Тамақтану теориялары


1. Теңдестірілген тамақтану теориясы
2. Адекватты тамақтану теориясы
3. Функционалды тамақтану өнімдері
4. Құрамдастырылған өнімдер
5. Қорытынды
6. Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Бачинский Г.А. Социологический мониторинг: теоретические и прикладные аспекты. – К.:Наукова думка,1991. – 160 с.
2. Безвредность пищевых продуктов / Под ред. Г.Р. Робертса. – Пер. С Англ.- М.: Агропромиздат, 1986.- 287с.
3. Мачихин С. А., Стрелюхина С.А. Система обеспечения безопасности пищевых пройзводств // Пищевая промышленность. – 1999. - №5. – С. 70-71с
4. Гигиенические требования безопасности и пищевой ценности пищевых продуктов. Санитарно- эпидемиологические правила и нормы СанПин 2.3.2.1078-01. – М.: Минздрав России,и 2002.-164с

Пән: Валеология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге


ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТ
Инженерлік технологиялық факультет






Тамақтану теориялары

Орындаған: Газизова Г.Н.
Топ:ТПс-325

Тексерген: Нургазезова А.Н.







Семей 2015ж
ЖОСПАР:
1. Теңдестірілген тамақтану теориясы
2. Адекватты тамақтану теориясы
3. Функционалды тамақтану өнімдері
4. Құрамдастырылған өнімдер
5. Қорытынды
6. Қолданылған әдебиеттер тізімі




































Тамақтану теориясы
Тіршілік әрекеті процестеріндегі тамақтану және тағамдық заттардың рөлі туралы ойлардың қалыптасуы тамақтанумен тікелей және жанама байланысты ғылыми ашулар қатарына себепші болған, тамақтанудың классикалық парадигмасының қалыптасуымен XIX ғ. ортасында басталды. Оларға дәрумендерді, микроэлементтердің иондарын ашу, ақуыз, май, көмірсу және нуклеин қышқылдарының құрылымын анықтаумен байланысты ғылыми жетістіктер, ағзаның тіршілік әрекетіндегі микроэлементтердің рөлі, биологиялық жүйелердің құрылымы мен ұйымдастырылуы, ағзаны жасушалық деңгейде құрумен байланысты ғылыми мәліметтер жатады. Эволюция тарихында бірінші рет тамақтану мақсатын адамның денсаулығымен байланыстыра бастады.
Классикалық парадигманың концентрленген көрінісі ХХ ғ. толық қалыптасқан теңдестірілген тамақтану теориясы болды, оның негізінде үш басты ереже жатыр: идеал тамақтану кезінде заттардың келуі олардың шығынына нақты сәйкес келеді; тағамдық заттардың келуі тағамдық құрылымдардың бұзылу және ағзаның пайда болған органикалық және бейорганикалық заттарды пайдалану жолымен қамтамасыз етіледі; ағзаның энергиялық шығындары энергияның келуімен теңдестірілуі қажет.
Осы теорияға сәйкес, ағзаның қалыпты қызмет атқаруы оны қажетті энергиямен және ақуызбен жабдықтау кезінде ғана емес, сонымен бірге зат алмасуда әрқайсысы өзінің айрықша қызметін атқаратын, тамақтанудың көптеген ауыстырылмайтын факторларының арасындағы белгілі бір қатынасты сақтау кезінде де қамтамасыз етіледі. Теңдестірілген тамақтану теориясының негізінде ағзаның тіршілікке қабілеттілігін қамтамасыз ететін химиялық реакцияларды сипаттайтын, рационда алмасу реакцияларының сомасын көрсететін жеке тағамдық заттар пропорциясын анықтау жатыр. Теңдестірілген тамақтану формуласынан шыға отырып, толыққанды рацион бес топтың тағамдық заттарынан тұруы тиіс: энергия көздері: ақуыздар, майлар, көмірсулар; ауыстырылмайтын амин қышқылдары; дәрумендер; ауыстырылмайтын май қышқылдары; бейорганикалық элементтер.
Тамақтану физиологиясындағы балластық заттар мен ішек микрофлорасының қызметі туралы жаңа білімдерді есепке алған, теңдестірілген тамақтану теориясының дамуын көрсететін жаңа тамақтану теориясы қалыптастырылды. Авторы ресейлік физиолог РМҒА-ның академигі А.М. Уголев болып табылатын бұл теория деп аталды. Оның негізінде төрт ұстанымдық ереже жатыр:
- тамақ оны жұтатын ағзамен де, онда мекендейтін бактериялармен де қорытылады;
- ағзадағы нутриенттердің келуі олардың тамақтан алынуымен және қосымша қоректік заттарды синтезтейтін бактериялардың әрекеті нәтижесінде қамтамасыз етіледі;
- қалыпты тамақтану қоректік және реттеуші заттардың бір емес, бірнеше легімен қамтамасыз етіледі;
- тамақтың физиологиялық маңызды компоненттеріне деп аталатын балласты заттар жатады.
Адекватты тамақтану теориясы тамақтану факторларының барлық кешені, осы факторлардың алмасу процестеріндегі өзара қатынасы және ағзаның ферментті жүйелерінің онда жүретін химиялық реакциялардың жеке ерекшеліктеріне сәйкестігі есепке алынатын, рационалды тамақтануды қамтамасыз ететін негізгі ұстанымдарды қалыптастырады.
Денсаулықты жақсарту үшін қолданылатын айрықша тағам өнімдері - функционалды өнімдер алғаш рет Жапонияда 1980-1985 ж. пайда болды. Термин рационалды тамақтанудың басқа өнімдеріне қарағанда, жүйелік пайдалану кезінде адамның мүшелеріне немесе олардың қызметіне, немесе барлық ағзаға оң әсер берген шығу тегі табиғи өнімдерді біріктірді.
1990-жылдарға дейін барлық әлем үшін функционалды тамақтану идеясы тек Жапония шегінде шектелген қана болды, ары қарай функционалды тамақтану тұжырымының негізгі ұстанымдары әлемнің дамыған және дамушы мемлекеттерінде (Германия, Франция, Финляндия, Швеция, АҚШ, Канада, Қытай. Корея) жабдықтауға алынды. Нәтиже - экологияның нашарлау кезіндегі халық денсаулығы күйінің айқын жақсаруы.
Функционалды тамақтану тұжырымдамасының негізін салған жапондық зерттеушілер аталған тағайындау өнімдерінің үш негізгі қасиетін анықтайды: тағамдық құндылық, дәмдік қасиеттер және ағзаға физиологиялық әсері. Аталған қасиеттердің жиынтығына сәйкес, функционалды тағам өнімдері тек пластикалық заттар мен энергия көзі ретінде ғана емес, анық көрінетін емдік әсерді қамтамасыщ ететін күрделі кешен ретінде де қарастырылады. Сондай-ақ функционалды тамақтану өнімдері ағза жүйелерінің қызметін жақсарту және адам денсаулығының сапасын арттыру үшін қолданылса да, олар емдік препараттар мен емдік тамақ санатына жатпайды. Аурудың кешенді терапиясында емдік қабылдау ретінде пайдаланылатын арнайы тағайындау өнімдері емдік өнімдерге жататыны белгілі. Олар өзгертілген химиялық құрамы және физикалық қасиеттерімен сипатталады. Демек, заманауи адамның тамақтану құрылымында функционалды өнімдер дәстүрлі технологиялармен дайындалған қарапайым өнімдер мен емдік тамақтану өнімдерінің арасындағы орынды иеленеді. Сонымен қатар, функционалды өнімдерді шартты түрде жағымсыз факторлардың ықпалына ұшырайтын тұлғаларға арналған емдік-профилактикалық топқа жатқызуға болады. Аталған талаптар тек жеке ингредиенттерге ғана емес, жалпы өнімге қатысты.
РМҒА тамақтану ҒЗИ-ның директоры академик В.А. Тутельян функционалды тамақтану өнімдерін тапсырылған қасиеттері бар, эссенциалды тағамдық заттар және мирконутриенттермен байытылған өнімдер деп атады. Толық анықтаманы функционалды тамақтану бойынша жетекші мамандардың бірі Б.А. Шендеров берді: .
Функционалды тағам өнімдері - тұрақты негіз және тиімді дозалардағы алуан түрлі тамақтану бөлігі ретінде пайдаланылғанда денсаулыққа әлеуетті жағымды әсер беретін өнімдер. Функционалды өнімдердің жағымды әсері оларда тізімі көптүрлі белгілі функционалды ингредиенттердің болуына байланысты. Функционалды тағамдық композициялардың физиологиялық әсері ас қорыту, иммуностимуляция үрдісін жақсарту, антиканцерогенді әсер ету, гепатопротекция, қандағы холестерин мөлшерін азайту, гипертониктер күйін жақсарту, арнайы минералды қоспалар есебінен сүйектер мен тістердің күйін жақсарту және т. б. процестерде.
Бастапқыда жапониялық ғалымдардың жіктеуі бойынша функционалды өнімдерге тиістілікті оларды бифидобактериялардың, олигосахаридтердің, тағамдық талшықтардың болуына байланысты орнатқан. Ары қарай ингредиенттер тізімі кеңейді және оған тағамдық талшықтар, олигосахаридтер, сахароспирттер, протеиндер, пептидтер және амин қышқылдар, гликозидтер, спирттер, изопреноидтар, дәрумендер, холиндер, бифидо- және сүтқышқылды бактериялар, минералды элементтер, полиқанықпаған май қышқылдары, фитопрепараттар, антиоксиданттар және т. б. енді.
Заманауи нарықта жеті негізгі топқа бөлінуі мүмкін ингредиенттер көрсетілген: тағамдық талшықтар, дәрумендер (С, В тобы, D), минералды заттар (кальций, темір), полиқанықпаған май қышқылдарынан тұратын липидтер, антитотықтырғыштар, олигосахаридтер, пайдалы микроағзалардың (пробиотиктер) кейбір түрлері.
Функционалды тамақтану өнімдерін өндіру дамыған елдердің тамақ өнеркәсібінде күннен күнге елеулі орын алып келеді және мемлекеттік денсаулық сақтау органдарымен үнемі бақыланады. Функционалды өнімдерді тұтынушыларға арналған біріншілік өнімдер түрінде де, шәрбаттар, құрғақ таңғы астар немесе басқа жартылай фабрикаттар түрінде шығарады.
Заманауи жарияланымдарда Ресейлік нарықта Батыс Еуропа елдерінде өндірілетін өнімдердің үлкен мөлшерінің пайда болуымен, сонымен бірге отандық өндірушілердің қоспалар мен өсімдік текті компоненттердің алуан түрлі тектерін пайдалануға байланысты, дәстүрлі негіздегі өнімдер ассортиментінің біршама артқаны туралы ойлар айтылады. Жобаланған нәтижеге ғылымның тамақтану туралы заманауи талаптарын, сонымен бірге тамақтану гигиенасының дамуы арқасында жаңарып отыратын ... жалғасы







Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Аддиктивті жүріс-тұрыспен психологиялық жұмыс."3 бет
"Ұн сорттарын пішіндеу және бақылау"9 бет
1. Тірек-қимыл жүйесі және оның жасқа байланысты ерекшелігі. 2. Баланың аяқ киіміне, жеке басына қойылатын гигиеналық талаптар.3. Балалардың дене тәрбиесін ұйымдастырудың күнтізбелік жоспарын жасау5 бет
«Жас ерекшеліктер физиологиясы және мектеп гигиенасы» курсы бойынша лекция тезистері12 бет
«Жас физиологиясы және мектеп гигиенасы» пәнінің барлық топтарға арналған практикалық сабақ жинағы24 бет
«Тамақтану гигенасы. Тамаққа қойылатын гигеналық талаптар. Балалардың тамақтану рационын құру. Қазақтың ұлттық тамаұтарының маңызы.»9 бет
«Қоғамдық тамақтану орындарына қойылатын санитарлық-гигиеналық және эпидемиологиялық талаптар»13 бет
«Әскери далалық жағдайларда әскердің тамақтануына санитарлық қадағалау жүргізу және ұйымдастыру негіздері.»6 бет
Автожолаушылар мен су көлігінде тамақтануды ұйымдастыру бойынша қызмет көрсету27 бет
Аграрлық саясат9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь