Қарақұйрықтылар отрядының морфофизиялық мінездемесі

Қазақстанның оңтүстік аймағын мекен ететін қарақұйрық (Gazella subgutturosa subgutturosa) – басқа тұяқты жануарлардан өзінің әсемдігімен және көркемдігімен бірден ерекшеленеді.
Қазіргі кездегі түрі Алдыңғы, Орта және Орталық Азияда кеңінен таралған. ТМД бой¬ынша қарақұйрық Қазақстан, Өзбекстан, Әзір¬байжан, Қырғызстан, Тә¬жікстан мен Түркіменстан аумақтарында мекен етеді. Бұрындары қарақұйрық аңшылық нысаны болып табылған. ХХ ғ. ортасында республика аума¬ғын өнер¬кәсіпте пайдалану, құйрықтың мекен ету аймағы¬ның күрт қысқаруына әкеліп соқты, соның сал¬дарынан жа¬нуарлар саны едәуір азайды. Нәтижесінде Қазақстанда қарақұйрыққа аңшылық етуге 1951 жылдан бастап тыйым салынды. Осылайша, антропогенді әсер ету салдарынан, қарақұйрықтың кезінде мекен ететін тұтас аймағы Іле, Тауқұм, Мойынқұм, Қы¬зылқұм және Үстірт-Маңғыстау болып жекеленген, оңаша микропопуляцияларға бөлініп кетті. 1978 жылы қарақұйрық мекен ету аймағы мен саны жағынан азайып бара жатқан сирек кездесетін түр ретінде Қазақ КСР Қызыл кітабына енгізілді.
Қарақұйрық – қатты қиыршықты және сазды жамылғылы болып келетін әр түрлі шөл далаларды мекендейді. Бұдан басқа, ол бітік өсімдігі бар құмды далаларды – Қызылқұм, Мойынқұм, Тауқұм, Сарыесік атырауларында да кездеседі. Бұл биік емес құм төбе¬шіктерде жүзгін, таспа, тікенек, жыңғылбас, сексеуіл сияқты әр түрлі жыңғыл бұталары өседі. Шөп жамылғысы шөл қияғы, ермен мен барқын¬дардан тұрады. Қыс¬тың суық үскірік желінен қорғану мақсатында қа¬рақұйрықтар өсімдіктері қалың ойпатты орманды, тіпті қамыстың арасын да паналайды.
1. Қыдырбаев Х. Терісі бағалы аңдар- оларды пайдалану және қорғау – Алматы, Қайнар, 1982 ж.
2. Елемесов К.Е., Закиров М.Д. Қарақөл елтірісі аң терісі және тоңдық қой терісі шикізаттарының тауартануы 1-2 бөлімі, Алматы, 1993 ж.
3. Жангисин Д. Мал терісінің сапасын жақсарту жолдары- Алматы, 1997 ж.
4. Ақжігітов М. Мал шаруашылығынан алынатын шикізаттың сапасын арттыру – Алматы, Қайнар, 1975 ж.
5. Көшербаев Ч.К., Садуов М., Кенжебау М.Ш. Бағалы аң терісін тауарлау- Алматы, 2002 ж
        
        Қазақстан Республикасы   Білім және ғылым министірлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік
Тақырыбы:Қарақұйрықтылар отрядының морфофизиялық мінездемесі.
Орындаған:ТұрысбековаА. Е
Тексерген: Тугамбаева С.М
Қазақстанның оңтүстік ... ... ... ... ... ... – басқа тұяқты жануарлардан өзінің әсемдігімен
және көркемдігімен бірден ерекшеленеді.
Қазіргі кездегі түрі Алдыңғы, Орта және ... ... ... ТМД ... ... Қазақстан, Өзбекстан, Әзір¬байжан,
Қырғызстан, ... мен ... ... ... ... ... аңшылық нысаны болып табылған. ХХ ғ. ортасында ... ... ... ... ... ету ... күрт
қысқаруына әкеліп соқты, соның сал¬дарынан жа¬нуарлар саны едәуір азайды.
Нәтижесінде Қазақстанда ... ... ... 1951 ... ... тыйым
салынды. Осылайша, антропогенді әсер ету салдарынан, қарақұйрықтың кезінде
мекен ететін тұтас аймағы Іле, ... ... ... және ... ... ... ... микропопуляцияларға бөлініп кетті. 1978
жылы ... ... ету ... мен саны жағынан азайып бара жатқан сирек
кездесетін түр ретінде Қазақ КСР Қызыл кітабына енгізілді.
Қарақұйрық – қатты қиыршықты және ... ... ... ... әр
түрлі шөл далаларды мекендейді. Бұдан басқа, ол бітік ... бар ...... Мойынқұм, Тауқұм, Сарыесік ... ... Бұл биік емес құм ... ... таспа, тікенек,
жыңғылбас, сексеуіл сияқты әр түрлі жыңғыл бұталары өседі. Шөп ... ... ... мен ... ... Қыс¬тың суық үскірік желінен
қорғану мақсатында қа¬рақұйрықтар өсімдіктері қалың ... ... ... арасын да паналайды. Оңтүстік далаларда қар жамылғысы өте ... ... 10 см. және одан да аз) және ұзақ ... күн ... ... ... кетеді. Қарақұйрықтар сондай-ақ, ашық тау бөктерлерінде және
шөл өсімдіктері бар ... ... да ... ... ... ... ... 800-1200 м. биіктікке еркін көтеріледі.
Қарақұйрық мекендеу аймағында біркелкі тегіс таралмаған. Олар
негізінен азығы мол ... ... тау ... сулы және ... бар ... өмір сүреді. Оның таралу аймақ¬тарының көп ... ... ... ... ... жерлер: таралу аймағының
солтүстік бөлі¬гінде қар түсумен байланысты – ... ... ... жайылым жері мол – жазғы болып келеді. Жазғы ... ... ... басқа жайы¬лым¬ды, суға жақын жерлерге ауысуымен
көрінеді.
Қарақұйрық дәнді дақылдар, ... ... ... мен ... әр ... ... қорек етеді. Ол өсімдіктердің ша¬мамен 70 түрін
жейді. Осындай ... ... мол ... – оның белгілі азығының
жоқ екендігін көрсетеді. Нәтижесінде қарақұйрық шөл даладағы өсетін бар¬лық
өсімдіктермен қоректене ... Бұл ... ... ... ... шөл ... ... жортуына жол береді. Қарақұйрықтар тек тұщы
суды ғана емес, соны¬мен қатар ащы суды да іше ... ... су ... азықтанған өсім¬діктерінің ылғалдығына бай¬ланысты. Көктемде және
жаз мезгілінің бас кезінде олар ... ... ... суды ... ... ... ... түсе бастасымен жануарлар
сулы аймақтарға көше бастайды.
Қарақұйрықтардың табын құрып өмір ... өте ...... ... ... не болмаса 2-5 бастан, 6-15 бастан (сирек кездеседі)
құралған ... топ ... өмір ... Қарақұйрық популя¬циясының ұсақтоптық
құрылымы шөл дала ішіндегі арнайы табиғи жағдайға ... ... ... ... қорегі аз шөл өсімдіктерін толығымен пайдалана
алады.
Қыс мезгілдерінде ... жас және ... ... мен
аналықтардан тұратын әртүрді табындары топтасып жүреді. Бұл олардың бірігіп
қорек табуына, жыртқыш жануарлардан және т.б. қорғануына мүмкіндік ... ... ... ... кетеді. Жазғы уақыттарда қарақұйрықтар
көбіне жалғыз ... ... 2-4 ... құралған топтары сирек кездесіп
жатады. Жаздың соңы және күз мезгілінің бас кезінде де олар ... топ ... сүре ... ... ... ... аяқталғаннан кейін қарақұйрықтар
біртіндеп бірігіп үлкен табын құра бастайды.
Қарақұйрық – көпүйірлі аң. Күйлеуі ... ... ... буаз болу ... ... 5,5-6 айға ... Жыл
сайын төлдейтін ересек еш¬кілері 3-4, ал жас аналықтары 1-2 төл ... тез ... ... ... сияқты қарақұйрықтар¬дың да ... ... ... ... ... аса қауіптісі – қалың қар мен
көктайғақ мұз. Қарақұйрықтың тұяқтары ... ... ... қарда
жүруі қиын және оның астынан азық ... ... да ... ... Сол
себептен қар қалыңдығы 10 см.-ден жоғары болған жағдайда ол ... ... ... қорғау және санын қалпына келтіру – бұл мемлекеттік
көлемдегі мәселе болып табылады. Қазақстанда сирек және ... бара ... ... ... Қазақстан Респуб¬ликасы Үкіметі және Ауыл
шаруашылығы министрлігінің Орман және ... ... ... әлемін қорғау бойынша арнайы шаралар ... ... Ауыл ... ... ... және ... ... “Охот¬зоопром” ӨБ” республикалық мемлекеттік қазыналық
кәсіпорнында 2003 жылдан бері ... және ... бара ... жануарлар
түрлері мен киіктерді мемлекеттік қорғау қызметі құрылып, ... ... ... ... ... Қазақстанда қарақұй¬рықтың саны ... 12150 ... 2009 жылы 17000 ... дейін өсті.
Қарақұйрықтардың таралу аймақтарының көп бөлігінде экожүйелер аздап
бұзылғандықтан, ... ... ... ... ... мүмкін болатын
жағдай. Қазіргі уақытта бұл ... ... ... ... бақылап отыру қажет. Бұл ретте республикадағы сирек кездесетін
және құрып бара жатқан жабайы ... ... ... мен ... ... ... ... мәселесі қарастырылған “Сирек кездесетін тұяқты
жануарлар мен киіктерді қорғау және ... ... ... 2005-2007
жылдарға арналған бағдарлама” (2005 жылғы 25 наурыздағы №267) мен ... мен ... ... ... мен ... пайда¬ла¬ну және 2010
жылға дейін ерекше қорғалатын та¬биғи ... ... ... ... (2007 ... 8 қазандағы №914) бекіткен Қазақстан
Республикасы Үкіметі қау¬лыларының маңызы зор. ... ... ... ... ... ... ... көшіру жұмыстары
белсенді жүргізілуде, бұл мақсаттарды ... ... ... бағы жүзеге
асырады.
Қазіргі уақытта реинтродукциялау үшін асыл ... алу ... ... ... ... бағы аумағындағы қарақұйрық саны 2009 жылғы
санақ бойынша 7078 басты құрайды. Басқа ... ... ... ... ұстау қарақұйрық популяциясының ... ... ... ... өте ... ... Шарын ұлттық бағы мен
Жусандала ... ... ... қорық аймағына ... ... ... ... ... шығару олардың санының
артуына ықпалын тигізеді.
Қазіргі уақытта “2010-2014 жылдарға арналған сирек ... ... мен ... ... және ... қалпына келтіру жөніндегі
бағдарламаның” жобасы жасалуда, онда жабайы тұяқты жануарлар санының ... қоса ... өмір сүру ... ... да аса ... ... қазірдің өзінде олардың тарихи мекендеріне көшіру, сонымен
қатар бұл жануарларды ... ... ... ... ... ... питомниктерді ұйымдастыру бойынша шараларды қолға алу қажет.
Қазақстан Республикасы Білім және ғылым ... ... ... ... мемлекеттік
ТАҚЫРЫБЫ:Биологиялық негіздегі сирек кездесетін аңдардың түрін қалпына
келтіру.
Орындаған: Сəкен А.С
Тексерген: ... ... ... ... ... ... жетілген, көпшілігінде
плацента тіпті болмайды. Соның нәтижесінде ұрықтың құрсақтағы даму мезгілі
қысқа болады да, нағыз жетілмеген ... бала ... ... ... буаз болу ... 12 күн ... ал алып кенгурулар 39 күн
ғана ... ... 2 м ... алып ... ... баласы 3
сантиметрге азар жетеді. Кенгурулардан әлде қайда кіші күзендер баласын 36
күнде, ал күндыздар 105—107 күнде туады.
Төменгі ... ... ... ... тері ... ... ішіне жаңа туған балаларын салады, осы ... ... ... ... де ... ... болмайтын (опоссумада) түрлерінің
емшегі көкірегінде ... ... ... ... ... Балаларының
пассивті қоректенуіне сәйкес олардың анасының ... ... ... әсер етеді. Емшектің ұшы ауыз қуысына енген соң ісініп, ауыз
қуысын толтырады. Осы ... ... ... ... ... ауыз ... ... қуысы (хоан тесігі) бір-бірінен ажырайды. Сондықтан баласының
аузына қарай сүт ... ол ... ... ... ... құйылуын
сүт бездерінің маңайында орналасқан ерекше ... ... ... дене ... ... қарапайым белгілері бар.
Біріншіден, ми сыңарларының сыртында сайлары мен ... аз ... ... дене ... Екіншіден, ұрғашыларының жұмыртқа жолдары жұп
күйінде ... ... ... да екеу ... ... ... де шағылыс мүшесінің ұшы екі ... ... ... шап ... ... қалта сүйектері денесінің ... ... яғни ... ... ... ... ... сатыдағы сүт қоректілердің нағыз азу тістерінен басқа тістері тісеп
түсіп, қайтадан шықса, қалталылардың тек қана алдыңғы азу тісі ғана ... ... ... ... ... ... Австралияға және оған жақын жатқан аралдарға
тараған. Оңтүстік Америкада бірнеше түрі кездеседі. Солтүстік ... бір ғана түрі ... ... ... ... — қалталылар (Магsиріа-liа) деген бір ғана
отрядқа жатады. Бұл отряд бірінен-бірінің өзіндік ерекшелігі бар екі ... ... ... Қыдырбаев Х. Терісі бағалы аңдар- оларды пайдалану және қорғау –
Алматы, Қайнар, 1982 ж.
2. Елемесов К.Е., ... М.Д. ... ... аң терісі және тоңдық қой
терісі шикізаттарының тауартануы 1-2 бөлімі, Алматы, 1993 ж.
3. Жангисин Д. Мал ... ... ... ... ... 1997 ... ... М. Мал шаруашылығынан алынатын шикізаттың сапасын арттыру –
Алматы, Қайнар, 1975 ж.
5. Көшербаев Ч.К., Садуов М., Кенжебау М.Ш. Бағалы аң ... ... 2002 ж

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бұғы, еліктің тәуліктік белсенділігі. Миграция.Түлеу. Реттелген және реттелмеген миграция. Қарақұйрықтылар отрядының морфофизиологиялық мінездемесі5 бет
Аңдар биологиясы6 бет
Аңдар биологиясы жайлы мәлімет7 бет
«ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ-ның 2007 жылы қаңтар-қыркүйек айларында атқарған жұмысының қорытындысы34 бет
Нан өнімдерін өндіру технологиясы7 бет
Азия – Тынық мұхиты аймағының мінездемесі9 бет
Ақша жүйесінің типтері және олардың мінездемесі30 бет
Бюджеттік кірістің жалпы мінездемесі8 бет
Дайын өнімнің мінездемесі100 бет
Жердің жалпы мінездемесі78 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь