Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған қуыстар

1. Экологиялық қуыс.
2. Экологиялық қуыстар туралы түсінік.
3. Потенциалдық қуыстар.
4. Жүзеге асырылған қуыстар.
Экологиялық қуыс (орыс. Экологическая ниша) — организмнің тіршілік ету жағдайларына қатысты шарттардың жалпы жиынтығы, соның ішіне ол орналасқан кеңістік, қоғамдастықта атқаратын функциялық рөлі (мысалы, трофикалық статусы) және оның қоршаған орта факторларына температураға, ылғалдылыққа, қышқылдылыққа, топырақ құрамына және т.б. жағдайларға төзімділігі кіреді. Экологиялық қуыс дегеніміз — түрдің экожүйедегі энергия тасымалдауында атқаратын рөлі. Экологиялық қуыс үш түрге — кеңістіктік, қоректік және гиперкеңістіктікке (көп өлшемді) бөлінеді. Кеңістікгік қуыс — организмдердің тұрақты мекені, қоректену ерекшеліктеріне байланысты куыс, көп өлшемді қуыс дегеніміз — гиперкеңістіктегі аумақ, оның өлшемі экологиялық факторларғабайланысты. Бір Экологиялық қуысты екі түр қатар иелене алмайды. Экологиялық қуыс бәсекелестік жолмен бөлінеді. Әр түрдің бәсекелестік күрестегі табысы абиоталық факторлардың әсерімен байланысты. Егер ресурстардың мөлшері жеткіліксіз болса, қуыстар қабаттасқан кезде бәсекелестік туады.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым Министрлігі
Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университеті
СӨЖ
Тақырыбы: Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және ... ... ... ... А.С.
Тобы: ПД-517
Тексерген: Нуржуманова Ж.М.
Семей 2015
Жоспар:
1. Экологиялық қуыс.
2. Экологиялық қуыстар туралы түсінік.
3. Потенциалдық қуыстар.
4. Жүзеге асырылған қуыстар.
Экологиялық қуыс (орыс. Экологическая ... -- ... ... ету ... ... ... ... жиынтығы, соның ішіне ол орналасқан кеңістік, қоғамдастықта атқаратын ... рөлі ... ... ... және оның ... орта ... температураға, ылғалдылыққа, қышқылдылыққа, топырақ құрамына және т.б. жағдайларға төзімділігі кіреді. Экологиялық қуыс дегеніміз -- түрдің экожүйедегі ... ... ... рөлі. Экологиялық қуыс үш түрге -- кеңістіктік, қоректік және гиперкеңістіктікке (көп өлшемді) бөлінеді. Кеңістікгік қуыс -- ... ... ... ... ... байланысты куыс, көп өлшемді қуыс дегеніміз -- гиперкеңістіктегі ... оның ... ... ... Бір ... ... екі түр қатар иелене алмайды. Экологиялық қуыс бәсекелестік жолмен бөлінеді. Әр түрдің ... ... ... ... ... ... байланысты. Егер ресурстардың мөлшері жеткіліксіз болса, қуыстар қабаттасқан кезде бәсекелестік туады. Бәсекелестік нәтижесінде түрлердің бірі жойылады немесе ... ... түр өз ... бейімделушілік аймағының шетіне ығыстырады. Жануарлар әртүрлі азықты қорек ететіндіктен олардың экологиялық қуыстары ... ... ... ... ... ... (барлық өсімдіктердің қорегі бірдей -олар тамырымен топырақтан минералдық тұздардың ерітіндісін, күн жарығы мен көмірқышқыл газын сіңіреді).
Гаузе принципі бойынша ... ... ... екі түр бір территорияда ұзақ уақыт бәсекелеспей тура алмайды, яғни олар бір экологиялық ... ... ... ... ... қорек, биогендік заттар және т.б үшін болуы мүмкін. Түр аралық бәсекелестік нәтижесінде бір ... ... ... ... ... ... Егер ... әр түрлі жерде тіршілік етсе олардың экологиялық қуыстары әр түрлі, ар бір жерде тіршілік етіп, қорегі әр түрлі болатын болса ... ... ... бір шама ... болады. Табиғатта бәсекеге түсетін түрлердің бірлесіп тіршілік етуі (экологиялық қажеттіліктерінде ... ... ... Популяциялардың кеңістік пен ресурстарды бөлісу процесі экологиялық қуыстардың дифференциясы деп аталады. Экологиялық қуыстар дифференциясының басты нәтижесі - ... ... ... ... байланысты антагонистік түрлер бірлесіп тіршілік етеді, алайда бұл кері әсерін тигізеді, себебі түрлердің бір - ... ... ... ... өз қасиеттері мен мүмкіншіліктерін толық ашуға мүмкіндік бермейді.
Экологиялық қуыс ұғымын ғылымға зоолог Дж. Гринелл биоценоздағы түрдің ... ... үшін ... ... қуыс - ... ұғым, бұл табиғатта түрдің тіршілік етуіне ықпал ететін барлық орта факторларының жиынтығы. Ю.Одумның ... ... ... ... экожүйедегі атқаратын роліне жатады, яғни тіршілік ету ортасы түрдің , ал қуыс - ... . ... ... ... ... мен ... әртүрлі жерде тіршілік еткенімен бір экологиялық қуысты иеленеді. Керісінше, орман тиіні мен бұғысы да өсімдік қоректі болғанымен әртүрлі экологиялық ... ... ... ... әртүрлі болуына байланысты экологиялық қуыс жануарлар арасында жақсы байқалады. Африка саваннасында жайылып жүрген тұяқты жануарлар жайылымның шөптерімен әртүрлі ... ... ... ... бас ... антилопа гну зебралардан қалған өсімдіктердің тек кейбір түрлерімен, газель аласа өсімдіктермен, ал топи антилопалары басқа жануарлардан қалған, ... биік ... ... (26 ... ... принципі бойынша екі түр кішкентай бір кеңістікте бірге тіршілік ете алмайды. Өйткені екі түрдің де санының ... ... ... қоры ... ... экологиялық қажеттіліктері ұқсас түрлер бірдей экологиялық қуысты ... ... ... Өмір ... үшін ... міндетті түрде экологиялық қуысын өзгерту керек (қорек түрін, тіршілік ету түрін). Өсімдіктердің қоректенуі автотрофты болғанымен (фотосинтез) және ортаның бірдей ... ... ... ... ... ... газ) ... қарамастан олардың да қуыстарға жіктелуі айқын байқалады. Жарық сүйгіш, көлеңке сүйгіш өсімдіктер, тамыр жүйелерінің әртүрлі тереңдікте болуы, ... ... ... және олар ... ... ... жеміс береді, тозаңдатқыштары да әртүрлі болады. Әрбір жеке организмнің тек өзіне ғана тән ... ... ... ... ... болады. Ол көбінесе биоценоздың құрылымына байланысты өзінің атқаратын ерекше қызметімен ... ... ... ... мен ... ағаштары Австрияда немесе Еуропада болсын, олардың экологиялық қуысы мен атқаратын қызметі ұқсас болып келеді. Экологиялық қуыстың тұрақты болуы көбінесе ... ... де ... ... Ал бір систематикалық түрге жататын туыс түрлер ... ... ... өте ... ... Мәселен, суда кездесетін ескек аяқты су қандалаларының екі түрі бір ... ... ете ... ... бірі ... болса, екіншісі калдықтармен қоректенеді. Мұндай жағдайда организмдердің экологиялық орны тұрақты келеді. ... де ... орын ... ... ... Белгілі бір уақыт ішінде қауымдастықтар құрылып және өзгеріп отырады. Олардың түрлік құрамы, әртүрлі топтағы ағзалардың молдыгы, трофикалық құрылымы, ... және ... да ... ... ... Бір биоценоздың екінші биоценозбен жүйелі түрде ауысуьш экологиялық сукцессия (латынша succession - ауысу) деп атайды. Жалпы биоценоздардың бірін-бірі ауыстыру тізбегін ... ... ... ... ... ... ... ретінде кішігірім көлдің батпаққа, одан орманга айналуын келтіруге болады.
Экологиялық сукцессия биоталық қауымдасгық пен физикалы?;, орта арасында тепе-теңдік орнайтьш экожүйенің ... ... оны ... ... ... сукцессия бірнеше кезеңнен өтеді, солардың барысында биоталық қауымдастықтар бірінен соң бірі алмасып жатады. ... ... ... ... ... популяциялар қоршаған ортаны өзгертуге үмтыла отырып, өзге популяциялар үшін қолайлы жағдайлар жасайды.
Экологиялық сукцессия барысында ағзалардың ... ... және ... ... ... байланыстардың түрлері бірін-бірі белгілі заңдылыққа сәйкес кезеңді түрде және ... ... ... ... - өсу, ... ... сатыларынан тұрады. Экологиялық сукцессияның автотрофты, гетеретрофты, аутогенді, аллогенді, фитогенді, зоогенді, ландшафты, алапатты, антропогенді ... ... ... сукцессияның экзогенетикалық және эндогенетикалық түрлерін ажыратады. Экзогенетикалық сукцессия сыртқы абиотикалық немесе антропогендік (батпақтарды құрғату, сулардың ластануы) әсерлерден ... ... ... сукцессия қауымдастықтағы байланыстар жүйесінің немесе құрылымының өзгеруі нәтижесінде болуы мүмкін.
Жалпы сипаты бойынша ... ... ... ... және ... ... (соңғы) болып бөлінеді. Бірінші реттік (алғашңы) сукцессия тіршілік иелері жок жерде: лава ... ... ... ... ... ... ... Бұл жерде алғашқы қоныстанушылардың (бактериялар, қыналар, балдырлар) ролі зор. Олар тіршілік ету барысында аналық жынысты бүзып ... ... ... себеп болады. Өлген, шіріген азғалар біртіндеп жиналуы және үгілу әсерінен тау ... ... ... ... ... ... түзілуіне алып келеді. Мүктердің өсіп дамуы кезінде де топырақ түзілу процесі ... ... ... жағдайлар кезінде де тіршілік ете беретін қарапайым қауымдастықтар түзіледі. Сөйтіп, ағзалардың адуан түрлілігі арта береді.
Қоңыржай климаттағы екінші реттік ... ... ... ... ... ... ... - шөптесін өсімдіктер жамылғысы стадиясы -
шамамен 10 жылға созылады;
* екінші - бұталы өсімдіктер стадиясы - 10-25 ... ... - ... ... ... - 25-100 ... ... - қылқан жапырақты ағаштар стадиясы - 100
жылдан асады.
Сукцессия - барлық қауымдастықтарға тән, ... бір ... ... ... ... ... бағытталған және заңды процесс.
Сукцессиялық өзгерістердің негізгі типтері мынадай:
* сукцессия процесі кезінде өсімдіктер мен жануарлар түрлері
үнемі өзгеріп отырады;
* ... ... ... ... түрлік
алуантүрлілігі артады;
* органикалық заттардың биомассасы артады.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Организмдердің индикаторлық мәні. Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар7 бет
Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар17 бет
Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар жайлы13 бет
Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық және жүзеге асырылған экологиялық қуыстар жайлы ақпарат11 бет
Экологиялық қуыстар туралы түсінік, потенциалдық, жүзеге асырылған экологиялық қуыстар5 бет
Жұмсақ дәрілік заттар3 бет
2 – сынып математика сабақтарында оқытудың тәрбиелік функциясын жүзеге асыру64 бет
2015 жылға дейінгі елді дамытудың индустриалды-инновациялық Стратегиясын жүзеге асыру9 бет
Азаматтық құқықтарды жүзеге асырудың түрлері және жіктелуі37 бет
Азық - түлік проблемасын тұжырымдылық бағдарлама арқылы шешу және оны жүзеге асыру42 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь