Мүсірепов Ғабит Махмұтұлы

Мүсірепов, Ғабит Махмұтұлы (1902-1985) – қазақтың әйгілі жазушысы, қоғам қайраткері, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі, Социалистік Еңбек Ері.
Туған жері қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы.
Алғашқыда ауыл молдасынан арабша хат таныған Ғабит жастайынан әуелі екі жылдық ауылдық орыс мектебін, кейін төрт жылдық жоғары басқыш орыс мектебін бітіріп, Қазақ төңкерісінен кейін үстемдік алған Кеңес өкіметінің жұмысына әжептеуір орысша сауаты бар адам ретінде араласып, түрлі қызмет атқарады.
Орыс мектебінде жүргенде орыстың атақты ақын жазушыларының шығармаларын оқып білуі, ауыл мектебінде өзін оқытқан әдебиетші мұғалім Бекет Өтетілеуовтың әсер ықпалы болашақ жазушының әдебиетке ерекше ықылас аударуына септігін тигізеді. Орынбордағы рабфакта оқып жүргенде ол әдеби білімін, эстетикалық сезімін одан сайын жетілдіре түседі. Осы кезде өзінің тырнақалды туындысы «тулаған толқында» повесін жазады. Содан былай қарай баспа орындарында, партия, кеңес мекемелерінде жауапты қызмет атқара жүріп, шығармашылық жұмысын толассыз дамыта береді. Соның нәтижесіндей болып, «Қос шалқар», «Көк үйдегі көршілер», «Шұғыла», «Талпақ танау» әңгімелері мен « Бір адым кейін, екі адым ілгері» повесі жыл аралатып барып, бірінен кейін бірі жарық көреді. Оның бұл шығармалары қазақ әдебиетіне жазу стилі қалыптасқан, көркемдік шеберлігі ерекше жаңа суреткердің келгенін жария еткен еді. Шығармашылық жолының бір белесін аналар туралы әңгімелер топтамасымен түйіндеген жазушы енді кең тынысты туынды жазуға кіріседі. Екінші дүниежүзілік соғыстың аяғын ала ол өзінің тұлғалы туындысы «Қазақ солдаты» романын жазады. Роман тың тақырыбымен, образдарының көркем бейнеленуімен, сюжет құру шеберлігімен, тартымды тамаша тілімен таңдаулы қазақ романдарының қатарына қосылады. Бұдан кейін ол араға біраз уақыт салып барып, өзінің ең ірі салалы да салиқалы шығармасы «Оянған өлке» романын жариялайды.
Қазақ прозасының шоқтығы биік туындысы саналған осы романынан кейін жазушы қайтадан шағын жанрға ойысады. Сөйтіп әңгіме жанрында зергер суреткерлігімен танылған ізденімпаз жазушы, көркемдік шеберлігін барған сайын шыңдап, әр әңгіме, повесі сайын жаңа бір белеске көтеріліп отырады. 1968 жылы «Кездеспей кеткен бір бейне» кітабы үшін Абай
        
        МҮСІРЕПОВ ҒАБИТ МАХМҰТҰЛЫ
Мүсірепов, Ғабит Махмұтұлы (1902-1985) – қазақтың әйгілі жазушысы,
қоғам қайраткері, ... КСР ... ... ... ... Ері.
Туған жері қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы.
Алғашқыда ауыл молдасынан арабша хат таныған Ғабит жастайынан әуелі екі
жылдық ауылдық орыс мектебін, ... төрт ... ... ... орыс ... ... ... кейін үстемдік алған Кеңес өкіметінің жұмысына
әжептеуір ... ... бар адам ... ... ... ... ... мектебінде жүргенде орыстың атақты ақын жазушыларының шығармаларын
оқып білуі, ауыл мектебінде өзін ... ... ... ... әсер ... болашақ жазушының әдебиетке ... ... ... ... ... ... оқып ... ол әдеби
білімін, эстетикалық сезімін одан сайын жетілдіре түседі. Осы ... ... ... ... ... повесін жазады. Содан былай қарай
баспа орындарында, партия, кеңес мекемелерінде жауапты қызмет атқара жүріп,
шығармашылық ... ... ... ... ... нәтижесіндей болып, «Қос
шалқар», «Көк үйдегі көршілер», «Шұғыла», «Талпақ танау» әңгімелері ... адым ... екі адым ... ... жыл ... барып, бірінен кейін
бірі жарық көреді. Оның бұл шығармалары қазақ әдебиетіне жазу ... ... ... ерекше жаңа суреткердің келгенін жария
еткен еді. Шығармашылық жолының бір ... ... ... ... түйіндеген жазушы енді кең тынысты туынды жазуға кіріседі.
Екінші дүниежүзілік соғыстың аяғын ала ол ... ... ... ... ... жазады. Роман тың тақырыбымен, образдарының көркем
бейнеленуімен, сюжет құру ... ... ... тілімен таңдаулы
қазақ романдарының қатарына қосылады. Бұдан кейін ол ... ... ... ... ... ең ірі ... да салиқалы шығармасы «Оянған өлке»
романын жариялайды.
Қазақ прозасының шоқтығы биік туындысы саналған осы ... ... ... ... ... ойысады. Сөйтіп әңгіме жанрында зергер
суреткерлігімен танылған ... ... ... ... барған
сайын шыңдап, әр әңгіме, повесі сайын жаңа бір белеске көтеріліп ... жылы ... ... бір бейне» кітабы үшін Абай атындағы
республикалық сыйлық алады. Араға бес алты жыл ... ... ... ... туындыларының бірі «Ұлпан» повесін жариялайды. Сонау ... ақ ... ... екенін танытып, «Қыз Жібек» ... ... ... Баян ... ... ... Ғ.Мүсірепов кейінгі
жылдарда да бүкіл қазақ ... ... ... ... ... «Ақан сері Ақтоқты» пьесаларын жазады. Оның шығармаларының
негізінде кинофильмдер ... ... ... ... ... ... сыншылдық
қызметімен де туған халқының мәдениетінің дамуына зор еңбек сіңірді. Алайда
қазақ халқы оны үлкен суреткер жазушы деп таниды, көркем ... хас ... ... ... ... Ол бірнеше мәрте Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің,
бір рет КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты және Қазақ КСР ... ... ... ... Екі ... Ленин орденімен және Еңбек Қызыл Ту
ордендерімен марапатталды.
Мүсірепов Ғабит ... ...... ... ... Қазақстан ҒА-ң академигі, Социалистік Еңбек Ері. Туған жері –
қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы, Жаңашыл ... ... ...... ... ... 1927 жылы ... Елдің
қоғамдық және мәдени өміріндегі оқиғалар жазушы шығармашылығының өзекті
тақырыбына ... 1934 жылы ... ... – «Қыз Жібекті», сосын
либреттосын жазды. ... ... – Баян ... сері - ... ... жазды. Ал «Қазақ солдаты», «Оянған
өлке», ... ...... әдебиетіміздің алтын қорына ... Ол – ... ... ... Қазақ ССР ... үш рет ... ... ... ... ... екі
рет Еңбек Қызыл Ту орденімен, медальдармен марапатталған.
Ғабит Мүсірепов атындағы балалар мен жасөспірімдерге ... ... ... театры - ашылуына Кеңес одағы бойынша ... ... ... ... Н.И. Сац араласып, ең әуелі 1945 ... ... ... мен жасөспірімдер театрының орыс труппасы Е. ... ... ... шымылдығын ашты.
Театр алғашқы кезде екі труппадан – ... және орыс ... ... ... ... ... 1947 жылы 2 ... А. Н Островскийдің
«Мысыққа күнде той бола бермес» пьесасын (режиссер А. А. ... ... ... ... ... түрде 1948 жылы 4 шілдеде А. Толстойдың
«Алтын кілт» спектакілімен (режиссер Н. Сац) ашылды.
Театрда ... ... мен ... ... ... ... және
өзге халықтардың таңдаулы деген туындыларынан репертуар кестесі қалыптасып,
фестивальдарға қатысу үрдістерін жандандыра бастады. ... ... ... ... ... ... ... де құр алақан
қалмады.
1958 жылы Мәскеуде өткен Бүкілодақтық жастар театрының фестивалінде М.
Ақынжановтың «Ыбырай ... ... ... ... дипломға ие
болды. Қоюшы режиссер А.Тоқпанов лауреат ... 1966 жылы Мен Дон ... ... ... ... ... театрға Қазақстан Ленин
комсомолы сыйлығын әперді.
Театр қазақ драматургтерімен ... ... ... ... және ... ... деген пьесаларын сахнаға шығарды. Шиллердің «Зұлымдық
пен ... ... ... Мольердің «Скапеннің айласы»,
Б.Брехттың «Әйдік апай және оның балалары», У. Шекспирдің «Вероналық ... ... ... ... ... «Ромео мен Джулетта» («Махабат
айдыны»), ... ... ... ... мен ... ... классикалық ірі туындыларды еркін түрде игере алатын
кемел шаққа жеткендіктерін танытады.
Еліміздің ... әрі ... ... ... ... ... қосып, жасөспірім жеткіншектердің ... ... ... ... өз ... ... театр ұжымының
еңбегі айтарлықтай. Жарты ғасырдан артық өнер тарихында театр шығармашылық
даму мен ... ... ... ... ... ... ... өзіндік орнын белгіледі. Бұл театр көп жылдарға дейін орыс балалар
театрымен бірлесіп ... ... 1982 ... ... өз алдына дербес
бөлініп шықты.
1992 жылы Ғ. Мүсіреповтың 90 жылдығы ... ... ... ... Ал, 1996 жылы ... 50 жылдық мерейтойына орай, оған
«Академиялық» деген статус берілді. ... ... ... ... эстетикалық сезімін жетілдіріп, оларды ізгі ... ... ... зор қойылымдар шығарды.
Социалистік Еңбек Ері, Қазак КСР Ғылым ... ... ... ... ... Халық жазушысы, кемел суреткер
Ғабит Махмұтұлы Мүсірепов қазіргі Солтүстік Қазақстан облысы, ... ... ... ... ... ... ауыл молдасынан оқып, хат таниды. ... ... ... екі кластық орыс мектебін, Пресногорьковтегі жоғары ... ... 1923 жылы ... ... окуға түсіп, орыс және
әлем әдебиетін, ұлттық әдебиет үлгілерін кұмарта оқиды. Сөз ... осы оқу ... ... ... ... Мұқанов әсер етеді. XIX
ғасырдағы орыс классиктері ... ... ... ... сол ... ... жазу талабы ояна бастайды. Алғашқы ұзақ әңгімесі "Тулаған
толқында" ... ... ... ... ... баспасөз орындарында қызмет атқарады. 1938-1955
жылдары бірыңғай өнімді әдеби еңбекпен ... ... ... ... ... ... Ара" сатиралық
журналында редактор болады.
Оның "Қазақ солдаты" ұлттық әдебиетіміздегі әскери тақырыптың ... ... ... ... ... ... ... Смагұлов өмірін
романға өзек етіп, Қайрош Сарталиев образында ... ... ... ... ... ... ... жан сұлулығы
жырланады.
Тағы бір кең тынысты туынды - "Оянған өлке". Саналуан ... сан ... ... ... ... ... ... Кешегі ауыл тынысы
бояу-нақышымен суреттеледі.
Ана құдіреті, ... ... күші ... ана ... занды жалғасы "Ұлпан" повесіндегі Ұлпан бейнесі - ел ... ана, ... ... ... ... проза саласындағы "Жапон балладаларында" арқа,
тас, кез ... ... ... ... ... ... ... бір бейнедегі" Еркебұлан Сәкен Сейфуллиннің образы.
Бұл - ақындық шабыттан ... ... ... драматургияның дамуына да үлкен үлес қосты. "Қозы Көрпеш
- Баян сұлу", "Ақан сері - Ақтоқты" әлі күнге сахнадан ... келе ... биік ... ... ... ... драматургиясында ақ
өлең формасымен келетін соны формалық монолог, ... ... ... лайықты күшті тартыс әдісін тугызды.
Г.М.Мүсіреповтің керкемдік-эстетикалық ойлары "Суреткер парызы" кітабында
топтастырылған.
Жазушының 100 жылдық мерейтойы 2002 жылы ЮНЕСКО ... ... ... ... ... ... ... Жамбыл ауданы
Жаңажол ауылында өмірге келген. Қазақ әдебиетінің классигі, ... ... ... ... ... арабша оқып хат таныған. 1916 жылы екі класты ауылдық
орыс мектебінде, сонан соң төрт ... ... ... ... 1923 ... қаласындағы жұмысшы факультетіне түсіп, оны 1926 жылы ... ... ... ... ауыл ... институтында оқиды. 1928 жылы
Бурабай орман шаруашылығы ... ... ... істейді. Жазуға деген
құштарлығы осы жерден басталады.
30-шы жылдары ... ... ... ... Баспа
орындарында, кеңес, партия мекемелерінде жауапты қызметтер ... ... ... 1936 жылдың маусымына дейін “Социалистік Қазақстан”
газетінің бас редакторы болып ... ... ... ... ... ... шұғылданады.
1955-1966 жылдары – “Ара” журналының бас редакторы, ... ... ... ... хатшысы. 1958 жылдан бастап КСРО Жазушылар
одағы басқармасы хатшыларының бірі, ... және ... ... Бүкілодақтық комитетінің мүшесі болды.
Ғ.Мүсіреповтің еңбегі орасан. ... ... ... оны ... проза, драматургия салаларының дамып, көркеюіне өзінің құнды
туындыларымен зор үлес ... ... ... деп ... ... ... зергері деп біледі.
Ғ. Мүсірепов 1984 жылы қайтыс болды.

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мүсірепов Ғабит Махмұтұлы өмірі4 бет
Ғабит Мүсірепов (1902-1985)7 бет
Кемеңгер қаламның құдіреті ( Ғ. Мүсіреповтің туғанына 105 жыл толуына арналған )10 бет
Криминалистикалық габитология түсінігі мен мазмұны10 бет
Ғ. Мүсірепов61 бет
Ғ. Мүсірепов шығармаларының көркемдік ерекшеліктері.12 бет
Ғ. Мүсіреповтің пьесалары3 бет
Ғ.Мүсірепов туралы53 бет
Ғ.Мүсірепов шығармаларындағы «Ана» тақырыбы24 бет
Ғабит Мүсірепов6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь