Табиғи ортаның әлемдік ластануы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1. Табиғи ортаның әлемдік ластануы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
2. Табиғатты қорғау салты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...12
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..13
Адамға және табиғи экожүйеге зиянды әсер ететін физикалық-химиялық және биологиялық заттардың қоршаған ортаға залал келтіру – ластану деп аталады.. Ластанудың салдарынан зиянды және улы заттардың мөлшері көбейіп, қоршаған ортаның экологиялық тепе-теңдігі бұзылады. Тіршілік ортасы мен орнына қарай: ғарыштық, атмосфералық, гидросфералық, т.б.; ерекшеліктеріне қарай: физикалық (электрмагнитті, радиоактивті, сәулелі, жарықты, жылулы), химиялық (мұнай, ауыр металдар және олардың тұздары мен тотықтары), биологиялық (микробты, бактериялық, вирусты) және механикалық Ластану (агенттердің өз арасындағы Ластану, мысалы, қоқыс) болып бөлінеді. Ластану көздеріне қарай: өндірістік, көліктік, ауыл шаруашылық, тұрмыстық, т.б. болып ерекшеленеді. Қоршаған ортаның ішіндегі ең көп ластанатын атмосфералық ауа, су, топырақ.
1.Мамбетказиев Е., Сыбанбеков Қ. Табиғат қорғау. Оқу құралы.Алматы,
Қайнар, 1990.
2. Колумбаева С.Ж., Білдебаева Р.М. Жалпы экология. Алматы, «Қазақ
университеті», 2006.
3. Бродский А.К. Жалпы экологияның қысқаша курсы. Оқу құралы. Алматы,
Ғылым, 1997.
4. Бигалиев А.Б., Халилов М.Ф., Шарипова М.А. Основы общей экологии
Алматы, «Қазақ университеті», 2007.
5. Жамалбеков Е.Ұ., Білдебаева Р.М. Жалпы топырақтану және топырақгеографиясы мен экологиясы. Алматы, Қазақ университеті, 2000.
Қазақстан Республикасының Конституциясы, 1999 ж. -14 б.
6. Исаева Ж.А. Проблемы правового регулирования экологического оз-
доровления Приаралья. Алматы, 1999.
7. Материалы архива. Министерства Природных ресурсов и охраны окружающей среды за 1996 год.
        
        Тақырыбы:  ТАБИҒИ ОРТАНЫҢ ӘЛЕМДІК ЛАСТАНУЫ
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ ...................................................................................................................3
1. Табиғи ортаның әлемдік ... ... ... ... ... және табиғи экожүйеге зиянды әсер ететін физикалық-химиялық және биологиялық заттардың қоршаған ортаға залал келтіру - ластану деп ... ... ... ... және улы заттардың мөлшері көбейіп, қоршаған ортаның экологиялық ... ... ... ортасы мен орнына қарай: ғарыштық, атмосфералық, гидросфералық, т.б.; ерекшеліктеріне ... ... ... ... сәулелі, жарықты, жылулы), химиялық (мұнай, ауыр металдар және олардың тұздары мен тотықтары), биологиялық (микробты, бактериялық, вирусты) және механикалық ... ... өз ... ... ... ... болып бөлінеді. Ластану көздеріне қарай: өндірістік, көліктік, ауыл шаруашылық, тұрмыстық, т.б. болып ерекшеленеді. Қоршаған ортаның ішіндегі ең көп ластанатын ... ауа, су, ... ... негізінен: жылу электрстансалары, түсті және қара металлургия өнеркәсіптері, зауыттар, ал ауылды жерлерде ауа мен топырақты, көбінесе, мал және құс ... ... ет және сүт ... ... ... егістік жерлерге қолданылатын улы химикаттар, пестицидтер және минералды тыңайтқыштар ластайды. Ірі қалаларда негізгі ластану көзі -- автокөліктер, ... олар ... ... ... көп ... ... ... (көміртек және азоттың тотықтары, көмірсутектер, қорғасынның токсиндік байланыстары, ... ... т.б.) ... ... бір ... ... ... сағатына шамамен 6 -- 10 м2 улы газ бөліп шығарады. Қоршаған ортаның Ластану дәрежесі әр түрлі қалыптар (стандарттармен) мен ... ... ... ... ... ... ӘЛЕМДІК ЛАСТАНУЫ
Қазақстан Республикасының Конститутциясының 6-бабы жер және оның қойнауы, су көздері, өсімдіктер және ... ... ... да ... ... мемлекеттің меншігі екендігін, олардың мемлекет қорғауында болатындығын мәлімдейді. Қазіргі ... ... ... ... ... жас ұрпаққа экологиялық білім мен тәрбие беру бүгінгі күн тәртібіндегі бірден-бір қажетті кезек күттірмес мәселе екендігі айдан анық. Қоғамның ... ... ... ... ... ... дамуы барысында қоршаған орта мен қоғам арасындағы қарым-қатынастың қарама-қайшылығы арта түсуде. Осы қарама-қайшылық негізінде табиғаттың тепе-тендігі бұзылып, табиғи жүйесінің ... ... ... ырқынан шығып кетті. Табиғат әлемі - адамдардың тіршілік ету ортасы. Адам табиғатсыз өмір сүре алмайды. Сол себепті ... пен ... ... қарым-қатынастың үйлесімді дамуы әрбір адамның денсаулығына, физиологиялық ... ... ... ... жас ... ... жеткізу бүгінгі таңдағы маңызды мәселелердің бірі болып отыр.
Ластану деп қандай да бір ортаға жаңа, оған тән емес ... ... және ... ... әкелу немесе осы агенттердің табиғи ортадағы орташа көп жылдық деңгейін көтеруді айтады. Тікелей ластанушы ... ... ... ... ... ... қоғамдастықтың (экотоптық) негізгі компоненттері: атмосфера, су, жер қыртысы кіреді. Ал, ... ... ... ... ... ... -- өсімдікгер, жан-жануарлар және микроорганизмдер жатады. Ластаушы жүйе болып, тек қана өнеркәсіп немесе жылу-энергетикалық комплекс ... ғана ... ... ... ... ... ... мал шаруашылығы да ластаушылар көзі болып табылады. Ластаушы заттар мен оны қоршаған ортаға қалдық күйінде бөлетін ластаушы ... ... ... ұсынды. Бұл классификациялау -- ластаушы заттүрін, оны бөлетін жүйені, оның салдарын бақылау шамаларын қамтиды. Оның пайымдауынша, ластаушы түрлер ... ... ... ... сулар және оттегін жұтатын өзге қалдықтар;
-инфекцияны тасымалдаушы жүйелер;
-өсімдіктерге бағалы қоректік зат ... ... ... ... мен ... ... барысында түзілген шөгіңділер (твердый сток);
-радиоактавті заттар.
Қоршаған ортаның бүлінуі табиғи апаттардан, атап айтқанда жер сілкініс, өрт жөне т.б. орын ... оны ... деп, ал ... баласының іс-қимыл әрекеті барысында ластанса, оны антропогенді деп атайды. Антропогенді ластаушыларды мынадай түрге бөледі:
1) Биологиялық -- ... не ... ... ... ... -- ... ортаның, тек механикалық әсерлердіңнәтижесінде ластануы:
3) Химиялық -- қоршаған ортанын химиялық құрамының ... ... бойы ... әр ... зат ... ... ... артып кетуі;
4) Физикалық ластану -- бұл бес түрге бөлінеді:
а) Өнеркөсіп жөне ... ... ... ... орта ... бұзылуы, мұны жылулық деп атайды.
ә) Жарықтық - жергілікті жерлердін табиғи жарық көздерінен баска, жасанды жарық көздері арқылы, өсімдік жөне ... ... ... ... өзгеріске үшырауы;
б) Шу, дабыл нәтижесінде;
в) Электромагнитгі толқындардың шектен тыс артуы;
г) Радиоактивті ластану.
5) Микробиологиялық ластану -- ... ... етуі ... ... ... ... ... әр түрлі ауру тарататын зиянкес организмдердің көбеюі.
Механикалық ластаушылар - шаң, қоқыс. Олар ... ... жақ ... және құрылыс материалдарын дайындау процестері кезінде пайда болады. Мұндай ластану кезіндегі ең қауіптісі диаметрі 0,005 ... ... ... ... ... ауаның шаң болуымен байланысты: өкпе құрт ауруы (туберкулез), кеңірдектің аллергиялық аурулары және т.б. ауадағы шаңның жоғары ... ... ... ... ... ... мұрыннан қан кетеді. Американдық ғалымдар халқының саны 1 млн-нан асатын қалалардағы тұрғындарда ауаның ластануы мен ... алу ... ... ісік (рак) ... ... арасында тікелей байланыс бар екенін анықтады. Көз ауруы, созылмалы коньюнктивит көбіне ауаның ластануымен байланысты. Сондай- ақ атмосфералық ауадағы шаң Жер ... ... ... ... мөлшерін де азайтады. Жасыл өсімдіктер ауадағы шаңды тазартып басқа қоспалардың әсерін төмендетеді. Мысалы, шыршалы ... ... 1 ... 32 ... ... 36,4 т, шамшаттар - 68 т шаң ... ... ... - ... концентрациясы нормадан жоғары немесе басқа жақтан енген заттар. Ауаның ... ... ... ... үшін отындарды жағу, үйлерді жылыту, транспорттардың жұмысы кезінде, тұрмыстық және өндірістік қалдықтарды жағу, қайта өңдеу кезінде байқалады. ... ... ... улы заттарға: көміртегі қосылыстары (көмір қышқыл газы, көміртегі тотығы, альдегидтер, қышқылдар), күкірт ... ... ... ... ... азот ... (NO және N02) ... Екпе ағаштар газдар үшін механикалық бөгет және ... ... ... қорғаныш бола алады. Күкірт оксидін жақсы жұтатын ағаштарға: терек, жөке, қайың ағаштарын жатқызуға ... ... ... ... ... ... ... жерге түскен жапырақтарды өртемей, жерге көміп тастаған дұрыс.
Орман экожүйелері ядролық жарылыстардың зардаптарын төмендетуде үлкен роль ... ... ... мен ... ... йодтың 50% жинақтай алады. Орманы жоқ жерде радиоактивті ... ... 32 есе ... ... ... орта ... қалдықтар мен автокөлік түтіндерінен ластанғанда ауыл шаруашылығы өнімдерінің сапасы ... сол ... ... ... ... ... Әсіресе минералды тынайтқыштар мен зиянкестерге қолданатын аестицидтер жеміс-жидек арқылы адам организміне нитрат ретінде түседі. Мерзімінен ерте ... ... ... ... ... ... сәбіз және т.б. нитраттар көп болады. Мысалы, мамыр айларында піскен көкөністерде көбіне зиянды заттардың шекті мөлшері 2-3 ... ... ... ерте ... ... пайдаланғанда сақ болған жөн.
Физикалық ластаушылар - Бұл биосфераға техногендік себептерден түсетін энергияның артық көздері. ... жылу ... ... ... бөлінуі); жарық (жасанды жарықтың әсерінен табиғи жарықтың нашарлауы); шуыл (шуылдың мүмкін деңгейден артуы); электромагнитті ... ... ... ... ... радиоактивті заттардың бөлінуі); озон бұзғыш (фреондардың атмосфераға бөлінуі). Қала үшін ... ... бірі ... ... әртүрлі дыбыс тербелісінен пайда болатын шуыл. Әдетте төменгі жиіліктегі автокөліктердің ... ... ... ... ... ... ... Зерттеулер көрсеткендей, тіпті қысқ а уақытты шуыл организмнің барлық жүйелеріне (әсіресе жүреқ- қан және жүйке жүйелеріне) жағымсыз әсер етеді. Адам 30-40 дБ ... өзін ... ... 120 ... ... шуыл ... үлкен ауыртпалық түсіреді. Өсімдіктер шуылдан қорғауда да ... роль ... Үй ... ... ... өсіп ... жүзім өсімдігі пәтердегі шуылды екі еседей төмендетеді. Өсімдіктердің шуылдан қорғау қасиеті ... ... ... ... ... ... биіктігіне байланысты. Шуылдан арнайы (бетонды, металл, әйнекті ... ... ... ... ... ... - ... бұрын болмаған немесе мөлшері қалыпты жағдайдан аспаған организмдер түрлері. ... ... ... ... деп ... Әсіресе кейбір елдердің қарулы күштерінің лабораторияларында жасалатын арнайы немесе кездейсоқ ауру ... ... ... ... ластануы өте қауіпті. Экожүйедегі өсімдіктер бөтен түрлермен өздері бөліп шығаратын фитонцидтер деп аталатын арнайы заттармен күресе алады. Кейбір фитонцид ... көп ... ... қатты әсер етіп тіпті жәндіктерді өлтіріп те жібереді. Олар әсіресе бактериялы және саңырауқұлақты флораға қатты әсер ... Емен ... ... ... ... мен ... ... өлтіреді. Эвкалипт ағашының жапырақтары бөлетін фитонцидтер стрептококты, май қарағай қылқандары - дифтерия қоздырғышын, қарағайдың қылқандары - өкпе - құрт ... ... ... 1 га арша тоғайы күніне 30 кг фитонцидтер ... Олар ... ... ... қана ... ... және басқа да жәндіктерді жолатпайды.
* ТАБИҒАТТЫ ҚОРҒАУ САЛТЫ
Табиғатты қорғау - қазіргі кезде өмір сүрушілер ғана емес ... ... ... да ... мен ... ... және өз ... шешімдерге тәуелді болатын қазіргі кездегі мәселелердің бірі. Табиғатты қорғау - бұл табиғи жер және су ресурстарын ұтымды пайдаланып, сақтауды және ... ... ... ... ... ... қоғамдық, әкімшілік-шаруашылық, техникалық-өндірістік, экономикалық және заңды шаралар жүйесі. Қазақстанның табиғи ресурстарын қорғау және ұтымды пайдалану. Қазақстан Республикасының ... және ... ... ... ... республикамыздың табиғи ресурстарын ұдайы өсіруге бағытталған бірқатар заңнамалық актілер ... ... ... ... жанында осы актілердің орындалуын бақылайтын арнаулы мекемелер бар. Республикада табиғат қорғау прокуратурасы құрылды. Ол Қазақстан Республикасының табиғат ... ... ... ... қатаң кадағалайды. Қазақстанда мемлекеттік ұйымдар торабы құрылған, олардың қызметі бірегей құрамды флоралар мен фауналары бар ... ... ... ұзақ ... ... ... Бұл ұйымдар - қорықтар, ұлттық табиғи саябақтар және ... ... ... ... Республикасында 2003 жылы ерекше қорғалатын 25 аумақ бар деп есептеледі, ... ... 10, ... ... ... - 10. Бұл ... ... мекемелері шамамен 3 млн гектар ауданға орналасқан. [9]
Жер бетіндегі тіршілік ... ... ... және энергияның негізгі көзі болғандықтан, табиғи және су ресурстарын ұтымды пайдалану кез келген елдер үшін негізгі мәселелердің бірі ... ... ... шөл, қуаң ... және сортаң жерлердің орасан зор аумағы бар. Мұнда табиғи ресурстар шектеулі, соның салдарынан бұл аумақтарды ұтымды пайдалану республикамыз үшін ерекше ... ... ... ... ... республика ғалымдарының алдына өсімдіктердің жаңа іріктемелерін жоғары температура және сортаңдық ... ... ... ... ... ... қолтұқымдарын шығаруды тездету міндеті жүктелуде. Солтүстік Қазақстанның топырақ өнімділігін шұғыл шектеу факторларының бірі ... ... ... ... ... жел ... болып табылады. Мұндай жерді жыртқан кезде топырақтың жыртылатын құнарлы қабатын жел ұшырып әкетеді. Атап айтқанда академик А. И. ... ... ... ... ... ... топырақ қорғайтын қайырмасыз жырту жүйесін жасап, кеңінен пайдалануда. Бұл жүйеге сәйкес жырту кезінде топырақ қабатын аудармай, арнаулы сыдыра қопсытқыш (плоскорез) ... ... тек ... 4 - 5 см ... ... ... ... өсімдік (паясы) аңызында кесілген сабақтар тік қалпында қалады. Сөйтіп топырақ құрылымы сақталады да, шаңға ... ... ... ... ... ауаға шаң
көтерілмейді. Осы технологияның арқасында Қазақстан жыртылатын жерді
сақтап, Қазақстанның солтүстігінде астықтан жоғары түсім ... қол ... ... ... ... ... ... зор, олар халық қажетін қанағаттандыру әрі шаруашылығы дамыту үшін қажеттің бәрін ... ... бұл ... ... мол ... оны ... біліп, дұрыс пайдаланбаса, уақыт өткен сайын ол да сарқылады. Сондықтан ... ... ... аса зор ... бар. ... ... ... жөніндегі заңдары. Еліміздің табиғат байлықтарын дұрыс пайдалану ... зор ... ... 1918 ... өзінде-ақ табиғатты қорғайтын арнаулы комитет ұйымдастырды. Соның нәтежесінде табиғат байлықтарын дұрыс пайдалануға және ... ... ... ... белгіленіп қабылданды. 1962 жылғы 16 маусымда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Президиумының туралы ... ... ... ... ... суды (жер беті мен жер асты ... ... мен құстар, атмосфералық ауа, топырақ, сирек ландшафтылар және тағы басқаларды қорғау қарастырылды. Жарлықта қосымша арнайы нұсқау жазылып, онда әр түрлі ... ... ... ... ... ... сақтау, ауа мен су қоймаларын қорғау, балық аулау мен аңшылық туралы ережелер бар.
Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы - 2003 жылы 3 ... күні ... ... Осы ... ... ғаламдық және Қазақстан Республикасының экологиялық
қауіпсіздігін қамтамасыз етумен бірге елдің экологиялық дамуы жөніндегі мемлекеттік шаралардың кешені айқындалды. Табиғатты қорғау мәселесіне қазірде де зор ... ... ... табиғатты қорғау одағының шешімі бойынша әр елде табиғат қорлары мен табиғатты қорғау үшін сирек кездесетін, құрып кету ... ... мен ... ... есепке алынған. Біздің елде 1978 жылы ұйымдастырылған. Мұнда аңның 21 түрі және осы тектес түрдегі кездесетін аңдар мен торғайлардың 8 түрі ... ... ... қана ... бұлардың санын көбейтудің барлық шаралары қолданылады. Қалпына келтірілген жануарлар мен өсімдіктердің түрлері ... ... ... мен ... ... тиімді пайдаланудың екі бағыты бар: мемлекеттік және жалпыхалықтық. Мемлекеттік бағыт тиісті заңдармен, әрі үкіметтің қарарларымен анықталса, ал ... ... ... ... ... және қоғамдық ұйымдар арқылы іске асырылады. Табиғатты қорғау ісіне тікелей қатынасудың қажет-\тілігі. Республика ... ... ... барлық азаматтар ат салысуы тиіс. Табиғатты қорғау саласында арнайы кұрылған ұйымдардың ішінде Қазақстанның Табиғат ... ... орын ... Бұл комитет табиғатты қорғау саласындағы ғылыми мекемелер мен ұйымдардың жұмысын үйлестіріп, бір ... ... ... ... дағдарысты шешуге жұртшылықты жұмылдырады. Елімізде Табиғат қорғау қоғамы ... ... ... ... саласында әсіресе қоғамның жас мүшелерінін белсенділігі ерекше. Олардың көмегімен республикада жыл сайын көптеген бақтар мен саябақтар ірге көтереді, ... ... ... ... ... мен ... ... жиналады. , , өткізу мектеп өмірінде дәстүрге айналған. Көптеген мектептерде , штабтары құрылды, республикада жұмыс істейді. ... ... ... ... ... әр азамат материалдық жөне эстетикалық маңызы бар табиғи ортаны сақтауға, көркейтуге өз үлесін қосады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Жұмыс барысын қорытындылай ... ... ... ... деп - ғаламдық, аймақтық және ұлттық деңгейлерде айқындалған экологиялық проблемалар кешенін айтамыз. Ғаламдық ... ... ... саласы - глобалистика зерттейді. Аталған ғаламдық проблемалар өзара тығыз байланысты және ... іс ... ... ... ... даму ... ... Әрбір ғаламдық проблеманы міндетті түрде шешу қажет, өйтпесе оның дамуы апатқа - еркешелікттің жойылуына ... ... ... ... проблемаларды шешу үшін ғаламдық, аймақтық, ұлттық бағдарламалар жасалады, бірақ оларға ... және ... ... Ғаламдық проблемаларды шешуге жұмсалатын шығындардың жартысына жуығын экологиялық проблемаларды шешу шығындары құрайды. ... ... ... ... ... ... ... ең артықтау проблема деп санайды. Зор ... ... ... қауіптілігінің мынадай көріністері бар: табиғи экожүйенің бүлінуі, озон қабатының жұқаруы, атмосфераның, ... ... ... ... ... ... және т.б. Олар тек қана ... елдердің қатысуымен, БҰҰ-ның басқаруымен шешілуі мүмкін. Экологиялық проблемалардың ғаламдығы оны шешу үшін барлық елдердің жігерін жұмылдыру қажеттігін тудырып отыр; ... ... ... азайтпай экологиялық дағдарыстан айырылу мүмкін еместігі; биосфераның жалпыға ортақ ластануына қарай ядролық соғыс ғана емес, тіпті жай соғысты жүргізудің ... ... ... технологиялық құрылымын қайта құру, өмір негізі болатын табиғатпен өзара іс-әрекеттің жаңа сапалы әдістері мен құралдарын жасау; ... ... ... ... ... БҰҰ ... ... тиімділігін арттыру және оларга төтенше өкілеттік беру.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Мамбетказиев Е., Сыбанбеков Қ. Табиғат қорғау. Оқу құралы.Алматы,
Қайнар, 1990.
2. ... С.Ж., ... Р.М. ... экология. Алматы, , 2006.
3. Бродский А.К. Жалпы экологияның қысқаша курсы. Оқу ... ... ... ... А.Б., ... М.Ф., ... М.А. Основы общей экологии
Алматы, , 2007.
5. Жамалбеков Е.Ұ., Білдебаева Р.М. Жалпы топырақтану және топырақ географиясы мен экологиясы. ... ... ... 2000.
Қазақстан Республикасының Конституциясы, 1999 ж. -14 б.
6. Исаева Ж.А. ... ... ... экологического оз-
доровления Приаралья. Алматы, 1999.
7. Материалы архива. ... ... ... и охраны окружающей среды за 1996 год.

Пән: Экология, Қоршаған ортаны қорғау
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Дүние жүзіндегі және Қазақстандағы қазіргі экологиялық мәселелер28 бет
Алматы облысының туристік рекреациялық географиясы61 бет
Атмосфераның антропогендік ластануы6 бет
Ұлттық табыс:өндіру, бөлісу, тұтыну5 бет
Негізгі абиотикалық факторлар және ағзалардың оларға бейімделуі22 бет
Табиғи ортаның антропогенді ластануының биоиндикациялау бағдарламаларымен жумыс жасау7 бет
Табиғи ортаның ластануы10 бет
Табиғи ресурстардың классификациясы. Кейбір қоршаған ортаны ластаушы заттардың тірі организмдерге әсері12 бет
Экология және адам денсаулығы18 бет
Экологиялық сақтандыру10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь