Қылмыстық жауаптылықтың философиялық жане заңды негіздері

I. Кіріспе

II. Негізгі бөлім

1. Қылмыстық жауаптылықтың түсінігі
2. Қылмыстық жауаптылықтың негіздері

Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Мемлекет өз азаматтарынан конституцияда көрсетілген белгілі бір әлеуметтік талаптарды қатаң орындауды талап етеді, оны орындамаған ретте азаматтарға заңда көрсетілген негізде моральдық немесе құқылық жауапкершілік жүктеледі.Құқылық жауапкершіліктің ішіндегі ең қатал түрі қылмыстық жауаптылық болып саналады.
Қылмыстық құқылық қатынастар субьектілері заң бойынша айрықша құқықтар мен міндеттерге ие болады.Қылмыскер құқықтық қатынастың обьектісі болып танылады.
Мемлекет қылмыскерді жазалай отырып, басқаларды қылымыс істеуден сақтандырады және сотталған адамды түзеу мақсатын жүзеге асырады. Мемлекеттің осы функциясын атқару кезінде қылмыскерде мемлекетке өз көзқарасын білдіретін қатынастың субьектісі ретінде көрінеді.Мұндай жағдайда мемлекет осындай қатынастың обьектісі болып қалады.
Қылмыстық құқықтық қатынастың пайда болуын қылмыстық жауаптылықтың жүзеге асырылуы деп түсінуге болмайды.Тек соттың айыптау үкімі заңды күшіне енгеннен кейін ғана қылмыстық жауаптылық жүзеге асырылады.Сот айыптыны кінәлі деп тани отырып, қылмыскер мен мемлекет арасында кінәлінің қылмыс жасаған уақытынан бастап қылмыстық құқықтық қатынастың орын алғандығын бекітеді.
        
        Қылмыстық жауаптылықтың философиялық жане заңды негіздері
Жоспар:
I. Кіріспе
II. Негізгі бөлім
1. Қылмыстық жауаптылықтың түсінігі
2. Қылмыстық жауаптылықтың негіздері
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Мемлекет өз ... ... ... ... бір ... ... қатаң орындауды талап етеді, оны орындамаған ретте азаматтарға заңда көрсетілген негізде ... ... ... ... жүктеледі.Құқылық жауапкершіліктің ішіндегі ең қатал түрі қылмыстық жауаптылық болып саналады.
Қылмыстық құқылық қатынастар субьектілері заң бойынша айрықша құқықтар мен ... ие ... ... қатынастың обьектісі болып танылады.
Мемлекет қылмыскерді жазалай отырып, басқаларды қылымыс істеуден сақтандырады және сотталған адамды түзеу мақсатын жүзеге асырады. ... осы ... ... ... ... мемлекетке өз көзқарасын білдіретін қатынастың субьектісі ретінде көрінеді.Мұндай жағдайда мемлекет осындай қатынастың обьектісі ... ... ... ... ... болуын қылмыстық жауаптылықтың жүзеге асырылуы деп түсінуге болмайды.Тек соттың ... ... ... күшіне енгеннен кейін ғана қылмыстық жауаптылық жүзеге асырылады.Сот айыптыны кінәлі деп тани отырып, қылмыскер мен мемлекет арасында кінәлінің қылмыс жасаған ... ... ... ... қатынастың орын алғандығын бекітеді.
1.Қылмыстық жауаптылықтың түсінігі
Мемлекет өз азаматтарынан конституцияда көрсетілген белгілі бір әлеуметтік талаптарды қатаң орындауды талап етеді, оны ... ... ... ... ... ... моральдық немесе құқылық жауапкершілік жүктеледі.Құқылық жауапкершіліктің ішіндегі ең ... түрі ... ... ... ... жауаптылық мемлекеттік заң шығарушы органы арқылы қылмыстық жазалау қатерімен тиым салынған қоғамға қауіпті ... ... ... ... үшін ғана ... ... ... істеген іс-әрекеттерінде қылмыстық заңда көрсетілген нақтылы бір қылмыстың құрамы болған жағдайда ғана тартылады.Мысалы: тонау, ұрып-соғу, денсаулыққа ... ... зиян ... ... ... ... ... жауаптылық оның іс-әрекеті нақты қылмыс құрамын түзейтін қылмыстық құқылық нормаларды кінәлі ... ғана ... ... ... қылмыстық жауаптылық бұл қылмыстық құқылық норманы бұзудың нәтижесі, қоғамға қауіпті іс-әрекеттің ... ... ... ... ... жауаптылық та болмайды.Қылмыстық заң бойынша жазалау қатерімен тиым салынған қоғамға қауіпті ... үшін ... ... тек қана ... ... арқылы келтірілген зиянның көлеміне, қылмыстың жасалу тәсіліне, кінәнің нысанына, қылмыскердің тұлғасының ерекшеліктерін еске ала отырып жүзеге асырылады.
Қылмыстық жауаптылық ... тән ... ... ... жауапкершіліктің бір түрі болып табылады. Қылмыстық жауаптылық - ... ... ... ... мемлекеттік күштеу мәні бар жауаптылықтың түрі.Өйткені мемлекет кез келген қылмысқа тиісінше баға бере ... оны ... ... ... ... ... ... күшпен орындалуға тиісті шараларды қолдануды жүзеге асырады.Яғни, қылмыстық жауаптылықтың әлеуметтік мазмұнының өзі сол ... ... ... ... ... мемлекет оның істеген қылмысын мінеп, оған заңдылық баға береді.
Қылмыстық жауаптылықтың мазмұны (теріс қылыққа моральдық саяси баға беріп ... және ... ... ... қылмысын бетіне басу) және заңдылық (қылмыс істеген адамға қолданылатын мемлекеттік ... ... ... ... ... мәнді екі бөлігі болып табылады.
Сонымен, қылмыстық жауаптылық деп- ... заңы ... ... деп ... ... ... істеген адамды мемлекет атынан оның тиісті органдары арқылы мінеушілігін ( айыптаушылығын) айтамыз.Қылмыстық жауаптылық-қылмыстық құқылық қатынас мәселесімен тығыз байланысты.Бұл байланыс екі ... ... ... ... ... ... қатынас қылмыстық жауаптылық сияқты істелген қылмыстың құқылық зардабы.Қылмыстық құқылық ... іс ... ... қатынастармен тығыз байланысты.Өйткені, қылымыстық құқылық қатынас қылымыс істеу фактісіне байланысты ... ... ... оны қозғау, тергеу,сотта қарау мәселелері қылмыстық іс жүргізу құқылық қатынастар арқылы дамып, жүзеге асырылады.Бұл қатынастар субьектімен ... оның ... ... ... ... арасында іске асырылады.
Қылмыстық құқылық қатынас мемлекеттің жаза жөніндегі құқығы мен қылмыскердің тиісінше қылмысытың жауаптылығын көтеру міндеттілігімен ғана ... ... ... ... оған сот тағайындаған жазаны өтеумен жүзеге асырылады.кер тиісті үкімет органының күштеу арқылы ... ... ... ғана ... ... ... ... де.Өйткені жазалау шаралары оған оның жасаған қылмысының табиғатына осы қылмысқа заңда ... ... яғни ... ... ... ... ... жаза тағайындау туралы ережелерге сай жүзеге асырылады.Сондықтан да ... ... ... ... қылмыскер жөніндегі құқығын белгілеп қана қоймайды, сонымен бірге әділ соттылықты жүзеге асыруда ... ... ... де ... ... ... негізін дұрыс анықтау құқық қолдану органдары қызметінің заңдылықты ... ... ... ... ... ... құқық бойынша қылмыстық жауаптылықтың негізі болып қылмыстық заңда көрсетілген қылмыс құрамының барлық белгілері бар іс-әрекетті істеу болып табылады (3-бап).Яғни, бұл ... ... ... және ... тек қана ... істегенде, яғни қылмыстық заңда көрсетілген қоғамға қауіпті іс-әрекеттерді қасақана немесе абайсыздықтан ... ... ... ғана тағайындалатынын көрсетеді. Демек, қылмыстық жауаптылық негізі іс-әрекетте ... ... ... ... ...
Қылмыстық заң қылмыс құрамы деген терминнің мазмұнын ашып ... Бұл ... ... ... теориясында ғана ашып көрсетіледі.
Адамның (қылмыс субьектісінің) қылмыстық заңда көрсетілген қоғамға қауіпті ... ... ... жағы) кінәлі түрде қасақана немесе абайсыздықтан істеуі (қылмыс субьективті ... ... ... ... болып табылады.
Қылмыстың обьектісі болып табылатын қылмыстық заң қорғайтын қоғамдық қатынастардың жиынтығы Қылмыстық кодекстің ... ... ... ... ... ... ... қылмыс құрамы болатынын білдік.Іс-әрекетінде қылмыс құрамының ең кем дегенде бір белгісі жоқ ... ол ... ... ... ... ... Қылмыстық жауаптылықтың түсінігіне келсек, сонымен, қылмыстық жауаптылық деп қылмыс заңы бойынша ... деп ... ... іс-әрекетті істеген адамды мемлекет атынан оның тиісті органдар арқылы айыптаушылығын айтамыз. Қылмыстық ... ... ... ... жаза ... және жаза тағайындалмайтын болып екіге бөлінеді. Жаза тағайындалмайтын қылмыстық жауаптылық айыптаушылық фактісімен ... Ал жаза ... ... жауаптылықта айыптаушылықпен бірге жазалау фактісі де бар. Осыған байланысты қылмыстық жауаптылық бұл жазаға қарағанда жеке, ауқымы кең, ... ... ... екендігін оның жазасыз ақ қолдананылатындығын және орындалатынын көреміз. Қылмыстық жауаптылықсыз жаза тағайындау мүмкін емес. Сонымен, қылмыстық жауаптылық және жаза ... ... ... емес ... екендігін аңғарамыз. Негізгі бөлімде қылмыс құрамының түсінігі мен элементтерін қарастырдым. ... ... деп - ... заң бойынша қоғамға қауіпті іс-әрекеттерді белгілі бір ... ... ... мүмкіндік беретін қылмыстың обьективтік және субьективтік жақтарынан құралған элементтердің және олардың белгілерінің жиынтығын айтамыз. Қылмыс құрамының элементтері мен қылмыс құрамының ... ... ... ... ... ... өзіндік ерекшеліктері жүйелі түрде сипатталып, қажет болған жерлерінде практикамен байланыстырылып, ... ... ... ... ... жиынтығымен бекітілді. Ал жалпы қорытынды жасайтын болсақ, қылмыстық жауаптылық және оның негіздерінің институттары бірін-бірі толықтырып отыратын, тұтастай бір ... ... ... ... әділеттілікті орнатуға көмектесуші құралдардың бірі, құқықтық мемлекетімізді қалауға септігін тигізерлік бір тетігі деп есептеймін.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1. Қазақстан Республикасының ... 1995ж. 30 ... ... Республикасының Қылмыстық Кодексі, 1997ж. 16 шілде.3. Коментарий к Уголовному ... ... ... И.Ш., Рахимжанова Г.К.- Караганда, РГК ПО "Полиграфия",1999ж.4. Ағыбаев А.Н. ... ... ... ... Алматы:Жеті Жарғы, 2001ж.5. Қайыржанов Е. ҚР Қылмыстық құқығы.(Жалпы бөлім), Алматы,2003ж.6. Наумов А.В. ҚР Қылмыстық құқығы, Астана, 2001ж.7. ... Э. ... ... от ... ... в ... ... зарубежных стран", // Уголовное право, №4, 2005ж.,8-10-б.8. Алауханов Е. "Қылмыс және қылмыстық әрекет", // Заң, ... ... ... ... басқа құқық бұзушылықтан айырмашылығы
Жоспар
І Кіріспе бөлім
ІІ ... ... ... ... ... ... ... айырмашылығы
2. Занды жауапкершіліктің түсінігі, оның түрлері
ІV Қорытынды
V Пайдаланылған әдебиеттер
КІРІСПЕ
Қылмыстың тағы бір міндетті ... бірі ... ... ... ... ... Өйткені, қылмыс дегеннің өзі, қылмыстық заң жазамен қорқытып ... ... ... ... ... ... ... Мұның өзі қылмыс құрамы туралы сипаттама басқадай құқылық актілерде емес, тек қылмыстық ... ғана ... және осы ... үшін ... ... ... жазалау қатері қарастырылатын көрсетеді. Бұл жерде нақты ... ... үшін ... жаза мен ... ... нормасының санкциясында көрсетілген жазалау қатері, жазалау мүмкіндігі туралы түсініктерді шатастыруға болмайды. Жазалау қатерімен қорқытып тыйым салу ... ... ... ... ... қылмыс істеген адамға жаза тағайындамау немесе оны қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босатып, оған қоғамдық ықпал ету шараларын қолданғанда, оның ... ... ... ... ... ... жазалаушылық қылмыстың белгісі ретінде істелген әрбір қылмыс үшін жаза тағайындалуы мүмкін екендігін, сол себепті қылмыстық заңға қайшы іс-әрекеттерді ... ... ... ... ... ... өмірде қылмыс істелгенімен, егер ол ашылмай қалса оған жаза ... ... ... қылмыс ашылғанымен, сот ондай қылмысқа заңда белгіленген негіздермен жаза тағайындауды қолданбауы да мүмкін. Демек, қылмысты жазалау қатерімен тыйым салу ... ... ал жаза ... немесе тағайындамау іс-әрекеттің зардабының көрінісі болып табылады.
Сонымен, біз қылмыстың қоғамға қауіпті, кінәлі, құқыққа қайшы және жазалаушылық сияқты ... ... бар ... әсте ... ... керек.
Осы белгілер арқылы қылмысты іс-әрекетті басқа да құқық бұзушылықтан ажыратамыз.
1. Қылмысты құқықтың басқа құқық бұзушылықтан ... ... ... ең ауыр түрі ... табылады. Осыған байланысты қылмысты әкімшілік, азаматтық құқық бұзушылықтан және тәртіптік қылықтардан бөлектеп ... тура ... ... ... ... ... ... бұзушылықтың қасиеті ме немесе тек қана қылмыстың ғана ... ме ... ... жауап ретіндегі бірыңғай нақты пікірлер жоқ деуге болады. Кейбір ғалымдар, ... ... -- бұл кез ... ... бұзушылыққа тән қасиет десе/60/, енді біреулері оны тек қана ... ... деп ... ... ... пен ... ... кауіптілігі бір мағынаны білдірмейтініне сөз жоқ. Олардың ... ... ... -- ... әрекеттер қоғам үшін жағымсыз, қоғамдық қатынастарға белгілі бір дәрежеде зиян келтіретін әрекеттер, қоғаммен кінә тағылатын әрекеттер ... сөз ... ... ... ... -- ... пен ... екеуі де қоғамға түрлі дәрежеде зиян келтіру мүмкіндігіне ие болғандыктан, екеуі де түрлі дәрежеде қоғам үшін қауіпті. Қылмыс істеуші мен ... ... ... ... ... де ... ... істеген адамның қоғамдық қауіптілігі қылық істеген адамға қарағанда ... ... ... ... ... деп нормативтік актілермен және құзырлы лауазымдағы адамдардың өкімімен тәртіптік жазалау қатерімен ... ... ... және ... ... бұзу ... ... бұзушылық (деликт) арнаулы әдебиеттерде ең бастысы айыппұл салу және шығынның орнын ... ... ... ... мүліктік қатынастарды бұзу деп анықталады.
Қылмыс басқа құқық бұзушылықтар мен қылықтардан келесідей белгілері бойьшша шектеледі: 1) объектісі бойьшша; 2) ... ... ... бойынша; 3) заңға қайшылық түрі бойынша; 4) жазалауға жататындығы бойынша.
... ... ... ... ... қылмыстар әкімшілік, тәртіптік және азаматтық құқық бұзушылық қол сұға ... ... ... қол ... ... ... өміріне, мемлекеттің қауіпсіздік негізіне).
Іс жүзінде қылмыстар мен басқа құқық бұзушылық бөліп қарау ... бір ... қол ... ... бұзушылықты анықтау кезінде туындайды. Мәселен, көлік құралын жүргізуші адамның жол қозғалысы немесе көлік құралдарын ... ... ... ... ... денсаулығына ауыр немесе орташа ауырлықтағы зиян келтірсе (ҚР ҚК 296-6. 1-бөл.), кісі өліміне әкеп соқса (ҚР ҚК 296-6. 2-бөл.), екі ... одан да көп ... ... әкеп ... (ҚР ҚК 296-6. ... ... ... қарастырылады, ал осы зардаптар болмаған жағдайда жол қозғаласы ережелерін бұзу ҚР әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 123, 124, 127, ... ... ... ... Бұл ... қылмыстың әкімшілік құқық бұзушылықтан айырмашылығын өлшемдік негізі қоғамдық қауіптілік дережесі болып табылады. Осыдан келіп, қылмыс басқа құқық ... ... ... ... қауіптілік дәрежеге ие болады деген тұжырым істеуге болады. Бұл ереже даусыз болып қалып отырған жоқ. Заң әдебиеттерінде ... ... тек қана ... тән, ал ... ... ... ол тән емес деген пікірлер айтылады /65/.
Істелген қылмыстың қоғамдық қауіптілік дәрежесін сипаттайтын көрсеткіштер кінәнің нысаны, қылмыстың жасалу себебі, ... ... ... ... және сатысы, сондай-ақ зардаптың түсірген ауырлығы болып ... ... пен ... ... ... айырмалық көрсеткіші ретінде келтірілген зиянның мөлшері алынады. Мысалы, меншік құқығында ұйымға тиесілі немесе оның қарамағындағы бөтен ... ... ... ... істеу, иемденіп алу немесе ысырап ету жолымен істелген ұсақ-түйек ұрлау үшін тек қана ... ... ... ... ... 2000 ... ... Заңының негізінде ҚР ҚК 175-бабының () ескертуі келесідей мазмұндағы 5-тармақшамен толықтырылды: Меншік құқығында ... ... ... оның қарамағындағы бөтен біреудің мүлкін ұрлау, алаяқтық істеу, иемденіп алу ... ... ету ... ... ... ұрлау қылмыстық жауаптылыққа әкеп соқпайды. Оны істеуге кінәлі адам ... ... ... жауапқа тартылады. Егер ұрланған мүліктің құны әрекет істелген кезде Қазақстан Республикасының зандарында белгіленген он еселенген айлық ... ... ... ... ... ... ұсақ-түйек ұрлау деп танылады /66/.
Қылмысты басқа құқық бұзушылықтан айырудың негізгі белгісі заңға қайшылық түрі болып саналады. Қылмысқа әрқашанда қылмыстық заңмен ... ... Ал ... ... ... мен ... ... азаматгық, отбасылык, еңбек құқықтарының нормаларын бұзады, сонымен бірге тек заңдарды ғана емес заңи ... ... де ... ... ... санкция сипатымен көрінеді. Қылмыстық-құқықтық санкциялар мейлінше қатаң жазалау мазмұнына, соның ... бас ... ... мен өлім ... қолдануға дейін ие болады. Қылмыстық жазаның құқықтық зардабы ... ... ... ... ... ... пен ... әсер ету шараларын, мысалы, соттылық сияқты, туғызбайды.
2. ... ... ... оның ... жауапкершілік -- жеке адам, қоғам, мемлекеттің мүддесін қорғайтын бірден-бір жол болып табылады. Ол құқықтық нормалардың ... ... ... ... құқық бұзуға мемлекеттік күштеу шарасын қолдану нысанымен сипатталады. Құқық бұзушыға жауапкершіліктің ... бір ... ... құқықтық норманың санкциясын қолданудан тұрады.
Заңды жауапкершіліктің заңды негізі -- құқық бұзушылық болып табылады. Егерде субъектінің іс-әрекеті құқық бұзушылықтың ... ... ... онда ол заңды жауапкершілікке тартылмайды.
Занды жауапкершілік күрделі әлеуметтік құбылыс. Мұнда кем дегенде екі жақ қатысады: мемлекет және құқық бұзушы. Олардың ... ... ... ... ... және екі ... заң шеңберінде, қолданылып отырған жауапкершіліктің құқықтык, нормаларының нақты санкциясының негізінде жүзеге асады.
Заңды жауапкершілік ... ... ... ... бола отырып, оған қатысты маңызды міндет атқарады. Кең мағынада жауапкершіліктің түсінігі -- тұлғаның қоғам мен мемлекетке қатысты өз ... ... оны ... болып табылады. Tap мағынада -- мемлекеттің ... ... ... ... ... болып саналады.
Занды жауапкершіліктің қай түрі болмасын ол ең алдымен құқық бұзушылыққа санкция ретінде, яғни құқық ... ... ... үшін ... ... ретінде көрінеді. Мемлекеттік күштеу мен заңды жауапкершілік қашанда екеуі байланысты болады. Заңды жауапкершіліктің бұл белгісі әр құқық ... ... ... ... ... ... еңбектік заңдар міндеттемені ерікті түрде орындау мүмкіндігін қарастырады.
Шарттың міндетін бұзған азамат немесе көсіпорын өз еркімен ... ... ... ... ... қалпына келтіре алады. Ерікті орындау жүзеге асырылмаған кезде ғана жауапкершілік сот арқылы белгіленеді. Қылмыстық және әкімшілік құқықта мемлекеттік күштеу анағұрлым анық ... және ... ... ... ... ... ... асырылады.
Занды жауапкершілік -- тек ғана құқықтық нормалар бұзылған кезде пайда болып қоймай, оларды қатаң сақтау арқылы да ... ... ... ... бұзушының заңды жауапкершілікті орындауы құқықтық нормалар бойынша бекітілген белгілі бір процедуралық -- іс ... ... ... ... ғана ... ... ... заңды жауапкершіліктің белгілері мыналар болып табылады.
1. ... ... ... жүзеге асады.
2. Кінәліні белгілі бір шектеуге міндеттейді.
3. Тек қана ... ... ... ... пайда болады.
Занды жауапкершілік бір қатар қағидалардың негізінде жүзеге асырылады:
ҚОРЫТЫНДЫ
Тәртіп бұзушылықпен, қылмыспен күресудің басты құралы, оның ... үшін ... ... пен ... ... ... жат ... жасалу, оған сәйкес жағымсыз дәстүр мен салттардың сақталу себептері мен жағдайын зерттеу; екіншіден, ... ... ... ... жоғарыда айтылған себептер мен жағдайларды болдырмаудың іс-шарасын жасау.
Алдын-алу ісіне әлеуметтік, экономикалық саяси, идеологиялық, құқықтық және басқа да құралдар мен ... ... ... ... ... ... функциясымен қатар қылмысты алдын-алу ісіне белгілі бір дәрежеде қатысып отырды. Сонымен қатар қылмыстың алдын-алу жұмысының негізгі функциясы ... ... ... бар. ... ... бұл ... айналысуға әкімшілікпен оның жағынан құралған комиссияның ролі зор. Себебі әкімшілік өз территориясындағы мекемелер мен ... яғни ... ... алдын-алу ісіне қатыстыруға ықпал жасайды әрі олардың жұмыстарына үйлестіріп ... ... ... ... ... ... ... үнемі қаралады. Онда тәртіп сақтау органдарының мекемелер мен ... ... ... ... жасаған іс-шараларын жүзеге асыру барысын тындайды.
Профилактикалық жүйенің маңызы маманданған элементіне тәртіп ... ... (сот, ... ішкі ... ... және т.б.) ... Олар мемлекеттік өкілеттілігі бар тәртіп пен қылмыстың алдын-алу ісін өз құзыреті негізінде жүргізеді.
Пайдаланылған әдебиеттер
* ... ... ... КСРОҒА баспасы. 1948. 249б.
* Қазақ ССР Қылмыстық Кодексі. Алматы, 1997.
* Н.Ф.Кузнецова. Қылмыс пен қылмыстылық. Москва университеті, 1969.
* ... ... ... ... бөлім. Алматы, 1986.
* Прохорова В.С. Монография. Қылмыс және жауапкершілік. Ленинград университеті баспасы. 1984.
* Кривоченко Л.Н. ... ... ... ... ... 1986.
* Сахаров А.Б. КСРО қылмыскерлердің жеке ерекшелігі мен қылмыстық себептері. М., Заң ... ... ... Г.С. ... ... ... жүйесі. Ереван. „Аэстон" баспасы. 1975.
* Ковалев М.И. Монография. Қылмыс ұғымы мен белгілері және оның жіктеудегі мәні. ... ... ... ... жане ... ... ... құқығының мазмұны.
3. Меншік құқығының формалары мен түрлері
Қорытынды
Кіріспе
Меншік дегеніміз тарихи қалыптасқан, белгілі бір қоғамдық қатынас, ол ... ... ... ... ... Меншік ұғымы әрқашанда ұйымдасқан адамдар қоғамына тән. Адамзаттың алғашқы даму ... ... ... меншіктің туындауы мемлекеттің пайда болуына және қоғамның ары қарай екпінді дамуына әкеп соқты. Меншік ... ... ... ... экономикалық мәнін білдіреді. Сондықтан да меншік мәселесі қоғам өміріндегі негізгі мәселе болып табылады. Қоғамның қалай ұйымдасатындығы және адамдар тұрмысы оның ... ... ... Меншік пен өндірістік қатынастардың негізгі формалары қоғамның құл иеленушілік, феодалдық, капиталистік сияқты типтерін ... ... ... ... ... меншікке дейінгі кезеңді- алғашқы қоғамдық және ғылыми жобаланған, бірақ толық іске аспай ... ... ... бөліп алуға мүмкіндік берді.
Меншік қатынастарының өзгеруі- қоғамның негізгі қозғаушы күші және барлық әлеуметтік сілкіністердің себебі. Ал, меншік ... ... ... ... де, регреске де әкелуі мүмкін. Өзгерістердің тиімділігін анықтау қиын емес, ол үшін тиісті кезеңдердегі мемлекет пен ... ... және ... дамуының статистикалық мәліметтерін салыстырса жеткілікті.
1. термині әртүрлі мағынада пайдаланылады. Күнделікті өмірде меншік, көбіне, мүлікпен немесе құқықпен теңестіріледі. ... ... ... ... ... ... дейді. Құқық тұрғысынан алғанда мұның екеуі де дәл емес. Меншікті меншік құқығынан айыру қажет. Меншік- ... ал ... ... ... ... Біз келтірген бұл ұғымдарда меншіктің заңдық мәнін азаматтар меншіктің экономикалық санаты арқылы дұрыс білдірмейді. Сонымен қатар меншік нысанмен (мысалы, орындықпен, ... ... тиіс ... ... . ... және құқықтық санаттарды шатастырмау керек. Сонымен бірге меншік құқығы меншіктің экономикалық қатынастарының сипаты әрі көрінісі ... білу ... ... да ... ... ... ... экономикалық санатымен танысудан басталады.
Ресейдің заң әдебиеттерінде деген пікір айтылған. Бұл қағида ... ... ... тек өзі ... ... Адам ... ұнаған басқаның мүлкіне өз меншігіндей қарағанмен, егер заңды титулы болмаса ол оның меншік иесі бола алмайды (яғни оны ... ... Олай ... ... ... зат ұстағанның бәрі меншік иесі болар еді.
2. Меншік құқығы ұғымы. Меншік құқығы дегеніміз субъектінің заң құжаттары ... ... және ... ... тиесілі мүлікті өз қалауынша иелену, пайдалану және билік ету құқығы.
Меншіктің экономикалық қатынастарына қарағанда меншіктің құқықтық қатынастары адамның еркі бойынша қалыптасады, оған ... ... және ... пайда болады. Адамдар бұл қатынастарға құқықтар мен міндеттердің иесі ретінде кіреді, ол құқықпен реттеледі және ... ... ... ... меншіктің экономикалық қатынастарының мәнін сипаттағанмен, олар қондырманың кез келген құбылысы ретінде өзінше дербес болады.
Меншік қатынастарын реттеуді ... ... ... ... асыруға болады. Соған байланысты, сондай-ақ проблеманы зерттеу тұрғысынан алғанда меншік құқығы ұғымы көп мағыналы. Оны түсінудің екі ... ... ... ... ... меншік құқығы құқық нормаларының жиынтығы болып табылады, ол материалдық игіліктің белгілі бір адамға тиесілік жағдайын бекітеді, ... және ... Бұл ... ... ... мәндегі меншік құқығы туралы болып отыр. Заңдық биліктің белгілі бір мөлшерін меншік ... ... беру ... ... ... құқығы туралы айтуға мүмкіндік береді. Меншік құқығы мүліктік, абсолюттік, заттық құқық болып заңға сәйкес белгіленеді, ол ... ... ... ету ... және ... ... және билік ету құқығының болуымен сипатталады. Қолдану және ... ... ... ... ... ... ... құқығы- негізгі заттық құқық. Заттық құқық құқықтың басқа да типтерімен ... ... ... Заттық құқық иесі, әдетте, міндеттемелік қатынастарға, оның ішінде өзінің ... ... ... ... Бұл ... ... екі түрі қатар жүреді, олар, негізінен, әртүрлі субъектілік байланыстармен анықталады. Мысалы, меншік иесі ... ... ... ... онда оны жалдаушымен міндеттемелік қатынас байланыстырады. Ал, барлық қалған үшінші жаққа қатысты ол- тиісті қорғану тәсілі бар ... ... ... ... да ... құқықтарды немесе олардың бірлестігін аралас сипаттағы жаңа кешенді құқықпен араластыру жайында сөз болмауға тиіс. Біздің жағдайымызда әңгіме заттық және ... ... сапа ... ... жаңа ... ... туындауы да мүмкін емес.
Меншік құқығының міндеттемелі нышандарының бірі- оны ... ... ... ... танитын шекте ғана болады. Бұл дегеніміз меншіктің абсолюттік құқығы заң құжаттарымен шектелуі мүмкін деген сөз. ... ... ... ... ... арнаулы сипат болады, ол меншіктегі мүліктің ерекше құқықтық режимімен байланысты. Мысалы, азаматтық құқықтың кейбір нысандары азаматтық айналымнан толықтай ... ... ... ... оны ... мүлікке (мысалы, жерге, орманға, радиоактивтік заттарға. т.б.) құқыты ... бар ... ... ... ... ... меншік құқығын мойындауы мүмкін. Бұл жағдайда халықаралық жеке құқық нормалары қолданылады, және қазақстандық заңнама юрисдикциясы шегінде ... ... жоқ ... да ... ... ... ... қорғаушылық нысаны оны азаматтық-құқықтық тәсілдермен қорғау мүмкіндігін білдіреді.
Меншік құқығы- неғұрлым толық құқық. Бұл ... ... ... тек заң ырқы мен оның ... ... ғана болатындығынан туындайды. Меншік иесі иемдену, пайдалану және билік ету өкілеттігін тек өз қалауы бойынша жүзеге асырады. Сондықтан ... ... ең ... ... Сонымен қатар, меншік иесі шарт бойынша өзінің меншіктік өкілеттігін өзі шектей алады. АК-ның 188-бабының 3-тармағы әрекетке жуықтау ... ... ... ... иесі өзіне тиесілі мүлікке қатысты өз қалауы бойынша кез келген әрекет жасай алады, яғни ол мүлікті басқа адамның меншігіне ... ... иесі бола ... ... ... ... пайдалану және оған билік ету өкілеттігін береді, мүлікті кепілге береді және оған басқа тәсілдермен ауыртпалық түсіреді, оған ... ... ... ... ... ... формалары мен түрлері. ҚР Конституциясының 6-бабының 1-тармағына сәйкес . Бұл меншіктің формалары. Әртүрлі әлеуметтік мақсат пен құқықтық ... ... ... ... ... ... ... екі формаға бөлу Конституциясында олардың меншік құқығының субъектісі ... ... ... ... ... ... Жеке меншікке жататындықты заң өте оңай анықтайды- мемлекетке тиесілі еместің барлығы солар. Яғни барлық мемлекеттік емес меншіктер жеке меншік ... ... ... Федерациясында меншік формаларының тізбесі жабылған жоқ. Жеке және мемлекеттіктен басқа оларда муниципалдық және басқа формалар бар. Меншік формаларына меншік құқығы ... ... ... Өз ... ... да түрлерге бөлінеді. Форма меншіктің арналған мақсаты мен әлеуметтік бағыттылығына ... оның ... ... ... ал түр- ... формалары ішіндегі субъективтік айырмашылық. Кез келген азамат немесе заңды тұлға, ... ... ... ... субъектісі бола алады. Азаматтың әрекет қабілеттігі шектулі болған немесе тіптен, ол болмаған жағдайда оның мүддесін заң немесе шарт бойынша өкіл ... ... ... ... ... ... ... сол- оның құқығы уәкілетті мемлекетті органдар немесе ... ... ... арқылы, ал, заң құжаттарында көзделген жағдайларда- мемлекеттік емес заңды тұлғалар және азаматтар арқылы жүзеге асырылады.
Қорытынды
Меншіктің кейбір объектілері меншіктің ... бір ... мен ... ғана тән. Жер және оның ... су, ... және ... ... басқа да табиғи ресурстар меншіктің ерекше объектісі болып табылады. ҚР Конституциясының 6-бабының 3-тармағына сәйкес олар мемлекет меншігінде ... ... жер ... белгіленген негіздерде, жағдайларда және шекте жеке меншікте де болуы мүмкін. Жерге қарағанда қойнаудың жеке меншікте болуы мүмкін емес, ... ... ... ... ... ... қалады, яғни ол жеке меншік объектісі бола алады. Басқа объектілердің тиесілілігін анықтағанда ... ... су, ... және ... ... жайында екенін еркеру қажет. Олар тек мемлекет меншігінде ғана болады. Ал, ... бір ... ... ... ... алсақ, олар Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жеке меншік ... бола ... және ... ... ... ара ... ... кезде мемлекеттік меншікті жекешелендіру қарқынымен анықталды. Бұл процесс ТМД-ның басқа елдеріне қарағанда ... ... ... ... мақсат мемлекеттік меншікті ең төменгі қажетті деңгейге жеткізу еді. ... бұл ара ... ... ... ... ... меншік құқығының объектілері
Жоспар
1 Азаматтық қүқықтар объектілеріне жалпы сипаттама.
2 Мүлік - азаматтық құқықтар объектісі.
3 Азаматтық қүқықтар ... - ... ... ... ... ... ауқымына мемлекет саясаты ықпал етеді. Меншіктің тек ғана ... ... бас ... ... ... ... ... мақсат үшін пайдалануын жан-жақты қолдап отыр. Меншік объектілерін құқықтық реттеудегі мемлекеттік саясат ... ... Оны екі ... ... ... Біріншіден, азаматтардың меншігінде заң құжаттарына сәйкес азаматтарға ... ... ... ... бола ... ... ... түрлерінен басқа кез келген мүлік болуы мүмкін. ( АК-ның 191-бабы 2-тармағының 1-бөлігі). Бұл шектеулер заң құжаттарында белгіленеді. 3-баптың ... ... заң ... тек ... заң күші бар Президент жарлықтары, Парламент қаулылары, Парламент Сенаты мен ... ... ... ... меншік құқығының нысандарына қолданылатын екінші принцип АК-ның 191-бабы 2-тармағының 2-бөлігінде келтірілген -- . Тек, ... ... ... ... ... салық заңнамасына сәйкес кіріс көзін декларациялау керек. Мысалы, Салық кодексінің 171-бабының 1-тармағында салық жылы 2000 ... ... ... ... сомада ірі бір жолғы табыс алған жеке тұлғалар үшін жиынтық жылдық ... ... ... ... оған ... жай ... және ол ... үшін құрылыс материалдарын алу жатпайды.
Меншік объектілері жалпы және арнаулы режимге бағынуы мүмкін. Арнаулы режим дегеніміз ... ... да бір ... ... ... және оған ... ... қатысты бекітілген арнайы нормативтік ереженің болуы. Егер ондай шектеулер болмаса ... иесі ... ... жүзеге асырудың шегіне қатысты АК-ның 8-бабының 3-тармағында белгіленген шеңберде мүлікке қалай билік жасаймын десе де ерікті.
1. Азаматтық қүқықтар ... ... ... және мүлiктік емес өзіндік игіліктер мен құқықтаразаматтық құқықтар объектілері бола алады ... ... ... АК ... ... ... ... негізгі екі топқа бөлiнеді: мүліктік игіліктер мен құқықтар және мүліктік емес өзіндік игіліктер мен құқықтар.
Азаматтық құқық ... ... және өзге де ... ... алатын, әдетте, ақшалай бағалауға жататын және азаматтық құқық реттейтін қатынастар саласына енгізілген материалдық заттарды және өзге ... ... ... энергияны, жұмысты және көрсетілетін қызметті) мүліктік игіліктердеп түсінеміз.
Мүліктік игіліктерге (атап айтқанда, мүліктік игіліктерді пайдалану, иелену және оларға билік ету) субъективтік ... ... ... ... ... құқық субъектілерінің жеке тұлғасымен ажырамастай тығыз байланысты құндылықтар мүліктік емес өзіндік игіліктерге жатады, ал мүліктік емес ... ... ... - бұл ... ... құқықтар болып табылады. Мысалы, адамның өмірі мүліктік емес өзіндік игіліктерге, ал өмірі сүру құқығы - мүліктік емес ... ... ... ... - ... ... ... 115-бабының 2-тармағы құқық объектісі - мүліктің заңдық ұғымына мүліктік игіліктер мен мүліктік құқықтарды біріктіреді. АК ... ... ... мен ... да, ... ... ... немесе кешенін де мүлік деп түсінеді. Соңғы жағдайда, ... ... ... ... ... мүлкі туралы айтылады да, олардың ішінен жекелеген игіліктер мен құқықтар бөліп көрсетілмейді.
Мүліктің мынадай негізгі ... ... ... ... 1) заттар; 2) ақша және бағалы қағаздар; 3) ... және ... ... 4) шығармашылық интеллектуалдық қызметтің нәтижелері; 5) ақпарат; 6) мүліктік құқықтар (құқық объектілері - ақша мен ... ... осы ... жеке параграфтары арналған).
Заттар мүліктің кең таралған түрлерінің бірі болып табылады. Заң әдебиеттерінде әдетте, адамға қатысты алғанда, сыртқы материалдық ... ... - адам ... ... сондай-ақ табиғаттың өзі жаратқан және табиғи қасиеттері бар нәрселерді заттар деп түсінеді. Алайда мүлік ... ... мәні оның ... ... ғана емес ... оның ... режимінен көрініс табатын болса да), адамның қажеттерін қанағаттандыра алатын, тұтыну және айырбас құны бар, әдетте ақшалай бағасы болатын және, әдетте, ... ... ... ... ... оның қоғамдық қасиеттерінде болып табылады. Зат мұндай қоғамдық ... ... ... арқылы, оның заттық нысаны ретінде, басқаша айтқанда, затқа айналдырылған қоғамдық қатынастар ретінде иеленеді.
Заттар мүлік ... ... ... ... және ... ... ұдайы белгілі бір қатынастарда болады (мысалы, оларға меншік құқығы, пайдалану құқығы және ... ... ... ... Заң әр түрлі табиғат ресурстарын да, зат нысанында көрінетін адам еңбегінің өнімдерін де ... деп ... ... түрлері де (мысалы, жылу, электр энергиялары) заттардың қатарына кіреді. Өсімдіктер мен жануралар да заттар ретінде танылады.
Жеміс, өнім және табысболып табылатын ... ... ... ... ерекшеліктері бар. Мүліктерді пайдалану нәтижесінде алынған түсім (жемістер, өнімдер, табыстар), егер заңдарда немесе бұл мүлікті пайдалану туралы шартта өзгеше ... осы ... ... ... ... адамға тиесілі болады (АК-ның 123-бабы). Әдетте, өсімдіктер мен жануарлардың тіршілiк әрекетінің құндылығы бар табиғи өнімдерін, мысалы, жеміс ағаштарының жемістерiн, ... ... ... ... жүн, сүт, ... секілді өсімдіктер мен жануарлардан алынатын өнiмдерді, яғни түсімдерді зандық ұғым ретіңде жемістердеп түсінеді. Бірақ, мұнда тағы да заттардың ... ... ... яғни ... қасиеті жөнінде әңгіме болып отыр.
Еңбек барысында басқа заттарды өнімді пайдалану арқылы жасалған заттарды өнімдердеп түсіну керек (мысалы, наубайханада ... нан, ... ... ... ... ... және ... Затты (заттарды) пайдаланудан немесе өнім шығару әрекетінен ... ... және өзге ... ... ... ... Бірақ, табыстар, заттар түрінде ғана емес, сонымен қатар, міндеттемелер бойынша ақшалай және өзге де талаптар түрінде болуы мүмкiн.
Жұмыстар мен ... ... ... ... ... ... ... олар өзінше материалдық игіліктер болып табылады.
Шығармашылық интеллектуалдық қызметтің нәтижелеріазаматтық құқықтар объектілерінің дербес түрі, ... ... түрі ... ... ол объективті өмір сүретін болса да, заттардан өзгеше, материалдық емес, асқақ сипатта болады. Азаматтың немесе заңды ... ... ... ... ... және ... ... заңды тұлғаны дараландыру құралдарынажеке немесе заңды тұлғаның өзі орындайтын жұмысының немесе қызметінің өнімдеріне (фирмалық атау, тауар белгісі, қызмет ... ... және т.б.) ... ... ... ... ... 1-тармағы).
Қазіргі уақытта азаматтық айналымға кеңінен енгізіліп отырған ақпарат азаматтық құқық объектілерінің ерекше түрі болып табылады. Азаматтық заңдар қызметтік немесе ... ... ... табылатын ақпаратты қорғайды (АК-ның 126-бабының 1-тармағы). Бір мезгілде мынадай үш ... бар ... қана ... ... ... ... белгісіз болуына байланысты ақпараттың нақты немесе потенциалды коммерциялық құны бар; үшінші жақтың ақпаратпен заңды негіздерде ... ... жоқ; ... иесі оның ... ... шараларын қолданады.
Мүліктік құқықтарқұқық объектісі - мүліктің маңызды түрлерінің бірі болып табылады. ... ... да ... жерді тұрақты пайдалану құқығы), сондай-ақ міндеттемелік құқықтар да (мысалы, құқықты беру кезінде несие берушінің борышқордан берешегiн алу құқығы) осыңдай объектілер ... ... ... меншік құқығы да мүліктік құқықтардың қатарына жатады.
Мүліктік ... ... ... жекелеген зат немесе құқық түрінде емес, мүліктік ... ... ... Капитал осындай мүліктік кешендердің бір түрі болып табылады. Заңдық мағынада алғанда, кәсіпкерлік қызметке ... ... ... ... түсінеді. Жеке кәсіпкердің кәсіпкерлік ісізаңда көзделген мүліктік кешеннің бір түрі ... ... ... іс, ... ... қоса алған-да, жеке кәсіпкер соның негізінде және сол арқылы өз қызметін ... ... ... жиынтығы ретiнде анықталады. Қүқық объектісі - кәсіпорын- бұл кәсіпкерлік қызмет үшін пайдаланылатын мүліктік кешен.
3. Мүлікті жіктеуөзінің міндеттерiне ... ... ... ... ... Мүліктің айналым қабілеттілігі. Айналым қабілеттілігіне қарай мүлікті ... ... ... ... ... және ... қабілеттілігі шектеулімүлікке бөледі (АК-ның 116-бабы).
Иеліктен еркін шығарылатын немесе әмбебап құқық мирасқорлық тәртібімен бір адамнан екінші адамға ауыса ... ... ... ... деп танылады.
Айналымның белгілі бір мүшелеріне ғана тиесілі бола алатын және, екіншіден, сатып алуға және иеліктен шығаруға құзіретті мемлекеттік органдардың рұқсатымен ... ғана жол ... ... мен ... да ... ... шектеулі мүлікке жатады.
2. Жылжымайтын және жылжымалы мүлік. Заттар ... және ... ... ... Жер ... ... ғимараттар, көп жылдық желектер секілді және оларды мақсатына сай келмейтiн шығын келтірместен, тұрған орнынан ауыстыру мүмкін болмайтын өзге де ... ... ... ... ... ... - кәсіпорындар да жылжымайтын мүлікке жатады. Мемлекеттік тіркеуге жата-тын әуе және теңіз кемелері, ішкі суларда ... ... жүзу ... ғарыштық объектілер жылжымайтын мүлікке теңестіріледі. Жылжымайтын заттарға жатпайтын мүлік, оның ішінде ақша мен бағалы ... ... ... деп ... ... ... Бөлінетін және бөлiнбейтін мүлік.Мүлік бөлінетін және бөлінбейтін мүлік болуы мүмкін (АК-ның 120-бабы). Бөлінетін ... - бұл бөлу ... ... ... ... ... жоғалтпайтын мүлік. Бөлінбейтін мүлікдегеніміз - бұл құқықтық көзқарас тұрғысынан алғанда, бөлу кезінде өзінің ... ... ... ... ... ... затұғымы бөлінбейтін зат үғымына жуықтайды, күрделі зат заң жүзінде бөлінбейтін болғанымен, мақсаты жөнінен бірігетін бірнеше заттан тұрады.
5. ... зат және ... ... ... ... бойынша олардың біреуі (керек-жарақ) екіншісіне (басты затқа) қызмет ететіндей болып байланысуы мүмкін. Егер заңдарда немесе шарттарда өзгеше белгіленбесе, керек-жарақ басты ... ... ... (АК-ның 122-бабы).
Қорытынды
Меншік иесі өз жер учаскесіне қатысты заң құжаттарында тыйым салынбаған кез келген мәмілелер жасауға, атап айтқанда, жер ... ... ... ... ... ... қорына жарна ретінде шаруашылық серіктестігіне беруге, кепілге беруге, сыйға тартуға және мұраға қалдыруға құқылы. Жер учаскесіне меншік ... ... ... сол ... ... ... барлық ауырпашылығымен өтеді. Жер учаскесінің меншік иесі, оның ... ... ... жер ... ... ... беруге құқылы. Жер учаскесін уақытша пайдалану туралы шарт жалдау (жалдаушымен) шарты немесе өтеусіз пайдалану (өтеусіз ... ... ... ... (Жер ... ... жер учаскесіне құқығында міндеттер де көзделген.
Жер учаскесінің меншік иесі:
Жер учаскелерінің меншік иелері жер уччаскесіне ауыртпалығын түсіретін барлық міндеттерді көтереді (оны өз ... ... ... ... ... және ... міндетті төлемдерді төлеу, т.б. (Жер кодексінің 65-бабының 1-және 3-тармақтары). Табиғи ... ... ... режимі, авария, эпидемия, эпизотия жағдайында және төтенше басқа жағдайларда жер учаскесі жергілікті атқару органдарының шешімімен меншік ... ... ... үшін уақытша алынуы мүмкін, ол жағдайда меншік иесіне келген шығынның орны толтырылады (Жер кодексінің 91-бабының 1-тармағы).
Жер учаскесіне және онда ... ... ... ... ... ... Ғимараттар мен құрылыстар тұрған, сондай-ақ оларды пайдалану үшін ... жер ... ... ... айыруға сол қозғалмайтын мүліктерді тиісінше иеліктен алмайынша жол берілмейді (Жер кодексінің 25-бабының 3-тармағы).

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қылмыстық заң5 бет
Қылмыстық іс жүргізу қағидалары79 бет
Қылмыстық саясат80 бет
«Қылмыс» ұғымы және оның белгіері қылмыстық жауапкершілік және оның құрамы17 бет
Ескіру мерзіміне байланысты жауаптылықтан босату24 бет
Жер құқығы қатынастар5 бет
Заң алдындағы жауаптылық және оның қағидалары58 бет
Экология заңдарын бұзудың түсінігі мен белгілері.10 бет
Қылмыстық жауаптылық және оның негіздері21 бет
Қылмыстық жауаптылық және жаза19 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь