Этика

1.Этика терминінің мәні мен мазмұны
2. Аристотель іліміндегі этика мен адамгершілік ұғымы
3. Ойшыл ғалымдардың этика және мораль терминдерінің тарихы
4. Әл Фараби этикасының негізгі нысаны
Ең алдымен этиканың өзіндік мәртебесі бар философиялық ілім ретінде қалыптасуы антикалық грек философиясының қойнауында жүзеге асқандығы туралы айтып өткен орынды. Сондықтан да этика терминін ежелгі грек ғалымы Аристотельдің есімімен байланыстырады. Себебі б.з.д 4-ғасырда осы грек ойшылы енгізген болатын. Аталған терминнің мәні мен мазмұны да сол ерте кезде қалыптасты десек те артық айтқандығымыз болмайды. Бұл сөзге тоқталмас бұрын «мораль» ұғымына тоқталып өтсем. Себебі бұл ұғымның мәнін түсінбейінше «этика» сөзінің мәніне бойлау оңайға түспеуі әбден мүмкін. Сонымен мораль дегеніміз не? Этикаға қаншалықты қатысы бар? Мәнін ашып көрелік.
1. Қазақ Совет энциклопедиясы – Алматы, 1976-8 т. 141 б.
2. Әл – Фараби. Философиялық трактаттар . 1972 . Алматы
3. А. Көбесов . Орта ғасырдағы қазақ ғалымдары . « Білім және еңбек » № 4 , 1964 ж .
        
        Қазақстан республикасы білім және ғылым министірлігі Семей қаласындағы Шәкәрім атындағы мемлекеттік университет
СӨЖ
Тақырыбы: ... ... ... ... ... 2015
Жоспар
1. Этика терминінің мәні мен мазмұны
2. Аристотель іліміндегі этика мен ... ... ... ... ... және ... ... тарихы
4. Әл Фараби этикасының негізгі нысаны
1. Этика терминінің мәні мен ... ... ... өзіндік мәртебесі бар философиялық ілім ретінде қалыптасуы антикалық грек философиясының қойнауында жүзеге асқандығы туралы айтып өткен орынды. ... да ... ... ... грек ... ... ... байланыстырады. Себебі б.з.д 4-ғасырда осы грек ойшылы енгізген болатын. Аталған терминнің мәні мен мазмұны да сол ерте ... ... ... те артық айтқандығымыз болмайды. Бұл сөзге тоқталмас бұрын ұғымына тоқталып өтсем. Себебі бұл ұғымның ... ... ... ... ... ... ... әбден мүмкін. Сонымен мораль дегеніміз не? Этикаға қаншалықты қатысы бар? Мәнін ашып көрелік.
Мораль - адамның ... ... ... ... ... ... Қоғамдық сананың бір түрі. Ол адамдардың арақатынасынан туындайды: адамгершілікке жататын немесе ... ... ... ... ... ... біз оны өнегелі, өнегесіз қылықтар деп те атаймыз.
Ал, Этика - мораль туралы, оның шығуы мен дамуы туралы, адамның өмір ... ... аса ... ... бірі ... ... адамгершіліктің түрлі қоғамдық құрылыстарға сан алуан формалары мен нормалары ... ... ... бұл екі ... ... ... жатыр. Жалпы этика адам бойында білінетін қасиет болғандықтан біз оны кез-келген жерде: (әр ... ... ... көліктерде, саябақтарда, адамдардың бір-бірімен қарым-қатынасында байқап жатамыз.)
2. Аристотель іліміндегі этика мен адамгершілік ұғымы
Өзінің атауымен де, негізгі ұғымдық категорияларымен де, ... ... де ... Аристотельге қарыздар. "Никомах этикасын", "Эвдем этикасын", "Үлкен этиканы" жазған ұлы ойшыл этиканы дамыта отырып, елге танытты. ... ... ... ... немесе "алтын орта" ұстанымы ізгіліктерді анықтаушы маңызға ие болды. Өйткені Аристотельдің айтуынша, екі шеткі күйлердің ... таба ... яғни не ... ... не жетпей қалмаудың дәл ортасынан өте ыңғайлы қасиетті ұстана білгенде ғана адам ізгілікті болғаны. Мысалы, жомарттық, - ... пен ... орта ... батылдық - "көзсіз батырлық" пен "қоянжүрек қорқақтықтың" дәл ортасы; қарапайымдылық - "ұяңдық" пен ... ... белі және т.б. ... антикалық этикаға тиесілі ең негізгі үш мұратты атап өтуге болады: а) адам мен полис бірлігі, яғни адам тек ... ... ... ғана ... ие ... ... туралы түсінігі болады деп есептеу. Мысалы, Аристотель полистің мүшесі бола ... ... ... де адам деп ... ... ... алатын хайуан" ретінде қарастырған. Ежелгі гректер қабылдаған және өмірге енгізген этикалық құндылықтардың өзіндік маңызы болды. Олардың ... ... көне ... ... ... мейірімділікті сұлулықпен тікелей байланыстырғысы келді. Соның нәтижесінде көне ... ... ... ... ... ... ... "Калокагатия" термині өзінін амбиваленттілігіне (екіжақтылығына) байланысты этикада болсын, эстетикада болсын кең пайдаланылады. "Калокагатия" термині грек тіліндегі екі ... ("Kalos" - ... сұлу және ... - ... мейірімді) қосындысынан шыққан. Дәлме-дәл аударатын болсақ, бұл термин ізгі ... яғни жан ... мен тән ... ... ... ... - грек тілінің "ләззат іздеу, қызыққұмарлық" деген мағынадағы сөзінен туындаған ұғым. Гедонистік ... ... ... ... бұл өмірге келгендегі ең басты мақсаты - өмірдің қызығына бату, ләззат алу.
Эвдемонизм - көне грек этикасының ... ... ... сол ... қай ойшылын алып қарасаңыз да, оның өмірлік маңызды мәселе деп ұққаны - адамның бақытқа жетуі.
3.Ойшыл ғалымдардың этика және ... ... ... ... ... ... этикасына Цицерон moralis (моральдық) деп анықтама береді. Оның айтуынша, бұл сөз ... ... ... сән, ... ... ... білдіреді. Яғни Цицеронның моральдық философиясы Аристотельдің этикасымен дәлме-дәл сәйкес келеді. Сонымен IV ғ. ... ... ... ... термині гректің сөзімен бірдей мағынада қолданылады екен.
Кейбір зерттеуші ғалымдар этика және мораль терминдерінің тарихын неміс тілінің ... ... , ) ... , , - бастапқы мәнде әртүрлі сөздер болғанымен, бір терминдік ұғымдар. Уақыт өте келе бәрі ... ... ... ... - ... ғылым саласының басты тармағы, мораль - сол салаларды оқытатын пән ... ... мен ... ... уақыт өте келе көп өзгерістерге ұшырады. Мәселен, Гегель моральды адамгершілік іс-әрекет тұрғысында қарастырады.Ал, Аристотель моральды адам жанының маңызды рөлі ретінде ... ... грек ... ... ... ... (айбындылық, әділеттілік) анықтаумен жалпыландырудың үлгісін жасады. Ұғымды анықтаудан бұрын әңгімеге жол ... ... ... ... ... ... көмегімен әңгімелеушінің сөздеріндегі қайшылықтар анықталмақ. Бұл орайда Сократ майевтика (сөйлесу өнері) әдісін ұсынады. Сократтың этикасы рационалды: жаңсақ ... ... ... ... де өз ... зұлым болмайды. Адам өзіне үңілген сайын, өзінің білімсіздігін ... ... ... қағидасының мәні ашыла түспек.
Ал, Сократтың шәкірті, ежелгі грек философы, ... ... ... ... ... тану ... ... маңызы жоқ, себебі түйсіктер арқылы алған мәліметтер заттардың өзіндегі құбылыстар туралы білім емес, тек ... ... ғана ... ... Ал ... көзге көрінбейтін шын мәнін тек ақыл-ойдың күші ... ... ... Сондықтан шын ақиқатты түсініп білу үшін ақыл-ой ... ... ... ... ... ... көргендерін есіне түсіруге мүмкіндік алуы керек.Ежелгі грек ... ... ... ... ... қабілетін этикадағы ең жоғарғы қозғаушы күш деп тапты. Аристотельдің моральдық үлгісі - ... яғни - ... ... ... ... . Демек, адам баласының сезімі дұрыс бағытталса, онда ақыл-ойы да соған орай іс-әрекетке ... Әл ... ... ... ... Фараби мұрасының ішінде үлкен орын алады. Этиканы ол ең алдымен жақсылық пен жамандықты ажыратуға мүмкіндік беретін ғылым деп қарады. Сондықтан оның ... ... ... ... ... басты роль алады. Жақсылық өмірдің мазмұн - ... бір ... ... ол ... біте ... ... Ал жамандық жақсылық сияқты емес, ол болмыс жоқ жерден пайда болған дейді. Ұлы ғалымның осынау этикалық ... ... ... лебі ... ол адам ... жаратылыстың, бүкіл жан иесі атаулының биік шоқтығы, сондықтанда адамды құрметтеу, қастерлеу керек деп ... ... ... ... ... ғана адам баласы ізгі мұратына жетеді деп қарайды.
Әл Фарабидің ... ... ... көзқарас жүйесінде жаңа бағытқа жол ашты.
Фараби қоғам мен мемлекет туралы діни - теологиялық ілімнен бас ... ... мен ... ішкі ... сәйкес пайда болуы туралы теорияны ұсынды. Қоғамның дамуын бағыттайтын басты күш адамның ақыл - ой мен ... деп ... ... ... ... кедергі жасауын ол адамның белсенділігімен, білімге, бақытқа ұмтылуымен алмастырды. Ойшылдың ... ... еркі ... ... ... ... орнына бұл өмірдегі шын бақытты ұсынды. Орта Азия, Индия, Иран және ... ... ... ... - әлеуметтік ойларының жетістіктерін жалпылай отырып ежелгі грециялық философиялық қоғам туралы ілімнің барлық мәселелерін қамтитын бірыңғай ... ... ... ала Фараби қайырымдылықты этикалық және рационалды деп бөлді. Этикалық ... ... ... әділеттілік, ал рационалды қайырымдылыққа ақылдылық, интелект жан- жақтылық , мидың өміршеңдігі жатады.
Егер осы этикалық мәнде болса, онда ... ... ... ... ...
Жетілген адам туралы ілімінде Фараби, ойшылдық адамгершілік - ... ... ... көрінді. Оның әділ басқарушы және қайырымды қала туралы ойы Таяу және Орта ... сол ... ... және әділ ... туралы арманымен бірікті, Фараби қоғамындағы халықтар осы арманды іске асыру үшін феодалдарға қарсы көтеріліске ... - ... ... ең ... ... - бақыт, өйткені басқа бірдене үшін ... тек өзі үшін ... ... ... және ең ... ... осы бақыттың бойына шоғырланған. Атап айтқанда этика және оның практикалық мағынасы осы ... ... ... ... үйлесімін, оның құрылысының сұлулығын ұқпайынша шын бақытқа жетуге ... ... о ... қамтамасыз етілу мүмкіншілігі, тіпті де бұл дүниедегі өмірге мейлінше жиренішпен қарау ... ... ... ... емес. Әл - Фараби былай дейді: .
Пайдаланылған әдебиеттер
1. ... ... ... - ... 1976-8 т. 141 б.
2. Әл - ... Философиялық трактаттар . 1972 . Алматы
3. А. Көбесов . Орта ғасырдағы қазақ ғалымдары . > № 4 , 1964 ж .

Пән: Мәдениеттану
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Іскерлік этика құндылықтары мен қағидалары13 бет
Іскерлік қарым-қатынас этикасы3 бет
Аудит стандарттары және аудитордың кәсіби этикасы25 бет
Аудит стандарттары және аудиторлардың этикалық нормалары10 бет
Аудиторлық істің этикалық құқықтық механизмдері26 бет
Аудиттің стандарттары және аудиторлардың кәсіби этикасы30 бет
Басшының қолданатын этикалық нормалары10 бет
Басқару еңбегінің мәдениеті және этикасы6 бет
Басқару еңбегінің мәдениеті және этикасы туралы7 бет
Басқару еңбегінің мәдениеті мен этикасы8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь