Пестицидтер түрлері және оларды пайдалану кешендері

 Пестицидтер
 Өсімдіктің зиянкес жәндіктерімен күресу
 Инсектицидтер мен акарицидтер
 Хлорорганикалық пестицидтер
 Хлорорганикалық инсектицидтер
 Фосфорорганикалық пестицидтер
 Фунгицидтер
 Гербицидтер
 Пестицидтерді кешенді қолдану
 Қорытынды
 Пайдаланылған әдебиеттер
Қазіргі таңда агроөндірістік кешеннің негізгі бағыттарының бірі - елімізді ауыл шаруашылық шикізаттары және өнімдері- мен тұрақты қамтамасыз ету. БҰҰ тамақ және ауылшаруа- шылық ұйымының санағы бойынша жыл сайын зиянды ағзалар ауылшаруашылық өнімдерінің 30 пайызын төмендетеді. Оның ішінде топырақтағы ылғал мен қоректік заттарды сіңіретін, күн көзінен көлеңкелейтін, улы тұқымдарымен ластайтын арам шөптердің үлесі мол. Ауылшаруашылық өнімдерінде таралған ауру қоздырғыштары (қара күйе, тат, ақ ұнтақ, таз қотыр, жалған ақ ұнтақ, фитофтороз және т.б.) дәнді залалдап, микотоксиндер (афлатоксиндер, охратоксиндер) түзеді. Талдау бойынша микотоксиндер жоғары улы заттарға (ЛД50 1,6-30 мг/кг) жатады. Аурулардың эпифитотиялық таралу жағдайында ауылшаруашылық дақылдары өнімін түгелдей жояды. Жәндік- тер, кенелер тез көбейіп, мысалы колорад қоңызы бір мезгілде 3 рет генерацияланып, 30 млн. дана, ал қандала одан да көп жұмыртқа салады.
Сағитов А.О., Исенова Г.Ж., Рвайдарова Г.О., Нұржанов Ө.С., Қалмақбаев Т.Ж. С 45 Өсімдікті химиялық қорғау. Жалпы редакциясын басқарған Г.Ж. Исенова. -Алматы, 2013. - (Жоғары оқу орындарына арналған оқу құралы). - 192 бет.
        
        Қазақстан Білім және Ғылым Министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университеті
СӨЖ
Тақырыбы: Пестицидтер түрлері және оларды ... ... ... АГ-413
Тексерген: Қаламов Б.
Семей,2015 жыл
Жоспар:
* Пестицидтер
* Өсімдіктің зиянкес жәндіктерімен күресу
* Инсектицидтер мен ...
* ... ...
* ... ... ... ...
* Фунгицидтер
* Гербицидтер
* Пестицидтерді кешенді қолдану
* Қорытынды
* Пайдаланылған әдебиеттер
Қазіргі таңда агроөндірістік кешеннің негізгі бағыттарының бірі - ... ауыл ... ... және ... мен ... ... ету. БҰҰ тамақ және ауылшаруа- шылық ұйымының санағы бойынша жыл ... ... ... ... өнімдерінің 30 пайызын төмендетеді. Оның ішінде топырақтағы ылғал мен қоректік заттарды сіңіретін, күн ... ... улы ... ... арам ... ... мол. Ауылшаруашылық өнімдерінде таралған ауру қоздырғыштары (қара күйе, тат, ақ ұнтақ, таз қотыр, жалған ақ ұнтақ, фитофтороз және т.б.) ... ... ... ... ... түзеді. Талдау бойынша микотоксиндер жоғары улы заттарға (ЛД50 1,6-30 мг/кг) ... ... ... ... жағдайында ауылшаруашылық дақылдары өнімін түгелдей жояды. Жәндік- тер, ... тез ... ... ... қоңызы бір мезгілде 3 рет генерацияланып, 30 млн. дана, ал ... одан да көп ... ... ... 2000 жылы ... ... шегірткенің кең көлемде таралып, егістіктер мен шабындық- тарға орасан зиян ... ... ... ... ... айналысқаннан бастап, өсімдік зиянкестерімен, ауруларымен, арамшөптермен әр түрлі жолдармен күресуде. Өсімдікті химиялық заттармен қорғау осыдан 2000 жыл бұрын ... ... ... ж.) ... ... ... ... 79-23 ж) күл, ұсақталған кипарис жапырақтарын және сұйытылғын зәр ерітіндісін өсім- дікті қорғау үшін ұсынған. Қазіргі ... жер ... ... саны жылдан жылға өсуде. Болжам бойынша дүние жүзінде 2040 жылдары ... саны 8,5 ... ... ... ал ... жер ... өнімдерінің мөлшері бірнеше есе артуы тиіс. Ауылшаруашылық өнімдерін жоғарылату үшін - ... ті ... ... ... ... жақсарту, жаңа сұрыптарды алу, т.б. шаралардың кешендері қолданыла- ды. Өсімдікті химиялық әдіспен қорғау негізгісі болып санала- 5 ды. Ол ... ... және ... ... ... ... өсімдікті қорғайтын химиялық заттардың өндірісі жылдан жылға артуда. Мысалы АҚШ-да 20 мың ... ... (675 әсер ... ... оның ... 470-і ауылшаруашылықта қолданылады. Ресейде (194 әсер етуші заттар) 633 препарат тіркелген, ал Қазақстанда пестицид- тер тізімін 249 дана ... ... ... ... ... ... дақылдары өнімін арттырады, механикалық және адам қолымен жасалатын жұмыстарды жеңілдетеді. Пестицидтерді ауылшаруашылығында қолдану негізгі мәсе- лелердің бірі болғанымен, ... ... ... адамзатқа кері әсерінің бар екенін ескеру қажет. Пестицидтерді экология жағынан қауіпсіз қолдану өте маңызды. ... ... кері ... ... ... ... ... кездеспей- тін синтетикалық улағыш заттар. Пайдаланылған пестицид- тердің қалдық мөлшерлері ... орта ... ... ... ... мен фаунаға кері әсерін тигізуі мүмкін. Пестицидтер - химиялық улы заттар, ... ... ... қоршаған ортаның биологиялық нысандарына, адам өмірі мен жануарлар әлеміне ... ... ... - ... ... олардың сыртқы пішінін, дәм сапасын және азық-түлік құнарлылығын өзгертіп, өсімдік бойындағы зат алмасу процестеріне әсерін тигізеді. ... ... ... орман және жайылым алқаптарын зиянды ағзалардан қорғау үшін пайда- ланылатын пестицидтердің қолдану ... ... ... ... ... ... түрде сақтау қажет. Сол сияқты ауылшаруашылық дақылдарынан алынатын тамақ өнімдерінде ... ... ... ... ... ең ... ... етілген препараттар мөлшерінен аспауын қадағалау керек. Өсімдікті химиялық қорғау пестицидтердің физикалық- химиялық, токсикологиялық ... ... ... ... ... ... әсерін, қарқынды техноло- 6 гияда интегралды қорғау шараларында қолданылуын зерттейтін ғылым. Өсімдікті химиялық қорғау курсының негізгі мақсаты - ... ... ... сай ... әсер ету ... ... табиғатын зерттеуге, барынша тиімді және қауіпсіз қолдануға ... ... ... ... ... негіздеріне ауылшаруашылықта қолданылатын уларды зерттейтін ғылым - агрономиялық токсикология жатады. Өсімдікті химиялық қорғау курсының ... - ... ... дақылдарын қорғау әдістерін жақсарту үшін, әр түрлі химиялық ... ... ... ... және ... өсімдіктерге әсерін зерттеу. Өсімдікті химиялық қорғағыш заттардың барлығы адам ағзасына және жан-жануарларға зиянды болғандықтан, пести- цидтермен жұмыс жасау кезінде ... жеке және ... ... ... ... ... дақылдарының зиянкестеріне, аурула- рына және арамшөптеріне қарсы қолданылатын қазіргі кездегі белсенділігі жоғары ... ... және ... ... - аз ... ... ... тиімділігімен және зерттеу нысандарын іріктеп алу мақсаттылығымен ерекше- ленеді. Планетамызда жылдан-жылға көбейіп жатқан халықты азық-түлікпен қамтамасыз ету, ауылшаруашылық дақылдары- ның ... ... ... технологияны орнату мәселесімен байланысты болып отыр. Осы технологияның бірден-бір бөлігі пестицидтерді қолдану көмегімен жоғары өнім алу. ... ... ... ... тиімді және қауіпсіз қолдану зиянды организмдердің көбеюін төмендетеді. Пестицидтер (латын тілінен аударғанда рestis - жұқпалы, cide - өлтіру) - ... ... ... ... ... ... ауруларға және арамшөптерге) қарсы қолданылатын химиялық заттар. Бұл пестицидтің өзі - барлық химиялық заттарды қамтитын жинақталған термин. Олар ... үш ... ... ... (insectum - бунақ- денелілер) - бунақденелілерге қарсы; фунгицидтер (fungus - ... - ... ... ... гербицидтер (herbum, herbi - шөп) - арамшөптер мен улы ... ... ... ... ... құрамына қарай үш негізгі топқа бөлінеді:
1. Бейорганикалық қосылыстар (сынап, фтор, барий, күкірт, мыс және хлораттардың, ... ...
2. ... ... және ... ... раттары (пиретриндер, бактериалды және саңырауқұлақты препараттар, антибиотиктер және фитонцидтер).
3. Органикалық қосылыстар - ... ... ... ... кең ... ... ... калық қосылыстар (гекса-хлорциклогексан, полихлоркамфен, тиодан, дилор және тағы ... ... ... ... ... метафос, метатион, трихлор- метафос-3, бромофос, карбофос, элсан, цидиал, фозалон, антио, актеллик, ... және ... ... ... тар - ... ... корсар), дельтаметрин (декаметрин, децис), циперметрин (рипкорд, цимбуш, арриво, кинмикс, фастак), сумицидин (фенвалерат) және ... ... тио-, ... ... ... пиримор, карбин, бетанал, эптам, тиллам, цинеб, поликарбацин, ТМТД және басқалары); фенолдардың нитро-қосылыстары - нитрофенолдар (акрекс, нитрафен, каратан, мороцид); фталимидтер ... ... ... ... ... ... қосылыс- тары (гранозан, меркургексан); хинондар (дихлон); мочевина туындылары; симмтриазиндер және басқалары; ... ... ... ... ... номолт) және тағы басқалары қолданылады. Қоршаған ортаға пестицидтер физикалық-хими- ялық (минералогиялық, гранулометриялық және литологиялық) қасиеттерімен тәуелді. Сонымен, пестицидтердің өсімдіктерде, ... суда ... ... мен ... мөлшерінің ауылшаруашылық өнімдері сапасына әсері зерттелуі қажет. Пестицидтер біріншіден, зиянды организмдерге қарсы қол- данылып, өнім сапасын арттыратын болса, ... ... пен адам ... ... ... ... ... қосылыстардың ішінде полихлордифенилдер ана сүтінен табылғандықтан қазіргі уақытта қолданылмайды. Сондықтан, ... ... ... ... ... ... ... және уыты адамға да, малға да зиян келтірмейтін препараттарды таңдап алу ... және ... ... ... ... зор. ... ... қауіпті жағдайлары әртүрлі факторлармен байланысты. Ең негізгісі, жеке препараттың ... ... ... мерзімі және мөлшері, қайталау, зиянды организмдерден қорғалатын дақылдардың ерекшеліктері, топырақ-климат жағдайлары болып табылады. Сонымен қатар, ... ... ... күн ... ... ... ... ауа температурасы, топырақ, жауын-шашын және басқа факторлар пестицидтердің сыртқы ортадағы ... ... ... ... ... ... қолдану регламентіне байланысты болады. Ауылшаруашылық өндірісі - тамақ өнеркәсібінің ... ... ... өнімдерінің мол болуы оларды өсіру барысында күту және қорғау арқылы жүзеге асырылады. Алынған өнімнің сапалық көрсеткіштері ... ... ... талаптарына сай болуы санитарлық-гигиеналық және экологиялық зерттеулер нәтижесінде бағаланады. Республика- мыздың болашақта дүниежүзілік сауда ұйымына (ДСҰ) ... ... ... ... стандарттарға сай сапалы және экологиялық таза ауылшаруашылық өнімдерін алу міндеті тұр. Өнім сапасының көрсеткіштері оларды ... ... ... ... ... жариялануға міндетті. Ауылша- руашылығында пестицидтерді жүйелі түрде қолдану, фитоце- ноздарға әсер ... аса ірі ... ... ... ... Химиялық препараттарды көпжылдар бойы және кең көлемде қолдану, олардың өңделген жерлердің ... ... өнім ... ... әкеп ... ... ортаға тұрақты әсер етуші күшке айналады. Кейбір пестицидтердің құрылымдары. пестицидтердің қоршаған ортаның негізгі нысандарындағы қалдықтарын, ... ... әрі ... ... ... әрқашан айқындау қажет. Ол үшін ізденулер, белгілі бір жан-жақты талданған жүйе ... ... ... ... ... ... Бұл ... алдын-ала талдау негізінде, қарапайымдық принципін сақтай отырып, әрбір негізгі блоктары үш ... ... емес етіп ... ... әсер ... ... - ... фунгицидтер, гербицидтер; әсер етілуші факторлар - зиянкестер, аурулар және арамшөптар, өсімдіктер, топырақтар; өтпелі үрдістерге жауапты факторлар - ... ... ... ... ... өнімнің сапасына жауапты факторлар ретінде - өнім мөлшері, пестицидтер қалдығы және өнімнің биохимиялық көрсеткіштері алынды. Модель негізгі үш ... ... ... ... блок, пестицидтердің тікелей әсер ететін блогы және өсімдіктер өнімінің блогы) тұрады, берілген моделдің мейлінше қарапайымдылығын және ... ... ... ... мен ... ... қамтығанын көрсетеді. Пестицидтер өзінің химиялық табиғаты бойынша физиоло- гиялық ... ... ... ... ... Республикасының террито- риясында қолданылуына рұқсат етілген пестицидтердің тізімінде, әртүрлі тамақ ... ... ... ... ... гигиеналық норматив бойынша ең жоғары рұқсат етілген препарат мөлшері (ЕЖРЕПМ) және ауа мен топырақ үшін пестицидтердің шекті рұқсат ... ... (ШРК) ... жеке препарат үшін көрсетілген. Өсімдіктің зиянкес жәндіктерімен күресу. Инсектицидтер мен акарицидтер Әлемдік ... ... ... ... 1/3 ... ... ... көп шығынға ұшыратады. Әсіресе, зиянкестер мен кенелердің ... ... 13,8% ... ... Осы аталған зиянкестер өсімдіктердің жапы- рағы мен жемістерінің ... ... ... әкеледі. Зиянкестер мен кенелердің 70 мыңнан астамы ауылшаруашы- лық ... ... ... ... ... сақтауға дейінгі уақытта экономикалық шығынға ұшыратады. Сондықтан ауыл- шаруашылық өнімдерін зиянды ... ... ... ... әсер ... ... ... жемірқұрттарға, ал жүйелі инсектицидтер кенелерге қарсы қолданылады. Инсектицидтер ... ... insectum - ... және caedo - ... зиянкес жәндіктермен химиялық күресу. Инсек- тицидтердің жәндік организміне енуіне ... 4 ... ... - ішек ... ... ... бунақденелілердің организміне енетін, көбінесе неорганикалық қосылыстар (каль- ций, ... ... ... ... және ... ... ... жүн шаруашылығында күйе көбелектен қорғау үшін қолданылады. - жанаспа әсерлі инсектицидтер, ... ... іне тері ... ... ... ... хлордың, азоттың және күкірттің органикалық қосылыстары, пиретриндер және пиретроидтар жатады. Жанаспа әсерлі инсектицидтер өсімдік- тің тамыры және жапырақтары ... ... ... сол 132 ... ... өсімдікті жәндіктерге улы (метилмеркап- тофос, фосфамид) етеді. -жүйелік инсектицидтер (фосфорорганикалық) жануарлар- дың эктопаразиттерімен күресуде ... үшін ... ... Адам ... ... күресуде бутадионды қолданады. Инсектицид препаратын адам бір рет ... оның ... ... 2 ... ... сақталады. Фуми- гантты және тыныс жолдары арқылы енетін инсектицидтер бу ... газ ... ... ... ... жүйесі арқылы енеді. Ондай препараттарға гексахлорбутадиен және дихлорфос жатады. Бұл топқа ерекше ұсақталған, жәндіктердің тыныс ... ... ... силикаттар және минералды майлар жатады. Акарицидтер - кенелерді жоюға арналған химиялық ... рат. ... ... ... әсер етеді. Препараттың жүйелі қасиеті әзірше жақсы әсер ете алмайды. ... ... ... ... жүргізген дұрыс. Қажетті бүрку мүмкін болмаған жағдайда фумиганттық қасиеті бар препарат- тарды қолдануға болады.
1). Омайт, ... - ... әсер ... ... ... бар.
2). ... ... пиридабен (диазиндер) жаппай әсер етеді. Залалы аз, жылына бір реттен артық қолдануға болмайды. ... өте тез ... ... ... ... ... - ... әсер етеді.
4). Флумайт, флуфензин - гормональды акарицид.
5). Неорон., бромпропилат - жаппай әсер етеді.
6). Аполло, ... - ... ... жоқ. Жұмыртқа мен дернәсілін жойып, үлкен жәндіктерді өлтірмейді, бірақ стерилдейді. Ұзақ уақыт қорғайды.
7). ... - ... ... ... және ... тор ... ... қолдануға ұсынылады.
8). Ниссоран, гекситиазокс (карбоксамиды) - гормональді препарат. Кең спектрлі әсер етеді. Залалы төмен, ... мен ... ... ... ... ... өлтір- мейді, бірақ стерилдейді.
9). Борнео - гормональды акарицид, кенелерге қарсы қолданылады.
10). Митак, амитраз. Инсекотакарицид. Кең спектрлі әсер ... ... ... ... ... ... ... Кең спектрлі әсер етеді. Залалы төмен.
12). Ортус. Кирон (фенпироксимат), пирозолдар класы. Кең спектрлі әсер етеді. Шығын көлемі ... ... аз. ... ... ... ... ... класы. Кең спектрлі әсер етеді. Шығын көлемі төмен,залалдығы аз.
14). Оберон. Аққанаттыларға және трипсқа қарсы инсек- тицидті ... ... өте кең ... спектрлі әсер етеді. Молюскоцидтер - ұлулар мен молюскаларды жоюға арнал- ған ... ... ... - ... ... ... ... беткі қабатында орналастырылады. Тиадезин класы - 1) базамид гранулят, дазомет, тиазон - топырақты стерил- деуші. Нематоцидті, фунгицидті, гербицидті инсектицидті әсері бар. ... ... бір ... ... ... ... әртүрлі дәрежеде кумулятивті конце- рогенді, иммуннодепрессивті әсер ... ... ... ... ... ... жоқ, себебі денсаулыққа кері әсері аздаған уақыттан соң пайда болады. Ең ... ... ... ... ... өкпе арқылы қанға өте тез сіңеді, бауырға әсер етеді. Пестицид аз ... ... да, ... ... ... ... ... мүлдем болмайды. Әртүрлі заттар әсерінен, спирт улы ацетальдегидке ... ... ... лық ... мән ... ... болмайды. Олардың концерогенді және иммунодепрессивті әсері бар. Уды ағзадан шығаруға сүт, Е витамині ... ... ... инсектицидетр мен акарицидтер химиялық қосы- лыстардың әртүрлі топтарына жатады. Хлорорганикалық пестицидтер Органикалық қосылыстардың ішінде хлорорганикалық пестицидтер суда нашар ериді, ал ... ... ... ... ... ... ... қатар, олардың көпші- лігі ұшқыш қосылыстар, термиялық және химиялық жағынан ... ... ... күн сәулесіне, ылғалдылығына) тұрақты. Сондықтан зиянкестерден қорғайтын препараттар ұзақ уақыт сақталатындықтан сыртқы орта мен ауылшаруашылық ... ... ... белгілі. Осы топтың препараттары топырақта 2-15 жыл ... ... ... ... ... ... ішкі құрылымына баяу көшіп отырады. Содан кейін ... ... ... ... жаңбыр сулары арқылы өзендер мен көлдерге түседі. Топыраққа шашылған хлорорганикалық қосылыстар 1-8 апта ішінде топырақтың микробиологиялық ... ... ... ... ... ... ... әсер етпейді. Ал суға түскен химиялық қосылыстар бірнеше апта немесе айлар бойы табы- лады. Уақыт өте келе судағы ... мен ... ... ... сіңіп, жиналады. Сонымен қатар, хлорорганикалық инсектицидтердің негізгі топтары топырақта 18 айға жуық сақталып, баяу ... ... ... ... ... ның әсерінен ауа қабатында ұшып, қопсытылған топыраққа 135 келетін құстарға, өңделген танапта жұмыс ... ... ... Бұл ... өсімдік пен топырақта (қайталап өңдеуден кейін қалдық мөлшері 30-75 күн аралығында, ал тамыр арқылы ... ... ... кезінде) баяу ыды- райды. Зиянкестердің организмдеріне енген хлорорганикалық препарат оның жүйке жасушасындағы мембрананың липоидты тепе-теңдігін бұзады, жүйке серпілісіне кедергі ... ... ... жүйке жүйесінің бұзылуынан өледі немесе сал ауруына ұшырайды. Бұл ... ... 7 ... ... луы ... ... қатар, хлорорганикалық қосылыстар орташа және аса жоғары улылық қасиеттерімен ерекшеленеді. Пестицидтердің ішінде хлорорганикалық препараттар ... ... және ... ... ... ... Олар химиялық және термиялық берік заттар, сыртқы ортаның әсеріне де төзімді. Демек, препараттың ұзақ уақыт сақталуы зиянды организмдерді құртуға ... ... ... ... баяу ... ... орта мен ауылшаруашылық өнімдерін ластайды. Хлорорганикалық қосылыстар өсімдікте баяу ыды- ... ... ... ... олар 30 ... де көп уақыт сақталады). Хлорлы көмірсутек туындыларының метаболизмі зиянкес организмінде және басқаларында негізгі үш бағытпен жүреді: 1) бір ... одан да көп HCI ... ... хлорлануымен уыты аз өнімнің түзілуі; 2) уыты аз метаболиттердің эпоксидтерге дейін тотығуы (активациялануы); 3) организмде суда еритін заттардың тез ... ... ... бұл ... ... мен олардың токсикологиялық құрамына тәуелді. Пестицидтерді қолданудың негізгі ... - ... ... ... үшін ... ... ... болып табылады. Сонымен қатар, қазіргі кезде пайдаланылатын пестицидтер мен бұрынғы қолданылып келген пестицидтердің айырмашы- лықтары өте ... ... ... ішінде барлығына мәлім препараттардың бірі - ДДТ (дихлордифенил- трихлорэтан) 1874 жылы синтездеп алынған. Препараттың инсектицидтік құрамын 1939 жылы ең бірінші ... 136 ... ... Паул Мюллер болатын. Ол жыл өткен соң, ашқан жаңалығы үшін Нобель сыйлығына ие болған. ДДТ ... Ұлы Отан ... ... ... ... рына, битке және басқа зиянкестерге қарсы қолданылған. Зерттеу барысында ДДТ препараты сиыр сүті мен ана сүтінен табылған. Алма ағашына ... ДДТ ... ... ұзақ ... яғни 9 ... ... де ... Ал қазіргі таңда бұл препараттың токсикологиялық кері әсері болғандықтан, өндірістен алынды. Хлорорганикалық пестицидтерге мына препараттар жата- ды: Даконил - ... ... ... ... мен тех- ... ... ауруларына (тат, септориоз, фитофтороз және т.б.) қарсы қолданылады. Жапырақтарды қорғау үшін ұзақ сақталады, өсімдіктің беткі қабатына толығымен тарайды және өнім ... ... ... ... аз ... ... Жұмсалу мөлшері - 0,3-50,0 кг/га. Спортак - ақ ұнтаққа, септориозға, теңбіл даққа қарсы қолданылады. Химиялық формуласы: N-пропил-N-2-(2,4,6- трихлорфенокси)-этилимидазол-1-карбоксамид. Брутто ... ... С15 ... Әсер ... заты - прохлораз. Жылы- қандыларға улы. Фунгицидті әсері күшті, өсімдіктің барлық органына енеді, ... ... 4 ... одан да көп аптаға созылады. Астық тұқымдастарға вегетация кезінде 1,0 л/га концентрациясымен ... ... ... ... пестицидтер химиялық қосылыстар- дың ішіндегі негізгі топтарға жатады. Себебі өсімдік пен топырақта тез ... ... ... аз және ... микалық тиімділігі зор. Фосфорорганикалық пестицидтер зиянкестерге қарсы жоғары инсектицидті және ... ... ... ... жүйелі әсері; препаратты аз жұмсалатын мөлшермен өңдеу және олардың ... тез әсер ... ... тез ... ... ... улы 137 екені анықталған. Олардың ішінде аз және орташа ұшқыш қосылыстары терінің сіңіріп алуына ықпал етеді. Фосфорорганикалық пестицидтерді қолдануда ... ... ... қосылыстардың аз мөлшері жұм- салса да, дәрілік препараттардың метаболизмі ... ... ... әсер ... ... ортада өсімдіктерде, жануарларда және микроорганизмдерге пестицидтердің ыдырауы ... және ... ... ... ... болады. Факторлардың ішіндегі ең маңыздысы сыртқы ортада ... ... ... ... ... ... яғни жер ... сулармен түбіне дейін сіңіп, белсенді биологиялық әсер етеді. Пестицидтер атмосфераның жоғарғы қабатында буланып, ауаға ... ... ... ... тез ... негізінен қарапайым қосылыстары озон қабатында тотығады. Ал атмосферада фос- форорганикалық пестицидтердің көпшілігі гидролизденеді. Фосфорорганикалық пестицидтерінің ыдырауы - гидролиз және ... ... ... және ... ... дену ... ... рН-ы мен температурасына тәуелді. Мысалы, Ресейдің орталық аудандарының алма ... ... ... ... ... баяу ... ал оңтүстігінде жоғары температураның әсерінен фосфороргани- калық инсектицидтер тез ыдырайды. ... бұл ... ... биологиялық жүйеде тарап, анаэробты жағдайда микроорганизмдердің әсерінен ... ... ... ... ... қолдану - қоршаған ортаға, адамза- тқа, жануарларға кері әсер ... ... ... ... зерттеулер бойынша, өсімдіктерде, жануарларда, топырақта және суда, танаптарда, ормандарда қолданылған пестицидтер топырақтардан табылған. Фосфорорганикалық пестицидтер қазіргі таңда кеңінен қолданылса да, адам ... мен ... ... Бұл ... ... ортада, яғни топырақта тез ыдырайды, бірақ кейбір зерттеушілердің пайым- дауынша ұзақ сақталатыны белгілі болған. Мысалы, Қазақс- ... ... ... ... ... ... дурсбан, адонис препараттары қолданы- лып, өсімдік пен топырақта 4 айға жуық сақталған. Демек, бұл 138 ... ... ... тигізетін әсері көп. Химиялық препараттардың топырақта, жайылымдық шөпте баяу ... мал ... ... улы ... жиналуына әкеледі. Егер шегірткелердің жаппай көбейген 1999-2000 жылдары республика бойынша пестицидтер 8,1 ... ... ... ... ... ... дурсбан және адонис препа- раттарының қоршаған ортаға қаншама ... зиян ... ... ... ... ... ... - шектеулі жүйелі, кең спектрлі әсер етеді. 1). Актеллик, пиримифос-метил - ... 2). ... ... ... ... 3). ... Фозалон. Бензофосфат - инсектоакарицид. 4). НурелД, Пиринекс, Дурсбан, Матадор; хлорпирифос - фосфорорганикалық инсектиоакарицидтердің ең күшті құрам- дасқан ... ... ... ... ... өте үлкен. 5). Базудин. Диазинон. Диазол, Гром-2, Громобой, Бунчук, Медведокс - топырақта өмір сүретін зиянкестерге қарсы ... нуға ... 6). Би-58, ... ... ... ... ... дим - инсектоакарицид. 7). Фуфанон - Фосцебид, Карбофос, Малатион - инсекто- ... 8). ... ... ... Парашют, метилпаратион - топырақта өмір сүретін зиянкестермен күре- суге қолданады. 9). ... ... ... ... ... ... ... фосмед. 13).Хлорофос, трихлорфон. 14).Хостаквик, хептенофос. 15).Цианокс, цианофос. 16). Экамет, этримфос. Фосфорорганикалық инсектицидтер (ФОИ) - көп мөлшерде фосфор және тиофосфор қышқылдары ... ... Бұл ... ... препараттарға қарағанда өте 139 улы, бірақ қоршаған ортада тұрақсыз, тез ыдырайтындықтан ... ... ... ... ФОИ 1930 ... Германияның Герхард Шрадер зертханасында зерттеліп алын- ған. Оның улылығы фосфор атомындағы алкил радикалының құрылымына тәуелді. Тиофосфор қышқылы туындыларына қарағанда фосфор ... ... пен ... үшін улы, ал ... ... әсер ... ... рет осы топтың ішінде тетраэтилпирофосфат (ТЭПФ) препараты қолда- нылған. Препарат сүтқоректілерге улы ... ... ... қосылыстармен ауыстырылды. Сол қосылыстардың ішін- дегі танымал фосфорорганикалық инсектицидтер: паратион, диазинон, хлорофос, карбофос, дисульфотион, малатион. Қазіргі таңда қолданылып ... ... ... ... - инсектицид, әсер етуші заты - хлорпирифос. Брутто формуласы: С9Н11CI3NO5PS. Химиялық ... О- ... Бұл ... ... және ... ... ... кезін- де инсектоакрицид ретінде сорғыш және кеміргіш зиянкес- терге, кенелерге (әсіресе шегіртке ... ... ... қарсы қолданылады. Улылығы жоғары. Улылық әсерінің ұзақтығы 10-12 күн. Жұмсалу мөлшері 0,2-0,4 л/га. Нурелл Д - ... әсер ... ... ... ... ... транс-3-(дихлорвинил) 2,2-диметилци- клопропанкорбон қышқылы (1%)+(RS)-3-фенокси-1-цианбен- зилді эфир (5%)+О-(3,5,6,-трихлорпиридил-2)-О,О-диэтилтио- фосфат (50%). Әсер ... заты ... ... 50%. ... ... ... колорадо қоңызына, кенелерге, жапырақ ширатқыш көбелекке және күйе көбелегіне қарсы қолданылады. Жұмсалу мөлшері 0,3-1,5 л/га. Фосфамид - жүйелі және жанама әсер ... ... және ... Бұл ... ... мен Би-58 ... тарына ұқсайды. Улылығы жоғары. Әсер етуші заты - диметоат. Химиялық формуласы: диметоат О,О-диметил-S-(N-метилкар- бамоилметил)-дитиофосфат. Брутто ... ... PS2. ... Зиянкестерге (алманың жеміс жемірі, алма- 140 ның қара күйесі, әртүрлі шыбындар, ... ... ... нылған соң улы заттар 20 күн сақталады.
Фунгицидтер (лат.fungus - саңырауқұлақ, caedo - ... - ... ... саңырауқұлақ ауруларынан қорғау үшін қолданатын химиялық препараттар. 155 Құрылымы ... ... ... және ... ... ... ... бөлінеді. Әсер етуіне байланысты фунгицидтер профилактикалық, қорғаушы және емдік ауру тоқтатушы болып ... 1. ... ... ... ... (тұқымға және топы- рақтағы аурулар мен қоздырғыштармен күресуге арналған). 2. Топырақты өңдеуге арналған препаратттар (топырақтағы ауру ... ... ... ... ... терге тиімді). 3. Өсімдікті тынығуы кезінде өңдейтін фунгицидтер (қоз- дырғышты қыстау сатысында жояды, ерте ... ... ... ... ... қолданылады). 4. Вегетациялық кезеңінде өңдеу (көктемде қолдануға профилактикалық әсері бар препаратттар), астық және жеміс көкөніс қоймаларын бүрку және қоймаларды ... ... ішкі ... ... ... фунги- цидтер жанасушы (сыртқы әсер) және жүйелі (ішкі әсер) болып келеді. Жүйелі және жартылый жүйелі фунгицидтер Жүйелі фунгицидтерге ... ... ... және пиримидиндер топтары бар химиялық заттар, ал жартылый жүйелі фунгицидтерге құрамында фенилпирролдар, бензими- дазолдар және ... бар ... ... Бұл ... ... ... ... кезінде өңдеу үшін қолданады. Триазолдар өсімдіктің бойымен таралып жас ... қор- ... ... ... бар фунгицидтер профилак- тикалық және емдегіш қасиеттеріне ие. Әсер ету механизмі патогенді саңырауқұлақтардың өсуін ... оны ... Сол ... триазолды фунгицидтер белгіленген нысананы көз- дейді. Имидазолдар мен пиримидиндер өсімдіктің бойымен жартылай тарайды. Осы топтың негізгі өкілдеріне триазоксид, прохлораз және ... ... Бұл ... ... ... ... ... жиі қолданылады. Жүйелі фунгицидтер өсімдіктің ішіне еніп, ішкі ... ... ... ... ... Бұлардың әсер етуі өсімдіктің ұлпасына тез арада енуіне және метеорологиялық 156 уақытына байланысты. Жүйелі ... ... ... ... 20 ... ... бастап қолдана бастады. Бұл препараттарды топқа бөлу уақытша болып ... ... ... ... ... ... мөл- шерде немесе жоғары концентрацияда емдік қасиетке ие, тұқым улағыш және топырақта болатын аурулардың қоздырғыштарын ... ... ... ... ... бар, ... ... төмен, 0,2 % ерітінді күйін- де қолданылады. Өсімдіктің тамырына ... ... ... ... ... ... ... фитоуыттылық қасиеті жоқ, дәрілеуіш зат ретінде пайдалануға болатын суспензия. Тамыр шірігі ... ... ... препарат. Сол сияқты басқа да саңырауқұлақ ауру қоздырғыштарына ... ... ... ақұнтақ, церкоспорелла, фузариозды тамыр шірігі, сұр және ақ шіріктер, фузариозды солу, аскохитоз, қарлы зең, тозаңды және ... қара ... ... шірік, перикуляриоз, фомоз, антракноз ауруларына қолдануға болады. Бензимидазолдар патогенді саңырауқұлақтардың жасуша- ларының бөліну кезіндегі метаболизм процестерін (митоз) әлсіретеді. Осы ... ... ... ... құраушысы митоттық веретеноны бұзады. Бұл топтың құрамына кіретін заттар қара зеңге қарсы қарсы тиімділігі жоғары. Препарат ... әсер ... ... ... жақсы еніп, сабақ арқылы жоғары таралады. Өсімдікке фитозалалсыз, яғни күйдірмейді. ... ... 2% ... тұқымды дәрілеу негізінде қолдануға болады. Тамыр шірігімен күрес үшін ең үздік фунгицид. Оларға мына ... ...
1) ... ... карбендазим, дерозал, штефазал, бавемтин, БМК;
2) Бенлат, фундазол, ... ...
3) ... ... ... тиабендазол
Тұқым өңдейтін фунгицидтер Жанама әсер етуші фунгицидтермен өңдегенде өсімдіктің сыртқы қабатында сақталып, қоздырғыштар ... ... ... Мысалы тұқымның сыртқы қабатына ену арқылы тереңдеп әсер ету қабілеті бар. Жанама әсер ететін фунгицид- ... әсер етуі ... ... ... ... ... уақытына, фотохимиялық және химиялық тұрақтылығына байланысты. Жанама әсер ететін фунгицидтерді XIX ғасырдың соңынан бері ... ... ... ... әсер ... ... ... әсер етуші заттары - тиокарбомат және тирам ... ... және ... метирам және ТМТД жатады. Бұл қосылыстар әсер ету шегі кең және дақылдардың сезімталдығы жоғары заттарға жатады. Фунгицидттік әсері саңырауқұлақ жасушаларының ... ... ... ... Бұл қосылыстар ұсақ ұрықты дақылдарды өңдеуде қолданылады. Сол сияқты қызылшаның, рапстың, жүгерінің және картоптың тұқымдарын өңдеуге арналған. Фенилпирролдар жартылый жүйелік ... ... және өсіп келе ... өсімдіктерді қорғайтын аймақ түзеді. Бұл препараттар қатты күйе, тұқым өскіндернің ауруларына және фузариозға ... ... ... Фунгицидтердің бұл тобы- на флудиоксинил жатады. Фунгицидтердің стробилуриндер класы - ... ... лай ... түрде оның құрамында түзілген зат депо ретінде оның бойымен көтеріледі. Стробилуриндер саңырауқұлақ жасу- шаларының митохондрияларына еніп, тыныс алу ... ... ... ... ... әсер ... ... - жүйелі, төзімді стимуляциялы әсер етеді. Ақұнтақ, шіріктер, тат, тазқотыр, переноспороз, ... ... ... және ... дақ ... қарсы қолданады. Препараттың бұл түрінің әсер ету аймағына барлық саңырау- құлақ тұқымдас фитопатогендер кіреді. Стробилуриндер саңы- 159 рауқұлақтың 4 ... ... ... ... ... ... және ... Акропетальді әсер етеді, яғни өсімдіктің өсу нүктесімен жылжып, жас өскін органдарын қорғайды. Температура өзгерісіне тұрақты, ... тез ... ұзақ ... ... ... ... ... профи- лактикалық өңдеу негізіне арналған. Оларға мына препараттар жатады: 1). Строби, крезоксим-метил. 2). Флинт, трифлоксистробин. 3). ... ... 4). ... Топ, ... ... ... класы - жаңа пайда болған топ. 1) Тельдор - сұр және жеміс шірігі, ақұнтақ ауруларымен күресуге арналған ең жақсы фунгицид. ... ... ған ... және ... ... Гүл өңдеуге жақсы. Ұзақ жана- ма әсер етеді. Фунгицидтердің карбамат класы - ... әсер ... ... ... ... қолдануға болады. Тамыр арқылы еніп, сабақ жүйесімен жоғары таралады. 1). Превикур, пропамокарб - жүйелі және жоғарылату әдісі, оомицеттерге қарсы кең ... әсер ... ... және ... ... ... ... саңырауқұлақтары). 2). Тату, пропамокарб. 3).Топсин-М, тиофанатметил. Ақұнтақ, тазқотыр, жеміс шірігі, церкоспорозға қарсы ... ... 4). ... ... ... агроцит. Фунгицидтердің пиперазиндер туындылары класы - қорғау және емдеу арқылы әсер етеді. 1). ... ... - ... сұр шірік, тазқотыр, оои- диумға қарсы тиімді. Фунгицидтердің пиримидинамин класы - жүйелі немесе шектеулі жүйелі әсер етеді. Тазқотыр, ақұнтақ, жеміс ... ... 1). ... 2). ... ... 160 3). ... ципродинил. Фунгицидтердің имидазолдар класы - ақұнтақ саңырауқұ- лақтарына қарсы қолдану тиімді. 1). ... 2). ... 3). ... ... ... ... ... класы - жүйелі әсер етеді. 1). Витавакс. Карбоксин. Тұқымды жүйелі улаушы. ... ... ... - ... әсер ... ... ... басқа әсер етуші заттардың қоспала- рымен бірге қолданылады. Аз күнге немесе өсімдікті соңғы өңдеу кезеңінде ... ... 1). ... полирам, метирам. 2). Дитан, манкоцеб. 3). Антракол, пропинеб-цинк құрамды. Бактерицидті қабі- леті бар фунгицид. 4). Акробат (манкоцеб-манеба мен ... ... 5). ... құрамдас фунгицид, манкоцеб (екінші ә.з. пропа- мокарб). 6). ... ... ... ... ... ә.з. ... 7). ... Топ, метирам. Фунгицидтердің ацетамидтер және оксазолидиндер класы 1) Танос. Құрамдастырылған фунгицид (цимоксанил, фам- ... - ... ... және ... ... ауруларына қарсы тиімді. Фунгицидтердің аминоқышқыл туындылары класы - ... ... ... қарсы тиімді, жүйелі әсер етеді.
Гербицидтер, шөпжойғыштар(лат. herba -- шөп және caedo -- ... - ... жою үшін ... хим. ... ... өсімдіктерге әсер етуіне қарай екі топқа бөлінеді: өсімдіктердің барлық түріне жаппай әсер ететін Гербицидтер және өсімдіктердің тек бір түріне ғана әсер ... ... ... зиян келтірмейтін талғамды Гербицидтер Біріншісі өндіріс орындарының айналасындағы, ормандардың ағаш ... ... ... және тас жолдардағы, тоғандар менкөлдердегі өсімдіктерді құрту үшін, екіншісі мәдени өсімдіктерді ... ... үшін ... ... әсері және қолдану әдісіне байланысты тікелей жойғыш және жүйелік болып бөлінеді. ... ... ... - өсімдік тіндерін тікелей уландырады, өсімдік тез солып, қурайды. Жүйелік Гербицидтер - ... ... мен ... ... бүкіл өн бойына тарап уландырады, бұл Гербицидтер тамыры ұзын және көп жылдық арамшөптерге қарсы қолданылады. ... ... және ... ... ... ... өсімдіктің сабағына бүркеді. Гербицидтер ретінде органик. және анорганик. заттар қолданылады, кейде бірнеше Гербицидтерді араластырып қолдану арамшөптердің әр ... жою үшін ... ... гербицидтік қасиеттері бар 1000-нан аса қосылыстар белгілі. ... ... ... ... паста, жұққыш ұнтақ, концентратты эмульсия түрінде дайындайды. Гербицидтер - орташа улы заттар, дененің ашық жерлеріне, ауызға, көзге, ... ... үшін ... ... т.б. пайдалану керек.
Гербицидтерді қолданудың мерзімі мен әдістері Гербицидтер егіс себуге дейін, себумен бірге, сепкеннен кейін, ... ... ... ... ... ... өсімдіктің өсу кезеңінде қолданылады. Осы мер- зімде гербицидтер біржылдық және ... ... ... ... ... Себуге дейін гербицид келесі топыраққа сіңіру немесе сіңірусіз енгізіледі. Жоғары ұшатын препараттар енгізілгеннен кейін, топыраққа бірден сіңіріледі, әйтпесе гербицидтің әсер етуі ... ... ... ... және ... өскіні шыққанға дейін топырақта гербицидтер қолданылады. Бұл препараттар көбі- несе өсу ... ерте әсер ... сол үшін ... ... таза ... ... ... Басқа жағдайда жоюға дейін жанаспа әсерлі гербицидті қолдануға болады. Мәдени өсімдіктің вегетациялық өсу кезеңінде жоғары дәрежелі жүйелі және ... ... ... ... ... Егістерді өңдеу мәдени және жабайы өсімдікдіктердің әртүрлі даму фазасында жүргізіледі. Көпжылдық арамшөптермен күресуде гербицидтер күзде көп мөлшерде (егін ... ... ... ... келер жылы оған төзімді дақылдар егіледі. Көпжылдық ... ... ... өлтіруге герби- цидтер сыдыра жыртудан кейін өсіп шыққан арамшөпке қарсы енгізіледі. Топырақты сыдыра жыртуда ... ... ... егістік қалдықтарын қайта өңдеп, топыраққа енгізі- леді. Гербицидтің жоғары мөлшерін, көпжылдық арамшөптерге қарсы жабайы өсімдіктің өсуі мен сезімталдығын және ... ... ... ... ... таза ... қолдануға болады. Қолдану әдістері. Гербицидтер концентрат эмульсия, сулы ерітінді, ерігіш ұнтақ түрінде бүрку әдісімен ... ал ... ... ... ... шашылады. Жаппай себілетін дақылдар жаппай бүрку әдісімен өңделеді. Отамалы дақылдарды (мақта, қызылша, т.б.) ленталы әдіспен ... ... ... ... ... ... әдісі де қолданылады.
Пестицидтерді кешенді қолдану Өсімдік қорғауда әртүрлі химиялық заттарды біріктіріп пайдалану ауылшаруашылығында ... ... ... ... төмендегі бағыттарға пайдала- нады:
А). Зиянды организмдердің әр ... ... ... ... ... ... кеңейту.
Б). Препараттардың зиянды организмге қатысты улағыш- тығын жоғарылату. В). Пестицидтердің қорғау қабілетінің ұзақтығын көбейту.
Г). Қорғалатын ... ... ... ... ... (азайту). Д). Химиялық өңдеудің кері әсері болмауы үшін.
Е). Пестицидтерді қолдануда жоғары экономикалық тиімді- лікті ... ... ... ... ... олардың әсер ету диапазонын кеңейтуде кеңінен қолданылады. Біріктірілген ... ... және ... кең ... қабілетіне байланысты мәдени дәнді-дақылдар егістігінде луварам мен эстеролға шыдамды арамшөптерге қарсы қолда- нылады. Өсімдік қорғау тәжірибесінде әртүрлі ... ... ... ... ... бірдей болуы жиі кездеседі. Сондықтан, пестицидтердің бірнеше түрін біріктіре отырып өңдеуді жүргізеді. Жәндіктер мен кенелерді жою үшін ... ... ... ... пайдаланады. Бақшаны қорғау шаралары кешенінде жеміс жеміріне қарсы инсектицидтер және аурулармен күресетін фунгицидтер бірікті- рілген ... ... ... дәнді-дақыл егістігінде және жүгері алқабында арамшөптер мен швед шыбынымен залалдануын төмендету үшін инсектицидтер мен ... ... (2,4-Д ... бірлесіп қолданылуы мүмкін. Пестицидтер компоненттері біреуінің төзімділігінің жоға- рылауы, олардың ... әсер ету ... ... нысты. Компоненттердің біріккен әсері аддитивті, синергизмді және антогонизмді ерекшеліктері болады. Өсімдік қорғауда химиялық заттардың тиімділігін жоғары- латуда синергизмдік ерекшелігі ... ... ... зор. Синергизмдік тиімділік пестицидтерде мына жағдайлар негі- зінде пайда болады:
1) біріккен компоненттердің біреуі зиянды организмнің ішіне улы затты тез ... ... ие ...
2) егер бір зат ... ... ... топырақтың ішіндегі белсенді компоненттің уды тез жою күшіне ... ... ... ... ... қоспасы жәндіктің ағзасына түскенде, олардың бірі алиэстераза белсенділігін қатты жан- шып, ... ... ... ... ... Сонымен, алиэстераздар ингибиторы жоғары синергиялық тиімділігі карбофос пен сумитион қоспаларында табылды.
3) ... әсер ... ... ажыратылатын қоспалардың улылығы организмнің әртүрлі кезеңдерінде оның өміріне аса қажетті физиологиялық реакцияларын ингибир- лейді. Сонымен, жақсы ... ... ... тицидтер біріккен түрінде және пиретроидтық топтарда кездескен.
Пестицидтерді біріктіріп қолдануда осы жағдайлар да ... ... ... ... ... ... жоғарылатады. Мыс, карбофостың неоронмен қоспасы қиярды торлы кенеден 30-40 күн ішінде қорғайды. Карбофос-тұрақты- лығы төмен препарат, 7-10 күн аралығында үлкен ... мен ... ... ... жояды, ал неорон өсімдікте кене- лерді болдырмайды. Купрозон - мыс ... мен ... ... ... ... аз күйдіреді. Дихлорацетамид (эродиканның құрама бөлігі), белсенділігі аз бола тұра жүгерінің арамшөптерге қарсы күрес тиімділігін төмендетпестен, тиокарбамат тобындағы гербицидтермен зал- ... ... ... акарицидтердің фосфорорганикалық қосын- дыларының қоспасы, кенелердің спецификалық төзімділігінің пайда болуын тоқтатады. Сонымен пестицидтерді кешенді ... ... ... ... ... мөл- шерін едәуір қысқартып, арзан өнім алуға ... ... ... ... ... бірлестіріп қолдану теріс нәтижелер беруі мүмкін. Препараттардың ... ... ... жоқ өнім пайда болғандағы химиялық реакциялар натижесінде пайда болады. Мысалы, фосфорорганикалық қосындылар сілтілік ортада тез ... ... ... ... ... және ... суымен араластыруға болмайды. Ондай кезде бұл инсектицидтердің қорғау кезеңі бір мезгілде қысқартылады. Аурулармен күрес кезінде фталимидті инсектицидті эмуль- сиялы ... ... ... ... жағдайда өсімдіктің қатты күюі байқалады. Пестицидтер төзімділігінің төмендеуі антогонизм жағдай- ында өтеді. Бұл ... ... ... механикалық жолдың тек бір түрін пайдаланғанда, бірақ әртүрлі улылықта болуы мүмкін. Пестицид қоспаларын дұрыс қолдану - олардың ... ... ... ... химиялық өңдеу кезіндегі еңбек өнімділігін және өсімдікті зиянкестерден, аурулардан, арамшөптерден қорғаудағы химиялық жеке кемшіліктерін жояды.
Пайдаланылған әдебиеттер:
Сағитов А.О., ... Г.Ж., ... Г.О., ... Ө.С., ... Т.Ж. С 45 ... химиялық қорғау. Жалпы редакциясын басқарған Г.Ж. Исенова. -Алматы, 2013. - (Жоғары оқу орындарына арналған оқу құралы). - 192 бет.

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Қазақстан Республикасының экологиялық кодексі"239 бет
Ағылшын тіліндегі есімдік және олардың атқаратын қызметтері24 бет
Ақуыздардың жіктелуі11 бет
Биогеоценоз және экожүйе туралы түсінік15 бет
Бүтін сандар жиынында анықталмаған теңдеулерді шешу әдістері28 бет
Дипломатиялық хаттамалар36 бет
Ересек және үлкен жастағы адамдардың дене тәрбиесі10 бет
Жоғары дәрежелі нерв қызметі туралы жалпы түсінік8 бет
Жүйке жүйесі туралы32 бет
КЖ – грамматикасы үшін талдау анықталған және анықталмаған сұлбасы негізінде синтез алгоритмін талдау53 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь