Қылмыстық жауапкершілік

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1. Қылмыстық жауапкершілікті жүзеге асыру нысандары
1.1 Қылмыстық жауапкершілік ұғымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6
1.2 Қылмыстық жауапкершілікті жіктеудің түсінігі,
маңызы және құралдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9

2. Қылмыстық жауапкершіліктің түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...12

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 26

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27
Қоғамдық немесе жеке қайшылықтардан туындайтын қылмыс – адамзат қоғамының ажырамас серігі. Қылмыстың құқықтық салдары ретінде жаза да – мәңгілік құбылыс. Сондықтан қазіргі заман шарттарында жаза жеке тұлғаның, қоғамның және мемлекеттің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, жаңа қылмыстардың алдын алуға және сотталған адамды түзеуге бағытталған қылмыстық саясаттың маңызды әрі қажетті құрамдас бөлігі болып қалып отыр.
Қылмыстық құқықтың мәнін құрайтын «қылмыс» пен «жаза» атты екі институттың байланысын, сабақтастығын көрсететін үшінші бір категория – қылмыстық жауапкершілік. Қылмыс – қылмыстық жауапкершіліктің материалдық негізін құраса, жаза – қылмыстық жауапкершілікті жүзеге асырудың басты нысаны болып табылады.
1. Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексi.- Алматы: ЮРИСТ, 2007.- 144 б.
2. Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексiне түсiнiк.- Алматы: Норма К, 2004.- 647 б.
3. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Құқығы: Жалпы бөлiм. Оқулық / Авторлар ұжымы:Әбiлезов Е.Т.,Рахметов С.М. ж.б.- Алматы: Жетi жарғы, 2001.- 272 б.
4. Ағыбаев А. Н. Қылмыстық құқық. Жалпы бөлiм: Оқу құралы..- Өңд., толықт. 4-бас.- Алматы: Жетi Жарғы, 2007.- 360 бет
5. Өзбеков Д. Ө. Қылмысқа қатысу нысандары мен түрлерінің теориялық мәселелері: Автореферат.- Қарағанды, 2002.- 30 б.
6. Әпенов С. М. ҚР-ның қылмыстық заңы бойынша қылмысқа қатысушылықтың нысандары (теория және практика мәселелері): Автореферат : 12.00.08..- Астана: 2005.- 23 б.
7. Әпенов С. М. Қылмысқа қатысушылықпен және оның ұйымдасқан нысандарымен жасалған қылмыстармен күресу тиімділігінің мәселелері: Автореферат.- Астана, 2009.- 40 б.
8. Есқалиев, Қ. Жазаланғанды жұмыспен тәрбиелеу // Заң.- 2004.- N 4.- 38 б.
9. Нақысбеков Т. Ә. Қазақстан Республикасы қылмыстық құқығындағы жазаны жеңілдететін және ауырлататын мән-жайлар: Автореферат.- Алматы: Қазақ университеті, 2006.- 23, [4] б.
10. Есмағамбетов Қ. Қылмыстық жауапкершілік қисындары // Астана ақшамы.- 2010.- 30 қаңтар. - 8 б.
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
.....................................................3
1. Қылмыстық жауапкершілікті жүзеге асыру нысандары
1.1 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... жеке қайшылықтардан туындайтын қылмыс – адамзат
қоғамының ажырамас серігі. Қылмыстың құқықтық салдары ... жаза да ... ... ... ... заман шарттарында жаза жеке тұлғаның,
қоғамның және ... ... ... етуге, жаңа қылмыстардың
алдын алуға және сотталған адамды түзеуге бағытталған қылмыстық саясаттың
маңызды әрі қажетті ... ... ... ... отыр.
Қылмыстық құқықтың мәнін құрайтын «қылмыс» пен «жаза» атты екі
институттың байланысын, сабақтастығын ... ... бір ... ... жауапкершілік. Қылмыс – қылмыстық жауапкершіліктің ... ... жаза – ... ... ... асырудың басты
нысаны болып табылады.
Қолданыстағы қылмыстық заңнамада «қылмыстық жауапкершілік» тіркесі өте
жиі қолданылғанымен, оның мазмұны ашылмайды. Осы ... ... ... ... жауапкершілік ұғымы түпкілікті шешімін таппаған, ... ... ... ... ... қылмыстар әр қилы болады, олар мазмұны,
бағыты, зардаптары және қоғамдық қауіптілігі бойынша бір-бірінен ... ... ... ... да сан ... ... ... жасалатын қылмыстардың әркелкілігі қылмыстық жауапкершіліктің де
әртүрлі нысандарда ... ... ... етеді. Міне сондықтан ХIХ-
ғасырдан бастап демократиялық мемелекеттердің қылмыстық саясаты өз бойында
белгілі бір ... ... жаза ... ... ... ... ... асырылатын тәрбиелік ықпалмен оңтайлы үйлестіретін
жазаға балама қылмыстық-құқықтық ... ... және заң ... бағытында өрбуде.
Жазаға балама қылмыстық-құқықтық ықпал ету ... ... ... (дифференциация) мен жеке даралау (индивидуализация)
мүмкіндігін айтарлықтай ... және ... ... ... ... ... ... Осыған орай Қазақстан Республикасының 2010
жылдан 2020 жылға дейінгі кезеңге ... ... ... ... ... дамытудың басым бағыттарының қатарында «қылмыстық қуғын-
сүргінді ... ... ... ... ... ... ... айтылады.
Курстық жұмыстың мақсаты – қылмыстық жауапкершілік ұғымын ... ... ... ... жауапкершілік институтының қылмыстық
құқық теориясы мен тәжірибесіндегі заманауи үрдістерге ... ... ... ... ... жету үшін ... жұмыстың алдына төмендегідей
міндеттер қойылып отыр:
– қылмыстық жауапкершілік ұғымы жөніндегі теориялық көзқарастарды ... ... ... ... ... ... ... жауапкершіліктің негізін, оның пайда болуына, өзгеруіне және
доғарылуына түрткі болатын құқықтық ... ... ... ... ... ... негізгі нысаны ретінде
жазаның түсінігін, белгілерін және мақсаттарын талдау;
– қылмыстық жауапкершілікті жүзеге ... ... өзге ... ... жаза мен өзге де қылмыстық-құқықтық ықпал ету шараларының ара қатынасын
көрсету;
– қылмыстық жауапкершілікті ... ... ... ... ... ... объектісі мен пәні. Зерттеу объектісі – ... ... оны ... адам мен ... арасында пайда болатын ... ... ... ... ... ... шаралары.
Зерттеудің пәнін Қазақстан Республикасының ... ... ... жауапкершілік негізін, оны жүзеге асыру нысандарын
және ... ... ... ... қылмыстық саясаттың негізгі
бағыттарын ... ... ... ... ... жалпы ілімнің басты қағидалары құрады.
Тақырыптың зерттелу деңгейі. Қылмыстық жауапкершілікті жіктеу
мәселелері И.М.Гальперин, ... ... ... ... ... ... ... ғалымдарының еңбектеріне арқау болған.
Қазіргі заманғы авторлардың ішінде Т.А.Лесниевски-Костареваны ерекше атауға
болады.
Курсттық жұмыс кіріспеден, екі бөлімнен, ... ... ... ... Қылмыстық жауапкершілікті жүзеге асыру нысандары
1.1 Қылмыстық жауапкершілік ұғымы
Қылмыстық құқық ғылымында кездесетін ұстанымдарды ортақ белгілері
бойынша ... ... ... ... ... атты күрделі
феноменнің мазмұнын ... Оның ... ... ... қатарында мыналарды атайды:
- қылмыстық жауапкершілік қылмыстың құқықтық салдары болып табылады,
абстрактілі қылмыстық жауапкершілік ... заң ... ... ал ... ... ... орын ... қылмыстық
жауапкершілік жүзеге асырыла бастайды.
- қылмыстық жауапкершіліктің әлеуметтік мазмұнын мемлекет ... ... баға ... оны ... ... ... ал ... ол адамға жаза немесе өзге де қылмыстық-құқықтық ықпал ету
шараларын қолдану құрайды;
- ... ... ... ... қатынастар
өрбиді, бұл қатынастардың бір тарапы ... ... ... ... ... ... ... шектеуге құқылы болса,
екінші тарап – қылмыс жасаған адам – ... ... ... ... өткеруге міндетті.
Мәселенің құқықтық қырларын ашу барысында қылмыстық жауапкершіліктің
негізі ретінде қылмысты, кінәні, есі дұрыстықты ... ... ... ... ... іс қозғаудың, қылмыстық жауапкершілікке
тартудың негіздерінен ажыратпайтын ғалымдардың ұстанымының дәйексіздігі
көрсетіледі.
Қазақстан ... ... ... ... ... тек және ... ... ретінде жасалған
әрекетте нақты қылмыс құрамы белгілерінің болуы (ҚР ... ... ... жаза мемлекеттік мәжбүрлеу шараларының ең ... және ... ... кең ... ... ... оның ... қолданылу аясы заңда нақты айқындалуы
тиіс. Осы себепті Қазақстан Республикасының 1997 ... ... ... рет ... ... белгілерін көрсете отырып, ... ... ... (ҚР ... 38-бабы). Дегенмен ғалымдар жазаның
нормативтік анықтамасына қатысты сын пікірлер де ... ... ең ... ... ретінде ізденуші онда жазаның қылмыстық
жауапкершілікпен байланысының көрсетілмеуін атайды.
Сонымен қатар жаза анықтамасын оны ... ... ... өзге ... ... ... беретін белгілермен
толықтыруды ұсынады. Нормативтік ... жаза ... ... кірген мемелекеттік мәжбүрлеу шаралары ғана жаза деп танылады және
жаза соттылық түріндегі құқықтық ... ... деп атап ... ... мәні ... және оны ... ... мемлекет
атынан мінеуден тұрады, бұл ... ... және оны ... ... ... баға ... ... сотталған адамды құқықтары мен
бостандықтарынан айыру немесе шектеумен ұштасады.
Әлеуметтік қызметтің кез-келген саласында оның ... яғни ... ... қол ... ... нәтижелердің маңызы ерекше.
Жаза мақсаттары оның әлеуметтік құндылығын көрсететіндіктен, қалыптасқан
заңшығарушылық тәжірибе бойынша олар заң ... ... ...... мәні ... тыйым салушылық құқық. Сондықтан
жаза мәселелерін реттемейтін қылмыстық құқық өзінің болмысынан айырылады.
Тіпті қылмыс ... ... ... өзге ... ... ... қолданылған (мысалы, тәрбиелік әсері бар мәжбүрлеу шаралары,
шартты ... ... ... ... ... ... ... және
түзетушілік әлеуеті жазаны іс жүзінде ... ... ... ... де қылмыстық-құқықтық ықпал ету шаралары» тіркесі Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... ... тарихында
тұңғыш рет қолданылған. Олар жаза сияқты ҚР ҚК-нің Ерекше бөлімі бабының
санкциясында көрсетілмейді және ... ... ету ... түрі ... табылатын жазаның орнына ғана қолданыла алады. Соңғы
жайт оларды жаза ... ... ... балама қылмыстық-құқықтық
ықпал ету шаралары деп атауға толық ... ... ... ... ... ету ... ... бүгінгі
күнгі Қазақстан үшін ерекше өзекті. Ресми статистикалық мәліметтерге
қарағанда, ... ... ... бас ... ... ... ҚК-нің 2-бабының 2-бөлігінде өзге де қылмыстық-құқықтық ықпал ... ... ... ... оларды бір деңгейдегі, бір-біріне етене
жақын категориялар ретінде қарастыруға ... ... Өзге де ... жаза
сияқты қылмыстық-құқықтық ықпал ету құралы ... ... ... белгілері бойынша жазадан еш ерекшеленбейді: екеуі де мәжбүрлеу
шарасы болып табылады, екеуі де қылмыс пен оны ... ... ... берілген теріс бағаны білдіреді, екеуі де соттың ... ... ... ... деп ... адамдарға тағайындалады.
ҚК-тің Жалпы бөлімімен көзделген, жазалау сипатынан ада құқықтық
шектеулерден ... ... ... және оны ... ... ... мінеуден тұратын, әлеуметтік ... ... ... ... ... және ... алдын алу мақсаттарына қол
жеткізуге бағытталған, соттың айыптау үкімімен тағайындалатын жазаға ... ... ... әрі ... әрі өзге де ... ықпал ету
шаралары қылмыстық жауапкершілік аясында қолданылатындығын, ... ... бір ... көрсетеді.
Дәстүрлі түрде қылмыстық жауапкершілікті жүзеге асыру нысандарының
қатарына жаза ... ... ... ... мәжбүрлеу шаралары,
медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шаралары ... ... ... ... ... өзге де ... ... ету
шараларының қатарына жақызбайды. Қазақстан Республикасының қолданыстағы
қылмыстық заңнамасын талдау негізінде ол өзге де ... ... ... ... ... ... соттау мен тәрбиелік әсері бар
мәжбүрлеу шараларын жатқызады және олардың ... ... ... ... жіктеудің түсінігі, маңызы және
құралдары
Қылмыстық жауапкершілікті жіктеу отандық қылмыстық-құқықтық саясаттың
басым бағыттарының бірі ... ... ... Республикасының 2010-2020
жылдарға арналған Құқықтық саясат тұжырымдамасында қылмыстық заңнамада ауыр
қылмыс жасаған ... мен ... ... ... ... ... үшін ... сипаттағы құқықтық салдарды көздеу қажеттігі айтылады.
Құқыққолдану тәжірибесінде, құқық теориясында өте жиі ... ... ... ... ... ... ... ұғымы бір мағынада түсініліп, бірізді қолданылмайды. Жалпылама
тұрғыдан ... ... ... деп бүтінді бөліктерге,
нысандарға, сатыларға бөлшектеуді, ... ... ... ... дегеніміз – заң деңгейінде қылмыстардың және оларды
жасайтын адамдардың әртүрлі ... ... ... қылмыстық-құқықтық
сипаттағы шаралардың сан алуан түрін көздеу.
Қылмыстық-құқықтық әдебиетте қылмыстық ... ... мен ... ... ... ... аталады: оның субъектісі –
заңшығарушы; жіктеудің мәні – қылмыстық жауапкершілікті ... ...... пен ... жеке басының типтік қоғамдық қауіптілік
дәрежесі; жіктеудің мазмұнын ... ... ... ... ... ... ... қолдану тәртібіне тәуелді.
Қылмыстық құқықта жауапкершілікті жіктеу идеясымен әуестену салдарынан
кейде қылмыстық жауапкершілікті жіктеу ... ... ... Осы орайда қылмыстық жауапкершілікті жіктеуді «қылмыстық
жауапкершілік ... ... ... ... ... ... салдарын жіктеу», «қылмыстық жауапкершілікті жеке
даралау» үрдістерінен ажырата білу қажеттігіне ... ... ... ... жауапкершілікті жіктеудің екі түрі аталады: 1)
типтік жазаны құбылту жөнімен жіктеу; 2) ... ... ... ... әрқайсысы өзіндік құралдардың көмегімен жүзеге асырылады.
Жіктеудің бірінші түрі қылмыс құрамының ауырлатушы ... ... ... ... арнайы құралдардың арқасында жүргізіледі.
Олардың көмегімен ... ... және ... қылмыс
құрамдарын түзіп, жазаның негізгі қылмыс ... сай ... ... ... ... төмен жаңа шектерін көздейді. Бұл ... ... бір ... тән ... ... ... дәрежесі
жауапкершілікті жіктеу негізі болып табылады. Ауырлатушы және жеңілдетуші
мән-жайлардың ... ... бір ... тән ... ... ... заңда бейнелеу қасиеті қисынды ... ... ... әкеліп, сол арқылы жауапкершілікті де жіктейді. Олай болса,
ауырлатушы және жеңілдетуші мән-жайлар қылмыстық жауапкершілікті ... ... бірі ... табылады.
Жіктеудің екінші түрі қылмыстық-құқықтық норманың санкциясында
көзделген жазаның делдалдығынсыз қылмыстық жауапкершіліктен ... ... ... ... Бұл институт ҚР ҚК-нің Жалпы бөлімінің «Қылмыстық
жауапкершілік пен жазадан ... ... ... және ҚР ҚК-нің
Ерекше бөлімінің қылмыстық жауапкершіліктен босатудың арнайы ... ... ... ... ... ... ... белгілері бар қоғамдық
қауіпті әрекетті жасағаны үшін ғана көзделеді. ... ... ... ... ... ... түрлері үшін көзделеді.
Екінші ерекшелік – жауапкершіліктің мазмұнымен байланысты. Қылмыстық
жауапкершілік қылмыс ... ... және оның ... мемлекет атынан
мінеп, адамды елеулі құқықтық шектеулерге ұшыратудан тұрады. Өзінің мазмұны
бойынша қылмыстық ...... ... ең ... түрі.
Үшінші ерекшелік – жауапкершілікті қолдану субъектісінде. Қылмыстық
жауапкершілікті тек қана сот, тек қана ... ... ... ... ... ... жауапкершіліктің өзге түрлерін сот та, өзге органдар
мен лауазымды тұлғалар да қолдана алады.
Төртінші ерекшелік – ... ... ... ... ... ... жеке сипат тасиды, яғни тек қана қылмыс
жасауға ... жеке ... ... ... жауапкершіліктің өзге
түрлері (мысалы әкімшілік, азаматтық-құқықтық) заңды тұлғаларға да ... ... ... ... ... ... қоғамда әрбір адамзат кезеңінде, қылмыс
мәселесі әрдайым маңызды мәселелердің бірі бола берген. Сондықтан ... ... ... орны да ... ... ... ... кінәлі қылмыстық жауапкершілік тартуы тиіс. Бұл қоғамды қәділдік те,
бұл ... ... ... ... де тән. ... ... ... тәртіп, қауіпсіздік орната қоймай, қылмыс істеген
кінәләнің жауапкершілікке тартуының кепілі де болып табылады.
Мемлекет өз ... ... ... ... бір
әлеуметтік талаптарды қатаң орындауды талап етеді, оны ... ... ... ... негізде моральдық ... ... ... ... жауапкершіліктің ішіндегі ең қатал түрі
қылмыстық жауапкершілік болып саналады. Қылмыстық жауаптылық мемлекеттің
заң шығарушы ... ... ... ... ... мен ... ... қауіпті кінәлі түрде істелінген іс-әрекет үшін ғана белгіленеді
адам қылмыстық жауаптылыққа істеген іс ... ... ... нақтылы бір қылмыстың құрамы болған жағдайда ғана тартылады.
Мысалы: тонау, ... ... ... ... зиян ... т.б. ... өзінде қылмыстық жауапкершіліктің, оның іс ... ... ... ... қылмыстық құқылық нормаларды ... ... ... жүзеге асырылады. Кез келген құқық бұзушылық ... ... ... ... ... бір мөлшерде қауіп төндіреді. Ал қылмыс
дегеніміз – қоғам үшін ерекше құбылыс. ... ... ... ... ... құрбаны кез келген әлеуметтік топтың ... ... мен ... ер мен ... сау мен ауру, кедей мен бай, ... тағы ... ... ... ... ... әсіресе жас
өспірімдер зардап шегеді,. Олар құрбандыққа тікелей де, жанама түрде ... ... Егер елде адам ... ... оның ... зардап шегеді.
Егер бала отбасында жақсы тәрбиеленсе, үйде үнемі дау-жанжал болып тұрса,
ол балаларға өте ... ... әсер ... ... ... ... отбасынан шығады.
Сонымен қылмыс дегеніміз не ?
Қылмыс – қоғам үшін қауіпті заң ... тың ... ... заң тиым ... ... ... ... немесе әрекетсіздік
нәтижесінде туындайтын өрескел қылықтар.
Көптеген батыс еуропа елдерінің қылмыстық ... ... ... түсік беруі орын алса, ... ... тән, ... ... ... қатерімен тиым салынған
материалды - формальды ... ... ... ... орын ... ... түсінігі формальды анықтамаға түсінік бере отырып ... ... ... ... ... ... ... ал
материалды анықтамада формальды белгілерімен ... ... ...... ... , ... немесе әрекетсіздік болып
табылады.
Қылмыс міндетті белгілермен сипатталады. Бұлар қоғамға ... ... ... ... және ... Тек қана осы ... жиынтығының болуымен ғана байланысты қол сұғушылық қылмыс
болып табылуы мүмкін.
Қылылмыстың бірінші белгісі – оның ... ... ... – қылмыстың заңмен қорғалған қоғамдық қарым қатынасқа ... ... ... ... тигізетін қылмыстың ... ... ... ... ... ... нақты түрдегі сапалық белгісі болып
табылады, яғни заң ... тек осы ... ... ... ғана байланысты әрекет немесе әрекетсіздіктің қылмыс қатарына
жатқызуға ... ... ... Қоғамға қауіптілік іс ... ... ... зиян ... ... зиян келу ... ... сипатталынады. Заң атқарушы , егер қол сұғушылыққа
тыйым салуды міндетті түрде деп таба отырып , ... ... ... ... ... ... да қылмыс қатарына жатқыза бермейді.
Қылмыстың міндетті белгілерінің бірі болып құқыққа қайшылық – яғни
қылмыстық ... ... ... іс - ... ... әрекетсіздік болып
табылады. Қылмыстың формальды және материалды ... бір – ... ... ... ... ... ... норма бойынша тыйым салған іс
- әрекеттерді істеуін құқыққа қайшы деп табуға болады. ... ... ... ... ... ... ... қайшылықтың міндетті белгісі
болып заңда ... ... ... ... ... ... ... құқықтық санкция белгіленген жазаның белгілі
түрінің тағайындалуы болып табылады.
Құқыққа ... ... ... ... қылмыстың екі белгісі
кінәлілік және жазалылық болып ... ҚК ... 2- ... ... ... яғни кінәсіз зиян келтіргені үшін қылмыстық
жауаптылыққа жол ... ... ... ... ... ... адам
ғана қылмысқа кінәлі деп танылады. Кінәлілік құқыққа қайшылықтың міндетті
шарттарының бірі ... ... ... ... ... болғанына
қарамастан , егер оны істеген адамның әрекетінде кінәнің белгілі бір ... ол ... ... ... ... тағы бір міндетті белгісі – қылмыстық жазаланушылық
болып табылады. Қылмыстың өзі ... заң ... ... салған әрекет
немесе әрекетсіздік. Яғни жазалау қатерімен тыйым салу ... ... Адам бір ... бір ... ... ... үшін қылмыстық жазаға
тартылуы тиіс.
Қылмыстық әрекеттердің себептері жөнінде ғалымдар, ... ... ... әр ... ... Марксистер мұндай қылмыстың тегін
қалаушы қоғамнан іздеп, оны жеке ... ... Олар ... ... ... ... ... негізгі себебі болған және боладыда
деген. ... ... ... ... ... ... жойғаннан кейін
байлардың кедейлерді қалағаны да жойылып, социализм орнағаннан кейін
қылмыс ... бәрі ... ... ... ... деп ... ... «кемелденген социалистік қоғам құрылды, ұрлық, бұзақылық,
тағы басқа қылмыстың алуан ... ... жеке ... ... мүддесіне қолсұғатын қауіпті қылмыстар кең етек ... ... ... жеке ... ... пен
байланыстыру дұрыс болмайды. Біз социализмнен, социалистік ... ... ... шынайы демократиялық, бұрынғыдан гөрі шынайы
адамргершілікті қоғам құру ... алға баса ... ... ... өзінде
Қазақстан мемлекеті саяси құрылысқа қарағанда ... ... деп ... өзі негізсіз емес. Бірақ, өкінішке орай ... ... ... ... кету ... бар. Кей біреулер ... ... ... жұмсақтығынын десе, кейбіреулер керісінше заң
тым қатал деп есептейді. Адамзат баласы ... не ... ... ... ... отқа жағып жіберуде – бәрі де болды. Бұлардың
барлығы да қылмыс жасауды тоқтата алмады. Мүмкін, әлі де ... ... ... ... ... өмір ... ... бола беретін
құбылыс па? Шынын айтқанда, ... ... ... ... ... ... Қылмыстың болашақ тағдыры жөнінде дәл айта қоюы мүмкін бола қояр ... ... оның ... ... ... кейбір жеке нақты себептерін
анықтау болса керек қазақстанда қылмыстың өсе ... әсер ... ... ... ... мәдениеттің төмендеп кетуі,
адамгершілік азғындауы, отбасылық тәрбиенің төмендеп кетуі, ... алуы наша ... ... кері ... ... прокуратура,
сот жұмыстарының тиімді жүргізілмеуі тағы басқа себептер екені айқын.
Қылмыстың едәуір ... ... ... ... ... ... одан
сайын басынып, басқа да қылмыстар жасайды .Жоғарыда айтылғандарға қарап,
біздің қоғамда қылмыс бой ... етек алып ... ... ... ... ... ... өмір сүреді, балаларын жақсы
тәрбиелейді өзіне және қоғамға пайдасын ... ... ... ... тағы ... игі пайдаларын қоғамға тигізеді. Бірақ қылмыстың
қауіпті екенін ... бір адам ... ... зардабы бір немесе
бірнеше адамдар тобына ... ... ... ... ... ... ... күрес тек қана құқық қорғау органдарының ісі деп
түсінбеу керек. Әрине, Қылмыс істегендерге қарсы ... ... ... ... ... ... ... бірінші, тікелей міндеті. Бұл
органдардың қызметкерлері халық арасында заң ... ... ... ... ауылдағы құқық тәртібінің жайын кеңірек
хабарлап, өздерінің осынау қауіпті де ауыр ... ... ... ... игі іс болар еді. ... ішкі ... ... ... ... мен соттар санын үздіксіз көбейте
бере алмайды. Сондықтан саналы азаматтар құқық қорғау ... ... ... ... Егер ... ... мұның өзі адал ... ... ... ... ... ... қорғауға қажетті іс.
«Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі бойынша ... ... ... ... 2004 ... ... айында ішкі істер
органдарының тергеушілерімен сауалнама ... ... ... ат ... ... Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодекснің
65-бабы (Шын өкінуіне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату) негізінде
4,5%; 66-бабы (Қажетті қорғану шегінен асқан ... ... ... ... 0,4%; ... (Жәбірленушімен татуласуына байланысты
қылмыстық жауаптылықтан босату) негізінде 75,5%; ... ... ... ... жауаптылықтан босату) негізінде 2,1%; 69-
бабы (Ескіру ... ... ... ... жауаптылықтан босату)
негізінде 2,2% қылмыстық жауаптылықтан босатуды ... ... ... ... ... ... ... түрлерінің
ішіндегі іс-тәжірибеде көп, әрі сирек қолданылатыны жәбірленушімен
татуласуына байланысты ... ... ... ... ... ... сәйкес қылмыстық жауаптылық сот арқылы қылмыс жасаған
кінәлі адамға жаза тағайындау ... ... ... ... ... ... «Қылмыстық жаза тағайындаған кезде соттардың
заңдылықты сақтауы туралы» 1999 жылғы 30 ... ... ... ... бар ... жасаған, бірақ коғамға елеулі қауіп
келтірмейтін ... ... ... жаза ... ... мен ... қылмыс жасамайтындығы туралы мәселені талқылап,
негіз болған жағдайда ... ... ... ... көрсетілген
негіздер бойынша қылмыстық жауапкершіліктен босатуға тиіс. Соттың адамды
қылмыстық жаза шараларын қолданбай-ақ түзеуге болатындығы ... ... ... ... және ... түрде зерттелген мән-жайларына және
сотталушының жеке басы туралы мәліметтерге негізделуі қажет, - деп ... ... ... орай ... ... ... ... жету кінәлі адамды қылмыстық жауапка тартпай-ақ немесе оған жаза
тағайындап, бірақ оны жазаны нақты өтеуден босату ... ... ... ... ... ... өтелмеген жазанын бөлігін жеңілірек
жазамен ауыстыру арқылы жүзеге асырылуы да мүмкін. [1]
Осыған байланысты қылмыстық құқық қылмыстық ... және ... ... ... ... ... туралы институтты белгілейді.
Мұның әрқайсысы тәжірибеде кеңінен қолданылады. Сонымен бірге ... ... ... жазадан босатуды кеңінен пайдаланудың да
зиянды жағы бар. Бұл ... ... жиі ... ... ... ... ... принциптерін аяққа басады. Сондықтан ... ... ... ... негізделген және тиімді болған
жағдайда ғана қылмыспен ... ... ... ... ... ... ... асырылуы жағдайында ғана қолданылуы қажет.
Осы тарауда жасы толғандардың қылмыстық ... және ... ... ... Жасы ... ... жауаптылықтан
және жазадан босату мәселелері арнаулы тарауда қарастырылады.
Қылмыстық заң бойынша қылмыстық жауаптылықтан босатудың ... ... Шын ... ... ... ... ... Қажетті қорғану шегінен асқан кезде қылмыстық жауаптылықтан босату.
3. Жәбірленушімен татуласуына байланысты қылмыстық ... ... ... байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
5. Ескіру мерзімінің өтуіне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
6. Рақымшылық немесе кешірім ... ... ... ... ... ... негіздер мен қылмыстық жауаптылықтан босату түбегейлі
түрде ... ... ... заң ... ... деп ... адам жаза өтеуден жазаны
етеуді жалғастырудан ... ... оның ... жеңілірек жазамен
ауыстырылуы мүмкін.
Қылмыстық заң бойынша жазадан босату мынадай негіздер ... ... ... ... ... ... ... Жазаны өтеуден мерзімінен бұрын шартты түрде босату.
3. Жазаның өтелмеген бөлігің неғұрлым жеңіл жаза түрімен ауыстыру.
4. Жүкті ... және жас ... бар ... ... ... ... ... мән-жайлардын салдарынан жазадан босату мен жазаны өтеуді
кейінге ... ... ... ... мерзімі өтуіне байланысты жазаны өтеуден
босату.
7. Рақымшылық немесе кешірім жасау актісі негізінде жазадан босату.
Қылмыстық жауаптылықтан босату, ... ... ... ... одан әрі
өтеуден босатудын бір-бірінен айырмашылығы оларды қолдану ... ... ... ... ... ... ... тартудың мерзімі ескіруге байланысты жауаптылықтан босатудан
басқасы) ... ... ... ... онша көп ... және оны
істеген адамның түзелуі, жаза қолданбай-ақ мүмкін болған ... ... ... оны одан әрі ... ... сот ... ... бір жазаға тағайындалып, соны өтеу барысында ... ... ... қолданылады. Мұндай жазадан босату тек
заңда белгіленген тәртіппен сот арқылы ғана ... ... ... ... ... босатылудың кейбір түрлері
жұртшылық өкілдерінің қатысуы арқылы жүзеге асырылады. Мысалы, жазадан
шартты түрде ... ... ... ... өтеу мекемесінің және бақылау
комиссиясының бірлескен ұсынысы болған жағдайда ғана сот арқылы ... ... ... ... мерзімі ескіруге байланысты
қылмыстық жауаптылықтан ... ... ... ... ... ескіруге
байланысты жазадан босату (69,75-баптар) жұртшылық өкілінін ... ... ... ... заң ... қылмыстық жауапкершіліктің жасын
анықтауда біркелкі пікір жоқ. Мәселен, бір ғалымдар кұкык бұзған, қылмыс
жасаған ... ... ... жауапкершілікке тарту жасын
белгілеуде ... рөл ... ... ... ... ... ... көрсетеді. И.И. Карпец: «Ауыр қылмыс жасаған кәмелетке ... ... он төрт ... ... ... тағайындайды дей келе,
ауыр қылмыс жасаған кәмелетке толмағандардын әрекетін жазалаусыз қалдыруға
болмайды» деп жазады.
Кейбір ғалымдар әтап ... ... А.А. ... ... ... ... тағыда бір белгіні
көрсетеді. ол ... ... жеке адам етіп ... үшін
белгілі бір дәрежеде әлеуметтендіру.
З.А. Астамиров, А.А. Примаченконың ... ... пен ... ... ... жақын. Н.А. Беляев, М.М.Бабаев атап өткендей,
он төрт ... ... ... жауапкершілігі олардын өз әрекетін
коғамға жат кылық екенін, істеуге тыйым салынатынын түсіне алатын ... ... ... ... ... ... ... жағынан
жетілу, жылдам өсу процестерінін байқалуы олардын ерте бастан, жас кезінен
өз тәртіптерінін дұрыс, бұрыстығын өз ... ... білу ... ... кылмыстық жауапкершілік жасын төмендетуді кажет ете ме деген
сұрак туғызар болса, ол занды да.
Жасы толып, қылмыс жасаған баланы қылмыстық жауапкершілікке ... ... әр ... ... ... Ұлыбритания елінде қылмыстык жауапкершілік
кей қылмыстар үшін ... ... ... ... Нью - Иорк ... ... ... істеп, сотка тартылған бала егер өз әрекетінің кауіпті іс -
әрекет екенін ... ... ... ... ... ... жастан он
екі жасқа дейін тартылады. Шетелдердің қылмыстық заңнамасын ... ... ... соның ішінде кәмелетке толмағандардың
қылмыстық жауаптылық жасы әр елде әрқалай көрсетілетіні белгілі ... ... ... ... ... қылмыстық
жауаптылығынын кажетті шарты ретінде жасөспірімнің ... ... ... ... ... алу ... қарастырылады. Германия ҚК-нің
66 тармағы «кінәлі болу» түсінігін қарастырса, ... ... «он ... он сегізге толмаған кәмелетке толмаган жасөспірімдер өздерінін
әрекеттерінің мәні мен маңызына, жат ... баға бере ... ... ... ... ... деп ... Өзімізге белгілі
қазіргі қолданыстағы құқықта «жауаптылыққа қабілеттік» деген ұғым бар. Бұл
ұғым қылмыстық жауапкершілікті ... ... ... ... ... ... —> кінә —> жауапкершілік» тізбегінің
алғашкы баспалдағы ... ... ... ... қылмыстық жауапкершілігін аныктаудағы
негізгі белгі - жас жеткіншектің өмірге көзқарасы, жеке ... ... ... бір ... ... болып табылады. Құқық бұзушының
жоғарғы сатысы қылмысқа ... ... он алты ... сондықтан. Кәмелетке толмағандардың белгілі бір дәрежеге
жетілуі ... жас ... ... ... жат ... ... оған ... зиянын, өз дәрежесінде түсініп, багалай білуш айтуға
болады. Соған байланысты он төрт жастан бастап қылмыстық ... ... ... ... ... анықтау маңызды орын алады.
Әрекеттін жан - жақты ... ... - ... ... қоса ... қүқық шараларынын жүзеге асырылуына. онын тиімді болуына ... ... ... ... ... ғалымдар
еңбектерінде көрініс тапқан, ягни, олар кәмелетке толмағандардың қылмыстық
жауапкершілік жасын анықтауда ... ... тиіс ... атап
көрсетеді. Олардың пікірі бойынша ондай белгілер мыналар:
1. қоғамдық қауіптілік әрекетін сезіне алу мүмкіндігі
2. қоғамдық қауіптілік пен ... ... ... ... ... ... осындай әрекеттердің таралуы
Біздің пікірімізше жалпы қылмыстық жауапкершілік негізінде кәмелетке
толмағандардың жеке басы ... оның ... ... жат ... ... ... норма құқық бұзған кәмелетке толмағандар
психикасы мен жас ... ... ала ... тек осы ... ... ... бұзған жеткіншектің өз әрекетіне, тәртібіне қарсы
тойтарыс бере ... оған ... ... ... ... бұл жастағы
балаға тек қана тәрбиелік мәні бар шаралармен әсер ... ... ... керек.
Кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауапкершілігіне байланысты ҚР ҚК
және ҚІЖК-не ... мен ... ... ... - ... ... ... Бұл бөлімнің енгізіліп. күшіне енуі бір
жағынан ашылған жаңалық, екінші жағынан кәмелетке ... ... ... оған әсер ... және тудыратын жағдайларын жан -
жақты ... көп ... ... ... қылмыстық жауапкершілік құкық бұзған кез - келген адамнын ... ... ... Оған ... ... алдын алу, ескерту, ... ... ... салу ... ... бір ... қылмыс жасаған
адамнын жеке басының ерекшеліктеріне байланысты болса, екінші жағынан ол
шаралардың қандай адамға колданылатындығында болып ... ... ... ... ... атап ... ҚР
ҚК нормаларымен реттеледі. Кәмелетке ... ... ... ... ... зандардын ерекшеліктерімен
ерекшеленеді.
Кәмелетке толмағандар қылмысы мен жасөспірімдердің құқық ... ... ... ... ашып алып және ... ... есепке алу үлкен орын алады. Бұл заң шығарушының қылмыскер
тұлға - жасы толмаған бала ... ... ... ... дұрыс
таңдауға қажет жағдай туғызуына. құқық бұзуға тиімді ... ... ... ... Кәмелетке толмағандардың ... ... ... ... саралай келе, көптеген ... ... ... ... ... ... олардын пайдасына шешілген «жеңілдік» ретінде
қарайды. Жалпы кәмелетке толмағандар үшін заңда ... ... ... жазалау шараларын мектеп, тәрбиелік сипаттағы коғамдық
шаралармен әсер ету кағидаларын үсынған. ... ... ... ... ... жазалау айырмашылығы олардың жеке
басының әлеуметтік - ... ... ... ... ... ... қылмыстың тәсілі мен нәтижеге жетуін, ол
баланын ересек адамдарға қарағанда тез де оңай түзелуін ескеру мақсатында
заңда ... ... ... көбі ... ... ... әрбір істелген қылмыс пен кінәлі адамға қатаң ... әсер ... ғана ... ... сөзсіз. Кінәлі балалардын жеке
басымен істелген кылмыстың ... ... жан ... есепке алу
қылмыстық жауапкершіліктің түрін, жазалаудың мөлшерін, коғамдык әсер ... ... ... ... ... ... құкық бұзушыны
тәрбиелеу үшін ... ... ... ашып ... ... ... белгілі бір жас аралығында
жасалатын, оларға кылмысты ... ... жеке ... ... ... ... - ... жауаптылыктыңіалғы шарты болып табылады.
Егер кылмыстық жауапкершілікке бірнеше адам тартылатын болса, олардын
әрқайсысынын жасалынғай қылмысқа қатыстылығын, қылмысты ... ... рөл ... ... ... ... бойынша, оларды қылмыстық жауапкершілікке
тартумен ... ... ... ... ... ... кейін жазаны орындау кезеңі туып. бұл анықталу шының істеген
қылмысының ауырлығын, тағайындалатын жазанын мөлшерін ... оның ... ... ... ... көп ... тигізеді. Ягни, бұл түзелу жолына
түскендіктен қылмыстық - құкыктық шаралар ... ... ... ... адам ғана жеке ... тартылуі керектігін алға қоя
отырып, ол «кінәлі адам қоғам алдында істеген жат әрекеті үшін ... ... ... ... ... ... ... жасаған үлкен не
кіші болсын, оның тәртібінің объективті, ... ... ... ... ... бұзушының жеке басы, кінәлінің жасы, әрекеті
ескеріледі. Қылмыстық әрекет ... ... ... ... ... мүмкін, ал
оны істеген адамның әр түрлі болуы занды да, сондықтан жауапкершілік ... ... да сан ... ... көп ... қылмыстық жауапкершілік пен жаза кінә
түрлі бірак, бір - ... ... ... ... деген пікір көрініс
табуда.
Қылмыстық жауапкершілік - ... ... ... пен ... зан ... ... түрде жауап беруі. Жаза - қылмыс ... ... ... мемлекеттік нақты шара колдану, оны орындауға
мәжбұрлеу. Жаза кылмыстық жауапкершілікке тартудағы ең ... ... ... бір ... жауапкершілікке тарту нысаны кәмелетке толмағандарға
қатысты тәртіптік сипаттағы ... ... ... ... ... қылмыстық жауапкершілікке тарту өз ерекшеліктерімен
ерекшеленеді. Бұл ... ... ... ... ... ... бір дәрежеде ғана іске асатындығын айкындай түссе керек.
Яғни, кәмелетке толмағандарға өлім жазасы, өмір бойына бас ... ... ... қолданылмайды және тағайындалатын бас бостандықтан
айыру жазасы он екі жылдан аспауы тиіс ... ... ... кәмелетке толмағандарды қылмыстық жауапкершілікке тарту үшін олардың
есінің дұрыстығын тексеруді міндеттейді.
Жоғарыда атап өткендей, коғамга кауіпті іс-әрекет жасағаны үшін санасы
мен ... бар есі ... ... ғана ... ... яғни, қылмыс субъектісі болып табылады. Тек осындай адамдар ғана
не ... ... және өз іс - ... ... ... Ал ... жоқтар ягни істеген іс әрекетінің қауіптілігін ... де өз ... ... ... есі ... ... деп саналады
да, қылмыстық жауаптылыққа тартылмайды.
Есі дұрыс еместік ... ҚР ... 16 ... 1 ... ... ... қауіпті әрекетті жасаған кезде есі дұрыс емес күйде
болған, ягни созылмалы психикалық ауруы, ... ... ... ... психикасының өзге де дертке ұшырауы салдарынан өзінің ... ... іс ... сипаты мен коғамдык кауіптілігін ұғына алмаған
немесе оған ие бола ... адам ... ... ... тиіс ... да ... психикалық ауытқуы бар жасөспірім қоғамға қауіпті
әрекет жасау кезінде ... ... баға бере ... ... ... ... жағдайда егер кәмелетке толмаған есі дұрыс емес деп
танылса, оны қылмыстық ... ... ... ... ... ... ... шара қолданылады. Жас болсын, жасы толмаған
болсын оның қылмыстық әрекетігі қасақана: жасағанын, кінәсін анықтау ... ... ... болып табылады. Кінәні анықтау ... ... ... рол ... ... ... ... тартылады, ал кінә дәлелденбесе, ... ... ... түседі.
Қылмыстық заң қылмыстық әрекетке барған кәмелетке толмағандарды
жазалау ... ... ... ... ... ... үшін ... белгілі бір шектеу мен құқықтардан
тұратынын тағы да еске сала кеткен ... ... ... те, ... да ... жаза - ... толмағандардың, құқық бұзушылығын болдырмау,
қайта тәрбиелеу мен дұрыс жолға салуға өз ... ... ... ... ... жаза оның сана ... әсер ... өзінін
істеген әрбір қадамына сынмен қарауына, қоғамға жат ... ... ... ... ... ... жол ... толмағандардың қылмыстарын болдырмау үшін күрестің маңызы
оның нәтижесінен көрінері сөзсіз. Жалпы кұкық бұзған жасөспірім ... ... ... ... болсын, олардың қоғамға жат әрекеттерінің
қауіптілігін, зиянын анықтау арқылы жаза тағайындау немесе ата-ана қарауына
беру, ... ... ... - ... ... ... паш етеді.
Қорытынды
Қылмыстық жауапкершілік ұғымын қалыптастырып, оның түрлі қырларын
қамтитын анықтама тұжырымдау жөніндегі ... ... ... ... жауапкершіліктің басталу, жүзеге асырылу және аяқталу
сәттерінің дұрыс айқындалуына тікелей тәуелді.
Жаза – ... ... ... ... ... ... тек нысаны емес. Қылмыстық жауапкершілік қылмыс жасаған
адамдарға жазаға балама ... ... ету ... қолдану
жолымен де жүзеге асырылуы мүмкін. Бүгінгі күні ... жаза ... ... ... ... ... анықтамасын оның мәнін ашатын, қылмыстық
жауапкершілікпен ... және өзге де ... ... ... ... көрсететін белгілермен толықтыру қажет.
Жаза мен өзге де қылмыстық-құқықтық ықпал ету шараларының ... ... ... ... ... ... ... адамды
түзеу мен қылмыстардың алдын алуды заңнамада қылмыстық жауапкершіліктің
жалпы мақсаттары ретінде бекіту қажет.
Қылмыстық жауапкершілікті ... ... – заң ... және ... ... адамдардың әртүрлі типтеріне сәйкес
келетін қылмыстық-құқықтық сипаттағы шаралардың сан ... ... ... ... ... ... және ... белгілері мен
қылмыстық жауапкершіліктен босату жіктеудің ... ... ... ... тізімі
1. Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексi.- Алматы: ЮРИСТ, 2007.- 144
б.
2. Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексiне ... ... ... ... 647 б.
3. Қазақстан Республикасының Қылмыстық Құқығы: Жалпы бөлiм. Оқулық /
Авторлар ұжымы:Әбiлезов Е.Т.,Рахметов С.М. ж.б.- ... Жетi ... ... ... ... А. Н. ... ... Жалпы бөлiм: Оқу құралы..- Өңд., толықт.
4-бас.- Алматы: Жетi Жарғы, 2007.- 360 бет
5. Өзбеков Д. Ө. ... ... ... мен түрлерінің теориялық
мәселелері: Автореферат.- Қарағанды, 2002.- 30 б.
6. ... С. М. ... ... заңы ... қылмысқа қатысушылықтың
нысандары (теория және практика мәселелері): Автореферат : 12.00.08..-
Астана: 2005.- 23 ... ... С. М. ... ... және оның ... ... ... күресу тиімділігінің мәселелері: Автореферат.-
Астана, 2009.- 40 б.
8. Есқалиев, Қ. Жазаланғанды жұмыспен тәрбиелеу // Заң.- 2004.- N 4.- 38 ... ... Т. Ә. ... ... ... құқығындағы жазаны
жеңілдететін және ауырлататын мән-жайлар: Автореферат.- Алматы: Қазақ
университеті, 2006.- 23, [4] ... ... Қ. ... ... ... // ... ақшамы.-
2010.- 30 қаңтар. - 8 б.
-----------------------
[1] Қазақстан Республикасының қылмыстық кодексi.- Алматы: ЮРИСТ, 2007.-
144 б.

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 22 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Қылмыс» ұғымы және оның белгіері қылмыстық жауапкершілік және оның құрамы17 бет
Адамды кепілге алу үшін қылмыстық жауапкершілік29 бет
Есі дұрыстық қылмыстық жауапкершіліктің шарты ретінде80 бет
Кәмлетке толмаған адамды қылмыстық іске тартқаны үшін қылмыстық жауапкершілік19 бет
Қылмыстық жауапкершілік және оның құрамы9 бет
Қылмыстық жауапкершілік түсінігі және оның негізі11 бет
Қылмыстық жауапкершіліктен босату77 бет
Қылмыстық құқықтағы қылмысқа қатысушылардың түрлері және олардың жауапкершіліктері30 бет
"Алдын ала тергеудің аяқталуы."70 бет
2002 жылы қабылданған Қазақстан Республикасының Құқықтық саясат тұжырымдамасы12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь