Жылқылардың жұқпалы энцефаломиелиті мидың қабынуы және сарыаурудың пайда болуымен өтетін, жылқылардың жіті жұқпалы ауруы

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3 I. Әдебиетке шолу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5
II. Негізгі бөлім
2.1 Ауру туралы жалпы түсінік ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9
2.2 Аурудың этиологиясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..11
2.3 Аурудың патогенезі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .12
2.4 Аурудың патологоанатомиялық өзгерістері ... ... ... ... ... 14
2.5 Ауруды анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
2.6 Емі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16
2.7 Сақтандыру және күресу шаралары ... ... ... ... ... ... ... ..18
2.8 Жарып сою хаттамасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19
III. Қорытынды.
IV. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
V. Қосымшалар
Патологиялық анатомияның жалпы бөлімі әрбір патологиялық процестерді өз алдына қарастыратын болса, жеке бөлімі осы процестерге байланысты туатын ауруларды зерттейді. Мыс: патологиялық анатомияның жалпы бөлімінде қабыну туралы жалпы түсініктер берілсе, жеке бөлімінде, кейбір мүшелердің қабынуы қаралады.
Адам ауруы өте күрделі биологиялық, қоғамдық құбылыс. Қазіргі уақытта ауруды – организм тіршілігінің әр түрлі себептер жерінде бұзылуы деп түсінеді. Ал, әрбір аурудың дамуы организм мен қоршаған орта арасындағы өзара қарым-қатынастың өзгеруіне байланысты.
Ауру организм тіршілігінің жаңа бір түрі есебінде физиологиялық негізде дамиды, сондықтан ауру мен денсаулықты бір-біріне қарама-қарсы қою мүмкін емес. Әрбір аурудың өзіне тән себептері, даму механизмі, морфологиялық және клиникалық ерекшеліктері болады.
1. Бакулов И.А. « Індеттану және микробиология», Алматы «Қанар» 1993 ж.
2. Бердімуратов Ж. «Ірі қара аурулары», Алматы «Қанар» ,1976 ж.
3. Визнер Э. «Болезни крупного рогатого скота».
4. Добин М.А., Кокуричев П.И. «Практикум по ветеринарной патологической анатомии и вскрытию».
5. Жарова А.В., «Патолгическая анатомия сельскохозяйственных животных».
6. Конопаткина А.А. «Эпизоотология и инфекционные болезни сельскохозяйственных животных»,М.: Колос, 1984 г.
7. Ковалевский В.О. «Палеонтология лошадей»,М.:Колос,1948 г.
8. Лекарева В.М. « Инфекционные и инвазионные болезни лошадей»,М.:1954 г.
9. Налетов Н.А. «Патологическая физиология и патологическая анатомия животных»,М.:Колос,1970 г.
10. Нэров К.П. «Профилактика вирусных болезней лошадей»,М.:Колос,1984 г.
11. Осидзе Д.Ф. «Справочник – инфекционные болезни животных»
12. Орлов М.Ф. «Инфекционные болезни крупного рогатого скота».
13. Сайдуллин Т. «Ветеринариялық індеттану»,Алматы:Қайнар,»1999 ж.
14. Хашаганова К.Е. «Болезни лошадей и верблюдов»,Алматы,1978 г.
        
        Жоспар.
Кіріспе……………………………………………………….…………3
I. Әдебиетке
шолу……………………………………………………..5
II. Негізгі бөлім
2.1 Ауру туралы жалпы түсінік…………………………………..9
2.2 Аурудың этиологиясы…………………………………….…11
2.3 Аурудың патогенезі……………………………………….…12
2.4 Аурудың патологоанатомиялық өзгерістері………….....…14
2.5 Ауруды
анықтау.....................................................................
...15
2.6 Емі…………………………………………………………….16
2.7 Сақтандыру және күресу шаралары………………………...18
2.8 ... сою ... ... ... ... тізімі……………………………….25
V. Қосымшалар
Кіріспе.
Патологиялық анатомияның жалпы бөлімі әрбір патологиялық процестерді
өз алдына ... ... жеке ... осы ... ... ... ... Мыс: патологиялық анатомияның жалпы бөлімінде қабыну
туралы жалпы түсініктер берілсе, жеке бөлімінде, кейбір ... ... ... өте күрделі биологиялық, қоғамдық құбылыс. Қазіргі уақытта
ауруды – организм тіршілігінің әр түрлі ... ... ... ... Ал, ... ... ... организм мен қоршаған орта арасындағы
өзара қарым-қатынастың өзгеруіне байланысты.
Ауру организм тіршілігінің жаңа бір түрі ... ... ... сондықтан ауру мен денсаулықты бір-біріне қарама-қарсы қою
мүмкін емес. Әрбір аурудың өзіне тән ... даму ... және ... ... ... себебін білумен қатар, оның патогенезін де үйрену қажет. Ауру
дамуында жергілікті және жалпы процестердің өзара қарым- қатынасының ... Ауру ... ... есебінде басталады да, кейін бүкіл
организм сырқатына айналады.
Жалпы, курстық жобаның мақсаты: ... ... ... ... аурулардың алдын-алу, сақтану және оларды жою ... ... мен ... ... және ... ... солардың негізінде жұқпалы аурулардың анықтаудың ... ... ... мен ... ... оны ... және ... сақтандырудың шараларын белгілейді.
Әдебиетке шолу.
Жылқылардың инфекциялық энцефаломиелиті - өте жіті түрде өтетін,
мидың, ... ... ... ... және сары ... ... ауру ... табылады.
Бұл аурудың тарихы сонау ХɪХ ғ-дан бізге ... Ауру ... ... ... ... ... ... келеді, себебін,
патогенезін, белгілерін анықтады. Ж.И.Э. вирусы өте қауіпті болып ... ... көзі ауру және ... ... ... кейде кенелер мен
масалар да аралық тасымалдаушы болып табылады.
А.А. Конопаткинның (1984 ж) еңбегінде ... ... ... ... ... еніп, сол арқылы миға және жұлынға жетеді. Жүйке
жүйесі мен ... ... ... ... ... ... Вирустық лимфатикалық каналдар арқылы миға енуі ... ... ... ауыз ... ... ... тілдің
рецепторына енетінін бақылаймыз.
Мұны біз қоянды гентролигвальды жол ... ЖЭ- пен ... ... ... ... және Джильтнеру сияқты ғалымдар, вирусты
тілінің түбіне ... ... ... ... ... ... арқылы
мұрын және ауыз қуысының залалдану жолдары анықтайды.
Ауруды 1-3 күнде анықтауға болады. Мұндай ... ... ... ... ... ... бауырдағы, мидағы және де т.б.
ағзалардағы ... ... ... ... (1936ж) ... ИЭМ ... өмірлік маңызы бар
мүшелерді көбірек ... ... ... нерв ... көп
зақымдалады.Көмірсулар алмасуы бұзылады, гипогликемия ... ... ... ... салыстырғанда 1,5-8 есеге көбейеді. Қанда азот
көбейеді, сонымен ... ... саны ... пен ... (1956 ж) ... жазылғандай, бұл
ауру кезінде бауырда көп өзгерістер байқалады, көлемі ... ... және ... ... сұр-қоңыр түске айналады, консистенциясы тығыз
және кейде резина тәріздес.
Паренхиматозды ... ... ... ... ... Жүрек бұлшық еті түсі өзгереді. Ішекқарын жолының кілегей қабығы
қабынады. Сонымен қатар азқазанның және тоқ ... ... ... ... аудартады. Асқазан құрғақ, қорытылмаған азық ... ... ... ішек ... тік ... ... түсті
нәжіспен толады.Несеп каналы көп мөлшерде сұр түсті, несепті жиі бөледі,
оның ... ... ... ... ... сырт көзбен
қарағанда ерекше белгілері байқалмайды.
Н.А.Налетов (1970 ж) ... ... ... жұмсақ
тамырларының қабықшалары қанмен ... ... ұсақ ... мен
артериялары қанталаған. Кейде регионарлы стаз кездеседі.
С.Н.Вышелеский, Б.М.Гурвич (1936ж) зерттегендей, гипериммунды
сарысудың ... ... ... ... ... ... емдеуге арналған радикалды заттар әзірше жоқ. Атоксил, риванол,
ареколин және тағы басқа ... ... ... ... ... ... ішіне 100-150 мл 10 % ерітіндісі қолданылады.
Натрий хлорын өндірген кезде қанның ... азот ... мен ... (1938 ж) өз еңбектерінде көрсеткендей,
мидың ганглиозды клеткалары өзіне тән ... ... ... ... және ... ... қызыл түске жақсы боялады, сыртқы пішіні
дөңгелек ... ... ... ... және перифериясының көп бөлігі
ашық зонамен ... Ашық ... ... ... ... ... айқын көрінеді. Түзілген денешіктер микроскоп арқылы ғана
көрінеді. Олар ядро ... ... ... ... ... ... қатар қыртыстардың жоғарғы беткі және терең
клеткаларында аммонов мүйізінде, Пуркинье мишық клеткаларында 40 %-ке дейін
кездестіреді.
Сонымен қатар жүйке-жүйесінің арқа және ... ... ... ... ... зерттеу арқылы гиперемияны, тарлы строманың
клеткалық инфильтрациясы мен домбығуын, сонымен бірге жүйке клетканың
дегенерациясын ... ... пен тіл ... ... ... ... ... мен
периневрийдің клеткалық инфильтрациясы мен домбығуын көруге болады.
А.В.Жарованың еңбегінде ... деп ... ... ... ... ... ... ережеге сай, паренхимасындағы дистрофиялық
процеспен сипатталады. Бауырдың ішкі, сыртқы құрылысы зақымдалады. Созылған
капиллярдағы жараланған паренхималарда клеткалық ... мен ... ... Бауыр клеткалары жіті борту сатысында тұрады және ... ... ... және ... ... табылады. Паренхима
клеткасының майлы дистрофиясы анық бірдей ... ... ... ерекшелігі бар. Кейде паренхиманың регенерациясын да
байқауға болады. Олар ... ... ... және ... ... ... енеді, бұл кезде базофильді протоплазма және бір клеткада
3-4-тен ірі ... ... ... және ... инфильтраттар лимфоид, макрофаг, сирегірек
плазмалық клеткадан және ... ... ... (1970 ж) ... ИӘМ ... ... ... түрі үлкейіп кетеді, консистенциясы тығыздалады, түсі қызыл
немесе жіті сары ... ... ... Талағында да атрофиялық белгілер
байқалады, қызыл-қоңыр немесе ашық қызыл түске ... ... ... ... ... ... ... азық қалдықтарымен толып қалады. Лимфа
түйіндері бөртіп, қызыл түске боялады, ... ... ... ... Миды және оның ... сонымен қатар жұлында гиперемия
байқалады, домбығу және қан ... ... ... ... ... айқын көрінеді.
М.А.Добин мен П.И.Кокуричев еңбектеріне ... ауру ... да көп ... кездеседі, қуықтың килегейлі қабығында қара
нүктелі дақтар ... ... қан ... ... түсі қоңырсұрға
өзгереді. Ал бауыр клеткада темірге ... ... ... сұр пигменттер
кездеседі. Бауыр капиллярларында лимфоидты клеткалар мен ... ... ... бауырдың гистологиялық, ... және ... ... қарап қояды. Гистологиялық зерттеу
үшін зерттханаға бауырдың, талақтың, ... және ... ... сулы ... және таза ацетонға салынып, зарарсызданған
мидың бір бөліктері жіберіледі.
В.З.Черняка (1957 ж) анықтағандай, ... ... ИЭМ ... жіті өтетін , лимфа ... ... ... ... кілегей қабығына қан қуйылуымен
және дегенеративті некробиотикалық өзгеріспен сипатталатын, ... ... ... ауру деп ... ... Бұл вирусты ауру
болып табылады, бұл мүшелерден басқа ем мен жұлынды да зақымдайды.
А.А.Пинус (1948 ж) өзінің аналогиялық ... ... ... « ... ... ... ... Ауру жануарларда қан кетулер,
сарыаурулық, асқазанның және ішектің тығыздалуы, бауырдың жарақаттануы
кездеседі. Қан кету ... ... және ... ... ... ... сойғанда кілегейлі және серозды қабықтардың сарғаюы да байқалады. Көп
жағдайда асқазан мен тоқ ішек азық ... ... ... ... ... ... (1980 ж) ... ешқандай қабынулық өзгерістер тез көзге
түседі. Сонымен қатар, құрсақ аумағында везикулезді және ... ... мен ... ... ... мальпигиде дамиды,
сирегірек эпидермальды қабатта ... ... мен ... ... катаральды қабынады, кейбір бөлігінде эрозиялар байқалады. Тоқ
ішекте кілегейлі қатар және лимфоидтық инфильтрация байқалады. Тік ... ... қан ... кездеседі. Гистологиялық зарттеулерді
іріңсіз энцефаломиелит нәтижесінде де ... ... және ... (1956 ж) ... ... белгісіне
келетін болсақ эпизоотологиялық бақылау ... 40 ... ... ... ... өте жіті ... Ариолы бақылау өткізгенде
ауру жануардың 80 % аурудың 2-ші күні-ақ өлген. ИЭМ-де продромальды кезеңі
бірнеше сағаттан бірнеше ... ... ... Бұл ... ... ... ... атонияның қазуы, ауыз қуысының кілегейлі қабығының
жарақаттануы байқалады. Алғашқы кезеңде аурудың ... ... ... және перистальтикасының әлсіреуі көрінеді. ... ауру ... ... ... кетеді. Кейде жануардың жағдайы жақсарып,
сауығып кеткеннен соң да басқа ... тез ... ... де, сарыауру
бірнеше күннен соң жоғалады.
Д.Ф.Осидзе (1980 ж) анықтағандай ауру жылқыларда жүн және ... ... ... ... кезде рефлекстерінің өзгерісі көп
байқалады. Жүйкелік синдромында көбінесе ауыздың тістеуге әрекет ететініне
назар аударады. ... ауру ... ... не ... соны жеп, ... ... және тілдің, ішектің солдануын көруге болады.
Негізгі бөлім.
2.1. Ауру туралы жалпы түсінік.
Жылқылардың жұқпалы энцефаломиелиті ( ... ... )- ... ... ... және сары ... ... болуымен
өтетін, орталық нерв жүйесінің зақымдануымен, ішек-қарын жолының жұмысын
әлсіреуімен және сарғаюымен сипатталатын жылқылардың жіті ... ... ... ... ... Жылқылардың ИЭМ тобы бірнеше
жұқпалы аурудан тұрады: борнас ... ... ... америка делбесі және
бізде жылқаларда кездесетін делбе, бұл аурудық клиникалық ... ... ... ... әр ... ауру орманды, батпақты, далалы және таулы ... ... ... ... жіті ... ... 2-3 күн, ... жіті 18-24 сағ созылады. Кейде ауру 6-7 күнге созылады. Клиникалық
синдромы қозумен ... жіті ... ... ... ... бұл аурудың жасырын түрін (саңырау инфекция) бөліп
айтады, бұл түрі ұзаққа созылады және клиникалық белгісі байқалмайды.
Табиғи ... ИЭМ тек қана ... ... ... ... ... залалдаудың мүмкіндігі бар. Жылқыларды вирусы
бар материалды мыйға, ... ... ... ... ... ... ... да тәсілдермен зақымдайды. Әдетте, әдетте 12 ... ... ... ... мен жынысына байланысты басымырақ сезімталдық
анықталмаған. ... көп ... ... ... ... ... ауа ... және организмнің қалыпты физиологиялық жәйінің әр түрлі бұзылуы ИЭМ
ауруына тигізеді.
Инфекция қоздырушының ... ... ... жылқылардың
қауіптілігі де есептен шығарылмайды. Алайда вирустасушылықтың ұзақтығы және
ауру мен ауырып айыққан жылқылардың сырт ... ... ... ... ... ... ... деректер жоқ. ИЭМ бойынша аурудан сәтсіз
пунктерге серологиялық тексерулермен жасырын ауру ... ... ... ... ... ... бірі оның ... – бір
ғана шаруашылықта ауру қатарынан бірнеше жыл қайталанады. ИЭМ- ... ... ... шығу кезі көктемнің аяқ кезінде басталып, жаз бен
күзде аурудың саны ... ал ... ... ... азаяды.
Бұндай маусымдылық осы ... ... ... ... ... мен ... кейбір түрлерінің ИЭМ
вирусін тасымалдау мүмкіндігі экспериментте дәлелделген. ... ... 50-80 ... ... ХІХ ғ ... белгілі болды. Ауру алғаш рет 1925-1948
аралығында тіркелді. 1932 ж ... және ... ауру ... ... және олардың биологиялық құрамын зерттеді. 1980 ж ИЭМ Азияда,
Канадада, және Оңтүстік Американың бірқатар елдерінде зерттейді.
Қоздырушысы тоговирустар тұқымдасына жататын РНК ... ... ... ... жылқының, м.і.қ-ң, құстың энцефаломиелитін тудырады.Оның
кейбіреулері адамға да ... ... ... ... ... ... мидың клеткаларын фагоциттайды. Ішек атониясында токсикоз дамиды.
Қоздырушының ... 80-130 нм ... ... ... сирегірек формасы таяқша тәріздес болып келеді. Вирустар 7-8
күні тауық эмбриондарында, эмбриондардың ұлпаларында ... ... ... ... ... ашпастан бұрын отандық әдебиеттерде бұл
ауруды ұлы өсімдіктердің нәтижесінде туындайтын ... ... ... ... ... азықтан улануымен ұқсастырды.
ИЭМ ауруы жергілікті жердің теңіздей биіктілігіне, ... ... ... ... және ... формада өтеді. Аурудың өту барысы
мен ұзақтылығына қарай ИЭМ ... ... ... ... ... тек 2-12 жас ... ауырады, ал сынама түрінде
қойлар, шошқарлар, ... де ... ... ... ... ... ет ... енгізу арқылы жұқтырады. Аурудың тез таралуына және жіті
өтеуіне жылқыларды шектеп тыс ... ... ... құнсыз азықтандыру,
бағып-күтудің қанағаттанарлықсыз ... ... ... ... ... және ... тасушы жануар
болып табылады.
Аурудың аралық қоздырушылары сонымен қатар гематофагтар да ... ... ... ... сол ... ... ... берсе, ол жыл
сайын ауыра береді.
2.3 Аурудың ... ... ... ... ... ... залалдандырудың жарқын жолы эндоневральді ендіру ... ... ... ... ... ... ... жануарларда
сәтті бола бермейді.Қаннан вирус сирек табылады, аурудың алғашқы сәтінде,
жиірек вирустар орталық жүйке-жүйесінен ... Сол ... де ... ... ағзасының жүйке-жүйесінде, қан ... және ... көп ... ... клиникалық белгісі вирустың орталық
жүйке-жүйесіне енген сәтінен басталады , ... зат ... ... ми ... және ... қабаттарында қабыну процестерін
тудырады, сөйтіп ағзаның қалыпты физиологиялық жұмысын және жүйке-жүйесінің
дамуын бұзады. Алдымен ... мен ... ... ... ... билирубиннің мөлшелері көбейеді және кілегейлі
қабықтарының ... ... ... ... ... ... нәтижесінде ішек-қарын жолдарының және өт жолының салдануын
тудырады. Жоғарғы ... ... ... бұлшық етке күш
түсірілумен сипатталады.
Ацидоз,гипоксимия, ... ... ... ... ... Қандағы хлоридтер саны азаяды. Ішек-қарының жолының ... ... ... ... және ... нерв және
жүйелерінің жұмысы бұзылады. Тердің көп бөлініп шығуы организмнің тез судан
айырылуына, қанның қоюлануына, ішек-қарынның толып кетуіне жеп ... ... ... өлуі орталық нерв жүйесі жұмысының кенеттен бұзылуынан,
интоксикациядан, оттегілік аштықтан, ... ... ... ... болады.
Клиникалық белгілері: жасырын кезеңі 15-40 күн. Ауру жіті өтеді.
Ол негізгі 2 формада өтеді: ... және ... ... ... ... симптомсыз формалары болады. Ауру көпшілік малдарда
еліру формасында өтеді. Депрессия, шатқаяқты жүріс, арт ... ... ... ... ... ... ... салып көп тұрады, шайнамай
аузындағы шөппен көп тұрады. Ішектің перистальтикасы шұғыл әлсірейді немесе
бір жолы тоқтап қалады, көзге ... ... ... ... ... – сілекей шұбыруымен, тістерін
шықырлатумен бірге ... тыс ... ... ... ... және ... алмасады. Жылқы кедергілерге көңіл аудармастан, өзін
жарақаттап ... алға ... ... ... ... Жиі ... емес
позаларда болуы байқалады. Рефлекторлық қозуы жоғарылайды, бұлшық еттерінің
дірілді, жиырылуы, терінің гиперстезиясы білінеді. Еліру дерті ... ол ... ... суға жүзу ... ... Паралич дамиды
да, мал өледі. Дене температурасы қалпында немесе аздап төмен ... ... 1-5 күн. ... ... ... сипатталады.Жылқы
басың қабырғаға немесе оттықтарға тіреп тұрады, көздері ... ... ... тістеген шөп көрішіп тұрады. Ішектің перистальтикасы ... ... жоқ. Дене ... өз ... немесе одан да төмен,
ИЭМ-ң ... ... тез ... ... ... ... төмендеуімен, ішектің атониясымен,көзге көрінетін ... ... бас ... ... ... ... Аурудың патологоанатомиялық өзгерістері.
Өлген жылқының өлексесі әлсіз және созылмалы түрде тез ... ... ... ... ... ... арықтап
азғандық, көзге көрінетін кілігейлі қабықтардың сарғыштануы байқалады. ... ... ... ... ісінген. Органдар мен сөл түйіндерінде – қан
құйылулар. Ұлтабар мен тоқ ішек ... шөп ... ... ... ... қалындаған және қан құйылулар байқалады. Бауырдың, жиірек
көлемі ... ... ...... немесе қоңыр түсті, кесіндісіндегі
суреті бәсең тартқан. Ұйқы безі ... және ... ... ... ... ... қан құйылу бар.Бүйректер үлкейген, қабықты
ісінген. Мидың және ... ... ... тамырларына қан толған.
Гистологиялық зерттеулермен бауырдағы дистрофиялық өзгерістер
анықталады. Бауырдың бұзылған ... ... ... толған
капиллярлар мен клеткалық іркілулер көзге түседі. Ретикулярлық клеткалармен
гистиоциттерде ұзақ дәні ... ... ... ... ... тән.
Талақта гемооңдерінің саны азаяды. Бүйректерде іркіліс ... ... ... ... ... бар.
Нерв жүйесінде – дегенеративті өзгерістер болады, мида
гистиоцидтік, полинуклярдың ошақты түрде жиналуы, ұсақ ... ... ... ... ... ... ... көру мен гистологиялық зерттеулердің негізінде қояды. Тек қана
жылқылардың ауруы тән ... ... ... ... ... нерв жүйесінің зақымдануы, көзге көрінетін кілегей
қабықтарының сарғыштығы, бауырдағы гистологиялық ...... ... – ге ... қоюға мүмкіншілік береді.
Дифференциалдық диагноз. Борнас ауруғы жапон делбесін, ... ... ... ... ұлануды есептен шығарады.
2.5 Ауруды анықтау.
Аурудың жетілу уақыты 15-40 күн. Ауру жіті ... ... ... ... ... ... ... яғни жасырын күйде болады.
Продромальды кезеңі бірнеше сағаттан 3-5 тәулікке дейін созылады,
жылқының дене температурасы көтеріледі, тәбеті төмендейді, басы ... ... жиі ... ... ... тартады.
Аурудың тарпаң өтуі – алғашында депрессиямен тез қозғыштығымен
және елірумен сипатталады. Жылқылар алға қарай жұлқына береді, ... ... ... нәтижесінде өзін жарақаттауы мүмкін. ... әр ... ... ... ... ... алады, жүрген сияқты қимылдар
жасайды. Бұлшық еттерінің дірілдеуі ... ... ... ... рефлекстері әлсіз, кейін күшейеді. Кейде ... ... ... ... ... ... ... пульсі сиректейді, тыныс алу
күшейеді. Дене ... ... не одан ... ... Эритроцит,
лейкоцит, билирубин саны көбейеді, СОЭ азаяды. Аурудың ... 15 ... 80% - тен көп ... ... 24-48 ... ... ... жануарларды өзгелерінен оңашалайды, қараңғы қоражайда ұстайды.
Ішек-қарын жолының ... ... үшін тік ... ... жиі
суық клизмалар қойылады, ауыз арқылы (мұрын, жұтқыншақ, зонд) ... екі рет 100-150 г ... ... судағы ерітіндісі беріледі. Әрбір
төрт сағат сайын 20,0 г ... майы ... қан ... ... глюкоза (40,0) 400 мл физиологиялық ертіндімен қосып жіберіледі,
терінің астына 10-12 л –оттегі ... ... ... 200 ... (10 %) ... қан ... ... тиіледі. Қажет болса
егулерді 2-3 күннен кейін қайталап жасайды. Несеп жолына ... және ... ... ... ауырып айыққан жылқылар мыйына вирустың өлтіретін
дозасын жібергенде де бұзылмайтын тұрақты иммунитет қабылдайды. ... қан ... ... ... антителдер болады.
Сонымен қатар КБА ауру жылқылардың қанынан да табылған.
Зерттеушілер негізгі назарды ИЭМ-ге қарсы вакциналар ... ... ... көпшілігі ИЭМ вирусымен залалданған қояндардың миынан
алынды, ал сосын тауық эмбриондарынан да ... Қоян ... ... әр түрлі вакциналар дайындады: формал
вакцина (С.Н.Вышелесский, А.И.Носков, ... және ... ... (Богданов және Яркин), фото вакцина (В.Н.Мутович,
Г.Н.Ишуков). Көрсетілген вакциналар тәжирибе ... ... ... ... ... болып шықты. Кейбір ғалымдар оны былай аныктады:
жылқыларды және ... ... ... ... ... жоғары иммунды эффективтілігін көрсетті. П.Л.Щербатых және Левашов
иммунизация кезінде жылқыларға субокципитальды түрде тірі вирусты енгізу
арқылы ... ... ие ... 76 ... ... ... ауырды, ауырған 32 жылқының 30 – ы өлді. ... ... ... ... ... пайда болды және екі жылға жуық сақталынды. ИЭМ-ге қарсы әр түрлі
вариантты вакциналар ... ... осы ... дейін спецификалық
сақтық үшін сенімді жабдық жоқ деуге болады.
2.7 Сақтандыру және күресу шаралары.
Сақтық негізінен жылқылардың резистенттігін ... және ... ... ... ... Аурудың алдын-алу үшін әр түрлі
профилактикалық шаралар жүргізу ... ... ... ... керек, жағдайларын жақсарту керек. ИЭМ ... ... ... ... ... ... жолмен тексеріп,
термометрия жасайды, әсіресе тексеру кілегейлі қабықтарына көп көңіл
аударады, ... ... дене ... Ауру және ... ... ... ... айналасындағы территориялар, ат байлайтын
жерлер, ертұрман, күтім заттары тазаланып, дезинфекция жасалады. ... г ас тузы ... ... ... ... қорғайды,
тұрғылықты орынға ауыстырады, қораның есік, терезелерін торлап жабады.
Жылқыларды әкетуге, әкелуге, ... ... зона ... ... ... ... ... көрмелер ұйымдастырылмайды, сауыққан
жылқыларды бір ай бойы ... ... ... ... жылқыларды екі рет дене температурасын өлшеп
тұрады, ауру ... ... ( ... ... қабығының сарғаюы және
т.б.) бақыланады. Өлген және өлексесін утильзаводтарға жібереді, терісін 1
% креолин ... (6 ... және ... сүтінің сулы ерітіндісімен
(1:20) дезинфекциялайды, сумен жуады. Ауру жылқылар ... ... ... ... тазалайды.
Ауру жылқылардың қалған азықтарын өртейді. Карантинді жылқылардың
ақырғы рет аурудан айығуынан ... ... ... 40 күн ... соң ... тазалау мен дезинфекция жасалғаннан кейін ашады.
ɪɪɪ. Жарып сою хаттамасы.
Жылқы малын жарып-сою, иесі – ... ... ... ... округінің мал-дәрігерлік клиникасында өткізілді.
Клиникалық белгілері: ауру жіті өтеді, гипрекинездер, депрессия
байқалады, тәбеті төмендеп, лейкоцитоз дамиды.
Клиникалық диагнозы: жұқпалы энцефаломиелит.
Жануардың өлген ... 20.10.09 ... ... 22.10.09 ... ... ... кезіндегі өзгерістері.
Өлексе-жылқыныкі жынысы-айғыр, жасы- 5-те, түсі: қара-ала, ерекше
белгілері байқалмайды, қандылығы орташа, өлексенің сіресуі жоқ. Көзі: қасаң
қабағы салғын, көз ... ... ... Мұрын қуысы: қабынған, кілегей
қабықтары көкшіл тартқан.
Сыртқы жыныс мүшесі: ... және тері асты ... ... және ... ... ... зақымданған.
Буындарында өзгерістер байқалмайды.
Жалпы өлексенің түрі – арық, әлсіз, жүдеу, басында, аяқтарында
жарақаттар кездеседі.
3.2 Ішкі көріністері.
Ас қорыту жолының кілегей қабығында шашыраңқықан ... ... ... ... және ... ... азық массаларымен шамадан тыс
толған.
Құрсақ қуысы: қабысқан.
Бауыры: жиірек, ... ... ... ... капсуласы аздап
кіртейген. Бауырдың түсі қызыл – саз ... ... ... ... барпылдақ, үстінде ақшыл-сарғыш түсті жолақтар және
аралшықтар болады.
Ұлтабар мен тоқ ішек ... – шөп ... ... ... ... үлкейген және сарғыш болған.
Талағы: кішірейген, капсуланың астында қан құйылулар бар.
Бүйрегі: үлкейген, қабықты ісінген, капсуланың астында қан құйылулар
көрінеді, консистенциясы ... ... ... ... кеткен, кескенде сарғаяды, қызарған
дақтар кездеседі.
Жүрек қуысында аздаған ұйышаған қан, жүректің эндокардийі қара, ... ... еті ... ... ... ... ... жақын жердегі плевра
қалыңдаған, түктеніп өсе бастаған. Кесіп қарағанда өкпе ткань серпіледі, оң
жақ өкпесі қызғылт ... және ... ... домбыққан, тамырлары қанға толып ктекен.
3.3 Патологиялық-анатомиялық диагноз.
1. Геморрагиялық-серозды стоматит.
2. ... ... ... ... ... ... ... Қатаральды лимфоденит.
7. Миокардит.
8. Плеврит.
9. Энцефалит.
10. Нефрит.
ɪɪɪ. Қорытынды.
Өлексенің ішкі және сыртқы өзгерістеріне, патологоанатомиялық диагноз
нәтижелеріне сүйене отырып, жылқылардың жұқпалы ... ... ... ... ... ... патологоанатомиялық диагнозды нақтылау мақс
атында ИЭМ-ті толықтай анықтау үшін Батыс Қазақстан облысы, Орал қаласының
мал-дәрігерлік зертханасына ... ... ... және ... зерттеулер үшін жылқының бас миын
жіберуді ұсынамын.
Жолхат
Батыс Қазақстан облысы, Орал қалалық малдәрігерлік ... жай: ... хан ... ... материал түрі: жылқы миы.
Шаруашылық және мал иесінің аты-жөні мен мекен жайы: «Алға»
шаруашылығы, ... ... ... ... ауданы, Қарауылтөбе ауылы
Елекенова Жайнар Бекмирасқызы.
Малдың ауырған және өлген уақыты 05.10.13 ж – 20.11.13 ж.
Клиникалық өзгерістері: зат ... ... ... ... ... ... дамиды, қандағы сілті қоры төмендейді,
пересимпатикалық және симпатикалық нерв жүйелерінің жұмысы бұзылады. ... өлуі ... нерв ... кенеттен бұзылуынан, интоксикациядан,
оттегілік аштықтан, жүрек жұмысының бұзылуынан болады.
Жарып-сою көрсетіледі: хаттамада сипатталды.
Алдын-ала қойылған диагноз:ИЭМ.
Зертханаға патматериал ... ... 22.11.06 ... ... ... ... ... қорытындылай келе, жылқылардың жұқпалы энцефаломиелиті
мидың қабынуы және сарыаурудың пайда болуымен өтетін, жылқылардың жіті
жұқпалы ауруы.
ИЭМ-ң патогенезі әлі де дұрыс зерттелмеген, ... бұл ... өту ... ... әлі ... ... толғандырады. ИЭМ-мен
Ауырып айыққан жылқылар майына вирустың өлтіретін дозасын жібергенде
де бұзылмайды, тұрақты иммунитет қабылдайды.
Егер жұқпалы ауруға қарсы уақтылы ... ... ... ... ... зор ... ... Мал өлімі мен соған байланысты мал
басының келуі, ауырған малдан алынатын өлімнің азаюы, елдің ... ... мал мен мал ... ... ... ... ... ауру
шыққан кезде карантин ен шектеу шаралары шаруашылықтың экономикалық
байланысына нұқсан келтіріп, оның іс-әрекетіне қолбайлау болды.Мал басын
көбейту үшін оның ... ... ... ... зор.
Пайдалынған әдебиеттер тізімі.
1. Бакулов И.А. « Індеттану және микробиология», Алматы «Қанар» 1993 ж.
2. Бердімуратов Ж. «Ірі қара ... ... ... ,1976 ... ... Э. ... ... рогатого скота».
4. Добин М.А., Кокуричев П.И. «Практикум по ветеринарной патологической
анатомии и вскрытию».
5. Жарова А.В., «Патолгическая ... ... ... ... А.А. «Эпизоотология и инфекционные болезни
сельскохозяйственных животных»,М.: Колос, 1984 ... ... В.О. ... ... г.
8. Лекарева В.М. « Инфекционные и инвазионные болезни лошадей»,М.:1954 г.
9. Налетов Н.А. «Патологическая физиология и ... ... ... Нэров К.П. «Профилактика вирусных болезней лошадей»,М.:Колос,1984 г.
11. Осидзе Д.Ф. «Справочник – инфекционные болезни животных»
12. Орлов М.Ф. «Инфекционные болезни крупного рогатого ... ... Т. ... ... ... ... К.Е. «Болезни лошадей и верблюдов»,Алматы,1978 г.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 2 000 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Абыралы, Сарыкөл петроглифтері7 бет
Генетикалық тұқым қуалау мен ортаға байланысты және экзогендік аномалиялар13 бет
Герман тайпаларының діні мен әдет-ғұрыптары7 бет
Жылқы шаруашылығындағы асылдандыру жұмысын ұйымдастыру жайында26 бет
Жылқы өсіру әдістері23 бет
Жылқылардың, түйелердің, сиырлардың және ұсақ малдардың гигиенасы62 бет
Мал шаруашылығы. Жылқы6 бет
Тұлпарлар театры17 бет
Қазақ жылқысының көне замандардағы тарихы. Жылқының арғы тегі5 бет
Қазақстанның жылқы шаруашылығы9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь