Қазіргі таңдағы сабақты жүргізуде жаңа технологияларды қолдану

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..2.6

І тарау. Бастауыштағы сабаққа қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7.12
1.1. Көркем шығарма түрлерін оқыту ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .13.20
1.2. Дұрыс оқу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 21.28
ІІ тарау. Қазіргі таңдағы сабақты жүргізуде жаңа технологияларды қолдану.
2.1. Саналы түрде түсініп оқу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .29.35
2.2. Мәнерлеп оқу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 36.41
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...42
Пайдаланылған негізгі әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .43.44
Оқыту процесінде мектеп оқушыларын тәрбиелеп, олардың дүниеге көзқарасын қалыптастыру бастауыш мектептердің бағдарламалары аса бай материалдар береді.
Бастауыш кластарда ана тілі пәні — балаларды оқуға үйретудің негізгі құралы.
Ана тілі пәнінің білімдік, тәрбиелік мәні сананы, дұрыс оқуға үйрету арқылы ғана аталады.
Оқуға үйрету сауат ашуға үйрету кезеңнен басталады. Бұл кезде оқұшылар әрбір дыбыстық ерекшелігімен танысу барысында, дыбыстан буын, сөз құрап оны дыбысган дұрыс оқуға жаттығады. Буын сөз құралтып дауысты дыбыстардың қасиетіне ерекше көңіл бөлінді. Жеке оқушылардың дыбыс буын, сөз сөйлемдерді санасы, дұрыс, анық дауыстап оқуы талап етіледі.
1. Алтынсарин Ы. Қазақ хрестоматиясы, 1979.
2. Аймауытов Ж. Жан дүниесі және өміртандау. Ташкент, 1926.
3. Аймауытов Ж. Сабақтың комплекстік жүйесінің әдістері.
Қызылорда, 1929.
4. Байтұрсынов А. Тіл тағылымы. А., 1952.
5. Бегалиев Ғ. Бастауыш мектепте қазақ тілі методикасының
мәселелері. А., 1950.
6. Жұмабаев М. Бастауыш мектепте ана тілін оқыту. Қызылорда,
1926.
7. Рахметова С. Қазақ тілін оқыту методикасы. А., 1991.
8. Бастауыш мектеп (жинақ). А., 1954.
9. Жазыбаев М., Асқарбаева А., Рахметова С. Бастауыш оқытудың
тиімділігін арттыру. А., 1968.
10. Жазыбаев М. Қызықты грамматика. 1969.
11. Әуелбаев Ш. т.б. "Әліппе" оқулығыңа әдістемелік нұскау. 1992-
2000.
12. Бірінші сыныптағы оқыту. А., 1986.
13. "Әліппе", "Әліппе серігі", "Жазу үлгілері". А., 1992-2000.
14. "Ана тілі" оқулықтары. А., 1988-2000.
15. "Ана тілі" оқулықтарына әдістемелік нүсқаулар. А., 1988-2000.
16. Асқарбаева А. Сыныптан тыс оқу. А., 1986.
17. ӘбікәрімоваТ. Тексті талдау жұмысы.
18. Бозжанова К. Кіші жастағы оқушылардың оқу дағдысын
қалыптастыру. А., 1999.
19. Бастауыш мектептегі қазақ тілі методикасы (жинақ), А., 1988.
20. Сыздықова Р. Қазақ орфографиясы мен пунктуациясы жайында
анықтағыш. А.,1974.

21. Уәйісова Г., Жұмабаева Ә., "Қазақ тілі" оқулықтары. (23А
сынып)А., 1998-2000.
22. "Қазақ тілі" оқулықтарына әдістемелік нұсқаулар (2, 3, 4 сынып.
А., 1998-2000).
23. Қабатай Б. Дидактикалық материалдар, А., 1999.
24. Педагогическая энциклопедия. М., 1964.
25. Российская педагогическая энциклопедия. М., 2001.
26. Жиенбаев С, Қазақ тілі методикасы. 1940-1946.
27. Байқуатова О. Бастауыш мектепте синтаксис материалдарын
оқыту. А., 1997.
28. Сытдықов Ә. Жаңа типті мектептегі оқу-жүйесі. А., 1946.
29. Сарыбаев Ш.Х. Қазақ тілі методикасының кейбір мәселелері. А.,
1959.
30. Қазыбаев С. Қазақ тілін оқыту әдістемесі. А., 1987ж.
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
.........................................................................2-
6
І тарау. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... жаңа ... қолдану.
2.1. ... ... ... ... ... жұмысының өзектілігі:
Оқыту процесінде мектеп оқушыларын тәрбиелеп, ... ... ... ... ... ... аса ... береді.
Бастауыш кластарда ана тілі пәні — балаларды оқуға үйретудің негізгі
құралы.
Ана тілі пәнінің білімдік, тәрбиелік мәні сананы, дұрыс ... ... ғана ... үйрету сауат ашуға үйрету кезеңнен басталады. Бұл кезде оқұшылар
әрбір дыбыстық ерекшелігімен танысу барысында, ... ... сөз ... оны
дыбысган дұрыс оқуға жаттығады. Буын сөз құралтып дауысты дыбыстардың
қасиетіне ... ... ... Жеке ... ... ... ... санасы, дұрыс, анық дауыстап оқуы ... ... ... оқу ... сөз мәніне мағынасына назар аудару, сөйлемдер арасындағы
байланысты түсіну, сөйтіп түсініктерін ... ... ... ... жетілдіру мақсаты көзделеді.
Диплом жұмыстың мақсаты: Бастауыш мектеп оқушыларына сауатты ... ... ... ... шығарма түрлерін оқыту;
2. Балаларды оқытуға машықтандыру;
3. Оқу сабақтарын жүргізу.
Диплом жұмысыиың нысанасы болып: Бастауыш мектепте оқыту процесі.
Диплом жұмысының ... ... ... ... ... сараптау, жинақтау, жүйелеу, қорыту әдістері.
Оқу сабақтарына қойылатын негізгі талаптар Бүкіл халқымыздың ... ... ... ... ... жас ... ... мораль рухында тәрбиелеу мәселелеріне қамқорлық ... ... етіп ... Өйткені адам баласының ғасырлар бойы
арман еткен жарқын болашағы — ... ... құру ісі — жаңа ... ... ... байланысты. Қазіргі кезде ғылым негіздерін
тиянақты меңгеруді, дүниеге көзқарастың коммунистік принциптерін меңгеруді,
ғылым мен техниканың ... даму ... ... ... ету ... ... ... қажеттерін, оқушылардың қабілеттері мен
тілектерін есепке ала отырып, ... ... ... ... дене ... ... беру қамтамасыз етіледі. Мектеп реформасының
негізгі талаптарында: "Білім беру мен ... беру ... ... ... ... мен ... ... бағдар беруді түбегейлі
жақсартуға, жастардың бойында жоғары адамгершілік қасиеттерді, отанға деген
сүйіспеншілікті жөне оны ... ... ... ... ... шараларды дәйекті түрде мүлтіксіз жүзеге асыру бірінші
дәрежелі міндет болып табылады" (1), демек, бүгінгі оқу- ... ... ... ... және бұл ... ... орындауға
мұғалімдердің ерінбей, жалықрпай еңбектенуі қажет екені айтылады.
Оқыту процесінде мектеп оқушыларын ... ... ... ... ... ... ... аса бай
материалдар береді. Оқушыларға саяси-идеялық, адамгершілік, еңбек,
эстетикалық ... ... ... ... ... қоғам қайраткерлерінің
өмірі мен күресінің, алға қойған ... ... ... мақсаттарын
жүзеге асыру фактілері ерекше маңызды роль атқарады.
І-ІІ кластарда "22 наурыз — қазақ халқының жаңа жылы", "9 мамыр Жеңіс
күні" ... сай, ... ... ... ... шығармалардан
үзінді оқу арналады. III класта "Қазақтың билері ", "Жаңа дәуір, жаңа өмір"
тақырыптарындағы ... ... ... үшін ... туралы,
мемлекетімізге және елімізде бақытты өмір орнатудағы тарихи жағдайлар
туралы, ... ... ... ... ... таныстырады.
Қазақ халқы өкімет басшылығымен аталар өсиеттерін орындап отырғандығын
бағдарлама бойынша ғылыми, публицистикалық мақалалар мен ... ... ... ... ... "Жақсы деген немене, жаман деген немене?",
"Біздің ...... "Кең ... ... "¥лы ... ... "Өнегелі өмір" атты тараулардағы тақырыптарды айтуға
болады.
Оқу сабағының бағдарламасы бастауыш класс оқушыларына үздіксіз білім
беру мен ... ... ... ... ... "1 ... "1 ...
еңбекшілердің халықаралық мерекесі", "Халықтар арманы - бейбітшілік" т.б.
Бастауыш ... ана тілі пәні — ... ... ... негізгі
құралы.
Ана тілі пәнінің білімдік, тәрбиелік мәні саналы, дұрыс оқуға үйрету
арқылы ғана ашылады.
Оқуға үйрету, сауат ... ... ... ... Бұл ... ... ... ерекшелігімен танысу барысында, дыбыстан буын, сөз
құрап, оны дыбыстап дұрыс оқуға жаттығады. Буын, сөз ... ... ... ... ... бөлінеді. Жеке оқушылардың дыбыс, буын,
сөз, сөйлемдерді ... ... анық ... оқуы ... ... Сондай-ақ
тексті оқу кезінде сөз мәніне, мағынасына назар аудару, ... ... ... сол ... ... ... түсініп, айтып
беруге үйрену, ... ... ... ... бағытында
мәнерлеп оқуды жетілдіру мақсаты көзделеді.
Оқуға үйрету ... ... ... ... оқу ... оқу ... қолданылады. Класта өте баяу оқитын, ... ... ... ... үшін ... ... үшін ... (үлестірмелі) дайындап, оған оқитын тексті анық етіп жазу
керек.
Кластағы озат оқушыларға да ... ... ... дайындалады.
Мәселен: кластағы жалпы оқушыларға 1-2 ғана тапсырма берілсе, озат
оқушыларға 3-4 ... ... ... ... ... ... ... оқушылардың түсінігіне, ұғымына лайықтау және олардың
өздігінен ... ... ету ... ... ... ... ... таратуға болады (нашар үлгеретін оқушылар үшін).
Оқу сабағы оқушылардың ... ... ... тіл байлығын
дамытып, қалыптастыру барысында пән аралық байланыстарды да ... ... ... бұл ... ... ... үйрету жұмысын дұрыс
басқарған жағдайда ғана орындалмақ.
Екінші класта оқу ... ... көп ... ... ... түсініп, мәнерлеп оқуға үйрету дауыстап оқу, іштен оқу, өздігінен
оқуға үйрену жұмыстарын бір-бірімен ... ... ... ... ... ... оқушыларға таныс емес, жаңа текстті дауыстап,
жарыстырып оқу тиімді.
Баяу оқитын оқушылар бұл кезде іштен оқып дайындалады.
Екінші класс оқушылары жыл аяғында оқу ... ... ... шығарманың мазмұнын, оның идеясын дауыс сазы, үні ... ... ... ... ... ... ... қойылатын негізгі мақсат — ... және ... ... меңгерту. Оқушылардың өздігінен оқуына берілетін
тапсырмалардың көлемі мен мазмұны біртіндеп күрделене түседі.
Оқуға үйретудің сапалы болуы оқу ... ... ... Ол үшін ... ... оқулықтағы жеке текстпен жұмыс
жасауға үйрету қажет. Оқуға үйретудің әдіс-тәсілін шығарма жанрларына қарай
(көркем шығарма, ... ... ... ... ... ... ... жөн.
Көркем шығармаларды ерекше дауыс құбылысы, екпінімен мәнерлеп оқып,
негізгі кейіпкерлердің іс-әрекетін, ... ... дәл ... ... мен
сөз тізбектерін даралай оқу қажет.
Кейбір түсінікке жеңіл тексті класта даг үйде де қайталап оқи ... ... ... озық және ... төмен оқушылармен
жүргізілетін жұмыс түрін әр сабақ сайын жоспарлап отырған ... ... ... және ... ... реформасының Негізгі
бағыттарында": "Халық ... — жас ... ... дүниесінің
мүсіншісі, қоғам өзінің ең қымбаттысы, ең ...... ... ... ... сеніп тапсыратын сенімді өкілі...", - ... ... ... ... ... жүзеге асыру үшін мұғалім, ең
алдымен, өзінің педагогтік ... ... ... білім негіздері мен
тәрбие идеясын баланың ақыл-ойы мен ... ... ... әрі ... іздестіреді.
Көркем шығарма түрлерін оқыту
Көркем шығарманы оқудан бұрын алдын ала ... ... ... ... оқылайын деп отырған шығарманың мазмұны мен көлеміне байланысты
болмақ. Шығарма әуелі тұтас оқылғаны тиімді: өйткені ... ... оның ... ... ... ... ... мазмұнын бір рет
оқығанда-ақ тыңдаушылардың көкейіне қондырып, ... ... ... ... ... ... оқылуға тиіс. Бала психологиясының нәзік
сырларын жете білген атақты ... ... ... ... ... әсер етуде дауыс ырғағына өзінің қаншалықты мән ... ... ... де ... ... ... сіздің мәдениетіңізді,
сіздің жеке ерекшеліктеріңізді сезіне алатындай ... - деп ... ... ... балаларға нақышына келтіре сөйлеген сөздің
керемет әсер ететіні, олардың есту сезімін ... ... ... ... ... түсінуғе мүмкіндік беретін жөнінде методикалық
әдебиеттерде басым айтылады. Дауыс ырғағы дұрыс сақталып ... ... ... әсер ... айта ... К.Д.Ушинский: "...Мүмкін
егерде біз: бізде анық дауыстап, ... ... ... етіп ... ... ... мұғалімін табу өте қиындыққа түседі десек,
кейбіреулерге ерсі болып көрінер еді, ... ... ... ... ... ... мұғалім ерекше қажет", -дейді.
Сонымен, мұғалім шығарманы оқуға дайындалу барысында жүргізген әңгімеде,
шығарманы оқуда немесе мазмұнын ... ... беру ... ... ... ... ... бөліп, сөздерді анық, дұрыс айту мәнеріне өзі
жақсы жаттыққан болу тиіс. Бұл ... ... ...... ... өзі оқып көрсеткені дұрыс; кейде оқу техникасын меңгерген,
мәнерлеп, жақсы оқитын ... да ... ... ... ... ... немесе жолдары ұзақ, бала демі жетіңкіремейтін ... ... мен сөз ... ... ... суреттелген көріністер
кездесетін шығармаларды мұғалімдердің өзі оқығаны жөн.
Егер текст оқушыларға ... ... бір ... ғана ... ... бір бөлімін біреуі, екінші бөлімін екіншісі сөйтіп жалғастыра,
кезекпен бірнеше бала оқиды. Бірақ текст қалай болса солай, кез ... ... әр ... ... бір ... ойды ... үзінді
болғаны жөн. Оқу барысында түсініксіз сөз кездесе қалатын болса, бала оқып
тұрғанда, мұғалім ол ... ... ... ... -үй) айта ... ... ... тоқтатып қойып, сөзді түсіндіруге болмайды. Сөйтіп, ... ... ... Көлемді шығарманы оқытудың екінші жолы — ... оқу. Әр ... оқып ... кейін, бірнеше сұрақ арқылы оның
мазмұны айтқызылады. Келесі сабаққа шығарманың екі-үш бөлімін ... оқып келу ... Бұл ... ... де ... ... ... аяғына дейін білуге асығып, шапшаң ... ... ... ... ... асықпай, онда әңгімеленіп отырған оқиғаны жан-
жақты мән бере ... ... ... ... ... шығарманың көлемі
қандай болмасын, оны оқушылардың қаншалықты меңгергенін байқау үшін мұғалім
қорытынды ... ... Бұл ... та ... жолдармен ұйымдастырылады.
Әңгімені ұйымдастыру. Шығарма мазмұнынан түсінгенді айтып беру, әдетте
қорьғгынды әңгіме деп ... ... ... ... ... ... бойынша әңгімелейді. Әңгіме қызу жүріп, оған ... ... үшін ... бір-біріне сұрақ қоюға үйретуге болады.
Шығарманың мазмұнын ашу, ... ... ... сұрақтардың оқылған
материалды терең түсінуге, меңгеруге жәрдемі тиеді.
Оқулықтағы материалдардың көпшілігінде қорытынды сұрақтар берілген. Мұғалім
қорытынды сұрақтарды әр текстің ... ... ... арқылы өткізуіне
болады. Шығарманың мазмұнын қорыту мақсатында ондағы ... ... ... ... ... ... мен сөз тіркестерін талдау,
көркемдік қасиетін таныту, сол әңгімеге салынған суреттерді қарау ... ... ... ... ... ... ... шығарманың болмасын,
онда белгілі бір кейіпкерлері болады, сол кейіпкерлердің ... ... әр ... ... ... Ол ... беру ... жалпы мәнін аңғартуға көмектеседі. Кейіпкерлерге
мінездеме беру жұмысы ... ... ... ... ... ... ... мұндай жұмыстарда балалар сол кейіпкерлердің өз
басына тән ... ... ... ... ... ... ... сөздерді қолданады.
ә) Шығармадағы әр түрлі мәселелерді ... ... ... беру барысында оның өмір сүрген ортасына, заманына тоқталуға тура
келеді. Мысалы, Б.Майлиннің "Күлпаш" әңгімесіндегі қарға ... ... өліп ... екі адам, С.Торайғыровтың "Кедей" ... ... ... ... еңбек еткенімен, қарны тойып, тәуір тамақ
ішіп, тәуір киім кимей, жоқшылықпен өткен бақытсыз да, ... ... ... ... ... - мұның бәрі оқушыларды әділетсіздік пен
зорлыққа төзбеушілікке тәрбиелеп, олардың бойында қайырымды да, ... ... ... береді.
б) Шығарманың көркемдік ерекшеліктерін таныту. Балаларды әдеби шығармалар
оқуға дайындауда олардың оқыған әңгімелерінің тіліне, автордың қолданған
бейнелі сөз ... ... ... ... ... ... ... бейнелі ұғымдар әдетте текстің мазмұны бойынша ... ... өз ... ... талданады. Мұғалім оқылған шығармадан
талдануға тиіс сөздер мен ұғымдарды іріктеп алады да, бірінен соң ... ... ... ... ... табиғатты сипаттау, еңбекті
суреттеу сол шығарманың мазмұны бойынша жүргізіледі. ... ... ... ... ... ... алтын нұрлы тамылжыған күндеріндегі
көл көрінісін оқушылардың көз алдына елестететіндей және онан ... ... етіп ... үшін, әңгімедегі метафоралар мен теңеу сөздердің
мәні түсіндіріледі. Сонан кейін "Аққулардың көлдің үстіндегі ... ... ... сөздер арқылы көрсетеді?" деген сұрақ қоюға ... ... ... қайтару үшін, оқушылар аппақ денесін күміс суға төсеп, әсем
жүзіп, күміс ... ... ... ... деген сияқты бейнелі
тіркестер қолданылады. Немесе ондай тіркестерді сұрақтың ішіне ... ... суды ... ... ... ... ... меншақ
тізіледі деп отырғаны не?" т.б. сияқты сұрақтар қоюға болады. Сонда
оқушылар жауаптарында ... ... суды ... деуі тұнық, мөлдір судың
желсіз күнгі тып-тыныш күйін көрсету үшін, меруерт, гауһар тізіледі ... көл ... ... ... ... бейнелеу үшін
қолданғанын айтады. Сондай-ақ Л.С.Пушкиннің "Балықшы және балық" ертегісін
оқығанда, теңіз бетінің бірте-бірте түнере ... ... ... ... оны автордың неліктен солай ... ... ... таба ... ... ... Шығарманың көркемдік
ерекшелігімен таныстыруда текске берілген суреттермен жұмыс жүргізудің ... ... ... ... ... атауға болады. Сурет
бүкіл текстке берілген болса, оны қорытынды әңгімеде пайдалану ... ... ... бір бөліміне ғана берілсе, сол ... ... ... Сондай — ақ суреттерді тексті оқуға дайындық әңгіме кезінде де, оны
оқығаннан кейін де ... ... ... ... жыл ... ... сол бөлімге берілген шығармаларды оқуға кіріспес
бұрын, алдын-ала қарап, көктем мен ... ... күз бен ... ... ... ... жөн. Ал ... мазмұнына
байланысты салынған суреттердің көпшілігін оны оқып болғаннан кейін ұсынуға
болады. Көлемді шығармаларға берілген суреттер оқу барысында пайдаланылады
(Балықшы мен ... ... ... ... әңгімелеріне берілген
суреттер. Мұнда оқушыларға әңгімеден сол суреттерде берілген жерлерді тауып
оқу тапсырылады.
Осылайша текске ... ... ... қоя қарау оқушыларға бір
жағынан, шығармадағы әңгімеленген жағдайлар мен бейнелерді анықтай түсіп,
нақты түсініктер ... ... ... оның ... ұға ... ... оқу. Көркем шығарманың басқа түрлерінен ... ... бар: а) ... ... ә) ... ... ... тәлім-тәрбиелік мән болатындығы; б) оның оқылу ерекшелігі. Осыдан
келіп мынадай методикалық сұрақ туады: мысалдағы аллегорияны ашу керек ... па? ... ... ... беру ... мысалдың сипатын, қасиетін байқаи
қараған дұрыс.
Шынында бастауыш класс оқушылары мысалды оқығанда суреттелген оқиғаның
тартымдылығына қызығады, оны шындық деп ... ... ... ... автордың бейнесі, оны кім деп түсінесіңдер дегендей ... ... ... ... еді. ... ... мұндай өдіспен жүргізу ... ... ... ... әсерлерін жояды; сондықтан балалардың
одан алған әсерлері әлсіремей, қайта күшейе түсетіндей жағдай жасайтын ... ... Ол үшін ... ... ... ... ... балаларға қате түсінік береді, өйткені қарға,
түлкі сөйлемейді ғой деген сияқтылардан қауіптенудің ... ... ... өздері де жақсы біледі, сонда да оны шындық сияқты
қабылдайды. Мысалдың екінші ерекшелігі — онда ... бір ... ... ... ... ... не ... беріледі. Мысалы, "Қарға мен
түлкі" мысалынан шығатын қорытынды текстің басында берілген:
Жұрт ... ... ... ... ... да ... қайда жоқ,
Ептеп айтса, ересің,
Артынан өкінсең де пайда жоқ, -деген сияқты.
Мысал оқытуда осындай қорытынды ... ... ... сөзбен
"Мұндай жаман мінез-құлықтан, іс-әрекеттен аулақ болу керек" ... деген
мораль ... үгіт ... ... ... ... ... ... шамалы болады. Ондай үгітті тіпті сол ... ... ... ... отырып айтқанда да, кішкене балалардың ... қона ... деу ... ... мысал оқытуда ондағы айтылатын үгітті
табуға тырыспай, оның кейіпкерлері мен сол ... ... ... бір-біріне айтқан сөздеріндегі ой анық ашылуға тиіс. Осыган
орай, мысалдан шығатын қорытынды пікірді оның ... ... ... ... ... ... үшінші ерекшелігі — оның дауыстап оқу тәсілінде.
Мысалдағы айтылатын сөз ... ... ... ... атынан
баяндалатын болса, сол кейіпкердіц басындағы ерекшелігіне қарай дауыс ... ... ... ... "Шал мен ... ол ... сөзі бір ... "Қарға мен түлкіде" түлкі мен қарғаның сөзі бір үнмен оқылмайды.
Тіпті бір ... ... оқу ... де оның ... ... ... ... "Бауырым, түгеншежан, айыршы", - ... ... ... "Әумесер, ақылың жоқг ит, доңыз" - деғеи сөздерді ақыру, жекіру,
ұрсу ... ал ... ... ... ... - ... не істедім саған? — деді,
Жазғаным менің сені ал жаудан
Айырып алғаным ба аман?! — ... ... ... ... сұраулық мәнерінде бірқалыпты оқылады.
"Қарға мен түлкі" мысалында автор сөзі бір әуенмен оқыла ... ... ... ... ... ... мадақтау мәнеріне келтіріліп, дауыс
бірнеше құбылып оқылады. ... ... мен ... ... қарай, дауыс ырғағының құбылып отыруы ... ... ... ... ... ... ... жаттап алуларына
жағдай жасайды.
Қорыта айтқанда, мысалдарды төмендегідей жүйемен оқытуға болады:
1. ... ... ... ... ... ала әңгіме мысалдың ішінде
кездесетін кейбіреулерін кірістіре отырып, олардың мағыналарын аша ... ... ... мұғалім оқиды, сонан ... ... Оның ... талданады.
4. Мысалдардың кей жерлерінен үзінді келтіре отырып,
ондағы ... ойды ... ... ... ... ... кездесетін
жагдайлардан мысалдар келтіріледі.
6. ... ... ... ... ... осы ... үнемі сақталып отырсын деген
ойдан аулақпыз. Өйткені мысалдың мазмұны мен ... ... ... ... қысқартылуы немесе толықтырылып отырылуы да мүмкіи.
Дегенмен мысал оқытуда негізінен осы принципті ұстанған жөн.
Ертегі оқу. III ... жаңа ... ... ... ... Онда әр халықтың мұң-мұқтажы мен ... ... ... ертегілерді оқу алдындағы кіріспе әңгімеде ... ... ... ... жөн. ... А.С.Пушкиннің "Балықшы
мен балық туралы" ертегісін оқыр алдында мынандай әңгіме өткізіледі.
- Халық әділеттілік пен адамгершілікті, ақылдылық пен ... өте ... ... ... адмдардың ерсі мінез-құлықтарын
әңгімеге, өлеңге қосып мінеп-қосып отырған. Халықтың ерте кездегі ... ... ... аңыз әңгімелерінің барлығында да ... ... ... пен ... ... пен ... қатар
көрсетіледі. Ертегілердің кейбіреулерін ... өзі ... ... ... ... ... ... шинелі", "Патша мен сарғалдақ" және "Шортан мен старшин" деген
ертегілерде әр халықтың қорлық ... ... ... ... ... патшаның бай мен старшинның ақымақ, топастығын мазақ
етіп ... ... ... ... өшпенділігін көрсетеді. Сондықтан да
халықтың ... ... ... деп түсіндіру керек.
Ертегілерді балалар қызыға оқйды, олардың мазмұнын бір оқығанда-ақ
игереді. Сондықтан бірқатар ... ... ... ғана ... үйге ... да болады.
Өлең оқу. Өлең оқу жәнінде II кластың "Ана тілін" ... ... да ... ... III ... оқулығына енгізілген өлеңдер, II
класқа қарағанда, мазмұны, суреттеу тәсілі, тілі күрделірек ... ... III ... ... ... ... пен онда болатын өзгерістерді
суреттеуге (мысалы: "Күз", "Жазғы дала", "Жазғытұры", ... ... соң" т.б.) ... Ал ... өлең ... ... автордыц кеңіл күйін, асқақ ойын білдіреді. Мысалы: "Алтын ... ... ... ... ... ... алтын заң,
Заң болғанда қандай заң,
Көрмеген бұрын ешбір жан...
деп, оған деген өзінің сезімі мен қуанышты көңіл күйін мадақтай ... әрі осы ... ... мен ... ... мен эпитет
арқылы ("Бұлбұл үнің бүлақтай... Жорғалап келсе сұр жылан..."), сондай-ақ
төл сөз ... ... ... мүшелерді шебер қолдана отырып, айтып береді.
Мысалы:
Оқу оқы, білім ал, Жөн ал ... осы заң. ... ет те, ... ал,- деген осы заң.
Жамбылдың "Москваға" өлеңі осы стильде жазылған. ... ... ... ... ... ... ... беретінұшқыр сезімін білдіреді:
Солқылдата соғылсын Бесжылдықтың балғасы! ... ... ... .
Б.Майлиннің "Коллективтің жырын айт", 1. ... "Сеп, ... ... де осы ... ... ... да ... табиғатына сай болуға тиіс.
Оқығандағы ең басты мақсат - өлеңдегі ойды аша ... , ... ... ... белгілі бір ой ... ... ... болады.
Мысалы, Жамбылдың "Алтын заң" өлеңінде заңның ерекшеліктерін ... ... мен ... ... балғасы" өлеңіндегі алғашқы
төрт жол автордың ... ойын ... ... ... ... негізгі
ой айтылатын жолдардан бастаған жөн.
Мазмұны анықталғаннан кейін, өлеңді оқу ... де ... Бүл ... жазылған өлеңдер әдетте ... ... ... ... ... ... ... асқақтай,
өрлей беру мәнерінде әр сөзі нақышына ... ... ... жазылған өлеңдер де енгізілді. Мысалы: Ш.Иманбаевтың "Жолаушы
мен жұмыскер", 1. Жансүгіровтің ... ... ... ... ... оқылатыны мұғалімдерге белгілі. Алайда әр рольдің иесі
даусын, оқу мәнерін сол ... ... өлең ... ... ... қарай өзгертіп отыруға тиіс екені ескерілуі қажет. Мысалы,
Баланың: "Кеудесі кең, жегені жем. ... Бойы ... Аты кім?" ... ... мәнде оқылса, ағасының сөзі түсіндіру, тәптіштеу, анықтау
мәнерінде, жай ... ... Бала ... ... ... ... ... сезіммен көңілдене оқиды. Сондай-ақ ... ... ... ал оған ... беруші жұмыскердің сөзі
мадақталған көңіл күймен, байыбына, нақышына келтіріле оқылады.
Өлең оқу ... ... ... ... мен ... сөздерге
оқушылар назары аударылып, тіркестердің ... ... ... ... тиіс. Әсіресе табиғат құбылыстары ... сөз ... ... ... ... ... ... ұсынылып отыр.
Алайда өлеңді құр жаттауға болмайды. Жаттатуға берілетін өлеңдер толық
талданып, табиғат құбылыстарының суреттелуі түсіндіріліп өлең мазмұнын,
ондағы ... ... мен сөз ... ... ... саналы түрде
түсінгеннен кейін ғана жаттауға тапсырылады. Мысалы, С.Мәуленовтың "Қыс
келбеті" өлеңіндегі:
Қайтқан бұлтты қайта ... сап ... ... ... ... шопандай...
Бір шал отыр шалжиып,
Ертек соғып ерінбей...
Секілді шумақтардың мәнін ... ... ... ... ... ... ... өлеңдеріыдегі тіркестерде осы сияқты. Жаттауға берілетін
өлеңдерді мұғалімнің өзі де ... ... ... Өйткені оны кітаптан
оқығаннангөрі, жатқа айтса, оқушыларға әлде қайда ... ... ... қорыта келе, өлең оқу тәртібін былай жіктеуге ... Өлең ... ... оның мазмұнына қарай
оқушылармен алдын ала әңгіме өткізіледі. Бұл әңгімеде өлең
ішінде кездесетін, ... ... ауыр ... ... ... ... мен сөз тіркестерінің ... ... ... ... ... мұғалімнің өзі
оқып шығады. Оқу барысында балалар кітаптарын жауып
қойып тыңдап ... ... ... ... ... ... кейін оны
дауыстап оқиды.
4. Өлең мазмұны талданады. Кейбір көлемді өлең ... ал ... ... ... ... ... бойынша жалпы сұрақ-тапсырма
қойылды.
Өлеңді екінші рет, қорытындылау мақсатында оқуға
дайындық жұмысы жүгізіледі: оқу техникасы (шапшаң, ... ... ... оқу, жеке ... оқыту, т.б. жұмыстар.
Жұмбақтар мен мақал-мәтелдерді оқу. Байқау оқулығында жұмбақ, ... ... ... өлеңдердің аяғында да беріледі, соғіымен қатар
бастауыш мектепке арналған жұмбақ, мақал-мәтелдер жинағы жоқ болғандықтаы,
авторлар оқушылардың тілін ұштаудағы бұл ... ... зор ... ... ... ... ... жұмбақ, мақал-мәтелдер, жаңылтпаштар
енгізіп отыр. Бұл материалдар бір ... бір ... ғана ... ... да ... бір ... жұмыс жасау барысында ол жұмбақтар
мен мақал-мәтелдердің ішінен өтіп ... ... ... ... ... ... ... олардың кейбіреулерін үйге оқуға
не жаттауға тапсыруға болады. Мысалы, Б.Полевойдың "Елдің ері" ... ... ... ... ... "Ерлік білектен емес,
жүректен", "Батыр туса, ел ырысы: жаңбыр жауса, жер ырысы", "Болат қайнауда
шынығады, ... ... ... "Ер — ... ... т.б.
мақалдардың мән-мағынасын түсіндірген жөн. Немесе И.Крыловтың "Қарға мен
түлкі" мысалын оқығанда, "Өзі ... өзі бір қу, ... жері ... да ... ... оның мәнісін түсіндіре кетудің, яғни оның жүрген жері
айқай-шу болатыны сұрап, анықтай отырудың ... ... мен ... ... ... ... кеңейтіп,
тілдерін ұшқырлай түседі.
К.Д.Ушинский бастауыш ... ... ... ... айта ... оның ... да дәл және ... тамаша байырғы тілімен
қандай да болмасын табиғат ... адам ... ... ... ... және ... жеке ... арнаудың да пайдасы мол.
Мұндай сабақ өткізу үшін, ... ... бір ... ... ... ... Мысалы: еңбек, адамгершілік, ерлік т.б. жөніндегі мақал-
мәтелдер ... ... мен ... ... ... ... да ... мәні күшті, балаларды
жақсылыққа баулып, ... ... ... ... ... та сол бағытта
ұйымдастырылады. Әр мақалдың мағынасы талданып, соған қарай белгілі бір
қорытынды жасалады.
Жұмбақтар мен ... ... оның ... табу ... жүргізіледі.
Мұндай жұмыс жүргізу жұмбақтың құрамындағы метафоралық ... ашу ... Ол үшін ... ... ... белгілеріне қарай іздестіру
жолымен табу әдісі ұсынылады: мұндай жағдайда ... ... ... ... жататыны, қандай бағытта ізделетіні айтылады. Мысалы, Іздесем,
ізі жоқ, бауыздасам, қаны жоқ ... шешу ... бұл ... өзеннен,
көлден іздеу керектігі, оның суда болатыны ескертіледі. Мұндай бағыт
берілмеген жағдайда ... ... ... жұмбақтың құрамындағы метафоралық бейне сол жұмбақталған нәрсені
іздестіріп табу барысында өз-өзінен ашылады. Мысалы, ... ... шешу ... ... ... ... ... іздестіріледі. Балалар
бірден-ақ суда болатын балық, бақа, шаян сияқтыларды ... ... ... ... қаны ... ал ... ... нәрсенің қаны да,
ізі де жоқтығы айтылады. Жұмбақтың шешімі табылғаннан кейін, ондағы
метафоралық бейне ... ... ... із ... айтылады?Мұндағы
бауыздау сөзінің мағынасын қалай түсінуге болады?"(Қайықтың тұмсығымен су
толқынын кесуі)т.с.с. Немесе Аяғы біреу — қолы ... жслы көп. ... ... құрамындағы сөздердің де әуелі тура мағынасы талданады;
кез-келген нәрсенің салған ізінің сөйлей алмайтыны, салған іздің не екені
сұралады. Осы арқылы бұл ... ... оқу ... ... ... айтылып, олардың ішінде қозғалатын, жүретін
қандай ... бар ... ... Егер ... оны таба
алмайтындай болса.Оқу құралдарының ... ... жол бар? ... ... мен ... жол болатыны анықталады. Сонан соң дәптердегі
сызық жолындың сөйлей алмайтыны, сөйлейтін жол-жазу екені, жазу ... ... ... ... Жұмбақта көрсетілген қарындаштың
белгілерін балалар өздері табады, жұмбақтағы "салған ізі" ... ... ... екенін де айтады. Осы сияқты екі-үш жұмбақтың ... ... ... ... өздері де заттың белгілерін жұмбақтап айта
алады,яғни өздері жұмбақ шығарады.
Сөйтіп, жұмбақ оқушыларды бейнелеп сөйлеуге үйретеді, өйткені ... ... ... ... ... ... ... мектепте жүргізілген ана тілі оқу пәнін жоғарғы ... ... ... ... ... ... алғашқы саты деуге
болады. Сондықтан да оқу програмасында түрлі ... ... ... оқу ... ... сол арқылы мазмұнда жатқан тәрбиелік мәнді,
міндетті іске асыру, халық ауыз әдебиетінен, көп ... ... ... ... ... ... талдау жасаудың қараиайым
әдістерінен ... ... ... ... әдебиет
теориясына тән мағлұматтарды да ... ... ... ... ... ... жүргізудің түрлі әдістері мен тәсілдерін
қалыптастыру сияқты жұмыстар да бастауыш мектеп ... өз ... ... ... Ал осы ... ... іске ... оқу
сабағында көзделетін негізгі түбегейлі мақсат — жас ұрпақтың тәрбиесін
қалыптастыруды ... ... ... ... ... ... мен тәрбиенің сапасы арттырылсын, әрбір пәнді оқудың ... ... ... ... ... ... берік игерілуі,
идеялық-саяси еңбек және адамгершілік ... ... және ... ... қамтамасыз етілсін"- делінген. Ал осы айтылып
отырған орындалуға тиіс ... ... ... келіп, жүйелі білім
алуымен, соның ішінде әсіресе бастауыш мектепте оқу сабағының мазмұнымен
тығыз байланысты.
Бастауыш мектептің оқу ... ... ... әр ... ... ... адам ... жан-жақты жетелеуін қамтамасыз
етерлік мақсат көздейді. Мысалы: бір тақырыпқа топтасқан ... ... ... ... ... ... ... қандай мәні бар екендігін баланың білуіне жәрдемдеседі, ... өз ... ... Оқу ... енді бір табиғи
қасиеті адалдық, кіші ... ... ... пен достықты
қадірлейтін етіп тәрбиелеу мақсатына арналады. Ол ... ... ... ... ... ... өмірі мен ісі туралы көркем
әңгімелер, өлеңдер мен қара сөз ... және ... ... барлығында
да жаттауға арналған өлеңдер беріледі.
Әсіресе бала психикасына қатты әсер ... оның ... ... әсем ... ... ... жол ... — көркем шығарма. ... ... ... әсер ... оқушыны оны эмоциялы қабылдауы ... ... ... ... етіп, оқушының өмір, дүние, құбылыс ... ... ... ... өзі ... солар туралы тұтас ұғымына,
бара-бара ол ұңым оқушының өз сеніміне айналады. Оқу материалын өту кезінде
түгелдей ... ... ... ... ... әдіс пен ... жоспарлы жүргігенде ғана нәтижелі болады.
Бастауыш мектептегі оқу сабағын жүргізгенде мыналарды ескерту қажет:
1) бастауыш класс оқушыларының оқу машығын жетілдірудің ең ... ... және ... ... ... ... ету. ... оқушының
тексті толық түсінуі де қиын болады. Сондеқтан сабақта қолданатын әдіс,
тәсіл оқудың техникасын жетілдірумен ... ... ... , оны ... ... бір ... бірнеше рет жалықпай оқуға ... ... ... ... класс оқушыларының әсіресе абстрактылы
ойлауы жеткіліксіздеу болғандықтан, оқу сабағында
оқушының білімін толықтыра отырып, оның ойлануы,
қызығушылығы, бір ... ... ... ... ... ... салыстыра отырып
байқампаздығын тануға баулитын әдіс, тәсілдің сабақта
көбірек ... ... ... ... ... ... әдеби
шығарманы түсінуге керекті мәселені — образды түрде
ойлануға күші жетіңкіремейтінін ескеріп, оқушының
творчестволық қиялын ұштарлықтай тәсілдер көбірек қолдану
қажет затты не оқиғаны өзі ... ... ... ... ... отыруы қажет.
Дұрыс оқу
Оқушы қандай болмасын тексті дұрыс оқымайынша оның ... ... мәні іске ... Сондықтан тексті оқығанда оқушының әрбір сөзді
дұрыс айтуын, дұрыс оқуын ... ... ... ... ... ... я тексті дұрыс оқуы мына талаптардың орындалуын қажет етеді:
1) сөз ішінен әріпті, жеке ... не жеке бір ... ... ... буынды не жеке сөзді қайталамай оқу;
3) кейбір дыбыстардың, сөздердіңі орнын ауыстырмай
оқу;
4) орфоэпиялық ... сай ... ... ... ... қарай лайықты дауыс
ырғағын, интонациясын сақтап оқу;
Оқушының тексті оқуында осы қойылған талаптардың бірде-бірі орындалмай
бұзылса, текстің ... ... ... ... онда ... сол ... бір
бөлігін, әлде өзін түгелдей бұрмалап, шамалап оқисалады.
Қазіргі мектеп тәжірибесінде жоғарғы қойылған талаптардың үнемі іске
асырыла бермейтіні ... Оған ... ... әсер ... ... оқу ... текстің мазмұнын айтып беруге
баса назар аударады да, оқу техникасын жетілдіруге ... ... ... тексті оқу процесінде оқушылардың дыбысты, сөзді дұрыс
оқуына назар аудармауы жиі байқалады.
Үшіншіден, мұғалімдер жеке оқушылардың ... ... ... бермейді.
Міне осы айтылғандардың салдарынан оқушының жіберген қатесін түзетуге
мұғалім тарапынан көбінесе "қайталап оқыту" ғана ... ... ... қатесін түзетудің бір жолы екені рас. Бірақ жіберілген
қателердің түріне қарай басқада тәсілдер қолдануғ керек.
Бастауыш класс оқушыларының оқу үстінде ... ... ... Оқып ... ... ... бір ... немесе бір
сөзді қайта-қайта оқи беруі 1 және 2-кластарда кездеседі.
Мұның себебі бұл кезде, яғни оқу машығын қалыптастырудың
алғашқы сатысында оқушыда қабылдау процесі мен ... ұғуы ... ... ... бала ... ... оқып шығып, содан кейін оның мәнін түсінеді. ... ... әлі ... ... ... ... екінші жартысында және үшінші
класта оқушылар бірнеше тұтас сөз тіркестерін, фазалық
тіркестерді оқи ... ... ... оқу үстінде
интонациялық қате жіберу немесе сөздің мағыналық жағына
сүйеніп сөз ... ... ... оқу ... ... ... ... оқудың қалыптастыруы
психологтардың айтуы бойынша оқу тәсілінің бүл — үшінші
сатысында ... ... ... ... ... Ал тұтас
қабылдауға ұмтылудың өзіндік ерекшелігі мынадай: айталық
бірінші класта әуелі дыбысты таниды, одан буын құрайды,
буыннан барып сөз ... Ал III ... ... ... ... ... ... оқу болғандықтан, тұтас оқуға тырысу
әрекетінің күші болуынан. Яғни оқуға деген ынта бар да,
машық әлі қалыптаспаған. ... ... ... ... ... әлі ... қоймаған. Міне осы жетіле
қоймаушылық оқушының ... ... ... ... ма дегенді тіркестіріп отыруға міндеттейді. Әйтпесе
жоғарыда айтылған тұтас оқуға ұмтылушылық ... ... да ... ... оқи ... ... ... асығыстық оқушының теріс оқуына
жағдай жасайды.
3. ... ... оқу ... ... ... жеке ... қате ... кездеседі. Мысалы: "ызыға
екен" дегенді "азық екен, немесе аз екен" деп оқи салады.
4. Қазақ тілінің табиғатына тән сөз ... ... даг де, та, те, мен, бен, пен ... ... ... қате ... ... қатенің бір түрі — олардың алдыңғы сөзге
қосылып оқылуында. Бұл бірінші және екінші кластардағы
негізгі қате ... ... ... ... қатенің бұл
түрі сирек. Қатенің екінші түрі олардың беретін күшейткіш
мағынасын дауыс ырғағымен ... ... ... ... қате үш ... ... де
негізгі қате болып саналады.
5. Сөздердегі дауысты, ... ... (ы мен іг а, ү, ү, е ... ә, ө, ү, ... ... ... ... қате бірінші класта басымырақ та, екінші класта одан ... ... ... ... ... ... сатысына жататын
қате. Яғни баланың әлі әріптердің таңбасын танып, дыбысты әбден ажыратып,
одан буын құрап оқи алмай жатқан ... ... ... ... ... қате ... және сөйлем соңындағы
таныс белгісіне қарай ... ... ... оқи ... яғни ... ... лайықты үнді құбылтып шығара алмау сиақты қателер, біріншіден,
мұғалімнің күнделікті ... ... аз ... ... ... ... ... сабағымен байланыстылық жеткіліксіз болуынан.
1. Бір буынды не бір сөзді оқушьшың неліктеп ... ... ... ... ... ... ... қадағалап,
қайталанған жағдайда "кітабыңа қарашы, оқыған сөзің ... неше ... ... ... ... ... ... ескерту жасап отыруды ескертеді.
Мұғалімнен үнемі, үздіксіз естіген оқушы енді оны ... ... №2,3 етіп ... ... түрі ... ... ... қарап отырғанда, ... оқып ... ... ... ... ... ... қайта оқуын талап ету ... ... ... қазақ тілі грамматикасынан алған біліміне
сүйеніп, сөйлемдегі сөздердің қатынасы, байланысы дегендерді ... ... ... ... ... шылау сәздердің үстеме үтеме ... ... ... ... сөз ... ... оның мәнін практикалық жолмен
түсіндіру арқылы дұрыс оқылуын талап етуге болады. Оған қоса ... ... ... ... ... ... де ... Әріптердің дыбыстық ұқсастығын ажырата алмау, әліппе кезеңіндегі
жаттығу жұмыстарының тианақты болмағандығынан: бұл қатені болдырмау ... ... ... ... ... ... ету қажет. Жалпы
оқушы оқу кезінде қате жіберсе, қайталап ... , ... қоя ... ... ... түсіндіру, дыбыстық, буынға талдату, кейде
хормен қосылып айтқызу ... ... ... дер кезінде түзетіп
отырудың нәтижесінде дұрыс оқуға жаттықтыруға болады.
Саналы түрде түсініп оқу.
Оқушы оқылған материалдардың мазмұнын салалы түде ... ... ... оқушыда белгілі бір икемділік өмір , зат, ... ... ... ... ... ... ... болады; сол оқылғанның мазмұнын
түгел меңгеріп, ондағы негізгі ой тірегін анықтап алады; оқылған ... ... оның ... болу ... ол ... суреттелген
адамдардың іс-әрекетін, оның болу себебін және ... ... ... қарым-қатынасын анықтай алады. Тұтас текстің жеке бір ... ... не ... ... ... ... ... тілдің мәнерлігін
тыныс белгілеріне, түрлі көркемдегіш сөздердің ... ... сөз, ... мазмұнға лайықты дауыс ырғағын келтіруін анықтай
алатын болады; сол ... ... ... ... ... бағалай
алатын, ескіден жаңаны ажырата алатын болады. Болашақ қоғам, әділдік қоғамы
... ... ... ... іске ұмтылыу паида болады .
Оқуға жаттығудың алғашқы сатысында оңай тексті оқып, оның ... ... ... ... ... ... ... беруден
әлдеқайда қиын. Өйткені ауызша айтылған сөзді қабылдау кезінде бала ... ... ... ... көңіл бөледі.Айтылудағы дауыс
интонациасын аңғарады. ... бәрі ... ... ... ... Ал ... оқып ... айтуда бұл айтылғандар жоқ. Демек мұның
өзі оқушының ұғуын қиындатады.Тексте берілген әрбір сөйлемдегі оны ... үшін ... жеке ... мағынасын жете түсініп оқу керек. Сондай-
ақ оқушылардың сөздік ... аз ... да ... ... ... ... ... аз да болса тәжірибесі болмаса, ... ... , ... ... ... түсіну қиын болады. Баланың
неғұрлым айналасындағы өмірден естігені, көргені көп болса, ...... ... ... ... оның ... ... жетіле
түседі.Сондықтан мұғалім оқушының саналы ... ... ... ... ... ерекше сезінуі керек. Ілгері ... ... үшін және ... ... оны ... меңгеруі үшін
оның алғашқы оқыған сөзінен бастап ... ... ... ... ойды,
сөйлемдегі сөздердің байланысын, текстегі негізгі ой бағытын ... ... бұл ... іске асыру үшін , әр бір жеке сабақ жоспарын
жасағанда ойланып, саналы түрде ... ... ... жаттығу түрін
таңдай білуі керек. Олар :кіріспе, әңгіме, сөздік жұмысы, сурет салғызу,
жоспар құру, ... ... ... қорытынды сабақ
ұйымдастырылуы, буынға бөліп оқу, пәнаралық ... ... ... ... ... шығарма жаздыру, көрнекіліктерді пайдалану,
экскурсияға шығу, тескпен жұмыс істеу. сондай-ақ, текстегі сөздердің тура
және ауыспалы мағынада ... ... ... ... орын берілуі
керек.
Оқушыға әрбір жеке сөзді түсіндіріп, ол сөздің мағынасын ашу үшін
мұғалімнің ойланып ... ... да мәні зор. ... ... ... ... ... тиянақты болуы керек. Бұл тұста ... ойды ашу ... жеке ... ... ... қатар мәнерлеп
оқуға үйрету мақсатымен де үштасып жатыр. Бірақ ол ... ... ... ... ... ... мақсатында беріліп отыр. Осы ауыспалы
мағынаны (кекету, сықақтау, жазғыру) оқушыға жеке түсіндіру ... ... ... ... оқу ... ... ырғағынан, түр, пішін, кейіп
келтіру, түс өзгерту арқылы да ... ... ... Жоғарыда
айтылғандай сөздік жұмысын жүргізуде Түсініксіз сөз бар ма? Ол мынадай сөз
деген қысқа 2-3 ... ... ... ... ... оқығалы
отырған материалдың жанрлық жағын ескере (өлең, қара сөз, әңгіме, ертегі
т.б.) отырып, тексте ... — бір ... ... ... қалуына жол
бермеуі керек. Текстегі түсініксіз сөзді ... ... ... ... ... ... бірде түсініксіз сөзді түсінікті мағыналас екінші
сөзбен ... ... ... ... ... ... сұрақтар
беру арқылы, кейде жекесөздің мағынасын ... ... ... ... ... ... түсіндіріп отырғанда тұтас тексті саналы түсіруге
жол ашады.
Оқылған тексті саналы түрде меңгерудің бір ...... ... ... ... байқағанын, естігенін, оқығанымен ұштастыра
білуі керек. ... оқу ... ... байланыстыра оқытуды кіріспе әңгіме
кезінде іске асыруға болады.
Кіріспе әңгімені өткізу барысында сабақ мерзімін ... ... ... бөлу керек. Қазіргі мектеп тәжірибесінде кіріспе әңгімені текст
бойынша өткізу кездеседі. Ол дұрыс емес. Оқылатын текске ... ... пе ... ... қолданған жөн.
Айталық, бала кейде өз өміріне тұтасып кеткен таныс тақырыптарды,
күнделікті өзі араласып, ... ... ... ... мен ... ... ... Мұндайда ол оқиғаның ішінде көңіл аударарлық нәрсе
бар деп тапса, мұғалімнің қолданар әдіс, тәсілі кіріспе ... ... ... ... ... ... ... болса, әлдеқайда тиімді болар еді. Кейде
оқушы оқыған тақырып таныс, үнемі құлағына шалынып жүрген болуы мүмкін.
Сонымен ... онда ... ... ... ұғым ... да мүмкін. Мысалы,
Отан туралы бала көп естиді. Сондай бола тұра "Отан" күшті, ... ... күш иесі ... мейлінше түсіне бермейді. Сондықтан
оқушының өз түсінігіне сүйене отырып, кіріспе әңгіме өткізудің пайдасы зор.
Оқушының оқылатын тексті дұрыс қабылдап, оның ... ... ... ... ... жұмыс түрінде экскурсияны да пайдалануға болады.
Экскурсия оқуағы жыл мезгіліне байланысты берілген материалдар ... ... ... ... ... ... оқушының экскурсия кезінде
көріп, білгенін есте ... ... оқу ... ... толық
меңгеруге ерекше көмектеседі. Экскурсия кезіндегі оқушының сезім
органдарының қатынасу ... есту т.б.) ... ... әсер ... ... ұлы ... ... "Егер де педагог баланың есінде бірдемені
берік қалдыруда көздейтін болса, ол көз, құлақ, дауыс, бұлшық ет ... ... ... ... ... иіс және дәм ... де есте
сақтап қалу актысына көбірек қатыстыруға тырысуы керек — дей ... - ... ... ... ... осылайша ұштаса қатысуы арқасында сіз
нағыз еріншек есті айтқакныңызға көндіре аласыз" — деген ... ... күн ... арнайы дайындалу керек, ол сонда ғана
нәтижелі болады. Ол дайындық былай болуы тиіс: экскурсияға шығу ... оның ... ... ... Содан кейін экскурсия тиімді өту
үшін мұғалім (қандай бағытта әңгімелесудің мақсаты неге назар ... ... т.б.) ... ... ... оқушы тарапынан қандай әзірлік
(далада оқылатын, жатқа айтылатын өлең, қара сөз, ... ... ... қалам т.б.) керек екенін анықтап, оқушыларға күні бұрын ескертіледі.
Экскурсияны мынадай тақырыптарда өткіәзуге болады:
Жыл мерзімдеріне байланысты табиғатқа ... ... ... ... ... экскурсия (мал фермасы, қырман, егістік басы,
овощ, жеміс жинау т.б.); қаламен таныстыру (транспорт, көрнекті орындар,
кинотеатр, ... ... ... ... оқушылардың көрген, байқағандарын еске
түсіріп, оны шығарма етіп жазып беруі ... ... ... бір ... ... қажеттілігіне қарай бірнеше күн ... ... ... ол ... ... ... ойын ... және текстің
мазмұнын саналы түсініп оқуына көмектеседі.
Бастауыш мектеп оқушыларының оқуын жетілдіре ... ... ... ... ... тиімді әдіс — пән аралық байланысты пайдалану.
Ана тілінің методикасының негізін ... ... "Ана ... меңгермеген бала тарихты, географияны, жаратылыс ғылымдарын және
математиканы үйренген кезде, тесрияны немесе математикалық бір ... ... ... бере алмай, дәл осындай күйғе ұшырайды", - деген болса,
осының өзінен ана ... ... ... үшін ... яғни ... ... пәндердің кері ықпалы бар деген үғымды аңғаруға болады. Ана тілі
оқулығында берілген текстердегі оқушылардың түсініп ... ...... ... ... — оны табиғаттану пәнімен байланыстырып оқыту,
өйткені бұл пәндердің ... ... ... ... ... — ақ ана ... қазақ тілі пәнімен байланыстыр оқытудың да
тексті түсініп оқуға тигізетін пайдасы мол. Бұл ... жеке ... мен ... ... ... ... оқу ... жан — жақты жетілдіріп, қалыптастыру үшін
тексті бірнеше қайтара оқу негізгі шарт. ... ... ... ... үшін текспен жүргізілетін жұмысты түрлендіріп, қайталап ... ... ... ... Осы айтылған бағыттағы бір тиімді жұмыс
түрі — тексті бөлікке ... сол ... ... ат ... жаттықтыру. Бұл
жұмыс түрін бірте-бірте күрделендіріп, III класта өз бетемен жоспар ... ... ... ... ... III класта "Көктем" деген
білім ... ... ... неге ашуланады" тексін оқығанда оны бөлімге
бөлгізіп, әр бөлімге оқушылардың өздеріне ат қойғызу ... Ол үшін ... ... ... ... онда не ... ... жөнінде сұрақ-жауап
арқылы талдаған соң, мұғалім текстің "бірінші бөлімі осы ... ... ... ... де, сол бөлімді оқушылар мұқйят оқып шығып, ат ... ... ... Оған ... ... Осылайша бірінші бөлімді, ... ... т.б. ... ... жұмыс жүргізеді. Әр-бір бөлімнің
аттарын мұғалім тақтаға жазып қойып, соның ... ең ... ... сай ... ... дегенді талқыға салып, 6 бөлімге бөліп, оларды
мынадай тақырыптарға бөледі:
1. Алмабектің ағаш отырғызуы.
2. Ағаштың халінің нашарлауы.
3. Самал желдің хабары.
4. ... ... ... ... ағаштарды күтуі.
6. Ағаштар алмабекке риза болды.
Оқушыларға осындай тапсырма беріп, оны ... ... ... кезде барлық пән бойынша қайта жасалынып отырған программаның
негізгі принципі - ... ... ... ... яғни ... ... ... тиіс. Оқу сабағында уақыттың көбі текспен жұмыс ... ... ... ... ... қайталап оқуға жұмсалу керектігі ... ... ... білімдік және тәрбиелік мәнін арттыру үшін
мұғалімдер ... ... ... ... олардың ой-өрісін
дамытуға іскерлігін арттыруға мүмкіндік беру ... ... ... ... ... тақырыптар бойынша өтілетін қорытынды
сабақтар бойынша өтілетін қорытынды сабақтардың мәні зор. Бастауыш ... ... ... ... ... ... байланысты
болғандықтан, оқушылардан нені белгісі келгендігін даралап, нақтылап талап
ету оқушы талабының дұрыс болуына жол ... оның ... ... ... ... ... ... саналы түрде түсініп оқуға ... ... ... барлық класында текспен жүгізілген әр түрлі
жүиелі жұмыс ... ... ... ғана іске ... ... ... кіріспе әңгіме, экскурсия, ... ... ... ... ... ат қою, түгел айту, қысқартып айту, текстен ... ... айту т.б., ... ... сұрақ пен тапсырмаларды
түрлендіру, қорытынды сабақта мәнерлі оқуын қалыптастыру жаттығуларын
жүргізу. Мұғалім әрбір оқу ... ... ... ... кезінде осы
жұмыстардың қай түрі оқылғалы отырған текстің мазмұнына, жанрлық түріне,
қолдануға болады дегенді күн ... ... ... ғана ... ... ... ... қалыптастырады.
Мәнерлеп оқу
Бастауыш мектеп оқушыларының дұрыс ... ... ... ... бірі — ... ... ... мәнерлеп оқу болып
табылады.
Мәнерлеп оқу — екінші ... ... ... ... ... дұрыс,
сөздерді бұзбай, сөз қалдырмай, сөз аяғын бұзбай, әрбір сөзді анық, ... ... атап ... ... ... негізгі ой тірегін анықтап алмай,
оқығандағы мақсат айқын болмайынша бір де бір ... ... оқу ... ... ... ... оны мәдениетті сөйлеуге үйрете
алмаймыз.ал мәдениетті сөйлеу дегеніміз "сөйлеудегі, жазудағы тіл ... ... ... ... ... ... үйрету". Осы үйрету
бастауыш мектептен басталады. Бастауыш мектептегі мәнерлеп оқуға арналған
оқу түрлерін әліппе кезеңінің өзінде ... ... ... мектеп есігін
ашқаннан бастап оқыған сөзінің, сөйлемінің ... ... ... ... Сол ... түрлері мәнерлеп оқуға жол ашып отырады.
Солай бола тұра мұғалімдер бірінші класс оқушыларына ... ... ... ... ... түгіл, хат танытып алайық деген теріс түсінікте
жүреді. Ал шындығында сол ... ашу ... әріп ... арналған бірнеше
сабақтан соң, сөздерді, кейінірек ... оқып ... ... жеке ... ... оқу ... ... оқушыларды тек оқып
шыққанына ... оның ... ... ... ... Яғни ... оқып тұрған сөзін, сөйлемін өзі түсініп тұр ... ... егер ... ... ... қосымша түсіндіреді. Осы
түсініктен соң оқушының берілген сөзді, сөйлемді, не текстті үстірт оқымай,
оны ... ... оқуы — ... ... ... етіп ... жұмысы.
Әліппе кезеңінің өзінде әрбір жеке сөзді, сөйлемдердің оқу ... ... ... Оған қоса қазақ тіліндегі дыбыстардың дауысты,
дауыссыз, дауыстылардың өзінің ашық, қысаң болып ... ал ... ұяң, ... ... ... ... мектепке жаңа келген жас баланың
олардың ... ... ... үшін артикуляциялық гимнастиканың жиі
жүргізілуі қажет. Қазақ алфавитіндегі әріптердің дұрыс, анық ... ... ... ... ауыз қуысындағы тіл, ерін, тіс, жақтарына
жаттықтыру жұмыстарын ... ... ... ... төмендегідей таблицаларды пайдалануға болады: 1-таблица
|ән, |нан, |ен, |он, |өн ... |ет, |от, |ат, |өт ... ... ... ... тос, төс, бас, ... ... сұр ... Сордан ұшты құрт шымшып.
Бұл таблица бойынша оқығанда әуелі бояу, ... ... ... ету ... Оқушылар мұндай
жаттығуларды қызыға ықыласпен орындайды. ... ... ... ... ... ... ... бірде жайылуы, бірде сүйреленуі
сияқты процестердің тез ... ... ... ... ... түрлері
әліппе кезеңіндегіден өзгеше болуы керек. ... жас ... ... ... өлең текстерін пайдалану да орынды. Тек ... ... ... айтылуындағы ерекшеліктер оқу кезінде сөйлеу
аппараттарын жаттықтыруға көбірек ... ... дем алуы мен дем ... ... жөн. ... ... ... тура және ауыспалы мағынасы
болатындығын және оны оқушылардың дұрыс түсуін ... ... ... ... ... сөздердің мұндай тура және ... ... ... ... эмоционалдық ұғымының болатындығын да айта кету қажет.
Мысалы, 1-кластың оқу кітабында "Қошақан" ... өлең бар. осы ... ... ... ... үшін ... синоним сөздерді айтумен
тынады.
Қой бөбегі — қошақан,
Қиянатты ... ... ... ... ... ... ... секіру деген синоним арқылы түсіндіру жеткіліксіз.
Бұл екі сөздің дебастапқы төркіні бір болғанымен, екеуінің мағыналық мәні
бір емес. ... ... ... жағымсыз мәні бар дағ секіру деген сөзде
ондай мағыналық мән жоқ.Сондықтан оқушының мәнерлеп оқи ... ... үшін ... ... ... ... көру ... білдіруді
секеңдеуді деген сөзді жағымсыз қылығы жоқ ... ... ... яғни бұл ... ... ... ... анықтау қажет.
Осылайша сөздің нақты, ауыспалы, қосалқы, ... ... ... ... ... етіп ... ғана оның ... оқылуына
мүмкіндік болалады.
Қандай болмасын текстің мазмұнын түсініп, ондай ... ... үшін және ... ... ету үшін ... ... ... дауыс
ырғағы мен мәнерінің де зор маңызы бар.
Дауыстап оқығанда сол оқылып отырған ... ... ... ... ... ... ырғағынан, шыққан үннен аңғарылып тұруға тиіс. Ал,
екінші жағынан, оқушы өзінің сол дауыстап оқуы ... ... ... көркем
шығарманың авторы мен тыңдаушысы арасындаға қарым-қатынасты жүзеге асырушы
міндетін атқарады. Жазушы белгілі бір шығарма ... ... әр ... әр ... ... ... өз ... айтып, ойын білдірсе
және сол арқылы оқушысына әсер ету ... ... ал оны ... ... жазушының мақсатын тыңдаушыға дауыстап оқуы, даус ... ... ... ... ... да оқып тұрған адам өзіне жүктелетін міндетті дұрыс
орындау үшін қандай тексті оқыса да, сол ... ... ... ... ... ... мақсатын өзі дұрыс түсініп, тыңдаушыға
дұрыс жеткізуі керек.
Әрине, көркем әдебиет шығармаларындағы түрлі суреттеулер ... ... ... ... ... ... ... кейіпкерлер
жөніндегі жазушы ойы мен оқырманның ойының мүлтіксіз бір жер ден шығуы
мүмкін емес. өйткені, адамдардың іс-тәжірибесі, өмір ... ... ... ... оны ... ... ... деуге болмайды. Әсіресе,
мектеп балаларының көркем шығармаларды түсінуде автор ... ... ... ... ... ... өмір ... білімі, түсінігі
өте азг сондықтан олардың ойы, түсінігі автордың ойымен тепе — тең ... ... бола ... де ... ... ... шығарманы
оқығанда, мектеп баласының да ... ... ... ... Сол
түсінігімен ол өзінің тыңдаушысына әсер етуге ұмтылады.
Шығарманы дұрыс түсіну, сол арқылы тыңдаушыға дұрыс әсер ету дегеніміз
... ең ... ... негізгі идеясын түсіну, соны білу. Екіншіден,
сол шығармада айтылғандарды жүрекпен сезіну, көз алдына келтіріп елестету.
Үшіншіден, сол өзі меңгерген түсінігін тыңдаушыға ... ... ... ... ... оқиғаны, әрбір суреттеуді, әрбір
фактіні дұрыс түсініп, дұрыс бағалауын қамтамасыз етеді. Міне, осы айтылған
үш талап ... ... ... мәнерлеп оқуды игерді деуге болады. Бұл
талаптардың орындалуы, әсіресе бастауыш мектепте мұғалім ... ... ... ... ... Ол үшін ... оқуға үйретуге керекті
жағдайларды және мәнерлеп оқудың іске асырылуына керекті құралдарын мұғалім
өзі жақсы біліп, олардың дұрыс орындалуын үнемі ... ... ... ... ... қажетті құралдардың әрқайсысына
жеке-жеке тоқталайық:
1. Логикалық екпін — мағына жағынан мәні ... ... ... ... ... ... сөз оқылғанда басқа
сөздерден өзгешерек, өзі ие болып тұрған мәнін аңғартарлық
дауыстың болуын ... ... мен ғой ... жайыңды
ойлайтын — деген сөйлемде ерекше мәнге ие болып тұрған сөз
- мен ғой. Бұл сөз ... ... ... ... ... сол арқылы ... ... ... ... ... өзі ... ... аударуды
тілейді.
2. Екінші бір мәнерлеп оқуға үйретудегі керекті құрал —
паузаның (кідірістің) орынды болуы. Паузалар әртүрлі ... ... ... белгілеріне байланысты және тыныс белгісіне
байланыссыз паузалар да болады. Тыныс белгісіне ... ... ... ауыр бола ... ... грамматика сабағы программа талабына сай
әр класта өтілетін тыныс белгілері жөніндегі түсінікті бере отырып, олардың
оқылуына қойылатын талаптардың болуымен қоса ... ... ... ... да ... бола ... ... кідіріс жай болса, бірде ұзақ,
енді бірде одан да ұзағырақ болуы мүмкін. Мұны бастауыш мектеп ... ... ... сол арқылы бүтін текстердің мағыналық
қасиетін ашу, ... ... ... ... ... ... үш түрлі: грамматикалық, логикалық, психологиялық. Грамматикалық
пауза тыныс белгілеріне ... ... ... ... ... оқылып
отырған сөйлемдегі мағынаны айқындаудғы маңызы зор. Сөздердің немесе ... ... ... ... ой ... сазын бере айтылуы.
Мысалы: орманда өсетін ағаштар екі топқа бөлінеді: бірінші ... ... ... ...... ... ... топқа деген сөздерден
соң ешбір тыныс болмаса да, кідіріс керек болып түр. Бүл - ... ...... ... көңіл күйдің бірінен екінші
түрге ауысқанда қажет. Баланы оқығанда психологиалық пауза ... ... үшін II — ... ... Қ. Сатыбалдинның "Алтын күз"
өлеңі өте қолайлы. Өйткені бұл өлеңде әрбір пікір яғни күйі ... ... ... т.б. ... жеке ... ... ... тұр. Бастан — аяқ өлеңде
7 психологиалық пауза бар. ... ... ... ... ... ғана ... ... автор сөзінен кейін, төртінші пауза - Асан сөзінен, бесінші
пауза Досан сөзінен соң, алтыншы пауза автор сөзінен ... ... ... ... ... ... сөзінен соң келеді.
3. Мәнерлеп оқуға үйретудегі тағы бір керкті нәрсе — оқу ... ... Егер тез, ... ... жолы осы депг қандай шығарманы
оқыса да, сөздерді бір-бірінен ажырата ... ... ... ... ... ... құлаққа жағымсыз естіледі. Сонымен
қатар, тым сылбыр, баяу оқу да сөздердің және ... ... ... дауыстың дұрыс шығуына, жақсы естілуіне де кемістік келтіреді.
Сондықтан тексті оқығанда оқушыны ... ... және тем ... оқудан сақтандырып отыруы керек.
Білім алу ақыл — ой қызметі арқылы ... ... Олай ... ... ... ... ойлау қабілеті дамытуға назар аударып отыруға
тиіс.
Білім беру сабақ барысында мұғалінің тікелей басшылығымен жүзеге
асырылады. Мұғалім оқу ... ... ... ... ... сөзі сабақта әр түрлі көрнекі құралдарды ... ... ... ... бәрі ... мағлұмат, түсінік беру
ғана. Өйткені түсіндіргенді, көрсеткенді оқушы естиді, ... - ... Ал ... ... әдетте, тез ұмытылады. ... ... ... ... іс ... пайдалана білу керек. Ол үшін
оқушыны өздігінен жұмыс істей білуге ... ... ... "Сөйлем бас
әріптен басталып, ондағы жеке сөздер бір-бірінен ... ... ... леп белгілері) қойылады," деген ережені
меңгеру үшін ... бір ... ... ... ... іс жүзінде қолма-
қол орындау керек. Мұны өздіғінен орындай білушішілік деп атайды. Оның өзі
де ... мен ... ... ... бірден тұрақталып,
қалыптаспайды, жаттығулар жасау ... ... ... ... ... ... Соның нәтижесінде оқушы алған
білімін іс жүзінде еркін найдалана алатын болады. Оқытудың ... да ... ... білім алу ақыл — ой қызметі арқылы жүзеге асады. Олай
болса, оқыту барысында мұғалім оқушылардың ойлау ... ... ... ... ... беру ... барысында мұғалімнің тікелей басшылығымен жүзеге
асырылады. Мұғалім оқу ... ... ... ... Ал
мұғалім сөзі сабақта әр түрлі көрнекі құралдары ... ... ... ... бәрі мұғалімге мағлұмат, түсінік беру ғана. Өйткені
түсіндіргенді, көрсеткенді оқушы естиді, көреді — ... ... ... білім, әдетте, тез ұмытылады. Сондықтан алған білімді түрақтандырып
бекіту, іс жүзінде пайдалана білу керек. Ол үшін оқушыны ... ... ... ... ... ... «Сөйлем бас әріптен басталып, ондағы
жеке сөздер бір-бірінен бөлек ... ... ... ... ... ... ... деген ережені меңгеру үшін белгілі бір сөйлемді
жазып, ереже талаптарын іс ... ... ... керек. Мұны өздігінен
орындай білушілік деп атайды. Оның өзі де жаттығу мен қабілетке байланысты.
Икемділік бірден ... ... ... ... арқылы
жетілдіріліп, тұрақтайды. Басқаша айтқанда, машыққа айналады. ... ... ... ... іс ... ... пайдалана алатын болады.
Оқытудың мақсаты да осы.
Пайдаланылган негізгі ... Ы. ... ... ... Ж. Жан ... және ... ... 1926.
3. Аймауытов Ж. Сабақтың ... ... ... ... А. Тіл ... А., 1952.
5. Бегалиев Ғ. Бастауыш мектепте қазақ тілі методикасының
мәселелері. А., 1950.
6. Жұмабаев М. Бастауыш мектепте ана тілін оқыту. ... С. ... ... оқыту методикасы. А., 1991.
Бастауыш мектеп (жинақ). А., 1954.
9. Жазыбаев М., Асқарбаева А., Рахметова С. Бастауыш оқытудың
тиімділігін арттыру. А., ... М. ... ... ... ... Ш. т.б. "Әліппе" оқулығыңа әдістемелік нұскау. 1992-
2000.
Бірінші сыныптағы оқыту. А., 1986.
"Әліппе", "Әліппе серігі", "Жазу үлгілері". А., ... ... ... А., ... тілі" оқулықтарына әдістемелік нүсқаулар. А., 1988-2000.
Асқарбаева А. Сыныптан тыс оқу. А., 1986.
ӘбікәрімоваТ. Тексті талдау ... ... К. Кіші ... оқушылардың оқу дағдысын
қалыптастыру. А., 1999.
Бастауыш мектептегі қазақ тілі методикасы (жинақ), А., 1988.
20. ... Р. ... ... мен ... ... ... Уәйісова Г., Жұмабаева Ә., "Қазақ тілі" оқулықтары. (23А
1. сынып)А., 1998-2000.
2. "Қазақ тілі" оқулықтарына әдістемелік нұсқаулар (2, 3, 4 ... ... Б. ... материалдар, А., 1999.
Педагогическая энциклопедия. М., 1964.
Российская педагогическая энциклопедия. М., 2001.
Жиенбаев С, Қазақ тілі методикасы. 1940-1946.
7. Байқуатова О. ... ... ... ... А., ... Ә. Жаңа ... ... оқу-жүйесі. А., 1946.
9. Сарыбаев Ш.Х. Қазақ тілі методикасының кейбір ... ... С. ... тілін оқыту әдістемесі. А., 1987ж.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 33 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ағылшын тілін оқытудағы модульдік оқыту әдісі (2)31 бет
Жаңа туған сәби өлігіне сот-медициналық сараптама64 бет
Азаматтық іс жүргізудегі құқықтық қатынастар3 бет
Іс жүргізудегі ақпараттық жүйені қолдану23 бет
Азаматтық iс жүргiзудегi дәлелдеменiң түсiнiгi мен топтастырылуы29 бет
Азаматтық iс жүргiзудегi сот бұйрығы32 бет
Азаматтық іс жүргізудегі адвокат қызметінің құқықтық мәселелері81 бет
Азаматтық іс жүргізудегі диспозитивтік қағида: түсінігі және мәні5 бет
Азаматтық іс жүргізудегі дәлелдемелер73 бет
Азаматтық іс жүргізудегі дәлелдеу және дәлелдемелер мәселелері58 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь