Өнім сапасын басқарудың теориялық аспектілері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ ... ... ... 5
1.1 Өнім сапасын басқарудың мәні мен мазмұны ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5
1.2 Өнім сапасын әсер ететін факторлар және олардың жіктелуі ... ... ... ...11
1.3 Өнім сапасын басқару жүйесі мен өнімді сертификаттау ... ... ... ... ... ... ...16
1.4 Өнім сапасын анықтау әдістемелері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..26

2 “ЖАҢА ҚАЛА ПЛЮС” ЖШС.НІҢ ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУЫН ТАЛДАУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..31
2.1 “Жаңа қала плюс”ЖШС.нің технико.экономикалық сипаттамасы ... ... .31
2.2 Кәсіпорынның маркетингтік қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 40
2.3 Кәсіпорында өндірілетін өнім сапасын бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... 43

3 КӘСІПОРЫННЫҢ ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУЫН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..49
3.1 Өнім сапасын басқарудың шетелдік тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... 49
3.2 “Жаңа қала плюс”ЖШС.нің өнім сапасын басқару жүйесінің жетілдіру жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..57

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..66

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .69
КІРІСПЕ

Қазіргі таңда Қазақстан нарықтық экономикалық ел ретінде танылған мемлекетке айналды, ол жаңа экономикалық даму кезеңіне жол ашты. Ондаған жылдар бойы қалыптасқан жоспарлы экономикадан нарықтық қатынастарға көшуі, экономикада жаңа ұғымдардың пайда болуына әкелді.Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың 2005 жылы наурыз айының 24-жұлдызында Республика кәсіпкерлерінің (бәсеке қабілеттілігі мен өнімділігін арттыру) конгресінде сөйлеген сөзі: “Бірінші – ол отандық кәсіпкерліктің бәсеке қабілеттілігі мен өнімділігін арттыру деп атап қөрсетті”. Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру еліміздің экономикасы үшін үлкен маңызға ие болып отыр. Соған байланысты отандық тауарлардың шетел тауарларына бәсеке бола алатын және кәсіпкерлердің өнім сапасын басқаруда халықаралық деңгейге жеткізу алға қойған мақсаттардың бірі болып табылады.
Өнімнің жоғары сапасы фирмаға бағалы емес бәсекеде жеңіске жетуді, яғни, өнім сапасының жоғарырақ параметрлеріндегі артықшылық пен ерекшелігі арқасында тұтынушы үшін бәсекелес-фирмалар арасындағы экономикалық жарыста жеңіске жетуді қамтамасыз етеді. Ел басымыз Н.Назарбаевтың жолдауында айтылғандай: “Қазақстанның экономикалық дамуындағы сапалық серпілісті әлемдік экономикаға кірігудің қажетті шарты ретінде пайымдай отырып, төмендегі бағттарға баса назар аудару керек деп санаймын: Ел экономикасындағы тұрлаулы, әрі серпінді сипатын ұстап тұру үшін мемлекет қазынагерлік, кредит-ақша саясатының, өндірістің негізгі факторларын тиімді қайта бөлуді мемлекеттік реттеу тетіктерін пайдаланып, жоғары сапалы өнім мен қызметке деген сұранысты көтермелеп отыруға міндетті”.
Зерттеудің өзектілігі өнімді өткізу саясаты кәсіпорын қызметіндегі тауар ассортиментін қалыптастыруды, олардың жаңа түрлерін шығаруды, олардың сапасының жоғары болуы мен бәсеке қабілеттілігін, өмірлік кезеңін талдауды, тауар белгілерін, қораптамасын, маркіленуін және де сервистік қызмет көрсетуін талап ететін көп факторлы қызмет аясы. Сондықтан да өнімді өткізу саясаты төңірегінде қазіргі таңдағы нарық талаптарына сай өзіндік проблемалары бар. Бүгінде біздің еліміз әлемдік сауда ұйымына мүше болуға ат салысып жатқанда біздің кәсіпорындарымыз өндіретін өнімдер дүниежүзілік талаптарға сай болуы керек. Ал, бұл талаптардың бәрі сайып келгенде, тауар саясатына, яғни тауар ассортиментіне, жаңа тауарлар шығаруға, тауардың өмірлік кезеңінің ұзақтығына, қораптама, орама түрлерінің сан алуандығына байланысты. Олай болса, әрбір кәсіпорындарының өз қызмет аясында өнімді өткізу саясатын дұрыс бағытқа қою заман талабы.
Жоғарыда көрсетілген жағдайлар осы зерттеу тақырыбын таңдауды айқындайды және оның маңыздылығын сипаттайды.
Дипломдық жұмыстың мақсаты – өнімді сапасын басқаруда теориялық және әдістемелік мәселелерін зерттеу, құрылыс өнімдерін шығаратын “Жаңа
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ

1. Әбдікерімова Г.И. «Кәсіпорын экономикасы», Алматы, 2008 жыл.
2. Ерімбетов И.Р. «Сапаны жақсарту стандарттан басталады» // Егемен Қазақстан 2005, 27 қыркүйек, 2002, №30.
3. А.Абдрахманов, член Правления МО "СовАсК"
Ш.С.Тажибаев Институт стандартизации, метрологии и сертификации, «Проблемы и перспективы управления качеством в Республике Казахстан» : Алматы, 2005г.
4. Нұрпейісова А.С. Кластерлік талдау – микродеңгейде бәсекелік қабілетті басқару базасы // «ҚазЭУ Жаршысы», «Экономика» 2005, №3, 72-76 беттер.
5. Узун А. Өнім даярлау стандарттары мен сертификаттары инновациялық менеджменттің негізі ретінде // Ізденіс 2005 жыл №2, 262-264 бет.
6. Жанаев Д.А. Зарубежный опыт повышения конкурентноспособности промышленной продукции // Транзитная экономика 2005год. № 5
7. Ибрагимов С.Р.Сертификация ИСО 9001- это вполне реально // Бухгалтер и налоги 2005год, №11
8. «Стандарттау мен сертификаттау туралы» ҚР-ның Заңы // «Егемен Қазақстан» // 1993, 17 ақпан.
9. Ермекова Ж.К. «Качество, конкурентноспособность продукции и ценообразование // Вестник КазЭУ 2003, №4, с. 8-13.
10. Дулатов Б.Н. ИСО 9000- Всемирный стандарт систем обеспечения качество // Бухгалтер и налоги 2005 год, №11.
11. «Жаңа қала плюс» ЖШС тарихы.
12. «Жаңа қала плюс» ЖШС 2007-2008 ж. қаржылық мәліметтері.
13. «Жаңа қала плюс» ЖШС 2007-2008 ж. бухгалтерлік мәліметтері.
14. Ж.Е Басовский . www.temakosan.net «Управление качеством» Учебник. Москва. 2002г.
15. Азгальдов Г.Г. Теория и практика оценки качества товаров. – М.: Экономика, 1982.
16. Огвоздин В.Ю. Управление качеством: основы теории и практики. учебн. пособие. Москва. 1999 год. 160 стр.
17. Сағадиев Ж, Смағұлов А, Барақбаев Б, Қалиев А. «Сертификаттау» Алматы 2000 жыл.
18. Минин Б.А. Уровень качества. Социально- экономические вопросы оценки качества и защита потребителя.-М.: Изд-во стандартов, 2002.
19. Ряполов А.Ф. Сертификация. Методология и практика.- М.: Изд-во стандартов, 1987.
20. Баяхметов С. «Құрылыс экономикасы» Алматы 2003ж
21. Каренов Р.С. Терминология рыночной экономики и бизнеса. Алматы: Гылым, 1994
22. Турсумбаев Б.М., Петренко И.Я., Исмуратов С.Б. Основы организа-ции бизнеса. Учебник. Челябинск, Южно-Уральское кн. изд-во, 2001
23. Интернет сайттар: www.google.kz, www.rambler.ru, www.yandex.ru
24. Ильенкова С.Д., Гохберг Л.М., Ягудин С.Ю. и др. Инновационный менеджмент. Учебник.– М.; Изд. "Банки и биржи", ЮНИТИ, 1997 г.
25. Мамыров Н.К., Саханова А.Н. и др. Государство и бизнес. Менеджмент государственного сектора. Книга 1-4. Учебник. Алматы: Экономика, 2002.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ……………………………………………………………………………3
1 ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ………...5
1.1 Өнім сапасын басқарудың мәні мен мазмұны…………………………...….5
1.2 Өнім сапасын әсер ... ... және ... ... Өнім сапасын басқару жүйесі мен өнімді
сертификаттау...........................16
1.4 Өнім сапасын анықтау
әдістемелері..............................................................26
2 “Жаңа қала плюс” ЖШС-нің өнім сапасын ... ... қала ... ... ... ... ... Кәсіпорында өндірілетін өнім сапасын бағалау…………………………..43
3 кәсіпорынның өнім ... ... ... Өнім ... ... ... тәжірибесі …………………………..49
3.2 “Жаңа қала плюс”ЖШС-нің өнім сапасын басқару жүйесінің жетілдіру
жолдары
…………………………….................................................................
....57
қорытынды ………………………………………………………………......66
қолданылған әдебиеттер тізімі……………………………………...69
КІРІСПЕ
Қазіргі таңда Қазақстан ... ... ел ... ... айналды, ол жаңа экономикалық даму кезеңіне жол ашты. Ондаған
жылдар бойы қалыптасқан жоспарлы экономикадан нарықтық ... ... жаңа ... пайда болуына әкелді.Қазақстан Республикасының
Президенті Н.Ә. ... 2005 жылы ... ... 24-жұлдызында
Республика кәсіпкерлерінің (бәсеке қабілеттілігі мен өнімділігін арттыру)
конгресінде сөйлеген сөзі: “Бірінші – ол ... ... ... мен ... ... деп атап ... Дүниежүзілік
сауда ұйымына кіру еліміздің экономикасы үшін үлкен маңызға ие болып отыр.
Соған байланысты отандық ... ... ... ... бола ... ... өнім ... басқаруда халықаралық деңгейге жеткізу
алға қойған мақсаттардың бірі болып табылады.
Өнімнің жоғары ... ... ... емес ... жеңіске жетуді,
яғни, өнім сапасының жоғарырақ параметрлеріндегі артықшылық пен ерекшелігі
арқасында тұтынушы үшін бәсекелес-фирмалар арасындағы экономикалық ... ... ... ... Ел ... ... ... “Қазақстанның экономикалық дамуындағы сапалық серпілісті
әлемдік ... ... ... шарты ретінде пайымдай отырып,
төмендегі бағттарға баса назар ... ... деп ... ... ... әрі ... ... ұстап тұру үшін мемлекет
қазынагерлік, кредит-ақша саясатының, өндірістің негізгі факторларын тиімді
қайта ... ... ... ... пайдаланып, жоғары сапалы өнім
мен қызметке деген сұранысты көтермелеп отыруға міндетті”.
Зерттеудің өзектілігі өнімді өткізу саясаты ... ... ... ... олардың жаңа түрлерін шығаруды, олардың
сапасының жоғары болуы мен бәсеке қабілеттілігін, ... ... ... ... ... ... және де сервистік қызмет
көрсетуін талап ететін көп факторлы қызмет аясы. ... да ... ... ... ... ... нарық талаптарына сай ... бар. ... ... ... әлемдік сауда ұйымына мүше болуға
ат салысып жатқанда біздің ... ... ... ... сай ... керек. Ал, бұл талаптардың бәрі сайып келгенде, тауар
саясатына, яғни тауар ... жаңа ... ... ... кезеңінің ұзақтығына, қораптама, орама түрлерінің сан алуандығына
байланысты. Олай ... ... ... өз ... ... ... ... дұрыс бағытқа қою заман талабы.
Жоғарыда көрсетілген жағдайлар осы зерттеу ... ... және оның ... ... ... мақсаты – өнімді сапасын басқаруда теориялық және
әдістемелік мәселелерін зерттеу, құрылыс өнімдерін шығаратын “Жаңа ... ... ... талдау және өнімді өткізу саясатындағы өнім ... ... ... ... ... мақсатқа қол жеткізу
үшін келесі міндеттер айқындалынды:
• Кәсіпорын қызметінің және де ... ... ... ... ... және ... ... зерттеу;
• Қазақстанның құрылыс өнімдері нарығын зерттеу;
• Кәсіпорында өнімді өткізу ... ... ... ... ... ... ... барысында әдістемелерді әзірлеуді
зерттеу;
• Тауар ... ... ... ... Өнімнің өмірлік кезеңі бойынша, тауардың нарықта неғұрлым ... ... ... ... сай жаңа ... ... ... шығару
үшін тұтынушылардың қажеттілігін зерттеу;
• Құрылыс өнімдерін өндіретін “Жаңа қала плюс” ЖШС-ң саясатына шолу және
оны жетілдіру жолдарын көрсету.
Дипломдық жұмыстың ... пәні ... “ Жаңа қала плюс ” ... өнім
сапасы туралы зерттеулер талданады. Дипломдық жұмысты зерттеудің теориялық,
әдістемелік ... ... және ... ... ... ... ... өнімді өткізу саясаты бойынша еңбектері алынды.
Сонымен қатар, Қазақстан ... ... мен ... ... ақпараттық басылымдардағы нормативтік құқықтық құжаттары
қолданылды. Сонымен қатар, өнімнің технологиялық құрамын және стандарттық
талаптарға сай ... білу үшін “ Жаңа қала плюс ” ... ... алынды.
Осы жұмысты орындау барысында, ғылыми талдау жүргізудің жүйелі бағыты,
салыстырмалы талдау, хабар ... ... ... т.б. ... ... қала плюс " ЖШС ... ... дипломдық жұмыс: кіріспе, 3
бөлім және қорытынды бөлімдерден ... ... ... ... өткізуді ұйымдастырудың теориялық
аспектілері қарастырылды.
ЕКІНШІ БӨЛІМДЕ: “ЖАҢА ҚАЛА ПЛЮС” ... ... ... ЖАЛПЫ
СИПАТТТАМАСЫ; ӨНІМДІ ӨНДІРУ ЖӘНЕ ӨТКІЗУ ҚЫЗМЕТІ, ТЕХНИКА- ЭКОНОМИКАЛЫҚ
ӘЛЕУЕТІ ЖӘНЕ КӘСІПОРЫННЫҢ ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУЫН БАҒАЛАДЫМ.
ҮШІНШІ БӨЛІМДЕ: “ЖАҢА ҚАЛА ПЛЮС” ... ӨНІМ ... ... ... ... ЖӘНЕ ӨНІМ ... БАСҚАРУДА ШЕТЕЛ ТӘЖІРИБЕСІНІҢ
ҚОЛДАНЫЛУЫ ҚАРАСТЫРЫЛДЫ.
1 ӨНІМ САПАСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ АСПЕКТІЛЕРІ
1. Өнім ... ... мәні мен ... ... ... ... жұмысты және қызметті бағалаудың негізгі
критериі ол - әр адамның және жалпы қоғамның өмір сүру деңгейін ... ... ... ... секілді, өнім өндіруші өзінің өнімін
жарнамалау кезінде щешуші роль атқрады. Сапа әр ... ... ... экономика кезеңінде өткір мәселе болуда. Елімізде ... көп ... ... ... ... ... ... кәсіпорындар көптеген қиындықтарға кездеседі. Дамыған ... ... ... шығуға негізгі жол ашатын құрал бұл
... ... ... дамуда сапаның барлық салалары: еңбек сапасы,
қызмет және өнім сапасы, ... орта ... және т.б. ... сапа ... ... Қазіргі замандағы нарықтық қатнастар жағдайында кәсіпорынның
сәтті және бәсекеқабілетті қызметі көбінесе оның ... ... ... сапасы дегеніміз өнімнің атқаратын міндетімен сәйкес қажеттілік
анықтамасын қанағаттандыруға ... ... ... ... ... түсіндіріледі.
Өнімнің сапасын басқару — бұл белгілеу, камтамасыз ету және сапаның
қажетті деңгейін қолдау ... құру және ... ... ... ... жүргізілетін іс-әрекет.
Кез келген өндірістік процесті басқару айналмалы кезең болып ... (Р), ... ... (Д), ... (С), басқарушылық әсер ету (А).
Сапаны басқару процесін осы ... өту ... ... де ... РДСА ... өндірісінің сапа деңгейін әр уақытта бақылап және
жоғарылатуды ... ... ... ... жеті ... ... ... (1-сурет).
1. Проблеманы сәйкестендіру.
2. Шамаларды жинау және талдау.
3. Себептерді талдау.
4. Проблемаларды шешуді жоспарлау мен жүзеге асыру.
5. ... ... ... ... ... келесі проблемаларға өту.
Нарықтық тұтынылатын өнімге талапты жоғарылату, ... ... ... ... болуы, кәсіпорынның сапа проблемасына деген
проблемасын өзгертті. Түпкі өнім мен ... ... ... сапасы қазіргі уақытта жеткіліксіз болып қалды. Бәсекелестік
жағдайда жұмысын ... ... ... өнімнің сапасына әсер ететін
өндірстік сатылардың барлығын қамтитын сапа жүйесін құру ... ... ... ... ... циклі
Өнімнің сапасын басқару жүйелі түрде ... ... ... ... ... ... басқару үшін қажетті жауапкершілікті,
процедура ресурстарды нақты ... ... ... ұйымдық құрылым түрінде
алынған өнім сапасын басқару жүйесі жұмыс ... ... ... – өнім ... ... ... керекті, ұйымдық құрылымның,
әдістемелердің, процестер мен ресустардың жиынтығы.[1]
Сапа жүйесінің іс-қимылы өнімнің циклінің барлық сатыларына тарап, әсер
етіп отыратын, «сапа ... ... ... деп ... бастап, олардың қанағаттандыруын бағалауға дейінгі әр түрлі
сатылардағы сапаға әсер ететін өзара байланысқан іс ... ... Сапа ... ... нақты ісін ... алу ... ... ... жағдайда ол сапа тұзағының барлық
сатыларын қамтуы тиіс:
2-сурет. Кәсіпорындағы ... ... ... ... ... ... ... басқаруды
қамтамсыз етіп, түпкі өнімнің сапасын қамтамасыз етуге барлық жұмыскерлерді
қатыстырып, сапаны жоғарылату ісімен ... ... ... ... ... ... ... анықтап және осы ақаулықтардың
пайда болу себептерін жоюды қамтамасыз етуі керек (2-сурет).
• Маркетинг нарықты іздеу және зерттеу.
... ... ... ... жобалау немесе зерттеу.
• Материалды-техникалық қамсыздандыру.
• Өндірістік процестерді дайындау және ... ... ... және ... Өнімді орау және сақтау.
• Өнімді өткізу және бөлу.
• Монтаждау және пайдалану.
• Қызмет көрсетудегі техникалық көмек.
• Өнімді пайдаланып ... ... ... ... ... алғанда, өнімнің сапасы мен бәсекеге қабілеттілігін басқару
жүйесін мынадай түрде көрсетуге болады (3 сурет).
3 ... - ... ... мен ... ... ... ... объектіге кірушілер (n+r) әсер етеді, әріберіден соң оның
бір бөлігін Wі ... ... қиын ... өз ... ... ... және басқа жағдайлардың өзгерісі). Хі арқылы сызбада
белгіленген кірудің өзге ... оның ... ... ... ... реттеу құралы түрінде (R) көрініс табатындарын да ... ... әрі ... ... сапасы мен бәсекеге қабілеттілігін басқару жүйесінің мақсаты –
сатып алушылардың қажеттілігін ... ... үшін алға ... ... ... және ... деңгейіне қол жеткізу, яғни кез келген
мәнде Ү белгілі бір мән алу болып ... (Х және ... ... ... ... жүйесі үш блоктан құралуы мүмкін: өндірістік қызмет, ... және ... ... ... ... ... ... зерттеу арқылы нақты
әрі әлеуетті тұтынушылардың талаптарын біліп, оны (Хі) ... ... ... ... ... ... қызметке (U1), сапа
қызметіне (U2) олар өздерінің ықпал ету қызметіне түзету енгізуі ... ... ... бірге, маркетингілік қызметтің өзі нарыққа (жарнама, өткізуді
ынталандыру және т.б.) ықпал етудің (U3) шаралар кешенін әзірлейді.
Басқарылатын объектіге кәсіпорын ... ... ... ... ... ... мен ... қабілеттілігіне (Ү) және нәтижеге әсер
етеді. Осылайша, өнімнің сапасы мен бәсекеге қабілеттілігі мынадай түрдегі
функция болып ... ... ...... сапасы мен бәсекеге қабілеттілігін
басқару жүйесінен нарық туралы ақпаратқа (Хі) ие бола ... сол ... ... ... ... ... қабілеттілік (Ү)
деңгейіне қол жеткізетіндей етіп құру қажет. Бұл ... ... ... ... жүзеге асыратынын білдіреді. Оның көмегімен
басқарылатын ... ... ... ... ... ... ... әр деңгейiнде сапаға деген талаптар күшейе бастайды.
Қазiргi кезде сапа ... өте кең ... ... және оны ... ... және өнiм сапасын көтеру ... ... ... Жопондық сапа тұжырымы сапаның 4 деңгейiн қарастырады:
Бiрiншi деңгей- «Стандартпен сәйкестiгi». Бұл ... ... ... ... ... ... келiсiм және тағы
басқа бойынша бағалануы.Өнiм сапасын тексеру процедуралары және стандартты
бекiту ... бiлу ... және де ... ... ... ... жасау
қажеттiгi айтылады.
Екiншi деңгей- «Пайдалану сәйкестiгi».Өнiм стандартқа сәйкестенiп
қана емес, ол қолдану талаптарын ... ... ... ... ғана ... ... ретiнде қолданылады. Өнiмдi пайдаланудың ... ... келу үшiн, оның ... тек қана ... ... ғана ... маркетинг қызметiмен, зерттеу жәәне ... ... ... өтiм және ... жұмыстарын да қарастыру қажет.
Нарықты талдау және ... ... ... әдiстерi Жопонияда 60
жылдардың соңында, 70 жылдардың басында пайда болған көрiнедi.
Үшiншi деңгей- «Нарық талаптарымен ... ... ... тауар төмен бағада болғандығы көрiнедi.
Төртiншi деңгей- «Жасырын тұтынушылықпен сәйкестiгi» Iрi бай елдерде,
мысалы Жопония, Ұлыбритания, АҚШ және тағы ... ... ... ... талаптарын қанағаттандыратын барлық тауарларға толы
болады. Сондықтан өтiм кезiнде жасырын ... ... ... ... ... не ... екенiне еш күдiктенбейдi. Тек оған
нақты бiр күтпеген ... ... ... ... ғана ол осы ... өзiне
ұнағанын және керек екенiн түсiнедi. Барлық елде қазiр өркендеушi фирмалар
осы деңгейге жету ... ... ... ... сапа ... шешу ... ... есепке алынбай өнім сапасы техникалың деңгейге
бағытталды. ... ... ... техникалық бақылау және сапаны
талдау бөлімдері айналысты. Олардың функцияларына бұйымдар ... ... ... процестердің әрбір ... ... ... ... ... ... өнімде
табылған кемістіктер, оларды талдау және обоптерін ... ... ... ... ... ... өндірушілердің алдына
қойылатын негізгі проблемалар, олар:
• өнімнің сапалылығын басқару жүйесіне маркетинг қызметі механизмін
қосу;
• тұтынушыға және ... ... ... ... басқару
жүйесін қалай бағыттау;
• өнімнің өмірлік кезеңінің барлық ... ... ... ... әсерлерді күшейту.
Сапаны басқару жүйесін енгізу кәсіпорында мынадай міндеттерді шешуге
мүмкіндік береді:
• жоғары сапалы өнімнің ... ... ... өнім көлемін ұлғайту және оны ... ... ... ... ... сататын өнімді ... ... ... бәсекеге жарамдылығы және қаржы ... ... ... ... ... ... басқару әрбір кәсіпорындарда жүйелі
түрде іске асқан жөн.
• Кәсіпорындарда шығарылатын өнімдердің ... - ... ... ... факторы болып табылады, ... ... ... ... ... пайданың артуын қамтамасыз
етеді.
• Халықаралық тәжірибе көрсеткендей, ... ... ... ... шеңберінде жүргізілуі мақсатқа сай болғаны дұрыс, өйткені,
өнімнің ... ... ... ...... ... ... кәдеге жараттуға дейін.
• Өнімнің сапасын басқару стандарттауға негізделеді Ол ұлттық
шаруашылықтың, ... ... ... ... ... өнімдерге үдемелі талаптарды ... ... ... ... ... Дайындалған өнімнің ... ... ... көмегімен жүзеге ... ... ... ... беруді, бағалау сынағының көмегіен кейінгі ... үшін ... ... және ... білдіреді.
• Өнімнің сапасын ... ... ... іске ... және өнім ... ... ... етуде тиімділік
жүйені ұйымдастыруды талап ... ... және ... еске ала ... ... өнімнің сапасын бақылаудың
нормативтік-құқықтық базасы Қазақстан Республикасының ... ... жеке ... ... ... құқықтарын және
мүдделерін ... ... Өнім ... әсер ... ... және ... жіктелуі
Өнімнің сипатталатын белгілерінің құрамы мен құрылымын анықтаудың
негізгі бағыттары, өнім сапасының ... ... ... ... табады.
Мөлшерленуіне қарай натуралды бірліктермен ... ... ... ... ... ... бірліктермен сипатталалды.
Сапа деңгейінің бағалануына байланысты – базалық және оған қатысты
көсеткіштер.
Анықталу стадиясына байланысты – болжамды, проектілі, ... ... ... байланысты – бірліктік және ... ... ... ... ... ... және кешенді сапа
көрсеткіштері, сізді, ... ... ... ... қатынасының
қызықтыруына тәуелді түрлі топтарға ... ... ... ... ... ... ... кезде олардың арасындағы белгілі
бір корреляцияны байқауға болады. Мысалға, ... ... ... ... технологиялық деңгейінің көрсеткіші экономикалық және
экологиялық көрсеткіштер топтарымен өте тығыз байланысты.
Өнімнің сапасы, оның ... ... ... ... ... Қазіргі заманда сапа көрсеткіштерінің сәйкес топтары
арқылы өнімнің (тауардың) ... ... ... ... ... кең ... пайдалану бағытының көрсеткіштері, сенімділік,
технологиялық, ... және ... ... ... патенттік-құқықтық, экологиялық және қауіпсіздік
көрсеткіштері.
Пайдалану бағытының көрсеткіштері өнімнің қай ... қай ... ... қана ... осы ... ... ... айқындайды. Бұл көрсеткіш бағаланып отырған өнімнің ... ... ... қандай көлемде өнім өндірілетінін немесе
өндірістік қызмет көрсетілетінін айқындайды.[4]
Пайдалану бағыты ... ... ... ... ... ... ... тиімділік, функционалдық,
құрылымдық және де құрамы мен құрылымдық.
Сенімділік ... ... ... ... ... бірі ... табылады. Әр түрлі құндылықтардың жұмыс
интенсивтілігі мен ... ... ... ... ... жауапкершілік ... ... ... ... ... ... ... да өседі. Машиналар мен
басқа да құрал жабдықтардың ... ... ... олардың жөнделуі мен эксплуатациясындағы жұмыс қабілеттілігін
ұстап тұру шығындарымен қатар өндіріс ... да ... ... көінесе эксплуатациядағы температура, ылғалдылық, қысым,
радиация, механикалық ауыртпалық және де басқа ... ... - ... ... сапа көрсеткіштерінің топталу ортасына қарай жіктелуі
|№ ... ... ... ... топталу ортасы |көрсеткіштері топтары |
|1 ... ... ... ... |
| | ... |
|2 ... ... ... ... ... |
|3 ... ... ... |транспортабельділік |
| | ... |
|4 ... ... ... |
| | ... көрсеткіштері |
|5 ... ... ... ... көрсеткіштері |
|6 |Экологиялық қатнастар ортасы ... ... |
|7 ... ... ... ... ... |
|8 |Эргономикалық ... ... ... ... |
|9 ... ... ... ... көрсеткіштері |
|10 |Патенттік-құқықтық қатнастар ортасы|патенттік-құқықтық ... ... орта ... ... ... ... ... ортасы |бәсекелік қабілетінің |
| | ... ... ... ... өнімділігін жоғарылату үшін
қабылданған ... ... ... ... ... немесе жөндеуде нақ осы ... өнім ... ... ... ... ... технологиялық
дайындығы, өнімді дайындау мен пайдалану кезінде ... ... ... ... бөлу ... анықталады.
Унификациялау және стандарттау көрсеткіштері - өнімнің ... және ... ... ... ... ... басқа өнімдермен салыстырғанда унификациялану деңгейі. өнімнің
барлық бөліктері стандартты, унифицирленген және ... ... ... және ... ... ... қаншалықты жоғары болған
сайын өнім өндірушіге де өнімді тұтынушыға да ... ... және ... ... ... ... обьектінің стандартталу коэффициенті;
- обьект бөлшектерінің жоба аралық унификациясы;
- обьектінің құрамдас ... ... ... ... ... осы құндылықпен өзара
қатнасын, оның ... ... ... ... гигиеналық,
физиологиялық, антропометрлік және психологиялық талаптарына сәйкестігін
көрсетеді. Мұндай көрсеткіштерге ... ... ... ... күш ... ... рулінің орналасуы, жарықтылық, жылулылық,
ылғалдылық, шу, діріл, шаң-тозаң, жанатын заттардағы ... мен ... ... болады.
Сапаның эргономикалық көрсеткіштері обьектінің қойылатын эргономикалық
талаптарға сәйкестігін анықтаған кезде пайдаланылады. Мысалға: формасына,
өнімнің түсі мен оның ... ... және ... ... ... көрсеткіштері жұмыс істеген адам мен
қолданылатын затқа әсер ететін факторлардың барлығын қамтиды.[5]
Өнім ... ... ... келесі түрлерге жіктеледі:
- Гигиеналық көрсеткіштер - адамның осы бұйымды қолдануда, өмірлік және
жұмыс қабілеттілігіндегі гигиеналық жағдайлармен сәйкестігін ... ... ... – адам ... және де ... бөліктер
көлемі мен формасына сәйкестігін анықтағанда пайдаланылады.
- Физиологиялық және психофизиологиялық көрсеткіштер – ... ... және оның ... ... ... ... (адамның жылдамдығы мен әл-қуаты, сонымен бірге есту, ... ... ... ... ... ... көрсеткіштер – өнеркәсіптік бұйымдарға қойылатын
инженерлік-психологиялық талаптарында, ... ... және ... ... ... табатын адамның психологиялық
ерекшеліктеріне сәйкестігін анықтаған кезде пайдаланылады.
Эргономикалық көрсеткіштер деңгейі, арнайы дайындалып ... ... ... ... ... - ... анықталады.
Транспортабелділік көрсеткіштері - өнімді пайдаланбай немесе тұтынбай
тасымалдауға қолайлылығын сипаттайды. ... ... ... ... ... ... ... дайындау уақыты;
- өнімді тасымалдауға дайындауда орташа еңбексиымдылық;
- өнімді белгілі бір тасымалдау құралына орташа орналастыру уақыты;
- тасымалдау құралының көлемін пайдалану ... ... ... бір ... ... ... түсіру уақыты;
Транспортабелділік көрсеткіштерін бағалау үшін өнім бірлігінің массасы
және көлемі, ... ... ... ... көлемі, өнімнің сақталу көрсеткіштері, тасымалдау режимдерінің
шекті ... ... ... ... ... жылдамдығы, инерциялық
ауыртпалықтар және т.б.), тиеу-түсіру жұмыстарының нормасы, аталып отырған
өнімді ... ... ... жүк ... ... ... ... пайдалану, тасылатын жүктің сыртқы
жылулық және механикалық әсерлерге төзімділігі және ... ... ... ... мәліметтер болуы керек.
Материалдық және еңбек шығындарын бір мезгілде, ... адам саны мен ... ... және де ... факторын
есептеуге мүмкіндік беретін бағалық көрсеткіштер ... ... және ... ... көмектеседі.
Патенттік-құқықтық көрсеткіштер өнімнің патенттік қорғалғандығын және
патенттік тазалығын сипаттай отырып, бәсекелік қабілетті анықтауда маңызды
фактор болып ... ... ... ... жаңа ... және ... ... қорғалған шешімдерді,
өндіруші және эспортталатын елдердегі ... ... ... ... ... тіркеуден өтуін есепке алған жөн.
Өнеркәсіптік бұйымның ... ... 2 ... ... ... ... қорғалғандық (патент
қабілеттілік) көрсеткіші және патенттік тазалық көрсеткіші.
Патенттік қорғалғандық көрсеткіші – ... ... ... ... ... ... де ... елде де патентпен және авторлық
құқықтармен қорғалған отандық ... ... мен ... мен ... ... сипаттайды.
Патенттік тазалық көрсеткіші – бұйымның ішкі және сыртқы ... ... ... ... ... - ... ... өнімді тұтынғанда немесе
пайдаланғанда пайда болатын ... ... ... ... ... ... оның сапа деңгейін анықтайтын негізгі фактор
болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... үрдістеріне, оның құрамының қоршаған ортаға
химиялық, механикалық, сәулелік, дыбыстық, ... ... ... ... ... ... үшін талдау жасалады. Аталған факторлардың қоршаған
ортаға зиянды әсері анықталған жағдайда экологиялық көрсеткіштер ... сапа ... ... үшін ... ... енгізу қажет. ... ... ... ... ... ... май, ... газ) ретінде пайдаланылатын
өнімдердің құрамындағы зиянды заттар (элементтер, қышқылдар, металдар және
т.б.) мөлшері;
- өнімді ... ... ... ... сақтағанда
зиянды сәулелердің, газдардың, бөлшектердің шығарылу мүмкіндігі;
- атом ... ... ... үшін ... ... атом
электростациялары мен басқа да обьектілер қызметінің радиоактивтілігі;
- түрлі саладағы транспорт ... мен ... да ... ... ... ... әсер ету деңгейі;
Әртүрлі обьектілер бойынша барлық экологиялық көрсеткіштер сәйкес
нормативтік ... мен ... ... ... құрылыс норамлары
мен инструкциялар) жарияланады
Қауіпсіздік көрсеткіштері - ... ... ... тасымалдауда
тұтынушы немесе эксплуатациялаушы адамды механикалық, ... улы және ... ... ... ... ... өнімнің артықшылығын сипаттайды.
Өнiм сапасы оған әсер ететiн факторларға немесе жағдайларға және ... ... ... ... ... станок, машина, құрал-жабдықтар,
аспаптар, белгiлеу құралдары жатады. Сонымен қатар адам факторлары және
жұмысшылардың бiлiмдiлiгi ... ... әсер ... ... ... ... және субьективтi
болып бөлiнедi.
Обьективтi факторлар тобы көп түрлi және ... ... және ... ... ұйымының әдiсiмен және ... ... ... сипатымен байланысты. Бұлардың қатарына:
• бұйым құрылымы;
• өндiрiстiк ... ... ... жаңа ... ... ... ... механикалануы және автоматтандырылуы,
• бақылаудың техникалық және технологиялық ... ... ... ... ... ... iшкi ... мынадай факторлар қосылады:
• Техникалық
• Ұйымдық
• Экономикалық
• Әлеуметтiк,
• Психологиялық.
Техникалық факторлар- өнiм ... ... әсер ... ... ... мен технологияларды енгiзу, жаңа материалдарды, өте ... ... ... өнiмдердi материалдық негiзбе шығаруды
қолдану.
Ұйымдық факторлар- өндiрiстi және еңбектi ұйымдастыруды жетiлдiрумен,
өнiм сапасына жауапкершiлiктi және ... ... ... ... ... ... ... мамандар
деңгейiнiң сәйкестiгiмен, сапаны басқару жүйесiн ... ... ... көлемдегi ұжымдағы
әлеуметтiк-психологиялық климаттың ... ... ... ... ... ... ... деген ынталылығын бағалау,
жұмысшылардың жұмысқа деген қарым-қатынасының адал болуын ... әсер ... ... бәрi бәсекеге қабiлеттi өнiмнiң шығуы
үшiн маңызды. Кейде техникалық ... ... ... ... ... қандай факторлар маңызды екенiн түсiну
қиынға соғады.
Экономикалық факторлар- өнiмдi пайдаланудағы қолайлылықты бiлдiредi,
сонымен ... ... ... және ... ... ... өндiрiсте персоналдарды экономикалық ынталандыру жүйесiмен бағалау
саясатымен байланысты.
Субьективтi факторлар тобына адамның өндiрiстiк қызметiмен ... ... Олар ... ... функцияларды орындау
қабiлеттiлiгiне байланысты. Оларға мыналар жатады:
- профессионалдық шеберлiк;
- жалпы бiлiм беру деңгейi;
- адамның психологиялық ойы;
- еңбек ... Өнім ... ... ... мен ... ... ... сай, өнім сапасын басқару – бұл өнім сапасына
әсер ететін жағдайлар мен ... ... ... ықпал ету және
сапаны жүйелі түрде ... ... ... ... ... ... өндіру,
айналымы және пайдалану немесе тұтыну кезінде өнім ... ... ... ... ету және қолдау.
Өнім сапасын басқару жүйесі эволюциясының ХХ ғасырда бірнеше кезендері
болды.[7]
І кезеңде ХХ ғасырдың басында Ф.У. ... ... ... және ... рұқсат етілген аймақ түсініктерін қамтитын жүйені ұсынды, сапа
жөніндегі ... ... ... ... және ... ... үшін ... жүйесін орнатты.
ІІ кезеңде (20-50− ші жылдары) сапаны бақылаудың статистикалық әдістері
дами бастады.
ІІІ кезеңде (50-80 ... ... де, ... елімізде де алғаш рет
фирма ішілік жүйелер пайда ... Бұл ... ... ... ... ... менеджемент негіздерімен үйлестіру басталды.
Россияда Саратовтың ақаусыз өнім өндіру (АӨӨ) жүйесі, Львовтың ақаусыз
еңбек жүйесі, Горьковтің ... ... ... ... кеңінен танымал
болды және кәсіпорындарда қолданыла бастады. АӨӨ жүйесінің мәні – ... ... ... ... талаптарын қатан сақтау және өнімдерін
техникалық бақылау бөлімі алғаш талап еткен кезден бастап беру ... ... ... тек ... саты мен жеке орындаушының еңбек
сапасы болып табылады.
Львовтың ақаусыз еңбек жүйесі, ААӨ жүйесі сияқты, ең ... ... ... еңбек сапасына бағытталады, бірақ басқару объектісі
өнімнің өміршендік циклының кез келген сатысы бола ... ... ... сенімділік, алғашқы өнім ресурсы) жүйесінде
негізгі басқару ... ... ... және технологиялық дайындау
сатылары болады, мұнда ... және ... ... ... ... ... керек, ал жаңа өнімнің ... ... ... ... негізінде сенімді және ұзақ ... ... ... өміршендік цикллінің барлық сатысын қамтитын ең кешенді жүйе
ӨСБКЖ (өнімнің ... ... ... жүйесі) болып табылады, ол
70−жылдардың ... ... ... ... ... Бұл жүйе ... ... объектісі болып табылады. Оның
негізін кәсіпорындар стандарттар құрайды.
80 жылдары (IV кезең) өнім сапасын басқару өнімнің өміршендік циклінің
барлық ... ... ... ... деп ... жүйелер пайда
болды. Мұндай жүйелерге TQM (total quality management-сапаны жалпы ... ... бұл жүйе 9000 ... ... ИСО ... ... сапаның үнемі жақсаруына, өндірістік шығындардың азаюына ... дәл ... ... ... ... ... жүйе болып
табылады. Жүйенің негізі мына принциптер болып табылады:
... ... ... ... емес ... болмауы;
• түтынушыларға өнімді дәл уақытында жеткізіп беру.
• TQM негізі – сапаның жақсаруының шегі ... жылы АҚШ, ... ФРГ ... ... ... ... (ИСО) ... комитеті 9000 ... бес ... ы ... және ... бұл ... өнім ... ету жүйесі, оның ішінде, өнімді өңдеу, өндіру, өнімді ... мен ... ... ... ... ... ... талаптары белгіленген. ИСО 9000 халықаралық стандарттары сапа
жүйелері бойынша келесідей бес атаудан ... 9000. ... ... басқару және сапаны қамтамасыз ету
стандарттары. Таңдау және ... ... ... нұсқаулары.
2. ИСО 9001. Сапа жүйесі. Жобалау ненмесе өңдеу, өндіру, монтаждау және
қызмет ... ... ... ... ету ... ИСО 9002. Сапа ... Өндірісте және монтаждауда сапаны қамтамасыз
ету үлгісі.
4. ИСО 9003. Сапа жүйесі. Соңғы бақылау мен ... ... ... ету ... ИСО 9004. ... ... ... және сапа жүйесінің элементтері.
Басқару нұсқаулары.
Бұл стандарттардың артықшылығы ... ... ... ... тәсілдің сапасын басқаруға қолданылуына;
– сапаның тұтынушыға бейімделуіне;
– өнімнің өміршендік циклінің барлық ... ... өнім ... ... ... ... ... негізгі қызметтері бойынша сапаны басқаруға;
– өнім сапасына қойылатын нақты талаптарды құжат түрінде дайындауға;
Халықаралық стандарттардың ... ... ... ... олардың
халықаралық нарыққа шығу кезіндегі реттеуші рөлін ескере ... ИСО ... 9003 ... ... тікелей пайдалану үшін ... ... ... ... ... ... ... енгізілетін сапа жүйесі сапа саласында оның ... ... ... алу ... белгілі бір мақсатқа жету үшін
белгілі бір саясат ... ... ... ... ... ... саласындағы саясат ұзақ мерзімді мақсат түрінде ... ... ... кәсіпорынның экономикалық жағдайын қарастыру;
• өнім өткізу нарықтарын кеңейту немесе жаулап алу;
• алдынғы қатарлы ... ... ... ... ... деңгейіне қол жеткізу;
• белгілі бір салалардағы немесе белгілі бір аймақтардағы
тұтынушылардың ... ... ... жаңа ... сай ... ... ... өнімді игеру;
• өнім сапасының ең маңызды көрсеткіштерін жетілдіру;
• өндірілетін өнімнің ақаулылық деңгейін төмендету;
• өнімге ... ... ... ұзарту;
• қызмет көрсетуді дамыту.
ИСО стандарттарына сәйкес өнімнің өміршендік циклы 11 кезеңнен (сапа
негіздерінен) тұрады:
1. ... ... ... мен ... ... ... ... және өндеу, өнімді өндеу.
3. Материалдық-техникалық жабдықтау.
4. Өндірістік процесстерді өндеуге дайындық.
5. Өндіріс.
6. Бақылау, ... ... және ... Орау және ... Өнімді өткізу және бөлу.
9. Монтаж және пайдалану.
10. Техникалық көмек және қызмет көрсету.
11. Сынақтан өткізгеннен кейінгі пайцдалану.
| |
| ... ... ... ... ... шағын |
|жүйесі ... ... |
| |
| |
| |
| |
| |
| ... ... етудің басқарылатын шағын жүйесі |
|(басқару объектісі) |
| |
| |
| |
|1 ↓ ↑2 |
| |
| |
| |
| |
| |
| ... ... ... ... ... ... ... – басқарушылық ықпалдар және тікелей байланыс арнасы бойынша ... ... ... 2 – кері ... ... ... ... жүйенің жай – күйінің сапасы туралы ақпарат; 3 – жүйе ... ... 4 – ... ... (өнім сапасы); 5 – сапаны ... ... ... ... 6 – ... ... ... сапасы;
7 – сыртқы орта сапасы туралы ақпарат.
Басқарушы шағын жүйе ... үзбе ... ... ... ... деңгейлерімен сипатталады. Басқару жұмысының негізінде
мақсатқа жету жатыр. Басқаруда мақсат өнім ... ... ... ... ... бір деңгейге жеткізуді білдіреді.
Сапаны басқару ... ... ... ... ... ... жөн. ... заманғы жағдайда олардың ішінде келесілері
неғұрлым өзекті:
1. Жүйенің ... ... ... байланысын және өзара әрекет етуін
белгілеген кезде «қара жәшікті» жасау және алдымен ... ... ... ... соң макро және
микроорта факторларының ықпалын, ... ... ... ... ... ... ... ең соңында жүйеде
процесс параметрлерін жобалау керек.
2. Жүйе ... ... ... саны аз, ... ... тез ... ... керек. Жүйенің
мобилдігі оның нарық талаптарына тез икемделу шартының бірі
болып табылады.
3. Халықаралық интеграцияны және ... ... ... ... қызмет жасау және дамыту үшін ел ішіндегі
және халықаралық стандарттау негізінде оның басқа жүйелермен
құқықтық, ... ... - ... және ... ету ... ... ... қол жеткізу керек.
4. Жүйені дамытудың жалғыз жолы инновациялық болып табылады. ... ... ... ... ... және ... да салаларға жаңалықтарды ендіру қоғамды
дамыту факторы қызметін атқарады.
Нарықта ... мен ... ... жалпы ұсыныстың
сұраныстан жоғары болуы жағдайында тұтынушы қандай уақытта да ... ... ... сапа мен ... ие ... таңдау
құқығын толығымен жүзеге асырады.
Сапаны басқару жүйесін ... ... ... бір ... ... басшылары өндірісті стандарттау және ... ... ... жете түсінуі тиіс.
Стандарттау және сертификаттау – бұл елде ... ... ... ... ... ... сапасын бағалауда бірыңғай тәсілді
қолдануға мүмкіндік береді және өндірістің ... мен ... ... ... қажетті сапа деңгейі бойынша тұрақты
дайындауға кепілдік бере ... ... ... ... сертификаттық
жүйе сенімді әріптестердің қатарын көбейтуге және өнімнің бәсекеге
қабілеттілігін ... ... ... басқару жүйесіне әрбір кезең ... ... ... ... өнім ... ... реттейтін құжаттар кешені
кіреді.
ИСО 9000 стандарттары сапаны басқару жүйесіне спа саласындағы саясаттан
басқа, мынадай ішінара жүйелер ... ... ... ету өнімнің өміршендік циклінің әрбіркезеңінің
орындалуы үшін ... ... ... және оның ... қойылатын
барлық талаптардың қанағаттандырылуын қамтамасыз ететін жоспарланған және
жүйеленген түрде жүргізілетін іс-шаралар жиынтығын ... ... ... ... реттеу, есепке алу, бақылау, өнім ... ... ... ... ... басқарушешімдерін қабылдау
жатады.
– сапаны көтеру - өнім сапасын жақсарту бойынша ... ... ... басқару жүйесінің өңделген құжаттарында ИСО 9000 стандарттарының
талаптары, кәсіпорынның ... ... ... ... ... талаптары көрсетіледі.
Сапаны басқару жүйесі сертификат алу, яғни аттестациядан ... сапа ... ... болуы түрлі жобаларға қатысу
үшін оның тендірге жібеорілу шарттарының бірі болып табылады.
Сапаны басқару жүйесі ИСО 9000 ... егер ол TQM ... ... ... ... өте ... болады.
2000 жылы сапаны басқару саласындағы тәжірбиені жинақтап қортындылаған
халықаралық стандарттың жаңа версиясы ... ... ... ... ... ... ... ішінен мыналарды бөліп көрсетуге
болады:
– стандарттардың жалпы саның қысқарту;
– тұтынушылады қанағаттандыруға бағыттау;
... ... ... ... ең ... құрылымы;
– ұйымды басқарудың процестік тәсілі.
2000жылы желтоқсанда Ресей Федерациясы Мемлекеттік стандартты
халықаралық ... жаңа ... ... ... ... ИСО стандарттарында қарастырылған әдістемеге сәйкес,
прцесс – бұл ... ... ... ... ... ... жетуге
бағытталған іс-әрекет.
Сондықтан, процестік тәсілді жүзеге асыру үшін кез келген ұйым ... ... ... етуі ... ... ... жүйесініңбарлық элементтері ... ... ... ... ... ... айырмашылығы-фирма іс-
қызметіне жоғары дәрежелі нәтиже алып келетін қатаң анықталған процесстерде
ресурстардың ... ... ... сапа басқару жүйесі шегінде қызымет ететін баолық
прцесстердің «ресурстар-нәтижелер» арақатынасын тұрақты бағалау.
Осыған орай, процесстік тәсілді пайдалану арқасында ... ... ... ... ... реттеу,бақылау,есепке
алу,сапаны талдау) басқарудан нәтижені басқаруға қайта бейімделуі қажет,
бұлардың жиынтығы кәсіпорынның ... ... және ... ... ... ... ... қамтамасыз етуі керек.
ИСО 9000:1994 сапаны басқару жүйесінде кәсіпорындарға бөлініп ... әлі ... бір ... ... күші жойылмайды. Болашақта
олар ИСО жаңа ұйғарымымен қайта қаралуы қажет.
Сапаны басқару жүйесінің ұйымдық қамтамасыз ... ... ... ... ... ... арқылы жүзеге асырылады. Ол
кәсіпорындарды басқарудың ұйымдық құрылымы шегінде ... және ... ... ... жалпы басқару, қамтамасыз ету және ... ... ... ... да құқығы мен міндеттемелерін
бөлу болып табылады (5-сурет сапаны ... ... ... сапасын басқару жүйесінің басты мақсаттары:
- сапа жөніндегі барлық бөлімшелер қызметтерінің үйлестірілуі;
- өнімнің жекелеген түрлерінің сапасын ... және ... ... өңдеу;
- сапаны басқару бойынша оқу бағдарламаларын дайындау;
- кәсіпорының сапа жөніндегі қызметінің нәтижелерін талдау;
- сапа жүйесін және оны ... ... ... ... ... ... қызметінің құрылымы.
Ол сонымен қатар, көптеген ... ... дами ... ... ... ... қызметтерге төмендегілерді жатқызуға
болады:
–кәсіпорынның нарықтағы өніміне сұраныс пен қажеттіліктерді зерттеу және
болжамдау;
–өнімнің өміршендік циклының түрлі ... сапа ... ... ... және ... ... техникалық-экономикалық талдау, оны қамтамасыз ... және сапа ... мен ... ... ... ... ... басқару жүйесі мен өнімнің сапасын
жоғарлатудағы экономикалық тиімділікті ... ... ... осы қызметтің орталық бөлігі болып табылады. Ол
сапаны ... ... ... ... ... ... үйлестіреді,
өнімнің жобалау конструкторлық зерттеуінен ... ... ... ... ... ... сапаны басқару жөніндегі барлық
қызметтердің орындалуын бақылайды.
Сапаны басқару бөлімі кәсіпорынның барлық бөлімдері мен ... жаңа ... және ... пішініне тұтынушылардың сұраныстары мен
талаптары туралы мәліметтерді беру үшін сапа жөнінде ақпараттарды ... және ... ... ... ... ... маңызды
қызметі - өнімнің өміршеңдік циклының барлық кезеңдерінде оның ... ету ... ... және талдау, сонымен қатар, сапаны
басқару жүйесінің өзінің тиімділігін бағалау болып ... ... ... өнімдерді, сапаны басқару жүйесінің өзін сертификаттау
үшін қажетті құжаттарды дайындайды. Техникалық бақылау бөлімі ... ... ... бола ... ... ... сапа ... орынбасарына бағынады.
Сертификаттау - өнімнің қойылған талапларға сай келетінін дәлелдейтін
іс-әрекет.
Сертификаттау келесідей мақсаттарға жетуге бағытталған:
– біртұтас ... ... ... және ... ... ... халықаралық экономикалық, ғылыми-техникалық ... ... ... ... жағдай жасау;
– тұтынушылардың өнімге жетік талдау жасауына көмектесу;
– өнімнің бәсекеге қаблеттілігін жоғарлатуға және оны ... ... арам ... өндірушілерден қорғау;
– өнімнің адам ... ... ... ... ... бақылау жасау;
– өндіруші ұсынған өнім сапасының көрсеткіштерін дәлелдеп бекіту.
Сертификаттаудың зерттелген ... мен ...... ұйымының, халықаралық электротехникалық комиссиясының және ИСО
9000 халықаралық ... ... ... ... күші бар
халықаралық нормалар мен ережелерге сәйкес құрылған.
Сертификаттаудың негізінде мынадай принциптер бар:
• Сертификаттау критерийлерін таңдау. Критерий ...... ... ... сай ... ... 10 ... ішінен біреуін таңдау;
• өнім өндірісінің технологиялық процесінің тұрақтылығы, сапа ... ... оны ... және ... бақылау;
• Сертификаттау жұмыстарын жүргізу мен сынақ ... ... мен ... ... оң ... берген жағдайда,
өнімге таңба, сертификат белгісі, сәйкестілік сертификаты ... ... ... ... жүйелерін сертификаттау 9000 сериалы ИСО стандарттарының
нормативтік үлгісіне негізделеді.
ГОСТ Р 40. 003-96 сәйкес сапа жүйесін сертификаттауда үш этап ... Сапа ... ... ... Сапа ... ең ... ... және бағалау;
3. Сертификатталған сапа жүйесін инспекциялық бақылау.
Егер кәсіпорында сапаны басқару жүйесі зерттеліп, әрекет еткен болса,
онда оның ... ... ИСО ... ... сай ... ... мәселесі бой көтереді. Жұмыс ... ... ... ... ... дейін жеткізу процедурасы мынадай ... ... ... істеп тұрған сапаны басқару жүйесін және оның жекелеген ішінара
жүйелерін 9000 ... ИСО ... ... ... сай ... алып ... Өнімнің өміршендік циклының барлық сатыларында өнім сапасы бойынша
заідық күші бар нормативтік-техникалық құжаттарды талдау.
– Сапа ... сапа ... ... және ... Өнім сапасын қамтамасыз ету, басқару және жақсарту бойынша ... ... ... 9000:2000 сериалы ИСО стандарттары ... ... ... ... ... ... ... басқару жүйесінің құжаттарын қайта
дайындау.
– Сертификаттау органдарында 5 және 6 сертификаттау жүйелері бойынша сапа
жүйелерін сертификаттау.
Сертификаттау жүйесі ... ... ... және әр елде өз
ерекшеліктері болуы мүмкін. ... ... ... ... ... мен ... ... туралы заң құрайды.
Сертификаттаудың мақсаттары ретінде келесілерді атауға болады:
• тұтынушының өміріне, денсаулығына, қоршаған ортаға қауіпті ... ... оның ... ... ... ... ... қорғау;
• өнінің бәсекелестік мүмкіндігін жоғарылату және экспортқа қолдау ... ... ... кіретіндер:
1. Қазақстан Республикасының Мемлекеттік стандарты;
2. біртекті өнімді сертификаттайтын органдар (аккредитация ... ... ... ... ... (орталықтар).
Сәйкестік сертификаттау – сәйкестендірілетін өнім процесс немесе
қызметтің нақты стандартқа немесе басқа нормативтік құжатқа ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін
үшінші жақтың іс-қимылы Қазақстан Республикасының Мемлекеттік стандарты
сертификаттау жүйесіндегі жүргізу тәртібі 2-кестеде көрсетілген.
2-кесте. ... ... ... | Сатының мазмұны |Процеске қатысушы |Құжат |
|1 ... ... ... ... ... №434 |
| ... ... | ... ... |
| ... өнімнің | ... |
| ... ... | | |
|2 ... ... ... |Сертификаттауды жүргізуге |
| |туралы шешім қабылдау |сертификаттау ... ... |
| ... ... ... ... |
| ... ... | | |
| ... және егер өнім | | |
| ... ... | |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... беру | | |
|3 ... ... ... ... өткізу |
| |сетификаттау ... ... ... ... (30 ... ... ... |Орындаушы |кеш ... |
| ... ... | | |
| ... | | |
| ... | | |
|4 ... ... |Орындаушы | |
| ... | | |
|5 ... ... ... ... |Үлгілерді іріктеу актілері |
| |сәйкестендіру ... | |
|6 ... ... ... ... ... ... |
| |сынақтан өткізу, ... | |
| ... ... | | |
|7 ... ... ... |Эксперттің қорытындысы |
| ... ... ... | |
| ... | | |
|8 ... ... ... сертификаты|
| |сертификатын 3 жылдан |органы |мен ... ... |
| ... емес мерзімге беру| ... ... ... |
| ... шешім | ... |
| | | ... ... ... |
| | | ... |
|9 ... ... |М С т | |
| ... ... | | |
| ... | | ... |Сәйкестік белгісін |Орындаушы | |
| ... ... | | |
| ... бойынша | | |
| ... ... | | |
| ... | | ... ... ... ... талабы бойынша |
| |нарыққа түсуі | ... ... ... | | ... ... |
| | | ... |
|12 |Сертификатталған ... ... ... ... өту |
| ... бақылау |органы ... ... ... ... ... ... | |
| ... талаптар мен | | |
| ... ... | | |
| ... ережелеріне | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... | | |
| ... ... ... | ... ... ... оның |органы | |
| ... ... | | |
| ... ... | |
| ... мен | | |
| ... ... жою | | |
| ... ... | | ... ... ... сертификаттаудан өтетін тауарлардың ... ... бұл ... ... ... жағдайда адам өмірі мен
денсаулығына зиянын тигізетін тауарлар жатады. ... ... ... ... ... да бар. Ол орындаушның ... ... ... ... ... ... Сертификаттауды жүргізуді өтініш
берушілер қаржыландырады.
Сертификаттауды табысты етіп болғаннан ... ... ... ... (заңдық күші бар мерзімі 3 жылдан ... ... ... ... ... ... ... ыдыс пен
өнімге тіркелген жөнелтпе хатты таңбалауға құқық береді.
Сәйкестік сертификаты – процеске немесе қызметке, ... ... ... ... ... растайтын, сертификатау жүйесінің
ережелеріне сәйкес берілген құжат. Сәйкестік белгісі – ... ... ... ... ... ... ... өнім, поцесс
немесе қызметті растайтын, тиісті ... ... ... ... ... бекітілген белгі.Сертификаталған өнімнің сертификаттау
кезіндегі қойылған талаптарға әрі ... ... ... ... ... жүргізіледі.
Нарық жағдайында бәсекелестік бағалық ортадан өнім сапасы ортасына
ауысқандықтан, сертификаттау тиімді ... ... ... ... ... қалды.
1.4 Өнім сапасын анықтау әдістемелері
Өнімнің сапасынын анықтау әдістемелері, бүгінгі күні өндіруші үшін
маңызды. Cебебі, ... ... ... ... ... ... ... кемшілігін анықтау, сол арқылы ... ... - ... ... алатын өнімнің осы ... ... ... сол ... мейлінше тиімділігін бағалау –
тұтынушыға қажет.
Бүгінгі таңда өнімнің ... ... ... көптеген әдістері
мен оларды жүргізу жолдары бар. ... ... ... ... жалпы сипатымен салыстырып талдауға негізделсе, тағы бір тобы
индекстік әдіспен бағаланады. Мұндай бағалаулардың негізі болып зерттелетін
өнімнің ... және ... ... ... ... ... Алайда, тұтынушының талаптары туралы мәлімет алудың
біршама ... ... ... ... ... бағалау базалық
өніммен салыстыру арқылы жүргізіледі. Бұл үшін нарыққа ... ... ... ... ... ... қасиеттері сенім туғызатын
және беделді өндірушінің тауары таңдап алынады. Осы ... ... ... өнім көрсеткіштерінің сәйкестілігі немесе
сәйкессіздігі оның бәсекелік қабілет деңгейін айшықтайды.
Эксперттік әдісті қолданудың көптеген тиімділіктері бар. Ең ...... ... ... оның негізгі сипаттарын анықтаудың әр
алуандығы. ... ... ... ... ... ... білікті маманға дейін тарту мүмкіндігі. Үшіншіден,
өнімнің бәсекелік қабілетін нарықтың әр аймақтарында бағалау арқылы, ... ... ... ... ... қолайлылығы. Алайда, бұл ... ... ... ... ... ... мұқияттылықты
қажет етеді. Өйткені, таңдалған әрбір сарапшы алынатын соңғы нәтиженің
сапасына белгілі бір ... ... етіп ... ... қабілет көрсеткішін есептеуде оның сапасы мен бағасын
бейнелейтін ... ... және ... индекстерді қолданады. Көп
жағдайда қолданылатын бұл индекстердің ерекшелігі, жоғарыда аталған әдістер
сияқты, ... ... ... ... ... өнім
көрсеткіштерімен салыстыруында. Яғни, белгілі бір өнімнің артықшылығын
төмендегі формуламен бейнелеуге болады:
K = P/C ... К – ... ... ... – тиімділігі (өнімнің сапасы)
С – өнімді алуға және пайдалануға кеткен шығындар.
Интегралдық әдісті есептеу жеке және ... ... ... ... Жеке және ... ... ... және құндық
көрсеткіштерге бөлек есептеледі және ... ... ... ... индекстері мына формуламен есептеледі:
Ik = ∑ qi ai ... Ik - ... ... ...... i – ... бойынша жекелей индексі;
ai – жалпы құрамда i – параметрінің салмағы.
Алынған ... ... ... ... ... ... жағынан сәйкестігін көрсетеді. Алайда, сапа тұтынушы үшін өнімнің
құндылығын толық ... ... ... ... ... өнімнің
экономикалық параметрлері есептеледі. Тұтыну құны индексімен бейнеленетін
талданатын өнім мен базалық өнімнің ... ... ... бағалық
бәсекелік қабілетін көрсетеді.
Тұтыну құны тауарды сатып алуға және жеткізуге (пайдалануға) ... ... Бұл ... ... ... ... ... = ЦП / ЦПб = ∑ Ij fj ... ...... өнім мен ... ... ... құндары;
Ij , fj - бағаланатын өнім мен ... ... ... j – ... ... және құндық көрсеткіштердің топтық ... ... ... ... өніммен салыстырғандағы бәсекелік қабілетінің
интегралдық көрсеткіші ... ... ... = Ik / Іэ ... көрсеткіштердің негізгі мәні ... ... ... ... ... ... және ... индекстер арасындағы
өзгешелік өнімнің бәсекелік қабілетін бағалауға мүмкіндік береді. ... ... ... ... ... қабілет көрсеткіші де арта түседі, ал
Іэ ... мәні ... ... К ... ... Егер алынған
мәліметтер нәтижесінде бәсекелік қабілет көрсеткіші К1 ... онда ... ... ... ... ... ... өнімдердің бәсекелік қабілеті бірдей.
Өнімнің бәсекелік қабілетін бағалауда өзіндік ерекшелігі бар келесі бір
әдіс – ... ... ... ... ... әлеуметтік әдіс. Бұл
әдіс анкеталық сауал бойынша, өтімі көп өнімді ... ... ... ... жағдай жасайды. Көптеген әдістердің ішінде бұл әдіс ең
қарапайым және шығыны ... ... ... ... Өнім мен сапа және
қауіпсіздігі тамақ өнеркәсібінің басты болып ... ... ... кәсіпорындағы тамақ индустриясының қамқоршысы болса да, соңғы
бірнеше жылдар бойы ... ... ... және
бәсекелестіктің өсуіне байланысты аса көңіл бөліне басталды.
Еуропа мемлекеттерінде құрылыс ... ... ... ... басты критериі ретінде санайды. Қазіргі кезде өнімнің қауіпсіздігі
мен сапасын қамтамасыз ететін ХАССП (ағылш.НАССР- Hazard Analysis ... Control Points, ... ... ... ... және
дағдарысты бақылау нүктесі) саланың жүйесі болып табылады. Бұл құжаттың
құрылуы нарықтағы өнім сапасының ... ... ... әдістемесі,
сонымен қатар мемлекеттің әлемдік экономикалық қоғамдастық интеграциясының
қажеттілігімен құрылған.
ХАССП – бұл ... ... ... ... ХАССП
принципіне сай өнімді қайта өңдеудің барлық ... ... ... әрбір операциядағы барлық ... ... ... ... ... , ... бақылау нүктесін
анықтауға болады және ... Бұл ... ... үшін ... ... ... ... етеді.
Еуропада ХАССП жүйесіне ресми қажеттілік 1993 жылы орнатылды. 1990 жылы
Еуропа елдерінде ХАССП жөнінде ұлттық құжаттар дайындалды. Ал 1999 ... ... ... ... ... ... ұлттық стандартына сәйкес
сертификациясы іс жүзінде міндетті болды.
Халықаралық стандарттау ұйымы (ИСО) СМЖ мен ... ... ... ... ... «құрылыс саласында, материалдар өндірісін
қосқанда ИСО 9001:2000 Басшылық етудегі нұсқауларды қолдану». Екіншісі- ИСО
22000стандарты (2005 жылы ... оның ... ... бекітілді) ХАССП
жүйесінің ИСО 9001:2000 стандартымен ұқсастықты және ... ... ... ... ... халықаралық нарыққа шығуға талпынып
жүрген қазақстандық ... ҚР- ның БСҰ- на ... ... БСҰ- ... ... ... талап өнім қауіпсіздігін кепілді ете ... ... ... ... анық болды. Ақырында
кәсіпорындар халықтың мемлекеттік стандарт есебінің талабымен жасалған және
өнімнің қауіпсіздігін ... ... ... ... ... қатынас кезеңінде шығарылатын құрылыс материал
өнімдерінің нарыққа ... және өз ... ... үшін өнімнің жоғары
сапасы мен қауіпсіздігін қамтамазсыз етіп қана қоймай, сенерлік ... ... ... осы ... оған ... жүйенің ерікті сертификациясы
ХАССП-ның МС ИСО 22000-2005 және т.б. бойынша толық жауап береді.
Қазақстан тұрғындарын сапалы өніммен қамту үшін ... ... ... ... ... күнінің ұзаруы мен сапа тұрақтылығының өсуі ;
• еңбек өнімділігінің ... ... ... ... табысы мен кірісі, ақаулардың азаюы, жәрдем беру, міндетті
қауіпсіздік талаптарын сақтау және технологиялық процестегі , өндіру
процесіндегі стандартттарды қадағалау.
Қазақстан 1996 жылы ... кіру ... ... ... ... ... ... бастады. Осы жылдың ақпанынан бастап елімізге бақылаушы
статусы берілді. Сонымен қатар еліміздің БСҰ-ға ... үшін ... ... ... әріптес мемлекеттермен жұмыс тобы құрылды. бұл ... ... мен, оның ... ұйымына кіру жағдайын талқылауға ниет
білдірген 36 мемлекет (АҚШ, ЕО, Канада, ... ... ... және т.б.) ... ... ... Қазақстан сытрқы сауда ... ... және ... да ... ... жұмыстар жоспарын,
субсидиялау жөнінен ақпараттар, жекешелендіру, салық салу, санитарлық және
фитосанитарлық шаралар, стандарттау және ... ... ... және т.б.) ... тобы мүшелерінің қарауына жіберді. Осы
уақыт аралығында Республикадағы сыртқы сауда режимі және заң ... ... бес ... ... өтті.[10]
Қазақстанның БСҰ-на кіруіне қоғамның көзқарасы әртүрлі.
БСҰ-на кірудің позитивті факторлары:
– Қазақстан тауарларына БСҰ-на мүше елдердің нарықтарына шығу ... ... ... кеңеюі. Қазақстан тауарлары БСҰ-на мүше елдермен
тең құқықтылығы, елімізден экспортталатын тауарларға саны мен ... ... ... және басқа да дискриминациялық мінездегі
салымдардың болмауы;
• Халықаралық стандарттарға сай қолайлы және ... ішкі ... ... ... ... өңдеуші өнеркәсіпке ноу-хау мен жаңа
технологияларды тартуда бірігіп қызмет ... ... ... ... ... мен ... арттыру;
Экономикалық өсуді ұзақ мерзімді сауда саттық ... ... және ... өтетін жайт, позитивті эффект БСҰ-ға кіргеннен бастап емес, ал
келешекте ... ... ... факторлары:
1. Көпжақты келіссөздер негізінде неғұрлым ауқымды өндірушінің позициясы
мен ... ... ... ... кей ... ... ... шектеудің болмауы;
3. Тауар мен қызмет сату аясын реттеуде жаңа ... ... ... ... және ... ... сезімтал секторлары
жағдайының нашарлауы.
2 “Жаңа қала плюс” ЖШС-нің өнім сапасын басқаруын талдау
2.1 “Жаңа қала ... ... ... қала плюс" жауапкершілігі шектеулі серіктестігі 2001 ... ... ... ... ... ... кодексінің заң
актілеріне сәйкес, ... ... ... ... ... ... ... "Жаңа қала плюс" ЖШС-гі өз ... ... ... және ... ... ... да ... төлемдер
туралы” ҚР кодексі (Салық кодексі), кәсіпорынның жарғысы, ұйымдастырушы
құжаттар және заң ... ... ... ... ... ... ... қаласы, Қазыбек би көшесі, №211.
"Жаңа қала плюс" кәсіпорнын құру мен ... ... ... ... ... шетел және отандық
бәсекелестіктеріне орын ... ... ... ... ... және
өткізу арқылы табыс табу. Табыс табу негізінде ... ... ... және әлеуметтік мүдделерін жүзеге асыру.
Кәсiпорын құрылыс нарығына өндiрiс ... және ... өнiм ... ай ... өсiп отырады және өте iрi құрылыс компанияларына келетiн ұсыныс
өте жоғары ... ... ... стратегиясы Қазақстанда және басқа
елдерде жылжымайтын мүлік құрылысының көлемін арттыру ... ... ... ... ... қанағаттандыру, құрылыс саласында құрылысқа
қажетті материалдар өндіреді.
Кәсіпорын нарықтағы орнына ... ... ... қол ... Кәсіпорын құрылыс саласына керек құрал-жабдықтармен, материалдарды
өткізу, келісім ... ... және ... нарықтағы орнын болжай алатын
тәжірибелі мамандар. Қазіргі экономиканың даму сатысында кәсіпорын ... ... бет ... ... ... нарықта отандық
өндірушілердің өнімдері аз ... Бұл өз ... ... алу ... және сол арқылы үлкен табысқа жол ашады. Яғни, «Жаңа қала ... ... ... ... ... ... ... Полиэтилен тұрбалар
▪ Тақталар және цемент пен бетоннан жасалған ұқсас бұйымдар
▪ Бетоннан жасалған жиналмалы құрылыс құрастырмалары
▪ Тауарлы бетон
▪ Асбестцемент
▪ құрғақ ... ... ... Super ... стратегия негізінде баға мен сапа ара ... ... ... ... ... ... ... европалық және отандық құрал – жабдықтар көмегімен
стандарттарға сай өндіріледі, сондай – ақ ... ... жиі ... ... Кәсіпорын Қазақстаннан тыс жерлерде өз тауарларының
аумағын кеңейтуді, сонымен бірге жаңа өнім ... ... ... ... ... ... есеп – ... жұмыстарын
ұйымдастырушылар.
Жоғарғы орган – құрылтайшылардың жалпы жиналысы.
Жалпы жиналыс ... ... ... және ... байланысты сұрақтарды талқылайды. Жалпы жиналыста қабылданған
шешімдер жазбаша түрде «Қатысушылардың ... ... ... жалпы жиналысының айрықша құзыретіне келесі сұрақтарды
шешу жатады:
• Серіктестіетің жарғысын өзгерту, соның ... ... – жайы оның ... жарғылық капиталының мөлшері;
• Кәсіпорынға бас директор таңдау, оның өкілеттігін мерзімнен бұрын
тоқтату, ... – ақ ... ... туралы шешім қабылдау;
• Серіктестіктің жылдық қаржылық есебін бекіту және оның ... ... ... ... ... ... құжаттарды қабылдау тәртібі
және ішкі ережелерді бекіту;
• Серіктестікті ... ... ... тарату туралы шешім
қабылдау;
• Тарату ... ... және ... ... ... ... барлық мүлкін кепілдікке салу ... ... ... ... ... заңнамасына сәйкес
серіктестіктің мүлкіне қосымша ... ... ... ... ... ... ... мәжбүрлі түрде сатып алуын
қадағалау;
• Серіктестіктің қатысушыларына берілген ... мен ... ... қызметі туралы ақпараттың үлесін сатып алушыларды
бекіту.
Атқарушы орган – бас директор.
Серіктестіктің бас директоры ... ... және оның ... ... ... болады. Жалпы жиналыста серіктестікке бас
директор талдау кезінде, ... пен ... ... ... Қазақстан Республикасының еңбек заңдылықтары ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін
барлық сұрақтар кіреді, жалпы жиналыстың айрықша ... ... бар, ... ішінде:
• Ағымдағы және болашақтағы жұмыс бағдарламаларының орындалуын
қамтамасыз етеді;
... ... ... ... және орындауды
ұйымдастырады, сондай – ақ орындалу ... ... ... Жалпы жиналыстың сенім білдірушілері серіктестіктің ... оның ақша ... қоса ... ... атынан сенімхатсыз шарттар бекітеді және олардың
орындалуын қамтамасыз етеді;
• Банктерден есеп айырысу және басқада шоттарды ашады;
• Серіктестіктің еңбектік ұжымына міндетті ... ... ... ... ... қызметкерлерді қабылдау мен ... ... ... ... ... ... беріледі.
Серіктестіктің бас директорына тыйым салынады:
• Жалпы жиналыстың ... ... одан ... пайда
алуға бағытталған мәміле жасасуға;
• Серіктестіктің өзінен, сондай – ақ үшінші тұлғалармен мәмілелер
жасасқаны үшін комиссиялық сыйақылар алуға;
• Серіктестіктің қызметімен ... ... ... ... ... ... және сот ... бойынша – банкроттық,
рұқсаты жоқ қызметтер, заң актілерімен тыйым салынған ... ... ... мәрте дөрекі қайшылықтар жасаған қызмет түрлерін жүзеге
асырған жағдайларда таратылады.
6- сурет. “ Жаңа қала ... ... ... ... ... ... ... ҰЙЫМДЫҚ ҚҰРЫЛЫМЫН ТАЛДАУДЫҢ
МАЗМҰНЫ МЕН МАҢЫЗЫ ЗОР БОЛЫП ТАБЫЛАДЫ. БҰЛ КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ МЕНШІК ИЕСІ,
ЖҰМЫСКЕРЛЕРІ, ... ЖӘНЕ ... ДА ... ... ... ... ... ЖАУАП БЕРУШІЛІК АЛАТЫНЫНА ... ... ... ... ... ... КӨМЕГІМЕН
КӘСІПКЕРЛІК ҚЫЗМЕТІНІҢ ЖОСПАРЫ ЖАСАЛАДЫ, ... ДАМУ ... ... ЖҰМЫСШЫЛАРЫНЫҢ ҚЫЗМЕТТЕРІНІҢ НӘТИЖЕСІ
БАҒАЛАНАДЫ. НАРЫҚТЫ ... ... ... ... ... ... ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУДЫҢ МАЗМҰНЫ МЕН МАҢЫЗЫ ЗОР БОЛЫП
ТАБЫЛАДЫ. БҰЛ КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ МЕНШІК ИЕСІ, ... ... ... ДА ... ... ... ... НӘТИЖЕСІНЕ ТОЛЫҚ ЖАУАП
БЕРУШІЛІК АЛАТЫНЫНА ... ... ... ... КӘСІПОРЫННЫҢ
ТЕХНИКА-ЭКОНОМИКАЛЫҚ ЖӘНЕ ҚАРЖЫ ЭКОНОМИКАЛЫҚ ЖАҒДАЙЫН ТАЛДАУДЫҢ МАЗМҰНЫ МЕН
МАҢЫЗЫ ЗОР БОЛЫП ТАБЫЛАДЫ. БҰЛ ... ... ... ... ЖӘНЕ ... ДА ТҰЛҒАЛАР АЛДЫНДА КӘСІПКЕРЛІК ҚЫЗМЕТІНІҢ
НӘТИЖЕСІНЕ ТОЛЫҚ ЖАУАП БЕРУШІЛІК АЛАТЫНЫНА ... ... ... ... және өмір сүру қабілеті жоқ
кәсіпорындарға аяусыз ... ... ... экономика жағдайындағы
кәсііпорынның сенімді болуын, тұрақтылығы және ... ... ... ... ... осы кәсіпорынның белгілі бір ... ... және оның өз ... ... ... ... өзінің қарыз міндеттемелерін уақтылы өтеуі үшін ... ... ... ... қала ... ... негізгі мақсаты әлемдік стандарттар
деңгейінде басты белгілері ... ... пен ... ... ... қажет материалдарды өндіретін қазіргі заманғы жүйесін
құру.
«Жаңа қала ... ... сапа ... алдына келесі мақсаттарды қояды,
олар:
- клиенттердің компания көрсететін қызметтерге қанағаттандырылу 98% төмен
түспейтін деңгейін қамтамасыз ету және бұл ... ... ... ... өнім көлемінің ауқымын үнемі кеңейтіп отыру;
- шығындардың дұрыс үнемделу ... ... ... ... ... ... деңгейін қамтамасыз ету.
- өнімнің сапасын арттырудың нарықтық экономика жағдайындағы ... ... ... ... алушылардың талаптары мен сұраныстарын қанағаттандыру.
«Жаңа қала плюс» ЖШС-ң өндірістік – шаруашылық қызметіне ... ... ... екі жыл ... ... ... ... төмендегі кестелерде келтірілген.
3-кесте. «Жаңа қала пюс» ЖШС-нің техника-экономикалық ... ... ... |2008ж |2009ж | ... |
| | ... | | | |
| | | | | | (+, | |
| | | | | |-) |% |
|1 ... ... |мың.тг |213432,1 |234657,5 ... |
| ... ... | | | | | |
|2 ... ... |мың.тг |103493,9 |105088,5 |1594,6 |101,5 |
| |өзіндік құны | | | | | |
|3 ... ... ... ... |129569 ... |
|4 ... шығындары |мың.тг |80316,1 |82283,2 |1967,1 |102,4 |
|5 ... ... ... |29622,1 |47285,8 ... |
| ... ... | | | | | |
|6 ... салынғанға |мың.тг |29622,1 | ... |
| ... ... ... | | | | | |
| | | | |47285,8 | | |
|7 ... ... ... |20735 |37829 ... |
|8 |Өткізілген өнімнің 1 |Тг |0,861 |0,798 |-0,063 |92,7 |
| ... ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|9 ... ... |% |28,622 |44,996 |16,374 |157,2 ... ... рентабелділігі |% |9,715 |16,121 |6,406 |165,9 ... ... ... |36,292 |39,635 |3,343 |109,2 ... ... саны ... |85 |92 |7 |108,2 ... |Соның ішінде |Адам |69 |77 |8 |111,6 |
| ... | | | | | ... ... ... ... |52537,9 ... |5604,8 |110,7 |
| |еңбек ақы қоры | | | | | ... ... ... ... |33030,4 |43054,1 ... |
| |жұмысшылардың жылдық | | | | | |
| ... ақы қоры | | | | | ... |Бір ... ... |51 508 |52 666 |1157,8 |102,2 |
| ... ... ... | | | | | ... |Бір ... ... |Тг |39891,7 |46595,3 |6703,6 |116,8 |
| ... ... | | | | | ... |Негізгі құралдардың |Мың.тг |162871,2 |177666,3 ... |
| ... ... құны | | | | | ... ... ... |% |12,5 |14,3 |1,8 |114,4 ... |Айналым құралдарының |Мың.тг |140055 |149242 |9187,0 |106,6 |
| ... ... құны | | | | | ... |Бір ... ... |236 |229 |-7 |96,9 ... ... |  |1,524 |1,5723 |-0,001 |103,2 |
| ... | | | | | ... |Қор ... |тг |1,3104 |1,3207 |0,01 |100,8 ... |Қор ... |тг |0,7631 |0,7571 |-0,006 |99,2 ... ... ... |мың.тг |2360,4 |2307,3 |-53,1 |97,8 ... ... ... |мың.тг |20358,9 |25406,2809|5047,4 |124,8 |
| ...... қала ... ЖШС-ның мәліметтері бойынша ... ... ... ... өнімді өткізуден және қызмет
көрсетуден түскен табыс. Ол қаржы – шаруашылық қызметінің нәтижесі туралы
есепте қосымша құн салығы, ... және ... ... мен ... сондай-ақ қайтарылған тауарлар құны, сату шегерімдері және ... ... ... ... ... кәсіпорын мысалында өнімді
өткізуден түскен табыс 2009 жылы алдыңғы жылмен салыстырғанда 21225,4 ... ... ... екінші абсолютті көрсеткіші жалпы табыстың көлемі 2008
жылмен салыстырғанда 2009 жылы 19630,8 мың ... ... ... ... ... шығындалу болмаған бұл жалпы табыс ... ... ... ... ... ... жалпы табыстың
өсуінің негізгі жолы – материалды шығындар бөлігінде өзіндік ... ... ... төмендету болып табылады.
Жалпы табысқа әсер ететін ... ... ... өзіндік құн,
сондықтан оның төмендеуі оның көлеміне көп әсерін тигізеді. ... ... құны ... ... ... 1594,6 мың ... артып
отырғанымен, 2009 жылы өнімді өткізуден және қызмет көрсетуден түскен табыс
оған қарағанда едәуір артқанын ... ... Сол ... де, жалпы табыс
есепті жылы 17,9%-ға көбейді.
Кезең шығындарының ауытқуы 1967,1 мың ... ... ... ... көрсеткішіне жалпы және ... ... ... ... сату бойынша шығындардың артуы әсер етсе
керек. Негізінде, кезең шығындары қаншалықты аз ... ... ... ... ... ... ... сөзсіз. Ал оның көлемі 2008 жылға
қарағанда 2009 жылы 59,6%-ға өскенімен, сол қалпы теріс мәнді беріп отыр.
1-диаграмма. Кәсіпорынның ... ... ... ... ... ... және ... қызметтен түскен
табыс көлемінің артуы және кезең шығындарының кемуі таза ... ... ... Таза ... ... 2009 жылы 2008 жылға қарағанда 17093,2
мың теңгеге көбейді.
Келесі талданып отырған көрсеткіш ол кәсіпорынның бір ... ... ... ... ... ... ... 2008 жылы 0,86 теңге
болса, ал 2009 жылы 0,8 ... яғни ... -0,06 ға ... ... және көрсетілетін қызметтің өзіндік құнының кемуі
және кезең шығындарының ... ... ... 1 тг кеткен шығынның
азаюына септігін тигізеді. Біздің жағдайда, ... ... және ... түскен табыс 9,9%-ға өскендіктен, өткізілген өнімнің 1 тг кеткен
шығынның 0,063 ... ... ... аламыз. Өткізілген өнімнің өзіндік
құны мен ... ... ... көп ... өткізілген өнімнің 1 тг.
кеткен шығыны да соғұрлым көп болады.
2008 жылы ... ... ... ... таза ... өткізілген өнім және көрсетілген қызметтен түскен табыстың артуы ықпал
етті. Сату ... де ... ... ... 2009 жылы ... отыр. Бұл көрсеткішке таза табыстың көбеюі мен өткізілген өнім ... ... ... табыс мөлшерінің көбеюі, өткізілген өнім және
көрсетілген қызметтің өзіндік құны 1,5 %-ға , ... ... ... ал таза ... ... ... ... тигізді. Өндірістің
рентабельділігі есепті жылы, яғни 2009 жылы ... ... ... ... жылдық құны 14795,1 мың теңгеге, яғни 9,1 %-
ға ... Ал ... ... орташа жылдық құны 6,6 %-ға артып, 9187,0
мың теңгені құрады.
Жалпы ... ... ... ... ... ... табыстылығы олардың қаншалықты жылдам бейімделетіндігіне,
айналым ұзақтығына байланысы болады. Біздің кәсіпорынның ... ... ... ... ... яғни 2008 жылы ол 236 күн, 2009 жылы 229 ... саны ... жылы 7 адамға көбейді де 108,2 %-ды құрады.
Олардың жұмысқа тұруына әр түрлі себептер әсер ... ... бірі ... мен ... жұмыскерлері мен жұмысшыларының жұмыстан кетуі және
түрлі операцияларды орындау үшін жаңа еңбек қолына деген сұраныстың ... ... ... ... ... ... ... мамандану
деңгейінің жоғарылауы, еңбек өнімділігінің жоғарылауы жалақының көбеюіне
әсер етеді. Ал ... қала ... ... ... саны 7 ... қарамастан 1 жұмыскердің орташа айлық жалақысы 2,2 %-ға, ... ... ... ... еңбек өнімділігі 39,7 мың теңгеге, ал ... қоры 5604,8 мың ... ... ... ... ... ең ... бірі – қор қайтарымдылығы, ол негізгі өндірістік қорларды
пайдалануды қорытындылаудың ... ... ... Бұл ... ... 1,3104 теңге, ал 2009 жылы 1,3207 теңге болды. Демек, ауытқу 0,01
тең. Бұл ... ... ... өткізуден және қызмет көрсетуден
түскен табыстың 9,9 %-ға, ал ... ... ... ... құны ... артуымен түсіндіруге болады. Яғни, бұл көрсеткіш өнімді өткізуден
түскен табысқа, жалпы ... ... ... ... ... ... орташа жылдық құнына байланысты болып ... ... кері ... – қор ... 2008 жылы 0,7631 теңгені,
ал 2009 жылы 0,7571 теңгені құрады. Ауытқу -0,006 тең. Негізгі ... ... құны мен ... ... ... ... жалпы табыс, өнімді
өткізуден түсетін табыс және т.б.) ... зор. ... ... ... ... жасай отырып, негізгі көрсеткіштердің бірі
ретінде оның ... ... ... ... ... жөн. ... ... «Жаңа қала плюс» ЖШС-ң қаржылық тұрақтылығы
|№ |Көрсеткіштер |2007ж |2008ж |2009ж |2009ж |
| | | | | |2007ж |2008ж |
|1 ... |0,1 |0,2 |0,4 |0,3 |0,2 |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|2 ... |5,6 |3,6 |2,5 |-3,1 |-1,1 |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | |
|3 ... |0,2 |0,3 |0,6 |0,4 |0,3 |
| ... | | | | | ... с к е р т у – ... мәліметтері негізінде есептелген ... ... ... ... ... ... қалыптастырудағы үлесін көрсетеді. Бұл көрсеткіш қаншалықты
жоғары болса, сол құрлым кәсіпорынның активтерінің өз ... ... ... кредиторларға соғұрым тәуелсіз екендігін көрсетеді.
Ал берілген кәсіпорынның қаржылық тәуелсіздігін ... ... ... жылы ол 2007 ... және 2008 ... салыстырғанда жоғарылаған. Бірақ
бұл көрсеткіш бәрібір өзінің қалаулы ... ... ... ... ... ... тәуелділік көрсеткіші оған кері мән, Яғни компания ... ... ... ... ... ... ... Өкінішке орай
бұл көрсеткіш өзінің нормасынан асып тұр, соған қарамастан 2009 жылы ол
2007 ... ... 3,1 – ге және 2008 ... ... 1,1 – ... ... бұл кәсіпорынның өзінің сыртқы қаражат көздерінен аз
болса да тәуелсіз болып келе ... ... ... ... яғни оның қарыздық капиталының бір теңгесіне меншікті
капиталдың ... ... ... көрсетеді. Қазіргі кезде компанияның
қарыздық капиталдары жоғары болып отрыр, соның салдарынан меншікті капиталы
оның толық ... ... жаба ... сол ... ... ... көздеріне тәуелділігі мүмкін болатын нормадан ... ... біз ... қала ... ЖШС-ң жалпы өндірістік – шаруашылық
жағдайын талдап өттік, және оның ... үш ... ... ету ... Осы орайда қысқаша тоқтап кететін болсақ, жалпы компанияның
қызметі ... ... ... ... капиталдарына қарағанда қарызды
капиталдардың, соның ішінде ұзақ мерзімі банктік несиелердің болуына орай,
оның төлем қабілеттілігі мен ... ... ... ... қатар
оның активтерінің ақша нысанына өту дайындығы мен жылдамдығы да төменірек
болып табылады.[13]
Қазіргі таңда кез – келген кәсіпорынның ... ... ... ... ЖШС- ның ... келесі кестеден көруге болады:
5-кесте. Бәсекелес кәсіпорындарының тізімі
|Бәсекелес компаниялар ... ... ... ЖШС | 15,6 ... Сап» ЖШС |18,1 ... ЖШС |20,3 ... |12,1 ... |11,4 ... қала ... ЖШС |22,5 ... ... кәсіпорындардың нарықтағы үлестері.
Диаграммадан көріп отырғанымыздай бәсекелес кәсіпорындардың ішінде өнім
негізінен басым ... ... ... қала ... ЖШС және ... ... ... ЖШС болып табылады. Құрылыс нарығының 23%-ын “Жаңа қала
плюс” ЖШС өндірген өнімі алып отыр. Сонымен бірге, ... ... ... шығара отырып, нарықтағы үлесіне қол жеткізіп отыр. Тоқтала ... ... ЖШС 16%, ... Сап» ЖШС 18%, ... ЖШС ... 12% ... отыр.
Енді кәсіпорынның проблемасы жайлы тоқталып кетер болсақ, яғни кез –
келген кәсіпорындар үшін айтарлықтай проблемалардың бірі ... ... ... ... ... ... ... қажетті
халықаралық стандарттардың (ISO, API және т.б) жоқтығы табылады. Сол сияқты
“Жаңа қала плюс” ЖШС басты проблемаларына мыналарды атап өтсек ... ... ... ... ... бойынша импортқа елеулі
тәуеділігі;
➢ өндірістерді техникалық ... ... ... ... ... мен ... ... елеулі моральдық және
нақты тозығы;
➢ кәсіпорындардың айналым ... және ... ... ... қайта жарақтандыру үшін қорланудың жоқтығы;
➢ құрылыс материалдары ... ... ... ... ... ... қол ... шектеулілігі;
➢ энергия ресурстары мен шикізат тасымалының жоғары тарифтері;
➢ өнім өндіру сапасын басқару ... ... ... ... қалуы;
➢ мамандардың аса жетіспеушілігі және оларды кәсіпорында
дайындаудың біліктілік деңгейінің ... ... ... ... ... ... ... тартуға
жоғары қаржылық мүмкіндіктерінің арқасында мердігерлік ... ұтып ... және өз ... ... материалдарды жеткізуге
мүдделі шетел құрылыс фирмалардың өктемдігі кедергі келтіруде.
2.2 Кәсіпорынның маркетингтік қызметі
«Жаңа қала плюс» ЖШС үшін ... ... ... ... ... жолдары мен бағыттары және әдістері бар. Ол бағыттардың
әрбірі кәсіпорынның жағдайына, ... өнім ... ... ... етуі ... да, ... ұйымдардың дамуы мен нарықтық ерекшеліктерді
тез игеру үшін маркетинг жүйесін қолдану қажеттілігі ... ... ... ... талаптардың өзгеру барысына сай, өндіріске жүйелі
басқару мен ... ... ... ... ... қолдануға
әсер ететін маңызды құрал.
Бүгінгі күні отандық кәсіпорындарының бәсекелі нарықта нәтижелі ... ... ... ғылыми-техникалық, өткізушілік
қызметтерінің тиімді басқарылуына, өткізу ... ... ... ... ... мен ... жағдай туғызатын маңызды құралдардың бірі ретінде кәсіпорынның
маркетинг жүйесін ... ... ... ... даму ... әлемдік
нарықтағы тұтынушылдардың кең көлемді ақпараттарға бой ... және ... ... маркетингтік әдістердің негізгі табыс
құралдарының біріне айналуы ... ... ... ... ... ... отандық тұтынушылар өз өнімдеріміздің артықшылықтарын білулері
тиіс.
Нарық экономикасының әлемдік ... ... ... салаларын
басқарудың тиімділігін арттыру үшін, кәсіпорынның өз өміршеңдігін сақтап
қалу және күшейту мақсатында оның ... екі ... ... - өндіру мен
өнімді өткізуді ұйымдастырудың жаңа ... яғни ... ... ... ... Отандық кәсіпорындарда маркетинг әлі де кең
тарала қойған жоқ, бірақ соңғы уақытта нарығы ... ірі ... ... ... ... бөлімдері ұйымдастырылуда.
Басшылардың маркетингке көп мән бермеуінің себебі, шығаратын өнімдері адам
үшін бірінші қажеттіліктегі нәрсе ... ... ... жекелей басшыларда
маркетингтің ролі және мәні шамалы деген ой туындауымен түсіндіріледі.
Мұндай ой ... ... және ... ... оның ұйымдастырылуы мен іскерлік белсенділігі философиясы, мақсатты
бағытталуы бойынша айырмашылықтары болғандықтан дұрыс ... ... ... ... ... ... мақсаты - тұтынушылардың
қажеттілігі, тұтынушылығы, мүдделерін қанағаттандыру, ал өндіріс-өткізу
кезінде - ... ... ... ... қала ... ЖШС үшін ... ... жетілдіру келесі
мәселелерді шешуге ықпалын тигізуі тиіс:
1) қызметтің нарықтағы танымалдылығын ... ету ... Бұл ... ... ... және ... ... кең көлемде жарнамалау арқылы жүзеге асуы мүмкін;
2) кәсіпорынның сауда белгісін тұтынушыға ... ... ... ... ету. Қазіргі кезде сауда белгісі түсінігі
маркетингте маңызды орын алады, яғни ол ... өнім мен ... ... ... ... саналады. Бүгінгі нарықта
тұтынушылар өздеріне өндірушілер ұсынатын өнім ... ... оның ... ... ... ... ... арттыратын басқа да сипаттарын, яғни оның сыртқы
келбеті мен ... ... ... ... ... ... ету. Бұл шара ... бәсекелік қабілетті
қамтамасыз ету жолындағы тың ізденістері мен әрекеттері арқылы ... қала ... ЖШС ... ... ... бағыттар арқылы
жүзеге асады:
- сұраныс пен ұсыныстың тепе-теңдігін ... ... ... ... жүргізу;
- өнімді өткізу әдістері мен тәсілдерін жақсарту;
- өнімді өткізу бағыттарының ара салмағын сақтау;
- өнімді өткізуді ынталандыру мақсатында ... ... ... жүйесін жетілдіру және ... ... ... ... бағыт кәсіпорынның тарапынан басқаруға келетін,
нақты нарыққа тиісті жауап ... ... ... ... ... жүйені
құрайды.
Аталған бағыттағы маркетингтік қызметтің негізгі міндеттері мыналар
болуы тиіс:
- тұтынушылар талғамының өзгерісін және оның ... ... ... тұтыну ерекшеліктерін, ұстанымдарын ескере отырып,
нарықта ... ие ... жаңа ... ... ... ... ... сүйене отырып) және мұндай өнімдерге тұтынушылардың
көзқарасын білу;
- кәсіпорынның мүмкіндіктеріне сай қызметтің жаңа ... ... ... ... ... ... ... өткізу көлемін
және нақты тұтынушыларын);
- жаңа қызметті ... ... оның ... қасиеттерінің
ерекшеліктерін тұтынушыға жеткізу әдістерін белгілеу.
«Ордабасы» ЖШС негізгі ... бірі ... ... ... ... ... ... тауарлық бетон және
өндірістік, әлеуметтік қоспаларын өндіруден ең ірі ... ... ... ... ... келе ... ... қатар
аттап, өзінің ұстанымдарын нығайтып келеді. 2008 – шы жылы ол 40,2 мың. ... ... 55000 м^2 ... ... ... 2600 цемент
қоймасы, 2 БСУ, арматуралық цех, дайын өнім ... мен ... ... ... ... ... ... көлемі секілді үнемі өсіп отыр.
Тауарлы өнім көлемі 2007 жылдың 6 – шы айында өткен ... ... – ға ... ... қатар облыс шегінен тыс шетел және отандық мұнай
өңдеуші және қалалық Ордабасы компанияларға ... ... ... ... ... ... жеткен жетістігі шығарылатын бұйым
сапасы, сонымен қатар зауыт басшылығынның жұмыс ... және ... ... әдістемесіне байланысты болып келеді.
Кәсіпорын сапа менежджмент жүйесінің ИСО – 9001 – 2001 және экологиялық
менеджмент ... ИСО 14000 ... ие. ... өнім ... жөнінде өзінің тіркелген лабораториясы жқмыс істейді, ол шығарылған
өнімге сапа сертификатын және ... ... ... ... ... өнім ... 150 – ден көп, темірбетон
бұйымдарына және ... ... ... ... ... ... материалдарын, бұйымдарын және конострукцияларын өндірудегі
шикізат ... ... ... және ... ... ... ... жоғары сапасын қолдап отыру және ... өнім ... ... ... жаңа ... ... ... сапаның
бақылауда болуы және өндіріс материалдарын жеткізуді жүзеге асыратын ұйымды
тандауға салмақты қарауына көмектеседі.
Ұзақ жылдар ішінде кәсіпорын ... ... ... ... ... қатынаста. Кәсіпорынның негізгі қағидасы: «Тапсырыс
берушінің тапсырысын қандай да қиын дәрежеде болмасын, оның ... ... ... ... ... ... және ... орындау»
болып табылады.
Кәсіпорын ұжымы болашаққа сеніммен қарайды және ұзақ мерзімдік тиімді
ынтымақтастыққа ірі ... ... және жеке ... ... ... қатар жоғары сапалы сенімділікке және іскерлік қатынасқа
кепілдік ... ... ... ... кәсіпорынның шаруашылық
қызметінің негізгі және түпкі мақсаты табыс табу болғандықтан, ... осы ... ... ... ... экономикалық тиімділігін жалпы тиімділікпен, яғни нәтижені
шығындармен салыстырылған, есептелген шамамен сипаттауға болады. Сондықтан,
экономиканың әр ... ... бір ... ... ... жалпы экономикалық нәтижелерді талдау және бағалау үшін ... ... ... ... сапа ... ... береді. Темірбетон
өнімдерінің жылдық өндірілуі 30 – 35 мың.м, ал ... ... 28-30 мың. – ты ... Олардан өндірілген өінім
ассортименті мен өнім ... ... ... түрлі қондырғылар мен
құралдарды сатып алады.Сонымен қатар, аталған кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... отырып, қызмет атқарып
келеді.
Нарықта кәсіпорынның бәсекелік қабілетін ... ... ... ... ... ... бағалау мен әлеуметтік сұрау нәтижесінде
алынған мәліметтерді салыстыру саналады. Өйткені, тұтынушы өзіне қажетті
өнімді ... ... ... ... оған ... шығын мен
пайдалану тиімділігін ескеру арқылы сатып ... яғни ... ... ... ... - ол ... ... өндірілетін өнім сапасын бағалау
Қазақстандағы құрылыс көлемінің ... ... 2007 және ... 60 % деңгейіне жетіп, 2000 жылдан бастап шапшаң қарқынмен өсті.
Әлемдік қаржы дағдарысының әсері ... өсу ... күрт ... ... ... ... ... құрылыс материалдары бағасының өсуі
құрылыс материалдарына өсе түскен тапшылыққа негізделеді, ол ... алып ... 2008 жылы ... ... нарығындағы импорттың
үлесі 46,7 %-ды құрады.
Қазақстандағы құрылыс материалдары ... ... ... ... ... ... қайта бөлінуі төмен өнім
өндіріледі; өнімнің көптеген түрлері өндірілмейді; негізгі құралдардың тозу
деңгейі айтарлықтай ... ... ... ... қала ... ЖШС ... ... нормативтiк құжаттарға сай
сертификатталған. 2006 жылдан бастап кәсiпорын өндiрген өнiм ... ... ... ... шетел технологиясы мен Еуропалық
технология бойынша шығарылады. Өнiмдер өте ... ... ... ... әрi ... да өте ... Сол ... кәсіпорында
өндірілетін өнімдер мынадай талаптарға сай болу керек:
✓ Металлды үнемдеу. Өйткені қазіргі ... ... өте ... ... ... құрылыс орнына тікелей алып ... ... ... ... Сондықтан оның көлемі колік көлеміне
сай болуы ... ... ... және ... мен ... ... ... жаңа технологиялық талапқа сай келуі
және аз еңбекті талап етуі керек.
✓ Монтаждың ... ... ... тез әрі ... ... ... Ұзақтылығы. Конструкциялардың пайдалануы оның моральдық және
физикалық тозуымен анықталады.
... Бұл ... оның қай ... ... гармоникалық пішімге ие болуы қажет.
Сонымен қатар фирма темір бетонды (оюлы, т.б) шығарумен айналысады.
Оларды пайдаланушы өз ... ... ... ... бере ... ... ... емес өнімдер, әр түрлі сүйегіштер де ассортименте
бар. Оларды жеткізіп беру мен ... ... ... ... ... және ... ... тұрады.
6 – кесте. Қауіпсіздік шаралары және алдын алу
|Жағымды факторлар ... ... ... т ... ... ... |Тұрақсыздығы ... ... ... ... |Жұмысшылардың көтерілісі |
|Жаңа тапсырыс берушілерге ие болу ... ... ... тауарлар тапсырыс берушілердің |Тауар сапасына сай емес ... ... сай ... | ... ... ... ... факторларды мына жолдармен жоюға болады:
• Өндіріс запастарын құру;
• Жаңа тапсырыс ... ... ... ... ... ... ... Жұмысшылар көтерілісінің жиілігін минимумға дейін төмендету;
• Әрдайым жаңа байланыстар іздеу, ... ескі ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарының жай- күйін талдау
өнеркәсіпті ... және ... ... қабілеттілігін арттыру мәселелері
ел экономикасының жалпы даму мәселелерімен ... ... ... және
салалық айрықша ерекшеліктеріне иеленгенін көрсетеді.
Кәсіпорындағы шикізаттың негізгі түрлерінің кең ... ... ... ... мен ... ... ... материалдық өндірісті дамытудың негізгі мәселелерінің
бірі болып табылады.
Бұл өз кезегінде ... ... ... жою ... ... ... өнім өндіру барысында кейде көптеген
материалдардың өз уақытында жеткізілмеуінен кідіріс алып ... ... ... кәсіпорындарда сапа мәселесін шешу кезінде нарықтылық
қажеттілік есепке алынбай өнім ... ... ... ... ... мәселелерімен техникалық бақылау және сапаны талдау
бөлімдері айналысты. Олардың функцияларына ... ... ... ... ... ... ... шикізаттар, материалдар, жабдықтардың дәлдік жұмыстары, өнімде
табылған ... ... ... және ... ... ... кесте. «Жаңа қала плюс» ЖШС-ң құрылыс материалдарының негізгі түрлері
| Өнімнің атауы ... |2008 ... |2009 жыл |
| ... | | ... тұрбалар |мың т. м. |5,4 |6,4 ... және ... пен |мың т. м. |74 |75 ... ... ... | | | ... | | | ... ... ... |мың т. м. |39,1 |40,2 ... құрастырмалары | | | ... ... |285 |473 ... ... өндірісі |Тонна |114 |418 ... |ш. м. |751 |797 ... ... ... “Жаңа қала плюс” ЖШС – де өндірілетін өнім номенклатурасының
нарықтық бағаларына тоқталып, талдау жүргізер ... ... ... ... ... кей ... ... өсіп біресе кеміп жатыр.
Тауарлық бетон бастапқыда бағасы жоғары болғанын және ... жылы ... ... 2007 жылы дағдарыстың әсерінен күрт ... ... ... - ... ... қала ... ЖШС бойынша құрылыс материалдарына орташа
бағалар
|Құрылыс |2005 жыл |2006 жыл |2007 жыл |2008 жыл |2009 жыл ... | | | | | ... | | | | | ... ... |5271 |4566 |3771 |5290 |5314 ... |1860 |2455 |2455 |534 |5534 ... | | | | | ... |1830 |1962 |1968 |1918 |1866 ... |2281 |2246 |2231 |3083 |3087 ... |32944 |30471 |30325 |25522 |25870 ... | | | | | ... |6935 |9680 |9680 |10040 |13674 ... | | | | | ... ... ... ... ... керісінше жыл сайын көтеріліп отыр.
Кәсіпорын өнімге ... ... ... және ... сай ... ... отырады.
3 – диаграмма. Құрылыс материалдарының орташа бағалары
Ендi кәсiпорын шығаратын өнiмдердiң сапасын сараптайық.
1. Композициялы құрылыс материалдары және ... ... ... ... және т.б.жатады.
Композициалы материал (қысқаша композит) негiзгi материалдан ... осы ... ... жоғарылататын компоненттен талшықтардан я
қатты бөлшектерден тұрады. Композитте кемiнде екi әр түрлi ... ... ... ... яғни әр ... бұрынғы
қасиетiнен айрықша жаңа сапалы ... ... ... салыстырмалы берiктiгi (берiктiктiң тығыздыққа қатынасы) өте
жоғары ... деп ... ... және су ... ... онан соң
қатайту арқылы жасалынатын бұйымдарды атайды. Асбест өте жiңiшке-диаметрi
4000 нм1 ... ... ... ... бiркелкi таратылып, оның созу
және ию күштерiне кедергiсiн жоғарылатады.
Асбестцемент бұйымдарын жасау үшiн шикiзаттар ретiнде ... ... ... ... қоспасы жоқ таза портландцемент ... ... ... ... ... цемент 80-90%болады.Асбест цемент
өндiру үшiн асбестiң 3-4 сорттары пайдаланылады.
Қасиетi: Асбест минералды ... ... ... оның ... ... ... тасының берiктiгiнен елеулi
артық.
Ыдыраған (түтiлген) асбест талшықтарының созуға берiктiгi шамамен 700
МПА: берiктiгi бойынша арматуралық жоғары ... ... кем ... асбестцементтегi әдеттегi мөлшерiне (дозасына)байланысты соңғының
берiктiгi цемент тасының созуға берiктiгiнен 3....3 есе, июге ... ... ... ...... ... пен ... тасының берiктiк ... ... ... ... ... | |Созылғыштық |
| ... |шегi МПа | |шегi |
| | | | |10 -4 |
| | ... ... | ... ... ... ... ... | | |4,5 | ... ... |5,44.....6,42 |9,1....11,8|3.....1,5 |
|Тасы | | | | ... ... ... ... ... Олар ... ... сулар зардабына
тұрақты,өртке берiк,жылу және электр ағымын кедергiлейтiн қасиеттерi бар.
Super Floor – ... ... ... ... жылу
сақтау және дыбыс өткiзбейтiн қасиетi ... ... ... ... ... полимер материалдар еденге
төсеу үшiн өте қажет.Оларға: линолеум,керамикалық пеш,жапқыштар және ... ... ... материалдардың қасиеттері:
• Тақтай және паркет еденмен салыстырғанда еден төсеу жұмыстарын 5-7
рет жылдамдатады;
... ... 20-25 жыл бойы ... Жылу ... өткiзбейдi.
10- кесте. Super Floor DIN 18156-M стандарты бойынша мына талаптарға
сай болу керек.
| ... | Сорт | |
| ... | |
| | ... | ... ... | Сұр | ... |
|Қалындығы | 2-10мм | 2-5 мм ... ... суға 25кг ... суға 30кг |
| ... ... ... ... | 3 ... | 5 минут ... ... ... дейiн |+5С-тан +20Сқа |
| | ... ... ... ... кейiн | 15 сағаттан |
| | ... ... ... | 2-4 ... ... |
| ... ... ... ... және шет ... ... ... ... ... және қабырға сылау үшiн;
Ерекшелiктерi:
- Тек сумен ғана араласады;
- Тегiстеудi қолданбай-ақ ерекше жабысқыш қасиетке ие;
- Шөкпейдi;
- Жылтыраудан ... бетi ... ... және ... қолайсыз жағдайына төзiмдi;
- Тез қатады және жарылмайды;
3 кәсіпорынның өнім сапасын басқаруын жетілдіру жолдары
3.1 Өнім сапасын басқарудың ... ...... ... ... өнім ... ұлттық
экономикасының дамуы ретінде қарастырылып ... ... ... өнім ... арттыру және бәсекеге қабілеттілігін жақсарту
мәселелерін шешу шаралары белсенді жүргізіліп келеді.
Өндіріс дамуының мақсаты – ресурстарды ұтымды қолдану ... ... ... ... ... ... ... әкелетін факторларды ескермеу, шығындарды үнемдеу сияқты
элементтермен сипатталады.
Нарықтық экономика жағдайында нақты ортаның бар болуы сапа себептеріне
көп ... ... ... ... жылдары көптеген кәсіпорынның жетекшілері
бәсекеге қабілеттілікті жоғарылату құралы ретінде ... ... ... ... ... ... өте ... көңіл бөлінеді. Басқару
мәселесі бұрын коммерциялық ... ... ... болса, енді олар
кәсіпорынның функционалдық табиғатының ... ... ... ... ... салада кәсіпорынның басқару теориясы маңызды
орын алады. Бұл жерде ... ... ... ... оның ... ... түрі – ... екенін атап өту керек. [14]
Ал енді ... өнім ... ... ... ... АҚШ ... өнім ... басқару үлгісі: Екінші дүниежүзілік
соғыстан кейін АҚШ-тың өнеркәсібі жылдам дами ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның
пайдасының 20 – 25 % өнімнің дефектілерін табу мен жоюына кетіпті. АҚШ ... ... ... ... ... ... ... мен
еңбек өнімділігін арттырудың ең негізгі тежеуші – төмен ... деп ... ... ... немесе ұтылу – америка өндірісі үшін ... ... – та ... сапа ... шешу ... протекциондық
шаралардан іздеді: американдық өндірушілерден батыс ... ... ... ... ... ... ал ... көтеру екінші деңгейге қойылды. 1950 жылдары АҚШ ... ... ... үшін тағы біраз протекциондық ... ... ... АҚШ ... ... ... жоғарғы
менеджерлері көптеген мәселелерді шешу үшін өнім сапасын ... ... ... ... шешу ... шешім қабылдады:
➢ Жұмысшылар мен қызметкерлерді ... ... қоса ... Сапа ... ... Өнім мен ... ... бақылауда статистикалық тәсілдерді
қолдану;
... мен ... ... ... Сапаға кеткен шығындарға есеп жүргізу;
➢ Өнім сапасын жоғарылату бағдарламаларын құру және іске асыру;
1980 ... ... АҚШ – та ... ... ... ... ... өнім сапасын жоғарылату жоспарлары өндірістік мәселелерді,
фирма ішіндегі қажеттіліктерді жан – жақтыталдамай ... ... ... ... Тағы 1980 жылдарға кадрларды жұмыс орындарында
дайындау компаниясы тән. Сол ... АҚШ – та Э. ... және ... ... және ... ... деген
екі кітабы жарық көрді. Бұл демографияларда Э. Демингтің сапа философиясы
жазылған. ... ... сапа ... “14 ... ... немесе қызмет көрсетуді жетілдіруге ұмтылу әрқашан
болатындай еткізу. Сіздің негізгі мақсатыңыз – ... ... қалу және ... орындарын қамтамасыз ету. Өнімді
және қызмет көрсетуден бас тартпаңыз.
2. Кәсіпорынның тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... жету үшін толық бақылаудың қажеттілігін түсініңіз.
4. Демингтің бағалар негізінде ұзақ мерзімді бизнес стратегиясын
құрудан бас тартыңыз.
5. ... ... сапа мен ... жоғарылату үшін, өндіру мен
қызмет көрсету жүйесін әрқашан жетілдіріп ... ... ... ... ... ... құрыңыз.
7. Бақылау емес, тиімді басқару жүйесін құрыңыз.
8. Адамдар арасынд тиімді араласу жүйесін құрыңыз.
9. Кәсіпорыннның ... ... ... ... ... ... ... уағыздар практикасын қысқартыңыз.
11. Өндіріс қуатын қатаң нормалар негізінде арттыруды қысқартыңыз.
12. Жұмысшының өз жұмысымен ... ... ... жойыңыз.
13. Квалификацияны жоғарлатудың ортақ бағдарламасын жасаңыз.
14. Өнім және қызмет көрсету сапасын жоғарлату ... ... ... ... анық ... ... сапаны басқарудың жетілуіне үлкен үміт артады, олардың
ойынша бұл компания басқарушыларының ... ... ... ... қайта қарастыру және өнім сапасын жоғарлату ... ... ... АҚШ – та жаңа ... аса ... ... орта звеноның басқарушылары болды. Сапаны ... ... ... ... ... лауазымдық орны мен авторитетіне қауіп
төндірді. Ал, өндірістік жұмысшылар жұмыс сапасына ... ... Сапа ... ... ... ... сұранысын
орындау. Солай, конвеердегі әрбір жұмысшы алдыңғы жұмысшының өнімінің
тұтынушысы болып ... ... ... ... ... оның
жұмысының сапасы келесі жұмысшының сұранысын толық қамтамасыз ету ... ... және ... ... ... өнім ... ... мән
беруі – елдің экономикалық дамуындағы жаңа көрініс. “Сапа – ең бастысы”
ұранын іске ... ... ... ... ... мақсаты. Бұл ұран
негізінде жыл сайын сапа айлықтары өткізіледі, олардың ұйымдастырушысы
американдық сапаны ... ... ол ... ... ... ... ... ұйым 1946 жылы құрылды. Қазіргі уақытта 53 000 жуық ұйымдық және ... бар. АҚШ ... өнім ... жоғарлату облысындағы жетістіктері
үшін берілетін «Малькольма Болридж» атындағы ұлттық премияны тағайындады,
өнім 1987 жылдан бастап ... 3 ... ... басқару облысындағы американдық тәжірибені талдай отырып, оның
келесі ерекшеліктерін атап өту керек:
- Сапа мен ... ... ... ... ... ... ... Білім, ғылым және адам факторының дамуын бюджеттік қаржыландырудың
көлемінің өсуі;
- Фирманың басқару жүйесінің (менеджменттің) жетілуі;
- Өндірісті жоспарлау үрдісінде ... және ... ... беру;
- Фирма әкімшілігінің атынан өнім сапасын қатаң бақылау, федералды
және ... ... ... ... ... бақылау;
- Сапаны басқаруды экономика – математикалық амалдарды қолдану.
АҚШ – тағы өнім сапасын жоғарлатудың ... ... мен АҚШ – ... сапа ... ... ... Бұл әлемдік нарықтағы
бәсекелестікті күшейтті.
2. Жапониядағы өнім сапасын басқару ... ... ... жоғарылату ешқашан бітпейтінін
дәлелдейді. Қазіргі сапаны басқару ... 1950 ... ... ... және ... ... ... түрінің өзіндік қолтаңбасы
бар. Бірақ ... ... ... ... ... ... ... Алдыңғы қатарлы фирмалардың сапаны басқару
жүйелері бір – біріне ... ... ... мен ... ... ... басқарудағы жапондық тәсілдің ерекшеліктері:
- Фирманың барлық бөлімшелеріндегі еңбек нәтижелері мен үрдістерінің
әрдайым ... мән ... ... сапасына емес, үрдістердің сапасын басқару;
- Дефекттерді жіберу мүмкіндігін жоққа шығару;
- Бір операциядан екінші операцияға өту ... ... ... және ... ... ... – келесі өндірістік операцияны жүзеге асырушы”
принципін бекіту;
- Жұмысты ... ... ... ... ... ... Адам факторын, жұмысшылар мен қызметкерлердің шығармашылық ... ... ... ... негізгі концепциясы – толыққанды ... ол ... ... ... немесе қызмет көрсету технологиясы
болсын. ... ... және ... техника, жаңа
материалдар, автоматты ... ... ... ... енгізілді. Талдау
мен бақылаудың толық компьютерленген статистикалық амалдары кеңінен
қолданылды. ... ... ... кері байланыстары бар.
Тапсырушы мен ұзақ мерзім бойына бірге жұмыс ... ... ... ... Осымен жапондық фирмалар еркін бәсеке жағдайында бұл
принциптін тиімді ... ... ... фирмалар жабдықтаушыларға жан
– жақты көмек көрсетеді.
Сапаны жоғарылатудың нәтижесі жоғары болу үшін фирманың ... ... ... ... ... мен ... дамыту
болып табылады. Соңғы жылдары оқыту қазіргі заманғы ... ... ... Жеке ... ... арқылы сапа жөніндегі
бағдарламалар жасап шығарылды. Оқытылушы өзі ... ... ... кәсіпорынның өнімінің жоғары бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз
ету. Жұмысшыларды үйрету, олардың тікелей басшыларының қатысуымен ... ... ... цех, ... ... ... ... мамандар шақырумен жүргізілген. Оларды оқыту алты күндік теориялық
курспен төрт ... ... іс – ... тұрады.[16]
“Nissan Motors” компаниясында 10 жыл жұмыс барысында өндірістен тыс 500
күннен кем емес уақытты оқуға ... ... оқу ... ... ... ... жалғасады. Оқыту үрдісі қызметкерлер үшін аттестациямен
аяқталады. Аттестация ... ... ... және ... ... өткізіледі. Аттестацияның өткізілу ... ... ... 3 ай, 6 ай және жылына 1 рет өткізіледі.
Кейбір мамандар фирмалық ... ... ... ... ... ... ... фирмасының жұмысшыларының 75 % жапонияның
еңбек министрлігінің ... ... ... ... ... оқу ... және оны ... төлейді. Мемлекеттік
аттестациядан өткен жұмысшы жалақысына қосымша ақы қосылады. Аттестация
нәтижелері жұмыс ... ... ... 3 рет ... 3 рет ... ... ... берілген жұмыс орнында жұмыс
істеуге құқығы жоқ деп ... ең ... ... ... ... ... ... қатынасына жақсы әсер етеді. Еңбек сапасының 90 % тәрбие мен таным,
ал ... 10 % ... ... деп ... сапа ... көп мән ... Үйірмелерді құру өз еркінде.
Сапа үйірмелерінің жиналысы жұмыс уақытында рұқсат ... ... емес іс – ... Жиналыс әр апта сайын болады. Егер ... ... кеін ... онда ... компенсация төлейді. Сапа
үйірмелерінің ұрандары:
1. “Сапа кәсіпорынның тағдырын анықтайды”
2. “Бүгін тамаша болған, ертең ескіреді”
3. ... ... ... ... ... үйірмелерінің цехтық және зауыттық конференциялары тұрақты ... ... 2 рет ... компания деңгейінде өткізіледі. Егер
сапа үйірмелері ... мен ... ... одағында тіркеліп
“шебер және сапаны басқару” журналында бұл ... ... онда ол ... ... ... ... ... сапаны қамтамасыз етудің
бағдарламасы бар. Бұл “5 ... деп ... Ол ... ... ... Құрмау (дефекттердің шығуына жағдай жасамау);
- Бермеу (дефектті өнімді келесі кезеңге жібермеу);
- Қабылдамау (дефектті өнімді алдыңғы ... ... ... ... ... ... ... (қателерді болдырмау).
Осылайша, Жапониядағы сапа деген мынандай қатынасты көрсетуге болады:
- Басқару мен технологиялар ... ... ... ... ... Барлық басқару, талдау және ... ... ... ... ... Адам ... максималды түрде қолдану;
- Ұйымдық рухты дамыту.
3.Батыс Еуропадағы сапаны басқару үлгісі:
1980 жылдардың басында Еуропада өнім мен ... ... ... ... аударуы күшейді. Батыс Еуропада ортақ стандарттар
жүйесін жасап шығарылды. “ИСО 9000 сериясы”стандарттар ... ... ... “EN 29000 ... жасап шығарылды.
“EN 45000 серия” стандарттар жүйесіне сәйкес келетін ... ... ... ... көп мән ... Берілген стандарттар
жоғары сапаның кепілі болып, ... ... ... ... ... өндірушілерді сапа облысында жаңа ... тиіс ... ... нарық жұмыс істеу үшін келетін ... ... ... ... ... Өнім ... сапаның бағалануы мен бақылауын жүргізетін зерттеу лабораторияларының
аккредитациялау жасалынады. Олардың жұмысының негізгі аспектісі – тұтынушы
сұранысын ... ... және ... мен ... жеткізуші
арасындағы конфликтті шешу.
Фирмалар өнімнің сапасын ... ... ... ... ... ... Сапа еуропалық елдердің ... ... ... ... Бұл ... іске ... үшін
төмендегілер қажет:
- Ортақ заңды талаптар (директив);
- Ортақ стандарттар;
- Фирма өнімінің ... ... ... ... ... жылы ... гармонизациялаудың жаңа концепциясы қабылданды.
Тауардың сенімділігі мен қауіпсіздігін ... ... ... ... және ... бойынша Еуропалық Еуропалық
комитеті құрылды. 1988 жылы сапаны басқарудың Еуропалық қоры ... ... ... ... ... ... сапа ... Еуропалық премияны
дайындады. Бұл премия 1992 жылдан бастап ең ... ... ... ... ... ... Еуропалық жолдың ерекшеліктері:
- Сапаны бағалау мен бекіту кезіндегі жұмыстардың заңды негізі;
- Ұлттық стандарттар, ережелер мен ... ... ... Ұлттық ұйымдардың аймақтық инфраструктурасының жүйелерін құру;
- Өнімнің өмірлік ... ... ... ... ... Сапа аудитінің дамуы.
Сапаны бақылаудың толықтай концепциясы (total quality management,TQM) –
сапаны басқарудың жан – ... ... ... ... жүйелер басқару
әдістерін қолдана отырып, барлық ... ... ... ... TQM ... ... бағытта болады. Бұл
ұйымның бәсекеге қабілеттілігі мен тиімділігін ... ... ... ... ... ... ... мен
жолдары. TQM жүйесі:
1. Жаңа өнім жасау үрдісіндегі бақылау;
2. Материалдық ішкі бақылау;
3. Дайын өнімді бақылау;
4. Өнім сапасын бағалау;
5. ... ... және өнім ... ... ... үлгінің
саасын бағалау және келетін материалдардың сапасын жоспарлау және
бағалау;
6. Өндірістік үрдістің сапасын ... ... ... және өнім ... бақылау;
8. Арнайы үдістерді талдау (өнім сапасы облысындағы ... ... Өнім ... ... ... ... Өнім ... жөніндегі ақпаратты беретін аппаратураны бақылау;
11. Сапаны қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... көрсету;
13. Сапа облысындағы жұмыстарды координациялау;
14. Жабдықылаушылар мен сапаны талқылау;
15. PDCA (Plan-do-chick-action) циклін қолдану;
16. Сапа үйірмелерінің ... ... ... құрып, адам факторын құру басқару;
18. Сапа облысында функцоналды басқару әдісі бойынша жұмыс істеу;
19. Сапа жөніндегі ... ... ... Сапа ... ... жасап шығару;
21. Қаржылық іс – әрекетке қызметкерлердің қатысуы, сапаға деген танымдық
сезімді тәрбиелеу;
22. Сапа мәдениетін қалыптастыру шараларын жүргізу;
23. Сапа ... ... ... ... Сапа облысындағы жұмысқа жауапкершілікті жоғарғы билік жүйесіне
арту;[17]
Сапаны толықтай ...... ... емес, сапаны жоғарылату
үрдісін басқарудың технологиясы. Ол 3 ... ... ... ... Техникалық қамтамасыз ету жүйелері;
III. Сапаны толықтай басқаруды жетілдіру және дамытудың жүйелері;
Негізгі жүйе – талдау мен ... үшін ... Олар ... пен ... статистикалық тәсілдеріне негізделген.
Техникалық қамтамасыз ету жүйесі – ... бұл ... ... үйрететін бағдарламалар мен әдістемелер.
Ал, үшінші ... ... ... ... ... ... ұйым ... сапаны басқарудың құрылымы мен принциптерініің
нарықтың нақты бір мақсаттары мен талаптарына бейімделуін қарастырады.
Сапаны ... ... ... ... мен ... ... сапасын
жоғарғы деңгейге көтеру. Жапондық ... ... 4 ... ... ...... ... Өнім сапасы
стандарттарға сай, сай ... ... ... ... ... және де өнім ... тексерудің нұсқаулары мен
үрдістерін дайындау қажет. Оның ... ... ... және өндірістің ұйымдық құрылымы. Бұл
концепцияның нашар тұсы ... ... ... ... және тұтынушы талаптарын ескермеу;
2) Екінші деңгей – қолдануға негізделген. Өнім тек қана ... ... ... да ... ... тиіс. Сонда ол нарықта
сұранысқа ие болады. Жарнамалау кезінде кеткен қателері негізінен
жапондық бір фирманың кір жуу ... ... ... ... емес, картопты жууға пайдаланыпты. өнімді қолданудың барлық
нұсқаларына сәйкес келу ... сапа ... ... ... ғана ... ... ... және жоспарлау, сапаны
бақылау, өткізу және қызмет көрсету бөлімшелері де жауапты. Барлық
бөлімшелері бір ... ... ... Және де, ... сапа ... ... ... сол себепті өнімнің бағасы да жоғарылайды;
3) Үшінші деңгей – ... ... ... сай ... Бұл, жоғары
сапа – төмен баға принципі. Мұндай нәтижеге жету үшін ... ... ... қажет. Жоғары сапалы өнімді төменгі бағамен
шығарудың жалғыз жолы дефенттсіз өндіріс болып табылады. Ал ... ... мен оның ... ... ету ... іс-
әрекетіне тікелей байланысты. Өнімді инженер мен басқарушы
өндірмейді, ... ... ... барлық жұмысшылар
дефенттерді өздері тауып, жөндеуі керек. сапа – инспекция немесе
жоғары сапалы ... ... ... өнім үрдісіндегі жұмысшының
ұмтылысының нәтижесі. Егер қателер жылдам жөнделіп, сапаны жақсарту
өндірістің сатысында жүргізілсе, онда дефенттер , ... ... ... ... Бұл ... ... ... тиіс – «үрдістің
бақылауы»;
4) Төртінші деңгейде – көрінбейтін қажеттеліктерге сай болуы. Дамыған
елдердің ... ... ... ... ... толы.Сондықтан өткізу кезінде өткізу кезінде көрінбейтін
қажеттілігі бар өнім ... ... ... ... өзіне не керегін
біле бермейді. Егер оған ерекше затты ұсынса, ол ... не ... ... ... фирмалары қазіргі уақытта осы бағытта
жұмыс ... ... ... сапа ... ... ... ТQM ... сәйкес,
сапа – тұтынушының тауардың сапасы, мінездемесі негізінде болатын
сезімдерін ... ... 3 ... ... Кәсіпорындағы жоғары билік иесі сапаны жоғарылатудың жақтасы;
- Инвестициялар құрал-жабдыққа емес, адамдарға салынады;
- Ұйымдық құрылымдар ТQM-ге сәйкес құрылады немесе өзгертіледі.
Сапа ... ... ... ... әлеуметтік-
психологиялық факторға тәуелді. Өнім сапасын жоғарылатуды ... ... ... ... жүргізіліп, мақсаттарына жету үшін амалдар,
инструменттер және тетіктерді, көптеген түрлерін ... Олар 3 ... ... ... ету ... Сапаны ынталандыру тәсілдері;
- Сапаны жоғарылату жұмыс нәтижелерін бақылаудың тәсілдері.
Қамтамасыз ету ... ... ... тәсілдер жатады.
Ал, ынталандыру амалдары, кәдімгі мотивация әдістерінен құралады. Бақылау
тәсілдеріне өнім ... ... ... ... ... ... ... документацияны тексеру. Және де ең соңғысы - өнімнің
сапасын бақылау.
Тәсілдер әртүрлі блоктарға жатады. Мысалы, ... ... ... бағылау және қамтамасыз ету тәсілдеріне жасады. Ал, ... құру ... сапа ... ... ... ... белсенділігін арттыруға керемет ықпал етеді. Кеңінен
қолданысқа кірген өзіндік бағалау ... 3 ... да ... болады.[18]
3.2 “Жаңа қала плюс”ЖШС-нің өнім сапасын басқару ... ... ... ... ... сапа ... шешу кезінде
нарықтылық қажеттілік есепке алынбай өнім сапасы техникалық ... ... ... ... ... бақылау және сапаны
талдау бөлімдері айналысты. Олардың функцияларына ... ... ... ... ... ... ... шикізаттар, материалдар, жабдықтардың дәлдік жұмыстары, өнімде
табылған кемшіліктер, оларды ... және ... ... ... ... өнім ... ... факторлары мыналар: көптеген
шаруашылықтарда қажетті материалдық-техникалық базаның жоқтығы; өндірістің
ескірген технологиясы; орындаушылардың ... ... ... ... мен ... ... ... орындаған
жұмысына жауапкершіліксіздігі; өнім мен жұмыс сапасының жүйелік бақылаудың
болмауы; т.б.
Сапасы төмен өнім өндірісінің ... шешу өнім ... ... ... роль ... ұзақ ... басымдықтарын аша ... ... ... ... ... ... – 2030» ... былай деп көрсеткен еді: «Нарықтың көмегімен біз аймақтар
арасындағы бәсекелестікті ... ... - өмір ... ... аймақ»
принципі бойынша қалыптастыруымыз және күшейтуіміз қажет».
Өндірістің тиімділігінің өсуінің ... ... ... өнімнің
сапасын жақсарту жатады. Шығарылатын өнімнің сапасын жоғарылату ... оның ... және ішкі ... ... ... ... ... фактор болып табылады. Өнімнің бәсекеге қабілеттілігі
көбінесе ... ... ... және ... ... жоғарылатудың шешуші
факторы болып табылады.
Кез келген экономиканың қозғаушы күші өнеркәсіп ... ... ... экономиканың дамуына, тиімділігінің артуына әкеледі. Себебі,
тұтыну нарығында ... ... ... ... ... ... жұмыстарға) деген жиынтық сұраным арқылы өнеркәсіптің қай
саласы ... ... ал ... баяулауы тиіс екендігі анықталады.[19]
Көптүрлі меншік формалары және дамыған бәсекелестік жағдайында салалар
мен аумақтар арасындағы ... ... ... мен ... заңдарына
тәуелді болады, яғни капитал өнімінің сұранымы жоғары салаларға ұмтылады.
Қазақстанның ... өту ... ... ... мен ... мәселесі неғұрлым көкейкесті бола түсуде. БСҰ-ға мүше ... ... ... ... интеграциялануына және ел
ішіндегі бәсекелестік климатын күшейтуде ... роль ... ... ... ... ... олардың өнімдерінің сапасын
стандарттау және ... ... ... өте ... ... ... Стандарттау мен сертификаттау бұл өнім ... ... мен ... бойынша әлемдік тәжәрибеге өтудің бір жолы және отандық кәсіпорындар
үшін әлемдік нарықтағы бәсекеге ... ең ... ... болып
табылады.Қазақстанда өнімдер мен қызметтерді ... ... және ... ... ... ... жүзеге асырылуын
Индустрия және сауда министрлігі қадағалап отырады. Бұл ... ... ... жергілікті рәсімдерін халықаралық нормаларға сәйкестендіруі
тиіс. Өндірісті стандарттау мен ... ... ... ... ... ... ... ықпал етеді, яғни ол
еліміздің индустриялдық дамуының негізі болып табылады.
«Қазақстан Республикасының ... даму ... ... ... ... ... еліміздің БСҰ-ға кіру
мәселелері осы кезге дейін қалыптасқан ұлттық өлшем бірлігін қамтамасыз ... ... ... етеді. Осы іс-шаралар нормаларын халықаралық
тәжәрибеде қолданылатын нормаларға сәйкес келтіру ... Бұл ... ... ... құжаттарды үйлестіру, метрологиялық
қызметтің ... ... ... эталондық базасын дамыту жолымен
жүзеге асырылады.
Қазіргі уақытта, осы айтылған іс-шараларды Қазақстан ... және ... ... ... ... ... ... жөніндегі комитеті, республика ... ... іске ... ... метрология институты» республикалық
мемлекеттік ... және ... ... ... ... істейтін
кәсіпорындар мен мекемелер 300-ден астам метрологиялық ... ... ... заттар мен материялдардың құрамы, стандарттық үлгілердің
уақыты мен жиілігін, экологиялық, гидрохимиялық және инженерлік-геологиялық
зерттеулерді жүзеге ... ... ... ... ... ... бойынша, қазіргі кезде жұмыс істеп тұрған
12832 кәсіпорынның тек қана 116-сы ғана ... ... ... жүйесінде сапа басқару сертификатталған. Ендігі
бар болғаны 94 кәсіпорын сапа жүйесін енгізуге дайындықтарын ... ... және ... ... комитет 13000 -нан
астам халықаралық стандарттарға иелік етеді. Оның тек 288 -і, яғни 2,2 ... ғана ... ... ... сай келеді. Машина жасаумен
айналысатын 1400 кәсіпорынның тек қана 14-і ... ... ... сапа жүйесімен сертификатталған. Бұл жағдай машина жасау саласының
халықаралық ... ... бере ... ... ... ... ... саласында қазіргі кезде 40 ... ... ... ... бұл ... жағдай біршама дұрыс.
Елімізде 2005 жылы Қазақстан Республикасының ұлттық ... ... ... ... 2005-2006 жылдарға арналған бағдарламасы
қабыоданған ... ... ... ... ... ... рынокқа шығуына ... ... үшін ... сәйкестікті бағалау, акктедиттеу, сапаны басқару, мемлекеттік
қадағалау мен бақылау жөніндегі жұмыстарды жетілдіруді қамтитын техникалық
реттеу ... ... ... ... ... өтуін қамтамасыз ету, сондай-ақ Дүниежүзілік сауда ... ... ... ... ... сәйкес отандық өнімнің ... ... сапа ... жүйесінің болуына тікелей байланысты болады.
Республикада қазіргі уақытта ИСО ... ... сапа ... ... 116 ... ғана сертификаттады, олардың ішінде нақты
секторда тек әрбір салада 3-4 тен ғана ... ... ... ... ... ... негізгі себептерінің бірі сапа саласындағы саясатын әлсіз
насихаттау мен ғылыми-әдістемелік базаның ... еді. Таяу ... ... бәсекеге қабілеттілігінің деңгейін арттыруды қамтамасыз ету
үшін кәсіпорындарда сапа менеджменті жүйелерін және ... ... ... мен ... ... ... мемлекеттік қолдау
қажет.
Қазіргі уақытта жалғастырылуы қажет өнеркәсіптің басым салаларындағы
кәсіпорындарда 9000 және 14000 ... ИСО ... ... ... ... ... ... жөнінде қолданбалы ғылыми
зерттеулер жүргізіледі.
Отандық кәсіпорындарды бәсекеге ... өнім ... ... ... «Сапа саласындағы ... ... ... ең ... тауарлары» Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... үшін өнімнің, шикізаттың және ... ... ... сертификаттық сынақтар жүргізу ... ... ... ... құру және ... ... ... республикада халықаралық деңгейде ... ... ... тізімдерінде тіркелген мамандар жоқ. Халықаралық
және ... ... ... ... және ... біліктілігін
арттыруды жүргізу қажет.
Осылайша, қазіргі уақытта қолданыстағы ұлттық стандарттау ... ... ... ... ... ... саудада
техникалық кедергілер мен санитарлық және фито-санитарлық шаралар жөніндегі
Дүниежүзілік сауда ұйымы келісімдерінің ... және ТМД ... ... ... ... кедергілер жөніндегі келісімдерге сәйкес
келтірілмеген.
Төменде SWOT талдау берілген
|Күшті жақтары: ... ... ... ... жүйесіне өту |Ұлттық стандарттарды халықаралық |
|жөніндегі жұмыстардың бірінші ... ... ... ... ... ... ... ... сапа |Техникалық реттеу саласында біріңғай|
|менеджменті мен қоршаған ортаны |саясатты құруға кері әсер ... ... ... ... ... ... органдардың ... ... ... ... ... ... ... ... ... тіркелген |
|салаларда стандарттау ... ... ... ... жандандыру. ... ... ... сапасын|
| ... үшін ... қоры мен ... |
| ... ... ... ... ... ... ... ... ... мен |1.Әлемдік жаhандандыру процесінің |
|халықаралық тәжәрибеге жауап ... тыс қалу ... ... ... оның ... ... мен ... қазіргі |
|процестеріне, жұмыстарға және қызмет|уақыттағы талаптарына жауап беретін |
|көрсетулерге қойылатын міндетті және|ақпараттар мен нормативтік ... ... ... мен ... ... ... ... көзқарасты |3.Республикалық, мемлекетаралық және|
|енгізу: ... ... ... ... стандарттар қорын |және нормативтік құжаттармен шұғыл |
|ұлғайту, сондай-ақ ... ... үшін ... ... ... стандарттар процестерін | ... | ... ... ... ... ... салаларына
енгізуге бағытталған, ол үшін:
• Республиканың кәсіпорындарында, салаларда стандарттау қызметтерін
құру;
• Қазақстан ... ... ... ... үшін ... ... халықаралық өңірлік және ұлттық стандарттарын сатып
алу,
• Экспортқа шығарылатын отандық өнім мен обьектілерге арналған
қолданыстағы ... ... ... ... болжанып
отыр.
Кез-келген өнімдерді шығарудан бұрын оны жасаушылар нормативтік және
технологиялық құжаттармен, ... және ... ... ... етілуі қажет.
Қазіргі кезде өнім сапасын көтеру «Жаңа қала плюс» ЖШС кәсіпорнының
басты міндеттерінің бірі болып отыр. Бұл ... және ... ... сөзсіз
әртүрлі себептерге өндіргіш күштердің деңгейіне байланысты ... ... ... ... ... ... одан да ары
қарай өсуі ықтимал. «Жаңа қала ... ЖШС ... ... ... ... ... өнім ... мен көрсетілетін қызмет
дәрежесін көтеру және сапаны жоғарылату ... ... ... ... ... қала плюс» ЖШС кәсіпорнында өнім шығаруға әсер ететін бірнеше
факторларды атап көрсетуге болады:
1. ... ... - ... ... ... ... үшін
шикізаттардың болуы;
2. Ішкі факторлар – кәсіпорында құрылыс материалдарын ... ... ... әрине, өндіру барысында ұзақ мерзімді
жоспарлардың дамуына ... бұл ... ... және ... ... қала ... ЖШС ... негізгі мақсаттарының бірі –
Қазақстанда еуропалық сапаға сай шығарылған өнімдерін ... ... ... ... фирмаларға қарағанда арзан бағамен сату. ... ... ... өнім ... ... жасауды қамтамасыз етіп
отырады.
«Жаңа қала плюс» халықаралық холдингі материалдық ... ... ... әлемдегі ең лидер ретінде көрінеді. 20-дан астам ғылыми-зерттеу
орталықтары бүкіл әлем бойынша құрылыс ... ... және ... ... ... ... ... етеді.
«Жаңа қала плюс» ЖШС ... өз ... ... ... ұсынады:
• Немістік үлгідегі сапалы озық ... ... ... барлық проблемаларды шешуді қамтамасыз етеді;
• Компания тауарды өз ... ... ... және өнімнің
сапалылығына кепілдік береді,
• Жоғары ... ... жаңа ... ... ... үшін әр ... семинарлар, оқу әдістері және жаттығулар
жүргізіп отырады.
• Республика бойынша диллерлер өз уақытында көптеген ... ... ... қамтамасыз етіп, белсенді жұмыс
жасайды.
Кәсіпорындағы негізгі міндеттердің бірі бәсекелестік қабілеті ... ... ... ... ... ... ... жасау
болып табылады. Соған байланысты ... ... ... қала ... ... ... басым бағыттар бойынша құрылыс ғылымын бірінші кезекте
дамыту көзделіп отыр:
- Жоғары физикалық-механикалық қасиеттерін және жергілікті ... ... ... ... ... ... ететін құрылыс
материалдары мен бүйымдары өндірісінің жаңа технологияларын ... мен ... ... ... ... пен ... ... температурасын, технологияларын, ... және ... ... ... технологиялық желілерін
әзірлеу және өндіру;
- ... ... ... тиімді түрлері мен кескіндерін және т.б.
енгізу.
- Құрылыс нормалары мен ... ... ... ... ... озық ... технологиялық процестерді
әзірлеу;
- Құрылысты және құрылыс кешенінің салалық бөлімшелерін басқарудың
тиімді ұйымдық ... мен ... ... ... ... ... ... жалпы мемлекеттік және аймақтық кешенді ғылыми-техникалық
бағдарламалар шеңберінде жүргізу ... қала ... ЖШС ... өнім ... ... мен ... ... ақпаратпен дер уақытында технологиялық қамтамасыз
етусіз және әлемдік ... ... ... ... ... ... ... оны индустрияландыру болып табылады, ол
кәсіпорында дайындалған блоктар мен ... ... ... кешенді
механткаландырылған процеске айналдыруды ... ... ... ... мен ... да ... ... материалдардың
тиімді түрлерін пайдалануды кеңейту қажет.
Болашақта «Жаңа қала плюс» ЖШС кәсіпорнында келесі ... ... ... ... ... кәтеру, оның пайдаланушылық қасиеттерін
жақсарту, жолай ... ... ... шлактар мен тиімді
құрылыс материалдарының өндірісіне басқа да ... ... ... ... ... және есік ... құрылыста алюминий
құрастырмалары мен бұйымдарын қолданудың ауқымын елеулі түрде өсіру қажет.
Кәсіпорында ғылыми-техникалық прогресті ... ... екі ... өзара толықтыратын тенденциялардың үйлесуі болып табылады:
Біріншісі – ... одан ірі ... ... ... ... ... – ірі көлемді құрастырмалар мен озық ... ... ... ... мен механизмдерін қолданып
құрылыс өндірісін ұйымдастыру ... ... қала ... ЖШС кәсіпорнында ақпараттың мынадай деңгейлері
ерекшеленіп көрінеді:
• Сыртқы – нарықтық ... ... ... ... болжамдық, ғылыми-техникалық және инвестициялық
құрфлыс өнімінің шетел ... ... ... ... ... контрактілер, ғылыми-техникалық әзірлемелер,
жаңа патенттер, лицензиялары және т.б.
• Статистикалық есептілік – ... ... ... ... және нарықтық жағдайы немесе т.б. туралы ақпарат.
• Жаппай – бұқаралық ақпарат құралдары арқылы ... ... ... және ... ... ететін ақпарат.
• Өндірістік – саланың ... ... ... және
инвестицмялық саладағы істің жай-күйі, нарықтық және биржалық
бағалар, бәсекелестіктің мән-жайы, ... ... ... ... және ... құрылыс кешенінің жұмыс істеуін тиімді ақпараттық қолдауды
ұйымдастыруды саланың ... ... ... ... ... ... одан ары салалық және ... ... ... ... ... керек.
Кәсіпорын қызметінің тиімділігін қамтамасыз ету үшін өндірістегі
технологиялық үрдістерді жетілдіруіміз ... Ол үшін ең ... ... ... - термині технологияға байланысты дамып келе жатқан ... ... ... ... ... ... – нарықта
бұрын соңды болмаған бір – жаңашылдық. Ол жаңа ... ... ... ... ... ... жаңа ... көрініс табуы
мүмкін. Мұндай даму – жаңа нарықпен, ... ... және ... ... ... ... ... қарқынды даму экономикасында инновациялық қызметтің
жандануы көптеген өндірістік және коммерциялық ... шешу ... ...... деген шаруашылық етуші субьектілердің
сұранысының артуымен түсіндіріледі. Жаңашылдықтарға деген ... ... ... ... түрінде көрінеді. Ол экономикалық
жағдайлармен, қажеттіліктің қанағаттану деңгейімен, тұтынушы мүмкіндігімен
түсіндіріледі. Жаңашылдықты ... ... оны ... ... пайдалануға мүмкіндік береді. Ендірілген жаңашылдықтарды ... ... ... ... өнім ... ... ... табыс
деңгейімен, ұлттық дәстүрмен және тұрғындардың әдет-ғұрыптарымен, алдын-ала
анықталған қоғамдық сұраныстың қалыптасуына септеседі. ... ... ... ... ... ... ... бөлудегі үлесімен түсіндіріледі. Жаңашылдықтар саласының
таралу мүмкіндігі нақты ... ... ... ... даму ... басым бағыттарында шоғырландыра алуына тәуелді.
Өндірістің инновациялармен қанығуы жолындағы кедергілердің бірі болып
Қазақстанның өндірістік саласындағы ... ... ... ... ... субьектілердің қорларды өнеркәсіптік ... ... ... Сондықтан жаңа өндірістердің инвестициялар алу
мүмкіндігі төмен. Тәжірибелер көрсеткендей, жаңашылдықтардың ... ұзақ ... бойы ... ... ... ... дайындауға оларды пайдалануға негіз болатын және алдыңғы
өнеркәсіптік үлгілерді пайдалану ... ... ... ... жинақталуы, келешегі бар нұсқаларды дайындауға,
өнеркәсіпті меңгеруде жаңашылдық сипаттамларын арттыруға, оны ... ... ... ... ... және ... икемдеуге мүмкіндік береді. Жаңашылдықты игеру ... оған ... ... ... қалыптасады, олардың
еңбектерінің ынталандырылуы жоғарылайды, бұл өз кезегінде жаңашылдықтардың
технологиялық мүмкіндіктерін ... жол ... ... ... ... ... нақты өндірістің технологиялық мүмкіндіктеріне
бағытталғандығы өндіріс саласындағы шығындарды ... ... ... ... ... ... оның
алдыңғы өніммен немесе кәсіпорынның шаруашылық ету параметрлерін жақсартуға
мүмкіндік беретін әдіспен салыстырмалы прогрессивтілігі, ... ... ... үшін ... инвестициялардың өтелімдік уақыты әсер
етеді. Осылайша Қазақстан экономикасының дамуын ... ... ... ... ... ал жаңашылдыққа деген сұраныс табылады.
Жаңа инновациялардың ... ... мен ... ... ... ... айтарлықтай қаржылық салымдарды ... ... ... деңгейін жоғарылатудың ең тиімді әдісі ... ... ... ... ... ... құру ... табылады. Бұл бағытта
аумақтық орта кәсіпорынға инновацияларды іздестіру мен ... ... ... ... ... ... ... лицензия
пакеті мен оларды ... ... ... ... ... ... артықшылықтарға ие болады. Ұсақ және орта фирмаларға
ендіру нәтижелерін жалдап, ... ... ... ... ... ... ... патенттердің көп бөлігі шектеусіз пайдалану үшін
лицензияланады, сондықтан қайта сатылуы мүмкін. Қазақстан бойынша таралған
мұндай лицензиялардың түрлері көп.
Инновациялық ... ... ... ... ірі корпорациялармен
технологиялық нарықты монополизациялау табылады. Патенттеу мұнда негізгі
тетік ... ... ... ... қысқа уақыт аралығында бәсекелес
корпорациялар дайындайтын жаңа ашулар мен ... ... ... ... көбірек көлемде жаулап алу.
Инновацияны пайдалану патенттік құқықты нақты ... ... ... ... ... ... ... лицензиялауға
өтініш толтыруға заңды-консалтингтік фирмалар ... ... ... ... ... бере алады. Бұған, патенттік
немесе лицензиялық келіспеушіліктерді шешуде тыныштық немесе ... ... ... ... ... ... келіспеушіліктердің
көпшілігі патенттік құжаттың толтырылуы немесе мүлдем толтырылмауы
жағдайынан туындайды. ... ... ... егер ... фирма немесе жеке
тұлға патентті бұрын алып қойған болса ең негативті салдары ... ... ... жеке ... мен холдингтерге ғана таралып
қоймай, сонымен қатар облыстардың технологиялық деңгейінде ... ... ... алып ... ... ... ... маңыздылық танытады.
Инновациялық қызмет – шаруашылық етудің динамикалық типінің маңызды
белгісі. Бұл нарықтық ортаның даму ... ... ... ... ... өндірілетін өнімнің өмірлік циклінің
қысқаруымен алдын ала анықталған.
Біз өз ... ... ... өндіріп, сатумен айналысатын
кәсіпорынның инновациялық қызметті ұйымдастыруын қарастырамыз. Егер бұл
кәсіпкерлік қызметте шаруашылық ... ... ... ... ... ... отырып қалыпты табыс алу болып, ал инновациялық
қызметке жеткіліксіз мән берілсе, онда мысалға ... ... ... ... еш ... жоқ, ал инновациялық ... ... ... ұзақ ... ... ... ол үшін
өте маңызды.
Талдау көрсеткендей инновациялық қызмет әлі де ... ... ... ... осы ... жоғарғы басшылықтың қолда бар нәтижелермен
қанағаттанып, инновациялық ... ... ... ... ... байқалады. Осы кәсіпорын аумағында
жүргізілген стратегиялық ... ... ... ... ... ... ... соңғы жылдардағы атқарылған жұмыстардан сату
рентабельділігінің төмендегенін көрсетеді. Мұндай жағдай тұрақта ... ... тұру үшін ... ... ... параметрлерін
төмендету кезіне сипат алады. Кәсіпорынның жалпы проблеммаларын анықтау
үшін SWOT-талдау жүргізілді. Біздің ... ... бұл ... ... ... ... нақты мүмкіндіктердің
(квалификациясы жоғары мамандардың, төлем ... ... ... ... бағалық басымдықтың болуы) күшеюі; екіншіден, қауіп
деңгейінің төмендеуіне (бәсекелестермен баға деңгейінің ... ... ... марка өнімдерін қалауына байланысты сұраныстың төмендеуі,
жеткізушілер ... ... ... кредиттік ресурстарды
тартудың қиындауы) және ... ... ... жақтардың әсерін азайту.
Бірақ бұл үшін:
- қажетті тауарды іздестіру мен ... ... ... ... ... ... автоматтандыратын құрылғыны дайындау;
- тұрақты сатып алушылармен ... ... ... ... әлеуметтік ортасын жақсарту;
-сервистік қызмет сапасын қадағалайтын жүйені ендіру қажет.[25]
Қорытынды
Дипломдық жұмысты орындау барысында біз сапаның өнімнің ... мен ... ... ... әсер ететініне көз жеткіздік. Сапа
- әр түрлі ... ... ... ... ... ... табылады. Бұл түсінік өнімнің құрамын және ... ... ... ... ... ... сапа
көрсеткіштерінің тұрақты болмайтындығын ... жөн. ... ... ... ... бірі ... сериясы 9000 ИСО халықаралық
стандарттарының негізінде ... ... ... ... ... табылады.
Тауардың сапасын көтеру стратегиясын ... ... ... ... ... болып олардың сертификациялануы ... жаңа ... ... және ... орталықтарын құру,
сертификациялау орталықтарын жарнамалау жұмыстарын жандандыру қажеттілігі
туындайды.
Дипломдық жұмысты орындау барысында біз ... ... ішкі ... секілді факторлар топтары әсер ететіндігін анықтадық. ... ішкі ... ... ... өнім ... ... ... сондықтан сапа көрсеткіштері келесі негізгі талаптарға сай болулары
керек:
-өндіріс тиімділігінің жоспарлы ... ... ... ... мен ... ... және халық
шаруашылығы саласындағы техникалық ілгерілеудің негізгі ... ... ... көрсететін барлық ерекшеліктерін сипаттауы;
-бағытталуына қарай белгілі бір сұранысты ... ... ... көзқарас - сапаның тұтынушының
талаптарын қанағаттандыратын сонымен ... ... ... ... тиімді құралы екендігін түсіндіреді.
Қазіргі уақытта фирмалардың шығаратын өнімдерінң сапасын жақсарту және
сапаға деген ... ... ... толығымен сапын басқару ... ... ... сапа ... ... емес өнімдер мен
қызметтер – нашар жасалған ... ... ... табылады.
Отандық тауарлардың сапасы – Қазақстан экономикасының ... ... Бұл ... ... ... тауарлардың бәсекеге
қабілеттілігін көтеру мүмкін емес. Осы ... ... ... ... ... жетілдіру үрдісінде сапаны басқаруға бірнеше ... ... Бұл ... ... ... және ... тәжірибесі.
Тұтынушылар үшін күресте Отандық өндірушілер өздерінің ... ... ... оны ... ... керек.
Кәсіпорында шығарылатын өнімнің сапасы – нарық жағдайындағы іс-әрекеттің
маңызды факторы. Себебі ол ... ... ... ... әкеледі.
Халықаралық тәжірибе көрсеткендей, сапаны жоғарылату жұмыстарын жүйелі
басқару керек, оны өнімнің барлық циклінде бақылау қажет.
Өнім сапасын басқару ... ... ол ... құрайды.
Өнімді дайындаудың сапысн соңғы бағалау ... ... яғни , ... ... сертификат беру, өнімді ... ... ... ... ... ... ... нормативті актілерін орындау арқылы өнім
сапасы мен қауіпсіздігінің заңды тұрғыдан тиімді қамтамасыз ... ... және ... ... ... ... өнім ... басқарудың
нормативті-құқықтық базасы ҚР аумағында ... және жеке ... ... ... ... ... үшін жаға ... орта нарықтық қатынастар қолда бар
барлық мүмкіндік, прогрессті қолдана отырып сапа ... ... ... ... ... ... ... жақсарту мәселелерін шешу
қиындайды. Ешқандай экономика көптеген ... ... ... ... ... ... және т.б. шығындарды көтере алмайды. Уақытша
шаралармен бұл ... ... ... ... ... барлық деңгейлеріне ортақ мемлекеттік жүце
құрып, дамытудың жаңа формаларын іздеу ... Бұл ... ... ... ... бірі ... тиіс.
Сонымен, өнім сапасын жоғарлату сала өндірісінің даму тұрақтылығы мен
әлемдік нарыққа шығу мүмкіндігінің ... ... ... отырып, бұл
бағытта келесі нақты қадамдар шешімін табуы тиіс деп ... ... ... өндірушілер өнімнің ... ... ... ... ... отандық тауарларды шығару және олардың бәсекелік
қабілеттілігін қалыптастыру мақсатында мемлекеттік сапа ... Бұл ... ... және Еуропа мемлекеттерінің осы
салаға қатысты тәжірибелерін жүзеге ... ... ... ... ... және ... ортақ жүйесін құру;
─ отандық қалыптасқан дәстүр бойынша халықтың тұтыну ерекшеліктеріне
сай таза өнімдер шығару үрдісін ұстану;
... ... ... және адам өміріне қауіпсіздігін
қалыптастыруда стандарттау мен сертификаттау талаптарын жетілдіру
бойынша ұсыныстар жасау;
─ өнімді дайындау мен ... ... және ... жаңа ... мен ... ... инновациялық озық үлгідегі құрал-жабдықтар мен ... ... ... ... жолдарын іздестіру және
белсенділік таныту.
Жалпы алғанда, мен дипломдық ... жазу ... ... ... ... пысықтап, өз білімдерімді жетілдіруге
мүмкіндік алдым. ... ... қала ... ЖШС тиімділігін арттыру үшін
кәсіпорынның сапаны басқару жүйесін ... ... ... ... ... жаңа қызметтерді де ... алу ... ... ... ... ... Әбдікерімова Г.И. «Кәсіпорын экономикасы», Алматы, 2008 жыл.
2. Ерімбетов И.Р. «Сапаны жақсарту ... ... // ... 2005, 27 ... 2002, ... А.Абдрахманов, член Правления МО "СовАсК" 
Ш.С.Тажибаев Институт стандартизации, метрологии и сертификации,
«Проблемы и ... ... ... в Республике Казахстан» :
Алматы, 2005г.
4. Нұрпейісова А.С. Кластерлік талдау – ... ... ... ... // ... ... ... 2005, №3, 72-76 беттер.
5. Узун А. Өнім даярлау стандарттары мен сертификаттары инновациялық
менеджменттің негізі ретінде // ... 2005 жыл №2, 262-264 ... ... Д.А. ... опыт ... ... продукции // Транзитная экономика 2005год. № 5
7. Ибрагимов С.Р.Сертификация ИСО 9001- это ... ... // ... ... ... ... «Стандарттау мен сертификаттау туралы» ҚР-ның Заңы // ... // 1993, 17 ... ... Ж.К. ... ... продукции и
ценообразование // Вестник КазЭУ 2003, №4, с. ... ... Б.Н. ИСО 9000- ... стандарт систем обеспечения качество
// Бухгалтер и налоги 2005 год, №11.
11. «Жаңа қала плюс» ЖШС тарихы.
12. «Жаңа қала ... ЖШС ... ж. ... ... ... қала ... ЖШС 2007-2008 ж. бухгалтерлік мәліметтері.
14. Ж.Е Басовский . ... ... ... ... 2002г.
15. Азгальдов Г.Г. Теория и практика ... ... ...... ... ... В.Ю. ... качеством: основы теории и практики. учебн.
пособие. Москва. 1999 год. 160 стр.
17. Сағадиев Ж, Смағұлов А, ... Б, ... А. ... Алматы
2000 жыл.
18. Минин Б.А. Уровень качества. ... ... ... ... и защита потребителя.-М.: Изд-во стандартов, 2002.
19. Ряполов А.Ф. Сертификация. Методология и ... М.: ... ... ... С. «Құрылыс экономикасы» Алматы 2003ж
21. Каренов Р.С. Терминология рыночной экономики и бизнеса. Алматы: Гылым,
1994
22. ... Б.М., ... И.Я., ... С.Б. ... ... ... ... Южно-Уральское кн. изд-во, 2001
23. Интернет сайттар: www.google.kz, www.rambler.ru, www.yandex.ru
24. Ильенкова С.Д., Гохберг Л.М., ... С.Ю. и др. ... ... М.; Изд. "Банки и биржи", ЮНИТИ, 1997 г.
25. Мамыров Н.К., Саханова А.Н. и др. ... и ... ... сектора. Книга 1-4. Учебник. Алматы: Экономика, 2002.
-----------------------
Проблеманы шешуді жоспарлау мен жүзеге ... ... ... және ... ... ... ... бақылау бөлімі
Метрология
бөлімі
Сенімділік бөлімі
Сапаны басқару қызметі
Стандарттау бөлімі
Бас директордың сапа жөніндегі орынбасары
Бас директор
Кім? Қашан? Қайдан? Қалай?
Жүзеге асыру Д
Нәтижелерді талдау
Бақылау ... ... ... ... әсер ету А
Өнімге қойылатын техникалық талаптарды жобалау / немесе зерттеу
Маркетинг, нарықты ... және ... ... ... ... ... пайдаға жарату
Қызмет көрсетудегі техникалық көмек
САПА
Монтаждау және пайдалану
Материалды-техникалық қамсыздандыру
Өндірістік процестерді ... және ... ... және бөлу
Бақылау және санау
Өндіріс
Өнімді өткізу және сақтау
Құрылтайшылар жиналысы
Өткізу бөлімінің бастығы
Бас директордың орынбасары
Бас бухгалтер
Кассир
Бас директор
Дайын өнім ... ... ... және ... ... БАСҚАРУ БӨЛІМІ
Техникалық бақылау бөлімі
4
5
6

Пән: Сертификаттау, стандарттау
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 67 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Сапа менеджменті153 бет
Дамудың жас және жекелік ерекшеліктері15 бет
Көлік қызметіндегі негізгі сервис элементтерін зерттей отырып, қызмет сапасының деңгейін, оны басқару мәселелерін анықтау нәтижесінде қызмет сапасын жетілдіру жолдары31 бет
Саясат4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь