Жылу құбылыстары. Конструкциялық элементтер

Кіріспе
1 ЖЫЛУ ҚҰБЫЛЫСТАРЫ. КОНСТРУКЦИЯЛЫҚ ЭЛЕМЕНТТЕР ТҮСІНІГІ. ШЕКТІ ЭЛЕМЕНТТЕР ӘДІСІ
1.1 Жылу өткізгіштік, конвекция
1.2 Бірөлшемді конструкциялық элементтерге шекті элементтер әдісін қолданудың негізгі әдістемесі
2 СЫРЫҚТЫҢ ӘР ТҮРЛІ ЖЫЛУ КӨЗДЕРІ ӘСЕРІНЕН КЕРНЕУЛІК ДЕФОРМАЦИЯЛЫҚ КҮЙІН ЗЕРТТЕУ
2.1 Жартылай жылу өткізбейтін қабатпен қапталған екі шеті қатаң бекітілген сырықта жылу табудың сандық алгоритмі
2.3 Екі шеті бекітілген, жартылай жылу өткізбейтін қабатпен қапталған сырықтың жылу ағыны әсерінен сығылуын зерттеу
2.4 «СЫРЫҚ» бағдарламасының сипаттамасы
Бағдарламалық кешеннің листингі
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Өмірде күнделікті қолданылатын құрал саймандардың, техникалық жабдықтардың жасалу формасы, оның құрамы, физикалық өлшемдері және басқа да қасиеттеріне байланысты, оның қолдану ортасына бейімделіп, оған төзетіндей етіп жасап шығарылатынын біріміз білсек, біріміз білмейміз. Өйткені, табиғаттағы барлық денелердің физикалық қасиеттерін күрт өзгертіп жіберетін бір фактор бар, ол температура. Температура әсерінен физикалық денелер өзінің бастапқы күйінен айырылып қалпына келе алмай қалады. Осы факторды есепке ала отырып жасалып шығарылатын детальдің физикалық қасиеттерін өзгертіп жасап шығаруға болады. Яғни, сол ортаның температурасы белгілі болған жағдайда, физикалық дененің бойымен жылу таралу заңдылығын анықтап, ол жерге қойылатын детальдің қандай материалдан жасап шығарылуы керек екендігін анықтап беруге болады.
1. Сегерлинд Л. Применение метода конечных элементов. – М.: Мир, 1979. – 392с.
2. Писаренко Г.С. и др. Сопротивление материалов. – Киев: Высшая школа, – 1973. – 672с.
3. Биргер И.А., Пановко Я.Г. Прочность.Устойчивость.Колебания. Том1. - М.: Машиностроение, – 1988. – 831с.
4. Постнов В.А., Харкурин И.Я. Метод конечных элементов в расчетах судовых конструкций. – Л.: Судостроение, – 1974. – 344с.
5. Постнов В.А., Дмитриев С.А., Елтышев Б.К., Подгюнов А.А. Проблемы автоматизации метода суперэлементов // Сб.научн.тр. – Л. – 1976. –С. 6-14.
6. Шабров Н.Н. Метод конечных элементов в расчетах деталей тепловых двигателей. – Л.: Машиностроение, – 1983. – 212с.
7. Обэн Ж.-П. Приближенное решение эллиптических краевых задач. –М.: Мир, – 1977. – 284с.
8. Деклу Ж. Метод конечных элементов. – М.: Мир, – 1976. –95с.
9. Callagher R.H. Finite Element Analysis Fundamentals. // Prentice–Hall. Englewood Cliffs. – N.J., – 1975. – P. 232-241.
10. Зенкевич О. Метод конечных элементов в технике. – М.: Мир, – 1975. – 541с.
11. Ержанов Ж.С., Каримбаев Т.Д. Метод конечных элементов в задачах механики твердых пород. – Алма-Ата: Наука, – 1975. – 238с.
12. Масанов Ж.К., Баймаханов И.Б. Об одном алгоритме построение матрицы жесткости системы метода конечных элементов для трехмерной задачи теорий упругости // Изв.АН КазССР, серия физ.-мат.-1975, №1.-С.45-51.
13. Кудайкулов А.К., Арапов Б.Р., Кенжегулов Б.З., Амиртаев К.Б., Утебаев У.Б., Токкулиев Б.М. Численное решение задачи установивщиеся термонапряженно-деформированного состояния теплообменника, при наличии внутреннего теплового потока и наружного теплообмена постоянной интенсивности. // Materialy IV mezinarodni vedecko-prakticka conference «Veda a vznik-2008/2009». – Praha: Publishing house «Education and Science» s.r.o., – 2009. – С. 15–19.
14. Amirtayev K.B., Ibadullaeva A.S., Akimhaze M. About one computing method of the study thermo-tense condition element to designs at presence of the sources of the heat and axial power. // Abstracts of the third Congress of the World Mathematical Society of Turkic Countries. – Almaty, – 2009. V.2, – P. 188.
15. Амиртаев К.Б. Көлденең қима ауданында жылу ағыны түсіп тұрған бүйір бетінің бір бөлігі арқылы сыртқы ортамен жылу алмасқан сырықтың кернеулік-деформациялық күйі. // Поиск. – Алматы, – 2009. №1. – С. 294–300.
        
        Кіріспе
Өмірде күнделікті қолданылатын құрал ... ... ... ... оның ... ... ... және басқа да
қасиеттеріне байланысты, оның қолдану ортасына бейімделіп, оған төзетіндей
етіп жасап ... ... ... біріміз білмейміз. Өйткені,
табиғаттағы барлық денелердің физикалық қасиеттерін күрт өзгертіп жіберетін
бір фактор бар, ол ... ... ... ... денелер
өзінің бастапқы күйінен айырылып қалпына келе алмай қалады. Осы ... ала ... ... ... ... ... қасиеттерін
өзгертіп жасап шығаруға болады. Яғни, сол ортаның температурасы ... ... ... ... ... жылу ... ... анықтап,
ол жерге қойылатын детальдің қандай материалдан жасап шығарылуы керек
екендігін ... ... ... Бұл ... ... ... кездесетін, нақты шекті шарттарда болатын бір ... ... жылу ... сияқты күрделі процеске шекті
элементтер әдісін қолдану әдістемесін түсіндіру ... ... ... күрделі құрылымды, кей жерінде жылу ... ішкі ... ... ... ... ... бар, жылу өткізбейтін
және әртүрлі ... ... жылу ... бір ... конструкциялық
элементтердегі жылу таралу процессінің ... ... ... ... түрде талдап, зерттеулер жүргізуге мүмкіндік береді.
Физикалық өлшемдерді және ... ... ... түрде көрсету, сол
сияқты қарастырылатын мәселенің варияциялық ... ... ... және есептеу алгоритіміне үлкен мән беріледі.
Нақты қолдану ... ... ... ... ... жылу ... ... есептердің шешімдері келтірілген. Сондай
– ақ, өндірісте көптен – көп ішкі жабық ... бар ... ... ... дизелмен жүретін жүк машиналарының клапондары іші қуыс етіп
жасалады. Оның бірден – бір ... ... ... 2000 – нан ... ... ... ... балқып кетпес үшін, оның ... тез ... ... ... істетіледі. Яғни, ішінде қалған
қуыстың жылу өткізгіштік қасиеті өте жоғары ... Ішкі ... ... ... ... ... ... өте күрделі болып келеді. Сондықтан
сондай стерженнің бойымен жылу ... ... ... ... ... ... Ол үшін ... ... ... күрделі
интегралдарды шешу үшін компьютердің ... ... Ең ... ... ... арқылы стерженнің бойындағы жылу таралу
процесін үлкен дәлдікпен анықтай аламыз.
Жұмыстың ... Жылу ... мен ... ... ... ... ... әдісін қатар қолдана отырып
жартылай жылу ... ... ... ... ... әртүрлі жылу көздері әсер ... ... ... ... құру және оны шешу ... ... ... және ... сырық ұзындығы бойынша ... ... ...... ... ... шешу және ... жаңалығы. Жартылай жылу өткізбейтін қабатпен қапталған
шекті ұзындықтағы жылу ... ... ... ... ... шекті элементтердің түйін нүктелеріндегі
температуралар ... ... ... ... ... ... жылу өрісі заңдылығын табу.
Практикалық құндылығы. Жартылай жылу өткізбейтін ... ... ... ... ... жылу ... мен созушы
күштер әсерінде жұмыс ... ... ... ... ... ... ... жылжу, серпімділік деформация, кернеу,
температуралық кернеу өрістерін ... ... ... және ... мәндерін зерттеудің сандық алгоритміне ... DELPHI ... ... ... ... көлемі мен құрылымы. Дипломдық жұмыс 62 ... ... ... 2 ... ... ... тұжырымдардан,
қорытындыдан және пайдаланылған әдебиетер тізімінен тұрады.
Бұл ... ... ... ... және ... ... ... студенттермен қатар, өндірістің қолданбалы ... шешу ... ... ... барлығы түсінікті болуы үшін көптеген математикалық және
есептеуіш процедуралар DELPHI-6 ... ... ... ... ... ЖЫЛУ ... ... ЭЛЕМЕНТТЕР
ТҮСІНІГІ. ШЕКТІ ЭЛЕМЕНТТЕР ӘДІСІ
1. Жылу өткізгіштік, конвекция
Энергияның басқа түрлері сияқты, ішкі ... да бір ... ... ... ... Жылу ... мұндай түрін жылу өткізгіштік деп
атайды. Жылу өткізгіштікті мына тәжірибеден байқауға болады. Жуан ... бір ұшын ... ... ... ... оған ... бірнеше ұсақ
шеге жапсытырып қояды (1.1.1-сурет).
1.1.1-сурет. Металдардың жылу өткізгіштігі
Сымның бос ұшын спирт шамның жалынына ұстап қыздырғанда, ... ... ... ... ... түсе ... Сонда алдымен олардың сымның
бос ұшына жақынырақ тұрғандары түседі, содан соң ... ... түсе ... ... ... ... ... жалын әуелі сымның бір ұшындағы металл бөлшектерінің тербелмелі
қозғалысын күшейтеді, сонда оның осы ... ... ... соң ... осы ... ... ... беріледі де, олардың
тербелістерінің жылдамдығы артады, яғни ... ... ... ... ... соң келесі бөлшектердің тербеліс
жылдамдығы артады т. с. с. ... бір ... ... жылу ... өзі ... бір ... екінші ұшына қарай орын ауыстырмайды.
Әр түрлі заттардың жылу өткішгіштігі әртүрлі болады. Бұған әр ... ... ... ... жылудың қалай берілетіндігіне
тәжірибе жасап көз жеткізуге ... ... ... жылу ... ... түрде көрсетілуі.
Бір заттардың екінші бір заттарға қарағанда жылуды ... ... өмір ... де ... ... ... ... құр қолмен ұстап
тұрып, ұзақ уақыт қыздыруға болмайды, ал жанып тұрған ... ... ... ... ... ... ... әсіресе күміс пен мыс ... ... ... ... ... ... сұйықтардың жылу өткізгіштігі шамалы
ғана болады. Газдардың жылу өткізгіштігі одан да ... ... ... ... ... – бірі алыс орналасады да, қозғалыстың бір
молекуладан екіншісіне берілуі қиынға соғады.
Жүн, түбіт, аң ... ... ... ауа болады да сондықтан
олар жылуды нашар өткізеді. Жануарларды суықтан олардың ... ... да ... байланысты. Жануарларды суықтан ет пен тері
арасындағы май қабаты да ... ... май суда ... ... ... ит балықтарда болады.
Жылуды ең нашар өткізетін – вакуум, яғни сиректелген газ. Мұны былай
түсінуге болады: жылу ... яғни ... ... бір ... ... ... молекулалар немесе басқа бір бөлшектер арқылы
іске асырылады, демек, бөлшектер жоқ жерде жылудың өткізілуі де ... ... ... ... ... ... қажет болатын жерлерде
пайдаланылады. Мысалы, кірпіш қабырғалар үй ішіндегі ... ... ... Жылуды нашар өткізгіштердің жәрдемімен денені қызып
кетуден де сақтауға болады. ... ... (жер ... мұз ... ... ... ... ағаш үгінділері, топырақ сияқты жылуды нашар
өткізгіштермен ... ... ... және ... әдетте төменгі жағынан қыздырады. Суы бар шәйнекті
отқа қояды, бөлме ішіндегі ауаны жылытатын ... ... ... ... ... Бұл кездейсоқ жағдай ма?
Қолымызды ыстық плитаның немесе жанып тұрған лампаның үстіне ұстасақ,
біз олардан жылы ауа ... ... ... ... Бұл ... үстіне орналастырылған кішкене қағаз зырылдауықты шыр айналдыруы
да мүмкін (1.1.3-сурет).
1.1.3-сурет.
Бұл жерде біз жылу берілісінің ... деп ... ... бір ... ... жылу ... ... сұйықтың ағыны арқылы тасымалданады.
Ыстық ... ... ... тиіп ... ауа ... да ... Ұлғайған
ауаның тығыздығы суық ауаның тығыздығынан кем болады, сондықтан жылы ... суық ... ... ... ... ... Өйткені жылы ауаға суық
ауа тарапынан жоғары қарай әсер ететін архимедтік күш жылы ... ... әсер ... ... ... ... болады. Сонан кейін суық ауаның
келесі қабаты қызады да, жоғары қарай көтеріле ... т. с. ... ... да жылу дәл осылайша тасымалданылып беріледі.
Қыздырғанда ... ... орын ... араласатындығын байқау үшін
ішінде суы бар шыны колбаның түбіне бір бояғыш заттың, мысалы ... ... ұсақ ... тастайды да, колбаны отқа қояды. Сонда су
тұйық ... ... орын ... ...... ... судың
қызған астыңғы қабатын суық су ығыстырып жоғары шығарады (1.1.4-сурет).
1.1.4-сурет.
Осы ... ... су ... ... ... ... да,
газдағы сияқты, жылуды бір орыннан екінші орынға заттың – судың – ... ... ... тұратын бөлмелерде де болып жатады (1.1.5-
сурет), соның арқасында үй ішіндегі ауа бір ... ... ... ... ... ... конвекцияны қарастырдық. Егер біркелкі қызбаған
сұйықты (немесе газды) насоспен ... ... ... ... ... болады.
Пробиркаға құйылған суды (1.1.6-сурет) көрсетілгендей етіп ысытып
көрейік.
1.1.6-сурет.
Судың жоғарғы қабаты қайнайды да, ... ... сол суық ... ... Егер ... ... ұсақ мұз ... салынған болса, олар
тіпті ерімейді де. Бұл ... Суды ... ... ... ... ... қызған үстіңгі қабаты оның төменгі ауырырақ суық
қабаттарының ... түсе ... ... су жылу өткізгіштік арқылы қызатын
болар? Бірақ ... ... ... жылу өткізгіштігі аз, сондықтан су
түгел қызу үшін көп уақыт кеткен болар еді. ... ... ... ... (1.1.7-сурет), оның неге түгел қызбайтындығын да ... ... ... ... шектеулі болатын қатты денелерде конвекция
бола алмайды. Кристалл қатты заттардың әрбір бөлшегі ... ... ... ... тартылысып, бір ғана нүктенің төңірегінде тербеліп
тұратындығын еске түсірейік. Сондықтан қатты денені қыздырғанда онда ... ... бола ... ... ... де ... дәлелдейді. Қатты
денелерде жылу тек жылу өткізгіштік арқылы ғана беріледі.
2. Бірөлшемді ... ... ... ... ... ... әдістемесі
Ең алдымен бірөлшемді конструкциялық элементтер дегеніміздің не екенін
негіздейік. Бұлар көлденең ... ... және ... болатын биік
телемұнаралар, фермалық көпірлер, қалың қабырғалы трубалар, арматуралар,
рельстер элементтері және т.с.с. Ұзыннан ұзақ ... ... мен ... ... да бірөлшемді конструкциялық элементтер болып табылады.
Енді шектелген L ұзындықты бірөлшемді конструкцияны қарастырайық
(1.2.1 а-г- сурет).
1.2.1 а-г – ... ... ... ... болу үшін 1.2.1-в-суретіне ... Осы ... ... да бір ... заңдылықпен температураның мәні
таралсын.
1.2.2-сурет. Бірөлшемді толық стерженнің ұзындығы бойынша
температура мәнінің таралуы.
Берілген стерженді 4 түйіннің көмегімен ойша ... үш ... ... Қарастырылып жатқан стерженнің дискреттелуі
(бөлінуі).
(Бұл жерде айта кету керек, берілген стерженді ... ... ... ... бөлуге болады).
Қарастырылып жатқан стерженнің әрбір ... екі ... ... ... ... ... бөлігі бірінші шекті
элемент (ШЭ) болады, ал ... ... ... ШЭ ... ... ... ... бөлігі үшінші ШЭ болады. 1, 2, ... 4 ... ... ... шекті элементтер түйіндері деп аталады.
Бұл элементтердің сызықтығы, температураның мәні ... ... ... сызықты таралады деген ұйғарымнан шығады. Әрине мұндай ұйғарым
шындыққа жанасады, егер әрбір шекті элементтің ... ... ... 1, 2, 3, 4 ... ... ... сәйкесінше Т1,
Т2, Т3 және Т4 арқылы белгілейік. Олар температураның түйіндік ... ... Олай ... ... ... толық стерженнің ұзындығы бойынша
температура мәні таралуының дискретті моделі ... ... ... ... ұзындығы бойынша
температураның таралу ауданының дискретті моделі.
Бұл сызықты дискретті моделде, ... ... мәні ... шекті
элемент аралығында сызықты өзгереді. Яғни Т1 және Т2, Т2 және Т3, ... Т4 –ті ... ... түзу ... ... ... шекті элемент аралығында температура
мәнінің сызықты таралуының дискретті ... ... айта кету ... ... ... ... аймағында температураның
таралу аймағын квадратты, кубты және т.с.с. ... ... ... та жылу ... ... ... шешу үшін ШЭӘ қолдануды
толық түрде түсіндіру жолында әрбір шекті элемент аймағында ... ... ... ... ... ... функциясын құрудың әдістемесі
(Т, х) жүйесінде кез – келген бір i және j шектелген түйіндері ... l ... ... ... ... (1.3.1-сурет).
1.3.1-сурет. Дискретті шекті элемент.
Температураның (i) түйініндегі мәнін Ti арқылы, (j) ... ... ... ... ... ... функциясы деп қандай да бір Т(х)
функциясын атаймыз, егер ол, қарастырылып жатқан (i) және (j) ... ... ... ... ... мәнінің таралуының
сызықты заңы болып табылса.
(i) және (j) екі түйін арасында температураның мәні сызықты ... ... ... (xi x xj) аралығында Т(х)
(1.3.1)
заңымен сипатталады. Бұл жерде тұрақтылар.
x=xi ... ... мәні ... ал x=xj ... деп ұйғарайық. Онда (1.3.1) ... және ... ... екі ... ... ... ... аламыз
(1.3.2)
Бірінші теңдеуді екіншіден шегеріп келесі өрнекті аламыз
Бұл ... ... ... ... (1.2.2) ... ... ... теңдеуіне
қоямыз
,
бұл жерден - ді анықтаймыз
(1.3.4)
Табылған және тұрақтыларының мәндерін (1.3.1) формуласына
қойып, ... ... ... ұзындықты элемент аймағында
температура мәнінің таралу заңын анықтайтын өрнек аламыз.
(1.3.5)
(1.3.5) өрнегінде Ti және Tj ... ... ... ... ... және ... ... және арқылы
белгілейік.
(1.3.6)
Бұл функциялар екі түйінді бірөлшемді шекті элемент үшін ... деп ... ... ... ... индекстері осы функцияның
қай түйінге тиісті екенін көрсетеді. Бұл форма ... ... ... ... бұл ... функцияларының келесі қасиеттері бар
яғни,
Бұл жерде айта кететін жайт, түйіндерді i және j арқылы ... ... ... Түйіндердің нөмірлері 1 мен 2, 5 пен 6, 20 мен 21 және т.с.с.
болуы да ... ... кез ... ... (1.3.5) пен (1.3.6) ... ... (1.3.7) ... өз күшінде болады.
Бұл үшін келесі мысалды қарастырайық.
1-Мысал.
Толық стерженнің екі нүктесіндегі температураның мәні белгілі. Мысалға
xі=6 координаталы нүктесінде температураның мәні ... тең, ал ... ... ... ... 6x10 ... температураның мәні сызықты
таралған деп алып, қарастырылып ... ... ... ... ... және ... ... мәнін табу керек. Температураның
мәнін x=7 см, x=8 см және x=8,7 см координаталы нүктелерде табу керек.
Шешуі. Қарастырылып ... ... ... ... құрайық (1.3.2-
сурет).
1.3.2-сурет. Есептің құрылымдық сызбасы
xi =6 см, xj =10 см, Ti =218°С және Tj =43°С деп алып (1.3.5) формуладан
толық ... 6x10 ... ... таралу заңын
табамыз.
Т(х) өрнегін пайдаланып координата бойынша ... ... ... ... ... мағынасы мынада, температураның мәні әр ... -ке ... ... x=6см ... ... мәні
218°С тең, ал x =10 см нүктесінде, яғни келесі төртінші см ... ... ... градиенттің мәнін пайдаланып x=7 см, x=8 см и ... ... де ... ... ... ... Мысалы:
Бұл жерде, Т(х) толық стерженнің бөлігінде х-тің орнына сәйкесінше x=7
см, x=8 см және x=8,7 см ... ... ... ... ... пайдаланып Т7, Т8 және Т8.7 мәндерін табуға болады.
Осылайша, қарастырылап отырған шекті элемент ... ... заңы ... температура градиентінің мәні арқылы (температураның
түйінді мәндері ... ... ... ... элементтің кез
келген нүктесінде температураның мәнін есептеуге болады.
Енді осы мысалға форма ... ... ... ... ... үшін ... ... өрнегі келесідей болады.
Бұл жерде осы мысалда да форма функциясының қасиеттері ... ... ... ... да ... ... болады.
Шынымен де болады.
Олай болса
Осылайша форма функциясының қасиеттері барлық жерде ... ... ... ... элементтер үшін форма функцияларын құруды толық
меңгеру үшін, сонымен қатар осы функциялардың қасиеттерін апробациялау үшін
келесі ... ... ... бірөлшемді шекті элемент үшін форма функциясын құру қажет.
Түйіндердің координаталары келесі: x1=7 см, x2=11,6 ... ... ... ... ... құру үшін (1.3.6) ... қажет. Бұл жерде xi =х1=7 см, xj =x2=11.6 см деп алу ... ... ... мысал үшін форма функциясының соңғы өрнегі келесі
түрде болады:
Енді форма функциясының қасиеттерін зерттейік
Екі түйінді бір өлшемді шекті ... үшін ... ... ... қуыс трубалық стержендер, көлденең қимасы айнымалы ... ... ... де дәл ... ... Бірақ интегралдау
процедурасын жасау ... бұл ... ... ... ... ... ӘР ТҮРЛІ ЖЫЛУ КӨЗДЕРІ ӘСЕРІНЕН КЕРНЕУЛІК ДЕФОРМАЦИЯЛЫҚ КҮЙІН
ЗЕРТТЕУ
2.1 ... жылу ... ... ... екі шеті ... сырықта жылу табудың сандық алгоритмі
Бізге шекті ұзындықты , көлденең қима ... ... ... , бүйір беті жартылай жылу өткізбейтін қабатпен қапталған
сырық ... оның екі шеті ... ... ... Әр ... жылу ... ... шеті қатаң бекітілген сырық
Мұндай әр түрлі жылу көздерінің әсерінен ... ... ... бір ... жылу ... таралады.Ол заңдылықта шекті элементтер
әдісі және жылу энергиясының ... ... ... ... бойынша минимизациялау әдісі арқылы табуға болады. Берілген сырықты
үш нүктелі квадраттық шекті элементтермен бөлеміз және әрбір ... ... ... ... ... функционалды жазамыз.
1) Шекті элементтің бүйір беті жылу өткізбейтін қабатпен қапталған, ал
оның сол жақ ... ... қима ... арқылы жылу ағыны
беріліп, оң жақ шетіндегі -нүктесі ішкі нүкте болсын (2.1.2-сурет).
2.1.2-сурет. Сол жақ ... ... қима ... ... ... берілген шекті элемент
Мұндай элемент шегіндегі температураның таралуын үш нүктеден ... ... ... ... деп ... онда ... ... және функциялары үш нүктелі ... ... ... функциялары және олар (1.1.8) формулалар арқылы
өрнектеледі. және -лар ... және ... ... ... Осы ... ... ... мынадай болады
, ... ... (1.1.12) ... ... ... ... ... элемент үшін жылу энергиясын өрнектейтін функционалдың
көрінісі мынадай болады
, ... ... ... ... сол жақ шетіндегі
нүктесіне сәйкес көлденең қима ауданы. Мұнда (1.1.8)-қатынасын (2.1.1) ... ... ... онда ... ... жазуға болады
(2.1.4)
аралығында болғандықтан болады. Мұнда ... ... ... ... ... интегралын -
көрінісінде жазуға болатынын ... және ... ... (2.1.2)-
қатынасты былай жазуға болады
. ... ... беті жылу ... ... ... ... элементтің
сол жақ шетіндегі көлденең қима ауданы арқылы сыртқы ортамен жылу ... Сол жақ ... ... қима ... ... сыртқы
ортамен жылу алмасқан шекті элемент
Мұнда сырық элементінің материалымен сол жақ ... ... ... орап ... сыртқы ортамен жылу алмасу коэффициенті , ал
сыртқы ортаның температурасы болсын. Онда ... ... ... ... ... өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай болады
(2.1.6)
3) Шекті элементтің бүйір беті және кез-келген шеткі ... ... қима ... арқылы сыртқы ортамен жылу алмассын. Элементтің бүйір
беті арқылы сыртқы ортамен жылу алмасу коэффициенті , ал сол жақ ... орап ... ... ... ... болсын (2.1.4-сурет).
2.1.4-сурет. Сыртқы ортамен жылу алмасқан шекті элемент
Онда мұндай элемент үшін жылу ... ... ... ... ... (2.1.7)
мұнда Sбб-элементтің бүйір беті. Бірақ ... ... ... ... ... ... қимасының периметрі. Онда
(2.1.7) қатынасын былай етіп қайта жазуға болады
(2.1.8)
2) Шекті элементтің сол жақ ... ... қима ... ... ортамен жылу алмассын. Элементтің бүйір бетіне q-жылу ағыны түсіп
тұрсын (2.1.5-сурет).
2.1.5-сурет. ... ... ... ... ... ... шекті элемент
Онда мұндай элемент үшін жылу энергиясын өрнектейтін функционалдың
көрінісі мынадай ... ... ... сол жақ ... i-нүктесіне сәйкес көлденең қима
ауданына , ал бүйір ... жылу ... ... тұрсын. Ал оның оң
жақ шетіндегі k-нүкте ішкі ... ... ... Сол жақ ... ... қима ... ,
ал бүйір бетіне жылу ағыны түсіп тұрған шекті элемент
Мұндай шекті элемент үшін жылу ... ... ... ... болады
(2.1.10)
6) Шекті элементтің сол жақ шетіндегі i-нүктесіне ... ... ... q-жылу ағыны түсіп тұрсын. Оның бүйір беті бойынша сыртқы ортамен
жылу алмассын. Мұнда ... ... жылу ... ... , ... ... ... болсын ... Сол жақ ... қима ... ... ... ... ... беті бойынша сыртқы ортамен жылу алмасқан шекті элемент
Онда мұндай шекті элемент үшін жылу ... ... ... ... ... екі шеті ... ... жартылай жылу өткізбейтін қабатпен
қапталған сырыққа әр ... жылу ... әсер ... ... ... жылу ... ... табу үшін, сырықты теңдей n-шекті
элементтерге бөлеміз. ... ... ... элемент үш нүктелі квадраттық
элемент болғандықтан, сырықтағы түйін нүктелердің саны ... ... ... ... жылу ... ... қапталғандығын және
әсер етіп тұрған әр ... жылу ... ... ала ... ... ... үшін жылу ... өрнектейтін Ii функционалын жазамыз. Нәтижеде
ол функционалдарды жинақтап зерттеліп жатқан сырық үшін жылу ... ... ... ... Бұл функционалды мәндері
берілмеген түйін нүктелердегі ... ... ... ... ... үшін сызықты алгебралық ... ... ... . ... теңдеулер жүйесін шешіп, сырықтың ұзындығы бойынша жылу ... ... ... кейін берілген сырық теңдей -бөлікке
бөлінеді. Әрбір элемент үш нүктелі квадраттық шекті элемент ... ... ... өзгеруі былай өрнектеледі
, ... ... ... ... түйін нүктелерінің жылжуы.
Сырықтың кез келген элементінің шегінде деформацияның өзгеруі ... ... ... кернеуінің шекті элемент шегінде өзгеруі былай
болады
. ... жылу ... ... ... болатын кернеудің шекті элемент шегінде
өзгеруі мынадай болады
. ... бір ... ... ... i-ші ... потенциалдық
энергиясын өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай болады
. ... ... ... сырықтың бірдей қашықтықта тұрған
нүктесінде анықталған. Ал жылжу, деформация және кернеуді табу үшін ... ... ... ... ... ... саны
болады. және нүктелермен шектелген бөліктің деформациясын және
ондағы кернеудің мәнін табу үшін ... ... мәні ... ... ... барлық шекті элементтер
үшін жазылған потенциалдық энергияның функционалдарын жинақтап, ... ... ... ... ... функционал құрылады, яғни
. ... бұл ... ... ... ... ... жылжулары
бойынша минимизациялап, оларды анықтау үшін ... ... ... ... ... ... ... -дердің, яғни түйін нүктелердің
жылжуларының мәндерін табамыз. Сырықтың екі шеті ... ... ... кез ... қатар тұрған екі түйін нүкте аралығындағы
деформацияның мәні, мысалы ... ... ... мәні ... Осы ... ... жылу өрісі әсерінен пайда болатын кернеудің мәні
болады. Онда осы нүктедегі жалпы кернеудің мәні ... тең ... ... ... да және -лардың мәндері дәл осындай
алгоритм арқылы ... Екі шеті ... ... ... жылу өткізбейтін қабатпен қапталған
сырықтың локалдық температура әсерінен кернеулік деформациялық ... ... ... ... , ... қима ...
ұзындығы бойынша тұрақты болсын. Сырықтың екі шеті қатаң бекітілген, ... ... және ... бүйір беті жылу өткізбейтін
қабатпен қапталған ... Ал ... ... ... мәні ... ... ол ... (2.2.1-сурет).
2.2.1-сурет. Есептеу сызбасы
Ал сырықтың екі ... ... қима ... ... ... жылу ... Мысалы нүктеге сәйкес көлденең қима арқылы
ортамен жылу ... ... , ал оны орап ... ... ... ... ... нүктесіне сәйкес көлденең қима
ауданының жылу алмасу коэффициенті , ал сәйкес ортаның ... ... ... ... модулы Е, жылу өткізгіштік
коэффициенті , ал жылудан ... ... ... ... ... жылу таралу заңдылығын және оның әсерінен сырықтағы сығушы
күшті, ... ... және ... ... ... ... ... оның нүктелерінің жылжулары мен деформациясының таралу
заңдылықтарын табу ... Ол үшін ... ... бойынша теңдей -
бөліктерге бөлеміз. Онда әр бөліктің ұзындығы ... Осы ... ... ... үш ... ... ... Ара қашықтықтары бірдей үш нүкте
Яғни болады. Осындай әрбір бөлікті үш нүктелі квадраттық ... деп ... Яғни ... бөліктің шегінде температурамен жылжудың
таралуын екінші дәрежелі қисық сызықпен өрнектейік
, ... -үш ... ... ... ... ... функциялары,
олар (1.1.8) формула арқылы өрнектеледі; -лар ... ... ... ... ... температуралардың мәндері; -лар
шекті элементтердің түйін нүктелерінің жылжулары.
Бірінші шекті элементті бөлек алып қарастырайық. ... . ... сол жақ ... көлденең қима ауданы, яғни нүктеге ... қима ... ... ... ... жылу алмасқандықтан, бұл шекті
элемент үшін жылу энергиясын өрнектейтін функционалдың ... ... ... ... қалған шекті элементтер үшін сәйкес
функционалдың көрінісі мынадай болады
, ... -ші ... ... көлемі.
Ал арлығындағы шекті элементтердің ... ... ... бұл аралықтағы шекті элементтер үшін
жылу энергиясын өрнектейтін ... жазу ... ... ... ... ... ... жылу өткізбейтін қабатпен
қапталғандықтан ден -ге ... ... ... үшін ... ... дәл (2.2.3) сияқты болады. Ал ең соңғы -ші
элемент үшін сәйкес функционалды жазғанда сырықтың оң жақ ... ... ... ... қима ... ... сыртқы ортамен жылу
алмаспайтынын және жылу ... ... , ал сол ... ... ... ... алу қажет. Онда ең соңғы -ші
шекті элемент үшін жылу ... ... ... көрінісі
мынадай болады
(2.2.5)
Сонымен сырықтың ұзындығы бойынша дискреттелген үш ... ... үшін ... жылу энергиясын өрнектейтін функционалдардың
жиынтығы мынадай болады
. ... және , онда ... ... шарттардың әсерінен сырықтың
ұзындығы бойынша жылу таралу заңдылығын табу, ... үш ... ... ... ... нүктелеріндегі температуралардың
мәндерін табуға келеді. Ол үшін (2.2.6) функционалын -лер ... ... ... табу үшін мынадай сызықты ... ... ... ... жүйенің өлшемі болады. Бұл жүйені Гаусс әдісімен шешіп,
сырықтағы дискретті үш ... ... ... ... ... температураның мәндерін және табамыз. Нәтижеде
берілген шекті шарттарда сырықтың ұзындығы бойынша жылу ... ... яғни ... ... ... шешудің бірінші
жартысы бітеді.
Енді мәселенің екінші бөлігін ... ... яғни жылу ... ... ... ... Сырықтың ұзындығы бойынша жылудың таралу
заңдылығы табамыз. Ол үшін ... ... ... ... ... Онда ... бөліктің ұзындығы -ге тең болады. Яғни
онда үш нүктелі әрбір квадраттық шекті элементтің ұзындығы ... ... ... ... ... ... екі есе ұзын болуы
керек. Сондықтанда алдыңғы есепте -анағұрлым кіші болғаны дұрыс. ... ... ... үшін ... ... ... функционалды
жазамыз. Мысалы - ші шекті элемент үшін мұндай функционалдың ... ... ... ... ... ... ... үшін -тың өрнегі ... ... ... ... ... мәндерін алдын ала табылған
шешімінен анықтаймыз. Қолданылатын үш нүктелі ... ... ... ... ;
болғандықтан осы элементтің шегінде серпімділік деформациасының өрнегі
мынадай болады
(2.2.9)
Онда
(2.2.10)
Енді i-ші элемент үшін (2.2.7) потенциалдық энергияның ... ... ... ... ... (2.2.12)
мұнда коэффициенттердің жиынтығы нөлге тең ... ... ... ... ... ... есептейік .
. (2.2.14)
Мұнда алдындағы коэффициенттердің жиынтығы нөлге тең ... ... ... (2.2.13) қатынастарын пайдаланып үш нүктелі
квадраттық бір шекті элементтің ... ... ... ... көрінісі мынадай болады
(2.2.15)
Онда зерттеліп жатқан екі шеті ... ... үшін ... өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай болады
, ... ... үш ... ... ... элементтердің саны.
Алынған функционалды мәні берілмеген ... ... ... ... ... ... үшін сызықты алгебралық ... ... ... ... екі шеті ... ... ... жүйені Гаусс әдісімен шешіп сырықтағы түйін нүктелердің
жылжулары табылады және заңдылығы ... ... ... кез ... ... серпімділік
деформациясының, кернеуінің және кернеудің температуралық құраушысының
мәндерін есептеу келесі түрде жүргізіледі.
Үш нүктелі бір ... ... ... Оның – ... ... оның ... ... Онда аралығында,
яғни нүктесіндегі -лардың мәндерін есептейік
. (2.2.18)
Сондықтан ... ... ... жылу таралу мәселесін шешкен кезде
сырықты екі есе ұсақ бөлшектерге бөлу қажет болады. Яғни ... ... ... табу үшін ... ... бөлікке бөлсек, сол
нүктелердегі температураның мәндерін табу үшін ... - ... ... ... екі шеті қатаң бекітілсін. Ұзындығы ,ал көлденең
қимасының ауданы, оның ұзындығы бойынша ... ... ол ... ... серпімділік модулі , жылу өткізгіштік коэффициенті
, ... ... ... ... ... сол жақ ... сәйкес көлденең қима ауданы арқылы сыртқы ... ... ... , ал сол ... ... температурасы
болсын. Сондай-ақ сырықтың екінші шетінде, яғни нүктеcіне ... қима ... ... ... ... жылу алмасу коэффициенті ,
ал сол сыртқы ортаның температурасы болсын.
І-вариант. Сырықтың ... ... ... ол болсын. Сырықтың қалған бөлігінің бүйір беті
толығымен жылу өткізбейтін ... ... ... ұзындығы бойынша
жылу таралу заңдылығын табу үшін сырықты бөлікке бөлеміз. Онда түйін
нүктелердің саны –ге тең болады.
Мұнда ... ... ... жылу ... ... ... ... ұзындығы бойынша жылу таралу заңдылығын тапқаннан
кейін сырық нүктелерінің жылжуларын табуға кірісеміз. Ол үшін ... ... ... ... Онда ... түйін нүкте
болады. Осы түйін нүктелердің жылжу заңдылығы ... ... ... ... ... ... деформация өрісінің таралу заңдылығы
2.2.2-суретте келтірілген. Ал ... ... ... ... температуралық және термо-серпімділік кернеулер ... ... ... ... ... ... температураның
таралу заңдылығы
2.2.3-сурет. Сырық ұзындығы бойынша түйін ... ... ... ... ... бойынша серпімділік деформация өрісінің
таралу заңдылығы
2.2.5-сурет. Сырық ұзындығы бойынша серпімділік, температуралық және
термо-серпімділік ... ... ... ... ...... нүктелердің температурасының
мәні – болып, сырықтың қалған бөлігінің бүйір беті түгелдей ... ... ... болсын. Сырықтың ұзындығы бойынша жылу
өрісінің таралу заңдылығы ... ... ... нүктелерінің
жылжуы 2.2.7–суретте келтірілген. Серпімділік деформациясы ... ... ... таралу заңдылығы 2.2.8– ... ... ... ... , ... – және ...... ... ... ... көрсетілген. Бұл
вариантта сырықты сығушы күштің мөлшері –ға тең болады. Ал бірінші
вариантта бұл ... ... ... ... ... ... ... Сырық ұзындығы бойынша түйін нүктелердің жылжу заңдылығы
2.2.8-сурет. Сырық ұзындығы бойынша серпімділік ... ... ... ... ... ... серпімділік, температуралық және
термо-серпімділік кернеулер өрісінің таралу заңдылықтары
III-вариант. Сырықтың ... ... ... ... ... ... беті түгелдей жылу өткізбейтін қабатпен
қапталған болсын. Жылу өрісінің сырық ұзындығы ... ... ... ... Жылу ... әсерінен сырық нүктелерінің жылжу заңдылығы
2.2.11-суретте көрсетілген. Жылу өрісі әсерінен пайда болған серпімділік
деформациясының сырық ұзындығы ... ... ... ... ... ... ... -ға тең болып, ол бірінші вариантпен
салыстырғанда көп болғанымен, ... ... кем ... ... ... ... ... заңдылығы ()
2.2.11-сурет. Сырық ұзындығы бойынша түйін нүктелердің жылжу заңдылығы
2.2.12-сурет. ... ... ... ... ... өрісінің
таралу заңдылығы
2.2.13-сурет. Сырық ұзындығы бойынша серпімділік, температуралық және
термо-серпімділік кернеулер өрісінің таралу заңдылықтары
2.3 Екі шеті бекітілген, ... жылу ... ... ... жылу ағыны әсерінен сығылуын зерттеу
Бізге ұзындығы , көлденең қима ... ... ... ... тең ... ... Оның екі шеті және ... Стержннің бүйір бетінің бөлігіне жылу ағыны түсіп
тұрсын, және ... ... ... қима аудандары арқылы
сыртқы орталармен жылу алмассын. Мұнда жылу алмасу ... ... және , ... ... ... және ... ... Сырықтың бүйір бетінің қалған бөлігі, яғни ... жылу ... ... ... болсын.
2.3.1-сурет. Мәселенің есептеу сызбасы
Сырықтың бүйір бетінің жергілікті бөлігіне түсіп тұрған ... және оның екі ... ... қима аудандары арқылы ... жылу ... ... ... ... бойынша жылу өрісі
пайда болады. Стержннің екі шеті қатаң бекітілгендіктен сырықта ... ... ... оның ... ... ... ... болады. Солардың
мөлшерінің жылу ағыны, жылу алмасу коэффициенті және ... ... ... ... ... екендігін зерттеу қажет. Ол
үшін алдымен берілген ... ... ... ... бойынша жылу таралу
заңдылығын табу қажет. Ол үшін берілген сырықты ... ... ... әр ... ұзындығы болады. Әрбір бөлікті үш
нүктемен квадраттық шекті ... деп ... ... ... ... ... элементтің шегінде температураның таралу заңдылығын ... ... ... ... ... онда берілген элементтің шегінде
оның өрнегі былайша болады
. ... ... ... элемент үшін жылу энергиясын ... ... ... ... ... көлемі; бірінші элементтің
нүктесіне сәйкес көлденең қима ауданы.
Ал аралығында сырықтың бүйір беті жылу ... ... бұл ... ... ... үшін жылу энергиясын
өрнектейтін функционалдың ... ... ... ... ... шекті элементтер саны.
Енді сырықтың аралығын қарастырайық. Сырықтың бұл аралықтағы
бүйір бетіне ... ... ... ... бұл ... шекті
элементтер үшін жылу энергиясын өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай
болады
, ... -ші ... ... ... ... аралығындағы бүйір беті жылу өткізбейтін қабатпен
қапталғандықтан, бұл ... ... ... үшін жылу ... ... ... мынадай болады
, ... ... ... ең соңғы -ші шекті элементті қарастырайық. Бұл
элементтің нүктесіне ... ... қима ... ... сыртқы
ортамен жылу алмасқандықтан және жылу алмасу коэффициенті , ал орап
тұрған ... ... ... ... үшін бұл элементтің жылу
энергиясын өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай болады
, ... ... ... ... қима ... ... сырықта шекті элементтердің саны -болғандықтан
жалпы сырық үшін жылу энергиясын ... ... ... ... ... ... элементте түйін нүктелердің саны 3-ке тең болғандықтан
сырықтың ... ... ... ... саны -ге тең болады. Олай
болса осы түйін нүктелеріндегі температураның мәндерін анықтау үшін (2.3.7)
функционалын ... ... ... ... бойынша
минимизациялап оларды анықтау үшін мынадай сызықты алгебралық теңдеулер
жүйесін аламыз
. ... ... ... ... әдісімен шешіп сырықтың түйін
нүктелеріндегі температураның мәндері табылады. Ал ... ... кез ... ... температураның мәнін анықтауға болады.
Сонымен сырықтың ұзындығы бойынша жылу ... ... ... ... ... ... ... шешілді.
Мәселенің екінші бөлігін шешу үшін берілген сырықты теңдей ... ... Онда ... ... ұзындығы -ге тең болады. Әрбір
бөлікті үш нүктелі ... ... ... деп қарастырамыз. Мұнда
болады. Әрбір шекті элементтің шегінде -жылжу заңдылығын ... ... ... ... деп ... Онда кез ... ... шегінде жылжудың өзгеруі мынадай болады
, ... және -лар ... ... және ... кез келген -ші шекті элемент үшін потенциалдық энергияны
өрнектейтін функционалдың көрінісі мынадай болады
, ... -ші ... ... ... Онда ... ... энергиясын өрнектейтін функционал мынадай болады
.
(2.3.11)
Мұнда сырықтағы шекті элементтердің саны -ге тең ... ... ... саны -ге тең ... ... ... екі шеті ... 1-ші және -ші түйін нүктелерінің жылжулары нөлге тең
болады
. ... ... ... ... ... табу үшін ... ... осы жылжулар бойынша минимизациялап, оларды анықтау
үшін төмендегідей сызықты алгебралық теңдеулер жүйесін аламыз
.
(2.3.13)
Бұл теңдеулер жүйесін ... ... ... ... ... ... Онда сырықтың түйін нүктелерінің арасындағы кез келген
нүктесінің жылжуы (2.3.9) формула ... ... ... ... ... Нәтижеде шекті элементтің кез келген қатар тұрған
және нүктелері ортасындағы деформацияның мәні ... ... ... ... ... құрамы төмендегідей болады
. ... ... ... құрамы келесі түрде өрнектеледі
. ... ... ... ... мәні ... ... ... сандық алгоритмді пайдаланып мынадай берілген
мәселелерді шешеміз. Сырықтың ұзындығы , көлденең қима ... ... ... жылу ... ... ... кеңею
коэффициенті , серпімділік модулі . ... ... ... қима ... арқылы сыртқы ортамен жылу алмасу коэффициенті
сәйкес сыртқы ортаның температурасы . Ал ... ... қима ... ... жылу ... коэффициенті сәйкес сыртқы
ортаның температурасы .
I-вариант ... ... ... ... жылу ағыны түсіп
тұр. Сырықтың бүйір бетінің қалған бөлігі жылу ... ... ... ... ... бойынша жылу таралу заңдылығы ... ... ... ... бойынша жылу таралу заңдылығын
тапқаннан кейін сырық нүктелерінің жылжуларын табуға кірісеміз. Ол ... ... ... ... ... Онда ... ... болады. Осы түйін нүктелердің жылжу заңдылығы 2.3.3-суретте
келтірілген. Ал ... ... ... ... ... ... ... 2.3.2-суретте келтірілген. Ал 2.3.5-суретте сырықтың
ұзындығы бойынша серпімділік, температуралық және ... ... ... ... ... ... ... бойынша температураның
таралу заңдылығы
2.3.3-сурет. Сырық ұзындығы бойынша түйін нүктелердің жылжу заңдылығы
2.3.4-сурет. ... ... ... ... ... ... заңдылығы
2.3.5-сурет. Сырық ұзындығы бойынша серпімділік, температуралық және
термо-серпімділік кернеулер өрісінің таралу заңдылықтары
II-вариант. аралығында сырықтың бүйір ... жылу ... тұр, ... ... бүйір беті түгелдей жылу өткізбейтін ... ... ... ұзындығы бойынша жылу өрісінің таралу заңдылығы
2.3.6–суретте ... ... ... ... ... Серпімділік деформациясы таралу заңдылығы 2.3.8– ... Бұл ... ... ... ... ... –ға тең
болады.
2.3.6-сурет. Сырық ұзындығы бойынша температураның
таралу заңдылығы
2.3.7-сурет. ... ... ... ... нүктелердің жылжу заңдылығы
2.3.8-сурет. Сырық ұзындығы бойынша серпімділік деформация ... ... ... ... ... ... ... және
термо-серпімділік кернеулер өрісінің таралу заңдылықтары
2.4 «СЫРЫҚ» бағдарламасының сипаттамасы
Бағдарлама Delphi объектілі бағытталған бағдарламалау ... ... ... осы бағдарламалау тілінің графикалық және
объектілі бағытталған компоненттері пайдаланылды.
Келесі суреттерде мен бағдарламаның негзігі ... мен ... ... мәселелерін интерфейс түрінде көрсеткім келеді.
2.4.1- сурет. «СЫРЫҚ» бағдарламасының орындаушы ... ... ... бағдарламасының негізгі беті
2.4.3 сурет. Бағдарламаны есептеуге жібергеннен кейінгі көрінісі
2.4.4- сурет. Шекті элементтер санын көбейткеннен кейінгі бағдарламалық
интерфейстің көрінісі
2.4.5- ... ... ... ... графиктің өзгеруі
2.4.6- сурет. Сырықтың көлденең қимасының радиусын жуандатқанда
температура ... ... ... сурет. Қоршаған ортаның температурасы өзгергендегі бағдарламаның
көрінісі
2.4.8- сурет. Сырық материалының жылу өткізгіштік коэффициенті
өзгергендегі көрінісі
Бағдарламалық кешеннің листингі
unit Unit4;
interface
uses
Windows, Messages, SysUtils, ... Classes, ... ... ... ... jpeg, Buttons, Grids, Menus, ComCtrls,
TeEngine, Series, TeeProcs, Chart, DbChart, CheckLst, ColorGrd, QuickRpt,
QRCtrls, ToolWin, ImgList, Spin, OleCtnrs;
type
TForm4 = class(TForm)
MainMenu1: TMainMenu;
private
{ Private ... ... Public ... }
end;
const pi=3.1415926535897932384626433832795;
var
Form4: TForm4;
a,Ua:array of array of Real;
Sk,Sb,_Kxx,Xj:Real;
i,j,c,e,w,n:Integer;
b,q,h,Ts,_Q,Kxx,T,L:array of Real;
U,Ub,Epsu,SigT,SigB,SigA,ET,EA:array of Real;
Kxxi,hi,Ti,Ui:array of Integer;
implementation
uses Unit1, Unit3;
{$R *.dfm}
procedure gaus;
var
k:Integer;
s:Real;
TK:array of real;
begin
for k:=0 to 2*n-1 ... i:=k+1 to 2*n do ... j:=k+1 to 2*n ... k:=k downto 0 do ... j:=k+1 to 2*n do
s:=s+a[k,j]*T[j];
if Ti[k]=0 then
T[k]:=1/a[k,k]*(b[k]-s);
s:=0;
end;
end;
procedure Ugaus;
var
k:Integer;
s:Real;
UK:array of real;
begin
for k:=0 to n-1 do
for i:=k+1 to n do begin
for j:=k+1 to n ... k:=k downto 0 do ... j:=k+1 to n ... Ui[k]=0 ... Element(var ea,eh,k:integer);
var
h1,h3:real;
begin
if (i mod 2)0 then begin
h1:=((2-eh)*h[j]*Sb)/((eh+1)*15);
h3:=((eh+1)*h[j]*Sb)/(30-(eh*15));
if (Ti[j+k-1]=0)and(Ti[i-1]=0) then
a[i-1,j+k-1]:=a[i-1,j+k-1]+((7-ea)*_Kxx)+(h1*c)
else
b[i-1]:=b[i-1]+(h1-_Kxx)*T[j+k-1];
if (Ti[j+k]=0)and(Ti[i-1]=0) then
a[i-1,j+k]:=(-8*_Kxx)+(h[j]*Sb/15)
else
b[i-1]:=b[i-1]+(8*_Kxx*T[j+k])-(h[j]*Sb*T[j+k]/15);
if (Ti[j+k+1]=0)and(Ti[i-1]=0) ... ... ... ... ... then
a[i-1,j+k]:=(16*_Kxx)+(8*h[j]*Sb/15);
if (Ti[j+k+1]=0)and(Ti[i-1]=0) then
a[i-1,j+k+1]:=(-8*_Kxx)+(h[j]*Sb/15)
else
b[i-1]:=((8*_Kxx)-(h[j]*Sb/15))*T[j+k+1];
b[i-1]:=b[i-1]+(2*h[j]*Sb*Ts[j]/3)+(2*q[j]*Sb/3);
end;
if i=1 then begin
b[i-1]:=b[i-1]+(h[j-1]*Sk*Ts[j-1]/3)+(q[j-1]*Sk/3);
a[i-1,j-1]:=a[i-1,j-1]+h[j-1]*Sk/3;
end;
if i=2*n+1 then begin
b[i-1]:=b[i-1]+(h[j+1]*Sk*Ts[j+1]/3)+(q[j+1]*Sk/3);
a[i-1,j+k+1]:=a[i-1,j+k+1]+h[j+1]*Sk/3;
end;
end;
procedure TeploUprog(var Eps,Alf,LK:real; k,eu,eb:integer);
begin
if (i mod 2)0 then begin
if ... ... ... ... ... ... begin
if (Ui[j+k-1]=0)and(Ui[i-1]=0) then
Ua[i-1,j+k-1]:=(-8*Eps)/(9*LK);
if (Ui[j+k]=0)and(Ui[i-1]=0) then
Ua[i-1,j+k]:=(16*Eps)/(9*LK);
if (Ui[j+k+1]=0)and(Ui[i-1]=0) then
Ua[i-1,j+k+1]:=(-8*Eps)/(9*LK);
Ub[i-1]:=(2*Alf*Eps*T[w])/9-(2*Alf*Eps*T[w+4])/9;
end;
end;
procedure ... ... ... ... ... Sb:=(2*r1+2*r2)*L[j-1];
end;
2:begin
p:=(r1+r2+r3)/2;
Sk:=sqrt(p*(p-r1)*(p-r2)*(p-r3)); Sb:=(r1+r2+r3)*L[j-1];
end;
3:begin
alfa:=(360/r2/2)*pi/180;
Sk:=r2*sqr(r1)*(cos(alfa)/sin(alfa))/4; Sb:=(r1*r2)*L[j-1];
end;
end;
end;
procedure TazalauABmas;
begin
for i:=0 to 2*n do begin
for j:=0 to 2*n do
a[i,j]:=0;
b[i]:=0;
if Ti[i]=0 then ... ... i:=0 to n do ... j:=0 to n do
Ua[i,j]:=0;
Ub[i]:=0;
U[i]:=0;
Ui[i]:=0;
end;
end;
procedure LabelVisibleFalse;
begin
Form4.Label33.Visible:=False;
Form4.Label34.Visible:=False; Form4.Label35.Visible:=False;
Form4.Label36.Visible:=False; Form4.Label37.Visible:=False;
Form4.Label38.Visible:=False; Form4.Label39.Visible:=False;
Form4.Label40.Visible:=False; Form4.Label41.Visible:=False;
end;
procedure LabelVisibleTrue(var k:integer);
begin
case k of
1:Form4.Label33.Visible:=True;
2:Form4.Label34.Visible:=True;
3:Form4.Label35.Visible:=True;
4:Form4.Label36.Visible:=True;
5:Form4.Label37.Visible:=True;
6:Form4.Label38.Visible:=True;
7:Form4.Label39.Visible:=True;
8:Form4.Label40.Visible:=True;
9:Form4.Label41.Visible:=True;
end;
end;
procedure DinamikSetlength;
begin
SetLength(a,2*n+1);
for j:=0 to 2*n ... ... ... ... ... SetLength(Kxxi,n);
if n mod 2 = 0 then begin
SetLength(Ua,n+1);
for j:=0 to n ... ... ... ... SetLength(ET,n);
SetLength(EA,n);
Form4.PageControl3.Enabled:=True;
end
else
Form4.PageControl3.Enabled:=False;
for i:=0 to n-1 do
_Q[i]:=0;
end;
procedure ToolBarVisibleTrue;
begin
Form4.RadioX.Enabled:=True;
Form4.RadioY.Enabled:=True;
Form4.Label6.Enabled:=True;
Form4.Label7.Enabled:=True;
Form4.Label31.Enabled:=True;
Form4.Label42.Enabled:=True;
Form4.Label43.Enabled:=True;
Form4.Label44.Enabled:=True;
Form4.SpinEdit1.Enabled:=True;
Form4.SpinEdit2.Enabled:=True;
Form4.SpinEdit3.Enabled:=True;
Form4.SpinEdit4.Enabled:=True;
Form4.Mash.Enabled:=True;
Form4.Width_Height.Enabled:=True;
Form4.ToolButton2.Enabled:=True;
Form4.ToolButton3.Enabled:=True;
end;
procedure ToolBarVisibleFalse;
begin
Form4.RadioX.Enabled:=False;
Form4.RadioY.Enabled:=False;
Form4.Label6.Enabled:=False;
Form4.Label7.Enabled:=False;
Form4.Label31.Enabled:=False;
Form4.Label42.Enabled:=False;
Form4.Label43.Enabled:=False;
Form4.Label44.Enabled:=False;
Form4.SpinEdit1.Enabled:=False;
Form4.SpinEdit2.Enabled:=False;
Form4.SpinEdit3.Enabled:=False;
Form4.SpinEdit4.Enabled:=False;
Form4.Mash.Enabled:=False;
Form4.Width_Height.Enabled:=False;
Form4.ToolButton2.Enabled:=False;
Form4.ToolButton3.Enabled:=False;
end;
procedure Obnovit;
begin
Form4.SpinEdit1.Value:=0;
Form4.SpinEdit2.Value:=0;
Form4.SpinEdit3.Value:=0;
Form4.SpinEdit4.Value:=100;
Form4.Width_Height.ItemIndex:=0;
Form4.Mash.Value:=1;
end;
procedure TForm4.ComboBox1Click(Sender: TObject);
begin
GroupBox1.Caption:=ComboBox1.Items.Strings[ComboBox1.ItemIndex];
case ComboBox1.ItemIndex of
0:begin
Edit8.Visible:=False; Label15.Visible:=False;
Edit2.Visible:=True; ... ... [см]'; ... ... Label15.Visible:=False;
Edit2.Visible:=True; Label3.Visible:=True;
Edit7.Visible:=True; Label14.Visible:=True;
Label3.Caption:='a [см]'; Label14.Caption:='b [см]';
RadioButton5.Enabled:=False;
end;
2:begin
Edit8.Visible:=True; Label15.Visible:=True;
Edit2.Visible:=True; Label3.Visible:=True;
Edit7.Visible:=True; Label14.Visible:=True;
Label3.Caption:='a [см]'; Label14.Caption:='b [см]';
Label15.Caption:='c [см]';
RadioButton5.Enabled:=False;
end;
3:begin
Edit8.Visible:=False; Label15.Visible:=False;
Edit2.Visible:=True; Label3.Visible:=True;
Edit7.Visible:=True; ... [см]'; ... ... ... жаткан стержендi L/N бґлiкке бґлу.';
end;
procedure TForm4.Edit3Exit(Sender: TObject);
begin
if (Edit3.Text='')or(StrToInt(Edit3.Text)=0) then begin
MessageDlg('Ќате!!!'+#13+'Элемент саны ондай болуы мїмкiн емес, немесе
ендiрмедiѕiз!!!',mtError,[mbOK],0);
Edit3.SetFocus;
end
else begin
n:=StrToInt(Edit3.Text);
DinamikSetlength;
end;
w:=0;
end;
procedure TForm4.Edit3KeyPress(Sender: TObject; var Key: ... ... then ... ... ... ComboBox1.ItemIndex of
0:Memo1.Text:='Стерженнiѕ кґлденеѕ ќимасы шеѕбер болєандыќтан шеѕбердiѕ
радиусы (R).';
1:Memo1.Text:='Стерженнiѕ кґлденеѕ ќимасы тґртбўрыш болєандыќтан
тґрбўрыштыѕ (a, b) ќабырєалары.';
2:Memo1.Text:='Стерженнiѕ ... ... ... ... ... b, c) ... кґлденеѕ ќимасы кґп бўрыш болгандыќтан кґп
бўрыштыѕ (a) ќабырєасы жјне ќабырєалар саны (N).';
end;}
end;
procedure TForm4.GroupBox1Exit(Sender: TObject);
var
r1,r2,r3:Real;
begin
if Edit2.Text'' then ... ... then ... ... then ... ... ... (Edit2.Text='')or(r1=0)or(Edit7.Text='')or(r2=0) then begin
MessageDlg('Ќате!!!'+#13+'Берiлген ґлшеммен шеѕбер сызу мїмкiн
емес, немесе ендiрмедiѕiз',mtError,[mbOK],0);
Edit2.SetFocus;
end;
end;
1:begin
if (Edit2.Text='')or(Edit7.Text='')or(r1=0)or(r2=0) then begin
MessageDlg('Ќате!!!'+#13+'Берiлген ґлшемдермен тґртбўрыш ... ... ... ендiрмедiѕiз',mtError,[mbOK],0);
Edit2.SetFocus;
end;
end;
2:begin
if
(Edit2.Text='')or(Edit7.Text='')or(Edit8.Text='')or(r1+r2#31)and(Key',')and(Key'9') then Key:=#0;
end;
procedure TForm4.Edit7KeyPress(Sender: TObject; var Key: ... ... then ... ... TObject; var Key: ... (Key>#31)and(Key',')and(Key'9') then Key:=#0;
end;
procedure TForm4.Edit1Enter(Sender: TObject);
begin
//Memo1.Text:='Стержен элементтерiнiѕ ўзындыєы (L).';
if RadioButton1.Checked then
Label12.Caption:='Стержен ўзындыєы ';
if RadioButton2.Checked then
Label12.Caption:=IntToStr(w+1)+'-шi элемент';
end;
procedure TForm4.Edit1Exit(Sender: TObject);
begin
if (Edit1.Text='')or(Edit1.Text='0') then begin
MessageDlg('Ќате!!!'+#13+'Берiлген ... ... ... ... ... begin
if RadioButton1.Checked then begin
for w:=0 to n-1 ... ... then ... ... then ... TForm4.ComboBox2Enter(Sender: TObject);
begin
//Memo1.Text:='Кейбiр стержендердiѕ материалы
"'+ComboBox2.Items.Strings[ComboBox2.ItemIndex]+'" болуы мїмкiн.';
end;
procedure TForm4.ComboBox2Exit(Sender: TObject);
begin
for w:=0 to n-1 do begin
Kxxi[w]:=ComboBox2.ItemIndex;
if Kxxi[w]=-1 then
Kxx[w]:=StrToFloat(ComboBox2.Text)
else
Kxx[w]:=StrToFloat(ListBox1.Items.Strings[Kxxi[w]]);
end;
w:=0;
end;
procedure TForm4.ComboBox2Click(Sender: TObject);
begin
Label1.Caption:='Материал Kxx='+ListBox1.Items[ComboBox2.ItemIndex]+'
[Вт/(см*C)]';
end;
procedure TForm4.Edit18Enter(Sender: TObject);
begin
Label26.Caption:=IntToStr(w+1)+'-ші ... ... ... ... then Ti[w]:=0
else begin
T[w]:=StrToFloat(Edit18.Text);
Ti[w]:=1;
end;
w:=w+1;
if w

Пән: Электротехника
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 32 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Биосферадағы зат айналымы және энергияның өзгеруі7 бет
Егін алқабын есептеу құрлымы7 бет
Психикалық құбылыстардың («жан қуаттарының») пайда болу4 бет
Қоршаған орта жағдайын бағалау критерийлері және әдістері8 бет
8-сыныпта «жылу құбылысы» бөлімін оқытуда компьютерлік технологияны қолдану36 бет
Gudel роботының конструкциялық бөлім67 бет
«9-қабатты офистік ғймарат» тақырыбына арналған дипломдық жобаның есептеу-конструкциялық бөлімі9 бет
«ОРГАНИКАЛЫҚ ЖЫЛУТАСМАЛДАҒЫШТАРМЕН ЖЫЛЫТЫЛАТЫН АЭС БУГЕНЕРАТОРЛАРЫНЫҢ КОНСТРУКЦИЯЛЫҚ СҰЛБАСЫ» ЗЕРТХАНАЛЫҚ- ПРАКТИКАЛЫҚ САБАҒЫН ӨТКІЗУГЕ АРНАЛҒАН ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУ9 бет
«Қоқыс жағатын және жылу беретін зауыт»13 бет
«Құбыр ішінде құбыр» типті жылуалмастырғыш есебі11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь