Мүсірепов Ғабит Махмұтұлы


Мүсірепов, Ғабит Махмұтұлы (1902-1985) – қазақтың әйгілі жазушысы, қоғам қайраткері, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі, Социалистік Еңбек Ері.
Туған жері қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы.
Алғашқыда ауыл молдасынан арабша хат таныған Ғабит жастайынан әуелі екі жылдық ауылдық орыс мектебін, кейін төрт жылдық жоғары басқыш орыс мектебін бітіріп, Қазақ төңкерісінен кейін үстемдік алған Кеңес өкіметінің жұмысына әжептеуір орысша сауаты бар адам ретінде араласып, түрлі қызмет атқарады.
Орыс мектебінде жүргенде орыстың атақты ақын жазушыларының шығармаларын оқып білуі, ауыл мектебінде өзін оқытқан әдебиетші мұғалім Бекет Өтетілеуовтың әсер ықпалы болашақ жазушының әдебиетке ерекше ықылас аударуына септігін тигізеді. Орынбордағы рабфакта оқып жүргенде ол әдеби білімін, эстетикалық сезімін одан сайын жетілдіре түседі. Осы кезде өзінің тырнақалды туындысы «тулаған толқында» повесін жазады. Содан былай қарай баспа орындарында, партия, кеңес мекемелерінде жауапты қызмет атқара жүріп, шығармашылық жұмысын толассыз дамыта береді. Соның нәтижесіндей болып, «Қос шалқар», «Көк үйдегі көршілер», «Шұғыла», «Талпақ танау» әңгімелері мен « Бір адым кейін, екі адым ілгері» повесі жыл аралатып барып, бірінен кейін бірі жарық көреді. Оның бұл шығармалары қазақ әдебиетіне жазу стилі қалыптасқан, көркемдік шеберлігі ерекше жаңа суреткердің келгенін жария еткен еді. Шығармашылық жолының бір белесін аналар туралы әңгімелер топтамасымен түйіндеген жазушы енді кең тынысты туынды жазуға кіріседі. Екінші дүниежүзілік соғыстың аяғын ала ол өзінің тұлғалы туындысы «Қазақ солдаты» романын жазады. Роман тың тақырыбымен, образдарының көркем бейнеленуімен, сюжет құру шеберлігімен, тартымды тамаша тілімен таңдаулы қазақ романдарының қатарына қосылады. Бұдан кейін ол араға біраз уақыт салып барып, өзінің ең ірі салалы да салиқалы шығармасы «Оянған өлке» романын жариялайды.
Қазақ прозасының шоқтығы биік туындысы саналған осы романынан кейін жазушы қайтадан шағын жанрға ойысады. Сөйтіп әңгіме жанрында зергер суреткерлігімен танылған ізденімпаз жазушы, көркемдік шеберлігін барған сайын шыңдап, әр әңгіме, повесі сайын жаңа бір белеске көтеріліп отырады. 1968 жылы «Кездеспей кеткен бір бейне» кітабы үшін Абай

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




МҮСІРЕПОВ ҒАБИТ МАХМҰТҰЛЫ
Мүсірепов, Ғабит Махмұтұлы (1902-1985) – қазақтың әйгілі жазушысы,
қоғам қайраткері, Қазақ КСР Ғылым академиясының академигі, Социалистік
Еңбек Ері.
Туған жері қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы.
Алғашқыда ауыл молдасынан арабша хат таныған Ғабит жастайынан әуелі екі
жылдық ауылдық орыс мектебін, кейін төрт жылдық жоғары басқыш орыс мектебін
бітіріп, Қазақ төңкерісінен кейін үстемдік алған Кеңес өкіметінің жұмысына
әжептеуір орысша сауаты бар адам ретінде араласып, түрлі қызмет атқарады.
Орыс мектебінде жүргенде орыстың атақты ақын жазушыларының шығармаларын
оқып білуі, ауыл мектебінде өзін оқытқан әдебиетші мұғалім Бекет
Өтетілеуовтың әсер ықпалы болашақ жазушының әдебиетке ерекше ықылас
аударуына септігін тигізеді. Орынбордағы рабфакта оқып жүргенде ол әдеби
білімін, эстетикалық сезімін одан сайын жетілдіре түседі. Осы кезде өзінің
тырнақалды туындысы тулаған толқында повесін жазады. Содан былай қарай
баспа орындарында, партия, кеңес мекемелерінде жауапты қызмет атқара жүріп,
шығармашылық жұмысын толассыз дамыта береді. Соның нәтижесіндей болып, Қос
шалқар, Көк үйдегі көршілер, Шұғыла, Талпақ танау әңгімелері мен
 Бір адым кейін, екі адым ілгері повесі жыл аралатып барып, бірінен кейін
бірі жарық көреді. Оның бұл шығармалары қазақ әдебиетіне жазу стилі
қалыптасқан, көркемдік шеберлігі ерекше жаңа суреткердің келгенін жария
еткен еді. Шығармашылық жолының бір белесін аналар туралы әңгімелер
топтамасымен түйіндеген жазушы енді кең тынысты туынды жазуға кіріседі.
Екінші дүниежүзілік соғыстың аяғын ала ол өзінің тұлғалы туындысы Қазақ
солдаты романын жазады. Роман тың тақырыбымен, образдарының көркем
бейнеленуімен, сюжет құру шеберлігімен, тартымды тамаша тілімен таңдаулы
қазақ романдарының қатарына қосылады. Бұдан кейін ол араға біраз уақыт
салып барып, өзінің ең ірі салалы да салиқалы шығармасы Оянған өлке
романын жариялайды.
Қазақ прозасының шоқтығы биік туындысы саналған осы романынан кейін
жазушы қайтадан шағын жанрға ойысады. Сөйтіп әңгіме жанрында зергер
суреткерлігімен танылған ізденімпаз жазушы, көркемдік шеберлігін барған
сайын шыңдап, әр әңгіме, повесі сайын жаңа бір белеске көтеріліп отырады.
1968 жылы Кездеспей кеткен бір бейне кітабы үшін Абай атындағы
республикалық сыйлық алады. Араға бес алты жыл салып барып, прозадағы соңғы
елеулі туындыларының бірі Ұлпан повесін жариялайды. Сонау отызыншы
жылдарда ақ үлкен драматург екенін танытып, Қыз Жібек операсының
либреттосын, Қозы Көрпеш Баян сұлу пьесасын берген Ғ.Мүсірепов кейінгі
жылдарда да бүкіл қазақ драматургиясының тамаша туындысы болып табылған
Амангелді, Ақан сері Ақтоқты пьесаларын жазады. Оның шығармаларының
негізінде кинофильмдер түсіріледі.
Ғабит Мүсірепов өзінің қоғамдық, публицистік, журналистік, сыншылдық
қызметімен де туған халқының мәдениетінің дамуына зор еңбек сіңірді. Алайда
қазақ халқы оны үлкен суреткер жазушы деп таниды, көркем сөздің хас шебері
деп біледі, құрмет тұтады. Ол бірнеше мәрте Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің,
бір рет КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты және Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің
төрағасы болып сайланды. Екі мәрте Ленин орденімен және Еңбек Қызыл Ту
ордендерімен марапатталды.
Мүсірепов Ғабит Махмұтұлы (1902-1985) – қазақтың әйгілі жазушысы,қоғам
қайраткері, Қазақстан ҒА-ң академигі, Социалистік Еңбек Ері. Туған жері –
қазіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданы, Жаңашыл ауылы. Өзінің
тұңғыш шығармасы – Тулаған толқында повесін 1927 жылы жазды. Елдің
қоғамдық және мәдени өміріндегі оқиғалар жазушы шығармашылығының өзекті
тақырыбына айналды. 1934 жылы алғашқы пьесасы – Қыз Жібекті, сосын
либреттосын жазды. Амангелді(1935), Қозы-Көрпеш – Баян сұлу(1939),
Ақан сері - Ақтоқты(1966) пьесаларын жазды. Ал Қазақ солдаты, Оянған
өлке, Ұлпан романдары – ұлттық әдебиетіміздің алтын қорына қосылған
шығармалар. Ол – Социалистік Еңбек Ері(1974), Қазақ ССР Халық
жазушысы(1984), үш рет Ленин орденімен, Октябрь революциясы орденімен, екі
рет Еңбек Қызыл Ту орденімен, медальдармен марапатталған.
Ғабит Мүсірепов атындағы балалар мен жасөспірімдерге арналған мемлекеттік
академиялық қазақ театры - ашылуына Кеңес одағы бойынша балалар театрының
негізін қалаған режиссер Н.И. Сац араласып, ең әуелі 1945 жылдың 7
қарашасында балалар мен жасөспірімдер театрының орыс труппасы Е. Шварцтың
Қызыл телпек пьесасымен шымылдығын ашты.
Театр алғашқы кезде екі труппадан – қазақ және орыс труппасынан тұрды.
Қазақ труппасы сахналық жолын 1947 жылы 2 ақпанда А. Н Островскийдің
Мысыққа күнде той бола бермес пьесасын (режиссер А. А. Алексеев) қоюмен
бастады. Театр шымылдығы ресми түрде 1948 жылы 4 шілдеде А. Толстойдың
Алтын кілт спектакілімен (режиссер Н. Сац) ашылды.
Театрда қазақ драматургиясы мен бірге орыс, батыс классиктерінің және
өзге халықтардың таңдаулы деген туындыларынан репертуар кестесі қалыптасып,
фестивальдарға қатысу үрдістерін жандандыра бастады. Шығармашылық жолында
талай асуларды кездестіре отырып, түрлі жетістіктерден де құр алақан
қалмады.
1958 жылы Мәскеуде өткен Бүкілодақтық жастар театрының фестивалінде М.
Ақынжановтың Ыбырай Алтынсарин спектаклі екінші дәрежелі дипломға ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мүсірепов, Ғабит Махмұтұлы
Мүсірепов Ғабит Махмұтұлы өмірі
Ғабит Махмұтұлы Мүсірепов
Ғабит Мүсірепов (1902-1985)
Ғабит Мүсірепов
Ғабит Мүсірепов – сыншы
Ғабит Мүсірепов – очерк шебері
Ғабит мүсірепов қазақ солдаты роман
Ғабит Мүсіреповтің шығармашылығы
Ғ. Мүсірепов
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь