Былғары және мехтың сапасы мен оны басқару

Былғары мен мехтың сапасы
Былғары мен мехтың микро құрылымының сипаттамасы
Бұлғары деп маталар дайындауда колданылатын малдың түк жабындыларын айтамыз. Малдың табиғи бұлғарынан жасалған заттардың түрі өте әдемі, мықты болады және өте жоғары жылу өткізгіштілігі қасиетімен сипатталады. Қой бұлғары өзінің теңдесі жоқ қасиетімен және басқа да материалдармен сәйкестендіріледі, қолдан және синтетикалық жолмен алынған талшықтарды өндірісте көп өндіру кезеңінде болса да, оларды артқа қалдырады, болашақта тігін өнеркәсібінің таптырмайтын қоры болып қызмет жасайды. Барлық малдың түрінің ішінен негізгі көлемді бұлғарды қойдан алады. Жылқының және ірі караның бұлғары түгі мал өлген немесе сойылған кезінде алынса, ол тек лайықты техникалық заттар (киіз) жасау үшін жүнді кайта өңдейтін өндірісте пайдаланылады, бұл шикізаттың техникалық қасиеті жоғары емес.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
БӨЖ
Тақырып: Былғары және мехтың сапасы мен оны басқару
Дайындаған: Касиева А. М.
Тексерген: ... ... ... және ... сапасымен оны басқару
Бұлғары деп маталар дайындауда колданылатын малдың түк жабындыларын айтамыз. Малдың ... ... ... заттардың түрі өте әдемі, мықты болады және өте жоғары жылу өткізгіштілігі қасиетімен сипатталады. Қой бұлғары өзінің ... жоқ ... және ... да ... ... ... және ... жолмен алынған талшықтарды өндірісте көп өндіру кезеңінде болса да, ... ... ... ... ... өнеркәсібінің таптырмайтын қоры болып қызмет жасайды. Барлық малдың түрінің ішінен негізгі көлемді бұлғарды қойдан ... ... және ірі ... ... түгі мал өлген немесе сойылған кезінде алынса, ол тек лайықты техникалық заттар (киіз) жасау үшін жүнді ... ... ... ... бұл шикізаттың техникалық қасиеті жоғары емес.
Былғары мен мехтың сапасы
Былғары мен мехтың сапасын анықтайтын қасиеттері ... ... сай ... ... ... дайындаған кезде қазіргі заманғы жеңіл өнеркәсіп салалары: тігін, аяқ киім, былғары, былғары галантерея өнімдеріне беріктік термошыдамдылық, белгілі қалыңдық және ... беру ... ... мен мех ... ... ... материал және еңбек, энергия шығындары аз жұмсалуы керек. Тұтынымдық сапасының қасиеттері өнімнің комфорттылығын, эстетиқалық әдемілігін сақтауға және ... ... етуі ... ... ... табиғи жағдайындағы бұлғардың массасын, яғни барлық қоспаларымен оның ... ... қоса ... ... деп ... ... шайылғаннан кейін оны таза немесе жуылған деп, ал оның массасын жуылған (таза) бұлғары немесе таза талшық массалары деп атайды.
Бұлғары құрамы ... ... және ... емес ... ... ... ... сыртқы түрі, бірдей талшықтардан тұрады. Оған биязы және жартылай биязы бұлғарды қой ... және ... ... ... ... Біркелкі емес бұлғары: сыртқы түрі, қалыңдығы, иірілімі және т.б. белгілері айырмашылықта болатын аралас талшықтардан тұрады. Мұндай бұлғарды қылшық ... қой ... ... ... ... ... түрлерге бөледі: биязы, биязылау, жартылай қылшық және қылшық. Технологиялық жағынан ... ... - өте ... ... ... өте ... сападағы тоқыма заттарын дайындайды. 1 кг биязы бұлғардан қылшық жүнге қарағанда шамамен 3 есе артық мата жасайды. Биязы ... ... ... ... 25 ... ... ... 60 сападан ожар болмайтын талшықтар жатады. Биязылау бұлғары шұға жасап шығаруға пайдаланылады. Биязылау бұлғалрдардың ... түрі ... ... ... түрі ... ... бұлғалдарға 48-ші сападан ожар болмайтын, қалыңдығы орташа есеппен 31 мкм ... ... ... ... ... ... (цигай қойының сапасы - 44 сападан ожар болмайтын, талшық қалыңдығы 36 мкм ... ... ... ... ... ... ... жартылай биязы және қылшық жүндерден біраз қалыс калады.
Бұлғардың қалыңдығынан басқа тағыда ... ... және ... ... ... ұзындық, беріктілігі, керілуі, жылтырлығы, иілгіштігі, бұлғардың түсі, ылғалдылығы, ... ... ... ... ... осы ... ... қасиеттеріне селекциялық, асыл тұқымдылық жұмыста көп көңіл бөлінеді. Мысалға, бұлғардың калыңдығы осыдан басқа қойлардың конституииялық ... ... ... ... ... ... шектен тыс қалың болу конституциясының әлсіздігін білдіреді. ... ... ... ... қалың болуы кезіңде жүннің ұзындығының 1 см-ге ұзаруы жүннің қырқылуының ... ... және ... ... ... әділ ... ... қырқылуының көлемі. Бұл оның құрамындағы компоненттердің (ұзындығы, қалыңдығы, ... және т.б.) ... ... Бұлғардың қырқылу деңгейін және оның практикалық селекциядағы бағасы мына жағдайларға қарап құрайды: қойларға көзбен шолу жасауда, қырқылғаннан ... ... ... жеке ... және ... ... Биязы бұлғарды және биязылау бұлғарды қойларды жылына 1 рет қырқады, қылшық бұлғалдарды екі рет - ... және ... ... ... және тондық қой терісінің химиялық құрамы мен қасиеттері. Былғары, мех және тонға арналған қой терісінің химиялық құрамын талдау ... оның ... ... ... майлы және органиқалық заттары, қышқылдылығы, негізділігі, хлорлы натрий мен ауыр металдар тұздарының құрамы ... және ... ... ... ... ... зат ... пайызбен (%) белгілейді. Есептеудің екі түрі бар:
1. Заттың мөлшерін былғарының немесе мехтың шартты түрде ... ... ... 18%-ды ылғалдылығы бар.
2. Зат мөлшерін былғары немесе мехтың ... ... ... шағады.
Ылғалдылық. Былғары мен мехтың ылғалдылығын 105-130°С-та кептіргіш шкафта анықтайды. Сол сияқты рентгендік әдіс арқылы, ... ... ... тоғынын көмегімен де анықтауға болады. Былғары мен мехтың ылғалдылығына ауаның салысырмалы ылғалдылығы әсер етеді және ол былғары мен ... ... ... ... Былғарыдағы ылғалдылықтың мөлшеріне илеудің түрі, толықтыру әдістері, ... ... мен ... әсер ... Ылғалдылық, былғары мен мехтың физиқалық-механиқалық қасиеттеріне, атап айтқанда оның қалындығына, тығыздығына, ауданына, созған кездегі беріктігі мен созылғыштығына әсер ... ... ... мен ... ... ... ... сәйкес болу керек, ол 16%-дан аспауы тиіс. Бұл көрсеткіш ауаның салыстырмалы ... 80% ... ... ... Белокты заттар (көн заты). Көн (гольевое вещество) заты былғары мен мехтың және тондық қой ... ... ... ... олар шикізаттан өнімге көшкен белокты заттың мөлшерін сипаттайды. Неғұрлым көн затының мөлшері көп ... ... өнім ... деп есептелінеді. Бірақ, бұл пікір тек талшықтары бұзылмаған, дұрыс сақталмаған шикізатқа ғана тән нәрсе. Көн ... ... ... ... ... ... ... 18%-ды ылғалдылықта аяқ киімнің төменгі бөлігіне арналған былғарыда көн заты 40-50%, аяқ киімнің жоғарғы бөлігіне ... ... 50-70%, қоян ... 61-66%, тон ... 62-63% аралығында болады. Көн затының мөлшерін Кьелдаль ... ... ... ... оксипролин мөлшерімен және амин қышқылдарының жалпы санын табу арқылы да ... ... ... ... ... Былғары мен мехтың және тондық қой терісінің құрамында шикізаттан өткен табиғи май және өңдеу ... ... ... ... ... ... өңделу әдісіне және өнімнің түріне байланысты өзгеріп отырады, кебінесе ол 5-30% аралығында болады. Былғарыда майлы заттардың мөлшері көбейгенде оның бу, ауа, су ... ... да, ... ... жұмсарып, иілгіш қасиетке ие болады.
Былғарыдағы байланыспаған май мөлшерін органиқалық еріткіштермен ... ... ... Ал, ... ... ... тек күшті сілтілермен гидролизденгенде ғана босайды. Майлы заттар терінің ... ... және өзең ... ... ... ... бос, жұқа жақтарын және сыртқы қабатын көбірек, ал тығыз қалың жерлеріне аздау таралады.
Сақтау кезінде және кигенде былғарыдағы майлы заттар тотығып, ... ... ... ... май дақтары түзіліп, қызуы да ықтимал, себебі майлы заттардың өзгеруі барысында жылу бөлінеді. Минералды заттар. Былғарыда, мехта және тондық қой ... ... ... ... дейіні шикізаттан өтеді, ал қалған бөлігі шикізатты консервілеуде, ... ... ... ... әртүрлі тұздар күйінде беріледі. Былғары мен мехтың құрамындағы минералды заттардың мөлшеріне қарап, технологиялық процестердің (күлден арылту, илеу, бейтарап таудан кейінгі шаю, ... ... ... ... ... ... мен ... және тондық қой терілеріндегі минералды заттар тексерілетін объектінің органиқалық бөлігін жағып ... соң, ... ... ... ... ... толықтырғыштар қолданылмаған, ылғалдығы 18%-к тең болатын былғарыда күл ... 0,5-2%; ... ... қолданылған болса - 3,5-5% хроммен иленген былғарыда 4-12% болып кіреді, оның негізгі белігін (3-7%-ін) хром оксиді құрайды.
Былғары құрамында көп ... ... ... заттар болса, былғары көп қайтара суланған кезде минералды заттар сыртқа шығып, тұз ... ... ... бұл былғары бетінің отыруына әкеледі.
Қой терісі. 5-7айдан үлкен қойлардың өңделген терісі. Қой ... үш түрі бар, ... ... ... және былғарылық. Ішіктік қой терісін, біркелкі келетін биязы бұлғарды және биязылау бұлғарды қой ... ... Бұл қой ... ... және ... ... киімдерін, бас киім, жағалар, кеудешелер (курткалар) тігуге жұмсалады. Тоңдық қой терілері қысқы киімдерді тігуге қолданылады, ... ... ... ... ... және жағаларды дайындауға. Былғарылық қой терілері - олар бұлғары жамылғысы бойынша тоңдық қой терісінің талаптарына сәйкес емес. Олардан қолғап, сөмке, ... ... ... былғары дайындалады.
Механикалық операциялардың нәтижесінде, былғары мен мехтің сыртқы пішіні қойылған талапқа сай, серпімді, иілгіштік қасиеттерге ие ... ... ... ... ... сығу, былғарының бетін тегістеу, созу немесе керу, сүргілеу, престеу, нығыздау, ауданын және қалыңдығын өлшеу жатады.
Мехті ... ... ... ... ... ... сабау және түкті жабынды тазарту, қырқу, қылшық жүнді қырқу, үтектеу, ауданын ... ... ... ... пен мех тінін әрлеудің механикалық операциялары мынадай мақсаттарда жүргізіледі:
1. Былғарының қалыңдығын ауданы бойынша біркелкі ету, жартылай ... ... ... мен ... ... ... сыртқы өң беру, ақау-кемістігі болған жағдайда былғарының беткі жағын тегістеу, қыртысын жазу, жалтыраған түр, түс ... ... ... ... ... ... пен мех ... құрылысын өзгерту үшін олардың құрылымдық элементтерін ажырату және тығыздау. Бұл операциялар былғары мен мехтің ... ... ... ... ... ... бояу ... протравтауға темірдің (II) тұзын көп қолданбайды. Себебі, түбітті жүн талшығына қарағанда, түкті жабынның ... жүні ... аз ... боялуы біркелкі болмайды. Практикада бұл эффект арзан аң терісін бағалы аң терісіне ұқсату үшін, мысалы, түлкі ... ... ... ... ... ... мех ... ағарту кезінде темір тұздарымен протравтау кеңінен қолданылады.
Жуу мен тұздау.Бояғаннан кейін түкті жабындағы бос бояғыштарды аластату мақсатымен сумен шаю жүргізіледі. Шаю ... ... түрі мен бояу ... ... ... ... тері ... жұмсақ болу үшін ас тұзы (30-50 г/л), ерітіндісімен тұздайды. Нәтижесінде мех терілерінің гигроскопиялық қасиеті ... және олар ... ... ... Ол үшін глицерин, хром мен алюминий тұздарын пайдалануға болады. Кейде тұздауды майлаумен бірге жүргізеді.
Жүнді жабынды әсемдеу.Мехтық қой ... ... ... үшін оның ... ... ... ол үшін ... түзулеп, жалтыратады. Әсемдеу үрдісі кезінде түкке химиялық және термо-механикалық әсерлермен әрекет етеді.
Әсемдеу үрдісі негізінен үш бөлімнен ... 1) ... ... 2) пластификацияланған түкті түзулеу; 3) түкті түзуленген күйінде бекіту. Пластификация жасау үшін ... ... ... деп ... ... мен ... ... ертіңдісін жағады (люстрирование). Іс жүзінде көбінесе құрамында құмырсқа қышқылы мен этил спирті бар люстра қолданылады. Қышқыл түктің химиялық негізі ... ... ... әсер ... оның ... молекулааралық сутекті, электровалентті және дисульфидті, кейде тіпті пептидті байланыстарды бұзады, соның әсерінен түктің жұмсақтығы күшейеді. Этил ... ... ... ... олардың қайта қалпына келуіне кедергі жасайды. Келесі кезеңде жұмсарған түкті арнайы машиналармен 170-190°С температурада сипай ... ол ... және ... Бұл екі ... үш рет ... мен ... ... сипаттамасы.
Өзеңнің микроқұрылымын сипаттайтын элементтеріне құрылымдық элементтердің реттілігі (регулярность) мен жинақылығы (компақтность), ... ... ... ... талшықтардың түзулігі (извитость) және талшықтар тобының жіктелу дәрежесі жатады. Былғары мен мех және тоңдық қой ... ... ... ... топтарынан тұрады, олар күрделі шиеленіскен тұйық ілмектер құрайды.
Өрілу бұрышы - талшықтар тобының көлденең қимаға көлбеу бұрышын сипаттайды. Бұрыштың ... ... ... ... бағытын ескереді. Талшықтар тобының үш түрлі өрілуі бар: тік (вертикальды)- ең үлкен бұрышпен; көлденең (горизонтальды) - ең кіші және аралық ... ... ... және оның ... ... ... ... жонарқа терісі (чепрақ) тығыз және үлкен бұрышпен өрілген талшықтармен сипатталады, ал қол терілері ең кіші бұрышпен өрілген талшықтардан тұрады. Бұл ... ... ... ... ... Оны ... ... арқылы өлшеуге болады. Егер өрілу бұрышы 10-20°С төмен болса, теріде технологиялық және эксплуатациялық ақау бар деп ... ... өзең ... ... ... ... ... сипаттайды. Ол көрсеткіш шикізат түріне, топографиясына, өндірістік процестің режиміне байланысты болады. Мысалы, жібіту толық ... ... ... ... өте ... ... ... фактор деп есептеледі. Бұл көрсеткішке механикалық әсердің ықпалы бар. Мысалы, былғарыны майыстырып созғанда талшықтар жіктеліп, ... ... ... Ал, ... ... ... жүргізгенде керісінше, талшықтар құрылымы тыгыздалады, былғары да сондай қасиетке ие болады.
Талшықтар тобының түзулігі, негізінеи ... ... және ... ... ... ... "Жас" ... оның бүктеліп бос жатуына байланысты, талшықтар тобы тасқыңды, керілмеген, созылмаған. Ал, ... ... ... ... ... ... ... қысқарады. Талшықтар тобының түзулігі былғарының серпімділік қасиеттерімен тығыз байданысты. Талшықтар тобының жіктелуіне шикізаттың түрі және оны өңдеу тәртібі әсер ... Егер ... ... ... одан әрі фибрилдерге және одан да әрі жіктелсе, былғары жұмсарып, ... ... ... ... Жүн ... ... ... кортекс қабатының анық контуры, қабыршақ қабатта саңылаулар мен деформациялардың болу болмауы, ... өсуі мен ... ... ... микроқұрылымы жүнді жабынының эксплуатациялық және эстетиқалық қасиеттерінің ішіндегі төзімділігіне, шыдамдылығына, жалтырауына әсер етеді.

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Былғары және мехтің сапасы мен оны басқару11 бет
Былғары және мехтің сапасы мен сапаны басқару5 бет
Тері түрлері5 бет
Терінің жүн жамылғысына сипаттама дерма құрлысы6 бет
"аяқ-киімге арналған былғары.ер-тұрмандық былғарылар.техникалық былғары.киімдік-галантереялық былғарылар."21 бет
«Семей былғары-мех комбинаты» ЖШС-дегі өндірістік шығындардың аудиті және талдауы66 бет
Ірі кара малын сою және терісін сыпыру, былғары және тондық-мех шикізатын дайындау5 бет
Аяқ-киімге арналған былғары8 бет
Аяқ-киімге арналған былғары туралы6 бет
Аяқ-киімге арналған былғары.ер-тұрмандық былғары.техникалық былғары7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь