Маскүнемдіктін алдын алу шаралары

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
1. Маскүнемдіктің қоғамға төнген қаупі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5

1.1. Маскүнемдікке салынудың себебі мен жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.2. Маскунемдіктің салдары мен зардаптары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..15

2. Маскүнемдікпен күресудегі ішкі істер органдарының міндеттерінң бірі ретінде ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...17

2.1Маскүнемдікпен куресудегі ішкі істер органдарының ролі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...23

3. Маскүнемдікті алдын алу шаралары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...27

3.1. Маскүнемдікпен емдеу мәселесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...40
3.2. Маскүнемдіктен зардап шегіп журген адамға қалай көмектесуге болады ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..56

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .. 62
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 64
Диплом тақырыбының өзектілігі. Маскүнемдікпен ішкі істер органдарының ролін талқылау және маскүнемдікке салынғандарды анықтап, оларды емдеу мәселесін қарастырып, дұрыс жолға түсіру болып табылады.
Маскүнемдіктің қоғам үшін зияны көп екенін, адам ағзасына келтірер зияны көп екенін елдің бәрі біледі, бірақ, өкінішке орай біліп тұрып ішеді. Кеңес дәуірінің біздің елемізге қалдырып кеткен бір жаман мирасы сол спирттік ішімдіксіз ешқандайда мейрамды өткізбейміз. Аурудан әдет жаман дейтін мақалдағыдай арақсыз той, туған күндер өткізілмейтін болды, сондықтан бүкіл ел болып осы жаман, қазақ халқына жат қылықтан, арақ ішуден тыйылуымыз керек.
1. ҚР Конституциясы 1995 ж. 30 тамыз.
2. ҚР Үкіметі туралы ҚР Конституциялық заңы, 1995 ж.
3. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы ҚР Қодексі, 30.01.2001 ж.
4. ҚР Мемлекеттік қызметкерлер туралы Заңы, 23.06.1999 ж.С69
5. Сыбайлас жемқорлықпен күрес туралы ҚР Заңы, 02.07.1998 ж.
6. ҚР жергілікті мемлекеттік басқару туралы ҚР заңы, 23.01.2001 ж.С100
7. ҚР нормативтік құқықтық актілер туралы ҚР Заңы, 24.03.1998 ж.С23
8. Указ Президента Республики Казахстан «Об утверждении Стратегии борьбы с наркоманией и наркобизнесом в Республике Казахстан 2006-2014 гг.» от 29.11.2005 года.С28
9. Постановление Правительства Республики Казахстан от 22 июня 2005 года № 607 «Об утверждении Положения о Комитете по борьбе с наркобизнесом и контролю за оборотом наркотиков Министерства внутренних дел Республики Казахстан».С36
10. Приказ МВД РК № 328 от 26.06.2000 года «Об утверждении Дисциплинарного Устава ОВД РК».
11. Приказ МВД РК № 600 от 14.09.2002 года «Об организации приема граждан в ОВД РК».С86
12. Приказ Министра внутренних дел Республики Казахстан от 29 апреля 2004 г. № 241 ДСП «Об утверждении «Инструкции по конвоированию осужденных и лиц, заключенных под стражу внутренними войсками Министерства внутренних дел Республики Казахстан».
13. Комментарий к «Кодексу об административных правонарушениях РК». Алматы. Жетi Жаргы 2002.С90
14. Губанов А.В., Зубов И.Н. Полицейское право. Часть первая: Полиция государств дальнего зарубежья и международное полицейское сотрудничество. Учебное пособие. – Омск: Омская академия МВД РФ, 2000. С40
15. Административное право зарубежных стран. Учебное пособие. – М., 1996. – 276.С222
        
        «Маскүнемдіктін алдын алу шаралары»
Жоспар
Кіріспе.....................................................................
........................................3
1. Маскүнемдіктің қоғамға төнген
қаупі..................................................5
1. Маскүнемдікке ... ... ... ... ... ... ... күресудегі ішкі істер органдарының міндеттерінң бірі
ретінде...............................................................
........................................17
2.1Маскүнемдікпен куресудегі ішкі істер органдарының
ролі........................................................................
...........................................23
3. Маскүнемдікті алдын алу
шаралары...................................................27
3.1. ... ... ... зардап шегіп журген адамға қалай көмектесуге
болады......................................................................
........................................56
Қорытынды...................................................................
............................... 62
Қолданылған
әдебиеттер..................................................................
......... 64
Кіріспе
Диплом тақырыбының өзектілігі. Маскүнемдікпен ішкі істер ... ... және ... ... ... ... емдеу
мәселесін қарастырып, дұрыс жолға түсіру болып табылады.
Маскүнемдіктің қоғам үшін зияны көп екенін, адам ... ... ... ... елдің бәрі біледі, бірақ, өкінішке орай біліп тұрып ішеді. Кеңес
дәуірінің біздің елемізге ... ... бір ... ... сол ... ешқандайда мейрамды өткізбейміз. Аурудан әдет ... ... ... той, ... ... ... ... сондықтан бүкіл
ел болып осы жаман, қазақ халқына жат ... арақ ... ... ... ... ... ... өлімге душар етуі жағынан
бірінші орынға шықты, ал әзірге ем-дауасы жоқ қатерлі дерт – рак. ... ... ... те ... адам ... ...... тез тоздыратын, адамды аздырып, түрлі
сырқаттарға ұшырататын, адамгершіліктен ... ... ... ... ... нәрсе. Маскүнемдік ең ... ... нерв ... Араққұмарлардың жасына жетпей ақыл-ойдан ... ... ... ... ... ... ... адамгершіліктен
жұрдай болуы осының салдарынан. Ішімдікке салынған адамның рухани байлығы
азаяды, ... ... ғана ... ... ... ... ... нашарлатып, ас қорыту процесіне пайдалы ... ... ... асқа ... ... ... әр түрлі қауіпті ауруларға
ұрындырады (церроз, созылмалы бауыр ауруы, өкпе ... ... тағы ... ... ұлы ... ... 20-30 г. арақ
немесе бір саптыаяқ сыра 10-40 минут ішінде адамның ойлау қабілетін ... ... ... ... ... ішімдікке салыну ұрпақтың
денсаулығына да зиянын тигізбей қоймайды. Нәресте шала тууы немесе ... ... тууы ... ... зиянды зардаптары әйелдерге ерекше
байқалады. ... ... 60-70 ... ... бейім болып туылады. Қалада ... ... ... спирттік
ішімдіктер сататын орындар, дүкендер, кафе, барлар жаңбырдан ... ... ... Осыншама дүкен, кафе, барлардың қажеттіліг
бар ма? Олар кімге пайда, кімге зиян ... Олар ... ... ... пе? ... той ... бірін-бірі ішімдік ішуге қинау,
маскүнемдікке итермелеу деген сөз. ... ... деп ... арақ
ақырында қайғыға әкеп соқтырады. Ол біздің қазақ мұсылмандарына жат қылық.
Сондықтан ішкілікке ... ... ... бітіспес күрес жүргізуіміз қажет.
Сонда ғана өміріміз сәнді де мәнді бола түседі.
Міне,осы жоғарыда аталынған мәселелер менің аталған дипломдық ... ... ... ... болып отыр.
Зерттеу жұмысының мақсаты болып- Қазақстан ... Ішкі ... ... ... пен күресудегі жұмыстарды
ұйымдастыру және жақсарту.
Диплом ... ... ... ... қоғамдық ортаға тигізетін әсерін анықтау.
2. Маскүнемдікпен ... ішкі ... ... ... қолдануы.
3. Маскүнемдікке қарсы күрес жүргізуде колданылатын алдын алу шараларын
анықтау,ұйымдастыру.
Зерттеу жұмысының заты мен обьектісі ... осы ішкі ... ... ... ... өз ... дұрыс заңға сәйкес
ұйымдастырып, басқару.
Денсаулық пен қоғамға зиянды әрекеттердің бірі – ... ... ұлы ... ... алкоголь туралы былай деп жазған болатын:
«Арақ – адам есін ... ... ... арамдыққа және қалмысқа
итермелейді».
Бүгінгі таңда әйел ... ... ... ... ... ... ... -Екібастұз
қаласының емханасы дәрігерлерінің берген мәлеметтеріне сүйенсек, ... ... ... 374 әйел адам ... тұр. ... жер, ... ... арақтың азабын тартқан азамташаларымызға Екібастұз наркология
диспансері ... ... ... ... ... орай әйел ... ... түбегейлі жазылып кетіп жатқандары аз.
Жасөспірімдердің алкогольді заттарды қолдану қарқыны артып келеді.
2010 жылдың 1 ... ... ... толмаған 314 адам жасөспірімдер
наркологиялық кабинетінде бақылауда тұр.
Зерттеу жұмысының методологиялық және ... ... ... ... ... жолында біз материалистік
диалектика зандарына және категорияларына,дүниетанымдық теорияның,әсіресе
әлеуметтік ... ... ... ... ... теорияның, әсіресе әлеуметтік құбылыстарды зерттеудің негізі
тұжырымдарына, сондай ақ құқықтық құбылыстарды зерттеудің ... ... ... ... ... ... талдау мен жинақтау,
салыстырмалы құқықтық және статистикалық, нақтылы социологиялық ... ... ... мен ... ... ... ... әсер ететін факторлар: заңдарға салыстырмалы
құқықтық тұрғыдан саралау жүргізу. Қоғамдық ортаны ... ... ... ... қолданылатын жоспарлар мен күштердің
әзірленуінің алатын орны, олардың ... ... ... ... ІІО қызметіндегі маскүнемдік ... ... ... құқық
бұзушылықтардың алдын алу мәселелерін талқылау, оларды қызметкерлердің ... ... Және де ... ... мәні оның ... ... ұсыныстарын ғылыми зерттеу жұмысында
пайдалануға болатындығында.
Жұмыстың құрылымы. ... ... үш ... ... ... әдебиеттер тізімінен тұрады.
1.Маскүнемдіктің қоғамға төнген қаупі.
Облыс аудандары бойынша 2012 жылы ... ... ... ... ... ... ... Айыртау ауданында – 10, Қызылжар
ауданында – 9, М. Жұмабаева атындағы ауданда – 5, Есіл ...... ... 4, ... ... – 4, Шал ақын ... – 3,
Тимирязевь ауданында– 2, Ғ.Мүсірепов атындағы ауданда – 2, Жамбыл және
Аққайың ... 1 ... ... және ... аудандарында есепте
тұрған кәмелеттік жасқа толмаған балалар жоқ.
2013 жылы 1 қаңтардан ... ... 5 ай ... ... ... 30 ... ... есепке алынды. 2014 жылы
кәмелеттік жасқа толмаған 12 бала ... ... ... ... статистика
жасөспірімдер арасында алкогольді қолданудың шынайы ... ... ... қолданумен байланысты аурулардың таралу шегі ресмиге
қарағанда біршама жоғары ... ... ... ... бар. ... ... ... анықтау жасөспірімдерді уақытша оқшаулау,
бейімдеу және ... ... ... ... ... қалалық әкім жанындағы кәмелеттік жасқа толмағандар және олардың
құқығын қорғау бойынша коммисия жұмысында, қалалық ішкі ... ... ... ... ... ... ... қызметкерлерімен бірлесе
отырып, түнгі би кештерінде, нашар отбасыларында тексеру жүргізу барысында
жүзеге асырылады. 2014 жылдың наурыз айында ... ... ... ... ... СҚМУ ... мен ПҚЭК ... дәрістер оқылды, бейнематериалдар көрсетілді, 390 адам ... ... ... ... мен ... ... ... атты әлеуметтік тәуелділердің мәселелері шешілетін
қайта бейімделу мектебі ұйымдастырылып, жұмыс ... ... 2014 жылы ... ... 78 ... арналған 20 сабақ ... ... ... ... анонимдік кеңес қызметіне 67 адам ... ... ... психолог түзету жолдарын және жеке
тұлғаның дамуын қалыптастыру ... 88 ... ... ... ... ... ... өмір салтын қалыптастыру
бойынша 80 жеке кеңес, даму ... ... жою ... ... 79 ... 26 адамға арналған 12 топ тренингін  өткізді.
Маскүнемдікке қарсы жобаларды жүзеге ... «СҚО ... ... ... ... ... да ... «Жастар маскүнемдікке қарсы»
қоғамдық бірлестігі ... ... ... ... Есіл,
М.Жұмабаев, Аққайың аудандарында 2 мыңнан астам адам ... ... ... ... және Петропавл қаласында осы тақырып ... ... ... өмір ... ... ... сайысы, спорттық
эстафеталар, облыс аудандарындағы жазғы сауықтыру лагерлерінде жұмыстар
жүргізілді. Алкогольді заттарды ... ... алу ... ... 3
мыңнан астам жас адам қамтылды.
Ішімдікке салынудың алдын алу, жасөспірімдердің кез ... ... ... пен маскүнемдікке деген қарсы пікірін қалыптастыру
адамгершілік тәрбиеге жатады. Оқушылардың ... ... ... ... ... өмір ... үшін не ... керек?
Тәжірибе дәлелденгендей, спирттік ішімдікке, маскүнемдікке қарсы
жүргізілетін үгіт — насихат, алдын алу шаралары анда — ... ... ... ... ... ... ... ғана өз нәтижесін береді. Бұл
жұмысты жоспарлаған кезде балалардың психологиялық, жас ... ... ... ең ... ... ... ... абзал.
Осы мәселемен айналысып жүрген қоғамдық ұйымдардың жүргізген сауалнамасында
тұрғындарға мынадай сұрақтар қойылды:
1. Алкогольді бір рет қана ішіп ... ... ... әсер ... ... ... зат ретінде ішуге бола ма?
3. Сыраның емдік қасиеті бар деген тұжырым дұрыс ... ... да ... ... адам ... микробтарды өлтіре ме?
5. Арақ — шараптың көмегімен асқазан жарасын, гастритті ... бола ... ... ... ... ... ... тоңғанда спирттік ішімдіктер ішу
жиуі кездеседі. Олай істеуге бола ма?
7. «Ішем бе, ішпеймін бе — бұл жеке ... ... оған ... ... ... пікірлер жиі кездеседі, оған қалай жауап беруге
болады?
Әрине, бұл мәселелерді талқылағаннан кейін, ... ... бұл ... ... ... ... спирттік ішімдіктерден келіп — кетер
зиян аса қауіпті емес ... ... ... ... ішімдікке,
маскүнемдікке қарсы тәрбиелеу өте күрделі мәселе.
Ата — аналарға арналған сұрақтар:
1. Отбасыңызда арақ — шарапсыз заңдылығын ұстанасыз ... ... ... ... үйінде өтетін дастархан басындағы
отырыстарда ұлыңыз не қызыңыз ... ... ... бола ма?
3. Жасөспірім шараптың дәмін алғаш рет неше ... ... ... Жасөспірімдерді спирттік ішімдіктер ішуге не итермелейді?
5. Ата — ... ... ... қай ... ... біле ... ... аурулардың асқынуына алып келетін қауіпті фактор
ретінде.
Патологиясы: Жүрек — тамыр аурулары, артериялы гипертензия, ми инсульті,
мезгілсіз өлім, ... ... ... ... ... ... ауыз қуысы, көмей, өңеш, асқазан, ішек, емшек (көкірек безі)
рагы. Орталық және ... ... ... ... ... ... болған
ақыл — парасаттың кемдігі, психиканың бұзылуы, ұйқысыздық, есте сақтау
қабілетінің төмендеуі және т.б.
Сүйек жүйесінің ... ... ... ... ... себептері: өлтіру, өзіне өзі қол жұмсау, жарақат алу мен улану,
өртке шалдығу. Ауытқулар: ... мен ... ішкі ... ... кемістік, жарымжанды, денесі мен ақыл — есінің кем
дамуы.
Бүгінгі таңдағы медицина спирттік ішімдіктердің салдарынан мас ... ... ... ... ... ... ... Ауыр деңгей.
Клиникасы:
• бет қызарып, ісініп кетеді;
• қызара бөрткен безеу;
• көздің қан тамырлары сарғайып кетеді;
• ауыздан ... иіс ... ... иісі шығады.
Маскүнемдіктің клиникалық көріністері- Жеке тұлғаның өзгеруі және
әлеуметтік салдары- Ашушаңдық, бейәлеуметтік ... ... ... ... пен ... ... Қызғаншақтық, қауіптенгіштік, түсініксіз
ойлардың мазалауы. Психикалық ... ... ... ... мен байланыстар нашарлайды. Еңбекке деген қабілеті төмендейді.
Есте сақтау қабілеті төмендейді. Құқық ... ... ... ... Өзін —
өзі төмен бағалайды. Өзіне қол жұмсауға дейін барады.
Неврологиялық, психикалық, соматикалық көріністері - ... Ұйқы ... ... ... ... ... артерияның зақымдануы: Ішімдік салдарынан болатын
кардиомиопатия. Өт жолының, бауырдың ... Язва ... ... ... тыс семіру. Эндокринндік ауытқулар. Остепороз. Қан азаю.
Өкінішке орай, бүгінгі таңда наркологиялық ... ... ... ... жалғыз шеше алмайды. Қоғамдық денсаулық сақтаудың
біріккендегі атқаратын іс — шаралары — жастардың, балалар мен ... ... ... ... алу ... ... ... ішімдікке салынушылықтың ерекшеліктері:
1. Аурудың қарқынды дамуы, әсіресе бастапқы кезеңде.
2. Ішімдікке салынғандықтан, маскүнемдіктің көптеген белгілерінің ... мен ... ... ... мен ... ... болмауының ара жігін
ажыратудағы қиындықтар.
4. Аурудың тұлғаға әсері, оның жалпы дамуының тежелуіне алып ... ... мен ... ... ... салынушылықтың
алғы шарттарын байқауға мүмкіндік беретін белгілер жиынтығын ... ... мен ... ... ... ... ... олар:
1. Алкогольді пайдаланудың ерте басталуы (11—12 жаста)
2. Отбасындағы ... ... ... ... ... ... оның саладарынан шағын ортаның дәстүрлеріне еру басталады.
3. Спирттік ішімдіктерді дәрі — дәрмектермен қатар ішу.
4. Мас болғаннан ... ... ... ... жасауы.
Ересек адамдардың ішімдікке салынуы мектеп жасынан, жасөспірім кезінен
басталады, әрбір ішімдікке салынған аға буын ... ... ... «ісін
жалғастырушы» қалыптастырып дайындайды. Бұл жұқпалы сабақтастықтың ... ... ... ... ... Жасөспірімдер арасында тараған
маскүнемдік пен ішімдікке салынушылықпен ... ... ... ... ... әлдеқайда тиімді. Бірақ кез ... ... тек қана ... пен ... ... ғылыми негізделген шабуыл
жасау болып табылады.
Бүгін ұлттық салауаттылық орталығының хабарлауынша өткен 10 жыл ... ... саны 5 есе ... ... ... 10 есе өскен.
Бүгінде Қазақстанда маскүнемдер саны 463 мың адам. Яғни жарты миллионға
жуық. Жыл ... ... 25-28 мың кісі ... Бір маскүнем белгілі
болғандай 10 адамның өмірін улайды. Оны сан ... ... ... ... ... ... маскүнемдігінен зардап шегіп отырған 4 млн.
кісі бар көрінеді.
2012 жылы -Алматыда маскүнемдлікке ... саны өсіп келе ... Оны ... ... ... ... ... денсаулық сақтау департаментінің ... ... ... ... ... ? қатерлі індет. Оған шалдыққан адамдар
өз өміріне ғана зиян ... ... ... мен ... және ... да
жақын туыс-туғандарының жанын ауыртып, жүрегін сыздататады. Сондықтан бұл
орталықтың өмірдегі жөні де жолы да ... ... оған ... ... ... ... ... Зәуреш Аманжолова. Қазір бұл орталықта
3783 адам есепте тұр. Олардың 2 223-і ... ал ... ... Ал
орталық директоры Борис Дубининнің пайымдауынша, маскүнемдік ... ең жас және ... ... ... ... Ол ... ... қорын
бүлдіру арқылы, жаңа буынға өзінің кері әсерін көп тигізеді.
Петропавлда, Солтүстік Қазақстан облыстық Ішкі істер департаментінде 2012-
2014 жылдарға ... ... ... алу ... ... Ішкі ... департаментінің негізгі қызметтерінің, облыстық ішкі
саясат, ... ... ... ... департаменттерінің өкілдері,
мекемелердің басшылары, республикалық және жергілікті БАҚ ... ... ішкі ... ... ... ... ... Саванковтың атап көрсеткеніндей, Солтүстік Қазақстан облысы
алкоголдік маскүнемдік салдарынан жасалған қылмыстар ... ... ... ... ... ... ауыр және аса ауыр ... жыл ... арта ... ... әуес ... қатары көбейіп
келеді. 2010 жылы облыста 4237 қылмыс тіркелген болса, соның 231-і ... ... ... ... кісі ... ауыр дене ... тонау, ұрлық белең алып отыр. Мас күйіндегі жүргізушілердің ... ... ... ... ... ... ... мәліметтеріне қарағанда, спирт ішімдіктеріне әуес 12 мыңға
тарта адам есепте тұр, оның 10 ... - ... мен ... ... 20 мен 30 жас аралығындағы жастар мен 14 пен 18 ... ... ... алаңдаушылық туғызуда. Міне, осы жағдайларға
байланысты Солтүстік Қазақстан облыстық Ішкі істер ... ... пен ... ... алу ... бағдарлама
жасалды. Бұл бағдарламаны жүзеге асыруға 12 облыстық департамент, аудандық
және Петропавл қалалық әкімдіктері қатысады
Өскемен қаласының ТЖБ ... ... ... ... ... ... ... шылым тарту адам өмірін әлдеқайда қысқартатындығы
ақиқат болды. Егер қыздырғыш ... ... ... онда ... ... өрттермен өмірлері алынғандардың санын жыл
сайын екі, тіпті үш есе аз болар еді.
Әдетте тілсіз жаудың ... шала мас ... ... болады (барлық
опат болғандардың 90% жуығы), сондай-ақ шылым тарту ... ... ... салдарынан зардап шеккендерде де аз емес. Өскемен ... 2014 ... 6 ... барлығы 135 өрт болды, олардан келген
материалдық залал 5602787 теңгені құрайды. 16 адам қаза болған.
Осыған ... өрт ... ... жағдайлары нашар жанұялар
қатты толғандырады, олармен алдын алу жұмыстары жүргізіледі, өкінішке орай
бұл олардың тұрып ... ... ... ... ... ... ... бүгінгі таңда, Өскемен қаласының ТЖБ ... ... ... ... сөзіне қарағанда «жағдайдың күрт
нашарлауы жоқ, жағдай қадағалануда».
АІІБ-ның дерегі бойынша тап ... ... ... ... 1724
маскүнем,   алдын ала сақтандыратын есепте тұр.
Маскүнемдік, ... ... күні ... ... ... ... ... аудандық ішкі істер басқармасы ... ... ... ... ... (ҚНДӘТО) бірлесіп, Қазақстан
Республикасы ... ... азап ... сырқаттарды
мәжбүрлеп емдеу туралы” Жарлығының негізінде нақты жұмыстар жүргізуде.
Бүгінгі күні маскүнемдіктің созылмалы түрінен  азап шеккен 36 ... ... ала ... ... ... ... жіберілді.
АІІБ-ның ғимаратында қоғамдық қауіпсіздікті ... ... азап ... ... ... апта ... (әр жұма ... ұйымдастырған. Бірақ олардың көпшілігі бас
бостандығынан айырған орындардан ... ғана ... ... құжаттары, тіркеуде болмағандықтан, есепке қою мүмкін болмай
отыр. 
1.1. ... ... ... мен жағдайы
Адамның маскүнемдікке салынуының себептері көп, біреулер ... енді ... ... ортаға тап болып, ендібіреулер
семиясынан ажарап дегендей тізе ... ... көп. ... ... салынудың алғы шарты:
Әлеуметтік факторлар: микросфера (қоршаған ... ... нақ ... ... ... ... деген көзқарасы, спирттік
ішімдіктерді пайдалану әдеті, бос уақытты дұрыс ... ... ... ... пен ... ... өз деңгейінде болмауы.
Психологиялық факторлар: өзін — өзі тым жоғары бағалайтын адамның ... ... ... бейәлеуметтік адамдар, өмірінде
кездесетін пробемаларды шеше алмайтын ... Оның ... ... ... ... ... Спиртті ішімдіктердің әсері ... ... ... ... ... ... ... серпілтетін,, депрессиядан шығатындай, өзін күшті, батыр
сезіну үшін деген сияқты алуан түрлі мөлшерде пайдаланудың өзі оны ... ... ... зат ... ... ... ... салыну, маскүнем болу — сыйлық емес, дерт.
«Шарапты ішкен сайын, біз адамзаттың керемет ... ... ... ... ... деген Л.Н. Толстойдың сөзін қалай
түсіндіресіз? «Шарапты алдымен адам ... ... ... ... ... жапон мақалын қалай түсінесіз? Ішімдіктіңзияны болып табылады:
Арақ-шараптан адамға келетін зиянды ... ... өзі ... үйір ... ... ... (тек өзі ғана емес), қызметте
абыройсыз, ағайынға, көрші-қолаңға беделсіз ... ... Олар ... да ... ... жыныс сезімін күшейтеді, жыныс актісінің уақытын созады,
адамның жыныстық қызметіне пайдалы әсерін ... ... ұғым бар. ... ... ма? Рас, ... ... ... жап-жас жігіттерді жетелеп әкелетін қандай жағдайлар? ... ... ... жыныс органдары әлсірейді, келе-келе
арақ-шарап еркекті белсіздікке апарып соқтырады. ... ... ... ... не ері, не ... біле бермейді.
Арақ-шарапты салынып ішкен адамның бүйрегі мен бауыры, жүрегі мен
нерв жүйесі алуан түрлі қатерлі ауруларға ... Ол ... ... ... ... ... ... нәпсі
құмарлықтың салдарынан маскүнемдер жыныс ауруларына жиі душарболады.
Алкоголь «нерв уы» деп бекер ... ... ... ... өте тез жайылады да, сонан соң орталық нерв жүйесін улап, оның
қоректену процесін ... ... ... ... ... (ұрық клеткалары)
азайып, олардың тұлғасы (формасы) өзгереді. ... ... ... ... жуығы дүниеге келгеннен кейінгі алғашқы айларда
шетінейді. Шетінеуге нәрестенің миындағы ісікті ... ... ... ... бар ... маскүнемдігі тіпті өрескелдік. Олар арақ
түгіл, сыра ішуге де болмайтынын естерінде сақтаулары керек. Ана ... ... ... ... ... ... ұйқысын
нашарлатады, ақыл-есінің жетілуіне кедергі ... ... ... ... мол ... есте ... ... мұны ұмытпағаны жөн. Талай
адамның түбіне жеткен ... ... ... ... ... ... Соған
қарамастан арақ ішу дәстүріміз ғой деушілер де табылып қалуы мүмкін. Бұдан
былай бұл зиянды «дәстүр» халық ұғымынан ... ... ... ... ... тиіс. Партия мен үкімет қазір бізден осыны ... ...... ... материалдық байлықты
арттырудың, еліміздің күш-қуатын көтерудің бір көзі. Сондықтан да халқымыз
партияның алкоголизмге, ... ... ... ... ... Алкоголизм мен маскүнемдікке қарсы шараларды жүзеге асыру жолында
аянбай еңбек етеді. Адам баласының алға басу ... ...... ... ... тек ... ... ғана ашып көрсетіп, оның
әлеуметтік зиянын айқындады. Партия арақ-шараптың болашақ ... ... ащы ... ... ... сақтандырып отыр.
Дегенмен, жалпы адам организміне зардап тек арақ-шараптан ғана келеді
десек, қателескен болар едік. Тіпті оны ... ... ... ... плантациясында жұмыс істеп журген кыздардың, қа-лыңдықтардың бала
көтермей қалу қаупі тағы ... ... ... ... ... дер ... соғылды.
Алкогольді пайдаланудың салдарынан жарымес, мүгедек, аурушаң нәрестелер
өмірге өксіп - ... ... Ал оны ... ... - бір жолы — ... ... ... бос уақыттарын міндетті түрде сырахана,
ресторан маңында көзін сүзіп, ... ... ... ... жұбын    жазбай    жүру «дәстүріне» жол бермеу.
Өмір өлшемі — салауаттық, салауаттық — өмір ... ... ... ... ... қажетті нәрсені ала алмайсың. Адам ... ... ... үйлесімді дамуы үшін біздің елде барлық жағдай
жасалған. Өнердің, ... ... ... айналысуға болады ғой.
Олардың қайсысынан ... да жан ... ... ... сезіміңе әдемі түйсік
алады емессің бе? Одан өмірің мәнді, мазмұнды бола ... емес пе? ... ... әрі ... әрі ... өмір ... болады. Алдамшы
құмарлықтан бас тартып, өзін-өзі билей білу — адам ... ізгі ... ... үйір ... туатын адам жоқ, маскүнемділік тұқым да
қуаламайды. Оған көбінесе мол ... ... ... ... ... жүрген орта ... ... ... оның алдын алу мәселесі бұл күндері кімді болса
да ... ... ... Өйткені алкоголизм мен маскүнемдіктің артында
жеке адам, семья тағдыры тұр. Оның ауыр ... ... ... да,
бейтаныс адамды да бейғам қалдыра алмайды. Теріс жолға ... ... де ... ... ... Ішімдік салдарынан маскүнемнің жан
дүниесінде болған дағдарыстарды, өміріндегі сәтсіздіктерді ... ... ... көзін жеткізіп айта білетін шын жанашыр адам керек.
Маскүнемдік адамдардың денсаулығын бұзып, шаңырақтың ... ... ... ... ... ... ... қараушылықты тудырады, еңбек өнімінің төмендеуіне, ... ... ... өнім ... ... ... кешігуге және
апатқа ұшырауға әкеп соқтырады. Маскүнемдік ағайыншылыққа, сыбайластыкка,
жең ұшынан жалғасушылыққа, ... жол ... ... ... ... итермелейді.
Арақ-шарапты салынып ішкен адамның бүйрегі мен бауыры, жүрегі мен
нерв жүйесі алуан ... ... ... ... Ол ... ... ұмытады, дөрекілік көрсетеді. Көрсеқызарлықтың, ... ... ... ... ... жиі душар болады.
Алкоголь «нерв уы» деп бекер айтылмаған. Ішкілік ... ... өте тез ... да, ... соң орталық нерв жүйесін улап, ... ... ... ... ... ... спермотозоидтары (ұрық клеткалары)
азайып, олардың тұлғасы (формасы) ... ... ... ... ... ... дүниеге келгеннен кейінгі алғашқы айларда
шетінейді. Шетінеуге нәрестенің миындағы ісікті сырқаттар ... ... ... бар ... ... ... ... Олар
арақ түгіл, сыра ішуге де ... ... ... ... ... нәрестенің организміне енген алкоголь ... ... ... ... жетілуіне кедергі келтіреді. Сайып
келгенде, ішкіліктің зияны мол екенін есте ... ... мұны ... ... адамның түбіне жеткен ішімдік кімнің жанын азапқа ... ... ... арақ ішу дәстүріміз ғой деушілер де табылып қалуы
мүмкін. Бұдан былай бұл зиянды «дәстүр» ... ... ... кейінгі
ұрпақтың сөздік қорында болмауға тиіс. Партия мен үкімет қазір бізден ... етіп ...... ... ... байлықты
арттырудың, еліміздің күш-қуатын көтерудің бір көзі. Сондықтан да халқымыз
партияның алкоголизмге, маскүнемдікке, есірткі ... ... ... ... мен ... ... шараларды жүзеге асыру жолында
аянбай еңбек етеді. Адам ... алға басу ... ... — арақ-
шараптың сиқырлы сыр-сипатын тек біздің еліміз ғана ашып көрсетіп, оның
әлеуметтік ... ... ... ... ... ұрпаққа тигізетін
қырсығын, ащы шындықты айтып халықты сақтандырып отыр.
Әрине, алкоголизм жайындағы дабыл орынды, дер ... ... ... ... ... мүгедек, аурушаң нәрестелер
емірге өксіп - жылай келеді. Ал оны болдырмаудың бірден - бір жолы — ... ... ... бос уақыттарын міндетті түрде сырахана,
ресторан ... ... ... ... ... маскүнемдердің  
бұрынғыдай    жұбын    жазбай    жүру «дәстүріне» жол ... ... ... ... алу жұмыстары бойынша
мәселелер қатарын шешу бойынша ұйымдастырылған «дөңгелек үстелді» ... ... ... полиция полковнигі Игорь Кабардин ашып,
аталмыш шараға қатысушылар мен бағдарламаны таныстырып ... ... ... ... ... ... подполковнигі Жалиль Қадыров басқарманың
атқарған жұмыстары жайында ... ... ... 2013 жылы ... ... инспекторлары құқық
бұзуға бейім 15019 адамды, соның ішінде 7644 маскүнемді отбасылық жанжал
тудырушыларды, спирттік ішімдіктерді ішуге ... 543 үй мен ... ... ... салаынған бұрында істі болған 2869 адамды
есепке алған. Еспте тұрған ... ... алу ... ... ... ... стационарлық және емдеу орындарына жолдау,
әкімшілік жауапкершілікке тарту сынды іс-әрекеттер қолданылды. ... ... жылы ... ... 1251 маскүнем емдеу орындарына орналастырылған.
Күштеп емдеу мекемелеріндегі ... ... ... бойынша жұмыстардағы мәселелердің бірі болып отыр.
Мысалы Өскемен қаласында 250, ... ... 70, ал Ұлан ... ... 30 ... ғана ... пен ... алдын алу үшін полиция ... ... ... ... 2011 жылы ... бақылаулар
бұрында істі болған 261 адамға қарсы бекітілген. ... ... ... және ... ... ... ... 2011 жылы облыстың учаскелік инспекторлары 60483 ... ... ... ... ... бұзған – 14624, ұсақ бұзақылықтарға
байланысты –3401, ... ... ... ... 270 ... ... халыққа жақындату, салауатты өмір салтын насихаттау,
қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуге халықты тарту ... ... ... шығу ... ... Өткен жылы 3336
азаматтардың жиыны өткізілді. ... қала және ауыл ... ... кәмелеттік жасқа толмағандар ісі бойынша ... ... ... қатысты.
Облыста бүгінгі уақытта құқыққорғау бағытында 4457 мүшесі бар ... ... ... ... ... 148 «Сарбаз» жасағы, 401 консьерж,
52 ерікті халық жасағы, ... 15 ... ... ... ... 17 отряд, 87 қоғамдастық кеңесі, 152 ақсақалдар кеңесі, 10 «Көкпар»
отряды мен басқа да 86 ... ... ... жастар кеңесі,
педагогикалық патрульдер т.б.) ... ... ... ... көп аймақтарда жоқ, олардың
міндеттерін ... ... ... Күршім, Зайсан, Тарбағатай, Аягөз,
Бесқарағай, Абай, Жарма, Көкпекті,Үржар ... ... ... ... ... ... ... отбасының шырқын бұзушылар
талқыланып, оларды күштеп емдеу орындарына жолдау мәселелері қарастырылады.
Маскүнемдік негізінде жасалатын қылмыстар мен құқық ... алу және ... ... құқық бұзушыларды есепке алу және олармен жеке
алдын алу жұмыстарын жасау мақсатында Шығыс Қазақстан облысы ... ... ... ... ... «Надзор» сынды 40 жедел алдын
алу шаралары өткізілді.
Дөңгелек үстел жұмысында Шығыс Қазақстан облысы әкімінің ішкі ... бас ... ... ... ... наркологиялық
диспансерінің» директоры, Өскемен аумағының бас имамының орынбасары Ибрагим
Нұрахметұлы, Өскемен ... ... ... ... әкей, «Родник»
шіркеуінің қызметшісі Петр Женин ... ... ... қоғамдағы
өзекті мәселелердің шешімі ортақ күрес жүргізуде екендігін айтып өтті.
Кездесу соңында ... ... ... күш салу және ... ... ... ... Маскүнемдіктің салдары мен зардаптары.
Исламның мәңгілік тағылымдары мен ерекшеліктерінің бірі- адамның пәк
табиғатымен ... ... Діни ... ... елшілері құдай тарапынан
адамзатты бақытқа жеткізу үшін әкелген кешен болып табылады. ... ... және ... ... ... ой салсақ, діни үкімдер және ... мен ... ... ... жұмылдырып және жамандық пен
азғындықтан алшақтататынын түсінеміз. Осындай түсінікпен ешбір зат бекерден
халал ... ... ... және ... зат ... ... ... Бір
құдайға құлшылық ететін адам бұл үкімдер құдайдың таусылмас білімінен
бастама ... ... ... ... ... басы мен ... және ... мен рухын толық біледі. Сондықтан оның хикметі мен ақылы пенделердің
саулығына зиян ... ... мен ... шығартпайды. Ислам
пайғамбары(с)-нің әулетінен болатын Имам Реза(ғ)өз хадистерінің бірінде
былай дейді: "Құдай адам үшін ... бар ... ... мен ... етті және ... бар ... ... харам етті".
Ислам тағылымдарында адамзаттың бітіміне, рухани, тұлғалық және ... ... ... ... діни нұсқаулар адамның тек рухын
тазартып қана қоймай, тіпті оның денесін де ... ... мен ... Солардың бірі- алкогольдік ішімдіктерге тыйым салу үкімі. Исламда
алкогольдік ішімдіктер ішуге тыйым салынған, өйткені ол адамның ... ... және ... ... ... ... ... таңда дәрігерлер
және психология саласының ғалымдары мен мамандары алкоголь адам ... ... кері ... ... ... ... Бірқатар
зерттеу орталықтары осы салада практикалық ізденістер жүргізіп, маскүнемдік
– адамзат қоғамына төнетін қауіп ... ... ... Жуықта
Американың маскүнемдікке күрес ұлттық орталығы америкалық ... ... ... ... тұтынуы туралы есеп жариялады. Осы орталық
жариялағандай, америкалық 13 млн оқушы кем ... бір рет ... ... ... ... дәмін татқан. Бұл мәлімет бойынша, 2011-2012
жылдар аралығында америкалық оқушылар арасында алкогольдік ... ... ... ... Америка мектептерінде маскүнемдіктің тез жайылуына байланысты
отбасылардан, білім саласының қайраткерлері мен ... ... ... сұрады. Мамандардың зерттеулері бойынша, алкогольдік
ішімдік ішудің түрлі себептері бар. Солардың қатарында – торығушылық, көңіл
күй мен ... ... ... және ... ... ... ... Кейбір кісілер торыққан кезде тынышталу үшін алкогольдік ішімдік
ішеді. Оны ішкен кезде ... ... ... ... жалған сезім
болуы мүмкін бірақ аз уақыттан соң әлгі ... ... және ... ... ... ... кері әсерлерге дене тепе-теңдігінің жоғалуы, шешім
қабылдаудағы ... ... ... және қатігездіктің күшеюі
жатады.
Бұл келеңсіздіктердің әйелдерге жағымсыз әсері әлдеқайда жоғары. ... ... ... ... ... ... ... миына көбірек зиян келтіреді. Алкогольдің кері салдарының бірі ... ішкі ... ... бауырға нұқсан келтіру болып табылады. Ішкі
мүшелер ... ... ... ... ... ... бауырға
тигізетін зияндарын үшке бөлуге болады, біріншіден, бауырда май мөлшері
ұлғаяды. Алкоголь ішуді ... ... бұл ... емдеуге болады.
Алкогольді көбірек ішкен кезде адам бауыр ... және ... ... Алкогольді тоқтатумен бауыр гепатиті қалпына келеді, алайда
барлық жағдайда емес, жазылмауы да ... ... ... соңы ... ... ... ... және бұл ауру емделмейді.
"Бауырдың ең ... ... ішек ... уларды кетіру болып табылады, ал
алкогольдік ішімдік бауырды әлсіретіп, оның ... ... ... ... көбі ... ... кері ... білгенімен, бірақ бұл
ішімдіктің сүйекке ... ... ... ... да ... Осы ... ... агенттігі зерттеулерге сүйеніп, былай деп ... ... ... ... оның ... себепші болады.
Ішімдікке құмар адамдардың сынған сүйектерінің емделуі, бастапқы қалпына
түсуі өте қиын және ... ... ... алкоголь денедегі сүйекті
қалыптастыратын бөлшектерге нұқсан келтіріп, сүйектің әлсіреуіне ... ... ... ішімдіктердің тағы бір зиянды әсері – ... ақ ... ... Ақ ... ... ... ... қарсы күреседі. Ал алкоголь олардың санын ... ... ... ... бар ... де кері ... тигізіп,
қан аздығының пайда болуына әкеледі. Иран медицина ... ... ... ішу – "Б, "С" ... және ... кері әсер ететінін көрсетті. Осы ... ... ... ... бас ... көздің әлсіреуі және тепе-теңдіктен
айрылу тәрізді келеңсіздіктерге апарады. ... ... ... ... ... бірқатар кері әсерлері жайлы баяндалған. Имам
Садық(ғ) шарапқа тыйым ... ... ... ... ... әсері мен
адамды аздыратын қасиеті үшін құдай оған тыйым салды, өйткені мас ... ... ... ... ... ішкі ... органдарының міндеттерінң бірі ретінде
Ішкі істер Министрлігінің ... ... ... ... соңғы алты жылда "маскүнемдікке" байланысты
қылмыстардың ... ... ... оныншы қылмыс ішкіліктің
салдарынан жасалады. ІІМ ... ... ... жылы ... 1,7 ... ... кісі ... дерегі тіркелген, оның ішінде ... ... ... ... ... ... кісі өлтіру бірлесіп ішімдік ішкеннен кейін
орын алады, оның 50% басты себебі - жанжал, 10% - ... ... ... ... үш жыл ... елде 56 ... жуық өрт тіркелген, соның
салдарынан 1932 адам көз ... ... 1138 мас ... ... үш ... мас күйінде көлікке отырған жүргізушілердің ... 4833 жол ... ... салдарынан 977 адам көз жұмса, қалғаны
адам түрлі жарақат алған.
Қазіргі кезде ішкі істер органдарында 300 мың адам ... ... оның 126 мыңы ... ... 38 мыңнан астамы -отбасылық
тұрмыстық салада заң бұзушылықтарға жол береді және 32 мыңы-нашақор. ... ... , ... екі ... ... ... 31 ... астам адам
медициналық мекемелерге жеткізілген , оның 2,1 мың адамы көз ... ... ... ... саны 25% ... ... ... пен ішкіліктің алдын алу мақсатында ІІМ
мемлекеттік құзыретті ... өз ... ... оның ... ... ... ... салауатты өмір салтын ... ... ... ... ... ... бөліп беру және заң жүзінде квота енгізу туралы ұсыныс
көрсетілген. Сонымен қатар, ... ... ... жүйелерінде ішімдікті
көлемді түрде сату экономикалық ... ... ... туғызу
жолдарын қарастыру көзделген.
Еліміздің ұлттық салауаттылық орталығының мәліметтеріне сенсек,  өткен 5
жыл ... ... ... саны 5 есе ... ... ... жатып арақ атты әзәзілдің құрығына түскен балалар қатары тіпті 10
есеге артқан. ... ... ... ... жуық адам ... ... көрінеді. Оның ішінде оңтүстік қазақстандық 15 мың тұрғын да бар.
Тағы бір деректерге көз жүгіртсек, жыл сайын ... ... 25-28 ... көз ... ... Ал бір маскүнем өзінен басқа 10 ... ... ... ... ... адамның маскүнемдігінен зардап шегіп
отырған 4 миллион адам ... Ал ... ... қиын ... ... алкоголизм деген дерттерден ешкім де қорғана ... ... ... адам ... мүмкін. Дегенмен де ерік-жігері төмен,
әлсіз мінезді ... бұл ... тез ... ... ... ... алуы мүмкін. Мысалы, кейбір адамдар жақсы қызметінен айырылып қалғанда
немесе ерлі-зайыптылар бір-бірінен ажырасып ... ... ... ... салынып кетеді. Жалпыға мәлім, қазір күйзеліс пен ... көп. ... ... ... ... маскүнемдікке соқтыруы мүмкін.
Маскүнемдік үш дәрежеге бөлінеді. Бірінші дәрежесінде адам спиртті
ішімдікке психикалық ... ... ... ... ... ... арақ ішсе
де мас болмайды. Ондайларды жұрт арақты көтереді екен деп жатады. Ал ... адам ... ... төзімділік пайда бола бастағаны деген
сөз.
Маскүнемдіктің екінші дәрежесінде адамда физикалық тәуелділік пайда
болады. Бұл ... бас жазу ... ... ... адам бір ішсе
тоқтамай бірнеше күн ішетін әдет табады, өзін-өзі ... ... ... ... ... өзі маскүнемдіктің екінші дәрежесіне жатады.
Ал маскүнемдіктің үшінші дәрежесінде бірнеше уақыт бойы ... ... ... төзімділік төмендейді. Бұл кезде адам 100 грамм ішсе
де тез мас ... ... ... ... ... ... аурулар
басталады. «Белая горячка» деп жатамыз ғой. Ол дегеніміз адамның көз
алдында ... ... ... ... ... ... адамның мінез-құлқы
өзгеріп, адамгершілік қасиетін жоғалтады. Психикалық өзгерістер ... ... бір ... ер ... ... әйелдер маскүнемдікке тез
салынып кетеді. Ер адамдар ... ... жыл ... ... барып
салынып ішетін болса, әйелдер екі-үш жылдың ішінде араққа салынып кетуі
мүмкін. Одан кейін әйелдерді ... ... жазу өте ауыр ... ... түбегейлі айығуға бола ма? Бұл жерде басымдық емдеу
курсына байланысты ма, әлде ... ... ... ... болмақ па?
– Маскүнемдікті толығымен емдеп жазуға болады. Бірақ бұл ұзақ ... ... ... ... бірнеше сатылары бар. Біріншіден, біз адамды
салынып ... ... Әрі ... психотерапиялық жұмыстар жүргіземіз.
Одан кейін оның қайта ішпеуін қадағалаймыз. Содан соң ... ... Онда ... ... ... бейімдейді. Ол жердегі
психологтар, психотерапевтер науқастың өмірге деген көзқарасын ... ... ... Дегенмен осының бәрінде науқаста аурудан
айығуға, арақты тастауға деген ниет, ұмтылыс болуы керек.
Маскүнемдікке қарсы дәрінің түрі көп. Ал ... ... ... ... ... дәрілер, шайлар да бар. Бұларды қабылдаған адамның
арақ ішуіне болмайды. Егер ... ... ... қан қысымы қатты
көтеріліп немесе түсіп кетеді. Ол аздай құсып, өліп кете ... ... ... ... ... ... Осыдан кейін науқас «араққа
аллергиям бар екен» деп ойлайды. Жалпы, алкогольдік ішімдік ішектен қанға
өткенде ... ... адам ... ... деген улы зат
ыдырап шығады. ... ... ... бәрі осы ацетальдегидтің бөлініп
шығуына кедергі келтіреді. Ол шыға алмағаннан кейін адамның бойында реакция
жүреді де, ... ... ... кейін кейбіреудің арақты қоюы мүмкін.
Дегенмен қанша ауырса да ... тұра ... да бар. ... ... ... үшін ... көлденең жол іздемей, маман-
дәрігерден ем алған жөн демекпін.
Адам адам болғалы тұрмысын ... ... өмір ... адамзат атаулыны
қиындықтан құтқару жолдарын ұдайы іздестіріп келеді. Өкінішке қарай, адам
өзінің қысқа ... ... ... салатын «жаңалықтар» да ашқан.
Осыдан да болар, ғалымдар кейде сол өнер ... ... де ... ... Бір жолы ... ... әлемге әйгілі әріптесі, академик
Амосовқа: «Еркектер, мүмкін балалар өлімінің өршуінің басты ...... ... ... гиподинамия мен мешкейлік емес, алкоголизм», – ... да, ... ... ... Кеңес өкіметінің уақытында да
есіктен кіріп, төрге ... ... бірі де ... арақ-шарап болды.
Әсіресе, алпысыншы жылдардан кейін маскүнемдік өршіп кеткенін көздерімен
көріп жүрген ғалымдар «Ішімдік – социализмнің ... ... ... болжам
да жасапты. Тек дінге адал азаматтар ғана ащы судан ... ... ... ... суды ... ... ... тәуелсіздік алған жылдардан бері арақ-шарап ұлттық
рухымызды басып-жаншымаса, қазаққа ... ... жоқ. Ақша ... ... ... ... адам ... арақтан жан
тапсырды. Айықпас ауру тапты. Балалардың да дәмін татып ... ... жол ... Осының барлығы, айналып келгенде арақ-шарап өнімдері
бағасының арзандығына да ... ... ... ... дүкендердегі арақ
сататын бөлім азық-түліктен оқшаулау орналасып, ... 21 ... ғана ... ... бізде жағдай мүлде басқаша. Дүкендер
түгілі дүңгіршектер де неше түрлі ащы суға толы, кез келген бала ... ала ... ... арзан әрі бақылау жоқ.
Мұндай сұмдыққа биыл ... ... Енді ... ... ... ... жыбырласа да көрінген кісінің көңілін көтеретін ермегіне
айналмайды. Бұған негізгі себеп, ... ... ... ... мен салық орындары, Қаржы министрлігінің мамандары ішімдік
өнімдер шығару мен оны сатуды ... ... ... заң ... жасап
жатыр. Осы құжат қабылданып, 21 жасқа толмайынша жастар бір шиша сыра ... ала ... Мұны ... ... сала ... да ... Олар ең
бастысы, жасанды арақтан құтылатындығына сенімді.
– Дүкендердегі арнаулы бөлімдер ... 21-ге ... ғана ... ... ... жабық тұрады, – дейді сала қауымдастығының вице-президенті
интернет басылымдарына берген сұхбатында.
Сырттан келетін ... да» осы заң ... ... олардың
мүмкіндіктері жергілікті өндірушілермен тең дәрежеде болуы қамтамасыз
етілмек. Себебі қазіргі ... ... ... ... 500 мың
теңгені құраса, импорттікі 11 мың теңге ғана.
Жақында Солтүстік Қазақстан облыстық ішкі ... ... ... Солтүстік Қазақстан облысында үш күндік «Быт» (Тұрмыс) оперативті
–профилактикалық шаралары жүргізілгенін хабарлайды. Сол күндері, яғни ... ... ... ... бейім 963 адамды тіркеуге алыпты. Аты
айтып тұрғандай, бұл шара отбасылық-тұрмыстық қарым-қатынаста алкогольдік
ішімдікті пайдалану ... ... ... ... ... ... ... 800 полицей мен қоғам өкілдері үш күн ... ... 12 340 ... ... ... тексереді. Олардың басым
бөлігі маскүнемдер, яғни ішімдікке жақын әрі тұрмыстық қарым-қатынаста
құқық ... ... ... ... ... ... ... 963
адамның 38-і кәмелеттік жасқа толмағандар болса, 51-і ... ... ... ... ... ... алынған.
Полицейлердің мәліметінше, шара барысында отбасылық-тұрмыстық қарым-
қатынасқа қатысты 111 әкімшілік ... ... Әрі ... ... ... ... ... міндетін өз деңгейінде атқармай жүрген
46 ата-ана жазаланған. Тағы бір ... ... ... ... ... ұсақ ... үшін ... түскен 42 адам жауапкершілікке
тартылыпты. Осылардың бәрін есептей келгенде үш ... ... ... ... хаттама толтырылған. Нәтижесінде сот шешімімен отбасында жиі ... ... 50 адам 10 ... ... әр түрлі мерзімге қамалды.
Баспасөз қызметінің мәліметтерінше, «маскүнемдерді емдеудің әсерлі
тәсілі, бұрынғысынша мәжбүрлеп емдеу болып ... ... ... ... ... ... ... үшін 145 адамның материалдары жиналып,
олардың 43-і сотқа ... ... ... ... ... ... маскүнемдік мәселесін байқаймыз. Қазақ  “сатып алған аурудың ... ... Сол ... ... ... ... ауру ... құтылуға емес,
одан әрі оған құныға ... тек ... ... де мүмкін еместігін
өмірдің өзі дәлелдеп отыр. Маскүнемдіктен құтқарам дейтін ... ... ... Ел ... ... ... жүгінетіндер баршылық екен. Дұрыс па,
бұрыс па кім білсін? Тәнді табындырып, санаға сіңген ащы ... ... қою қиын ... ... да ... айналасындағы сынақ осы саладағы бизнес үшін де ... ... ... ... ... ... бірі – акциз
ставкасын көтерді. Бұл шара қолынан іс келмейтіндердің ғана үрейін ұшырып
отыр. «Ішімдік ... ... ... ... ... ... ... шындыққа сай келмейді. Онда ... ... ... ... ... ... неге құлдырамайды? Еліміздегі Салауатты өмір
салтын қалыптастыру жөніндегі Ұлттық ... ... ... ... Қазақстан халқының өмір салтына өзгерістер ене бастаған. Жұрт
бұрынғыдай ... ... ... Әсіресе, ірі компанияларда қызметке қызып
келу, жұмыс ... ... ... ... ... жоқ. ... жұмыстан
соң жаппай фитнес залдарына барып, дене шынықтыру сәнге айналды. Осындай
үрдіс ... да ... ... нұр ... нұр. ... Солтүстік
Қазақстан облысы, Қызылжар ауданы, Новоникольское селосында ... Ері» ... ... ... ... и К» ... ... бірде-бір адамның ішімдікті татып алмайтындығын
естіп, қайран қалдық. Әр ауыл ... ... ... мұсылмандықты
мойындаған қазақ ауылдарына өнегелі үрдіс жетпей тұрған секілді.
– Бір кездері әлемді билеп-төстеген АҚШ-тың өзінде маскүнемдік белең ... ... ... ... ... ... ... қатты
алаңдаушылық білдірген. Сондықтан ресми түрде жарлық ... ... ... ... қарсы күреске шақырады. Арақ-шарап өндіру
мен сатуға тыйым салынады. Бірақ бұл ... ... ... да ішімдікті
пайдалану мәдениеті қалыптасады, – ... ... ... ... баспасөз хатшысы салыстырмалы түрде мына жағдайды ... Бір ... ... ... ... жасаған Араб түбегінің
халқына Аллаһ тағаланың «Ей, ... арақ ішу, ... ... ... бал ашу, ... ...... ісі. Тілекке жетеміз
десеңдер, бұл істерден аулақ болыңдар. Шайтан арақ, ... ... ... ... ... ... және ... Аллаһты еске алудан
тоспақшы болады. Сонда да тыйылмайсыңдар ма?», – дейді (Майда ... ... Осы аят ... ... «Ей, ... ... біз» дейді. Осы аятты
естігендер арақ ішіп отырған кеселерін жерге ұрады. Содан бері ... суды ... ... ... ... қауым Аллаһтың бұйрығын сөзге
елместен орындайды.
Біз үшін ... ... ... бодан болған жылдары ішімдікке
қатты бой алдырды. Атеизмнің бізге әкелген бір қасіреті – осы. Арақ-шарап ... ... ... Сол ... ... тезірек құтылудың амалдарын
қарастыру керек. Бұл – ... ... ... ... ... бездіретін, қылмысқа ұрындыратын, ұрпақты ... Оның ... ... ... ... Мен ... деген кісі
арақтан аулақ жүруі тиіс. Қазақстан мұсылмандары діни ... да ... ... ... жүргізіп, жергілікті имамдарды игілікті іске
жұмылдырып келеді. Ал елімізде арақ-шарап өнімдеріне енгізілетін ... біз ... ... ... ... итермелейтін ішімдік атаулы
әркім еркін сатып алатындай болмауы керек.
Ішімдік атаулыға бағаның көтерілуін ... дені ... ... ... ... сабақ болатындай-ақ болды. Айталық, маскүнемдіктен
отбасылық жанжал, қылмыс, адам өлімі, ... ... ең ... нәрестелердің көбеюі мен балалардың жетім қалуы азаймай тұр.
Тіпті қоғамның қасіретінен ... да тыс ... ... ... сауалнама барысында балалардың да «бас жазуы» көбейіп ... ... ... ... 6721 ... 59 пайызы ішімдіктің
дәмін тататын көрінеді. Қалалық наркологиялық орталыққа 12-18 ... да ... ... 1654 баланың ішімдіктен емделгенін
ескерсек, расында да, жағдайдың тұрақты еместігін ... ... ... ... ... шара ... Ал акциздің арғы жағында
дағдарыс тұр деуге толық негіз жоқ. ... ... ... ... аз ... құтыламыз.
Қысқасы, Қаржы министрлігінің бастамасымен республикадағы алкоголь
өнімдері айналымына бақылауды күшейтуге бағытталған арнайы заң ... ... өзі ... ... заң. Жақында Астанада «Жаңа Салық ... даму ... мен ... ... ... ... ... Ерғожин аталған заң ... ... ... ... ... ... ... бап та бар екенін жеткізді. Бұл да
халық арасында өзіндік мәдениетті ... ... ... ... өнімдерін өндіруші кәсіпорындарды бақылаудың
автоматтандырылған жүйесін ... ... ... ... олар ... ... ... қаламайды.
«Казалко» қауымдастығының мәліметтеріне қарағанда, 2014 жылы
елімізде 2 млн 600 мың дал. этил спирті ... Ал ... ... млн 400 мың дал. ... ... ... 5,5 млрд теңге түскен.
Спирт өндірісінен түскен ... 1 млрд ... ... ... ... жағынан 181 мемлекеттің арасында ... ... ... ... ... ... үш литр арақ ішеді.
Республикалық токсикология орталығына жылына 6 мыңнан ... ... оның 60 ... 17 мен 60 ... ... ... уланғандардың 70
пайызы – ерлер, 30 пайызы – әйелдер. Өзге аймақтарда болып ... ... саны ... ... ... ішкі істер органдарының рөлі
Ішкі істер органдарының маскүнемдіктің алдын ... ... ... ... жетекші рөл атқарады. Ол түрлі нысанда жүзеге асады:
тәрбиелеу жұмысы, ... ... ... және тағы ... ... уақытта мемлекет қызметінде осы бағытта Жоғарыда тоқталған
құқықбұзушылықтар қоғамға қауіпті ... ... және де ... қоғамызға
елеулі зардап алып келеді. Сот үкімі бойынша осы қылмыстардың қай-қайсысы
болсын кінәлі бас бостандығынан айыру немесе ... ... ... ... адам ... ... белгілі қызметпен айналысу құқынан айырылуы
мүмкін. Негізгі жазалармен ... сот ... ... қолдануы мүмкін (ҚР
ҚК 88-бап 1 бөлім г-тармағы) сот ... ... ... ... ... от басы туралы заңға сәйкес ата-ана құқынан айыра алады. Қылмыстық
жазаны тек сот ... ... ... ... ... ... барлық белгілері бар
әрекет жасағанда пайда болады. заңсыз жарнамалау; спирт ... ... ... ... мас ... ... үйде ... күшті спирт
ішімдіктерін дайындау және сату, (ӘҚБтК 318, 319, 319-1, 320, 321, 335,
336, 336-1 ... ... ... ... үшін ... ... әкімшілік қамауға алу жазалары қарастырылған.
Әкімшілік құқықтық шараларды мынадай белгілерге бөліп ... ... ... ескерту шаралары.
әкімшілік бұлтартпау тиімді әдіс мемлекеттік мәжбүрлеу болып табылады.
Заң ғылымында бұрынғы ... ... де және ... ... ... әдістері оларды қолданудың құқықтық ... ... ... ... және ... ... ... мәжбүр ету шараларының мөлшері, түрлері, оларды жүзеге асыру
негіздері, істердің қай ведомствоға ... ... ... өндірісін реттеу жүйелілігі, азаматтардың қорғану құқығы
бекітілген.
Мысалы, қылмыстық ... ... деп ... ... ... ... иесінің немесе иеленушісінің алкогольді немесе өзге мастық
күйдегі ... ... ... ... ауыр ... алып ... бап 2 бөлім ҚР ҚК) және тағы басқа.
2) (жолын кесу) шаралары.
3) әкімшілік жауаптылық шаралары.
Енді осы әкімшілік ... ... әр ... жеке жеке ... ескерту шараларын мемлекет маскүнемдіктің алдын алу
шараларын ... Оның ... ... ... мен жасы ... арасында тәрбие жұмысын жүргізу бойынша ... ... Бұл ... ... ... ... шектен тыс
пайдаланудың, нашақорлық заттарды ... емес ... ... ... түсіндіру. Келесі элемент салаутты өмір сүруді
насихаттау: спортпен, туризм, кең ... ... ... секция,
клубтарды, спорттық жабдықтарды алаңдарда салуды қуаттау.
Мемлекеттің әкімшілік ескерту шараларының маңызды элементі төмендегі
ескерту шаралары болып табылады:
1) ... ... және ... ішімдіктерін 21 жасқа толмағандарға сатуға
тыйым салу;
2) Бұқаралық ақпарат құралдарында ең алдымен теледидарда жарнамалауға тыйым
салу;
3) Жасырын ... ... ... ... ... Мас ... ... демалатын орындарға жіберуді шектеу, сонымен қатар
қоғамдық және қалалық көліктерге, поезға, ұшаққа ... ... ... ... ... ... ... маскүнемдікпен күресте шешуші рөлді әкімшілік-
құқықтық бұлтартпау шаралары атқарады.
Мәжбүр ету ... екі ... ... ... ... ... ішкі істер органдарына алып келу (ӘҚБтК 619 бабы жеткізу);
b) әкімшілік ұстау (ӘҚБтК 620 бап);
c) көлік құралын жүргізуден ... және оның ... ... ... (ӘҚБтК 618 бап 1 бөлім 6-тармақ);
d) созылмалы маскүнемді мәжбүрлеп емдеу.
II. Әкімшлік жауаптылық шаралары:
a) ескерту ... ... 47 ... ... ... салу ... 48-бап);
c) тәркілеу (ӘҚБтК 50-бап);
d) арнаулы құқықтан айыру (ӘҚБтК 51-бап);
e) әкімшілік қамауға алу (ӘҚБтК 55-бап).
Енді біз әкімшілік ұстауға тоқталамыз. Заң ... ... ... арнайы деп екі түрге бөледі. Олар негізі, мерзімі және ... ... ... ... Арнайы ұстау жалпы ұстауға қарағанда ұзақ
мерзімге созылады, сондықтан да ол тек заңда тікелей ... ... ... ... қолданылады (мысалы, ұсақ бұзақылық ӘҚБтК 330 бап).
Жалпы ұстау 3 сағатқа дейін рұқсат етіледі ... ... ... жеке басын
анықтау үшін және тағы басқа. Арнайы ... - ... ... ... ... ұсақ бұзақылық жасағандар тартылады.
Маскүнемдік саласындағы бұзушылықтар үшін жауаптылық Қазақстан
Республикасының заң ... ... ... және ... жауапқа тартқан жағдайда Қазақстан
Республикасында бақылау жасалуға тиісті.
Спирт ішімдіктерін ішіп мас ... ... ... ... ... көмек көрсету мақсатында қалалаларда, ... ... ... ұйымдастырылады. ҚР Президентінің құқық
қорғау ... ... ... ... ... ... ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің құзырына беріледі, яғни
медициналық айықтыруға алып ... ... ... көмек көрсету
және медициналық айықтыру жанынан алдын алу кабинетінің жұмысын ұйымдастыру
туралы ... ... ... ... айналысатын болды. Ал қоғамдық
орындарда мас болып жүрген адамдарды ... ... ... ішкі ... ... ... ... айықтырғыштарға әскери формадағы әскери қызметкерлерді
орналастырмайды. Қоғамдық орындарда мас күйде ұсталған әскери ... ... ... ... ... ... беріледі.
Сонымен қатар медициналық айықтыруға Парламент депутаттары,
жергілікті атқару ... ... аяғы ауыр ... ... ... ... бар мас адамдарға жедел медициналық
көмек шақырылады, ... ... ... ... ... арнайы қорытындысы бойынша (естүссіз және тағы басқа) полиция
қызметкерлері медициналық шешімге не ... ... ... Медициналық
айықтыруға жасы кәмелетке толмағандарды орналастыру ... ... ... мас күйінде ұсталса үйіне немесе уланған болса емдеу
мекемесіне жеткізіледі. Медициналық айықтыруға жасы кәмелетке толмағандарды
орналастыруға тек қана оны ... ... беру ... ... ... ... Ішкі ... органдарына міндетті түрде әкесі не шешесі
шақырылып, кіммен ішкені анықталады, үлкендер ... ... әуес ... па сол анықталады.
Медициналық айықтыруға алып келгендерді бірден медицина қызметкері
қарайды. Олар емдеу-профилактикалық ... ... ал ... ... ... туралы мәселені шешеді. Мас күйіндегі адамдар айыққанша
ұсталады. Нақты мерзімін медицина қызметкері адамдардың мас ... ... ... та ол 3 ... аз болмауы тиіс. Сағат 01-ден
05-ке дейін шығару тек айрықша жағдайларда рұқсат етіледі.
Сонымен мынандай жағдайлар бір ... ... ... ... орналастыруға болады:
1. өзі жүру қабілетін жоғалтса немесе айналасындағыларға не өзіне зиян
келтіру мүмкін.
2. ... ... ... ... ... ... бар: орта және ауыр деңгей.
Егер де полиция қызметкеріне мас адам ... ... ... ... ... оны үйіне шығарып салуы тиіс, сөйтіп оны отбасының үлкеніне немесе
туысқанына ... ... ... ... ... ... ... бойынша кезекші ұсталғанды шығарады. Медициналық ... үшін ... ... ... медициналық көмек, төсек орын тағы басқа)
құқықбұзушыдан жергілікті атқару органдары белгілеген төлем өтеп ... бас ... ... сома ... орындау жазбасы
негізінде сөзсіз тәртіппен жалақыдан, зейнетақы немесе кінәлінің мүлкінен
алынады. Жасы ... ... үшін ... ... ... ... мекемесіне алып келінген адамға медициналық
көмек көрсетіліп болған соң ол ... одан ... ... ... ... ... жоқтұрғылықты жерлерде мас күйдегі
азаматтар полиция жайына ... Ол ... ... ... ... ... ... ақы алынбайды.
Заңға сәйкес адамдардың құжаттары болмаса істі ... ... ... соң 3 ... ... ... ... мүмкін, ол жайында журналға
жазылады.
3.Маскүнемдікті алдын алу шаралары
Маскүнемдікпен, алкоголизммен күресудің бір жолы оның алдын алу. Бүгінгі
таңда ҚР ... ... ... туралы кодекстің 336-бабы сәйкес
алкогольдік ішімдіктерді қоғамдық жерлерде ішкені үшін ... ... яғни ... ... ... ... үшін ... ешқандайда
жауаптылық жоқ болатын ал қазір жоғарыда аталған бапқа ... ... ... Бұл ... ... ... бір шарасы десек
қателеспейміз. Себебі жасатарымыздың қатарында сыраны ... ... ... ... ... кетіп еді.
Профилактикалық есепке қою
Әкімшілік ұстауға ішкі істер органдарына ... ... қою ... ... ету шарасы жақын. ҚР ІІМ 1995 жылғы ... ... азап ... ... табу және ... алу ... туралы
бұйрыққа сәйкес наркологиялық мекемелерде денсаулық қорғау ... ... ... дерті мекемелерге жіберуді қажет ететіндер және мәжбүрлеп
емдеуге жататындар.
2) өз ... ... ... ... мен ... ... жатады.
Қазақстан Республикасы Ішкі ... ... ... ... ... ІІО ... ... басқа да заңдық актілердің,
ҚР заң және ... ... ... нормативті актілерін, қоғамдық
тәртіп пен қоғамдық қауіпсіздік саласындағы әр түрлі тәртіп ережелерінің
орындалуына полиция қадағалау ... ... ... ... ... субъектілерін, оның ішінде діни
бірлестіктерді тарта отырып, ... ... ... ... ... ... және ... сипаттағы тұжырымдамалық жаңа
тәсілдер іздеу және пайдаланудағы діни бірлестіктер мен ІІО-ның арасындағы
ынтымақтастық.
Діни экстремизм ... ... ... ... ... ... ... іс-әрекеттегі бірлескен әрекеттері
белгіленді.
Кездесуде халықты рухани-адамгершілік ағарту және ... ... ... ... ... мен өмір сүру ... әртүрлі адамдар
арасында шыдамдылық пен өзара құрмет көрсету, ... ... ... ... ... ... осы рухта тәрбиелеу, қоғамда ұлтаралық
келісімді, бейбітшілік пен ... ... және ... ... ... ... ... қорытындысы бойынша өзара қарым-қатынасты одан әрі кеңейту
мақсатында ... ... діни ... ... Орыс православие шіркеуінің митрополиясы және Қазақстан
Республикасы Ішкі істер министрлігі ... ... ... өмір ... қалыптастырудағы ынтымақтастық туралы келісімге қол
қойды.
Спирттік ішімдіктерді пайдалану – осы ... ... ... ... ... ... адамға, оның рухына әкелетін зияндарына
аз назар аударылады. ... ... және ... ... ... жоқ деп ... ... Батыстағы спирттік ішімдіктердің
және олардың зиянды әсерлерінің ... ... ... ... дұрыс
еместігін анықтайды. Ақиқатты мәлімдемелер мен халықаралық мамандардың
абыржуларын нышан етеді. Бүгінгі бағдарламамызда осы ... ... ... адамы алкоголизмге бой берген және 12-20 жас ... ... ... ... ... көп ... тоқталамыз.
Кейбір зерттеулердің мәлімдемелерінше, американдықтардың 5,23-7,13 ... ... бой ... ... ... ... – көне аурулардың бірі. Ол өте қауіпті және ... ... ... ... ... ішімдіктердің химиялық құрамы
адамның денесіндегі әр клеткаға, әсіресе жүйке жүйесінің клеткаларына әсер
етеді. Шарап ... ... ... орталығына да теріс әсер ... ... ... ми ... және зерттеулері спирттің
әсерінен оның жұмысына зиян ... ... ... ... ... ... ... ойдың және ақылдың азаюы спирттік ішімдіктерді
пайдалануға байланысты және олардың пайдалану ... мен ой ... бар ... ... деп жазады.
Спирттік ішімдіктерді ұзақ мерзім пайдалану мидың өзгерістеріне
себеп болады. Адамның жасы ... бере ... ... ... да
күшейеді. Бұл жағдайда адамдардың көбісі ішкі өзгерістерін ... деп ... ... ... ... ... ... әсері
белгілі болады. Адам маскүнемдікке бірте – бірте үйренеді және шарапты
пайдалану мен ... ... ... ... ... ... бірінші белгісіне адамның денесінің тынышсыздығы жатады.
Сонымен бірге адамдар ұзақ мерзімге ... ... ... ... ... үшін ... спирттік ішімдіктерді қайтадан және
көбірек пайдаланады. Маскүнемдік жанұя негіздерін толқытып, әртүрлі
қиыншылықтарға кезіктіреді. Оның ... ... ... ...... ... премьер министрі Тони Блерге келіп түскен жаңа
мәлімдемелерде спирттік ішімдіктердің ... ... тағы да ... ... ... Оған бұл ... ... спирттік
ішімдіктерге бейім болуы жатады. " Әлбайән " ... ... ішкі ... ... Дейвид Бланкаттың мәліметтері өткен жылдағы бұл
елдегі бір милионнан астам үрейлі оқиғалардың болуы спирттік ішімдіктерді
пайдалануға байланысты болғанын ... ... Бұл ... ... ... мың ... ... ішімдіктерді көп пайдаланғаннан уақытынан бұрын
өлімге ұшырағандарын көрсетеді.[39,98бет]
Гарвард оқу орнының және ... ... ... ... ... ... ... жыл сайын 100 мың адам спирттік
ішімдіктердің пайдалануынан өледі және бұл елдегі өмір сүру деңгейі ... ... ... ... ... ... ... АҚШ – ғы кенет
өлімдердің маңызы ... ... ... ... ... ... ... пайдалану жол апаттарын
11 есе ұлғайтатынын нышан етеді. Өз өзіне қол көтерген ... ... және ... 67 ... ... ішімдіктерге байланысты болған.
Бұл мәлімдемелердің барлығы кейбір мемлекеттердегі ... ... ... Егер де ... ... ... жан – жақты күрес
жүргізілмесе адамзат ... ... ... мен өнегелік
салауаттылығы көптеген қиыншылықтармен кезігеді.
Жоғарда айтып кеткен түсініктемелер Ислам дініндегі ... ... ... ... ... көмектеседі. Адам өз ақылымен басқа
жаратылыстардан ерекше көрінеді және Алла Тағала оны ... ... ... рухы мен психикасы салауатты адамды құруға негізделген.
Бұл көзқарас бойынша адам өз өмірін ... және әр ... ... өмір ... ... ... адамның ақылына сәйкес келмейтін әр нәрсеге
тиым салады.
Құран Кәрімнің " Бақара " сүресінің 219 аятында ... ... ... күнә деп ... Ал " ... " сүресінің 90 аятында бұл
істі шайтанның ісі деп ... ... ... ... : ... пайдалану ұяттың жоғалуына себеп болады. Ислам үлкен дін
ретінде ... ... ... ең қажетті негіздердің бірі деп
санайды. Өз ізбасарларын шарапты ішуден тартынуға шақырады. Англиялық ойшы
Бентам спирттік ... тиым ... ... ... бірі деп
санайды. Франциялық үлкен саяхатшы әрі ... Лоти Пьер : Мен ... ... ... ... еш ... ... ішімдіктерге
ернімді тигізген жоқпын және осыған өте ризамын,- деп айтады.
      Маскүнемдіктің кең таралауы ... ... ... ... болып табылады. Олар саяси-құқықтық, рухани-адамгершілік,
Қазақстан азаматтарының ... пен ... ... ... сияқты, сонымен қатар ... ... ... келтіретін қауіп-қатер мен қауіптіліктен  қорғалуымен
анықталатын қоғамдық қауіпсіздікке нұсқан келтіреді. ... ... ... ... ететін маңызды бір мәселенің бірі ... ... ... ... ... спикері Грызлов Бористың тілшілермен
жүргізген әңгімесінде: «Адам денсаулығы үшін ... ... ... нәрсе белгілі. Әсіресе, ресейлік отбасылардың бюджетіне ... ... ... аспекті туралы аз айтылады. Ал ... ... ... айналымының тауарлық құрылымына қарасақ, біз 2013
жылы сыра мен ... 7,7 ... ... ... ... ... Салыстыру
үшін: жеңіл автокөліктер 8 пайыз болып келеді, яғни алкоголь мен сыраға
кететін сауда айналымымен бірдей ... ... ... ...... естілгенмен, бірақ ақиқат – ресейліктер жыл сайын жаңа автокөлікке
кетіретін қаражатты алкогольгеде тура сондай ... ... ... ... ... жауыздық қасиетін өз уақытында өмір сүрген
алдыңғы қатарлы адамдар да түсінген. ... ... діни ... ... «Әр елде ... ... болуы керек: біздің немістердің ...... бір күбі ... деп жазған. Ежелгі Русьтегі ішкіліктің
таралуы үстем тап ... ... ... ... орыс ... ... болды деген пікір бар.
Сонымен бірге «Ежелгі Русьтегі ойын-сауық – ол ішу» деген ... ... ... бұл орыс ... ... ... ... сөздер болып
табылады. Орыс тарихшысы, этнографы, ... ... мен ... ... ... ... (1817-1885) бұл пікірді
толығымен әшкереледі. Ол ежелгі ... ... өте аз ... яғни ... дәлелдеп берді. Тек таңдаулы мейрамдарда күшітілігі 5-10 градустан
аспайтын медовуха (балшымық), ашымақ немес сыраны ... ... ... ... ... әр адам ... ... жасап ұрттап
отырған. Жәй күндері ешқандай спиртті ішімдіктерді ішуге ... ... ... ең ... күні мен ... ... деп ... XVI жүзжылдықтан бастап, шетелден арақ пен шарап көптеп тасып
әкеліне бастады. Иван IV және ... ... ... ... көптеп ақша
түсіретін «патша кабактары (ішімдік сатылатын орын)» құрылды. Дегенмен де,
сол кездері спиртті ішімдіктерді тұтынуға шектеу ... ... ... жылы «әр ... бір тостағын арақтан ғана сату» туралы жарлық шыққан.
            Қылмыстық істердің мәліметтерін талдауы айрықша қатандықпен
ерекшеленетін ... ауыр ... мас ... ... ... ... 40-і ... бірігіп ішкен кезде болады. Т. Жалмұхамед:
«Алкогольге қарсы алдын-алатын жұмыстарды ... ең ... бірі – ... ... адамдар жағынан ішімдікке деген
кешіргісіз жұмсақтық қатынаспен ... ... ... ... ... сатушылары пайданың соңынан қуып, балаларға ... сата ... ... ... ... ... көп барлар мен
кафелердің қожайындарын да жас клиеттер алаңдатпайды, ең ... ... яғни ... ... ... ... ... спирті мен алкоголь
өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» Қазақстан
Республикасының Заңнамада ... ... ... ... метр қашықтықта орналасқан сауда орындарындағы шарап пен арақты сатуға
тыйым ... ... ... ... ... көз жұма ... отырған мәселенің қауіп-қатерін жете бағаламауынан соңғы
уақытта кәмелет жасқа толмағандардың дәрімен атылатын ... ... ... ... жиіліп кетуі осы пікірді дәлелдеп отыр. Мұндай
шиеленістер мысалы, жақын уақытта Шымкент, Жамбыл қалаларында ... ... 2013 жылы ... рекордты аз тұтынуымен ерекшеленді.
Неміс сыра қайнатушы Одақтың ... ... ол әр ... 112,5 ... үш пайызға төмендеді. Сыра тұтынудың кемуі көптеген факторлармен
түсіндіріледі, соның ішінде ауа-райының ... ... ... демографиялық өзгерістерге байланысты болуы мүмкін. Яғни бұрынғыларға
қарағанда бүгінгі ... жас ... ... аз тұтынады. Оған ... ... ... ... ... ... жылдан жылға аз тұтынатын
болады, яғни сыраға деген ... ... ... футболдан әлем
чемпионаты болғандықтан, сыра ... азда ... ... ... ... ... ... қатысты теріс үрдіс сақталып тұр.  
          Мамандардың пікірінше бұдан бетер сыраға ... ... ... ... сыра ... әр ... теріс әсер етеді. Келе жатқан дағдарыс
ең ... ... ... ... ... бар ұсақ
 өндірушілерге соққы ... ... ... ... ... көп болып
келетін 1284 сыра қайнататын орындар бар. Алайда оған қоса он ең ... ... ... 70 пайызын ғана бақылап отыр. Шағын сыра
ашытатын орындар бірте бірте жойылады: олар ірі ... ... ... ... ... кешіру үшін өздері ірі фирмаларға ... Сыра ... ... ... және банкроттан сақтану үшін
сыраға деген бағаны өсіру қажет. Питер Ханның сөзінше Германиядан басқа ... сыра ... ... сатылмайды. Неміс жастары сияқты Қазақстан жастары
да спирттік өнімдерді соның ішінде, сыра ішуді тоқтатса дегеміз келеді. 
            ... ... ... ... алкогольді тұтынуды азайтуға және
 ішкіліктің төмендеуіне бағытталған шараларды  қолдануға ... ... – бұл тек ерік ... ... одан құтылуға болатын жаман әдет
деген кең тараған пікір бар. Шын мәнінде, бұл ... ... ... ... де ... қорқынышты, ілгері дамушы ауру. 
            Қазақстан Республикасының Парламентінде ... ... ... ... ... туралы» Кодексі қабылданды. Заң жобасын қайта
қарастыру жөніндегі қорытындысы бойынша Парламентте 400-ден аса ... ... ... ... ... нақтыланып, медициналық көмектің
әр алуан түрлігі регламенттелінген. Кодекске аурулардың алдын-алу нормалары
мен салауатты өмір салтын  қалыптастыратын, қоса ... ... ... ... ... сақтау» жаңа тарау енгізілді. Бұның бәрі
халықтың өмір сүру ... ... ... ... ... ... ... жақсартуға мүмкіндік келтіреді. Алкоголь өнімін
пайдалануды ... ... бір ... ... жастарға сатуға және
тұтынуға тыйым салынатын шектеулер енгізілді. 
           Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша Министрлер ... өмір ... ... ... ... ... жасап
шығарды. Денсаулық сақтау жөніндегі экс-министр мәлімдеуінше, Дүниежүзілік
денсаулық сақтау ұйымының ақпараты бойынша адам денсаулығының бар жоғы ... ... ... ... және 50 ... ... өзімен, қоғаммен,
өмір сапасын таңдау құқығы және ... ... мен ... ... өмір ... байланысты. Елдегі өлім-жітім
санының аса көбісіне жүрек-қан тамырлары аурулары, қатерлі ісік ... ... ... қант ... ... ... ... қоса
алкогольді теріс пайдаланушылық, ширақтығы кем өмір салтын қолдану да өлім-
жітімге әкеледі.  
          Әлеуметтанулық зерттеулер елде ... 12 ... ... ... көбі аптасына бір реттен аса мықты алкогольді сусындарды, ал әр
бесінші жасөспірім кемінде аптасына бір рет ... ... ... ... ... 4621 ... наркологтардың бақылауында тұр. 86 пайыздан
аса 12 жастан асқан балалар және 73,2 пайыз жасөспірімдер ширақтығы ... ... ... ... Денсаулық сақтау министрлігінің ... ... ... ... 70-80 ... ... салауатты өмір салтын ұстамау
салдарынан шығатын, түрлі сырқаттарды емдеуге ... ... ... министрліктер қолдануды қажет ететін  түрлі шаралар ... ... ... ... ... ... салауатты өмір
салтын қалыптастыру жөнінде ақпараттық-біліми, әдістемелік материалдармен
ұдайы қамтамасыз етіп, арнайы мамандарды даярлап отырады. Туризм және ... ... ... ... ... диспансерлер
қызметінің үйлестірілуі жөнінде ұсыныстарды жасап шығарды. 
           Жекелеген батыс елдерде нашақор мен ... ... ... ... қылмыстық заңнамада қарастырылған.
Мысалы, Германия Федеративтік ... 1871 ... 15 ... (1998 ... 1 сәуіріне өзгеруімен) № 64-1 Қылмыстық Кодексіне
сәйкес (Емдеу орындарына маскүнемдіктер мен ... ... ... ... ішімдіктерді немесе мас қылатын ... ... тыс ... ... ... соған бейім жағдайда құқыққа қайшы
әрекеттерге барса ... ... ... ол ... ... ... қарсы әрекеттерге баратын, өзін-өзі билей алмаушылығы
дәлелденсе онда сот оны жазаламай маскүнемдер немесе нашақорларды емдейтін
орындарға ... ... ... ... ... бақытына,
отбасы өміріне, достық қарым-қатынасына, жұмысына, оқуына, жұмысқа ... мен ... ... ... зиян ... ... түрлеріне кері әсерін тигізеді. 
             Бұл келтірілген дерек-дәлелдер салыстыру ... ... ... ... ... жүзеге асыруды нұсқайды:
-      мәселенің өзектілігін ескере отырып, алкогольді теріс пайдалануда
медицина қызметкерлері ... ... және ... ... ... ... ... көрсету қызметінің профилактикалық және
реабитациялық, емдеу жұмыстарын ... ... ... ... азаматтық қоғамды жұмылдыру және ақпараттандыруда,
алкогольді мәселелерге ... ... ... ... ... ... ... емес ұйымдар (ҮЕҰ) мен желілерге қолдау көрсету;
-      сонымен бірге, ойын-сауық және спорттық ... ... ... ... ... ... сусындарды сатуға тыйым ... ... 1428 жылы ... ... әкелсе, ал қазақ жеріне арақ
қарашекпенділермен бірге келген көрінеді. Кейбір бейресми ... ... ... адам ... ... ... ... рак
ауруларынан кейінгі үшінші орында маскүнемдіктің салдарынан орын алатын
адам шығыны тұр екен. ... ... опат ... 35-40 ... ... көз ... екен. Сондай-ақ мас күйде ... ... ... да ... ... ... отыр.
Маскүнемдік – орталық ... ... ... ... адамгершіліктен, рухани байлықтан жұрдай етеді және адамның
еркін билеп, есіл-дерті араққа ғана ауып тұрады. Сонымен қоса ... ... ... ... ... ... ... еңбек қабілетін
кемітетін қауіпті дерт.
Бұдан арылу үшін – ... ... ... ... Бала ... ... (ана сүтіне, тамаққа) тәуелді болады. Бұл –
инстингті тәуелділік. Бала өсе келе тұлға ... ... ... бар ... ... ... тиіс. Баланы дербестікке, тәуелсіздікке,
ойын еркін айтуға, алға қойған мақсатына ... ... ... ... ... бала ... қасындағы досына, үйленген соң әйеліне тәуелді
болады. Мақсатына жете алмайды. Ішке ойын ... айта ... ... Арақ ... ... пайда болып, ойын ашық айтады, ... ... Бала ... ала алмаған тәрбиенің ... енді ... ... ... араққа тәуелділік басталады.
Ішімдік саудасынан пайдаға ... ... ... ... ... өз ... ... «спирттік ішімдіктерге тыйым салуға
болмайды» деп, төрт жалған мифті алға тартады.
Бүгінгі күні ... ... ... ... ... орын алып, қаншама
шаңырақ шайқалып, қаншама әйел жесір, қаншама бала жетім қалып отыр. Жалған
мифтерді алға тартпай, ... ... ... ... ... ... салу керек сияқты. Мүмкін көшеде, қоғамдық орындарда спирттік ішімдік
ішкендерді бір ай ... ... ... ... ... ... салып,
тәртіпке шақырған жөн шығар? Өйткені бүгінгі күні маскүнемдіктің әкеліп
отырған қасіреті жетерлік. Не ... те, қол ... ... ... нақты
шаралар жасамасақ, бұл індеттің келешек ұрпақты улап, қоғамға талай ... ... ... ... осы ... ... ішіп келген, бұдан кейін де іше береді;
2. Ішімдікке тыйым салу арқылы мемлекет бюджеті қомақты қаржыдан ... ел ... кері ... ... ... ... көлеңкелі бизнес көбейеді;
4. «Құрғақ заң» ешқашан тиімді болмаған.
Мифке ... ... Арақ ... аз ... адам оны соншалықты аз ішеді. Болмаса ішпейді;
2. Скандинавия, Үндістан, Араб ... ... ... ... ... ... күнгі алкоголь өнеркәсібіндегі көлеңкелі бизнес
тоқтайды. ... ... аз. ... ... де ... ... заң» ... кезеңдерде, ішушілер саны 40-60 ... ... |2012 жыл |2014 жыл ... ... адам ... ... |2000 |1042 ... салдарынан орын алган |496 |118 ... ... | | ... ... | | ... ... | | |
| |135 |29 |
| |706 |144 ... жағдайда, мас күйде адам өлтіру |336 |118 ... | | ... ... саны |19096 |7153 ... қаза ... | | ... ... мас ... | | |
| |501 |228 |
| |260 |115 ... ... ... болғандар, |436 |197 ... ... мас ... | | |
| ... ... ... |
| | |жоқ ... ... ... ... алу есебінде |- |249685 ... | | ... ... |- |125488 ... | | ... жағдайда заң бұзғандар | | |
| |- |28912 |
| |- |33701 ... ... ... ... бұл ... ... ... үндістер сияқты елдігімізді жоғалтамыз. Маскүнемдіктің
денсаулыққа зияндығын, өзіне де, ... де ... ... әкелетінін
бәріміз де көріп, біліп жүрміз, етіміз ... ... Ішіп алып ... ... қанша боздақтарымыздың өмірі қыршынынан қиылып,
артында аңырап ата-анасы, шырылдап бала-шағасы жетім қалып жатыр. ... ... ... ... ... ... жұбайлар ажырасып,
балалары тірі жетім боп қалуда. Қылмыстың көбі ішкіліктен соң ... той ... ... оның аяғы кісі ... ... ... барады.
Мысалы: Қоссейіт ауылында араққа тойып алған бауырлас үш ... ... ... ... ... ... ... та жетеді.
Бұрын қазақтың “Жеті жарғысы” бойынша әке-шешесіне тіл тигізген ұлды қара
сиырға ... ... ... қара ... ... ... қара күйе ... үш айналдырып елге әшкере еткен. Қыз баланың тілі тисе: ... ... ... тапсыратын. Ал қазір ішіп алған жастардың әке-шешесіне қол
жұмсағанына да, тентіретіп қуып ... де, ... ... ... да ... қоймайтын болдық.
Ол ол ма? Бұрын әдептілігі мен ұяты, ибалылығымен басқа халықтарға үлгі
болған қазақ келіншектерінің арасында да ... ... жиі ... ... ... ... да ... еліктеп ішкілік ішетіндер
көбейіп келеді. Келешекте ата-аналарына да, қоғамға да сор болатындар ... ... ... 50-ші бетінде арам нәрселердің тізімі келтіріледі.
Соның жуан ... ... тұр. Ал ... ... оқитын, мешітке
баратын ақсақалдарымыздың өздері ішінара ішіп ... күнә ... ... ... 2030 ... ... еліміздің даму
стратегиясында бәріміздің алдымызға маскүнемдікке қарсы табанды ... ... ... жету керек деген мақсат қойды. Осы ... үшін ... ... ... ... келгеннің бәрін ұдайы, үзіліссіз
жасай беруіміз қажет.
Ол үшін не істеу ... ... бұл ... әр елді ... әр ... ... директорының, ауыл биінің және сол ... ... ... ... ... ... Олар өз жұмысында көше
комитеттерін, ақсақалдар алқасын, әжелер кеңесін, ... ... ... комитетін, ауыл тұрғындарының жалпы жиналыстарын пайдаланып, әр
ішкішті, әр ішкілікке салыну фактісін ... ... жету ... ... ... комитеттерін құрып, оларды маскүнемдікке қарсы
күреске белсене араластыру қажет. ... олар ... ... ... ... ең ... ... жағдайда көпшілік-тәрбие жұмыстарында мектеп жанындағы ... ... ... ... ... ... ... ішкіліктің, нашақорлықтың, темекі тартудың зияндылығы туралы,
тәртіп сақтау туралы тағы басқа мәселелер бойынша лекциялар, ... ... ... оқушыларының күшімен, аудандық мәдениет
бөлімінің көмегімен ... ... ... тұрса, онда оқушы балалар
ішкіштерді сынап ... ... оның ... мол болар еді.
Бұл күрестен кәсіподақ, жастар ұйымдары, діни ... ... ... шет ... керек.
Осы жұмыстың бәріне ауыл, қала әкімдері, аудандық ішкі істер бөлімі,
аудандық білім ... ... ... айына бір рет ауыл билерінің
қатысуымен мектеп директорлары мен ... ... ... ... жұмысына баға, бағдар беріп отырса. Осындай қорытынды тоқсан ... ... ... нәтижелері газет бетінде жарияланып тұруын дағдыға
айналдырса. Әрине мұнда тек араққа қарсы ... ... ғана ... ... ... ... қылмысқа қарсы күрес те қаралып, оң ... ... ... ... сақтау саласының
мамандары да дәлелдеп ... ... бір ғана ... Қазақстан облысы бойынша
маскүнемдердің қатары ресми түрдегі тіркелгендерден бірнеше есе көп. Айта
кету керек ... ... ... ... ... ... де, бала-
шағасы бар әйел азаматтар да кездеседі.
Мысалы Махмуд деген азамат облыстық наркологиялық диспансерде осымен ... ем ... ... екі жыл ... ... ... ол, отбасы жағдайы мен
жұмыссыздықтың кесірінен бұрынғы әдетіне қайта басады. Оның сөзінше, ... ... ... ол кез ... ... ... ... тек тұрақты
болса болғаны. Өйткені күнделікті ... ... ... ол ... 2 бөлмелі баспанасын балаларына тастап, өзінің отбасынан айырылуға
мәжбүр болыпты. ((махмұд....семьям болды, ... ... ... ... ... ... бірақ таппадым, енді міне ... ... ... ... ендігі ойы - емделіп шығып, зейнетке
дейін еңбектен қол ... Әрі бұл ... ... енді ... ... ... бұл ... жетіп артылады. Өкініштісі сол -
олардың арасында қыз-келіншектер де бар. ... ... бұл ... балалардың да бар екендігін жасырмайды. Диспансер ... ... ... ... ... ... ... болуы керек, өз
еркімен емделуге келем деушілер көбейген. Наркологиялық диспансер ... ... ... ... ... онда қазір диспансердің
есебінде 189 адам ... тұр, ... тең ... ... - ... Сондай-ақ бірен-саран жасөспірім балалар да түсіп жатады. Мұнда
ешкімді күштеп ұстамайды, әркім өз ... ... ... ... Бір
өкініштісі 30 күндік емнен соң, маскүнемдікке қайтадан салынып, орталыққа
қайта келетіндер бар. Маскүнемдік - ... ауру ... ... моральді тұрғыда жұмыстанамыз
Жалпы алғанда, маскүнемдік - психологиялық індет. Одан арылу ... ... ... ... ... Дәрігерлердің сөзінше, бұл ауруға
шалдығу әсіресе 30-дан асқан ... аса ... ... ... те баса ... ... білеміз, кешкі сағат ... соң ... ... ... ... да ... ... Ал диспансердің уақытша
тұрғындарының ... ... ... ... ... арақтан таппақ
болған азаматтарға үлгі болар деп сенейік.
Қазақстан Республикасының 2007-2014 жылдарға ... ... ... ... ... өмір сүру сапасын арттырудың және елдің ұзақ
мерзімді ... ... ... ... ... негізі ретінде
мемлекеттің экономикалық әлеуметтік және экологиялық даму аспектілерінің
теңгеріміне қол жеткізу ... ... ... ... көшудің бағыттары
мен тетікерінің бірі қоғамның орнықты дамуы болып келеді, оның ішінде ұлтты
сауықтыру...........спиртті ішімдіктердің сапасын бақылауды ... ... ... өндіруді және сақтауды анықтау және кесу ... ... ... ... ... ... ... заңсыз айналым
саласында 20 қылмыстық іс қозғалды...
Департаментінің қызметкерлері соңғы мерзімінде Екібастуз қаласындағы «Т...»
ЖШС-тың күмәнді сапалы алкогольді ... ... мен ... тоқтатылды.
Оған қоса, заңсыз айналымынан 430,0 мың данадан артық жалған есептеу-
бақылау маркалар, ... ... 59 360 ... ... ... 5
мың литрден артық спирт алынды. Мемлекеттің кірісіне тәркіленуге ... ... сома 11,2 млн. ... ... ҚР ҚК 208-бабының 2-
бөлімі ... ... ... істі ... барысында жоғары аталған ЖШС-
тың жалған өнімін сату фактілері туралы Республикамыздағы басқа ... ... ... ... ... тұлғаларды анықтау
бойынша іс-шаралар өткізілуде. Департаметінің өндірісінде ұқсас заңсыз
қызметімен айналысқан, ... ... ... ... ... іс ... ... дертке айналған маскүнемдік әйел-аналары-мызды жаулап
алғалы қашан! Бәсекеге ... ... өз ... ... мен
тұтынушыларының санын арттыру үшін ештеңеден тайынар емес. «Бибігүл»,
«Асанәлі» деп ... ... үлгі ... өнер ... ... ... болып таңылуы біздің ұлтымыздың тұлғаларына лайық па еді?
Кешегіге дейін ішімдікті той-мерекелерде ғана ұрттап қоюдан ары аспай
жүрген әйелдер мен ... ... ... еркектен бір кем түспей
ішуі ... жай бір ... ... ... келешектегі
азғындықтың соны жолдары екендігіне шүбә жоқ. Және тағы бір ... ... ... ... әйел-қыздарға таң қалудан да қалып барамыз. ... ... ... үйге әрең әкелді», «Күйеуімнен жасырып бір
бөтелкені досым ... ... ... балам оянғанша бір сыраны ішіп
тауыстым» деген пікірлер отбасымның ... түзу ... ... ... ұқсайды ма? Бүгінгі күні көшенің қай түкпіріне зер салсаңыз да
ешкімнен қаймықпай, ... ... ... ... ... қызы ... кездестіу қиын. Ал алкогольді пайдаланушылар жастардың арасында
азайып бара ... ... да ... ғана ... ... ... ... наркологиялық орталығынан алған мәлімет бойынша бір жыл
көлемінде ішімдікке тәуелді әртүрлі ұлттан құралған 2080 әйел ... ... ... қаншама). Олардың алкогольге шалдыққандары — 1931
көрсетіп тұр. Қала ... ... жеке ... ... ... ... ... өз тіркеуінде 61 әйел ... ... ... Махмұдбекұлы олар туралы былай дейді: — Біздің жеке
орталықтан ем қабылдаушылардың ішінде қазақ ... де ... ... ... балалары да бар. Мұнда, әсіресе, қазақтарды түбегейлі
айығып кете алады деп айта ... ... ... ... тарапынан
көмек бере алғанымен, рухани тапшылық көріп отырған оларды демеуге қауқары
жоқ. Діни сауатсыз бұларға бүгінде ... ... ... ... ... барып өз жағдайларын айтса, ондағылар тек: «Намаз оқыңдар», —
деп қоя ... ... Өз ... діни ... ... ... ... сенделіп жүргенін көресің. Есесіне «Иегово куәгерлері» секілді
басқа да баптистердің ... ... ... ... ... Осыдан
шамамен он шақты жыл бұрын маскүнем ... ... ... ... ... ... бара жатқандай. Күйеуі арақты қойғандықтан емес, отбасындағы
дастарқан басында қосыла ішетін ерлі-зайыптылардың пайда ... ... ... кесел демесіңе тағы да лажың жоқ. «Ақ жаулықтыны» өздеріне
пір тұтатын орыс ағайындарда отбасы болып арақ ішу о ... ... десе ... Ал біздегі сән үшін бе қалай? Задында, әйел баласы эмоцияға тез ... ... ... ... ... де одан ... өте қиын.
Болмысында еліктеушіліктен аса алмайтын ... ... ... ... орыстардан бір елі де қалыспады. Осының ... ... ... ... ... өз ... айырылмақ былай тұрсын, өз
кіндігінен шыққан баласына жөн ... ... ... ... ... ... ... және Орта Азияның басқа да ... ... ... ... ... ... осынау спирттік ішімдікті де ала
келді. Мұны сол дәуірлерді толғайтын тарихи ... мен ... ... ... ... ... байланысты қаншама
ғибратты сөздер мен мақал-мә-телдер қалдырды. Ал бүгін арақтың ... ... ... соң-ақ) рухани тоқырауға түскен ұрпақ жөнінде:
«Арақ – атаңнан қалған ас емес», «Қызың арақ ішсе – ... ... арақ ішсе — ... ... ... ... ... де, өз көрімді
қаздым де» дегені сияқты ... да ... тән ... бірнеше мақалдардың
пайда болуы — үлкенді сыйлап, ... ... ... ... ... ... ... осы алкоголь құмарлықтан құтылудың жолы бүкіләлемдік
мәселе боп ... қай ... ... ... көбейтіп сату, ішу
көбеймесе, азаяр түрі жоқ. ... ... ... ... ... ... ... пен нанның көбею кезеңін былай көрсетеді: ... % 4,4% 6,3% 6,7% 7,1% 7,4% ... ... екен. Бұл дәлелге қарап,
Кеңестер үкіметі құрылған соң, ішімдіктің халқымыздың арасында ... ... ... билеп, улап алғандығын көріп отырмыз. Ресейлік ғалым,
медицина ... ... ... ... алкогольдерді зерттеу
жұмыс-тарына қарағанда, әлем бойынша 62 млн. ... ... ... екен. Ал Ресей халқының 50 пайызы арақсыз өмір сүре алмайды. ... бір ... ... сол, ... ... ... ... көптеген
жастар мен ересектер ислам дініне бет бұруда. Алайда, әйелдер тарапына тағы
бір жүз ... ... осы ... ... ... бес уақыт намазын оқып
жүрген қыз-келіншектерді өз таныс-жақындарының өзі ... қоя ... ... ... өмір сүруге үгіттейді. Ал олар ұл-қыздарына да осыны
үйрете ме сонда? «Әйел бір қолымен бесікті тербетсе, бір ... ... ... ... ... ... ... аңғарасың. Ал бір
қолында темекісі, бір ... ... ... әйел-аналардың бесіктері ертең
қандай күйде болмақ? Бүгінде осы бір қасіретті суды жою әр жанұяда ... ... ... ... ... даусыз. «Отан от басынан басталады»
емес пе? Осының ең алғашқы бастауы ретінде ... ... ... ... ... ... түзулігін аңғарып, ішімдіксіз де тойдың,
өмірдің қызықты өтетінін өзгелерге ұқтырғымыз келеді.  
Қазіргі таңда ... ... ... ... күйге түсіріп
отырған жайы бар. Бір ... ... бір ... ... тербетуге тиісті
кейбір ана атаулының ащы суға әуестігі бүгінгі қоғамның ... ... ... ... жолы жіңішке жандарды ондайға қимасақ та, осы күні жиі
көзге шалынатын көріністің бірі ... ... ... ... ... ... ұзамай-ақ, көше бойынан аяғын әлтек-тәлтек басқан қыз-келіншектерді
жиі кездестіретін болдық. Өзегімізді өкініш ... ... ... ... ... ... ... құлына айналып, ұлтымыздың атына
ұят келтірерлік іс жасауы кім-кімді де түрлі ойға жетелері – анық ... олқы ... ... қазақылық қаймағы қалқыған Қызылорда өңірінде
де көбейіп бара жатқандығын қалай ... ... ... бас ... ... ... ... 178 әйел емделуге
мәжбүр болып ... ... ... ... емі жоқ» ... еді ... – кім-кімнің де сау басына тілеп алған «сақинасы» емес пе? Тағы
да көңілге үрей саларлық дерек бар. Олардың басым ... ... ... ... жастағылар екен. Бесік тербетіп, ... ... ... ... ... ... есігін жағалап жүргені – көңілге қаяу
саларлық жағдай. ... ... әйел ... арақ-шарапқа әуестігі
үйреншікті көрініске айналып кеткеніне селт етпейтін ... ... да ... ... Олар ... аяулы анамыз, біріміздің асыл
жарымыз, біріміздің ... ... ... ғой. ... жолы ... «жынды суға» жақындығы ұлт пен ұрпақтың тамырына балта шабу
екенін қаперіне іліп ... кім ... ... бас ... ... ... ... душар болған жандардың қатары ... ... ... қоса, өзінің араққа әуестігін жасырғысы келіп, орталықтың қызметінен
бас тартып жүрген әйелдер қаншама…
Орталықта ем алып жүрген ... ... бір ... 40-50 жас аралығында.
Бұл шақта адам баласы ақыл тоқтатып қалады емес пе? ... ... ... кей ... ... ... бара ... жоғарыдағы дерек
дәлелдей түсері анық. Кейде жиын-тойларға ... ... ала ... ... ... ... жүр. ... ағыңнан жарылған ақ тілекті арақ
қабыл етерліктей «ал да алдың» астына ... ... ... ... ... ... ... жайларға
байланысты деп бағалайды. Жаныңды жегі құрттай жеген психикалық жарақаттар
салдарынан ащы суға ... ... ... ... қатар сәтсіз махаббат,
жақын адамының опасыздығы, жалғызбастылық және өзге де жайлар араққа ... алып ... Оның соңы неге ... ... қаласындағы №1 жетім және ата-ананың қамқорлығынсыз қалған
балаларға арналған мектеп-интернатта 88 бала көзі жәудіреп, ет ... ... ... күтеді. Жалпы, онда барлығы 97 бала тәрбиеленіп жатыр. Сонда 88
бала ел аман, жұрт тынышта ата-ананың аялы алақанының ... ... ... Олардың ата-аналары бала тәрбиелеу құқынан айырылғандар болып
табылады. Басынан сипар ... өзі ... ... ... құлынының
тәрбиесіне құлықсыз кейіпке енген. Бұл да – бір қасірет. Жалпы, әйелдер
маскүнемдігіне ... ... ... ... жоқ ... ... ... бара жатқан секілді. Бұл бүгінгі қоғамдағы барлығымыз
жүйелі түрде жұмыс жасайтын маңызды мәселенің бірі ... ... ... ... тәжірибеміз әйелдерді алкоголизм ауруынан емдеу өте қиын екенін
аңғартып отыр. Оларға ... ... дәру ... ... ... ол әйел ... сәл нәрсеге еліккіш екендігінен болса ... ... ... ... ... ... түседі. Олардың бойында
небір созылмалы кеселдер пайда ... ... ... ... ... ... ... емдеу әкімшілік мәжбүрлеу шарасына
жатады. Маскнемдікпен ауыратындарды емдеу қоғам ... және ... ... адам ... ... шара болып табылады.
Маскүнемдікпен ... ... ... құқықтық негіз болып
«Акоглизммен ... ... ... ҚР ... 1995 ... ... ... жарлығы табылады.
Соның дәлелі ретінде Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... ... ... құқық бұзушылық жасаған
маскүнемдікпен ауыратындарға ... ... ... ... ... Яғни, маскүнемдерді денсаулық сақтау органдарының
қорытындысы негізінде ... ... ... ... ... екі ... дейінгі мерзімге мәжбүрлеп емдеуге
жібереді.
Созылмалы ... ... деп ... және өз ... ... адам ... жеке ... құқықтарын не қоғамдық ... ... ... бұзушылық жасаған жағдайда, сот әкімшілік жазамен
қатар оған ... ... ... мамандандырылған мекемесінде
мәжбүрлеп емдеу жазасын тағайындауы мүмкін. Мәжбүрлеп емдеу мерзімі маман
наркологтардың ұсыныстары ескеріле ... ... ... ол екі ... тиіс. Мәжбүрлеп емдеуді тоқтатуды сол адам емделіп жатқан емдеу
мекемесі ... ... ... ... ... ... ... заң есі дұрыс емес күйде қоғамға ... ... ... мұндай іс-әрекеттерді есі дұрыс күйде жасаған, ... ... ... дейін немесе жазасын өтеген кезде өз әрекеттері ... есеп беру ... өзі ... ... ... ... ... ауырған, сондай-ақ дұрыстығын жоққа шығармайтын
психикасының бұзылуынан зардап ... ... ... ... ... қолдануды белгілейді.
Көрсетілген адамдар жөніндегі медициналық сипаттағы ... ... сот ... ... қоғамға қауіпті іс-әрекеттерді
жасаудан сақтандыруы, ондай азаматтардың жеке басын қорғауда және ... ... ... ... ... ... ... душар болған
адамдарға жаза тағайындалып, ізгілік және ... ... ... келеді. Сондықтан да есі дұрыс емес адамдар қылмыс
істесе, олар ... ... ... ... ... жасағаннан кейін есі ауысқан аурумен
ауырған адамдарға да жаза тағайындау тиімсіз болады. Өйткені мұндай адамдар
өзіне-өзі есеп беру ... өз ... ... ... ... ... ... ауыруына байланысты айналада болып жатқан құбылысты
қабылдай алмайды, сондықтан да оған ... жаза өз ... Егер ... ... ... ... оларды қылмыстық жауапқа
тартудың ескіру мерзімі өтпесе және қылмыстық ... жіне ... ... да негіздер болмаса сот оларға жаза тағайындалуы ... ... ... ... ... ретте сот дәрігерлік
комиссиясының қорытындысы ... ... ... жазамен қатар еріксіз
емдеу шараларын қолдана ... ... ... ... тек сот арқылы мемлекеттік
шара ретінде тағайындалады. Мұндай ... жаза деп ... ... ... ... тән ... - түзеу белгісі жоқ. Керісінше, мұндай
емдеу шараларын қолдану құқық бұзушының мүддесіне сай келеді. Бұл шарт ... ... сот ... бойынша тағайындалады. Сондықтан да мұндай шара
тағайындалған адамдар сотталған адам ... ... ... шара ... ... ... ... қоғамға қауіпті іс-
әрекеттердің қайталанбауына жасалған ... ... ... ... қорғау болып табылады.Сонымен медициналық сипаттағы мәжбүрлеу
шаралары жазадан оны қолданудың негізі мен мақсаты, мазмұны және ... ... ... ... ... ... ... ауыратын
адамдарға қолдану барысында да жазаның ...... ... ... да ... шара жаза ... саналмайды. Бірақ бұл шара қылмысты есі
дұрыс күйде істеген адамдарға тағайындалған жазамен ... ... ... ... көзделген мақсатына жету үшін тиісті жағдайлар жасау ... ... ... ... ... ізгілік, адам
құқықтары мен бостандықтарын қорғау принциптері басты басшылыққа алынады.
Медициналық сипаттағы шаралар ... ... ... ... заңдар
негізінде қолданылады. Қылмыстық кодекстің 88-бабы медициналық сипаттағы
мәжбүрлеу шараларын қолданудың негіздері жайына арналған:
1. Сот ... ... ... ... есі ... емес ... осы ... Ерекше бөліміндегі
баптарда көзделген әрекеттреді жасаған;
- қылмыс жасағаннан кейін ... ... ... ... мүмкін емес болып бұзылған;
- қылмыс жасаған және есінің ... ... ... ... ... шегетін;
- қылмыс жасаған және алкоголизмнен ... ... ... ... мұқтаж деп танылған адамдарға
тағайындалуы мүмкін;
2. Осы ... ... ... ... адамдарға медициналық
сипаттағы мәжбүрлеу шаралары психикасының бұзылуы бұл ... ... зиян ... ... не ... немесе басқа
адамдарға қауіп төндіруіне ... ... ... ... сипаттағы мәжбүрлеу шаралары орындалу тәртібі
Қазақстан Республикасының Қылмыстық атқару ... ... ... ... ... ... Осы ... бірінші бөлігінде аталған және өзінің психикалық
жағдайы бойынша ... ... ... ... сот ... емдеу немесе Қазақстан Республикасының денсаулық
сақтау ... ... ... ... психиатриялық-
неврологиялық мекемелерге жіберу туралы мәселені шешу үшін
денсаулық сақтау органдарына қажетті материалдар жібере ... ... ... ... ... медициналық
сипаттағы шаралар қолдануға ... ... ... ... ... азаматтық қасиеттерін сақтау, аталған
адамдарды емдеу, олардың психикалық жағдайын жақсарту, олардың
жаңа қылмыстар істеуін болғызбауды ... ету ... ... ... шараларының түрлері
Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларының түрлері оны тағайындаудың,
өзгертудің және ... ... ... Республикасы Қылмыстық
кодексінің 90-бабында белгіленген. Заңда медициналық сипаттағы мәжбүрлеу
шараларының 4 түрі көрсетілген:
- ... ... ... және ... ... жалпы үлгідегі психиатриялық стационарда мәжбүрлеп емдеу;
- мамандандырылған үлгідегі психиатриялық стационарда мәжбүрлеп
емдеу;
- интенсивті қадағаланатын ... ... ... ... ... ... тағайындауы мүмкін.
Есі дұрыс күйінде жасалған ... үшін ... ... ... ... ... не психикасының есі
дұрыстығының жоққа шығармайтындай бұзылуынан емдеуді қажет ететін ... ... ... ... ... ... және ... емдеу
түрінде медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларын тағайындауы мүмкін.
Осы көрсетілген мәжбүрлеу ... ... ... ... ... ... медицина мекемелері арқылы мұндай адамдардың денсаулығы
мен мінез-құлқына өте мұқият түрде бақылау жасау арқылы жүзеге ... ... ... шараларының түрлерін бөлудің негізгі
белгілеріне істелген іс-әрекеттің қоғамға қауіптілігі және ... ... ... ... ауру адамның психикалық
күйі болып табылады.
Қылмыстық кодексте соттың ... ... ... ... ... қандай жағдайларды еске алуы қажетті
көрсетілген.
Егер адамның психикасының ... ... тек ... ғана ... ... ... ... күтудің, ұстаудың және
қадағалаудың шарттарын талап ететін болса, осы ... 88- ... ... ... ... психиатриялық стационарда осындай
мәжбүрлеп емдеу тағайындалуы мүмкін.
1. Жалпы үлгідегі психиатриялық стационарда мәжбүрлеп ... ... ... мен ... қоғамдық қауіпті әрекетінің
сипаты бойынша стационарлық емдеу мен қадағалауды ... ... ... қадағалауды қажет етпейтін адамға тағайындалуы
мүмкін.
2. Мамандандырылған үлгідегі психиатриялық ... ... ... ... жай-күйімен жасаған қоғамдық қауіпті
әрекетінің сипаты бойынша тұрақты қадағалауды ... ... ... ... Интенсивті қадағалайтын мамандандырылған үлгідегі психиатриялық
стационарда мәжбүрлеп емдеу ... ... ... ... ... ... ... өзіне немесе басқа
адамдарға айрықша қауіпті болған тұрақты және ... ... ... адамға тағайындалуы мүмкін (92-бап).
Медициналық сипаттағы еріксіз шараларды қолдануға ... ... ... ... аурумен зардап шегетіндерді тұрғылықты тұратын ... ... ... ... ... ... көрстеуші туыстарының
немесе басқа адамдардың қамқорлығына бере алады.
Медициналық сипаттағы ... ... ... ... және ... сипаттағы мәжбүрлеу шараларын қолданудың негізгі
Қылмыстық кодекстің 88-бабында тұжырымдалған. ... ... ... ... ... және ... Қылмыстық кодекстің 93-
бабында көрсетілген, осы заң талабына сәйкес:
1. Медициналық сипаттағы ... ... ... ... ... психиатр-дәрігерлер комиссиясының қорытындысы ... ... ... ... ... әкімшілігінің ұсынуы бойнша
сот белгілейді.
2. Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу ... ... адам ... ... тоқтату туралы немесе өзгерту туралы ұсыныс енгізу үшін
негіздердің бар ... ... ... шешу үшін ... 6 айда ... ... –дәрігерлер комиссиясында куәландырылып отыруға тиіс.
Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу ... ... ... өзгерту үшін негіздер болмаған кезде мәжбүрлеп емдеуді жүзеге
асыратын мекеменің әкімшілігі мәжбүрлеп ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 6 ай өткеннен ... ... ... ... одан ... ... ... ... ... ... ... ... өзгертуді немесе тоқтатуды
адамның психикалық жай-күйі өзгеріп, бұрын тағайындалған шараны қолдану
қажет болмай қалған немесе медициналық сипаттағы өзге ... ... ... ... жағдайда сот жүзеге асырады.
4. Психиатриялық стационарда мәжбүрлеп емдеуді ... ... сот ... ... ... адам жөнінде қажетті
материалдарды оны ... ... ... ... туралы мәселені денсаулық сақтау туралы заңдарда көзделген
тәртіппен шешу үшін ... ... ... ... ... ... ... сипаттағы мәжбүрлеу ... ... жаза ... туралы:
1. Қылмыс жасғаннан кейін немесе жазасын өтеу кезінде өз ... ... есеп беру ... оларға ие болу мүмкіндігінен айыратын психикалық
аурумен науқастанған адамға, егер ... ... ... немесе оны
қылмыстық жауаптылық пен жазаны босатуға негіз болмаса, ол сауыққаннан
кейін сот жаза ... ... ... ... жасағаннан кейін бұзылған адам емделген жағдайда жаза
тағайындау немесе оны жаңарту ... ... ... ... бір күні бас ... айырудың бір күні есебімен жазалау
мерзіміне есептеледі.
Жазаны орындауға қосылған медициналық ... ... ... кодекстің 95-бабында толық айтылған:
1. Кодекстің 88-бабының 1-бөлігінде көзделген ... ... ... ... – бас ... ... орнында, ал сотталған
адам жөніндегі өзге де жаза түрлері денсаулық ... ... ... ... ... ... Сотталған адамның стационарлық емдеуді талап ететін психиатриялық жай-
күйі өзгерген кезде сотталған адамды психиатриялық стационарға немесе ... ... ... ... ... ... денсаулық сақтау
туралы заңдарында көзделген тәртіп пен негіздер бойынша жүргізіледі.
3. Аталған мекемелерде болған уақыт жазаны өтеу ... ... ... ... ... одан әрі ... ... болмай
қалған кезде көшірме Қазақстан Республикасының денсаулық сақтау туралы
заңдарында көзделген тәртіп ... ... ... орындауға қосылған медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шарасының
қолданылуын тоқтатуды жазаны ... ... ... ... ... ... ... негізінде сот жүргізеді.
Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларын қолдану негіздері
Алкоголизм дертіне шалдыққан ... ... ... қолданылатын медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларын
қолдану.
Есі ... емес ... ... ... ... ... ... қылмыстық жазамен бірге
емес, онымен қатар тағайындалады және оның ... ... ... ... ... қылмыс істеген ретте
медициналық сипаттағы еріксіз шараны ... ... ... мұндай
аурумен зардап шегетіндерді емдеп, осындай күйде олардың тағы да ... жол ... ... табылады. Қылмыстық заң алкоголизм дертімен
ауыратын адамдар, қылмыс істегендердің бәріне де ... ... ... ... талап етпейді.
Алкоголизм дертіне шалдыққан қылмыс істеген адамға ... ... ... ... ... сипаттағы мәжбүрлеу шараларын
қолданудың басты шарты осы дертке ... ... ... ... ... деген медициналық қорытындының және мұндай ... ... ... ... жоқ деген тұжырым бар болғанда ғана қолданылады.
Бас бостандығынан айыруға байланысты емес жазаға сотталған жоғарыда
аталған ... ... ... және ... режимін сақтай отырып,
медицина мекемелерінде еріксіз емделуі тиіс.
Мұндай адамдар бас бостандығынан айыруға сотталған ... ... өтеп ... ... ... ... тиіс, бостандығынан айыру
орындарынан босатылғаннан кейін осындай емдеуді ұзарту қажет болған ... ... және ... ... бар ... мекемелерінде еріксіз емделуге
тиіс.
Алкоголизм ... ... ... ... ... ... сот үкімі бойынша тағайындалады және ... ... ... және оның ... түрі ... ... тоқтату сол адам емделіп жатқан емдеу мекемесінің
ұсынысы бойынша ... ... ... қасақана пайдаланатын және оның салдарынан өз ... ... ... ... ... ... ... ретте сот
оған жасаған қылмысы үшін бас бостандығынан айыруға байланысты емес жаза
қолданумен ... оның ... ... ұйымының және өзге қоғамдық
ұйымның, прокурордың, ... пен ... ... ... емдеу
мекемесінің өтініші бойынша оны ... ... ... деп ... Сот үкімінің негізінде ... ... ... ... ... ... емес ... алкоголизм дертіне
шалдыққан ... ... ... ... Қазақстан Республикасы
Президентінің 1995 жылғы 7-сәуірдегі заң күші бар ... ... ... Қылмыс істеген ... ... ... ... көрсетілген дерттен ... ... ... ... ... ... өзара айырмашылықтары бар.
Қазақстан Республикасының демографиялық қауіпсіздігіне ... ... ... ... ... кең таралауы республиканың ұлттық қауіпсіздік үшін
қауіп-қатер болып табылады. Олар ... ... ... ... пен ... ... қорғалуы сияқты, сонымен ... ... ... ... ... қауіп-қатер мен қауіптіліктен  қорғалуымен
анықталатын қоғамдық қауіпсіздікке нұсқан ... ... ... болып
күресуді қажет ететін маңызды бір мәселенің бірі маскүнемдік ... ... ... пен ... жұртшылық алдында үлкен зор
міндеттердің бірі-жаңа ... ... ... ... ... ... ... дамыған, саналы ... ... ... ... ... ... ... әрбір жеке
отбасының ғана емес, бүкіл жұртшылықтың парызы. ... бұл ... ... біз әлі ... кедергілерге ұшырап келеміз.Солардың ішіндегі ... ... ... жау. ... ... ... маскүнемнің өзіне ғана емес, одан тарайтын ұрпаққа зиянын
тигізеді.Арақ-шарапты ішкен адамның ... мен ... ... мен ... ... түрлі қатерлі ауруларға шалдығады. «Ішімдік-жүйке уы» ... ... ... ... жеткен ішімдік кімнің жанын азапқа
салмады дейсіз.Маскүнемдік-жанұяны қайыршылық халге душар ететін жеркенішті
әдет. ... ... ... ... ... тәрбиесіз болып өседі, жанұя
бүлінеді.Қазіргі уақытта маскүнемдікке әкесіне қосылып шешесіде арақ ... ... ... ... ... ... ... күтімсіз, тәрбиесіз
қалады, ана махаббатына, жылулығына зар болады. Ата-анасы маскүнем болса,
балаларының денсаулығына қамқорлық жасаудан қалады, олардың ел ... ... ... ... келтіреді.Өмір бойы еститіндері- ұрыс керіс, айғай
шуы, көргендері-шешелерінің көзі жасы. Мүндай балалар ... ... ... ... ... ... ... Қаңғыбастар, қылмыскерлер, «қиын балалар»
осыдан шығады.
 Қазіргі уақытта жасөспірімдер арасында арақ ішу жие ... ... ... 2014 жылы ... бойынша қоғамдық орында арақ ішкені
үшін ішкі істер бөліміне 34 жасөспірім әкелінді. Ал арақ ішу ... ... ... ол-арманына жетуге асығып келе жатқан ... ... ... кездессе үмітін үзіп, желкесінен қиюға даяр ... ... ... ... ... зор жауапкершілік жүктеледі.
Жасөспірім үнемі арақ-шарап ішуге ақшаны қайдан алады? ... ... ... ... арақ іш деп ... ... берген ақшалары қайда
жұмсалатынын сұрамайды. Ал егерде отбасылық жағдайы төмен болса, ол ... алып жүр ... Осы ... тек ... ... ... ... Мүмкін бала ұрлыққа барған шығар, біреуді тонаған шығар, тіпті
қазіргі уақытта ... ... ... бар ... рас.
  Бір сөзбен айтқанда, ешқашанда, ешбір жағдайда да бала ... ... ... ... ... ... ... тұрған арақ
иісі тек ішкі істер бөліміне емес, ... ... ... бүкіл
жұртшылық пен педагогтар үшін алаңдататын белгі болуға тиіс. «Бірінші
байлық ... ... ... Екі кісі кездесе қалса, алғашқы сұхбат
та мал-жанның амандығымен сұралады. 
  ... ... ... ... демекші, арақ,темекі сенің
бүкіл өміріне нұқсан келтіреді, ұрпағына кесірін тигізеді. Сол үшін мұндай
оғаш қылықтардан ... ... ... жас ... үшін біз өмір ... ... үйренуіміз керек. 
 «Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен» ... ... ... ... ... ... бірлігі, Отанымыздың кеңдігі, ұрпағымыздың
ұлылығы дені сау азаматтардың көп болуынан болмақ
Бүгінде «еркекше» киінген, жалаңбас, маскүнем әйелдерге көзіміз ... ... ... ... 50 пайыздан астамы жалаңаш жүрген қыздарды
шаммен іздеудің қажеті жоқ. Әйелдің шашына күн тисе, ... ... ... ... у ... ... Осындай лас және ұятсыздықтың салдары
отбасындағы ... ... әкеп ... ... үрдісі қазір тек әйелдерде ғана емес, еркектер арасында да кең
таралған. Ересек еркектер тізесінен ... ... ... ... ... ... мен ... ашып, ары мен барын шашып жүргендерде ... ... ... бүгінгі жастарымызға тәрбие керек. Әл-
Фараби бабамыз: «Адамға білім емес, алдымен тәрбие ... ... Ал ... ... ... бұрын оқу деп, бір емес, екі диплом алса ... ... ... ... ... ... ... сұмдықтар белең алып барады. Жақсылықты даттап, жамандықты
мақтайтын пасықтар, Аллаһты емес, арақты зікір еткен қарттар, ... ... көп ... ... бай, ... шай қоғамымыздың сырқатына айналды.
Тіліңді алмас, құлағын салмас ... ... ... ... ... ... ма? Некесіз сәби, нашақор ұл-қыз, жемқор һәм ... ... әйел ... ... не ... ... ... көзі - дін. Кім баласына Құран жаттатса, ол -
шаһид. Ұрпақ жалғасып, олардың ... өсіп ... ... ... ... шаңырақты шайқалтпай, негізін қалыптастыратын ең берік
тірек, ол - ата-ана.
Өмірде бір-біріне қызмет жасаса, қор болмайтын төрт адам бар: олар - ... мен ... «Ана мен ... ... пен ... ... дейді дана
халқымыз. Егер қалып таза болса, кірпіш те түзу ... ... Жаны ... таза ... дені сау ... ... ... денсаулығы зор, ақыл-есі
дұрыс болуы үшін ... арақ пен ... ... ... ... ұстағаны
абзал. Бір шыны сыра да ана құрсағындағы балаға әсер етеді. Ішкілікті ... ... ... ... сәбилерінің 89 пайызы әлсіз, 84
пайызы психикалық қиыншылықтарға ... 80 ... ... ... 80 ... ... ... 51 пайызының аяқ-қол саусақтары
қисық, 41 пайызының есту ... ... 29 ... ... ... 25 ... көру ... төмен, 10 пайызының бүйрегі
істемейтін болады ... ... ... ... ... заң жүзінде
жазалаймыз. Бірақ, аяқ-қолсыз немесе ақылсыз баланың өмірге келуіне себепші
маскүнем ананы заң қалай ... Рас, ... ... біз ... ... ... ... «Ей, иман келтіргендер! Арақ ішу, құмар ойнау, бұтқа
табыну, оқпен бал ашу, ... - ... ісі, ... ... ... ... ... ісінен аулақ болыңдар. Сол арақ, құмар ойнау
арқылы шайтан сендердің араларыңа дұшпандық - ғадауат тудырады, сендердің
намаз ... ... ... ... ... естеріңнен шығаруға
тырысады. Арақ пен құмар ойнаудан ... да ... ме?» ... ... ... болса, өзінің хадис-шәріптерінде: «Шарап
масайтады, сондықтан шараптың барлығы да - харам» деген. Ол мұсылмандардың
ішімдік ішілетін ... ... да, ... қасында отыруына да
тыйым салған. Маскүнемдік - ақылдан алжасудың жолы. Пайғамбарымыз Мұхаммед
(с.ғ.с) «бар ... ... деп баға ... ... туралы Құранның
бір сүресінде: «Ей, адам баласы! Арақ ішпе! Ішер ... бұл ... ... ... ... душар боласың»,- дейді.
Пайғамбарымыз Мұхаммед (с.ғ.с.) әйелдердің ерін сыйлауының ... ... мына бір ... ... ... күні ... ... еріне бой ұсынған-ұсынбағандығы сұралады»,- ... ... ... - ... қолында. Шаңырақтың киесі - әйел, ал иесі
- еркек. Олардың отбасы билігіне таласы қайғы-мұңға ... ... ... ... таңда ерлі-зайыптылардың арасында отбасындағы өздерінің
міндеттері мен құқықтарын жете түсінбейтіндер аз емес. Әйел ... ... ... ... ... ... отбасындағы
сыйластыққа сызат түсіреді. Әйел билеген отбасында өскен ұл ... ... ... ... қылығы, өзіндік көзқарасы мен шешімі жоқ
ынжық болып ержетеді. Осындай отбасында өскен қыз ... ... ... ... алу үшін ... механизмдер қажет",-деп
мәлімдеді Алматыда өткен "Ішімдік пен маскүнемдік профилактикасындағы
мемлекеттік органдар мен ... ... ... ... ... ҚР ІІМ әкімшілік полициясы комитеті бастығының орынбасары Ғазымбек
Алпысбаев мәлімдеді.
Оның айтуынша, заң ... ... ... ... ішкен үшін және мас
күйінде жүргені үшін әкімшілік жауапкершілік қарастырылған. Алайда, тәртіп
сақшысының пайымдауынша , "қоғамдық орындарда тек ... ... ... ... да ... салу ... Оның ... бір ғана әкімшілік
жазалау шарасымен проблеманы түбегейлі шешу ... ... ... ... және ... ұйымдардың күшін біріктіру керек, әсіресе
ішімдіктің кесірі туралы ақпараттық ... ... ... өтті ол.
Республика ІІМ мәліметіне қарағанда, елде жасалатын әр он екінші қылмыс
ішімдіктің ... ... ... ... ... кісі ... , алтыншы
қарулы шабуыл және бесінші тонау мас күйінде ... Бұл ... бес ... ... Тек ... ... мас ... кісі өлтіру саны
416 , 215 зорлау, 720 бұзақылық қылмыс ... ... ... ... , ... сақтау өкілдері,
халықты еңбекпен қамту және ... ... ... және ғылым
министрлігінің ... мен ... емес ұйым ... бүгін
ішімдік пен маскүнемдік профилактикасы жөніндегі 2012-2014 жылдарға
арналған ... ... ... ... ... ішімдік
өнімдерін сату жіне пайдалануға шектеу қою мәселелері ... ... ... ... ... ... ... қабылданды.
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә. Назарбаевтың халыққа "Қазақстан-
2030.Барлық қазақстандықтардың өсіп-өркендеуі, қауіпсіздігі және ... ... ... жеті ұзақ ... басымдықтардың бірі ретінде
"Қазақстан азаматтарының денсаулығы, білім алуы және ... ... Өз ... ... ... денсаулық сақтаудың
анағұрлым өзекті проблемаларына және оны шешуге барлық қоғамның ... ... және ... өмір ... ... ... есірткі бизнесімен күреске; алкоголь мен темекіні ... ... мен ... ... жақсарту; тамақтануды
жақсарту, қоршаған ортаның ... және ... ... назар
аударған.
"Қазақстан-2030" стратегиясына сәйкес салауатты өмір салтын қалыптастыру
және ынталандыру мәселелерін жүзеге асыру ... ... ... ... ҚР ... ... 3.12.97 ж. N 1678 ... ҚР
Денсаулық сақтау, білім және ... ... ... ... ... қалыптастыру проблемаларының Ұлттық Орталығы (СӨСҚП ҰО) құрылды. Осы
кезде біздің елімізде салауатты өмір салтын ... ... ... ... 10.01.98 ж. N 18-И ... ... сондай-ақ
"Халықтың денсаулығы" мемлекеттік бағдарламасының қағидаларын орындау үшін
ҚР Денсаулық сақтау, білім және ... ... ... өмір ... ... ... ... ол республикада салауатты өмір
салтын қалыптастырудың ұлттық ... ... ... ... және ... жоспары болып табылады.
Бағдарламасының негізгі компоненттері: сапалы және тиімді тамақтану; ,
алкогольмен күрес; ... ... алу ... ... емес ... жазатайым оқиғалар; дене тәрбиесі; денсаулық және қоршаған орта
болып табылады. Бағдарламаның аталған компоненттерін жүзеге ... ... ... ... ... ... оқу
бағдарламаларын жасау; қолданбалы жасалымдар; құқықтық орта; медициналық-
санитарлық алғашқы көмек ... ... ... ... алдын ала келісім арқылы
басқа да министрліктер мен мекемелерді де қоса отыра осы бағдарламаның ... ... ... орындауға республикалық және жергілікті бюджеттерде салауатты
өмір салтын қалыптастыруға бөлінген қаражаттар, сондай-ақ халықаралық ... ... ... ... ... ... ... анықтайтын көрсеткіш болып
табылатын халық денсаулығының күйі белгілі бір ... ... және ... ... ... ... айқындайды. Көп
жылдар бойы қалыптасқан халықтың ... ... көп ... қоймаған
көрсеткіштері теріс үрдістерден арыла қойған жоқ. Халықтың өсуі мен бала
туу қарқыны төмендеп келеді. Әйелдер мен ... ... ... ... ... ... ... жалпы өлім-жітімнің
көрсеткіші жоғары.
2010-ші жылдардан бастап ... ... ... ... өсе ... ... жылдары жағдай бірыңғай тұрақтанған. Алдағы
өмір сүрудің орташа ұзақтығының 2012 жылы 66,9 болған көрсеткіші 2014 ... ... (68,7) ... ... бұл сан ... қарағанда (73,4) ер
кісілерде анағұрлым төмен (63,9) болды.
Алайда, бұл көрсеткіштер ДДҰ ... ... 50 ... ... ... ... бірі болатын. Соңғы 2012-04 жылдары республика
халқының алдағы орташа өмір сүру ұзақтығы ... ... 59,7 ... 4,1 ... және ... 70,4 ... құрап 2,7 жылға күрт төмендеді.
Жоғарыда айтылған мәліметтер Қазақстан халқының денсаулығы күйінің ... ... ... ... алдағы орташа өмір сүру көрсеткіші бір-бірінен өзгеше:
алдағы орташа өмір сүру ұзақтығының ең ... ... ... (61,3) ... ал ең жоғары көрсеткіші (66,6) Алматы облысында.
Бұл көрсеткіштің ер кісілерде 60 жастан асатыны екі ... ғана ... ... ... Қазақстан - 61,2).
Қазақстан Республикасы алдағы орташа өмір сүру ұзақтығы бойынша Орталық
Азиядағы 5 ... ... ... алдындағы соңғы орынды иеленеді. Бұл
көрсеткіш Батыс Европа елдерінде Қазақстандағыдан 10-15 жылға артық.
Өлім-жітім мен алдағы ... өмір сүру ... ... ... ер-азаматтардың бойындағы келеңсіздіктерді көрсетіп отыр. Мұндай
жағдай экономикалық, әлеуметтік және адами тұрғыдан үлкен зиян ... да ... өмір ... ... саяси стратегиясы қажет.
Стратегияны жасарда осы теріс ... ... ... ... ... ... маскүнемдік өлімнің басты себебі болып табылады. ... ... ... ... бойынша - Еуропа ... 100 ... ... - орта ... 300 адам ... ... 100 мың ... 809 адамнан келіп, Орталық Азия, ТМД елдерінің, ... және ... ... арасында бірінші орын алып отыр.
Барлық СЖЕА арасында аурулардың жалпы құрылымына қосатын үлесі бойынша
анағұрлым елеулілері жүрек-қан ... ... ... ... және
жалпы өлім-жітім құрылымының 50 процентін құрайтын тыныс алу мүшелерінің
тән емес ... ... ... ... ... ... ауруларынан болатын өлім-жітім өлім-жітімнің барлық
себептері арасында алда тұр.
Қатерлі ісік ... ... ... ... ... 20 ... аурудың
төртінші сатысында-ақ есепке алынады. Сырттан орын алған қатерлі ісіктерді,
мысалы, сүт безі рагын кеш ... ... ... ... туғызып отыр (56,1 проценті). Осының салдарынан, диагнозды
белгілегеннен кейінгі бір жылдың ішінде науқастардың 14,7 ... ... ... 5 жылға ұзаруы 50 процентті құрайды. ... ... және ... ... ұшырайды. Қымбат тұратын емдеуге және
мүгедектік бойынша мемлекеттік жәрдемақыларды төлеуге арналған қаражат ... 1,5 ... ... ... ... 65 ... дейінгі ер адамдар
арасында рак салдарынан өлім-жітім Орталық Азия ... ... ... ... өте ... ... үшінші орында жарақаттар мен уланулар тұр, алайда,
еңбекке қабілетті жастағы (16 - 62,5 жас) ер ... ... ... ... ... ... Соңғы жылдар ішінде
жарақаттарға, улануларға және жазатайым оқиғаларға байланысты өлім-жітімнің
өскені байқалады.
Жыл сайын 615 мыңнан ... ... мен ... ... ... ... ... 15-17 жастағы топ жасөспірімдерінің арасында
байқалып отыр.
Бронхиалдық демікпемен, қант диабетімен аурушаңдықтың жыл ... ... ... үшін ... ... ... қалып отыр.
Соңғы жылдардағы әлеуметтік-экономикалық қиындықтары халықтың өмір сүру
деңгейінің айтарлықтай ... ... ... ... ... болып жатқан өзгерістерге психологиялық бейімделудің қиындықтарына
әкеліп соқты. Мұның барлығы да халықтың денсаулығына өте кері ... ... ... ... ... ... ... кең
ауқымда аластатуға болады. Бұл себепшілердің қатер туғызу ... ... ... және де ... зерттеулерде дәлелденген. Олар темекі тарту,
маскүнемдікке салыну, дұрыс ... ... көп ... көкөністер
мен жемістерді аз тұтыну), қимылдың аздығы және ... ... ... Бұл ... ... ... ... айналаны, қолайсыз экологиялық жағдайлар мен кедейлікті қосыңыз.
Республикада 100 ... ... 8 ғана дене ... және ... ... ... балалар мен жасөспірімдердің 5%-інде ғана
мектептен тыс мекемелердегі спорт секцияларында шұғылдануға ... ... ... ... ... үлгідегі нормативтердің спорт
ғимараттарымен қамтамасыз етілу ... ... ... ... ... бойынша - 24,4%, жүзу бассейндері бойынша - 35,5%, жазықтық спорт
ғимараттары бойынша - 19,9% ... ... ... - 37,9% құрайды.
Жалпы және кәсіби білім алушы оқушыларға арналған оқу сабақтарының көлемі
ғылыми-негізделген нормативтерден 3-4 есе төмен. ... ... ... ... мен студенттердің тек 47,3%-не ғана мамандандырылған
топтарда ... ... ... ... ... ... мектептерінің саны айтарлықтай төмендеп
кеткен. Жаттықтырушы кадрлар 35%-ке, шұғылданатындардың саны ... ... мен ... ... халықтың тұратын және демалатын
орындарында дене ... және ... алу ... жүйесі жоқ.
Диспансерлік және консультациялық қызметтер ... ... ... жоқ болды.
Дене тәрбиесі, көпшілік спорты мен дене ... мен ... ... қосымша қаражаттарды тарту үшін материалдық ынталандыру және салық
жеңілдіктері жүйесін қаржыландыру жеткілікті емес.
Антропометрия мәліметтеріне сүйене отырып, 15 жастан жоғары ... ... ... және 53,0% ... ... ... ... бойынша бала табатын әйелдер 46% темір жетіспейтін
анемиямен ауырады, темірдің жетіспеушілігінің ауыр емес түрі 70% ... ... ауыр түрі 2,8% ... ... Ерте ... ... 69,2%-нің анемиясы бар, олардың ішінде үштен бірінде айқындалған
анемия, 5%-інде оның ауыр түрі ... ... және ... ... йодтың жетіспеушілігі жөнінен
республиканың 14 облысының 11-і эндемиялық болып табылады, ... ... ... ... ... өте ... ... оңтүстігін
мекендеген халықтың ішінде гипотиреоз (қалқанша без қызметінің нашарлауы) 6-
8%-інде кездессе, ал гипотиреозбен сырқаттанған әйелдерден ... ... ол 14 ... ... ... ... ... құрайды.
Емізулі әйелдердің ішінде гипогалактия (емшек сүтінің азаюы) республика
бойынша орташа ... 32% ... ... ... ... ... ... жасанды немесе аралас тамақтанады.
Республикада мамандандырылған емдік-алдын алу тамақ өнімдерінің
өнеркәсіптік ... ... ... ... ... ... ... ерекшеліктері
мен дәстүрлерін сақтау саласындағы білімділігі өте төмен екендігін көрсетіп
отыр.
Алкоголь жекелеген адамдарға, ... және ... ... ... ... ... тұтынудың таралуы туралы тексерілген ұлттық мәліметтер ... ... ... маскүнемдікке салынған адамдар санының өсіп
келе жатқаны көрініп отыр. Маскүнемдік психоздардың саны үш есеп ... ... ауыр ... ... 2010 жылы ... ішу ... бірінші рет мінез-құлқы мен психикасы бұзылған 37689 адам есепке
алынған. ... және ... алу ... 203672 ауру адам ... ... 4565 ... 5292 адам ... емделіп, 2013 жылғы стационарлық
емдеуден 31 мың адам ... ... ... ... ... ... жауы ... 2007 жылдың маусымында Қазақстан ... ... ... ... ... сүру ... ... негізінде).
Қазақстанда қала мен ауылдың арасындағы айырмашылық еліміздің әртүрлі
аймақтар арасындағы сияқты ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан және Жамбыл) халықтың 2/3
кедейлікте өмір ... ... мен ... ... ... тығыз байланысты. Өтпелі кезең
көп баланы және асырап отырған адамды бағып-қағып отырған ... ... ... Кедейлік едәуір жағдайда жұмыссыздықпен ... ... ... ... ... ... маңызды тамақтану көзі
болды, 1996 жылдың маусымында оның үлесіне ... ... ... 1/3 ... келді. Өз азық-түлік өнімдерімізді шығарудың
мүмкіншілігі аман қалу ... ... ... болып табылады.
Қазақстанда отбасылар арасында едәуір көлемде жеке материалдық көмек
көрсету ... бар, ол ... ... биресми желісі қызметін
атқарады.
Бағдарламаның басты мақсаты халық денсаулығын жақсарту болып табылады.
Бағдарламаны толық көлемде iске асыру үшiн ... ... жету ... ... ... ... ... жөнiндегi бiлiм мен дағдының
стандарттарын енгiзу және оларды сапалы тамақтандыру ... ... ... халықтың кең тараған топтарының арасында қозғалыс белсенділiгiн ... ... ... ... ... ... шектеу жөнiндегi ұлттық саясатты әзiрлеу, қабылдау
және iске асыру;
4) жұқпалы аурулардың, созылмалы жұқпалы емес ... ... ... және ... бастапқы алдын алуды күшейту;
5) экологиялық сауаттылығын күшейту, қоршаған ортаны жақсарту жөнiндегi
ведомствоаралық көзқарасты қамтамасыз ету;
6) салауатты өмiр ... ... ... ... ... заңнамалық базаны жетiлдiру;
7) осы заманғы ақпараттық техниканы пайдалана отырып, Қазақстан халқын
денсаулық және салауатты өмiр салты ... ... ... ... ... орта ... және ... оқу орындарында салауатты өмiр
салтының дағдыларына үйрету;
9) салауатты өмiр салты ... ... ... алдын алу
бағыттарын күшейту;
10) алғашқы медициналық-санитарлық көмек жүйесіне Дүниежүзiлiк денсаулық
сақтау ұйымының салауатты өмiр ... ... ... ... ... салауатты өмiр салтын қалыптастыру мәселелерi жөнiндегi осы заманғы
материалдармен қамтамасыз ету.
Бағдарлама мынадай мiндеттердi шешудi көздейдi:
1) Қазақстан Республикасы халқының салауатты өмiр ... ... ... өмiр салтының артықшылығы туралы халықтың ... ... ... ... ... ... денсаулықты нығайту;
4) аурудың алдын алу жүйесiн нығайту.
5) созылмалы жұқпалы емес аурулардың, жарақаттардың, ... ... алу және ерте ... ... ... ... және
жетілдіру.
Бағдарламаны iске асырудың негiзгi бағыттары:
1) тиiстi құқықтық ортаны ... ... ... алдын алуға
үйлестiрiлген салааралық көзқарас және денсаулықты нығайту;
2) хабардар болуын арттыруға кешендi көзқарас;
3) ... ... ... ... және қоғамдық деңгейлерде денсаулықты
сақтау және нығайту жөнiндегi ... ... ... және ... халықтың салауатты ұлттық өмiр салтын қалыптастырудың стратегиясын
әзірлеуде бағдарламаны ... ... ... ... ... және басымдылықтарды таңдау;
5) аурудың алдын алудың ынталандыру жүйесiн жасау, алғашқы ... ... ... ... және ... өмiр ... ... табылады;
6) созылмалы жұқпалы емес аурулардың, жарақаттардың, жазатайым оқиғалардың
алдын алу және ерте диагностикалау.
Бағдарламаны iске асырудың негiзгі ... ... ... ... орындауды көздейтiн оны iске асыру жөнiнде әзiрленген Iс-шаралар
жоспары болып табылады. Іс-шаралардың ... ... ... өмiр ... ... ... қызметтi барынша үйлестiруге
мүмкiндiк бередi.
Маскүнемдіктен зардап шегіп жүрген адамға қалай көмектесуге болады?
Жақын адамымыз ... ... ... ... одан екі есе ауыр ... ... енді біз ... қамалдың екі жағында сияқтымыз, «мен ... сен ... Ал ... біз ... бұл ... ... үйіңізде
болса, онда ешқашан жақын адамыңыздың өз өмірін ... ... ... ... болмайды. Егер сіз өз туысыңыз маскүнемге жата ма, жоқ па
дегенге күдіктенетін болсаңыз, ол үшін маскүнемді қалай тану ... ... ... ... ... ... ... алдымен оны бақылап
көріңіз. Және де мынадай сұрақтарға дұрыс жауап беріп көріңіз: «Ол ... ... ... жүр ме?», ... өмір сүру үшін оған ... ... ішу
керек пе?», «Ол отбасының басқа мүшелерінен тығылып іше ме?», «Оның сыртқы
келбетінде және ... ... ... өзгерістер бар ма?». Егер
Сіз туысыңыздың спирттік сусындарға құмарлығын ... оны ... ... ... ... ақырындап алкогольді көп мөлшерде ішуге үйренсе,
оның кейін ... ... ... бара ... сынды қорқынышты көрмес
үшін оған қалай көмектесу керектігі туралы ... Ол үшін ... ... ... ... ... жүрген нарколог-дәрігердің кәсіби көмегі
қажет.
Сіздің міндетіңіз – ауру адамды маскүнемдіктен міндетті ... ... ... ... ... ... ... қолымнан келеді, ішуді өзім-ақ
қоямын деп ... бас ... ... бұл ... ... ... Алкогольге тәуелділік – бұл ішкен адамға ғана емес, сонымен қатар
күнделікті күйзелісте жүретін оның ... да, ауыр әсер ... ... ... Бірақ алкогольге тәуелділікті жазылмайтын ... ... ... ... ... мұқият ойланып кірісу қажет. Оны
емдеудегі әрбір ойланбай жасалған ... ... ... ... ауру ... ... орнына келместей өзгеруіне, тіпті
өмірімен қош айтысуына да әкеліп соғуы мүмкін. Кәсіби ... алу үшін ... ... ... ... емдеу-сауықтыру орталықтарына, жеке
медициналық мекемелерге, ғылыми-диагностикалық ... ... ... ... үш сатыдан тұрады:
1) спирттік сусындардан абсолютті бас ... ... ... ... және белсенді алкогольге қарсы емделуге психологиялық дайындық;
2) жиілікті емдеу үдерісі;
3) ұзақ көмекші терапия.
Ең бастысы ауру ... өз ... ... ... болмайды. Бұл
үлкен шыдамдылық пен төзімділікті талап етеді. Мұндай құрбандықсыз сіз үшін
қымбат адамды алкогольге ... ... қиын ... ал көп ... мүмкін емес. Ішетін адамға қалай көңіл бөлу ... ... ... ... құндылықтары, әдет-ғұрыптары бар. Сондықтан ... ... ... ... ... тура ... ... шешімінің
нәтижесі табыстың 90%-ы екенін естен шығармаңыз. Сенің керек екеніңді, сені
бәрі жақсы көретінін түсіну – бұл күресуге ... ... ... – бұл ... ... жақтан іздеуге түрткі болады, күмән туғызатын
«достардың» өмір сүру мәні – тек «ішуді» ... ... ... ... ... көз ... өтеді.
Алкогольге тәуелді адам салынып ішкен кезінде немесе ішкісі келген кезінде
оны ұзаққа ... ... Мұны жәй ... ... айту ... ... ... отбасы қалай көмек бере алады:
- Үйде алкогольді қабылдамайтындай жағдай туғызыңыз, үйдегі ешбір зат ауру
адамға ішуді еске ... ... ... ... ... ішіп ... итермелемеу
керек. Бірінші рөмкені алып қойған екен, барлығы да құрдымға кетеді.
Сондықтан ... көз ... ... ... ғана ... ... үйдегі сәйкес атрибуттарды да (рюмка, бос шөлмек, штопор
және т.б.) алып тастаңыз.
- Сіздің ... ... ... ... өтуі ... Егер ... немесе сіздерді қонаққа шақырған ... ... ... де ...... ... ... болудан қашу керек.
- Сіздің туысыңыз көп уақытын ... ... ... ... ...
сол кезде ол адамда «достармен жиналайық» деген ... ... ... еріп ... ... мүмкіндігі болады.
Ішуді қойған адамға науқас адам сияқты емес, ... ... ... және ... ... адам ретінде қараңыз.
Қорытынды
«Ел болам десең, бесігіңді түзе» деген Мұхтар атамыздың, аталы сөзі
жәйден-жәй айта салынбаған өсиет. ... ... ... ... мәліметіне көңіл аударсақ, біздің еліміз ішімдік ішуден ... 8 ... ... Ал наркологтар соңғы үш жылда маскүнемдікке бой
ұрған балалардың саны 10 ... ... ... ... айтуынша,
елімізде спиртті ішімдікке әуестігі орта ... 10-15 ... ... ... ... маскүнемдік жылдан жылға азайып келеді. Осы жаман
әдетке итермелейтін, ... ... жол ... бірден-бір нәрсенің
бастысы, бәрімізге белгілі бәле, құйтұрқы ... сыра деп ... ... ... адам қызығатындай
етіп көрсеткен үлкен ... ... ... ... ... ... Ал осыдан балалардың ішімдікке деген
құмарлығы, алғашқы қадамы алкогольсіз сырадан бастау ... шүбә ... Сол ... ... «алкогольсіз» сырасының дәмі нағыз сырамен
бірдей, ал алкоголь мөлшері 0,5 %-ды ... ... ... ... ... ... ... сыраны да жиіркенбей ішуге кіріседі де, санасында
ішімдіктің ізі өшпестей орын ... ... «Тез ... ... ... ... ... айқайлап тұрған жарнамаға көзіңіз түссе, еріксіз көңіл
аударасыз. Мұндай ақпараттан жас жеткіншектер ... ... алар екен ... шомасыз. Көбігі көпірген сыра сергіте ме, жоқ әлде аңғал ... ... ме, оны ... ... ... сыра ... ішімдікке
ауыздандырудың бастауы. Яғни, алкогольсіз сыраның сырын білуге асыққан
ұландарымыз, араққа да тез-ақ ... ауыз ... ... ... ... ... ... ойлаған мемлекеттер жайсыз жарнамалардан
қашып тыйым салып жатыр. Мысалға алсақ, алысқа бармай-ақ ... ... ... ... елінде қоғамдық орындарда сыра ішуге тыйым салатын
Кодекс күшіне енді. Осыған сәйкес көшелерде, стадиондарда, ... ... ... ... сыра және ... сыра ... ... Заң бұзушы 280 мың Беларусь рубліне тең (100 доллар шамасы)
айыппұл төлейді, ал ... ... ... ... екі ... ... елінің келешегін ойлаған елге біз неге еліктемейміз? Нағыз
салауатты ... ... ең ... ... ... болып саналар бұл шараны
неге қолға алмаймыз?
       Нағыз ... ... ... ... ... біз ... ата-бабаларымыздан жоғалмай, аман-есен келген, мыңдаған жылдық
тарихы бар қымыз бен шұбатты емдік қасиеті жоғары, ... қуат ... ... ... ... ... бойы ... күбіні, сабаны
тобылғымен, қайыңмен ыстап жатқан мезгілін, құйрық май, ... ... тіл ... ... ... нағыз бұрқыраған иісі мен ақ көбігін
шапшытып, адамның ағзасына берер пайдасын, құндылықтарын айтып, ... неге ... Неге ... мен әкімдер осындай игі істерге
ат салыспайды?
      Осы жерде Үкімет тарапынан нақты қолдау керек сияқты, ынталандыратын
жолдарын көрсетіп, бақылауға ... ... бие ... ... ... жас та, кәрі де, жалпы ел болып қымыз бен шұбатты құмардан шыға
ішіп, көңіл толар ... ... ... ... бататын жабайы жарнаманы тізгіндейтін уақыт жеткен ... ... ұлы ... ... ... ... ... шүкір,
өркениетті заманға жетті, тәуелсіздік алғанымызға 20 жылға жақындады. Енді
көшпелі тарихымыздан сыр шертетін, қаладағы әрбір ... ... ... ... ең ... тәрбиелік мәні мен мағынасы бар, көрсе көз ... ... бей ... ... ... уағыздайтын, көшелеріміздің,
даңғылдарымыздың сиқын қашыратын, жастардың санасын улайтын көз ... ... күш ... ... ... халық қуанатын
қуанышты шешім қабылданар деген үмітпен жауап күтеміз.
Қолданылған әдебиеттер:
1. ҚР ... 1995 ж. 30 ... ҚР ... ... ҚР ... ... 1995 ж.
3. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы ҚР Қодексі, 30.01.2001 ж.
4. ҚР Мемлекеттік қызметкерлер туралы Заңы, ... ... ... жемқорлықпен күрес туралы ҚР Заңы, 02.07.1998 ж.
6. ҚР жергілікті мемлекеттік басқару туралы ҚР заңы, 23.01.2001 ж.С100
7. ҚР ... ... ... ... ҚР ... ... ... Указ Президента Республики Казахстан «Об утверждении Стратегии борьбы
с наркоманией и наркобизнесом в Республике Казахстан 2006-2014 гг.»
от 29.11.2005 года.С28
9. ... ... ... ... от 22 июня 2005 ... 607 «Об ... Положения о Комитете по борьбе с наркобизнесом
и контролю за оборотом наркотиков ... ... ... ... ... МВД РК № 328 от ... года «Об утверждении Дисциплинарного
Устава ОВД РК».
11. Приказ МВД РК № 600 от ... года «Об ... ... ... ОВД РК».С86
Приказ Министра внутренних дел Республики Казахстан от 29 апреля 2004 г. №
241 ДСП «Об утверждении ... по ... ... и ... под ... ... войсками Министерства внутренних дел
Республики Казахстан».
12. ... к ... об ... правонарушениях РК».
Алматы. Жетi Жаргы 2002.С90
13. Губанов А.В., ... И.Н. ... ... Часть первая: Полиция
государств дальнего зарубежья и ... ... ... ...... ... академия МВД РФ,
2000. С40
14. Административное право зарубежных стран. Учебное пособие. – М., ... ... ... ... Учебник. Под общей ред. Н.А. Петухова ... ... – 4-ое изд. – М., ... ... А.П. ... ... ... – М., 2001.
17. Коренев А.П. Административная деятельность Альбом схема. – М. 2001.
18. Қазақстан Республикасының Конституциясы 30.08.95 ... ҚР ... ... ... ... ... ... Жеті жарғы, 2001
ж.
20. ҚР Қылмыстық кодексі «Егемен Қазақстан» 16.07.1997ж.
21. ҚР Қылмыстық-атқару кодекесі «Егемен Қазақстан» 13.12.1997ж.
22. ҚР Қылмыстық іс ... ... ... Қазақстан» 13.12.1997ж.
23. . «ҚР ІІО туралы» ҚР Заңы 21.12.95ж (өзг. ... ... РК от 08.07.94 г. “О ...... ... Закон РК от 05.10.94 г. “О профилактике заболевания СПИД”.
26. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 ... ... ... ... ... Ішкі ... ... Ереже.С93
27. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2005 жылғы 22 маусымдағы ... ... ... ... ІІМ ... бизнесіне
қарсы күрес және есірткі айналымын бақылау ... ... ... ... ... Үкіметінің қаулысы 2003 жылғы 25 ... ... пен ... ... ... алу және ... қарсы
іс-әрекет бойынша ... ... ... ... ... құру туралы».
29. Қазақстан Республикасы Президентінің Заң күші бар ... ... пен ... ... ... ауруларды
еріксіз емдеу туралы» 07.04.95ж. (өзг. ҚРЗ №13-3 20.12.04ж.).С39
30. Қазақстан Республикасының Заңы ... ... ... ... ... Заңы ... ... өндірілуі мен
айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 12.06.2003ж.С120
32. ҚР Заңы «Денсаулық ... ... ... ... ҚР Заңы ... ... ... медициналық-әлеуметтік
оңалту туралы» 27.05.2002ж.С105
34. ҚР Заңы «Темекі ... ... алу және оны ... туралы»
10.07.2002ж.С45
35. ҚР Заңы «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасының
Заңына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы ... ҚР Заңы ... ... ... ... және олардың
заңсыз айналымы мен теріс ... ... ... шаралар туралы»
10.071998ж. (өзг.31.05.2002ж.)С78
37. Указ Президента РК № 394 от 16.05.00 г. ... ... ... и ... в РК на 2001 – 2005 г.г.».
38. Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысы 04.06.2003ж. №528 ... ... ... мас күйін куәландыру және оның нәтижелерін
ресімдеу ережесін бекіту».С98
39. Приказ МВД РК № 288 от 4.04.01 г. и №299 от 29.03.01 г. ... ... ... и ... ... на принудительное лечение».С10
40. ҚР ІІМ Бұйрығы №609 «ҚР ІІМ ... ... ... ... ... ... участкового инспектора полиции. Под ред. Бишманова К.М.
Алматы. Раритет 2005 г.
42. Шағатаев Қ.К. Ішкі ... ... ... ... ... ... ... Қарағанды – 2002. 95 б.
43. Қызылов М.А. Ішкі істер органдарының әкімшілік қызметі (Жалпы бөлім):
оқу құралы. –Қарағанды, 2005.-216 ... ... ... желі ... ... № 5 2007 ... ... жүр ағайын». Егемен Қазақстан 7-ақпан 2006 ж.С58
46. Өмешұлы Ә. Салауатты өмір – ... ... ... ... ... Ә. Мұны ... де ... тиіс, Алматы, 1987
Комсомольская правда. 5 августа 2009.
48. Федько Ю.С. Алкоголь – губитель для здоровья // Валеология. ...     ... ... 2008. № 6. ... ... Т. ... ... // Юридическая газета. 25 января 2007.
50. Разлюбим пиво // ... 2008. № 3. ... ... В. ... нации неотделим от здоровья экономики //    
Вечерний Алматы. 23 июля 2009.С77
52. . Попазов Д. Здоровье ... – в ... // ... ... мая      ... Куаналиева Г. Конфликты в семье // Мысль. 2008. № 10. С.47 

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 76 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Вирустық аурулардың спецификалық алдын алу. Вакцина дайындау принциптері жайлы7 бет
Есірткілік пен есірткі бизнесінің алдын алу мен жолын кесудегі ішкі істер органдарының қызметін ұйымдастыру77 бет
TCP/IP хаттамалар комплекстерімен жұмыс7 бет
«Агросервис Шапағат» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің есептіліктері мен алғашқы құжаттары33 бет
«Көлік шинасының резина үгіндісінің мұнай битумының сипаттамаларына әсерін зерттеу»26 бет
Адам құқықтарының жалпыға ортақ декларациясы7 бет
Адамды кепілге алу қылмысы77 бет
Адвокат - қорғаушының алдын ала тергеуге қатысуы5 бет
Алкидті лак-бояу материалдарының сипаттамалары және қасиеттері17 бет
Аурудың алдын алу туралы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь