Қазіргі таңдағы экология ғылымының құрылымы

1. Экология туралы негізгі түсініктер.
2. Экология пәні және оның құрылымы.
3. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Экология деген сөз, қазіргі күні көпшілікке белгілі және өте көп қолданылып жүр. ХХ-ғасырдьң басында бұл сөзді тек ғалым-экологгар ғана білсе, ал осы ғасырдың екінші жартысында, кең ауқымды экологиялық кризистердің ылаңы көрініп, қоршаған ортаның ластануы өрбуіне байла-нысты, бұл сөзді КӨПШІІЛІК күнделікті естіл жүр.
Экология деген сөз көп қолданылып, көп айтыльп жүргенімен, осы сөздің толық мәнісін түсінетін адамдар бүгінгі күні өте аз.
1. "Экология" оқулығы. Бозтатаева Г.Т. – Алматы, 2002
2. "Дүние" журналы.- Алматы.-N2,2002
3. "Экология" оқулығы..- Ростов на Дону,2002
4. "Экология" оқулығы.В.К. Коробкин, А.В.Передельский.-2002
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университеті
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. СОӨЖ
.
Тақырыбы: Қазіргі таңдағы экология ғылымының ... ... ... ... ... ... ... туралы негізгі түсініктер.
2. Экология пәні және оның құрылымы.
3. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
Экология туралы негізгі түсініктер.
Экология ... сөз, ... күні ... ... және өте ... жүр. ХХ-ғасырдьң басында бұл сөзді тек ғалым-экологгар ғана
білсе, ал осы ... ... ... кең ... экологиялық
кризистердің ылаңы көрініп, қоршаған ортаның ластануы өрбуіне байла-нысты,
бұл сөзді көпшіілік ... ... ... ... сөз көп қолданылып, көп айтыльп жүргенімен, осы сөздің
толық мәнісін ... ... ... күні өте аз. Тіптен экология
ғылымыньң анықтамалары да өте көп. Көпшілік жағдайда, экология ғылымын ... мен ... ... ... туралы ілім деген
анықтамалар айтылып жүр. ... ... ... ... ...
тұратын жер, үй, ал "логос" (logos)-ғылым, оқу деген мағынаны бідіреді.
Егер, ... ... ... ... — тұратын жер, тіршілік мекені,
ортасы туралы "ғылым" деген түсінікті ... Үй, ... жер ... мөлшері, табиғаттың кішкене кеңістігінен, материкке, онан әрі -
биосфераға ұласуы мүмкін. "Экология" ... 1866 жылы ... ... ... ... рет ендірген. Қазіргі күндері экология ғылымы табиғи
байлықтарды үнемді пайдалану, қоршаған ортаның ластануы және оны ... ... ... ... қарастырып жүр.
XХ-ғасырдың орта кезіне дейін қоршаған ортаның ластануына адамзат
көңіл бөлмеді. Адамзат ... ... ... және топырақтарды әр
түрлі іс-әрекеттерімен бүлдіре отырып, оған ... мән ... ... ... ... ... "Біз табиғатты өзімізге бағындыруымыз
керек" деген де ... ... адам ... игере отырып, әр түрлі
жетістіктерге ... те ... ... ... ... пайдалана
бастады. Бірақ, екінші жағынан адамдардың табиғатқа деген тәуелділігі де
өсе бастады. Табиғат байлықтарын пайдалану, адамдардың ... ... ... ... ... егер ... тек
көмірсугектерді, мүнайды, көмірді т.с.с. қазба байлықтарды қолданудан ... не ... еді? Бұл ... адам ... ... ... ... оралғанымен бірдей емес пе? Өмір ... ... ... ... ... ... ... жеңістеріміз бола отырып, ол
біздің жеңілісіміз де болып ... ... ... алда ... ... ... ... әлемдік экологиялық кризистердің әсері, адамдарға
үлкен зардаптар әкеліп отыр. ... ... ... ... ... ... ... химия, физика, информатика, есептеу
техникасы және де басқа салалары ... ... ... ... бір-бірімен бірігуі экологиялық апаттарды болжауда және оларды
болдырмауда үлкен мүмкінідіктер туғыза ... бір ... ... ... бір ... болып
есептелінсе, қазіргі биологиялық экология, кешенді негізді ғылымның
(макроэкологияның) бір ... ғана ... ... Экология термині
туралы түсінікке қатысты, әр түрлі көзқарастардың бар екендігін әр уақытта
есте сақтаған ... ... ... ... ... оқу
бағдарламаларын, оқу қадрларын дайындау өте күрделі жұмыстардың бірі болып
отыр. Егер ... ... ... ... осы ... ... ... бір саласы деп есептейді. Тірі мен тірі емес заттар ... ... ... ... ... ... т.б. ... жетістіктермен байланыстыра отырып қарамай зкологияны түсіну мүмкін
еместігі, ... күні ... да анық ... ... орта ... ... — экология, адам мен табиғаттың арасындағы
қарым-қатъшас, екі түрлі жолмен дамуы ... деп ... ... ... ... ... ... тікелей басқаруы негізінде орындалуы тиіс. Табиғат зандылықтарын
ескермей, өз ақылына сеніп технологиялық күштерді қолдана отырып, адам өзін
қожа сезініп, қоршаған ... тірі ... ... ... ... ... ... табиғи орта да пайда болған көп-теген экологиялық проблемалар,
дұрыс ... ... және ... ... деп
есептелінеді. Бірақ, барлық туындаған ... ... бірі ... ... жетілдірілген жаңа технологиялық әдістер
арқылы жойып, табиғаттың өз заңдылықтарымен ... ... ... деп есептейді.
Мұндай көзқарасты — антропоцентрлік технологиялық деп атап жүр. Адам
және олар ... ... ... басшылық жасайды деп есептелінеді.
Көптеген саясаткерлер, экономистер, әкімдер, инженерлер осындай ... ... ... ... ... бойьшша, адам биологиялық түрдің бірі ретінде
қарастырылып, экологияның негізгі заңдылықтарының ... ... ... ... ... оның талаптарын қабылдауы тиіс.
Адам қоғамының дамуы, экология заңдарына ... ... бір ... деп ... ... мен табиғат арасындағы қарым-қатынастың дұрыстығы осы екі
көзқарастың ... ... ... мен айырмашылықтарымен
анықталуы керек сияқты. Осындай стратегия, адамзаттың дамуын ... ... бірі ... ... ... ... - ... өздерінің
экология заңдарын бұзып, жасалып жатқан теріс іс-әрекеттерімен ... ... ... ... ... ... қайта орнына келтіру өте қиын, ал кейбір жағдайда ... ... ... Адамзат табиғат зандарына бағынуға және оларды орындауға міндетті
болуы тиіс. Осының дәлелі ретінде ... ... ... бір ... болады. Кезінде Испания плантаторлары Куба жерінде, таудың ... ... ... ... одан жерді тыңайту үшін қолдануға
қажетті күл алады. Жер иеленушілер ... күл, кофе ... ... жыл ... ... пайда табуға мүмкішпілік береді. Ағашы
жанып кеткен таудың бөктерінде, жиі болып тұратын ... ... ... ... ... құнарлы қабатын жуып кетіп,
бетінде бір тал ағаш жоқ ... ... өзі ... Бұл, ... бұзылған тепе-тендіктің өз орнына қайта келмейтіндігінің бір
дәлелі. Жан-жағы ... ... ... ... ... ... ... жартасы, "экологиялық сауатсыздық әрекетгердің"
ескерткіші болып тұрған ... ... ... кезіңде, технологиялық процестердің
әсерлері өте үлкен мөлшерге жетті, олардың әсері аймақты өлшемнен, әлемдік
мөлшерге өтті. Табиғаттың бір ... ... ... өзгерістің әсері тек
сол жерге ғана ... ... ... алыс ... де ... тигізіп жүр.
Жерде қалыптасқан осы күнге дейін табиғатымызда болған өзгерістер,
тіршіліктің дұрыс ... ... емес ... ... ... Әр ... ... қоршаған ортаны соншалықты өзгертті. Бұл ... ... ... және ... ... ... ... төндіріп
отыр. Химиялық өндірістер өздерінің улы қалдықтарымен ... ... ... суга ... бір ғана ... бүкіл жер шарындағы судағы
тіршілікке жойқын әсерін тигізуде.
Экология пәні және оның ... ... ... ғылымының аныктамасы және экология
пәнінің құрылымы ... ... әр ... ... ... ... ... қалыптасқан пікірлер жоқ. Көп жағдайда "Жалпы экология" ... ... ... ... ... ... негізгі басты мақсаты – биосферадағы тұрақтылықты
сақтау. Биосферадағы тепе-тендікті ... ... ... ... ... ала ... алу, оның себептерін анықтау және білу. Табиғат
зандарын біле отырып, табиғаттағы ... ... ... әр ... ... ... ... үйлестіре отырып,
антропогеңдік экологиялық кризистерді болдырмау өте маңызды. Егер, ... ... ... экология ғылымының анықтамасы түрғысынан —
"организмдердің ... және ... ... ... ... онда біз ... көрсетілген экологиялық проблемаларды шеше
алмаймыз.
Негізінде экология ғылымы — экологияға байланысты ... ... ... ... себептен экология пәнінің негізі — ол ... ... ... ... ... ... Олар биосферадағы
организмдер арасындағы тепе-теңдік, химиялық элементтердің, ... ... ... ... және
гидросферадағы тепе-теңдіктер, жердің рельефіндегі тепе-тендігі және с.с.
Биосферада қалыптасқан тепе-теңдік ... ... ... ... деп ... ... ол солай да.
Мысалы, бір көлдегі тепе-тенділікті қарастырайық. Көлдің суыньң құрамындағы
химиялық ... ... әр ... ... ... белгілі бір
калыпта болуы тиіс. Белгілі бір ... ... ... оның
қосылыстарының мөлшері белгілі қалыптасқан мөлшерден ауытқымауы керек.
Олардың ... күрт ... ... тепе-теңдік сақталған. Ал егер,
белгілі қалыптасқан ... күрт ... ... ... ... басқа өзгерістер байқалуы тиіс. Көлде балықтардың,
басқа да тіршілік иелерінің, өсімдіктердің түрі және ... саны ... ... ... ... ... ... немесе сандарының күрт
өзгеруі, басқа бір тепе-теңдіктердің өзгеруіне байланысты. Мысалы, адам-
дардың ойланбай ... ... ... ... ... өндіріс
қалдықтары қосылып, көддегі судың құрамының күрт өзгеруі байқадды делік.
Бұл - су ... ... ... ... ... мен тірі
организмдердің түрлерінің азаюына немесе қүрып кетуіне немесе олардың ... ... ... ... ... ... көддің құрамындағы
химиялық тепе-теңдіктің бүзылуы, екінші биологиялық ... ... Бұл ... ... немесе ... ... ... ... бүзылып, адам-дардьщ
денсаулығына кері әсерін тигізеді.
Биосферадаеы тепе-теңдіктер, олардың турлері, эволюцияльщ озгерістері ... ... ... ... ... ... маманның ойының дүрыс
қалыптасуына толық мүмкіншілік беруі ке-рек. Сол себептен, ... ... ... ... ... қазіргі күннің талабына сай ... ... ... алу ... Экология пәні — біріншіден
биосфераның құрылымына және қүрамына ... ... онан соң ... болып табылатын ли-тосфера, атмосфера және ... ... ... олардың бір-біріне әсерін қарастырады.
Биосферадағы тепе-тендіктердің бүзылуына ... ... ... ... ... ... газ, қүрылыс, т.с.с),
транспорггың (жерде, суда және ... ... ... ... ... ... түрлері және зымырандар), ауыл шаруаіішлышның (егін, мал) ... ... ... ... ... организмдердің арасындағы
биологиялық негіздегі тепе-теңдіктін бүзылу жоддары мен ... ... және ... ... ... бүзылған тепе-тендік-тердш
организмдерге әсері жан-жақты қарастырылуы керек.
Биосферадағы ... ... ... ... ... түрлі негізгі салалары қарастырады.
Олар:
— жаллы теориялық экология;
— биологиялық экология;
— қодданбалы немесе инженерлік экология;
— геологиялық экология;
— адам ... және ... ... ... ... ... микроорга-низмдер экологиясы
жатады. Ал, қолданбалы (инженерлік) экологияға: транспорт, энергетика,
химия, ... ... ... газ, ... ауыл ... ... Әрине, экологияның барлық салалары өзара бір-бірімен
тікелей байланысты.
Экология пәнінің қүрылымына, биосферадағы тепе-тендіктің бузылмауына
негіз болатын, ... ала ... және ... ... мүмкіншілік
жасайтын, экологиялық мониторинг және экологиялық сараптама мәселелері ... ... ... ... өз ... тапқан сала — ол экономика
және заң мәселелері. ... ... ... ... заң ... ... ... қатаң қадағаланып отыруы қажет.
Кейін-гі екі мәселені экологияның ... ... ... ... себеігген эколог маман экологияга қа-жетті экономика, заң ... ... ... ... ... - әр түрлі экологиялық білімдерді біріктіре
отырып қарастырады. Экологиялық жүйе-нің жалпы ортақ ... ... ... ... ... болып табылады. Көптеген ... ... өте аз ... жұреді және олар әр түрлі
факторларға тәуелді. Бұл ... ... жай ... ... зерттеуі жет-кіліксіз, сол себептен тәжірибелік жүмыстар жүргізу
қажет. Эксперименттік экология, ғылымның әр ... ... ... ... іске ... ... ... іске асыру,
барлық уақытта мүмкін емес. Сондықтан бүл ... ... ... ... ... ... өндеу де, теория-лық
экологияның негіздерінің бірі болыи саналады.
Биологиялық экология - биосферадағы әр ... ... ... мен ... түрлеріне, көбеюіне, түрлерінің
өзгеруіне, эвошоциялық өз-герістерге, жаңа ... ... ... ... қарастырады. Биологиялық экологияның, жануарлар, өсімдік-тер,
микроорганизмдер ... және т.б. ... ... ... инженерлік экологияны кейде өн-дірістік экология
деп те атап жүр. Өндірістік экология адам-дардың өндірістердегі әр ... ... мен ... және табиғат ... ... ... ... ... ... - ... экономика
түрғысынан қалыптасуы мен ... және ... ... адамдардың
антропогендік әсерін зертгейді. Табиғат ресурстарын үнемді қолданудың
регламенттерін іске ... ... ауыл ... ... ... экологиялық түрғыдан сапасын тексеріп, тепе-теңдігі бұзылған
табиғи ортаны ... ... ... ... ... ... Технологиялық процестерге, қоршаған ортаның ... ... сай ... ... адам өмір ... ... қалыптылығын
сақтайды.
Теологиялық экология — табиғи апаттар (жер сілкінісі, ... ... ... ... ... құлауы) кезіндегі биосферадағы
тепе-теңдіктердің өзгерістерін, олардың жер бетіндегі тіршіліктерге әсерін
қарастырады, және кейінгілердің географиялық ... және ... ... ... ауа ... жер ... ... және түгцы судағы өзгерістерді зерттеп, тундра, тайга, дала, шөл, тау
және де ... жер ... ... (тау, ... ... батпақ,
ойпат, арал) ерекшеліктерін қарастырады. Құрлық, мемлекет, ... ... ...... экология бөліміне
кіреді. Глобальды экология мәселелері, ауқымды ... ... ... және ... ... — қоршаған ортадағы тепе-теңдіктердің
бұзылуының әрбір адамға және қоғамға ... ... ... ... ... ... ... себебі: өркепиетті,
мәдениетті, ақыл-ойы өте жоғары адамдар, табигат өзгерістеріне әр түрлі
жолдармен икемделе алады.
Әлеуметтік ... адам ... бір ... ... Ол жеке адам ... ... (жанүя және басқа ... ... ... ... ... отырған қоршаған ортамен
байланысын қарастырады. Әлеуметтік ... ... ... ... ... мен ... ... болу ерекшеліктері
де жатады.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
1. "Экология" оқулығы. Бозтатаева Г.Т. – Алматы, 2002
2. "Дүние" журналы.- Алматы.-N2,2002
3. ... ... ... на Дону,2002
4. "Экология" оқулығы.В.К. Коробкин, А.В.Передельский.-2002

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Экологияның қалыптасу тарихы мен кезеңдері. Қазіргі таңдағы экология ғылымының құрылымы. Қоршаған ортаны қорғаумен айналысатын халықаралық ұйымдар11 бет
Экологияның қалыптасу тарихы мен кезеңдері. қазіргі таңдағы экология ғылымының құрылымы. қоршаған ортаны қорғаумен айналысатын халықаралық ұйымдар туралы10 бет
Экологияның қалыптасу тарихы мен кезеңдері. Қазіргі таңдағы экология ғылымының құрылымы.Қоршаған ортаны қорғаумен айналысатын халықаралық ұйымдар10 бет
Экологияның қалыптасу тарихы мен кезеңдері.Қазіргі таңдағы экология ғылымының құрылымы. Қоршаған ортаны қорғаумен айналысатын халықаралық ұйымдар8 бет
Жалпы экология175 бет
Елбасымыздың тәуелсіздік жолында баяндалған туындыларын тарихнамалық тұрғыда талдау және осы туындылардың Қазақстандық қоғам және ғылым үшін таңдағы қажеттілігі мен маңызы22 бет
"Жәбірленуші тұлғасының психологиялық анализі"6 бет
«Радиотехника және антенна негіздері» пәні бойынша емтихан сұрақтары14 бет
«Ғылыми зерттеулердің методологиясы» пәнінен дәрістердің қысқаша курсы32 бет
Аристотельдің „саясат” еңбегіндегі саяси көқарастары8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь