Латын тілінің шығу тарихы жайлы

1.Латын тілінің шығу тарихы.
2.Латын тілі туралы мәләмет.
3.Қазіргі білім беру жүйесіндегі латын тілі.
Ежелгі тілдер жайлы сөз көзғалғанда, ең алдымен еске латын мен грек тілдері келеді. Әрине, грек тілінде және оның әртүрлі диалектлерінде гректер сөйлейтіні түсінікті, ал латын тілі римдіктердің тілі болды. Бұнда енді: «неге римдіктер латын тілінде сөйледі?»-деген сұрақ пайда болады.
Латын тілі (Linqua Latina) – бұл ежелгі Лация (Latium) тұрғындарының тілі. Лация – сабиняндар жерімен, Этрурия және Кампаниямен шектескен Италияның ортасындағы кішігірім аймақ. Лацияның тұрғындары латындар (Latini), ал олардың тілі латын тілі (Linqua Latina) деп аталды.
Дәстүрлі римдік аңыз бойынша, нақты осы Лацияда гректермен жаулап алынған Троядан қашқан Эней пана тапты, ал оның ұрпағы Ромулға Римнің бірінші патшасы және оның негізін қалаушы (б.з.д. 753 жылы) болуға тағдыр жазған екен. Рим бірінші кезде тек Лация астанасы болды, өзінің экспансиялық саясаты арқылы бүкіл Италияны, ал кейін Жерорта теңізінің бассейінін жаулап алды, бүкіл Рим империясының астанасы болды, бірақ бұрынғыша латындық деп аталды.
1. Азаматова А.Х. Латинский язык и основы научной терминологии.
Алматы, 2008.
2. Григорьян Е.Л. Пособие по латинскому языку для студентов
исторического, философского и юридического факультетов. Ростовский
государственный университет, 2002. - 44 стр.
3. Муканова З.А. Учебник «Латинский язык» (для гуманитарных
факультетов университетов. – Алматы, 2006.
        
        Қазақстан   Республикасы  Білім  және Ғылым Министрлігі
Шәкәрім Атындағы Семей Мемлекеттік университеті
СӨЖ
Тақырыбы: Латын тілінің шығу ... ... ... ... ... Е. Е.
Семей қаласы,
2015 жыл
Жоспар:
1.Латын тілінің шығу тарихы.
2.Латын тілі ... ... ... беру ... ... тілі.
Латын тілінің шығу тарихы.
Ежелгі тілдер жайлы сөз көзғалғанда, ең алдымен еске латын мен грек ... ... ... грек ... және оның әртүрлі диалектлерінде гректер сөйлейтіні түсінікті, ал латын тілі римдіктердің тілі болды. Бұнда енді: ... ... ... ... тілі (Linqua Latina) - бұл ... ... (Latium) ... тілі. Лация - сабиняндар жерімен, Этрурия және Кампаниямен ... ... ... кішігірім аймақ. Лацияның тұрғындары латындар (Latini), ал олардың тілі латын тілі (Linqua Latina) деп аталды.
Дәстүрлі ... аңыз ... ... осы ... ... жаулап алынған Троядан қашқан Эней пана тапты, ал оның ұрпағы Ромулға Римнің бірінші ... және оның ... ... ... 753 ... ... ... жазған екен. Рим бірінші кезде тек Лация астанасы болды, өзінің экспансиялық саясаты ... ... ... ал кейін Жерорта теңізінің бассейінін жаулап алды, бүкіл Рим ... ... ... ... ... ... деп аталды. Бұл тіл, басқа тілдер сияқты, үлкен өзгерістерге ұшырады. Б.з.д. V-III ғасырларда латын тілі - ... ... ... ... ... ... түрі бар ... бірі болады. Б.з.д. IV-III ғасырларда ол Римнен тыс аймақтарға таралып, біртіндеп басқа тілдерді ығыстыра бастады, бұл ... I ... ... ... ... ассимиляциясына әкелді. Бірінші латын жазба ескерткіштері - әртүрлі ыдыс-аяқтардағы және тастардағы жазулар, мадақтық әндер мен заңдар фрагменттері. Ғылымға ... ... ... ... б.з.д VII ... (күміс ыдыстағы жазулар) белгіленеді. Ең белгілі римдік жазу VII ... ... ... ... ... тастағы жазу болып табылады. Небір сакральдік формуласы бар (ант немесе ... жазу ... ... ... жазылған, грек тіліне қарағанда унификацияланған, нәтижесінде, латын әдебиеттері пайда болғаннан кейін, жазулар латын жазуының ерекше түрі ретінде қала ... ... мәні ... ... мүмкін: бұл жасалған ерекшеліктері тізімдердегі мәзір тастарына жазылған жазулар, храмдағы рухани жазулар, қоғамдық ғимараттар мен ескерткіштердегі ... ... ... ... ... ... қабырғаларда жазылған өлеңдер және т.б. Қазіргі уақытта 100 мыңға жуық әртүрлі дәуірдің латын жазбалары белгілі. Олар ... ... ... шағармалардағы өлеңдер, дұғалар және әнұрандар. Римдік фольклор халықтың ауызша өнерінің бүкіл түрін біріктірді. Біз мұнда ... ... діни ... мен ... ... және де ... ... пародиялық және мәнді өлеңдер кең тарағанын байқаймыз. Ел ... ... ... ... - қол ... табылған көріністерді ұйымдастыратын. Әдеби тілдің тарихы тек б.з.д. 240 жылы ғана басталады, ол Римде әскери тұтқындар қатарында болған грек ... ... ... ... ... кейін ол Тит Ливий Андроник есімін алады).Ол алғаш рет Римде грек шығармаларын өңдеп, латын ... ... мен ... ... ... ... Рим поэзиясының негізін салып, аударған.
Б.з.д. 80 жылға ... ... ... ... деп ... XII ... ... - рим құқығының бірінші жазбаша ескерткіші үлкен маңызға ие. Заңдардың алғашқы нұсқасы сақталмаған, бірақ, ... рим ... мен ... жазбалары бойынша, қалыпқа толық келтірілген. Ежелгі заңдар және бұнда көрсетілген ... ... ... ... бұл ... ... V ... жатқызуға мүмкіндік береді. Көрнекті рим тарихшысы Тит Ливийдің айтуынша, XII кестелер заңдары римдік құқықтың негізгі дерегі ... ... Бұл I ... ... ... ... регламентацияланған, жекеменшік пен ұжымдық меншік, отбасы құқығы декларацияланады және жазалау жүйесі қалыптасады (Бұл Кодекс тек мемлекеттік құқықты ... ... ... ... ... III-II ғасырлар) рим диалекті негіз болған әдеби тілдің қалыптасу кезеңі. Ежелгі латын жазуының кезеңі грек ықпалынан мүлде ... ... ... ... пайда болуы б.з.д. III ғасырда Римнің қоластында Италияның бірігуі кезеңімен сәйкес келеді. Классикалық грек үлгілерінің қатты ықпалында болған латын поэзиясы ерте ... ... III-II ... ... ... болған латын ақындары - Ливий Андроник (шығу тегі жағынан грек), Гней ... және ... ... ... эпикалық () поэмасымен әйгілі болды (бұнда римнің ежелгіден бастап тарихы суреттеледі). Римнің ... ... ... әдеби ескерткіштері болып әйгілі комедиографтар - Плавт пен Теренцийдің шығармалары саналды.
Тит Макций Плавт - (шамамен б.з.д. 250-184 ө.с.) грек ... ... ... комедиясының негізін салушы. Плавт барлығы 130 комедия жазған, олардың жиырма бірі бізге ... ... ... фольклор кең пайдаланылған, осыған орай олар үлкен табысқа ... ... ... 195-159 ... ө.с.) ... 6 комедияcы бізге жеткен. Бұнда Теренций адамның мінезін аша ... ... ... ... ... әйгілі деген сөздері оның шығармаларының мәнін жақсы көрсетеді. Орта ғасырларда және Қайта ... ... ... ең көп ... ... бірі болды. Оның комедиясының тілі әдеби латынның үлгісі деп ... Ең ... ұлы ... латын әдебиеті б.з.д. I ғасырда Катуллдың, Лукрецийдің ... ... ... және ... ... орын ... Валерий Катуллдың, шамамен, 87-54 поэтикалық мұрасы, 116 лирикалық өлеңдері және аз ... ... ... Олар оған ... ... ... ... берді.
Лукреций Кар (шамамен 95-55 жылдарда өмір сүрген) - ... ... ... ... ... поэманың авторы.
Марк Туллий Цицерон (106-43 жылдарда өмір сүрген) - әр ... ... және ... Оған ... ... өнер стилімен жазылған философиялық, саяси және риторикалық трактаттар, сонымен қатар хаттар жатады. Цицерон тілі әр ... ... ... ... ... ... ... Юлий Цезарь (100-44 жылдарда өмір сүрген) ол ұлы мемлекет қайраткері мен әскери басшы ретінде ғана емес, ... ... ... ... ретінде де әйгілі. Цезарьдың шығармалары - , және ... ... (86-35 ... өмір ... саяси қайраткер және тарихшы, латын әдебиетінің тарихына өзінің тарихи еңбектері (, және т.б.) ... ... ... тілі ... ... ... ... Орта ғасырларда және кейінгі дәуірлерде Саллюстий беделді авторлардың бірі болды. Б.з.д I ғасырдың бірінші жартысындағы автордың шығармаларында латын тілі және ... ... ... ... ... ... өрлеу дәуіріне кірді.
ҚАЗІРГІ БІЛІМ БЕРУ ЖҮЙЕСІНДЕГІ ЛАТЫН ТІЛІ
Қазіргі таңда ... ... ... ... ... тілі - фармакология, анатомия, медицинаның тілі.
Сонымен қатар, латын тілі барлық ғылым мен техника саласында
терминологияны толықтырудың қайнар көзі. Сол ... ... тілі ... ... ... ... ... құқық, биология мамандықтарында
оқытылып келеді. Әр мамандық саласына байланысты латын тілін оқыту
мақсаты әртүрлілігімен ерекшеленіп, латын ... ... ... тәсілдері
мен әдістері қалыптасады. Мәселен, филология мамандығында латын тілінің
шығу тарихы, грамматикасы, сөздік ... ... және ... ... оқытылады, ал тарих мамандықтарына латын тілін оқыту
- ежелгі немесе ортағасырлық тарихи ескерткіштерді оқу және ... ... ... ... мамандығына латын тілін
оқытудағы зат есімнің өзіне тән ерекшеліктері - грамматикалық категориясы.
Қазақ және орыс ... ... ... тіліндегі зат
есімдердің грамматикалық категориясы күрделі болып келеді. Nomen
Substantivum - зат есім тақырыбын бастамас бұрын, ботаникалық,
зоологиялық, анатомиялық ... ... ... жөн. Ол терминдер
қалай кездесетіндігіне, транслитерация жүйесіне, қазақ, орыс және латын
тілдеріндегі аудармаларын салғастыра отырып, студенттің терминге,
терминдегі зат есімге ... ... ... ... f (лат.) - тюльпан (орыс) - ... ... m ... - ... ... - ... ... f (лат.) - усик (орыс) - мұртша (қаз.);
planta,ae f (лат.) - растение ... - ... ... f ... - роза ... - раушан (қаз.), т.б.
Бұл терминдерден транслитерация ... көп ... ... орын алатынын байқауға болады, ал қазақ тілінде әрбір терминге өз
баламасы берілген. Транслитерация құбылысымен қатар ... ... ... ... ... болатынын студенттерге
ұғындыру керек. Мәселен, antenna,ae f (лат.) - усик (орыс) - ... ... ... ... ... ... атауы
негізінде пайдаланамыз, planta,ae f (лат.) - растение (орыс) - өсімдік (қаз.)
терминін ... ... ... ... ... ... аударылуы секілді мәселелерді талқылай отырып,
аудиторияға латын тіліндегі зат есімді, оның термин түзу барысындағы
маңызын ұғындыру қажет.
Зат есім жайында жалпы түсінік ... ... зат ... ... жеке-жеке тоқталып өтуге болады. Алдымен
зат есімнің тектік категориясы - genus: ... ... (carpus, i m - плод - ... aster, i m - ... - ... бір ... tubus, i m - ... - түтік);
genus femininum (crataegus,i f - боярышник - ... alnus,i f - ... ... f - ... neutrum (folium, i n - лист - ... ovum, i n - яйцо -
жұмыртқа).
Зат есімді өзге сөз таптарынан ажырату үшін оның ... ... ... ... Зат ... ... ... алдымен зат есімнің атау
септік, жекеше түрдегі негізі (nominativus singularius: cygnus, i m - ... - ... одан ... үтір ... ілік септік, жекеше түрдегі жалғауы (genetivus
singularius: cygnus, i m - лебедь - ... және қай ... ... neutrum: cygnus, i m - ... - аққу) жататындығын анықтайтын
ретте келеді. Зат есімнің түр категориясы (numerus): жекеше түрі - singulāris
және көпше түрі ... ... ... (Nom.) Атау ... кім? ... (Gen.) Ілік септік кімнің? ненің?
Datīvus (Dat.) Барыс ... ... неге ... (Acc.) ... ... ... нені? қайда?
Ablatīvus (Abl.) Көмектес септік кіммен? немен? қай жерде?
Vocatīvus (Voc.) Қаратпа сөздерде қолданылады кім? не? ... ... ... бе, ... ... ... септеуі украин, белорусь, грек тілдерінде
сақталған ( сынку, друже, Галю). Латын ... ... ІІ ... ... ... ... ... тілінде зат есімдер бес түрлі жолмен септеледі. Септелудің түрі
ілік ... ... ... ... ... ... Сондықтан зат
есімдердің сөздікте ілік септігінің жекеше түрінің жалғауы ... ... Gen. Sing. - ... Gen. Sing. - ... Gen. Sing. - ... Gen. Sing. - ... Gen. Sing. - ... есімдерді жаттағанда маңызды ескертпе ретінде міндетті түрде екі
формасын есте ... ... (!) - атау және ілік ... ... ... f құс; terra, terrae f жер, ел; lupus, lupi m ... біз ... латын тілін оқыту классикалық бағытта
жүреді, өйткені негізгі күш грамматикалық жаттығулар мен ... ... ... ... ... сөйлеу тілінде біз латын тілінде
сөйлемейміз, біз тек оны оқу және түсінумен шектелеміз. Ал биологтардың
латын тілін үйренудегі ең өнімді тәсілі - ... ... ... тіркестерді латын тіліне аудару, аудару арқылы студент әрбір
жұрнаққа, жалғауға, ... ... мән ... Осы ... ... ... студенттер латын тіліндегі мақалаларды оңай талдауына
мүмкіншілік алады. Студенттер жаттығу орындап, кестемен ... ... ... айналысады. Ал бұл өз кезегінде олардың латын тілінтез әрі оңай меңгеруіне септігін тигізеді.
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... А.Х. ... язык и ... ... терминологии.
Алматы, 2008.
2. Григорьян Е.Л. Пособие по латинскому языку для студентов
исторического, философского и ... ... ... ... 2002. - 44 ... ... З.А. ... (для гуманитарных
факультетов университетов. - Алматы, 2006.

Пән: Тілтану, Филология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Латын тілінің шығу тарихы4 бет
Латын тілінің шығу тарихы және оның ғылымдағы маңызы16 бет
Латын тілінің шығу тарихы туралы6 бет
Латын тілінің шығу тарихы туралы ақпарат23 бет
Латын тілінің тарихы және ғылымдағы маңызы туралы мәлімет8 бет
Xix ғасырдағы салыстырмалы-тарихи тіл біліміне ғалымдардың қосқан үлесі4 бет
Ақшаның шығу тарихын білеміз бе?11 бет
Инфляцияның мәні, тарихы және пайда болу себептері11 бет
Популяция және оның құрылымы4 бет
"Анатомиялық терминдердің латын тілінде дәріптелуі"4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь