Тамақтану гигиенасы. Балалардың тамақтану рационын құру

І. Кіріспе
1) Тамақтану рационы
2) Балалар мен жасөспірімдер тамағы.
3) Балалар мен жасөспірімдердің тамақтану мерзімі
4) Тамақтану сауаттылығының бес негізі
ІІ. Негізгі бөлім
1) Мектеп оқушыларының тамақтану тәртібі
2) Тамақтық рационға қойылатын негізгі гигиеналық талаптары
3) Қазақ халқының ұлттық тағамдары
ІІІ. Қортынды
1. Ұтымды тамақтану ұғымының мәні
IV. Пайдаланылған әдебиеттер
Тамақтану рационы дегеніміз (күндік немесе тәуліктік) – бір күн ішіндегі тамақтануға қолданылған тағамдар құрамы мен жалпы мөлшері.
Балалар мен жасөспірімдер тамағы. Дұрыс дайындалған тамақтың балалар мен жасөспірімдердін денесі мен ақылының бірқалыпты дамуы үшін мәні зор. Тамақтың жетіспеуі балалардың бойының өсуі мен дамуын кешеуілдетіп, организмнің әр түрлі ауруларға қарсыласуын төмендетеді, ал артық тамақтану — зат алмасу процесін бұзып, астың қорытылуына зиянын тигізеді. Тиімді тамақтану балалар мен жасөспірімдердің жасына қарай организмнің негізгі нәрлі заттарды қажетсінуін және олардың ара қатынасын ескере отырып ұйымдастырылуы қажет. Нәресте кезіндегі сәби балалардың (1 жастан 3 жасқа дейін) тамағында белокқа бай сүт және сүт өнімдері, ет, жұмыртқа болуы тиіс. Жаңадан туған сәбилердің күн тәуліктік рационында кем дегенде 600—800 мл сүт, ал мектеп жасындағы балалардың рационында 400—500 мл сүт болуы тиіс.
1) А.Г.Хрипкова Возрастная физиология и школьная гигиена. М., 1990
2) С. Жұмабаев Жасерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы. А.,1988.
3) Қазақтың ұлттық тағамдары Алматы 2000 жыл
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
Тақырыбы: Тамақтану гигиенасы. Балалардың тамақтану рационын ... ... ... ... ... Разина А.С. П-409
Тексерген:Құнанбаева Г. Н.
Семей 2014
Жоспар:
І. Кіріспе
* Тамақтану рационы
* Балалар мен жасөспірімдер тамағы.
* Балалар мен ... ... ... ... сауаттылығының бес негізі
ІІ. Негізгі бөлім
* Мектеп оқушыларының тамақтану тәртібі
* ... ... ... негізгі гигиеналық талаптары
* Қазақ халқының ұлттық тағамдары
ІІІ. Қортынды
* Ұтымды тамақтану ұғымының мәні
IV. ... ... ... ... (күндік немесе тәуліктік) - бір күн ... ... ... ... ... мен ... ... мен жасөспірімдер тамағы. Дұрыс дайындалған тамақтың балалар мен жасөспірімдердін денесі мен ақылының бірқалыпты дамуы үшін мәні зор. ... ... ... ... өсуі мен ... ... организмнің әр түрлі ауруларға қарсыласуын төмендетеді, ал артық тамақтану -- зат ... ... ... ... ... ... тигізеді. Тиімді тамақтану балалар мен жасөспірімдердің жасына қарай организмнің негізгі нәрлі ... ... және ... ара ... ... отырып ұйымдастырылуы қажет. Нәресте кезіндегі сәби балалардың (1 жастан 3 ... ... ... ... бай сүт және сүт ... ет, жұмыртқа болуы тиіс. Жаңадан туған сәбилердің күн тәуліктік рационында кем дегенде 600 -- 800 мл сүт, ал ... ... ... ... 400 -- 500 мл сүт ... ... Сәби ... майды қажетсінуін өсімдіктерден алынатын (күнбағыс, жүгері майы) маймен қамтамасыз ету керек, өйткені оларды организм жақсы сіңіре алады. Өсімдік ... ... ... мен ... ... беру ...
Балалардың тамағына жидек, жемістердегі және олардың өңделген өнімдеріндегі организмге тез ... ... ... мәні зор. Сәби балалар мен ересек балалардың тамағындағы белоктар, майлар мен углеводтардың анағұрлым қолайлы ара ... ... үшін 1:1:3, ... 1:1:4 ... ... Мұндай ара қатынастан едәуір ауытқу тамаққа жетерліктей мөлшерде нәрлі заттар мен ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Мысалы, тамақта әсіресе мал майының көп болуы баланың организміндегі зат алмасудың, ас қорытуының бұзылуына әкеп соғып, ... ... ... ... болуы да зат алмасуын бұзып, семіртеді, ал тәттіні мөлшерден артық пайдалану балалар мен жасөспірімдерде диабет ауруының ... ... ... ... мен жасөспірімдердің тамағы әр түрлі болуы тиіс, ал біркелкі тамақ балалардың тәбетін нашарлатады. Майлы етті тек мектеп жасындағы ересек балаларға (14 -- 17 ... ... ... ... Шала ... немесе ысталған сүр етті бала организмі нашар сіңіреді және оған уланып қалу не ішек ... ... ... ... оларды балаға бермеген дұрыс.
Сондай-ақ тұзы көп немесе бұрыш, қыша, сілті көп ... ет және ... ... 8 -- 10 ... ... ... рационынан алынып тасталуы керек. Алкоголь ішімдіктердің барлық түрі (сыра, үй наливкасы, тұнбасы) балалар мен жасөспірімдердің организміне зиянды ... ... Ащы ... ... шай ішсе, сондай-ақ шоколадты көп жесе, әсіресе, 3 жасқа дейінгі ... ... ... ... ас -- ... мен ... төрт
оның өзінде төмендегідей
тамақтануға тиіс:
түскі тамақ -- 40 -- 45%
түстік -- 10%
кешкі тамақ -- 15 -- 20%
Егер бала ... ... ... ... ... ... мекемесіне барып төрт мезгіл тамақ ішетін болса, онда үйде қосымша ... ... ... жоқ. Ал бала ... ... балалар мекемесі тамақты екі немесе үш рет беретін болса, үйден ... ... ... ... ... ... 1,5-2 ... бұрын ішілуі тиіс.
Балалар мен жасөспірімдердің дұрыс тамақтану жүйесін ұйымдастыру олардың денсаулығын нығайтып, дене және ой ... ... ... ... ... ету мен ... ... қабілетін арттырады. Егер тамақтану дұрыс ұйымдастырылмаса, тиімсіз, яғни жеткіліксіз болса, организмде метаболизм, зат ... ... оның ... ортаның зиянды әсеріне және әртүрлі жұқпалы ауруларға қарсы ... ... ... ... ... ... ... едәуір айырмасы болады. Үлкендерге тамақ организмдегі тіршілік процестерін қолдану үшін, әртүрлі жұмыстарға жұмсалған күш қуатты қалпына келтіру үшін қажет болса, өсіп келе ... жас ... тек ... ... ғана қолдану үшін емес, сонымен бірге бүкіл организмнің өсу, даму, қалыптасу процесіне қажет.
Тамақ нәрлігі адам жасына, денсаулық күйіне, ... ... ... ... ... ... ... болуы (нәруыз, май, көмірсу)
Тамақтану сауаттылығы-ның бес негізі
Тамақ рационында қосымша заттардың болуы (витаминдер, микроэлемент)
Тәулік бойынша тамақтану ... ... ... ... - ... нормаға сай болуы
Мектеп оқушыларының тамақтану тәртібі ағзаның қарқынды өсуі мен балалардың тіршілік қарекетіне байланысты энергетикалық ... ... ету ... Май мен ... ... ... ... көп мөлшер тұтыну болашақта семіздіктің, тіс жегісінің, гиповитаминоздың, сондай ақ микронутринттердің жетіспеушілігінің дамуына әкеледі. Сондықтан жалпы тәжірибесінде дәрігердің басты ... бірі - ... ... ... өмір ... мен ... ... насихаттау болып табылады. Қазіргі жағдайда мектеп оқушыларының денсаулық жағдайында созылмалы патологиялы ... ... өсуі мен дені сау ... ... азаюы басым. Өкінішке орай, асқазан жолының, бүйрек, зат ... ... ... ... мен сколиоз біздің балаларымыздың серігіне айналады.
Дұрыс берілмеген ... мен ... ... ... ... мен ... аурулардың асқынуына әкеп соғады. Баланы жеткілікті мөлшерде тағамдық ингредиенттермен, дәрумендермен, макро және микроэлементтермен қамтамасыз ету иммундық жүйе ... ... ... ... кері ықпалына ағзаның төзімділігін жоғарылатады.
Тамақтану орталық жүйке жүйесінің, ақылының, еңбекке қабілеттілік жағдайының дамуына әсер етеді. ... ... ... ... ... ... ... уақытты өзекті мәселе. Мектепте ыстық тамақ ішетін оқушылар аз шаршайды және мектеп ... оңай ... ... ... ... ... ... - бұл, ас қорыту жүйесі ауруының алдын алу болып табылады.
Мектепте тамақтануды ұйымдастыру ... ... ... ... бейімделу қажет. Ас үлесі тек қана негізгі жалпыға белгілі ақуыз, көмірсулармен үйлестіріліп қана қоймай, сонымен қатар дәрумен ... мен 7-10 ... ... үшін ... ... ... - 80г; 11-13 жастағыларға - 90г; 14-17 жастағыларға - 100г; 7-10 жастағы балалар үшін ... ... ... - 300г, 11-13 ... - 350г, 14-17 жас - тағыларға - 400г болуы тиіс.
Мектеп оқушыларына таңғы ас міндетті түрде болуы керек. Таңертең алдағы ... ... ... ету үшін жеткіліксіз мөлшерде тамақ өнімдері мен калориясы бар ыстық тағам сүзбе пісірмесі, сүт ботқасы ... етті ... ... ... ... ас ... ... тағамнан, гарнирмен етті немесе балық өнімдері, ең жақсысы ... ... ... ... пен дене ... ... бойынша ДДҰ-ның ғаламдық стратегиясы жемістер мен көкөністерді пайдалану деңгейін жоғарылату тамақтануға қатысты ұсыныстардың бірі ... ... ... ... ... ... қойылатын негізгі гигиеналық талаптары:
* Сәйкес мөлшерлік құрам. Тамақтық рацион құндылығы организмнің энергия шығынын жауып тұруы керек ... ... ... ... құрам. Тамақ құрамында барлық тамақтық заттар болуы керек: белоктар, майлар, көмірсулар, витаминдер, минералды тұздар, ... ... су ... ... ... ... ... сіңірімділігі. Тамақтың сіңімділігі мен ыңғайлы пісірілуі құрамына, дайындау сапасына және асқазан-ішек жолының функционалды жағдайына байланысты. ... ... ... функциясының мүмкіндігіне сәйкес келуі керек.
* Тамақтың жоғары органолептикалық қасиеттері. Тамақтың органолептикалық қасиеттері (сыртқы түрі, түсі, консистенциясы, иісі, дәмі ... ... әсер ... Бұл ... ... ... кулинарлық дайындалатын бұйымдар дәмді және ұтымды болады. Тамақ сонымен қатар сыртқы түрімен, ... ... және ... да қасиеттерімен тұтынушыны қанағаттандыруы қажет.
* Тағамның жеткілікті әртүрлілігі. Тамақтардың әртүрлілігін оларды дайындау процесстерінде кулинарлық әдістерді қолданып максималды ... ... ... жүзеге асады.
* Тамақтың қанығу (тойғандық) сезімін тудыру қабілеті. Қанығу ... ... үшін ... ... кезде кулинарлық өңдеу тәсілдерін қолдану және олардың асқазан-ішек жолдарына кері әсерінің ... ... ... санитарлық-эпидемиологиялық жағынан мінсіз және зиянсыз болуы керек (патогенді микробтар, токсиндер, саңырауқұлақтардың улы түрлері, гельминттердің личинкалары, ... және ... улы ... ... ... құрамында зиянды заттар болмауы керек.
* Тамақтық заттарды жеткіліксіз көлемде пайдалану, көптеген сау адамдарда белгілі бір уақыттан кейін ... ... ... ... ... ... ... т.б. әдістермен анықтайды.
* Орташа қажеттілік - тамақтық заттар немесе тамақ компоненттерін орташа көлемде ... Ол ... ... ... Олар ... ... физиологияның және биохимиялық қызметтерін сақтап тұра алады. Осыған қоса орташа қажеттілік ... ... ... керек.
* Тамақтық заттарды пайдаланудың ұсынылған көлемі - ауыстырылмайтын тамақтық заттар мен тағам компоненттерінің пайдалану мөлшері. Ол ... ... ... ... ... тамақтық заттар үшін, тұтынудың ұсынылған деңгейін қалыптсатыру үшін, арнайы ... ... ... ... ... шегі - ... ... мен тағам компоненттерін пайдалануын көрсететін мөлшер. Ол көптеген сау адамдар үшін қауіпсіз. Ол кейбір адамдарда бірнеше уақыттан соң ... ... ... ... ... ... жасалатын тағамдар
Сүт тағамдары
Ет тағамдары
Бауырсақ
Талқан
Айран
Қазақ еті
Таба нан
Бидай көже
Қатық
Қазы-Қарта
Салма
Тары
Шалап
Жал-Жая
Май шелпек
Жент
Қымыз
Сорпа
Қаттама
Бидай қуыру
Балқаймақ
Бас
Кілегей
Қимай
Қаймақ
Шұжық
Құрт
Сірне
Сүзбе
Құйрық бауыр
Уыз
Қуырдақ
Ірімшік
Сары май
Іркіт
Қортынды.
Ұтымды тамақтану ұғымының ... жете ... үшін ... ... тамақтану режиміне және ас ішу жағдайына байланысты сұрақтарды білу қажет. Бұл сұрақтарды талқыламас бұрын тағам ... ... ... ... мынадай ұғымдарға тоқталайық: , , , .
Тамақ - арнайы жеуге сәйкес үлгімен ... ... ... ... ... ... ... - бұл тағамдық заттардың аса немесе жай ... ... ... жасанды) үйлесімі.
Тамақтық заттар дегеніміз - тамақтық азық-түліктер құрамына кіретін әр ... ... және ... ... ... А.Г.Хрипкова Возрастная физиология и школьная гигиена. М., 1990
* С. Жұмабаев Жасерекшелік физиологиясы және ... ... ... ... ... ... ... 2000 жыл

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Тамақтану гигиенасы. Балалардың тамақтану рационын құру. Қазақ халқының ұлттық тағамдары және пайдасы7 бет
Тамақтану гигиенасы жайлы11 бет
Тамақтану гигиенасы туралы6 бет
Тамақтану гигиенасы. балалардаың тамақтану рационын құру. қазақ халқының ұлттық тағамдары және пайдасы9 бет
Графтар теориясы50 бет
Маркетингтегі баға құрудың теориялық негіздері64 бет
Ірі қара өсіру5 бет
"Ірі қара малының гигиенасы."7 бет
"Ауылшаруашылығы құстарының гигиенасы"5 бет
Ірі қара гигиенасы7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь