Өнеркәсіптік революция және индустриялық даму

1. Өнеркәсіптік революция және индустриялық дамудың басы
2. Капиталистік өндірістің мәні
3. Капитализмнің даму кезеңдері
Капиталистік құрылыстың пайда болуы мен қалыптасуы - бұл XVІ ғасырдан бастау алатын тұтас тарихи дәуір. Кез келген өндіріс тәсілі пайда болуы үшін белгілі алғышарттар қажет. Капиталистік өндіріс тәсілі пайда болуының материалдық негізі - қоғамның материалдық-техникалық базасының ірі машина өндірісі негізінде өзгеруін білдіретін (танытатын) өнеркәсіптік төңкеріс болды. К. Маркс мануфактурадан ірі машиналық индустрияға көшудің белгісі болған өнеркәсіптік революцияны феодализмнен капитализмге өту ретінде қарастырған.
Капитализм пайда болуының әлеумөттік-экономикалық негізі - жұмыс күшінің тауарға айналуы еді, ал оған екі тарихи процесс ықпал етті:
а) еңбек адамдарының құлдық және басыбайлылық тәуелдіктен босануы;
ә) олардың өндіріс құралдарына меншіктен "босануы".
        
        Жоспар:
1. Өнеркәсіптік революция және индустриялық дамудың басы
2. Капиталистік өндірістің мәні
3. Капитализмнің даму кезеңдері
1. ӨНЕРКӘСІПТІК ... ЖӘНЕ ... ... ... ... ... ... мен қалыптасуы - бұл XVІ ғасырдан
бастау алатын тұтас тарихи дәуір. Кез ... ... ... пайда болуы
үшін белгілі алғышарттар қажет. Капиталистік өндіріс тәсілі пайда болуының
материалдық ... - ... ... ... ірі ... ... ... білдіретін (танытатын) өнеркәсіптік төңкеріс
болды. К. Маркс мануфактурадан ірі ... ... ... ... ... ... ... капитализмге өту ретінде
қарастырған.
Капитализм ... ... ... ... - ... ... айналуы еді, ал оған екі тарихи процесс ықпал етті:
а) еңбек адамдарының құлдық және басыбайлылық тәуелдіктен босануы;
ә) олардың ... ... ... ... ... ... күшпен айыру, оларды азғантай
адамдардың қосына шоғырландырып, ... ... ... ... ... деп ... Бастапқы корланымның экономикалық негізі -
жіктелу, біреулердің кедейленіп, басқалардың баюы болды. ... ... ... ретінде ақша капитал пайда болуының бастапқы нүктесі ретінде
қызмет ... ... ... ... ... шарты - ақша иесінің
нарықта өз құнынан әлдеқайда жоғары жаңа баға ... ... ... ... еді. ... ... ... - адамның жұмыс күші болып
табылады.
Өндірістік күштер дамуы тұрғысынан қарағанда, капитализм өз ... ... ... ... ... ... ірі машина ендірісі.
Эволюция процесінде қарапайым құралдардан ... одан ... ... көшу жүзеге асырылады, яғни өндірісті индустрияландыру
жүреді.
Индустрияландыру ірі машина өндірісінің жасалуын, машиналар ... ... ... базасы өзгеруін білдіреді.
Мануфактураның орнын ірі машиналы ... ... Ірі ... ... болуына Ұлыбританиядағы алдымен тоқыма өндірісіндегі,
кейін ... ... ... ... ... ... Ірі машиналы
өнеркәсіп машиналардың экономиканың барлық салаларына енгізілуіне мүмкіндік
берді. Капиталистік индустрияландыру жеңіл ... ... ... ... ... ... ... енгізу ауыр әнеркәсіптен
басталғандығымен ерекшеленеді. Осыған байланысты екі түсінікті ... ... тар ... ... ... ... ... тар
мағынасындағы индустриялардыру өнеркәсіп өндірісінің материалдық-техникалық
базасының кемелденуін ... ... ... ... дейінгі Ресей
өнеркәсіптік өндіріс келемі ... ... ... ... иелененгенін,
бірақ, өндіріс құралдарын ендіру ("А" тобының салалары) 1913 жылы ... ... ... ... ел шетелдік жабдықтарды
әкелуге мәжбүр болғанын ... тыс ... ... ... ... ... ... бүкіл халық шаруашылығын жаңа
техникалық негізде, ... ... ... ... кешендік
бағдарламасынан тұратын ГОЭРЛО жоспары жасалған болатын. Кең ... ... ... машиналар жүйесін ... ... ... қол ... үлес ... азайтуды
білдіреді.
КСРО-дағы индустрияландырудың тағы бір ерекшелігі - оның жеделдетілген
қарқыны еді. Индустрияландыру ... ... ... ауыр
индустрияны алғашқы кезекте әрі жеделдете дамытуға және тек оның жасалуына
қарай ғана экономиканың ... да ... ... ... ... алынған болатын.
Қазақстанда индустрияландыру кең келемде Ұлы Отан ... ... ... және ... өнеркәсіп орталықтарынан машина ... ... ... ... ... ... ... МӘНІ
Капитализм - "экономикалық" деп сипаттауға лайық тарихтағы жалғыз
қоғам, өйткені ол "экономикалық ... ... ... ... деп ... мәжбүрлеу принципінің
абсолютті үстемдік құру дәуірі ... ... - шығу тегі мен ... ... таза ... ... қоғамдық құрылысына бір мезгілде оның "тежегіші" әрі
"жылжытушысы" бола отырып айналады.
Тек капитализмнің ... ... ғана ... ... ... ... ... бірлестігі) нағыз қоғамға - экономикалық
субъектілердің өзара ... ... ... ... айналдыру
қабілетіне ие еді.
Бұндай айналудың ... ... ... ... жеке ... - біртұтас қоғамдық өндіріске, ... ... ... - ... ... күштерге, жеке
еңбек нәтижесін - ... ... өнім ... жеке ... ... жиынтық жұмысшыға, жеке байлықтарды ... ... ... бұдан бұрын бір-бірінен бөлектенген өндіріс актілерін
интеграциялық түрлендіру бұрынғы әлеуметтік ... ... ... ... ... идеократиялық) жойып, оларды жалғыз - нарықтық ... ... ... - ... ... бұғаудан босататын және адам
алғаш рет барлық ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Нырақтық өндіріс пайда болуы және әлеуметтік байланыстардың нарықтық
формасының ... ... ... ... ... ... еркениеттің
дамуына қосқан өзгермейтін үлесін құрайтын) миссиясы - ... ... ... ... және оның ... қоғамдастыруына
алғышарттар жасау.
Капитализмнің экономикалық моделін ... ... ... - бүгінгі таңдағы өркениеттің негізгі; көптеген елдер үшін
капитализм әлі де алыс ... ... ... қазіргі экономика өндірісті
ұйымдастырудың капиталистік ... ... ... ... ... ... ... білу тұлғаның
экономикалық мәдениеттілігінің басты шарты ... ... Ал ... ... ... ... ... өмір сүріп отырғандар
үшін, бұл білім ... ... да ие ... ... ... ... - ... ортақ бизнес (коммерция) қоғамы,
ал тар (саяси экономикалық) мағынада- жалдамалы еңбекті ... ... екі ... ... ... ... бірлік құрайды, әйтсе де
оларды бір-біріне ұқсатуға болмайды, өйткені бұл ... ... мен ... ... ... ... ... мүмкін.
Алғашқы жабайы қоғам өмірі - ... ... ... - ... орта ... - инквизиция оттары деп қана қарастыруға
болмайтыны сияқты, капитализмді де тек ... ... ... дел ... - шын ... ... еңбекті қанау қоғамы,
капитализмнің ... ... ... да ... ... ... ... өндірістегі жұмысшылардың тері ... ... қаны ... ғана ... тұрды. Алайда мемлекеттік
зкономиканың алпауыт секторы, ... ... және ... дамыған аясы бар қазіргі қоғам жалдамалы еңбекті қанауды
шеткері аймақтық ... ... ... капитализмнің ғылыми теориясының негізін қалаушы - ... ... ... ете ... әрі ... ... ... экономикалық концепциясы үшін адамзат соған қарыздар.
"Менің шығармамның түпкі мақсаты - ... ... ... ... ашу болып табылады", - деп ... еді ... алғы ... ... ... қаншама күмән ... ... осы ... ... ... ... ... ерекшелігі - оны өндірістік
қатынастардың айрықша жүйесі ретінде түсіндіру. ... өзі ... ... ... (саяси-экономикалық) сипат берді.
Буржуаздық өндірістік қатынастардың ... ... ... және ... ... ... ... теориясының мазмұны осындай. Сондықтан да осы
теориямен таныстық саяси-экономикалык зерттеудің жоғары әдістемесіне
араластырады.
Капиталистік ... ... ... ... - ... жұмыс күшін
пайдалану үстемдік құрып турған. Міне, Маркстің капитализмді талдауы
түгелдей осы ... ... ... да ... ... ... құрылысы механизмін түсіндіруге көптеген ғалымдар
талпыныс білдірген ... ... ... ... құпиясын
Маркс қана аша алды. Капитализмнің ... ... ... ... ... Маркске дейін-ақ белгілі болған Бірақ Маркстің ... ол ... ... ... өзінше адал ақы төлеп отырып, ... ... ... ... тауар өндіруші өз тауарын (Т1) басқа тауарды (Т2) ... ... ... сату ... алу→Т2
Ал капиталист керісінше істейді: ол басқаның тауарын ... ақша ... ... алады:
Асатып алу→Т сату→ А1
мұндағы D=D+m (артық ақша) .
Түсімнің ... ... ... - ... ... ... ... байпанысты нарықтағы күнделікті құбылыс. Алайда,
жеке сатушы үшін нақты жағдайлармен ... ... ... ... ... ... және ... қалыптасып отыруын түсіндіру үшін
жарамайды, Барлық сатушылар ақша ... баға ... ... ... олар ... ... ... тура сонша жоғалтар еді.
Маркс өз талдауын "капиталист, яғни ... ... ... өндіріс факторларын меншіктеуші алатын артық табысқа аударды.
Тек капиталист алатын ақша артығын К.Маркс "қосымша құн" ("т") ... ... ... мағынада өз-өзінен ақша - әлі де капитал емес.
Капитал деген - бұл ... ... ... - ... құн) алу ... ... да, капитизм - ақша капитал ретінде колданылатын тауар
өндірісінің сатысы.
Қосымша құнның ... ... ұзақ ... бойы ... ... ... ... жоққа шығаратын екі тезисті табыстыру қажет еді.
Бір жағынан, қосымша құн тауар айналымында ... бола ... ... алу-сату" барысында тек эквиваленттер, яғни тең ... ғана ... ... долл. = 100долл. = 100 долл. (100 = 100).
Екінші жақтан, қосымша құн дәл ... ... ... ... ... тек ... ... арқылы ғана капиталист өзіне ақшасын, ... ... ... алады:
А →Т→А2
Бұнда А (100 долл.) = А1 (120долл.) бірақ бұл ... ... ... ... жумбақтың шешілуі тек мынадай болжам жасау кезінде ғана ... тек ... ... ... өз ... жоғарылататын тауар
сатып алғанда ғана қосымша кұн ала ... ... ... ... ... сату недәуір өскен ақша сомасын әкеледі.
Бірақ, пайдалануына қарай қымбаттайтын тауар бар ма? Иә, ол - ... ... ... күшін пайдалану деген - еңбек, а л еңбек-құн тудырады.
Жұмысшыны жалдай отырып, капиталист оның жұмыс күшін, яғни, әлеуметтік
еңбекке ... ... ... Алайда, сырт көзге жұмысшыны ... ... оның ... ... ... - ... ... жүзеге
асырылатын еңбекті сатып алу жасырынып тұр.
Басқа кез келген тауар сияқты, "жұмыс ... ... ... да ... ... қажетті уақыт өлшемімен, яғни жұмысшы мен ... ... ... ... ... капиталист жұмысшыға оның еңбек күшінің құнын адал ... ... ... ... ... бар.
Неліктен? Өйткені, жұмыс күшін ... ... ... оның ... әрі ... ... ... ретінде жұмысшыдан оның
өзіне жұмыс күшін өндіру үшін қажетті еңбектің недәуір үлкен келемін ... ... ... езіне жеткілікті "қажетті өнімдіруге" қажетті жұмыс
уақытына капиталист оған көрсетпестен "қосымша ... ... ... оның
барысында жұмысшы капиталист етемейтін "қосымша өнім" ендіреді. Жұмысшының
қажетті және ... ... ... тауарды сату кезінде капиталист
өзіне соншалық қажетті қосымша құнды алады.
Сонымен, капиталист деген - қосымша ... алу үшін ... ... ғана емес, оның алуынуын жүзеге асыруға мүмкіндік беретін қоғамдық
құрылғы. Міне сондықтан да капитал - ... ... ... сол ... ... ... құрылғы.
Капиталист қосылған ққн түсірмей өмір сүре алмайды, оның өндірілуі ... ... ... заңы, ал аясында қосымша өнімнің
қосымша кұнға айналуы жүретін экономикалық ... ... ... ... ... қатынасқа айналды.
Капитал үш жағдайда пайда болады:
- дамыған тауар өндірісінің болуы; әлеуметтік капиталистер, яғни көп ақша
жинап, оларды ... ... ... көшетін адамдардың пайда болуы;
- өз жұмыс күшін сату орны мен ... ... ... ... ... ... пайда болуы. Бұндай жағдайда ол жұмыс күшін
сатуға мәжбүр.
Екінші және үшінші жағдайлар "капиталдың бастапқы қорлануы" шаруалырдың
жерден ... және ... ... деп ... ... бір тарихи
дәуірдің жемісі болып табылады.
Капиталист үшін капитал ретіндегі ақша екі бөлімнен тұрады:
а) ... ... ... ... ... және сандық өзгеріссіз
жасалған тауардың құнына кіретін " ... ... ... "С" ... ... күшін сатып алуға жүмсалатын және ... ... ... ... ... капитал (латынның "V" әрпімен белгіленеді).
Қосымша құнды жұмысшылардың тірі өтелмейтін еңбегі жасайтындықтан,
капиталист неғұрлым көп ... ... ... ретінде пайдалануға
мүдделі.
Капитал құрылысында оның өзгермелі элемөнтін теориялық тұрғыдан бөліп
көрсету ... ... ... ... "т" деп ... "қосымша
құн нормасын" анықтауға мүмкіндік береді: бұл үшін алынған ... ... ... ... тек оның ... ... ғана салыстыру керек.
Капиталдың материалдық негізін өнеркәсіптік капитал ... ... ... ... ... ... - кәсіпкерлік табыс болып табылады.
Ал қалған барлық капитал формалары мен қосымша кұн ... - ... мен ... ... оқшауланған бөліктері болып табылады.
Табыстың әрбір түрі дербес болып көрінеді, ал шын мәнінде олардың бері -
бір ғана ... құн - ... ... ... ... әр ... Ал бұл, ... карамастан, буржуазияның түрлі таптарын
пролетарды бірлесе ... ... ... тобына біріктірді.
Капиталист өз капиталының тиімділігін жай ғана ... ... ... ... ... ... пайданың бүкіл салынған капиталға
(тұрақты + ... ... ... ... ... (р1)
өлшейді.
Капиталистер арасындағы бәсекелестік "тең капиталға тең ... ... ... ... ... ... әкеп соғады. Осының
нәтижесінде тауар енді құны бойынша емес, "өндіріс ... ... + ... ... бойынша сатылады.
Орташа пайда - капиталистердің таптық ынтымақтастығының экономикалық
негізі, ейткені әр ... ... ... ... жалпы қанаушы күшке
тәуелді.
Капитализмнің заңы - "капиталдың қорлануы" - ... құн ... ... яғни ... ... құнды жаңа қосымша құн алу үшін
пайдалану болып табылады.
Капиталдың қорлануы өзгермелі капиталдың ... ... ... ... ... ... әкеп ... оның
революциялық әлеуметтік салдары мынадай:
1) жұмысшыларды ... ... ... ... осыдан келіп ұдайы өсіп отыратын жұмыссыздық ... ... ... салдарынан өндіріс дағдарыстары пайда болады, өйткені
көбейіп кеткен тауарлар азайған еңбекақы көлеміне сатып алынуы мүмкін емес.
3. ... ДАМУ ... XII ... пайда болды. XVIII ғасырдан ... ... ... капитализм өз дамуын да үш кезеңнен өтті:
Монополияға дейінгі капитализм (XVІІІ-XIX ғ. аяғы): еркін ... пен ... ... ... ... ... ... осыны пайдалануға болады);
Монополиялық капитализм (ХХғ.басы) - бәсеке ... ... мен ... ... ... (монополияның) ірі
бірлестіктері пайда болды.
Өнеркәсіптік монополиялар дамуының үш сатысы бөліп керсетіледі:
1. XIX ғ. ... Бұл ... ... енді ... ... құбылыс болып табылатын (1865ж. Германия - 4 картель, 1870 ... - 1 ... ... II ... 1873 ж. ... экономикалық дағдарыстан кейін басталып,
XIX ... ... ... ... Бұл ... көптеген ұсақ
кәсіпорындардың банкротқа ұшырауына себепші болды және ... ... ... 1887 ж. ... 70 ... ... Алайда, осы
кезеңде де монополиялар айрықша құбылыс ... ... әрі ... роль ойнамайды.
3. IІІ кезең XIX ғ. соңында басталды. 1900-1903 жж. ... ... ... ... ие ... ... ... бірлестіктер
пайда болды. 1911 ж. Германияда 600 картель бар еді.
Монополистік бірлістіктердің тарихи ... ... ... ... пұлдар, рингтер, корнерлер -
түрлі елдерде түрлі атаулары бар) - бұл баға ... ... ... ... ез ... ... бірыңғай бағамен сатуға
міндеттеме алатын.
2) ... - ... бір ... ... кәсіпорындар
бірлестігі. Ол олардың өндірістік және коммерциялық дербестігін жоймайды,
бірақ олардың арасында бірқатар ... ... ... жоғары
бағалар тағайындау; өткізу нарығын межелеп бөлу; өндіріс көлемін ... ... ... ... бұл ... бір саласының бірқатар ... ... ... ... ... отырып біріктіру (енім
синдикатқа тапсырылады, ал ол өзінің өткізу ұйымдары арқылы сатады).
4) Трест - бұнда ... бір ... ... ... ... ... мен басқаруы олардың коммерциялық та, өндірістік
те дербестігі жоққа шығарыла отырып біріктіріледі.
5) ... - ... ... бірақ бір-бірімен байланысты
салалары кәсіпорындарының бірігуі.
6) Концерн - бұл макроэкономиканың бірқатар түрлі ... ... ... алу ... қаржылық бақылау орнату жолымен біріктіру.
Капитализмнің монополистік сатысы (ол "империализм" деп те ... ... ... ... ... әкеп ... өндірістің шоғырлануы;
- қаржылық капиталдың үстемдігі;
- капиталдың сыртқа шығарылуы;
- әлемнің экономикалық белінісі;
- әлемнің аумақтық бөлінісі және оның шегі үшін ... ... (XX ғ. ... ... - ... ... буржуазия істері жөніндегі айрықша комитет ретінде ... ... ... ... пен капитал ... ... ... ... ... ... кредиттер ашады,
протекционистік саясат жүргізеді. Мемлекеттік-монополистік капитализм -
капитализмнің ең соңғы әрі ең жоғары ... ... ... ... ... ... ... даму сатысы болып табылады.
Мемлекеттік-монополистік экономиканың айрықша табиғаты мынада:
1. Ол монополист ... ... ... ... ... удайы өндіру процесіне қаржылық олигархия мүдделеріне сай
тікелей араласуы:
2а - ... өз ... ... ... ... - мемлекет монополиялардан, ауыл шарашылық фермерлерінен өнеркәсіп
тауарларын ... ... - ... ... ... ... - ... бюджет арқылы ұлттық табыстың елеулі ... ... ... ... ... ең ... ... қамтиды:
а) өнеркәсіптік дамыған елдердің ішкі экономикасы саласын;
ә) әлемдік ... ... ... ішінде мемлекеттік-монополистік экономиканың ... орын ... ... ... ... ... белігін (30-35%) иемденуі мен ... ... ... ... мен ... ... меншік үш жолмен түзіледі:
а) жаңа кәсіпорындардың мемлекеттік бюджет қаржысына салынуы;
ә) мемлекеттің ... ... мен ... ... ... жекелеген кәсіпорындарды немесе тұтас салаларды ... ... ... ... Экономиканы милитарландыру. Ол ... ... ... ... ... ... өнімдерін негізінен мемлекетке арнап
шығара бастайды (атом саласы - 100%, ... ... - 90%-ке ... ... ... айналысады).
4. Мемлекеттік реттеужәне бағдарламалау:
4а - ... ... ... және ... ... ... - ... саясаты;
4б - бағалар мен еңбекақыны реттеу;
4в - экономикалық бағдарламалау.
5. Әлемдік шаруашылықта мемлекеттік-монополистік экономиканың көрінуі:
5а - ... өз ... ... ... ... - ... ... беру арқылы экспорттық несие бойынша тауарларды
сыртқа шығаруды ынталандырады;
5б - мемлекет өз есебінен капиталды сыртқа шығаруды іске ... және ... ... ... ... ... - ... нашар дамыған елдерге көмек беруі;
5г - халықаралық мемлекеттік-монополистік ... (ЕО) ... ... ... ... қаржыландыру. Капитализмның әр жаңа
сатысы қоғамның өндірістік күштерінің сапалы секіруін және сонымен ... ішкі ... ... ... ... өндіріс
экономиканы бірлесе басқаруды (өндірістің барлық ... ... әділ ... ... ... ете отырып, көбірек ... ... ал ... ... бұған қарсы шықты. Адамзат ірі әлемдік
империалистік соғыс пен ... Ұлы ... ... апаттан шығудың балама мүмкіндігін тапқан сияқты болды:
а) Шығыс (Ресей, Қытай, Шығыс Еуропа) социализмді құруға талпыныс жасады;
ә) ... (АҚШ, ... ... ... ... капитализм" құруға
ұмтымды (ғылыми-техникалық революция жетістіктері базасында ... ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өнеркәсіптік революция және индустриялық дамудың басы13 бет
Адам әрекетінен кейін табиғаттың өзгеруі 6 бет
Мазмұн мен пішін8 бет
Мұхтар Әуезов көрнекті совет жазушысы8 бет
Қазақстандағы аударма өнерінің даму кезеңдері17 бет
Қазақстанға капиталистік қатынастардың енуінде тау-кен өнеркәсібіндегі шетелдік акционерлік қоғамдар мен өнеркәсіптің дамуы44 бет
Әдеби эстетикалық ой-пікірлердің тууы.Әдебиет теориясының методологиясы.Қазіргі әдебиет теориясындағы ғылыми ағымдар.Әдебиеттанудағы эстетика мен теория8 бет
2015 жылға дейінгі елді дамытудың индустриалды-инновациялық Стратегиясын жүзеге асыру9 бет
Expo 2017 – ел мәртебесінің асқақ рухы5 бет
Индустриалды даму66 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь