Зейнетақы жүйесі туралы

КІРІСПЕ
IБӨЛІМ.ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖҮЙЕСІНІҢ ҒЫЛЫМИ.ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Зейнетақы жүйесінің мазмұны, қалыптасуы және нарықтағы рөлі
1.2 Зейнетақы реформасының қажеттілігi, бағыты мен бағдары
II.БӨЛІМ.ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ЗЕЙНЕТАҚЫМЕН ҚАМСЫЗДАНДЫРУ НЕГІЗДЕРІ.
2.1.ҚР Зейнетақы жүйесін реформалау.
2.2. Жинақтаушы зейнетақы қорын ұйымдастыру.
III БӨЛІМ. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖҮЙЕСІНІҢ НЕГІЗГІ МӘСЕЛЕРІ ЖӘНЕ БОЛАШАҒЫ.
3.1 Қазақстандағы жинақтаушы зейнетақы проблемалары мен реформалары.
3.2 Зейнетақы жүйесiнiң жұмысын жетiлдiру және оның даму бағыттары
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Курстық жұмысы тақырыбының өзектілігі Қазақстан Республикасындағы жаңа экономикалық қатынастардың қалыптасуы мемлекеттік әлеуметтік қамтамасыздандыратын халықты нарықтық әлеуметтік қорғау жүйесіне алып келді. Жаңа экномикалық - әлеуметтік нәтижелер алып келетін Жинақтаушы Зейнетақылық Қорына жаңа принциптердің енуі ғылым мен практикада жаңа міндеттемелерді туғызды.
Бұл міндеттемелердің жаңашылдығы нарықтық экономикаға көшу жағдайындағы еңбекке жарамсыз халықты әлеуметтік қамтамасыз ету, яғни зейнетақымен камтамасыз ету мәселелерінің зертелуінің өзектілігін көрсетеді.Нарықтық жағдайдағы зейнетақы нарығының жаңарылуының өзектілігі зор, өйткені бұл мәселе бүкіл халықты қамтитын мәселе.
Курстық жұмыста Қазақстан Республикасының зейнетақы нарығының құрылуы оның механизмі, принциптері, қазіргі таңдағы зейнетақы нарығының жағдайы, проблемалары және оны шешу жолдары қарастырылған.
Қазақстанның зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесінде халықтың жалпы санындағы қарт азаматтар үлесінің артуына байланысты объективті қиыншылықтар пайда болғандықтан, елдегі зейнетақы жүйесін реформалаудың қажеттілігі артты.
1. ҚазақстанРеспубликасыныңПрезидентіНұрсұлтанНазарбаевтің 2006 халыққажолдауы: 3 басымдық- халықтыәлеуметтікқорғау
2. Источник: журнал «Рынок ценных бумаг Казахстана» 2013 г
3. Конституция Республики Казахстан, статья 28. А.: «Борки». 1998г.
4. Ұ.М.Искаков, Д.Т.Бохаев, Э.А.Рузиева // Қаржы нарығы және делдалдары. 2010 ж.
5. Тарасов В. Социальный и инвестиционный потенциал негосударственных пенсионных фондов: пути реализации.// Российский экономический журнал.-2011. – №8., стр. 53
6. Тарасов В. Социальный и инвестиционный потенциал негосударственных пенсионных фондов: пути реализации.// Российский экономический журнал. -2011. -№8, стр. 57
7. Н.Н.Хамитов // Банк ісі. 2006 ж.
8. Н.Н.Хамитов // Қазіргі кезеңдегі кредиттік іс. 2011 ж.
9. Информация веб-сайт www pension. almaty. Kz
10. Мәліметтер көздері веб-сайд www.gnpf.kz
11. Мәліметтер көздері веб-сайд www.afn.kz
12. Закон Республики Казахстан «О пенсионном обеспечении в Республики Казахстан» от 20 июня 1997г. № 136-1.
13. Постановление Правительства Республики Казахстан «Об утверждении Правил удержания и перечисления обязательных пенсионных взносов в накопительные пенсинные фонды» от 15 марта 1999г. №245.
14. Постановление Правительства Республики Казахстан от 26 апреля 1999г. №47 об утверждении Положения о Комитете по ергулированию деятельности НПФ Министерство труда и социальной защиты населения Республики Казахстан.
15. Аналитические материалы «Агентства РК по регулироваю и нодзору финансового рынка и финансовых организации» май. 2013г.
16. Қазақстан Республикасының статистикалық көрсеткіштері.2013-14 жж.
17. Постоновление Правительства Республики Казахстан от 01.06.99 №683 «Об утверждении программы приватизации и повышения эффективности управления государственным имуществом на 1999-2004годы»
18. 21.Оффицальная информация НКЦБ по накопительной пенсионной системе за 2004-2006
19. А. Умбетов. НПС Казахстана. Стратегия формирования базы вкладчиков \\Деловое обозрение Республика от 8 марта 2004 года
20. Информация от информамационного агенства «Ирбис» по коэффицентам номинального и реального дохода НПФ и КУПА за 2004-2005 года
        
        КІРІСПЕ
Курстық жұмысы тақырыбының өзектілігі Қазақстан Республикасындағы жаңа экономикалық қатынастардың қалыптасуы ... ... ... ... нарықтық әлеуметтік қорғау жүйесіне алып келді. Жаңа экномикалық - әлеуметтік нәтижелер алып ... ... ... ... жаңа ... енуі ... мен практикада жаңа міндеттемелерді туғызды.
Бұл міндеттемелердің жаңашылдығы ... ... көшу ... ... жарамсыз халықты әлеуметтік қамтамасыз ету, яғни зейнетақымен камтамасыз ету ... ... ... ... ... зейнетақы нарығының жаңарылуының өзектілігі зор, өйткені бұл мәселе бүкіл халықты қамтитын мәселе.
Курстық жұмыста Қазақстан Республикасының ... ... ... оның ... ... қазіргі таңдағы зейнетақы нарығының жағдайы, проблемалары және оны шешу жолдары қарастырылған.
Қазақстанның зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесінде халықтың ... ... қарт ... үлесінің артуына байланысты объективті қиыншылықтар пайда болғандықтан, елдегі зейнетақы ... ... ... артты.
Зейнетақы - бұл жұмысшының тапқан ... бір ... ... ... ... зейнетақы жасына келгенде жұмысшының өзіне зейнетақы төлемі ретінде ... ... ... ... ... ... ... келген адамдардың қартайған шағында дұрыс өмір сүруінің кепілдік полюсы деп атауға да ... ... әсер ... ... екі ... ерекше бөліп қарастыруға болады, осы екі фактор елдің қандай зейнетақы жүйесін таңдау керек екендігіне көп әсер етеді, ... даму ... ... мен жұмыссыздардың ара қатынасы, жаңа жұмыс орнының пайда болу жылдамдығы көрсеткіштеріне көп көңіл бөлу керек.
Демографиялық - ... өсу ... ... жұмысшылар мен бүгінгі жұмысшылардың сандық қатынастарына көңіл бөлінеді.
Әрбір мемлекетте ... ... ... ... бар. Олар әр түрлі институттарда қолданады, әр түрлі инстументтер, тәсілдер мен әдістерді пайдаланады. Осы ... ... ... ... ... ... секторындағы көрсеткіштер есебіндегі мәліметтер бойынша, Қазақстандағы жинақтаушы зейнетақы қорларына жинақталған зейнетақы көлемі реттеу мен қадағалау, зейнетақымен қамсыздандыру ... ... ... таза ... активтеріндегі өзгертулер туралы есебі мен бухгалтерлік балансын және де болашақта зейнетақы жүйесін жаңғырту ... мен ... ... ... ... ... барлығы бұл жұмыстың негізгі мақсаты. Негізгі мақсаты Қазақстан Республикасындағы Зейнетақы нарығының дамуын тежейтін мәселелер, оған қарсы жүргізіліп жатқан бағдарламаларды ... ... ... ... ... ету жүйесіннің дамуын дамыған елдердің тәжірибесіне сүйене отырып зерттеу
- ҚР-ғы Зейнетақымен қамтамасыз ету нарығының даму ерекшеліктерін анықтау
- еліміздің экономикасындағы Жинақтаушы ... ... ... ... ... ашып көрсету
- ЖЗҚ - ң төлемдге жарамдылығын анықтау үшін негізіг ... ... ... ... дамуы үшін келесідей іс-әрекеттер атқарылуы керек: кепілдік қорының құрылуы (сақтандыру), ЖЗҚ-ң қаржылық жағдайын ... ... ... ... ... ... ... Нұрсұлтан Назарбаевтің 2006 қазақстан халқына жолдауында: Халықты неғұрлым топтарын қорғайтын және экономиканың дамуына қолдау көрсететін осы заманғы әлеуметтік ... құру және ... ... одан әрі ... барынша басым бағыттарын жасау қарастырылған.Сонымен қатар әлеуметті зейнеткерлерінің ... ... орын ... ... ... онда ... тәртіп орнатылуы тиіс деп айтылған./1;3басым/
- Қазақстан Республикасындағы зейнетақымен ... ету ... ... оның қазіргі жағдайына жан - жақты талдау ... ... ... ... ... ... ... беру болып табылады;
- Барлық операциялар ЗТМО (ГЦВП) арқылы өтеді;
- төлемдер жүйесі;
- зейнетақы жинақтарын біріктіруі;
Қазақстан ... ... қоры ... ... отандық және шетел ғалымдардың экономикалық саласындағы әдебиеттері, Қазақстанда және ... ... ... ... ... ... ... ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖҮЙЕСІНІҢ ҒЫЛЫМИ-ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
+ Зейнетақы жүйесінің мазмұны, қалыптасуы және ... ... - бұл ... ... ... бір ... ... құрылған қорға зейнетақы жасына келгенде жұмысшының өзіне зейнетақы ... ... ... ... жарна түрі. Зейнетақыны зейнет жасына келген ... ... ... дұрыс өмір сүруінің кепілдік полюсы деп ... да ... ... ... азамат зейнетақы жүйесінің дұрыс жұмыс істеуіне, оған ай сайынғы жарналарының ... ... ... ... ... әсер ... ... екі факторды ерекше бөліп қарастыруға болады, осы екі фактор елдің қандай зейнетақы жүйесін таңдау керек ... көп әсер ... 1) ... ... даму деңгейі, жұмысшылар мен жұмыссыздардың ... жаңа ... ... пайда болу жылдамдығы көрсеткіштеріне көп көңіл бөлу керек
2. .Демографиялық - халықтың өсу карқыны, болашақ жұмысшылармен бүгінгі ... ... ... ... ... жүйесін ... ... ... ... ... ... ... қорын Зейнетақыларды төлеу ... ... ... ... және ... ... ... жүйесін құрды. Жинақталатын жеке зейнетақы қаражаттарын қалыптастыру үшін ... ... ... екі түрі ... мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры ... және ... емес ... ... коры ... ... 1 ... жағдайы бойынша кем дегенде алты ... ... ... ие ... зейнетақыны толыққанды жүйеден де ... ... ... ... және егер ... ... ... отырса, жинақтаушы зейнетақы қордан да алатын болады . Зейнетақыларды төлеу жөніндегі мемлекеттік орталық төлемдерді төлеуді ... ... тек 2045 ... ... ғана орын алуы ... Бұл ... ... азаматтардың басым көпшілігі зейнетақыны Зейнетақыларды төлеу жөніндегі мемлекеттік орталықтан да, өздерінің жинақтаушы зейнетақы ... да ... ... ... ... ... бағдарламалары бар. Олар әр түрлі институттарда қолданады, әр түрлі инструменттер, тәсілдер мен әдістерді пайдаланады. Бірақ, осы шаралардың ... бір ғана ... ... ... қорғау, осы бағдарламаның маңызды бөлігі болып табылады. Әсіресе, бір экономикалық жүйеден екінші экономикалық ... өту ... ... жүйесін тиімді, әрі дұрыс ұйымдастыру мемлекет экономикасының тығырыққа тірелмей, дағдарыстан кейін экономиканы тез ... көп ... ... Егер ... ... ұзақ ... созылса, халық қатты күйзеліске ұшырайды. Осыны болдырмау - әрбір мемлекеттің ең басты мақсаты. Бұл ... ... ... бір ... ғана ... Зейнетақы жүйесінің басты мәні - халықты әлеуметтік қорғау, қоғамның ... ... - ... ... ... ... мен ынтымақтастығына жұмыс жасау.
Жинақтық зейнетақы қорлары - бұл контрактілі-сақтаушы типтегі ... ... ... табылады, олар ұзақ мерзімді контрактілерге сәйкесті салымшылармен төленетін зейнетақы жарналардың негізінде халықтың сақталатын ақша қаражаттарын тартады. ЖЗҚ-ның ... - олар ... ... жоғалту барысында адамдардың материалдық және әлеуметтік қажеттілігін қамтамасыз ету үшін құрылады. Зейнетақылық жарналардың салымшылары белгілі бір жасқа келгеннен кейін табыс ... ... ... ... ... ... ... сатып алады.
Зейнетақы қорлардың дамуы корпорациялардың жоғары маманданған ... ... ... ... ... ... ... Зейнетақы қорлары - жеке және заңды тұлғалардың зейнетақы төлемдерінің орнына зейнетақы міндеттемелерін шығаратын қаржылық мекеме. Зейнетақы төлемдері- зейнетақы төлемдері үшін ... ... ... ... ... ... негізгі мақсаттары бағалы қағаздарға зейнетақы жарналарын инвестициялау есебінен жұмыскерлерге төлемдер жасау болып табылады. Зейнетақы ... ... ... ... банктерге немесе сақтандыру компанияларына берілу мүмкін. Мұндай сақтандыру қоры сақтандырылмаған деп аталады. Бірақ корпорациялар сақтандыру компаниялармен келісім ... ... яғни ... ... ... төлемдерін қабылдап, зейнетақы төлемдерін беруді қаматамасыз етеді.Ондай сақтандыру қоры сақтандыратын деп аталады .
Еркін активтерді құрай ... ... ... ... ... жинақталады. Сондықтан зейнетақы қорларының активтері экономикада маңызды роль атқарады .
1-сурет. Зейнетақыға әсер етуші факторлар
2-Сурет. Зейнетақы ... ... ... ... ... экономикада макроэкономикалық және микроэкономикалық қызмет атқарады.(Сурет 2)
Зейнетақы қорларының макроэкономикалық қызметіне :
- Олар ... ... ... ... үлес қосады, яғни инвестицияланатын қаражаттың иелері мен ... ... ... ... ... және т.б.) нақты емес ақпарат алу тәуекелдігін азайту есебінен ... ... ... ... банк ... ... ... қаржылық жағдайын құрастырады, сөйтіп қаржылық нарыққа тиімділігі аз және сенімсіз компаниялардың ... жол ... ... ... ... ... болу ... кәсіпорынның шаруашылықты дұрыс жүргізуіне , басымды бағыттар мен қызмет формаларын таңдауына әсер ... ... ... ... шығару экономикаға қажетті және ұсынылатын ... ... ... қарама қайшылықтарды шешеді. Сөйтіп жинақ көлемі ұлғаюы әсерінен ақшаға ... , ... ... ... да ... ... ... кезеңінде инвестициялық сұраныстың өсімі табыстың мультипликативті кеңеюі және жиынтық сұраныстың төмендеуін өтейді. Ұзақмерзімді ... жаңа ... мен ... ... ... экономикалық өсудің сапалық және сандық әлеуетін қалыптастырып, өндіріс көлемінің ... және ... ... ... ... болды .
Зейнетақы қорлары қоғамдағы әлеуметтік-экономикалық тұрақтылыққа үлес қосатын қосымша әлеуметтік қамтамасыз етуге жағдай ... ... ... ... :
- Халықтың еркін ақша қаражаттарын шығара отырып, ... ... ... ... ... сай оларды инвестиция түрінде салады.
-Зейнетақы қорлары көптеген иеленушілердің ресурстарын ... ... ... ... ... ... деңгейі төмендейді.
- Өндірісті инвестициялай отырып, зейнетақы қорлары олардың кәсіпкерлік белсенділігін қаржылық институт ретінде ынталандырады. Ұзақмерзімді ... ... ... ... ... ... ұзақмерзімді облигациялары) сатып алғаннан кейін кәсіпорынға қаржылық жағдайының тұрақтылығын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... Қысқа мерзімді қарыз міндеттемелерін сатып алғаннан кейін зейнетақы қорлары корпорацияның ... ақша ... ... ... мерзімді инвестициялар айналым қорларын толықтыру үшін қажет. Сөйтіп зейнетақы қорлары қаржылық делдал бола отырып, кәсіпкерлік секторды ... ... ... етіп қана ... сұраныс пен экономикалық белсенділіктің жалпы деңгейін көтереді .
+ Зейнетақы реформасының қажеттілігi, ... мен ... ... ... ... ... негізгі бағыттары:
1998 жылы Қазақстан зейнетақы жүйесін реформалауға және ұрпақтардың ынтымақтастығы әлеуметтік қағидатынан дербес зейнетақы жинақтары қағидатына кезең-кезеңімен өтуді жүзеге асыруға ... ... ... ... ... ... ... тәжірибесіне сүйене отырып жүргізілген реформа нәтижесінде Қазақстанда
- базалық, міндетті ... және ... және ... ... қамсыздандыру деңгейлерінен тұратын көпдеңгейлі жүйе құрылып, қызмет көрсетеді;
- тұрақты әлеуметтік-экономикалық даму негізінде зейнетақы бағдарламасын ... ... ... ... ... ... ... 14 жыл ішінде (1998-2012 жылдар) ең төменгі зейнетақы мөлшері 11 есеге (2 440 теңгеден 26 211 теңгеге дейін) ... ... ... - 10 ... (3 964 ... 38 765 теңгеге дейін), ең жоғарғысы - 7 ... ... 56047 ... дейін) артты.
- жинақтаушы жүйені енгізу және қызмет етуінің практикалық іс тәжірибесі жинақталды;
- азаматтардың зейнетақы жинақтары ... 2013 ... 1 ... ... бойынша зейнетақы жинақтарының сомасы 3183,2 млрд. теңгені құрады.
Сонымен қатар, 2013 ... 1 ... ... ... ... ... мөлшері (базалық зейнетақы төлемін қосқанда) 41912 теңгені құрайды немесе жалпы экономика бойынша орташа ... ... 40 % ... ... ... ... ... мөлшері азаятын болады (азаматтардың 1.01.1998 ж. дейін жинақталған еңбек стажы азаюына байланысты). Бұл азаю жинақтаушы зейнетақы қорларынан берілетін ... ... ... деп ... жинақтаушы зейнетақы жүйесінің ұзақ қызмет етпеуі зейнетақымен қамсыздандырудың әлеуметтік деңгейін қамтамасыз етуге мүмкіндік бермейді.
Осыған ... ... ... 2012 ... 27 ... атты ... ... Жолдауында және ҚР Үкіметінің 2013 жылғы 23 қаңтардағы кеңейтілген отырысында ҚР Үкіметі мен ... ... ... зейнетақы жүйесін одан әрі дамыту шараларын қабылдауды тапсырды.
Қазіргі кезде ҚР базалық , міндетті және ерікті деңгейлерден тұратын көпдеңгейлі зейнетақы ... ... ... ... ... ... ... жеткен адамдарға (ынтымақты (01.01.1998ж. дейін) және жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысқанын ескере отырып)базалық зейнетақы төлемі (БЗТ) төленеді. Ол еңбек стажына және ... ... ... ... баршаға бірдей мөлшерде белгіленеді.
Анықтама үшін: 2013 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша БЗТ алатындардың саны 1813 мың ... оның ... 830 мыңы - ... ... қамсыздандыру, 1 млн. адам - аралас (ынтымақты және жинақтаушы) ... ... ... қатысушы. БЗТ мөлшері ең төмен күнкөріс деңгейіне қарай белгіленеді және ағымдағы жылы 9 330 теңгені немесе ЕТКД 50% ... ... ... ... ... ... зейнетақы және жинақтаушы зейнетақы қорларынан жинақтаушы зейнетақы төленеді.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесіне ... ... (1998 ж.) ... ... үшін оларда 01.01.1998 ж. жағдай бойынша кемінде 6 ай еңбек стажы және 1995 ... ... ... кез-келген 3 жыл үшін жалақысы болған кезде бюджеттен ынтымақты зейнетақы алу құқығы сақталды. Толық зейнетақы тағайындау үшін міндетті еңбек ... ... үшін 20 ... және ... үшін 25 жылды құрайды.
Зейнетке шығар кезде еңбек ... ... ... ... бір ... табысы туралы мәліметтерді тапсыра алмаған жағдайда ең төмен зейнетақы тағайындалады (ағымдағы жылы 19 066 теңге).
2013 жылы ... ... ... (1 ... жағдай бойынша) 32 582 теңгені, БЗТ ескере отырып - 41 912 құрайды.
Белгіленген жағдайларға қарай ынтымақты ... ... және ... ... 2043 ... ... ... әйелдер үшін 2018 жылдан бастап, ерлер үшін 2023 жылдан бастап зейнетақыны есептеуге ... ... ... ... байланысты зейнетақы толық емес және үнемі азайып отыратын мөлшерде тағайындалатын болады.
Анықтама үшін: ынтымақты зейнетақы 2012 жылы ... ... ... алушылардың саны 104 мың адамды құрады. Оның ... 91,2 мың ... ... ... ... ал 12,7 мың ... ... санынан 12% ) толық емес мөлшерде тағайындалған.
Жинақтаушы зейнетақы қорларынан (ЖЗҚ) төленетін жинақталған зейнетақы жалақыдан 10% мөлшерде міндетті ... ... ... ... ... ... жүйесінің қатысушыларына төленеді.
Зейнетақы жинақтарының мөлшері зейнетке шыққаннан кейін 18 жыл ... ... ... ... ... ең ... ... зейнетақы төлеуге жететін болса, әйелдер 50 жаста, ал ерлер 55 жаста зейнетақы ... ... ... ... аз ... жинақтау жүйесінің қатысушылары өздерінің жинақтарын аннуитет (сақтандыру) компаниясына ауыстырумен зейнетақы аннуитетін сатып ала алады. Зейнетақы аннуитетінің ... ... ... ... жағдайда мирасқорлық құқығынсыз ең төмен зейнетақы мөлшерінде өмірлік зейнетақыға кепілдік беріледі.
Жинақтаушы зейнетақы қорларынан және сақтандыру компаниясынан (аннуитет бойынша) төленетін ... ... ... ЖЗҚ ... төлемдер мирасқорлық құқығын бере отырып, сол құқық аяқталғанға дейін, ал екінші жағдайда - өмір бойы ... ... ... ... тұрады.
Қазіргі кезде зейнетақы жинақтарының орташа мөлшері 376 мың теңгені ... ... ... ... 4 000 ... ... (тұтастай экономика бойынша орташа айлық жалақыдан 4%- ға) шамамен 901 мың зейнеткерге төленді.
Сарапшылардың есебі ... ... 30 жыл ... зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі болған және зейнетақы жарналарын тұрақты ... ... 12 рет) ... ... ... (жалақыдан кемінде 40% мөлшерде) алуға болады. Осындай стандарттармен салыстырғанда жинақтаушы зейнетақы жүйесінен төленетін бұрынғы төлемдер аз, бұл екі ... ... ... ... ... небары 15-ақ жыл) және зейнетақы жинақтарының инвестициялық табыстылығының төмен болуымен түсіндіріледі.
Бірінші себепке келетін болсақ, онда ... ... ... ... ... ... және ол сақталған жағдайда, осылайша болашақ зейнеткерлердің зейнетақы ... ... ... әсер ... ... ... - зейнетақы активтерін тиімді орналастыру және олардың ... ... ... жағдайлар жасау есебінен жинақтаушы зейнетақы жүйесінің тиімділігін арттыру - уақыт еншісінде.
Қазақстанда зейнетақы ... ... бір ... осы ... 15 жыл ... ... әлеуметтік экономикалық өркендуі, екінші жағынан - азаматтардың 1 қаңтар 1998 жылға дейінгі ... ... ... байланысты ынтымақты зейнетақы жүйесінен (мемлекеттен) берілетін зейнетақының көлемінің азаюы. Макроэкономикалық жағдай.
Жұмыспен қамту серпінділігі, оның ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы жүйесі (ЖЗЖ) дамуына әсер ететін факторлардың бірі болып табылады. Егер 1998 жылы халықты ... ... ... ... белсенді халықтың 86,9%-ың құраса, бүгінде ол 94,7%-ға тең, ал жұмыспен ... ... саны осы ... 2,4 млн. ... және 8,5 млн. ... құрайды.
Жұмыспен қамтылған халықтың табысы да артты. Бір қызметкердің орташа айлық жалақысы экономика бойынша соңғы 15 ... 8 ... ... және ... жылғы ақпанда 98 736 теңгені құрады.
Егер, 2001 жылға қарай жинақтаушы зейнетақы жүйесіне шамамен 3 млн. ... ... адам ... ... ... ... ... аударымдары 53 млрд. теңгені құраса, ал 2012 жылы белсенді қатысушылардың саны 5,7 млн. адамға, зейнетақы аударымдары 507 ... ... ... ... ... ... жүйесіне (МЗЖ) өзін-өзі жұмыспен қамтушы азаматтардың 50% жуығы қатысып отыр.
2013 ... 1 ... ... ... ... жинақтарының жалпы мөлшері 3,2 трлн. теңгені құрады, алайда, зейнетақы жинақтарының орташа мөлшері бір қатысушыға ... 376 мың ... жылы ... зейнетақы жүйесінің енгізілгеніне 20 жыл толады. Осы уақытта зейнеткер жасына жеткен зейнетақы жүйесінің ... ... ... ... ... және ... ... жүзеге асырған табыстарына сәйкес зейнетақы алуға құқығы бар. Осы орайда, 20 ... ... ... жаңа ... ... қатысу өтілі болған кезде толық ынтымақты зейнетақы ... ... ... ... инерциясы да сақталады.
Өкінішке орай, ЖЗҚ-дан төленетін зейнетақы төлемдерінің деңгейі ағымдағы жылдың ... ... ... орташа айлық жалақының (ОАЖ) шамамен 4%-ын ғана құрады. Қалыптасқан жағдайдың себептері зейнетақы жүйесінің айтарлықтай жетілдірілмеуі шеңберінен шығады.
Бұрынғы табыстарды ... ... ... ... көп ... қор ... ... және зейнетақы активтерінің тиімді инвестициялау мүмкіндіктерінің шектелуіне негізделген.
Бүгінгі таңда қор нарығы зейнетақы активтері өспелі ағымын тиімді орналастыруға және қабылдауға дайын емес ... ... (жыл ... МЗЖ сомасы шамамен 2,5 млрд. АҚШ $ құрайды).
Зейнетақы активтерінің 45,3 % мемлекеттік құнды қағаздарға салынып отыр ... ... ... табыс инфляция деңгейімен салыстырғанда едәуір төмен.
Анықтама үшін: ... ... ... (Чили, Бразилия, Аргентина) ЖЗЖ қызмет еткен алғашқы жылдары салушылардың зейнетақы активтері инфрақұрылымдық жобаларда - аэропорттар, автокөлік және ... ... ... ... ... инвестицияланды, 10-15 жыл ішінде олардың құнының орны толтырылды.
Ол уақытқа ... ... ... және ... ... жеткен және 1998 жылғы 1 қаңтарға еңбек өтілі бар (кемінде 6 ай) адамдар үшін ... ... ... ... ету үшін ... жүйе ... атап ... жөн.
Бұл ретте толық зейнетақы тағайындау үшін әйелдер үшін 20 жыл, ерлер үшін 25 жыл міндетті еңбек өтілі ... ... ... ынтымақты зейнетақы 930 мың адамға (зейнеткерлердің жалпы санынан 53%) тағайындалды, олардың 95% ... ... ... бар екенін растады, 5% толық емес еңбек өтілі бар. Соңғы жылдары толық емес ... ... бар ... ... артқаны байқалады: мәселен 2006 жылмен салыстырғанда жаңадан қосылған зейнеткерлердің ... ... ... үлес ... екі ... ... артты: айтар болсақ 5%-дан 12%-ға дейін.
Ынтымақты зейнетақы мөлшерінің кемуі 2018 жылға ... ... ... одан ... ... ... ... барлық адамдарда толық ынтымақты зейнетақы тағайындауға қажетті еңбек өтілінің болуымен байланысты ол өте елеулі болады.
Қазіргі уақытта ынтымақты зейнетақының кемуі болжанған ... ... ... көбінесе базалық зейнетақымен өтеледі.
Зейнетақы жүйесін жаңғыртудың мақсаты мен ерекшеліктері:
Зейнетақы төлемдерін еліміздегі өмір сүру деңгейіне сәйкес өсуін қамтамасыз ету.
Зейнетақымен ... ... ... ... ... ету.
Жаңғырту зейнетақымен қамсыздандырудың көпдеңгейлі жүйесін сақтай отырып жүзеге асырылады. қажетті және өзара байланысты өзгерістер базалық деңгейде жүргізілетін ... ал ... ... - ... және ... және ерікті құрамдас бөліктерде жүргізіледі.
Өзгерістер кезең-кезеңімен кең талқылауға салынады және ашық түрде пікірталас ... ... ... мен зейнеткерлердің қандай топтарына бағытталатын болады?
Зейнетақымен қамсыздандыру мәселелерінің ерекшелігі барлық және әрбір адамға қатыстытылығында: бүгінгі зейнеткерлерді де, болашақ зейнеткерлерге де, ... мен ер ... ... ... мен ... ... және ... орай, алдағы өзгерістер мемлекеттің, жұмыс берушінің және тікелей азаматтардың зейнетақымен қамсыздандыру мәселесі бойынша қажетті жауапкершілігін көтеруді көздейді.
Жаңғыртуда қолданылатын жаңа ... ... өз ... ... ... ... ... еңбек жағдайлары зиянды және ауыр жұмыстардағы адамдарға; жинақтаушы ... ... ... ... ... ... дамытуға жауапты мемлекеттік органдар
ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі зейнетақы жүйесін жетілдіру бағыттарын әзірлеу, оларды іске ... ... ... ... және ... ... түзету қорытындыларына талдау жүргізу, жаңа өзгертулердің енгізілуін бақылауды әзірлеу бөлігіне жауап берін болады.
ҚР ... ... ... (ҚР ... ХБ өкілдері, қаржылық нарық қатысушылары мен тәуелсіз сарапшылар) - инвестициялық стратегиялар және ... ... ... ... ... алу ... ... әзірлеу саласында жұмыс жүргізеді.
ҚР Ұлттық Банкі зейнетақы активтерін басқаруды және инвестициялауды, зейнетақы активтерін басқару жөніндегі ұйымдардың ... ... іске ... бақылауды жүзеге асыратын болады.
Жаңғырту бағыттары
ҚР Парламенті Мәжілісіне енгізілген заң жобасы аясында бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорын (БЖЗҚ) құру және ... ... ... ... ... ... ... ҚР Үкіметінің жанындағы ведомствоаралық комиссиясымен талқылауға төмендегідей мәселелер енгізілді:
- тұрғындарға ... ... ... ... ... ... ... ең төменгі кепілдік жүйесін өзгерту;
- зейнетақы жасын біріздендіру;
- еңбек жағдайлары ерекше жұмыстарда істейтін ... ... ... ... кәсіптік жүйесінен ерікті жүйеге өтуі.
II-БӨЛІМ.ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ЗЕЙНЕТАҚЫМЕН ҚАМСЫЗДАНДЫРУ НЕГІЗДЕРІ.
2.1. ҚР ... ... ... ... ... ... ... кезде жатқан экономикадағы түбегейлі өзгерістерге байланысты әлеуметтік қорғау саласында ... ... ... ... үшін ... ... айналды. Көптеген басымдықтар, бағдарлар, түсініктер өзгерді.
Жалпы халықтық ... ... және жеке ... ... ... ... ... жалғыз жұмыс берушіден жеке меншік иеленушілікке көштік. Онда жалдамалы қызметшілер пайда болып, олардың мәселелерін шешу орталықтан жүрмей, ... ... ... Мемлекет бүкіл халықтың қорғаушы мен қамқоршылық рөлін атқармады. Тәуелсіздік алған әр елдің айырмашылығы - ... ... ... таңдауда болды.
Еліміздегі әлеуметтік қорғау және әлеуметтік қамсыздандыру жүйелерін реформалау 1996 жылдан басталды. ... ... ... ... мен ... ... ... алғашқы заң шығарушылық бастама көрініс берді. Бірақ зейнетақы жүйесін түбегейлі өзгерту емес ... ... ғана ... ... ... ... Чили тәжірибесіне негізделіп жасалды. Ол елдегі зейнетақымен қамсыздандыру жүйесін реформалаудың нәтижесі капитал мен ... ... ... ... ... ... ... экономиканың едәір өсуіне қол жетті. Қазақстан және Чили зейнетақы реформасын жүргізудің шарттары көбіне ұқсас ... ... ... ... ... бар. ... ... реформаланған жүйе шеңберіндегі зейнетақылық сақтандыру табиғаты, зейнетақы төлеуге шығындардың жоғары деңгейі және бірыңай зейнетақы ... ... ... ... ету, сонымен қатар соңғыны АҚсартудың келешексіздігі жатады. Ал, айырмашылықтары орталықтанған жоспарлаудан ... ... ... мен ... мәселелердің көптігі, сонымен қатар өтпелі экономикалы жаңа елге зейнетақы жүйесі жұмысшыларын қамту.
Қазақстан демократиялық мемлекет ретінде Чили ... ғана ... оның ... ... жетістіктерін талдамалап, игереді.Сонымен, зейнетақымен қамсыздандырудың жинақтаушы жүйесін реформалаудағы Чили жетістіктерін талдап, жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... ... дамыту қажет, яғни сол арқылы еліміз экономикалық және әлеуметтік жағынан дамиды. 1997 жылдың наурызында зейнетақымен ... ... ... ... ... баспасөзде жарияланды.Бүкіл халықтық талқылау барысында ескертулер мен ұсыныстар негізінде зейнетақы жүйесіне қосымша құрылым ... ... ... ... қоры ... Оның құрылуы өтпелі кезеңде халықтық жинақтаушы зейнетақы жүйесіне деген сенімін арттырды. жаңа ... ... ... ... ... маусым айында қол қойды, ал1998 жылдың қаңтарынан ... ол ... ... ... ... ... мен жинақтаушы зейнетақы қорларының қалыптасу кезеңі болып ... ... ... осы жылдарда елеулі нәтижелерге жетті. 2004 жылдың бірінші сәуірінде зейнетақы қызметтерінің нарығында он алты жинақтаушы зейнетақы қоры ... оның он үші ашық ... емес ... зейнетақы қоры, екі корпоративті және мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры. Жеті ... ... ... ... Республиканың барлық облыстарында алпыстан астам филиалдары мен өкілдіктері және жүз отыздан астам жоғары агенттік пункттері бар. Салымшылар саны 4,76 ... ... оның 54 ... ... емес ... ... ... зейнетақы жинақтарын салды. Зейнетақы жинақтарының көлемі 200,4 миллиард теңгені құрады.
2006 жылдың бірінші сәуірінде 187,3 миллиард теңге зейнетақы активтері ... ... ... ... ... ... емес жинақтаушы зейнетақы қорында 53,5 мың теңге, ал мемлекеттік жинақтаушы зейнетақыы қорында 28,6 мың теңгені құрады. Жалпы қазіргі зейнетақымен ... ... ... туралы заң негізінде
Зейнетақы қорлары ақшаны иеленбейді, олар банк-кастодианда сақталады. Қорларға зейнетақы активтері мен жарналарын инвестрлеуге тиым салынған, бұл ... ... ... ... ... ... ... зейнетаақы активтерн басқару компаниясы және банк-кастодианмен келісім-шарт бекітуі тиіс мемлекеттік емес зейнетақы қорлары салымшыларының ақшалай қаражаты қозғалысының ... - ... ... ... ... емес ... қорлары салымшыларының ақшалай қаражаттары қозғалысының құрылымдық - функционалдық
1-зейнетақы жарналарын транзитті шотқа аударады,
2-қор шотына аударады,
3-қор активтерін алмастыруды мақсатты ... ... ... тапсырыс береді,
5-мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы қоры ның активтері
6-инвестициялық табыс
7-табыс салығынан соң зейнетақы төлемдері,
8-есеп жүргізіп, қор ... ... жайы және ... активтерін басқару коипаниясының қызметтері туралы ақпараттандырады.
Банк - кастодиан, зейнетақы активтенрін басқару компаниясы. Бір-біріне қатысты өз іс ... олар үш ... ... келісімнің ережелерін басшылыққа алады, онда әр қатысушы жақтың құқықтары мен міндеттері және барлық туындайтын құқықтық қатынастар ... ... ... қоры - бұл салымшылардың зейнетақылық жарналарын жинауды және жинақтарды алушыларға ... ... ... ... тұлға. Қор зейнетақылық келісім шарт жасайды, салымшылармен ұдайы жұмыс істейді, түскен зейнетақы ... ... ... және өз ... мен ... ... ұйымның алдында есеп беріп отырады. Зейнетақы қоры жинақтаушы зейнетақы ... ең ... ... ... ... тек ... ғана келісім шартқа отырады. Зейнетақы активтерін басқару компаниясы- жинақтаушы зейнетақы қорының зейнетақы ... ... ... жүзеге асырушы заңды тұлға. Зейнетақы активтерін басқару компаниясы айқын инвестициялық саясат ... ... ... ... қорының зейнетақы активтерін құнды қағаздар жөніндегі Ұлттық комиссияның нұсқаулары бойынша, қаржы құралдарына ... ... ... ... ... компаниясы зейнетақы активтерін ұдайы бағалап отыруға, өз жұмысы жөнінде жинақтаушы зейнетақы қоры мен құнды қағаздар жөніндегі ... ... ... есеп ... ... сол ... жыл сайын және тоқсан сайын өз жұмыстары туралы баспасөз бетінде ақпарат беріп отыруға міндетті. ... ... ... ... ... білдіреді. Бұл жинақөтаушы зейнетақы қорына клиенттердің сеніп тапсырған ақшалары мен жинақтаушы зейнетақы қоры құнды қағаздарын жауапкершілікпен сақтауға ... ... ... ... ... активтерінің мақсатты орналасуына бақылау жасайды және зхейнетақы активтерін басқау компаниясының тапсырмасы заңға сәйкес ... ... оған ... ... атап айтқанда, оны орындамауға және бұл туралы құнды ... ... ... ... мен ... ... ... хабарлауға міндетті.
Банк - кастодиан зейнетақы активтерін қордалау операцияларының барлығының есебін жүргізеді. Олардың орналасуы мен инвестициялық табысын бақылайды және ай сайын ... ... ... оның есеп ... ... және зейнетақы активтерін басқару компаниясының жұмысы туралы мәлімет беріп отырады. Жинақтаушы зейнетақы қорының тек бір ғана банк ... мен бір ... ... басқару компаниясы болуы тиіс.
Барлық аталған үш құрылым бір бірінен құқықтық ... ... ... ал ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін және бұл қаржылардың мақсатсыз жұмсалмауы үшін заңда қарастырылған. Егер ... ... ... компаниясы немесе банк-кастодиан өз қызметтерін дұрыс атқармаса, жинақтаушы зейнетақы қоры кез келген уақытта олармен бұрын жасасқан келісім шартарды бұзуға ... бар. Әрі ... ... ... қоры жаңа банк ... және ... активтерін басқару компаниясымен келісім шарт жасайды.
2.2. Жинақтаушы зейнетақы қорын ұйымдастыру.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары ашық және корпоративтік болып бөлінеді. Ашық жинақтаушы ... ... ... ... істейтін және тұратын жеріне қарамастан салымшылардан зейнетақы жарналарын қабылдауды жүзеге асырады. Корпоративтік жинақтаушы зейнтақы қорлары сол қордың құрылтайшылары және ... ... ... бір ... ... ... ... алушы қызметкерлері үшін құрылады.
Салымшының заңды тұлғамен-акционермен еңбек шартын бұзуы корпоративтік жинақтаушы зейнетақы қорымен зейнетақы шартын бұзу үшін негіз болады.
Жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... Жинақтаушы зейнетақы қорлары уәкілетті органмен келісім бойынша филиалдар мен өкілдіктер ашуға құқылы. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... және жеке ... ашық жинақтаушы зейнетақы қорының құрылтайшылары және акционерлері бола алады. Қазақстан Республикасының заңды ... ... ... зейнетақы қорының құрылтайшылары мен акционерлері бола алады. Ашық жинақтаушы зейнетақы қорының құрылтайшылары мен акционерлері рейтинг агенттіктердің бір рейтингісі бар Қазақстан ... ... емес ... ... бола ... ... ... тізімі мен минималды рейтингті уәкілетті орган бекітеді.
Ашық ... ... ... құру ... ... бір ... ... немесе жанама түрде мұндай жинақтаушы зейнетақы қорының дауыс құқығы бар. Мемлекеттік кәсіпорын және ... ... ... мен ... бар ... уәкілетті орган рұқсат еткен реттерді қоспағанда, жинақтаушы зейнетақы қорының құрылтайшылары мен акционерлері бола алмайды. Халықарлық қаржы ұйымдарының (Дүние ... ... құру және даму ... ... ... ... емес. Қазақстан Республикасы Ұлттық банкі белгілейтін, екінші деңгейдегі банктер депозиттеріне жиырма пайызтен артық емес, жинақтаушы ... ... ... ... ... құралдарынан басқа да зейнетақы активтерінің отыз пайызтен артық емес мөлшерде Қазақстан кәсіпорындарының корпоративті құнды қағаздарына,яғни аталатын акцияларға (Қазақстан қор ... ... ... ірі ... ... қоса ... ... жөніндегі ұлттық комиссияның сәйкес келетін шетелдік эмитенттердің мемлекеттік емес құнды қағаздарына инвестиция салуға болады. ... ... ... құны ... ... ... ... қорларының акционерлері бірдей жауапты болып, Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілеген тәртіп бойынша инвестициялық табыс ысырабының орнын ... ... ... ... ... ... қорының құрылтайшысы бола алмайды. Жинақтаушы зейнетақы қорын мемлекеттік тіркеу, сонымен қатар олардың құрылтайшылық құжаттарына өзгерістер мен толықтырулар Қазақстан Республикасы-ның ... ... ... органдардың рұқсатымен әділет орган-дарындажүзеге асырылады. Жинақтаушы зейнетақы қорлары атауында ... ... ... ... ... ... қорының өз атауында , , , , , , , ... ... ... ... ... болсада толыық және қысқартылған түрінде пайдала-нуына тиым салынады. Атауда алушының ... ... ... алынатын табыс ставкасынын сақтандырылуы неме-се оған кепілдік берілуі айтылуға ... ... тиіс ... сөзі оның ... қорының жүз пайызі Қазақстан Республикасы Үкіметіне тиесілі ... ... ... ... ... және ... ... жүзеге асыру жөніндегі қызметті жүзеге асыруғақұқығы жоқ ешбір заңды тұлға жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... өзін ... ... тарту және зейнетақы тәлемдерінің жүзеге асыру жөніндегі қыз-метпен айналысушы ретінде сипаттай алмайды. Зейнетақы жарнала-рын тарту және ... ... ... ... ... ... ... белгілегентәртіппен уәкілетті орган лицензиялайды.
Атқарушы органның басшысы мен оның орынбасарлары, бас бухгалтер мен оның орынбасарлары, филиал мен өкілдіктің бірінші басшысы мен бас ... ... ... ... ... ... болып табылады. Жинақтаушы зейнетақы қорына жоғары білімі жоқ, заңда белгілеген тәртіппен соттыылығы алынбаған, бұрын сол адамның ... ... ... ... деп ... ... санацияға ұшыратылған, мәжбүрлеп таратылған заңды тұлғада басшы қызметкер немесе лауазымды адам болған, белгілеген тәртіпте біліктілік емтиханын тапсырмаған, Қазақстан Республикасы ... ... ... адам басшы қызметкер бола алмайды.
Жинақтаушы зейнтақы қорының зейнетақы жарналарын жинауды жүзеге асыруға, өзінің қызметі үшін комиссиондық сыйақылар алуға, зейнетақы шартының ... ... өзге де ... ... асыруға құқығы бар. Жинақтаушы зейнетақы қорларыалушыларға Қазақстан Республикасы Үкіметі белгілеген тәртіппен зейнетақы төлеуге, жинақтаушы зейнетақы қаражаттары мен ... жеке ... ... жүзеге асыруға, салымшы мен алушыға кемінде жылына бір рет, сондай-ақ оның сұрануы бойынша оның жинақталған зейнетақы қаражатының ... ... ... ... алушының жинақтаушы зейнетақы қаражатының жайын ақпараттық құпиялылығын қамтамасыз етуге, Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес зейнетақы заңдары мен зейнетақы шарттарының ережелерін ... үшін ... ... ... өтініші бойынша оның жинақтаған зейнетақы қорынан екішісіне аударуға, зейнетақы активтерін басқару жөніндегі компаниямен зейнетақы активтерін инвестициялықбасқаруға шарттар ... ... ... құралдарындауәкілетті орган белгілеген тәртіппен қаржы есебін және өз ... ... өзге ... ... бұл ... ... зейнетақы қорына салымдар бойынша табысы жөнінде кепілдіктер немесе уәделер орын алатын ақпараттарды, сондай-ақ заңдармен ... тиым ... өзге де ... ... ... ... ... зейнетақы қорымен зейнетақы шартын жасасқан азаматтарға тең жағдайларды қамтамасыз етуге міндетті.
Салымшылардың құқықтары мен мүдделерін қорғау мақсатында жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... реттеу жөніндегі уәкілетті орган белгілейтін құндықағаздармен басқа да қаржы құралдарын қоспағанда, жылжымалы және жылжымайтын мүлікпен сауда ... ... ... ... ... ... ... басқа құнды қағаздар шығаруға тиым салынады. Жинақтаушы зейнетақы ... ... ... және ... ... ... мақсатында пруденциалды нормативтерді бекітеді. Пруденциалды нормативтердің тізімін, олрдың нормативтер мәнін, еептеу әдісін, ... ... ... ... және ұсыну мерзімін уәкілетті орган бекітеді.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары заңдарды бұзған жағдайда ... ... ... ықпал ету шараларын қолдануға анықталған кемшіліктерді белгіленген мерзімде жою туралы орындалуы міндетті жазбаша ұйғарым ... ... ... ... басшы қызметкерлерін қызметтен алу туралы орындалуы міндетті жазбаша ұйғарым беруге, жинақтаушы зейнетақы ... ... ... қызметтен алу туралы акционерлер алдына меселе қоюға, заңдарда белгілеген тәртіппен айыппұлдар салуға және өндіріп алуға, лицензияны тоқтата тұруға ... ... ... құқылы.
Уәкілетті орган өздеріне қатысты ықпал ету шараларын қолданған жинақтаушы зейнетақы қоры не тұлға оның іс-әректіне сот тәртібімен шағымдануға құқылы. ... ... ... қайта құру уәкілетті органның рұқсатымен акционерлердің жалпы жиналысының шешімі бойынша қосу, біріктіру, бөлу, бөліп шығару, ... ... ... ашық ... ... құрылуы, өзгеруі түрінде жүзеге асырылады. Жинақтаушы зейнетақы қорларының қайта құруды жүргізуге құжаттар қоса тіркеледі: жинақтаушы зейнетақы қоры акционерлері жалпы жиналысының оны ... құру ... ... қайта ұйымдастырудың көзделіп отырған шарттарын, нысандарын, тәртібі мен мерзімдерін баяндайтын құжаттар, қайта құру нәтижелерінің қаржылық болжамы, соның ішінде жинақтаушы зейнетақықорын ... ... ... ... тұлғалардың оны қайта құрғаннан кейінгі есептік балансы. Уәкілетті орган жинақтаушы зейнетақы қорын қайта құруға рұқсат алу ... ... ... ... топтамасы табыс етілген күннен бастап бір ай ішінде қарауға тиіс.
Қайта құрылатын қор уәкілетті органның қайта құруды жүргізуге рұқсатын алған ... ... екі ... ... ... хабардар етуі ресми баспасөздерде тиісті жарияланымдар беру жолымен өзінің барлық ... мен ... ... ... ... ... міндетті.
Уәкілетті органның қорды қайта құруға рұқсат беруден мына негіздердің кез келгені ... ... қор ... жалпы жиналысының тиісті шешімдері болмауы, көзделіп отырған қайта құрдың нәтижесінде салымшылар мен ... ... ... ... ... ... ... нәтижесінде монополияға қарсы заңдар талаптарының бұзылуы бойынша бас тартылады.
Жинақтаушы зейнетақы қоры уәкілетті орган рұқсатымен жинақтаушы зейнетақы қоры акционерлері ... ... ... Қазақстан Республикасының заң актілерінде көзделген жағдайларда соттың шешімі бойынша таратылуы мүмкін. Уәкілетті орган қорды тарату туралы сотқа талап қоя алады.
Ерікті және ... ... ... ... ... ... 45-бабы 3-7 тармақтарында белгіленген ерекшеліктер ескеріле отырып, Қазақстан Республикасы заңдарында ... ... ... ... ... алу туралы өтінішін өкілетті орган акционерлердің жалпы жиналысының ерікті ... ... ... ... ... туралы шешім қабылданған күнге зейнетақы активтерінің бағалануы, зейнетақы активтерін тапсырудың және қордың өз қызметін тоқтатуға дайындаудың мерзімдері мен кезеңдері туралы ... ... ... ... іс шаралар табыс етілген күннен бастап бір ай ішінде қарауға тиіс. Уәкілетті ... ... ... ... ... ... жағдайда қорды тарату комиссиясын құрады, оның құрамына уәкілетті органның бір өкілі ... қор он ... ... қор ... ... алушылар мен салымшыларды арнаулы хатпен және бұқаралық ақпарат құралдары ... ... ... міндетті. Тарату комиссиясы таратылатын қор зейнетақы активтерін, оның зейнетақы шарттары бойынша міндеттемелерін уәкілетті ... ... ... ... қорды өздігінен таңдауға құқылы.
Тарату комиссиясы бекітілгеннен кейін жеті күн мерзімінде тарату балансы мен есебін уәкілетті орган мен Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... Таратылатын жинақтаушы зейнетақы қоры несие берушілердің талаптарын Қазақстан Републикасының ... ... ... зейнетақы активтерін тапсырғаннан кейін қанағаттандырады. Жинақтаушы зейнетақы қорын тарату комиссиясының қызметін бақылауды уәкілетті орган ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы Зейнетақы нарығының құрылымы Жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ...
Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры
0
1
Жинақтаушы зейнетақы қорлары
11
9
- оның ішінде зейнетақы активтерін ... ... ... жүзеге асыратындар
11
7
Жинақтаушы зейнетақы қорлары филиалдарының саны
120
88
Республика өңірлеріндегі ... саны
0
0 ... ... ... ... жүзеге асыратын ұйымдардың саны
13
11
Кастодиандық қызметті жүзеге ... ... бар ... саны
10
11
- оның ... ... зейнетақы қорларының кастодиан банктері
6
5
2013 жылғы қаңтар-наурыз айларындағы ЖЗҚ ... ... ... өсімі (мың теңге).
БЖЗҚ-ның жиынтық инвестициялық портфелі:
III БӨЛІМ. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖҮЙЕСІНІҢ НЕГІЗГІ МӘСЕЛЕРІ ЖӘНЕ БОЛАШАҒЫ.
3.1 ... ... ... ... мен ... зейнетақы қорларының зейнетақы реформаларының үшінші жылында қызметінің рефрмаларының үшінші жылында қызметінің нақты нәтижелерімен қатар, ... ... ... ... ... бірнеше рет айтылған күрделі проблемалары да бар.
Жинақтаушы зейнетақы қорының басты проблемаларының бірі - жинақтаушы зейнетақы қорлары қызметін бақылауды жетілдіру. ... ... ... ... жағдайы мен жинақтаушы зейнетақы қорының сенімділігін анықтайтын негізгі көрсеткіш капиталдың адекваттылығы болып табылады. Экономикалық негізін қамтитын минималды нормативті ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қорының қызметін реттейтін Комитет бойынша реттелуі қажет. Қазіргі уақытта Комитет енгізуде, ол қорлардың резервтік капиталды қалыптастыруын ... ... ... ... ... керек міндетті нормалары мен шектерді тағайындайды. Сондай - ақ, меншік құралдарының жеткіліктілігін көрсететін коэффиценттер және меншік құралдарын салудың, ... ... ... ... ... осы қызметтер жинақтаушы зейнетақы қор қызметін реттеу бойынша Комитет жағынан жинақтаушы зейнетақы қор қызметін тиімді ... және ... ... ... Бірақ, бүгінгі күні қолданып жүрген жинақтаушы зейнетақы қор қызметін ... ... ... ... ... қызметін қажетті бақылау мен реттеу талаптарына жауап бере алмайды. Жинақтаушы зейнетақы жүйесі салымшылардың мүддесін, зейнетақы қорын, зейнетақы активтерін керекті ... ... және ... ... ... әрі ... жауап беріп, оған үйрену үшін бастамалық, кәсіби, шығармашылық, икемді және жауапкершілікті реттеу және бақылау ... ... ... ... үш ... ... арасында бақылауды жүзеге асыру бойынша функцияларды бөлу ... ... ... ... жауап бере алмайды және тиімсіз болып табылады. Жүйені ... және ... ... ету үшін ... ... жақсы қаржыландырылатын кәсіби жинақтаушы ұйым құру қажет. Қазіргі ... кез - ... ... ... үшін Комитет Еңбек және ҚР халқын әлеуметтік қорғау министрлігінен келісім алуы ... ол оның ... ... ... ... ерекшеленбейді және мемлекеттік емес жинақтаушы зейнетақы жүйесі қатысушыларының мүдделеріне жауап бермейді. Осындай ... ... ... ... ... ірі проблемалардың тәукелі, мүдделер қайшылықтары туындауы мүмкін.
Сондықтан бақылаушы органмен нақты шешімдердің бірі, жинақтаушы зейнетақы қорының қатысушыларының қызметін бақылайтын, жинақтаушы ... ... ... ... ... ... ... жетілдіру.
Бүгінгі таңда көпшілік шешімдер заң саласында өзбетімен және ... ... ... ... ... қатысушыларының пікірі есепке алынбайды, есепке алынса да тек қағаз жүзінде. Мысалы 2004 жылы 29 ақпанда Әділет министірлігінде ҚР жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... ... ... өзгертулер мен толықтырулар тіркелген оған сәйкес ашық және корпоративті жинақтаушы зейнетақы қорының минималда жарғалақ капиталының мөлшерін сәйкесінше 180 және 50 млн. ... ... ... Бірақ, осы күнге дейін мұндай шешімнің неге байланысты қабылданғаны, мұндай нақты санның қайдан пайда болғандығы ... ... ... ... ... ... ... проблемалардың бірі зейнетақы инвестициясы нарығының шектеулі болуы. Зейнетақы жанақтарын экономикасының нақты саласына ... ... ... ... ... ... дамуына байланысты қатаң шектелген. Қазіргі уақытта зейнетақы қорларының инвестициялық қызметі жоғары табыспен ерекшеленбейтін мемлекеттік қағаздар мен банк ... ... ... ... ... реформалау шеңберінде стратегиялық мәселелер болып қор нарығын дамыту және мекемелендіруді жүргізу табылады. Мемлекеттік емес ... ... ... ... ... ... қағаздар нарығының ынталандырады деп күтілген болатын. Бірақ жинақтаушы зейнетақы қоры ... ... ... қағаздарға инвесициялауда қойылған талап, олардың салымдарын тек категориялы бағалы қағаздарға ғана шектейді, ал, ... әлі ... ... ... ... ... құрылымында мемлекеттік бағалы қағаздар үстемдік етуде, 2004 жылы 1 науырызындағы жағдай бойынша, зейнетақы қорларының зейнетақы активтерінің 95% мемлекеттік бағалы ... ... ал 2009 жылы бұл ... 48,88% ... ... отырғандай зейнетақы активтерінің мемлекеттік бағалы қағаздар инвестициялану көрсеткіші 5 жыл ішінде айтарлықтай (2 есе) ... ... ... ... ... жоқ, ал ... туекел ҚР Қаржы министірлігінің өз міндеттемелері бойынша дефолты ... ... ... ... ... ... ағымдық зейнетақы төлемдерімен алынған мемлекеттік бағалы қағаздардан құралдардың кліп түспеуі нәтижесінде қордың зейнетақы ... ... ... ... ... нақты секторын дамытуға араластырылмайды. Қазақстандағы зейнетақы реформаларының басты мәселелерінің бірі ... ... ... ... ... және индустриалды саланы дамыту болып табылады, бұл мәселелер қазіргі уақытта инвестициялық бағдарламаны дұрыс жеткілікті болмауы және қор ... ... ... ... ... және ... күтулер ерікті зейнетақы салымдарының санының өсуін тежеуде. Зейнетақы қоры активтері салымшылардың жинақтаушы ... ... ... ... салу- салмауына байланысты. Оларды ынталандырудың бір жолы инструменттердің инвестициялау мүмкіндіктерін ... ... ... ... ... ... салымшылар жағынан қызығушылықтың төмен дәрежесі екі түрлі себеппен түсіндіріледі: ерікті зейнетақы ... ... ... ... және ... ... таңда мемлекеттің жинақтаушы зейнетақы қоры жекешелендіру мәселесі қарастырылуда, жекешелендіру-бұл ҚР 01.06.99. №683 ҚР ... ... ... ... ... ... қорын күтіп тұрған нақты даму болып табылады.
Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры жою ... ... ... ... қор ... да, ... ... қаржы жағдайына да кері әсер етуі мүмкін. НКЦБ-ның мәлімдеуі бойынша мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қорының зейнетақы активтерінің жалпы көлемінде 25-30 %-ға ... ... ... онда ... ... ... қоры ... немесе мәжбүрлі түрде жойылады. НКЦБ председателінің болжамы бойынша, алдағы уақытта республикада тиімділігі төмен шағын зейнетақы ... ... және ... ... қол ... үшін ... ... зейнетақы қоры біртіндеп бірігуі есебінен зейнетақы қорларының саны азаяды.
Жинақтаушы зейнетақы қоры қатысушыларының қызметінде менеджмент сапасы ерекше ... ... ... ... ... ... сапасы жұмысшылардың профессионалдық дәрежесімен анықталады. Сондықтан олардың жұмысына деген талап артуы қажет. Өкінішке орай қазіргі ... ... ... ... ... ... әлсіз ұйымдастырылған.
Жинақтаушы зейнетақы нарығының дамуына әсер ететін негізгі факторладың бірі жинақтаушы зейнетақы нарығының ақпаратпен қамтамасыз етілуі.
Қазіргі жүйе ... ... да, ... ... нарығының қатысушыларын да жеткілікті ақпаратпен қамтамасыз етпейді. Сонымен ... онда бір ... ... есеп беру ... көп, оның өзі ... ... ... Сондықтан жаңа сапалы есеп беру және зейнетақы ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ететін жүйе қажет, ло келесілер есебінен іске асырылады:
1. жинақтаушы ... ... ... ... ... ... арқылы әлектронды түрде есеп беру және оны қалыптастыру жеделдігін қамтамасыз ету. ... ... ... есеп беру ... ... оңай қол жетімді және шындыққа сай болуы.
3. нормативтік ... ... ... ақпараттар құпия, ал қандай ақпараттарды кімдерге беру, кімдерге бермеу туралы құжаттар әзірленуі қажет.
4. ЗАБК, жинақтаушы зейнетақы қоры және ... ... ... ... ... ... ... шешу. ... ... ... НКЦБ және ... ... біріккен ақпарат орталығын ашу туралы келісімге қол қойылған./21/
Бүгінгі таңда ... ... ... ... механизмі оның мақсаты мен мәселелері туралы ақпараттармен дұрыс қамсыздандырылмаған. Бұның себебі түсіндіру жұмыстарының әлсіздігі, оқулықтарының кең таралмауы, және т.б ... ... ... ... ... да ... қосымша дефицит қылып, қосымша проблемалар туындатуда.
Қазақстанда жинақтаушы зейнетақы нарығының қалыптасуы жүріп жатыр, оның ажырамас бөліктері банктік және сақтандыру нарықтарын, ... ... ... ... ... ... беру және ... да қызметтерді дамыту болып табылады. Кеңес беру қызмет саласында актуарлық бағалауерекше орынға ие. Зейнетақы қорын актуарлы бағалау - бұл ... және ... ... ... ... ... салым ықтималдығы мен қордың ықтимал зейнетақы төлемдерінің мөлшерін бағалау болып табылады. Сондықтан жинақтаушы зейнетақы қорларының Ережесіне актуарлы еспті ... ... ... бір ... табылады, әсіресе қорлар мемлекеттік емес зейнетақы төлеуге көшу барысында.
Зейнетақы жинақтарына сақтандыру нарығының ... ... ... ... ... ... ... жаңа нарығының шеткіліксіз болып тұрған компоненті зейнетақы жинақтарын сақтандыру. Жекеменшік зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесі бірнеше жылдар бар елдерде, ... ... ... жеке ... ... қорындағы барлық жинақтарын аннуитет, яғни өмір бойы рента төлеп отыруға ауыстырып ... ... ... ... ... адам өзі ... ... бойынша, белгілі жылдарға бөліп есептелген зейнетақы қорынан төлем түрінде де өздері қалаған нұсқада ала алады. ... ... ... ... зейнетақы нарығының басты саласы болып табылады, бұл ... ... ... ... ... ... ... шығу барысында өмір бойы зейнетақымен қамтамасыз етілетіндігіне салымшылардың сенімі болмайды.
Қазіргі уақытта зейнетақы жүйесін әрі қарай дамыту туралы мәселелер ... ... ... ... мақсатында дүниежүзілік банктен бағдарламалық зәлім алу жөніндегі шараларды жүзеге асыратын ведомства ... ... ... ЖЗҚ әрі ... ... концепциясын әзірлейтін жұмыс тобы құрылды. Бұл органдардың қызметі қазір ешқандай әсер етпесе де, елімізде жинақталушы зейнетақы реформаларын ... ... ... ... жасалған қадам. (болғанын қалаймыз).
Тәуелсіз мемлекеттер достастығы елдер арасында ҚР-сы ең алғаш болып халықты зейнетақымен ... ету ... ... бір ... ол ... қамтамасыз ету жүйесінен Жинақтаушы Зейнетықы жүйесіне көшу болды.Бұл әр бір ... ... ... ... ... ... жүйесіне көшудің басты себебі әлеуметтік қамтамасыз ететін, соның ішінде қартайған, яғни жасы бойынша зейнетке шықан адамдардың көбеюі еді.Жаңа Жинақтаушы ... ... ... ... ... ... дейінгі реформаның басты принциптері келесідей:
- Зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесін мемлекеттік реттеу
- әр тұлғаның өз еркімен ЖЗҚ-н таңдауға мүмкіндігі
- минималды зейнетақының ... ... ... ... ... халықтың өз жалақысынан Зейнетақы қорына салымдардың салыну міндеттілігі
- еңбекке қабілетті азаматтардың қартайған шақтағы ... ... ... - ң ... және ... жасай отырып ЖЗҚ-н инвестициялау қолайлығы
- әр азаматтың еркі бойынша қосымша салымдары арқылы зейнетақымен ... ету ... ... ... ... ... ел экономикасына үлесінің қосылуы
ҚР-ғы ең алғаш ЖЗҚ-ы 1998 жылы ... ... ... ... даму үстінде.ЖЗК-ы келесі әлеуметік мәселелерді шешуге өз үлесін қосады:
Ол салымшылардың зейнетақылық салым төлемдерінің ұзақтылығына және жалақысына байланысты өте тиімді және ... ... ... ... ... кепілдік беретін ұйым.
Жасы бойынша зейнеткерлерді әлеуметтік қамтамасыз етуге мемлекеттің және салық төлеуші ... ... ... экономикалық өндірістік базаларының модернизациялануы арқылы ұзақ мерзімдік инвестицияның қалыптасуы және бәсекеге қабілеттілігінің ... ... ... бойынша ел азаматтарының салымдарының 648мың миллиард теңге қаражаттары жинақталған.Бұл қаражтарды мемлекеттің ... әр ... ... ... ... қаржыландыру, екінші деңгейлі банктерге салымдар арқылы және қаржылық ... ... ... ... бір ... қажеттілігін қанағаттандыру. Негізінен ЖЗҚ - ң қалыптасуы міндетті салымдар арқылы қалыптасады.Сонымен қатар ... ... ... ... өз ... ... салынған қаражаттары қосымша зейнетақыны қалыптастырар еді. Осы жағдайда азамат өзінің зейнетақасының мөлшерін жоғарлатар ... ... ... ... ... ... бойынша ЖЗҚ-ң дамуыүшін келесідей іс-әрекетер атқарылуы қажет:/13с.34/
- жүйені тек ... ғана емес ... ... ашық қолдануға мүмкіндіктің болуы
- жарналарды қолданудағы басқару жүйесіне өзгертулер енгізу
- қаржылық ағымдардың қадағаланып отырылуы
- қорлардың қаржылық жағдайын қамтамасыз ... ... ... ... және ... ... мағлұматтармен алмасып отыру
ҚР-ң басты мақсаты болып - барлық жасы бойынша зейнеткерлерді қаржымен толық қамтып,алған зейнетақысы салған ... тең ... ... ... жұмысқа қабілетсіз болған жағдайда еш қиналмайтындай қаржымен қамтамасыз ету Зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесіннің механизмін құру.Мұндай механизмді іске асыру үшін анық және ... ... ... ... зейнетақымен сақтандыру аясында қатаң механизмнің келесі факторларын анықтауға болады: ЖЗҚ-ң міндеттілігі, қатаң капитал нарығының жоқтығы, жұмысшыға соның ішінде қатысушыларға кепілдіктің ... ... ... беру үшін ... бағдарламалардың болуы[12].
3.2 Зейнетақы жүйесiнiң ... ... және оның даму ... ... ... ретінде, ЖЗҚ, экономиканың нақты секторын инвестициялауда мүдделі болатын мемлекетке қызмет етуі тиіс. Бұл үшін ... бір ... ... Қазақстандық кәсіпорындардың корпоративті құнды қағаздарының сенімділігі артуға ,корпорация қызметі ашық, табысты, талдау үшін қол ... ... ... ... ... ... ... пайдалылық (инфляция деңгейінен төмен) экономиканың нақты секторына қаражат тартуға, экономиканың әртараптануына жағдай жасайтын ... ... ... ... ... даму стратегиясын жүзеге асыруды қамтамасыз етуге мүмкіндік туғызады. Мұнай газ, машина жасау, тамақ және ... ... ... ... ... ... құрылыс материалдары өндіріс салаларын жетілдіру экономиканың ұзақ мерзімді мамандануымен анықталады және ... ұзақ ... ... ... ... бұл ЖЗҚ ... ... институты қызметінің ерекшелігі болып есептеледі.
Жинақтаушы зейнетақы ... ... ... ... ... үй ... дамыту бағдарламасын қаржыландыруға тұрғын үй проблемасын шешуді ... ... ... ... ... ... арттыруға мүмкіндік береді, бұл ондағы объектілердің, оның ішінде тікелей тұрғын үй ... ... ... ірі инфрақұрылымдық және телекоммуникациялық жобаларды және жоғары технологияларды дамыту саласында да ... ұзақ ... ... бере ... ... қорлары жобалардың инвестициялық тәуекелдіктерінің қолайлылығын ескере отырып, ... ... ... ... шығаруы мүмкін. Инвестициялауға қатысушы зейнетақы ... ... ... ... ... бір ... ... ішкі нарықта орналастырылатындай етіп, оларға валюта жайғасьмының лимитін белгілеу қажет.
Отандық ... ... ... ... ... ... ... алу,нарықты ұстап қалу т.б.) зейнетақы қорларын кеңейтумен, соңғыларының ресурстарын салыстырмалы түрде ... ... ... ұзақ ... ... қоса ... ... қорлары құнды қағаздардың тек ... ғана ... ... сонымен бірге шетелдің қаржы нарықтарымен бірігуі тиіс. Бұл - әрі зейнетақы активтерін, әрі инвесторды таңдап алу мүмкіндігін ... ... ... ... нақты дамуды талап етеді, сондықтан капитал нарығына ... ... ... ... ... және ... үшін жаңа ... құралдарын жасау керек Зейнетақы активтеріне басқаруды жүзеге асыратын зейнетақы қорлары мен ... ... ... тұрған мәселе - олардың кемшілігі нарықтың айналуы мүмкін. ... ... ... ... ... қағаздар шығару, оларды халықаралық нарықтарда нығайту , сондай-ақ кейбір ... ... ... ... ... Зейнетақы активтері есебінен банк депозиттерінің аз мерзімі сияқты шектеулер, жұмсалымдардың кішкентай лимиті (зейнетақы ... ... 10% және ... ... ... ... 25%),зейнетақы қорларын тежейді.Сондай -ақ нарықтың жаңа құралдармен республика экономикасы үшін мынадай маңызды - ... ... және ... ... кемежайларының құрылысы сияқты инфрақұрылым жобалары есебінен молығуы ... ... ... биржадан тыс нарықта да пайдалануға болады.
ЖЗҚ салымшылардың мүдделігін арттыру үшін жинақтаушы зейнетақы жүйесіне белсенді қатыса ... ... ... ... де), ... ... және тұтынушылық кредиттерін алған немесе зейнетақыға шыққан кезде оларды жекеменшік отбасылық шағын бизнес құрган кезде т.б.кезде зейнетақы қорланымдарын ... бір ... ... жағдайда) кепілдік сомасы ретінде пайдалана алар еді.
Үкімет пен Ұлттық банкке ... ... ... теріс табыстылығына әкелетін ақша жиынын реттеу бойынша ... ... ... .Сол ... ... құнды қағаздарды сатып алу үшін шешім қабылдауға жауапкершілік зейнетақы қорларыыың активтерін басқаратын ... ... ... ... ... да ... ... инвестициялау жөнінде тәуекелдіктерді басқару және ... ... ету ... талаптарды қатайту қажет. Жинақтаушы зейнетақы қорлары мен зейнетақы активтерін ... ... осы ... тәуекелдіктерді басқару жүйесін енгізуі тиіс.
ЖЗҚ-на дербес инвестициялық шешімдер қабылдауға ... ... ... ... қорларына жұмсалымдарды әртараптандыру және зейнетақы қорларының қоржынына пайдалырақ және қауіптілігі ... ... ... ... ... істегендері жөн. Мысалы, бірінғай сыныпты эмитенттердің вексельдеріне және ... ... ... ... ... ... ... листингінде құнды қағаздардың инвесторлар мен эмитенттердің кредит ... ... ... ... ... жөн. ... жүйесінің субъектілері, атап айтқанда, зейнетақы активтерін басқаратын зейнетақы қорлары мен ұйымдары, зейнетақы қорлары мен ... ... ... төмендетуге әкелетін ... ... ақша ... іске ... тәуекелдігінің жоғары болу проблемасын көтеруде. Комиссиялық сыйақының деңгейі мен құрылымы қайта ... ... ... ... ... бәсекелестік құратын басқа қаржы институттарынан өзгеше мемлекеттік бағалы қағаздарды сатып алуға лимиттері ... ... ... болуын болдырмау үшін қызметкерлермен келісімшарт жасайтын тәуелсіз қызмет құру қажет. Бұл жеке зейнетақы шоттарын ашқан кезде ... ... ... т.б. ... береді.
Ерікті зейнетақы жарналарын тарту үшін аударым ... ... ... болатын түрлі ... ... ... енгізу ұсынылады. Халық арасында, әсіресе аймақтарда, түсіндіру жұмыстарын белсендірек жүргізу, зейнетақы қорына қатысушылар ... ... және ... ... ... керек . Халықаралық іс-тәжірибеге сәйкес, Қазақстан Республикасының Президентіне тікелей есеп ... ... ... ... қамтамасыз ету жөніндегі дербес департамент немесе комитет құру қажет.
Теориялық тұрғыдан зейнетақымен қамтамасыз ету бірін-бірі ... ... ... ... ... тұруы тиіс. Дамыған елдердің көпшілігінде зейнетақымен қамтамасыз ... ... ... үшін ... үш субъектіге жүктеледі мемлекет, кәсіпорын және азаматқа. Қазақстанда мемлекет тек ... мен ... ғана ... ... ... ... де өз ... зейнетақымен қамтамасыз ету жөніндегі қамқорлықтан босатылған. Егер кәсіпорын жалақы берген кезде еңбекті төлеу қорының 10%-ын Мемлекеттік зейнетақы төлеу орталығына ... ... ... зейнетақымен қамтамасыз етілуі олардың ... ... ... ... ... косіпорындардың зейнетақымен қамтамасыз етуді қалыптастыру мүмкіндігі қарастырылған, алайда мұны пайдалануға мүмкіндік беретін жағдайлар жасалмаған. Адам өкіметтің ... ... ... ... ... ... оған ... шыққаннан кейін өз әл-ауқатының мүдделігінен тәуелді болатын зейнетақы мен қамсыздандыру үлгісі ... ... ... ... ... барлық өңірлерінде және экономика секторында көрсетілген. Экономиканың дамуына белсенді қатысатын ... ... ... - 25-тен 55 жасқа дейінгі адамдар ... (74%). ... 25 ... ... ... - ... ал 55 ... асқан кемел жастағы адамдар - 9,4% құрайды.
Қордың жасы бойынша бөлінген салымшылар базасы, %
Қордың жынысы бойынша бөлінген салымшалар базасы,%
Қазақстанның зейнетақы жүйесін ... ... ... ... ... заттық базаға) айналдыруға мүмкіндігі бар. Тек бұл үшін жаңа нысандарды, ... ... ... т.б. ... ендіру қажет. Бұдан басқа, активтерді басқаратын ... ... ... ... ... ... төлемдерін алған сәтіндегі инфляция деңгейін ... ... ... ... ... ... ... орындау тәртібін, жеке еңбек қызметімен шұғылданатын адамдарды ... ... ... жөніндегі шараларды қарастырудағы нақты жауапкершілігін анықтау маңызды. Тек табыс алу ... ... мен ... ... ... ... ... болу керек.
Кедейшілікті жою да осы бағытқа жатады. тұжырымдамасы -- нақтылы ... ... ... ... ... ... арттыру, кедей топқа әлеуметтік кемек, олардың әл-ауқатын өз бетінше арттыру үшін мүмкіндіктер жасау жөнінде әңгіме жүргізген жөн болар. ... ... ... жұмыс күшіне бірігуі үшін мүмкіншілік берген жөн. Бұл ... ... ... өздерінің құзырлық және қызмет аясы шегін де мойнына алуы ... ... ... өсуді қолдау ұзақ мерзімді инвестицияларды, халықтың ақшалай қаражаттарын сақтау мен ... ... ... пен күрделі құрылысты жүргізуді талап етеді. Бұл үдерістердегі ЖЗҚ-ның рөлі ... болу ... ... ... ... етуі капитал нарығына оң әсер етеді, бәсекеге қабілетті өнімдерді жасауға ұмтылуы керекті қаражаты бола ... оны, ... ... ... бұл ақша жиналымының артуына және оның сал дары ретінде, еліміздің экономикалық өсуіне және ... әл- ... ... ... ... ... дамуының берілген кезеңінде экономиканың тек қана зейнетақы қорлары, ... ... ... ... салымшылар мен экономиканың нақты секторының субъектілері мүдделерінің жақындасуы ғана емес, сонымен ... ... ... ... қол ... қажет.
Кез келген осы заманғы гетерогендік жүйе сияқты, зейнетақы саласы күрделілігі түрлі дәрежедегі өзара байланысқан бөлікгерден тұратын ... ... ... Оның ... ... ... ... орналасуында және оның сырт пішіні әрі бүкіл жүйе, әрі оның жеке құрастырушылары бойынша дүркін-дүркін өзгеріп ... ... ... ... - салыстырмалы түрде жас, әрі жаңа. Ол тұрақты түрде жетілуде, ... ... ... белсенді түрде өсуде және бұл олардың қаржы қызметі нарығына қол жеткізудегі шектеуді қысқарту мәселесін көтеруге мәжбүр етеді. ... ... ... ... ... ... ... активтеріне инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын бейрезидент, егер рейтингілік агенттердің біреуінің белгілі бір рейтингі болған жағдайда ұйымның ... ... ... бола ... офшорлық аймақтармен байланысты адамдардың жарғылық капиталына қатысуы шектелген;
- ... ... мен ... ... кем ... ... бірі ... Республикасының азаматтары болуы тиіс;
зейнетақы активтеріне инвестициялық басқаруды жүзеге асыратын барлық ұйымдардың жариялаған жиынтық жарғылық капиталының 50%-нан арта ... ... ... екі ... ... ... -- ... салуды сақтау және екіншісі - шектеуді жою.
Тыйым салуды сақтау, бір ... ... ... ... ... ... жағынан -- жергілікті қаржы институттары арасында бәсекелестіктің төмен деңгейі сақталады, бұл әлемдік іс-тэжірибеге қарама-қайшы болады. Тыйым салуды жою ... жаңа ... ... құнды қағаздар нарығын жандандырады. Қарызға алу құны төмендейді және оның нәтижесі ретінде, халықаралық қаржы ... ... ... ... алда ... ... кіру жағдайында түрлі жөнсіз шектеулерді алып тастаудың маңызды мәні бар және бір қалыпсыз жүйе ретінде әрбір зейнетақы қорының өздігінен дамуын ... ... ... ғана зейнетақымен қамтамасыз ету жүйесінің түпкілікті мақсатына қол жеткізуге болады, халықтың, шаруашылық жүргізетін субъектілердің және мемлекеттің ... ... ... ... зейнетақы қорларының қызметін жетiлдiру бағытын бiз мынадай деп бiлемiз: төлемдердi өткiзу уақыты мен құнын қысқарту; төлемшiге жалпы төлем ... тек ... қате ... сол ... ... ... ... бiр мезгiлде бере отырып (бұл жөнiнде бiз жоғарыда айттық) қайтары; ... қате ... ... ... ... ... қорларымен бiрлесiп жүйелi бақылау. ЗТМО зейнетақы шарттарын жасасу жөнiндегi агент ретiнде жинақтаушы зейнетақы қорларына көрсететiн ... ... ... жақсарта алады және жақсартуға тиiс. ЗТМО-ның бекiтiлген ӘЖК және ... ... ... жұмыс берушi-төлеушi төлейтiн зейнетақы жарналарын салымшы таңдаған жинақтаушы зейнетақы қорына аударуы секiлдi қызметiн талдап ... және ... ... үлкен болып көрiнедi, бұл ретте салымшы оның мiндеттi ... ... ... ... жұмыс берушiден құпия ұстайды. Бұл салымшының өз зейнетақы қорын барынша еркiн таңдау жағдайын жасау үшiн ... ол үшiн ... ... өз қызметкерiнiң таңдауына ықпал ету мүмкiндiгiн жою талап етiледi.
Қазақстандағы зейнетақы жүйесiн ... ... ... ... ... реформалаудың мынадай принциптерiн ұсынады:
- жаңа зейнетақы жүйесi пайдалануға қолайлы әрi ... ... ... ... ... ... керек;
- жүйе тұрақты болуы керек. Зейнетақы алушыларда, жұмыс iстеушiлер де зейнетақы бiр көлемде, сондай-ақ уақытылы төленетiнiне сенiмдi болуы керек;
- зейнетақы жүйесiн ... ... ... ... аз ... керек. Яғни осы жүйенiң жұмыс iстеуiн қамтамасыз ететiн қызметкерлердi ұстауға ғана шығындалу керек.
- жарна жинауға шығын барынша аз ... ... Ол үшiн ... ... ерiктiлiгi мен жинау тәртiбi болуы керек;
- зейнетақы жүйесi экономикалық жағынан ... ... ... Оны бiр ... ... ... аса көп болмағаны жөн;
- зейнетақы барлық адамдарға бiрдей әдiл болуы тиiс. Төлем жарнаға сай, сондай-ақ iстеп жүрген кездерi табысы аз ... ... ... ... төлем жасай алмай қалған жағдайда ең төменгi зейнетақы алу кепiлдiгi болуы керек.
Бұдан басқа әр адамның жеке ... ... ол ... ... және ... қауiптен қорғалған болуы керек.
Қазiргi кезде зейнетақы жүйесiн реформалаудың тұжырымдамасы жасалып жатыр: онда үш ... жаңа ... ... Онда зейнетақы жүйесiн қаржыландыру мен төлем тәртiбi анықталуы керек.
Бiрiншi деңгей - ... ... ... зейнетақысы ағымдағы түсiмнен қаржыландырылатын, кәрiлiктi қамсыздандыру шаралары белгiленетiн, төлемнiң көлемi және оны ... жолы ... ... жасалған жүйе
Екiншi деңгей - әркiмнiң мiндеттi, жеке ... ... ол ... ... ... қорларына жиналып, инвестицияландырылатын, сөйтiп қосымша табыс әкелетiн, кейiннен қосымша зейнетақы ретiнде төлем жасайтын жүйе.
Үшiншi деңгей - толығымен ерiктi, жекеменшiк ... ... ... ерiктi түрде жиналатын, кейiннен үлесiне қарай көлемi шектелместен зейнетақы ... ... ... Бұл ... ... ... салық алынбай, инвестицияланып, кейiннен төлене бастаған қаржыдан салық алынады.
Таяудағы мақсат зейнетақы және жәрдемақы төлеу жөнiндегi мәлiметтердiң орталықтандырылған базаларын ... ... ... олар ... ... ... мен ... зейнетақыларды төлеу туралы мәлiметтердi сақтауды қамтамасыз етiп, осында төлемдердi ... ... ... шоғырланар едi. Жинақтаушы зейнетақы жүйесi қалыпты қызмет етуiнiң аса қажет бөлiгi - өмiрбақилық ... ... ... үшiн ... ... ... ... жетiлдiру тұрғысында жұмыс iстеу керек. ... ... үшiн ... табыс көзi болып қалатын кезеңде зейнетақы жинақтарының жеткiлiктi болу ... да ... жоқ. Әр ... ... ... ... туралы мүмкiндiгiнше ерте бастан ойланып, бұл үшiн жинақтар жасаудың әрқилы әдiстерiн ... ... ... ... ... ... ... қағаздар, акциялар, облигациялар сатып алу және соның ... ... ... ... ... ... керектiгiн түрлi әдiстермен жеткiзу қажет. Ол үшiн мүмкiндiктер бар, мәселен, мiндеттi зейнетақы жарналарына қосымша түрде ерiктi зейнетақы жарналарын да ... ... ... ... ... iс жүзiндегi жинақтары көп еместiгiн, ал жұмыссыздар ол-әзiр ... ... ... қатыспағанын көрсетедi.
Қорлардың жұмысын одан әрi жақсарту үшiн мынадай жолдар қарастырылп отыр - ... ... ... және оның құнын азайту , төлемшiге тек қате жiберiлген құжаттарды қайтару, зейнетақы ... ... ... отырып салымшылардың шоттарында қате кетпеуiн бақылау. Министрлiк үшiн салымшы мүддесi бiрiншi орында. Комитет аты мен затына ... ... ... ... ... жинақтау жүйесiнде мемлекеттiң саясатын жүргiзедi. Өкiлеттi орган ретiнде зейнетаққы жинақтау қорларының орнықты жұмысын қамтамасыз етiп, халықтың зейнетақы ... ... ... қорғау әрдiсiнен көрiне бiлдi.
Көпшiлiктiң сенiмiне ие болып, зейнетақы төлемдерiн сақтауға ... ... ... ғана ... те, қор да ... ... жасайды, бәрi қосылып экономиканы нығайтуға негiз қалайды, ... ... ... бiрi - инвестиция тартады.
Қазiр, тек Қазақстанда ғана емес, басқа елдерде де ... ... ... ... ... жаңа жолдары қарастырылуда. Кейбiр жылдардағы демографиялық өзгерiстер, адамдардың орташа өмiр сүру жасының ұлғаюы, туылған адамдардың ... ... ... ... ... ... Адамдардың бұрынғыдай бiр ай iшiнде отырмай, ата-аналарынан бөлек кетуi де әдетке айналған ... ... ... ... әкелiп соқты. Осының бәрi мемлекеттiк қамқорлық ауқымын ұлғайтуды талап етеді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қазіргі уақытта Қазақстанда мемлекеттік емес жинақтау зейнетақы жүйесі қалыптасуда және ... ... ... ... ... ... нарығының даму сатысын зерттеу, Қазақстандағы жинақтау зейнетақы нарығының ... мен ... ... ... ... ... қорытынды жасауға болады.
Қазақстан Республикасының зейнетақы мен қамтамасыз ету нарығының ... ... ... ... Қазақстан Республикасының 1997 жылы 10 маусымда шыққан №136-1 заңы табылады. Аталған зейнетақымен қамтамасыз етудің құқықтық немесе ... ... ... Қазақстан Республикасындағы зейнетақымен қамтамасыз етуге азаматтардың конституциалық құқығын жүзеге асыруда, меншік формасынан тәуелсіз, жеке және заңды тұлғалардың, мемлекеттік ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының әрбір азаматы зейнетақы қорын таңдауға құқылы, яғни мемлекеттік немесе мемлекеттік емес ... ... ... ... ... ... - Костодиан банктері, зейнетақы активтерін басқару бойынша компаниялары, жинақтау зейнетақы қорларын мемлекеттік реттеу және бақылау қатал түрде үш ... ... ... Еңбек және халықты әлеуметткік қорғау Министрлігінің зейнетақы қорларының қызметін реттеу бойынша комитеті, ... ... ... қағаздары бойынша Ұлттық Комиссия және Қазақстан Республикасының Қаржы нарығымен ұйымдарынреттеу және ... ... ... агенттігі.
Қазақстан жинақтау зейнетақы нарығының негізгі қатысушылар Қазақстан Республикасының зейнетақы жасына жеткен азаматтары болып ... ... үшін 58 жас, ал ... үшін 63 жас. ... ... ... параметрлеріөсуі мүмкін.
Зейнетақымен қамтамасыз ету нарығының қатысушылары болып жинақтау зейнеақы қорлары ... ... ... ... ... және ... ... жинау. Сонымен қатар зейнетақы алушыларға зейнетақы төлемдерін құру және зейнетақы активтерін есебін жүргізу мен зейнетақы ... ЗАБК ... ... ... жүзеге асыру.Зейнетақы активтерін басқару бойынша компаниялар басқарады, олардың ... ... ... ... ... активтерін инвестициялық басқару.
Келесі жинақтау зейнетақы нарығының қатысушылары ... ... Бұл ... ... ... ... қағаздар мен ақшалай құралдарды сақтау мен есеп жүргізу бойынша қызметтерді атқарады.
Сонымен қатар жинақтау зейнетақы нарығының ... ... ... ... ... қорларының ассоцияция табылады. Бұл тәуелсіз, коммерциялық, үкіметтік емес, мемлекеттік емес ұйымның негізгі қызметінің ... ... ... жеке және ... ... және ... ... қамтамасыз ететін зейнетақы қорларның, зейнетақы активтерін басқару бойынша компаниялары мен костодиан банктерінің қызметін реттеу, қолдау және қорғау негізінде азаматтардың әлеуметтік ... ... ... ... ... біз ... ... зейнетақы нарығының негізгі проблемаларын зерттедік, бірақ аталған кемшіліктерден ... бір ... ... ... ... ... ... салу
- жинақтаушы зейнетақы қоры мен ЗАБК-ның бірігуі
- жұмысбасты халықтың өз механизмдерін жетілдіру және тағы басқа
Сонымен жоғарыда айтылғандардан, жинақтаушы зейнетақы жүйесі өзінің жеті ... даму ... бір ... сұрақтар мен проблемалар туындатты, ол сұрақтар мен проблемеларды мемлекет ... ... ... ... реформалар жүргізу барысында өзі құрады және жинақтаушы зейнетақы нарығының жемісті ... өмір ... ... ... жеткілікті кәірілігін қамтамасыз етуіне маңызды институттарының дамуын тежейді.
Қазақстанда жеке ... ... ... айтарлықтай маңызды. Біріншіден, аз ғана уақытта заңшығарушы және институционалды база құрылды. Екіншіден, 15-18 млн. АҚШ долларына жуық ... ... ... ... ішкі нарықта негізгі институционалдық инвесторларға айналды. Олардың бюджет шығындарын әрдайым ... ... ... ... ... рөлі ... ... табылады және жақын келешекте банктік сектор рөлінен асып түседі. Жинақтаушы зейнетақы жүйесінде ... ... ... ... ... ... Қазіргі кезде салымшылар саны және активтері бойынша қатысты түрде кіші. Сондықтан зейнетақы қорларының бірігуі басталуы ... ... ... ... ... әр ... ... және қаржылық өз араларында бәсекелес топтармен құрылған. Сол себепті бұл сұрақтың жауабы келешекте.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... ... ... Нұрсұлтан Назарбаевтің 2006 халыққа жолдауы: 3 басымдық- халықты әлеуметтік қорғау
* Источник: журнал 2013 г
* ... ... ... ... 28. А.: . ... ... Д.Т.Бохаев, Э.А.Рузиева // Қаржы нарығы және делдалдары. 2010 ж.
* Тарасов В. Социальный и ... ... ... ... ... пути ... Российский экономический журнал.-2011. - №8., стр. 53
* Тарасов В. Социальный и инвестиционный потенциал негосударственных пенсионных фондов: пути реализации.// ... ... ... -2011. -№8, стр. 57
* ... // Банк ісі. 2006 ... ... // ... кезеңдегі кредиттік іс. 2011 ж.
* Информация веб-сайт www pension. almaty. Kz
* Мәліметтер көздері веб-сайд www.gnpf.kz
* Мәліметтер көздері веб-сайд www.afn.kz
* Закон ... ... от 20 июня 1997г. № ... ... ... ... Казахстан от 15 марта 1999г. №245.
* Постановление Правительства Республики Казахстан от 26 ... 1999г. №47 об ... ... о ... по ... ... НПФ ... труда и социальной защиты населения Республики Казахстан.
* Аналитические материалы май. 2013г.
* Қазақстан Республикасының статистикалық көрсеткіштері. 2013-14 жж.
* Постоновление Правительства ... ... от 01.06.99 №683
* ... ... НКЦБ по накопительной пенсионной системе за 2004-2006
* А. Умбетов. НПС Казахстана. Стратегия формирования базы ... ... ... Республика от 8 марта 2004 года
* Информация от информамационного агенства по коэффицентам номинального и реального дохода НПФ и КУПА за ... года

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 41 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Центр Кредит банктың жинақтаушы зейнетақы қорының» ақпараттық жүйесі39 бет
«Қосымша зейнетақыны» сақтандыру мен ерекшіліктері17 бет
Аз қамтамасыз етілген азаматтарға әлеуметтік жәрдемақы,зейнетақы тағайындау бөлімі туралы21 бет
Аманат жинақтаушы зейнетақы қорлары54 бет
Аннуитеттік сақтандыру жинақтаушы зейнетақы қоры ретінде22 бет
Атамекен» зейнетақы қоры үшін азаматтарды тіркейтін автоматтандырылған ақпараттық жүйе жасау72 бет
Дамыған және дамушы елдердің зейнетақы нарықтары6 бет
Жинақталған зейнетақы қорының мәні ,мазмұны, атқаратын қызметі және оның шетелдік тәжірибесі72 бет
Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің теориялық негіздері23 бет
Жинақтаушы зейнетақы жүйесінің түсінігі және оның кызмет ету механизімі30 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь