрекеттеріне ... ... ... Ол ... мен шығармашылықты
ынталандырады.
Жас маманның ... ... әсер ... әдістемелік жұмыстың бір түрі
портфолио әзірлеу.
Портфолио - мұғалімнің кәсіби ... ... ... ... Бұл әдіс ... ... бизнес салаларынын келген
және оны мұғалім де, оқушы да тіпті білім беру ұйымдары да ... ...... бір жас ... жетістіктерін жинақтау, бағалау
тәсілі. Тәлімгер жас ... ... ... ... ...... ол ... пікір алмасу ұйымдастырып отыруы оның кәсіби
жетілуінің тиімділігін арттырары сөзсіз.
Маманды жұмыс ... ... ... ... бірі ... ... ... қолданылады. «Коучинг» ұғымын ең алғаш қолданысқа
енгізген ағылшын бизмесмені және кеңесшісі ... ... ... ... ... «дайындау», «жаттықтыру» дегенді білдіреді.
Коучингтің философиясы: әр адам «мен бұдан да қабілеттірекпін» деген
сезіммен өмір ... олар ... не ... ... ... ... ... алады. Дегенмен ол үшін нақты жағдайды сезіне алуы, ержүрек
болуы, тоқтаусыз әрекет етуі керек. Бақытты, ... болу тек ... ғана ... ... бола алады.
Коуч (жаттықтырушы) маманның (оның қызметін тұтынушы) қызметтегі
әлсіз ... ... ... қателіктерін талдай отырып, оның өз қатесін
өзінің табуына, ... ... өзін ... ... ... ... ақыл ... мәселені шешудің рецептілері берілмейді. Коуч
тәрбиеленушілерді сұрақтар қою, жағдаятты талдау, оған басқаша қарау ... ... ... ... Сол ... ... әлеуетіне әсер
ететін, оның ішкі ресурстарын ашып, ... ... ... ... ... ... мен тәрбиеленушінің бірлескен әрекеті. Ол адамның ішкі
күштерін белсендіреді. Сондықтан ... ... ... ... жағынан әлдеқайда жоғары тұр деуге болады.
Оның тиімділігі адамдармен жұмыс жасаудың тиімді ... ... 3 ... ... ... ... ... және тұтынушы соңғының мақсаттары мен қажеттіліктеріне
бағытталған, тұтынушының жеке дара ... ... ... нәтижеге
қол жеткізуге бағытталған синергияға негізделуі.
2.Коучингтің құрылымы: ... ... ... ... ... үйрену барысында өзіне көбірек жауапкершілік
алады, белсенді ойлап әрекет етеді, алдына ... ... ... Коуч ... өз ... ... жоюды, дербес шешім
қабылдауға үйретудің, соның нәтижесінде еңбек өнімділігі арттырып, одан
қанағат ... жеке ... ... етудің жолдарын білетін кәсібилік ... ... ... және ... ... ... қалған балалармен тәрбие
жұмысы
«Қиын бала» мәселесі – бұл ... ... Бала ... ... болып
дүниеге келмейді, ол жүре пайда болады. ... ... ... ... ... мен қатар баланың қалыптасып, жетілуіне қатысы бар
тұлғалардың бала дамуына көңіл бөлмей, ... мән ... ... ... ... бұзықтық немесе дұрыс емес іс-әрекетін, мінез-
құлқының өзгерісін, ... ... ... үйішінде кішігірім ұрлық жасау және
тағы басқа жағымсыз жағдайларға дер ... ... ... ... ... бала бұл ... ... бейімделу арқылы қиын
балаға айналады. Бұл ... жас ... ... ... оқушы
болған кезеңінде, сабақтан қашу, өзінен кіші балаларға зорлық- ... ... ... ... және т.б. ... арқы көрініп мектептегі
қиын балалар қатарына ілінеді. Бұндай балалар көбіне мектепте, ... ... ... да ... ... тәртібі мен сабақ үлгірімінің
нашарлауына да септігін тигізеді. Бұндай балалардың санын көбейтпеу үшін не
істеу керек, қиын ... ... ... басшылары, пән оқытушылары,
сынып жетекшісі және ең бірінші болып педагог-психолог маман жұмыс ... ... сен ... деп кеудесінен нұқып, жалпы балалардың
тобынан бөлудің қажеті жоқ. Бұндай ... ... одан ары ... «Көрдіңдер ме, бізге ерекше назар аударылады» - деп ... ... ... қаға ... ... ... ... төмен бағаға
үйреніп, бәрібір мені ешқашан мақтамайды деп еті үйреніп кетеді.
Олай болса, қиын балалармен ... және ... ... ... ... ... ... мектеп әрекеттерінің ішіндегі маңызды міндеттердің
бірі болып ... Осы ... ... педагогикалық-психологиялық жұмыс
жасай отырып, «қиын балалармен» әртүрлі іс-шаралар жүргізу ... ... ... ... беру, жоғарғы әлеуметтік ... ... ... ... табу және ... ... оқушылармен жүргізілетін жұмыстың алғашқысы әрбір оқушыға күнделік
арнау, оны бақылап, зерттеу жұмыстар жүргізу және оның ... ... ... ... ... тиімді, ұзақ уақыт пайдалануға лайықты
болуы тиіс. Бесіктен белі шықпай жатып, әрбір оғаш ... селт ... ... балалардың жат әрекетіне ... ... ... ... ... ... орта ма? Әлде мектеп пе? Әлде жүре түзеліп кетер
деп жат ... ... ... әрекетіне немқұрайлы қарайтын ата-ана
ма? Болашақ тағдыры ... ... ... ... ... ... ... белгілі.
Қазіргі қоғам жастардан үміт күтуде. ... ... те ... ... алуына жағдайлар жасауға заман талабына байланысты ... беру ... ... ... ... ... ... азамат болып шығу, озық мемлекеттердің қатарына қосылу керек. Олай
болса, ... ... ... ... ... ... жасаған құқық бузушылықтары үшiн
үлкен өкінішпен қарау жағдайы көп ... ... Олай ... - кей ... ойнап жүріп қасындағы баласының қолына іліккен ойыншығын алып ... ... ... – не болмаса «апарып бер» деген ...... ... ... жат әрекетін мақұлдағандығын танытса, ол
баланың санасына ... ... ... ... ... ... ... Мұндай әрекеттің бірнеше рет қайталанылуы бала бойында ... ... ... жат ... бой көтеріп,
досының қолындағысын тартып ... ... алу ... ... Бұл ... бала бойында байқалатын алғашқы ұрлықтың
белгілері деуге болады. Оқушы жастағы ... ... ... ... жатқан нақты жағдайларына тікелей байланысты емес. Ол белгілі бір
ортаға ... ... ... ... ... Балалар құқық
бұзуының көбінесе қалада болуы, әлеуметтік тұрғыдан көптеген себептерінен
түсіндіреді. Баланың өзіне, қоғамда ... ... ... уақыттың
көптігі, ауылдық клубтың жабылуы, күні бойғы бос сандалыс, көше кезу, ... алғы шарт бола ... ... ... ... ... жасөспірімнің
таңғажайып оқиға жасауға ұмтылуына, керемет көрінуге, болашақ істейтін
құқық бұзушылыққа, жоспар құруына немесе топтасып ... ... жол ... бала ... ... ... орын ... қиялы ойша жетіліп
арманын іске асыратын не асыруға асығатын балалар ... ... етiп ... ... ... ... нормасынан алшақ, бұзақылық қасиеттерімен
ерекшеленетін балаларды қиын ... ... ... ... бар бала және тағы ... ... жатқызамыз. Белгілі ғалым
И.А.Невский еңбектерінде ауытқушылық (девианттық) мінез-құлық деп қоғамда
қалыптасқан нормаларға сәйкес емес мінез-құлықты-деп ... ... ... ... ... ... мінез-құлықты психикалық
денсаулық, құқық мәдениет немесе мораль қалыптарының ... ... ... ... ... ... қарастырады. Бейімделуші
мінез-құлықтың концепциясына сәйкес кез-келген ауытқушылық бейімделудің
бұзылуына алып келеді ... ... ... психологиялық,
қоғамдық). Девианттық мінез-құлық екі ... ... ... ол анық ... ... ... ... білдіретін
психикалық денсаулық қалыптарынан ауытқыған мінез-құлық. Екіншіден: бұл
әлеуметтік, мәдени және әсіресе ... ... ... ... ... әрекеттер аз болса, олар құқық бұзушылық, ал салмақты
болса, әрі ... деп ... Бұл ... ... ... және ... ... туралы айтылып отыр.
С.А.Беличева девианттық мінез-құлықтың әлеуметтік ауытқуын былайша
жіктейді:
1. Пайдакүнемдік ... ... ... ... қаржылық,
дүние-мүліктік пайда табуға ұмтылумен байланысты (ұрлау, тонау, алып сату,
алаяқтық, және т.б) ... ... ... Агрессиялық бағытта: адамға қарсы бағытталған әрекеттер ... ... ... ... ... тип: белсенді өмір сүруден қашуға, ... ... ... жеке және ... ... ... кемеуге
ұмтылу жұмыстан, оқудан бас тарту, кезбелік, маскүнемдік, нашақорлық,
токсикомания, өзіне-өзі қол ... ... ... ... ... ... өнегелік тәлім-
тәрбие деңгейі төмен деуге болмайды. Бірақ қадағалаудың аздығы тәрбиенің
тиісті ... ... ... тәртіпсіздікке, жат қылық ... ... ... түсуіне себепші болады.
Сондықтан, бұл тұста, оқушылар арасындағы қылмыстылықтың алдын алу үшін
халыққа білім беру бөлімдері мен мектеп ұжымдары ... ... ... ... ... ... мектеп қабырғасында құқықтық және өнегелік тәрбиенің тиісті
деңгейде жүруін және бұл мәселемен ... ... ... ету ... ... бойында жоғары сезімдерді, өнегелік,
эстетикалық, құқықтық және саяси білімдерді ... және ... үшін ... педагогикалық - психологиялық қызметтер құрып, олардың типтік
ережелерін жасау керек.
Үшіншіден, әрбір мектеп қабырғасында ... үшін ... ... оның ... ... ... көмек беру қызметін,
балалардың сабақтан кейінгі бос уақытын ұйымдастыру мақсатында ... ... ... құру ... және ... әдебиеттерде, бос уақытты дұрыс қолдана
білмеу және оның тиісті деңгейде ұйымдастырылмауы кәмелетке ... ... ... ... бірі, деп ерекше атап көрсетіледі.
Осыған орай жастарды өсуге ынталандыру, олардың ... ... ... қалыптастыру мақсатында үкімет арнайы бағдарлама қабылдап, онда
жастар тәрбиесіне қатысты барлық мәселелер қарастырылуы қажет.
Оқушы жастағы ... бос ... ... ... ... ... бағыттарының бірі ретінде ұлдар мен ... ... ... және ... қоғамдық жетекші тағайындау.
Сонымен, кәмелетке толмағандар құқық бұзушылығының алдын-алу барысындағы
құқық бұзушылық мiнез-құлықтың алдын-алу ... ... ... құрамдас бөлiгi болып табылады.
Бүгінгі таңда оқушы жастағы балалардың арасында педагогикалық тұрғыдан
қараусыздық жасөспірім бойында қоғамға ... ... ... ... абырой сияқты түсініктерінің бұрмалануына себепші болады.
Олардың енді қалыптасып келе жатқан рухани, ... және ... ... ... ... ... ... қараусыз қалған оқушылар арасында
педагогикалық тұрғыдан қараусыз ... ... ... 4 ... ... ... немесе ерке деп анықтайды;
2) отбасы тарапынан шеттету, көзтүрткі көрген ... ... ... балалар;
4) жат әрекеттердің тұрақты ықпалындағы және ересектердің құқыққа қарсы
талаптарға әсеріндегі ... ... олар ... ... жағдай қалыптастырады. Мұндай
жағдайда бала өзімшіл, жеңіл өмір сүруді жақсы көретін ... ... ... ... ... ... болады. Олар әдетте өзінің болашағына
сенімсіздікпен қарайды.
«Тәрбиеленуі қиын» жасөспірімдердің өзіндік ерекшеліктерін ... ... ... ... ... ... ... ісі жөніндегі инспекция қызметкерлері және оларға
тағайындалған ... ... ... ... ... ... қажет:
- жасөспірімнің отбасында немесе мектеп ұжымында жатырқауын жою;
- отбасы және мектепте жасөспірім бойында ... ... ... ... ... жасау;
- жасөспірім үшін маңызды болып танылатын жағдайлардың бәрінде оған
моралдық, ал қажет болған жағдайда материалдық ... ... ... өз ... ... ... жақын және алыс болашағын
жоспарлауға, ... ол ... ... ... көмектесу;
- ұжымда мұндай жасөспірімдердің жағымды қасиеттерін көрсетуге, ... ... өзін ... мүмкіндік беретін жағдайларды қалыптастыру.
Сонымен қатар, қараусыз балалар және қаңғыбас ... да қиын ... ... Ол ... ... жолға түсуіне жол бермеу
бағытында жасалатын ... ... ... ... бұл ретте халыққа білім
беру бөлімдері мен кәмелетке толмағандардың ісі жөніндегі инспекция ... ... ... қажет:
- отбасында және мектепте қараусыз қалған балалардың бақылаусыз және ... ... ... ... ... ... ... мұндай жасөспірімге мектеп өмірінің немесе өзге де балалар ... ... ... ... оған ... сол ... оған құр
босқа уақыт өткізудің және ұжым ... ... ... ең ... ... ... бара-бар екендігіне көзін жеткізу;
- ұйымдасқан жасөспірімдер тобына және онда үстемдік ... ... ... қарай білуге үйрету.
Жоғарыда аталған үйсіздік, қаңғыбастық, ... ... ... баланың жүйкесіне көп зияндығын тигізеді. Баланың қылмысқа
бармауына, отбасына оралуына әлеуметтік қызметкерлердің ... ... ... ... ... міндеті – баламен жеке ... ... ... яғни ата-анасымен баланың табысуына, отбасына оралуына,
әлеуметтік жетімдікті болдырмауға жан-жақты кешенді жұмыстар ... ... ... ... ... ... үшін ... бала бойына адами
құндылық қасиеттерді қалыптастыра отырып, ... ... ... ... тәрбиелі ұрпақ ұлттымыздың болашағы екендігін ... ... ... ... ... ... энциклопедиясының бас
редакциясы.- Алматы,1978
2. Краткая педагогическая энциклопедия.- М.: Энциклопедия, 1994 - 576 ... ... ... и ... передового педагогического
опыта.- М.,1977
4.Ожегов С.И. Орыс тілі сөздігі.- М.,1994.
5. ... А. ... ... сочинения - М., 1956. - 320 б.
6. Макаренко А.П. Избранные педагогические сочинения. В 2-х ... ... – 320 б .
7. ... М.М. ... ... ... ... и опыт.-
Киев, 1998. -189 б.
8.Тұрғынбаева Б.А. Ұстаздық ... - ... ... ... Р.С. «Психология» Алматы 2003 (198-201 бет).
10. Мектептегі психологиялық қызметтің жүйесінің ... ... ... ... Н. И. ... ... и развитие личности»
М.,1998 г.
12. Жұмабаев Ә. Мектептегі психологиялық қызметтің жүйесінің мазмұны.//
Тараз ж-лы.- 2002, 8 – 11 ... ... Л.К. ... ... и его ... ... КазГПУ имени Абая, 1991. 7.5 п.л.
.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жеке оқушымен жұмыс7 бет
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет
Дарынды балалармен жұмыс11 бет
"Delphi ортасымен танысу."26 бет
2006 жылдың 11 мен 16-желтоқсан айында жарық көрген қазақ тілді бұқаралық ақпарат құралдарындағы Қазақстан Республикасы парламенті мәжілісінің қызметі туралы жарияланымдарға шолу52 бет
Delphi ортасымен танысу7 бет
Delphi ортасымен танысу жайлы16 бет
Delphi тілінде программалау ортасымен танысу12 бет
Delphi-дің 7 версиясымен танысу20 бет
JSP, PHP, ASP Web программалау тілдеріне шолу. Сайт құру кезеңдері5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь