Адамның дербес психологиялық қалыптастырудағы тұқымқуалау мен орта факторлары туралы ақпарат

1. Дамыту тұжырымдамасы.
2. Адамның дамуындағы тұқым қуалаушылық рөлі
3. Адамның дербес психологиялық қалыптастырудағы орта факторлары
Адам - өмір дамуының ең жоғарғы деңгейінің көрінісі, қоғамдық еңбек барысының жемісі әрі табиғатпен әлеуметтік болмыс тұтастығын аңдататын тіршілік иесі. Алайда, адам әлеуметтік – тектік мәнге ие болғанымен, ол жалпы табиғат туындысы ретінде – дара адамдық сипаты жағынан жанды мақұлық дүниесінен бөлектенбейді. Дара адам – «homo sapiens» тектілерінің өкілі, адамдық даму нышандарының иесі – нақты адам. Даралық - нақты адамның табиғи және әлеуметтік қабылдаған қайталанбас ерекшеліктері мен қасиеттері «жеке адам» түсінігіне байланысты ең алдымен адамның қоғамдық мәнді сапалары еленеді. Адамның әлеуметтік мәні оның қоғаммен байланысында қалыптасады да көрініс береді . Әрқандай қоғамға орай адамның қасиет, сапа өлшемдері әрқилы келеді. Қоғам социологиясы нақты қоғамның психологиялық типін анықтап отырады. Жеке адам көп сатылы құрылымға ие.
1. Сартаев А., Гильманов М. С22 Жалпы биология: Алматы: "Мектеп" баспасы, 2006. I
2. Жарықбаев Қ. Психология. Алматы: Білім, 1993 – 272 б
3. Гоноболин Ф. Н. Психология. Алматы: Мектеп, 1976 – 232 б
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТІРЛІГІ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ СЕМЕЙ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
ПӘН:ПСИХОГЕНЕТИКА
СӨЖ
ТАҚЫРЫБЫ:Адамның дербес ... ... ... мен орта ... ... ... ... психологиялық қалыптастырудағы тұқымқуалау мен орта факторлары
Жоспар:
1. Дамыту тұжырымдамасы.2. Адамның дамуындағы ... ... ... ... дербес психологиялық қалыптастырудағы орта факторлары
Дамыту тұжырымдамасы.
Адам - өмір ... ең ... ... ... қоғамдық еңбек барысының жемісі әрі табиғатпен әлеуметтік болмыс тұтастығын аңдататын тіршілік иесі. ... адам ... - ... ... ие ... ол ... ... туындысы ретінде - дара адамдық сипаты жағынан жанды мақұлық дүниесінен бөлектенбейді. Дара адам - ... ... ... даму ... иесі - ... ... ... - нақты адамның табиғи және әлеуметтік қабылдаған қайталанбас ерекшеліктері мен қасиеттері түсінігіне байланысты ең алдымен адамның қоғамдық ... ... ... ... ... мәні оның ... байланысында қалыптасады да көрініс береді . Әрқандай қоғамға орай адамның қасиет, сапа өлшемдері әрқилы келеді. ... ... ... ... психологиялық типін анықтап отырады. Жеке адам көп сатылы құрылымға ие. Осындай жеке адам ... ... ең ... да ... деңгейі қажетттік - себеп аймағы - жеке адамның бағыт - бағдарынан, оның қоғамға, басқа тұлғаларға, өзіне ... және ... әрі ... ... ... ... бірге, жеке адам үшін мәнді құбылыс тек оның ұстанған бағыттары ғана емес, оның өз қатынас мүмкіндіктерін іске ... ... де ... ... ие. Ал, бұл өз ... ... іс - ... икемділігіне, оның қабілеті, білімі мен ептілігіне, көңіл - күй, еріктік және ақыл - ой сапаларымен байланысып ... Адам ... ... қабілет, мінез және қызығуларымен келмейді, бұлардың бәрі белгілі табиғи негізде адамның өмір барысында қалыптасады және тұқым қуалайды.Мысалы:Көп ізденген ақынна көп ... ... бала ... ... ... процесі мен ішкі және сыртқы, басқарылатын және басқарылмайтын факторлардың әсерінен оның тұлғасын қалыптастыру - тарауда 1, адам ... атап ... Даму ... ... ... және ... өсу ... болып табылады және туа біткен және жүре пайда қасиеттері барлық сандық және сапалық өзгерістер қамтиды. Физикалық, психикалық және моральдық өтеу ... ... ... Адам ... ... биологиялық түрдегі өкілі, тұлға ретінде адам, адамзат қоғамының мүшесі ретінде адамның талабын бар баланың трансформациясын, биологиялық жеке тұлғаны білдіреді.Адам ... тек ... және туу ... оған тән жылы ... ... азайтылуы мүмкін емес. Даму - ең алдымен органның және адам ... ... ... болып табылады. Бұл өзгерістер, белгілі бір үйде және әлеуметтік ортада оған айналасындағы адамдардың әсер пайда болады.Түрлі ... ... ... ... ойын тән қызметін көрсетіп, жұмыс, оқу-әдістемелік. Бұл іс-шаралар диалог, сондай-ақ оның дамуына ықпал етеді адамдар түрлі, әлеуметтік байланыстарды ... ... алу тап, өз ... ... ... қозғаушы күштері қарапайым физикалық және материалдық қажеттіліктерін, сондай-ең жоғары рухани, адам ... ... ... ... ... және ... қанағаттандыру үшін құралдар мен мүмкіндіктері арасындағы қайшылықтар болып табылады. Бұл қажеттіліктер олардың ... ... үшін ... ... іздеуге, адамдармен қарым-қатынас жасауға шақырды, оларды қанағаттандыруға бағытталған қызмет ... ... Адам ... ... ... байланыстарды құру жүреді және оның тұлғасын қалыптастыру, оның дамуына, оның әлеуметтік мәні әлеуметтік жағын көрсететін.
Адамның дамуындағы тұқым қуалаушылық рөлі ... ... ... ... мен оның ... ... тән сипаттамаларын балаларға ата-анасының беру. Бұл генетика мүмкін организмнің қасиеттері дененің қасиеттері туралы ... ... және ... түрі ... коды ... ... айтады мүмкіндік береді. Мұрагерлік адами даму бағдарламасы ең алдымен адамзаттың жалғасы, сондай-ақ оның жұмыс iстеуiн ... ... ... ... ... ... жүйелерін дамытуды қамтамасыз етеді. Организмнің тұқым қуалайтын сипаттамалары ең алдымен анатомиялық және физиологиялық құрылымы болып ... және ... ... ... тері ... ... шаш, орган, әсіресе жүйке жүйесінің, сондай-ақ адамның түр Makings сияқты адам ... ... ... ... Е. ... талабын, жаяу тік, ойлау мен жұмыс істей білу.
Тұқым қуалау мен ортаның адам ... ... ... дам өмірінің бүкіл өнбойында болады. Алайда организмнің қалыптасу кезеңдерінде: ұрықтың өсіп-өнуі, баланың емшектегі кезінде, ... ... жас ... ... оның ... ... болады. Міне дәл осы кезеңдерде адам тұлғасының қалыптасуы мен дамуы айрықша күшті болады.Тұқым қуалау организмі қандай болуы мүмкін ... ... ... адам екі ... ... да, ... да бір мезгілде бірдей әсер етуі нәтижесінде дамиды. ... ... ... ... екі программасының: биологиялық және әлеуметтік програмалардың әсерінен жүзеге асатыны көпшілік мойындайтын ... ... ... жеке ... ... қасиеттерімен белгілері, сонымен оның генотипі мен ортаның өзара әрекеттесуінің нәтижесі болып табыладыекен, тек қанының группасы, саусақ таңбалары ... ... ... ғана ... әсеріне көнбейді. Сондықтан әрбір адам әрі табиғаттың бөлігі, әрі ... ... ... ... ... таңда ғалымдардың көпшілігі келіседі. Талас пікір тек адамның ақыл-ой қабілеттерін дамытуда тұқым қуалау мен ортаның рөлі ... ... ... ... қарама-қарсы екі пікір бар. Бірі- ақыл-ой қабілеттері ... ... ... ... ... және екіншісі- ақыл-ой қабілеттерінің дамуы әлеуметтік ортаның әсерімен анықталады деген пікір. Оның ... ... ... ... дәл анықтауда айтарлықтай қиын іс екені анықталды. Өйткені адамдардың ақыл-ой қабілеті де алуан ... және ... ... . ... бір адам тамаша шахматшы болғанмен нашар әртіс, ақын, ... және ... ... ... Оған ... ақыл-ой қабілетін анықтау үшін қолданылатын тесті әдістерінің кемшіліктері де аз емес ... атап ... ... зерттеушілер. Атап айтқанда, ақыл-ой коэфицентін анықтағанда әлеуметтік ортаның ... ... ... мен ... алу ... мен ... ... ықыластығы, ұқыптылығы, темпераменті сияқты психологиялық қасиеттері, т.б. мұқият ескерілуі қажет. Зерттеудің нәтижесі зерттеушінің зерттеулішіге қандай сұрақтар қоятынына да ... ... ... ... дәл және ... анықтау айтарлықтай қиын іс. Соған қарамай көптеген елдерде тәуелсіз жүргізілген зерттеу жұмыстарының нәтижелері ақыл-ой қабілеттерінің деңгейі генетикалық тұқым қуалауға да және ... ... ... да ... ... ... биологиялық жағынан тұқым қуалауы туралы әңгіме жасағанда ескеретін жағдай, адамның тек жақсы нышандары ғана ... ... ... ... де көп ... генотиптен тәуелді болады. Мәселен ұрығы бірдей егіздердің біреуі шизофрения ауруымен ауырса, онда екіншісіде сол аурумен 69% ... Егер ... ... 97% кем ... онда бұл ... екіншісінде де болуы да мүмкін. Осы тұрғыдан алғанда, ... ... не ... де ... кем ... ақылы кем балалардың туу проценті жоғары болатыны анықталды медицинада. Өз ата-анасының ақыл-есі дұрыс болғанымен, кейбір кем ақыл балалардың арғы ... ... ... ата-бабасы не әжесі жағында сондай ауру болғаны, ауру солардан тұқым қуалап келгені ... ... ... ... ... ... - ... психологиядағы негізгі мәселе. Индивидуалды айырмашылықтар тұқымқуалаушылық пен орта арасындағы күрделі және көптеген өзара әсерден пайда болатыны белгілі. Тұқымқуалаушылық ... ... ... өмір сүруін қамтамасыз етсе, орта -- өмірдің өзгермелі шарттарына бейімделу мүмкіндігі мен өзгергіштігін қамтамасыз етеді.
Тұқымқуалаушылық эмбрионның ұрықтану ... ата - ... ... ... ... Егер ... баланисровка немесе гендер толық емес болатын болса, дамып келе жатқан ағзада физикалық ... ... ... патология болуы мүмкін. Бірақ, кейбір қарапайым жағдайда да биохимиялық, физиологиялық, психологиялық -- әр ... ... ... ... ... ... тұқымқуалаушылық мінез-құлық вариацияларының кең спектрін ... ... Ал ... ішкі ... соңғы нәтижесі ортаға тәуелді. Осылайша, адамның белсенділігінің ... ... ... және ... ... ... болады, ең бастысы - бұл көріністің мазмұны мен шегін анықтай алу.
Сонымен ... ... ... жоқ ... ... бар ... үлгінің ізімен жүру, акцентуацияның берілуі, мысалы, анасынан баласына суық аналық тәрбиенің салдарынан шизоидты ... ... ... ... ... қалыптасуы). Бұл жағдайларда көбіне бірнеше ұрпақ барысындағы ерекшеліктердің тұрақты көрінуін анықтайды, бірақ генетикалық шегендеусіз белгілейді.
А. ... ... ... мұра шын ... ... орта ... ... тұра алмайды.
, , және түсініктеріне қатысты бірнеше пайымдамалар бар. Тұқымқуалаушылық түрдің тұрақтылығына жауап береді, ... ... ... ... ұшырайды. Сонымен қатар, ортаның әсер ету салдары индивидтің психологиялық бейнесінде біршама тұрақты болуы мүмкін, ... олар ген ... ... ... берілмейді (мысалы, туғанда алған жарақаттың салдарынан бала дамуының бұзылуы).
Даралықтың қалыптасуындағы екі фактордың үлесін түрлі теориялар мен ықпалдар әр түрлі ... ... ... ... әлеуметтік - мәдени детерминацияны таңдауға байланысты келесі теориясылар тобы ... ... ... ... индивидуалдылықтың қалыптасуы алдын ала анықталған туа біткен және ... ... ... ... Даму бұл ... ... ... ашылуы, ал орта әсері өте шектелген. Биогенетикалық бағыт ұлт айырмашылықтарының ... ... ... ілімнің теориялық негізі болып табылады. Бұл бағыттың жақтаушылары Ф. ... мен ... ... ... Ст. Холл ... ... ... (тәжірибе приматын нақтылаушы сексуалды бағыт) алғашында адам таза тақта сияқты болады, ал оның барлық жетістіктері мен ерекшеліктері сыртқы шарттармен ... ... ... позицияны Дж. Локк ұстанған. Бұл теориялар біршама прогрессивті, бірақ олардың кемшілігі - ... ... ... әсер ету ... ... ... Екі факторлы теориялар (екі фактордың конвергенциясы) дамуды туа біткен құрлым мен сыртқы әсердің өзара әрекеттесуінің нәтижесі ретінде түсінді. К. ... В. ... А. Бине ... ... ... жатқызды.
Екі факторлы теорияның негізін қалаушы В. Штерн бір функция жайлы оның ішкі немесе сыртқы екенін сұрауға болмайтынын белгілеген. Бірақ екі ... ... ... де бала ... өтіп ... өзгерістердің енжар мүшесі болып қала береді.
4. Л. С. Выготскийдің жоғары психикалық функциялар туралы ілімі (мәдени - ... ... ... ... ... - адам тәжірибесінің кеңеюінің арқасында екендігін пайымдайды. ... туа ... ... оның даму ... ... табылады, ал орта - оның дамуының бастауы. Бала ересектермен қарым-қатынас жасау және бірлескен іс-әрекет ету нәтижесінде ... ... ... пен ... ... маңыздылығын әртүрлі түрдегі дисперсия себеп мәндерін ... ... ... ... ... Бірақ әрбір белгі қарапайым, бір аллельмен белгіленбеуі мүмкін (доминантты және рецессивтісі гендер жұбы болуы мүмкін). Сонымен қатар, қорытынды ... ... ... әсер ... ... қосындысы ретінде қарастырылмайды, өйткені олар бір уақытта көрініп, өзара әсерлесу арқасында жүйелі тиімділікке әкеледі. Сондықтан психологиялық белгінің генетикалық бақылау ... ... ... психогенетика келесі сұрақтарға жауап алуға ұмтылады: 1. Даралық ... ... ... ... шекте анықтайды (яғни күтілген шектің вариациясы қандай)? 2. Бұл әсердің нақты биологиялық механизмі қандай (хромасомалардың қай ... ... ... шоғырланған)? 3.Гендердің ақуызды өнімі мен нақты фенотипті қандай ... ... 4. ... генетикалық механизмдердің өзгеруіне әсер ететін сыртқы орта факторлары бар ма?
Тұқымқуалаушылық белгісі көрсеткіштер маңыздылығының абсолютті ... ... ... ... ата - ... мен баласының арасындағы көрсеткіштердің корреляциясының болуынан танылады. Зерттеу нәтижесінде биологиялық ата - ана мен ... ... ... ата - ... темпераменттерінің сипаттамаларының арасында ұқсастық табылады делік. Көбіне асырап алған жанұяда балалар жалпы және орта шарттарының айырмашылығын сезеді, соның нәтижесінеде абсолютті ... ... олар ... асырап алған ата - анасына да ... ... ... ... ... ... ... факторы мен ортаны жақтаушылардың арасындағы дискуссия өзінің өткірлігін ... ... ... ... ... ... ... көптеген зерттеулер, ереже бойынша, ортаның немесе тұқымқуалаушылықтың нақты бағасын бере алмайды. Мысалы: 1920 жылдары ... ... ... ... Ф. Гальтонның психогенетикалық зерттеулерінің арқасында биологиялық детерминацияланған сипаттамалар (ми көлемі, басқа ... ... ... ал ... сапа ( ... тест ... ... коэфиценті) ортамен шартталатынына және үлкен айырмашылықтар болатыны анықталды. Оған жанұяның әлеуметтік және экономикалық статусы, туу реті және т.б. әсер ... мен ... ... ... ... облысындағы қазіргі жағдай интеллектуалды қабілеттеріне орта әсерінің екі модельі ... ... ... ... ... пен Маркус былай тұжырымдайды: Бала мен ата - ана қанша уақытты бірге өткізсе, соншалықты үлкен ... ... ... ... ... ... (Экспозиционды модель), яғни бала өзінің интеллектуалды қабілеті жағынан кім көп оны ... ... ... ал егер ата - ... қандайда бір себептермен балаға аз көңіл бөлсе, онда ол апасына немесе тәрбиешісіне ұқсайтын болады. Екінші модельде қарама - ... ... ... мен ... оның ... пәні болып табылатын бала мен туысы арасындағы біршама жоғары корреляцияны бақылауға болады деген. ... ... Яғни ең ... - бала үшін ... автаритет болу керек, сонда оған алыста тұрып әсер етуге ... ал ... ... ... ету міндет емес. Бір - бірін жоққа шығарушы екі ... өмір ... тағы да ... - психологиялық теориялардың көбі тар органикалық сипатта екенін ... ... ал ... ... ... ... қалыптасқан жоқ.
Адам - өмір дамуының ең жоғарғы деңгейінің көрінісі, қоғамдық еңбек барысының жемісі әрі табиғатпен әлеуметтік болмыс тұтастығын аңдататын тіршілік ... ... адам ... - ... ... ие ... ол жалпы табиғат туындысы ретінде - дара адамдық сипаты жағынан жанды мақұлық дүниесінен бөлектенбейді. Дара адам - ... ... ... даму ... иесі - ... ... ... - нақты адамның табиғи және әлеуметтік қабылдаған қайталанбас ерекшеліктері мен қасиеттері түсінігіне ... ең ... ... ... ... ... еленеді. Адамның әлеуметтік мәні оның қоғаммен байланысында қалыптасады да көрініс береді . Әрқандай қоғамға орай адамның қасиет, сапа ... ... ... ... ... нақты қоғамның психологиялық типін анықтап отырады. Жеке адам көп сатылы құрылымға ие. Осындай жеке адам психологиялық ... ең ... да ... ... ... - себеп аймағы - жеке адамның бағыт - бағдарынан, оның қоғамға, ... ... ... ... және ... әрі еңбектік міндеттерінен туындайды. Сонымен бірге, жеке адам үшін мәнді құбылыс тек оның ұстанған бағыттары ғана емес, оның өз ... ... іске ... ... де ... маңызға ие. Ал, бұл өз кезегінде адамның іс - әрекетік икемділігіне, оның қабілеті, білімі мен ептілігіне, көңіл - күй, ... және ақыл - ой ... ... ... Адам ... ... ... мінез және қызығуларымен келмейді, бұлардың бәрі белгілі табиғи негізде адамның өмір барысында қалыптасады және тұқым ... ... ... көп ... ... бала ... ... дербес психологиялық қалыптастырудағы орта факторлары
Орта факторлары дегеніміз - организмге тікелей ... ... әсер ... ... ... ... мен қолайлы жағдайлар жиынтығы. Факторлардың әсер ету қарқыны немесе организмнің тіршілігіне әсер ету деңгейі болады. Әсер етудің үш негізгі деңгейі бар. Олар ... ... және ... ... ... ... әсер етуі мен оған ... реакциясы бірдей болмайды. Сондықтан организм үшін факторлардың бұрыннан қалыптасқан ... ғана ... Ал, ... ... оның ... ... кері әсерін тигізеді. Яғни, әрбір организмге әсер ететін ... ... және ... шегі ... және бір ... ... роль ... Бұл заңдылықты неміс химигі Ю.Либих (1948 ж .) ашқан.
Минимум - организмге әсер ететін факторлардың ең ... ... одан әрі ... ... - ... әсер ... ... ең жоғарғы деңгейі, одан әрі тіршілік тоқтайды.
Оптимум - организмге әсер ететін факторлардың ең қолайлы деңгейі. Бұл ... ... ... ... ... ... ... факторлары және олардың ағзаға әсері.
Тірі ағзаларға экологиялық факторлардың әсер етуші жалпы заңдылықтары:
1.Оптимум Заңы.
2.Әсер ... ... ... ... әсерінің бір жақты болмауы. 3.Өзгергіштік, вариабелділік және түрдің жеке даралардың орта ... ... ... қайтару реакциясының әр түрлі болуы.
4.Әсер етуші әр факторларға түрлер әр түрлі жолдармен бір - ... ... өз ... ... ... ... ... төмендемейді. Әр түрдің өзіндік экологиялық мүмкіншіліктері бар.
6. Факторлардың өзара байланысы.
7. Факторларды шектеу ... ... ... және ағзаның оған адаптациялануын қарастырайық.
Жарық. Күн сәулелерінің спекторының әртүрлі бөліктеріндегі ... ... ... жағдайда әсер етеді.
Көрінетін жарық өсімдіктерге оларда жүретін ... ... үшін ... ... ... ... және ... (фотофобтар) деп бөледі.
Ұзын толқынды ультрокүлгін сәулелерге (УКС) өте белсенділік тән. Олардың көп мөлшері қауіпті, ал аз ... ... ... -- өте ... Олар өте күшті бактерицидті әсер етеді, антирахитік дәрумен Д ... ... ... ... ... ... реакциясы) қамтамасыз етсе, инфрақызыл түсті ұзындығы750 мм.-ге жететін ұзын толқындар ағзаны ... ... ... ... А., Гильманов М. С22 Жалпы биология: Алматы: "Мектеп" баспасы, 2006. I
2. Жарықбаев Қ. ... ... ... 1993 - 272 ... Гоноболин Ф. Н. Психология. Алматы: Мектеп, 1976 - 232 б

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адамның дербес психологиялық қалыптастырудағы тұқымқуалау мен орта факторлары6 бет
Адамның дербес психологиялық қалыптастырудағы тұқымқуалау мен орта факторлары жайлы7 бет
Интеллектіні психогенетикалық зерттеу13 бет
Психогенетиканың генетикалық негіздері туралы мәлімет11 бет
« ОХ Заречное » шарттарында аналық ұядан алынған қара –ала тұқымдарының өнімділік сапасының салыстырмалы көрсеткіштері53 бет
Жастарды отбасылық өмірге дайындаудың физиологиялық және генетикалық негіздері.48 бет
Жеке тұлғаның дамуы, тәрбиесі және қалыптасуында іс - әрекеттің және қарым қатынастың алатын орны38 бет
Онкогенез.Канцерогенез13 бет
Халық шаруашылық маңызы, өсірілетін аудандары, өнімділігі, сорттары17 бет
Экологиялық генетика және фармакогенетика негіздері6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь