Қабынудың этиологиясы, морфологиясы мен патогенезі

I.Кіріспе

II.Негізгі бөлім

2.1. Қабынудың этиологиясы, морфологиясы мен патогенезі, реттелуі, ақыры және жіктелуі

2.2. Альтеративті қабыну

2.3. Экссудативті қабыну

2.4. Фибринозды қабыну

2.5. Іріңді қабыну

2.6. Шірікті қабыну

2.7. Продуктивті қабыну

2.8. Ерекше қабыну

2.9. Туберкулезге байланысты қабыну

3.1.Маңқа таяқшалары тудыратын қабыну

III.Қорытынды

IV.Қолданылған әдебиеттер тізімі
Адам мен жануар өзінің әртүрлі әсерлерге қарсы жауабын қалыптастыратын ішкі және сыртқы ортамен үздіксіз қарым қатынаста болады. Организмнің белгілі бір тітіркендіргіштерге қарсы жауап беру қабілеті, эволюция процесінде дамыған биологиялық заңдылық. Осы реакцияның ең көне және күрделі түріне қабыну процесі жатады.
Қабыну (латын. inflamatio - орт, жалын; воспаление) - белгілі бір себептерден өрменің зақымдануына байланысты туындаған жергілікті, кешенді, қантамырлық - мезенхималық реакция. Қабыну зақымданған өрмені табиғи қалпына келтіруге және зақымдаушы агентті аластауға бағытталған, сондықтан ол организмнің қорғану - бейімделу реакциясы болып табылады.
Қабыну жергілікті процесс болса да оған байланысты малдың тұла бойын қамтитын өзгерістер де туады: қанның құрамы өзгереді, ішкі секреция бездері мен қан тамыр жүйесінің қызметі бұзылады, дененің қызуы көтеріледі.
Қабыну реакциясы — кең таралған патологиялық процесс, көптеген аурулар, әсіресе инфекциялық аурулар, мүшелер мен өрмелердің қабынуымен білінеді.
1. Х.С. Жұмабеков « жануарлардың паталогиялық анатомиясы», Алматы 2011 жыл.
2. Ө. Ығылманұлы «ветеринариялық паталогиялық анатомия», Алматы 2010 жыл.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым Министрлігі
Семей қ. Шәкәрім атындағы Мемлекеттік Университеті
Аграрлық факультеті
Ветеринариялық санитария кафедрасы
БӨЖ
Тақырыбы: Қабыну
Орындаған: Толеуова Д.М.
ТОП: ВС - ... ... Ш. ... ... ... ... ... морфологиясы мен патогенезі, реттелуі, ақыры және жіктелуі
2.2. Альтеративті қабыну
2.3. ... ... ... ... ... ... Шірікті қабыну
2.7. Продуктивті қабыну
2.8. Ерекше қабыну
2.9. Туберкулезге байланысты қабыну
3.1.Маңқа таяқшалары тудыратын қабыну
III.Қорытынды
IV.Қолданылған әдебиеттер тізімі
I.Кіріспе
Адам мен жануар ... ... ... ... ... қалыптастыратын ішкі және сыртқы ортамен үздіксіз қарым қатынаста болады. Организмнің белгілі бір тітіркендіргіштерге қарсы жауап беру қабілеті, ... ... ... ... ... Осы реакцияның ең көне және күрделі түріне ... ... ... ... inflamatio - орт, жалын; воспаление) - белгілі бір себептерден өрменің зақымдануына байланысты туындаған жергілікті, ... ... - ... ... ... зақымданған өрмені табиғи қалпына келтіруге және зақымдаушы агентті аластауға бағытталған, ... ол ... ... - ... ... болып табылады.
Қабыну жергілікті процесс болса да оған байланысты малдың тұла бойын ... ... де ... ... ... өзгереді, ішкі секреция бездері мен қан тамыр жүйесінің қызметі бұзылады, дененің қызуы көтеріледі.
Қабыну реакциясы -- кең ... ... ... ... аурулар, әсіресе инфекциялық аурулар, мүшелер мен өрмелердің қабынуымен білінеді.
II.Негізгі бөлім
2.1. Қабынудың этиологиясы, морфологиясы мен патогенезі, реттелуі, ақыры және ... ... ... ... аман ... бағытталған реакция болғанымен біраз жағдайда залалды агентті жойып ... ... ... оның ... ... ... туындап организмнің өлімімен аяқталады. Яғни, кабыну организмнің сыртқы ортаға бейімделу реакциясы, өзін-өзі сақтау реакциясы болғанымен ол әлі толықтай жетіліп ... ... ... әр ... әр ... қабыну процесінің пайдасы мен зиянын ескере отырып, керек болса ем ... ... ... Қабыну әр уақытта залалды факторлардың әсерінен өрменің зақымдануынан басталады. Қабыну ... ... жэне ... ... әсерінен туындауы мүмкін. Бұл себептер тегіне қарай экзогендік (сыртан келген) және ... ... ... пайда болған) себептер болып екіге бөлінеді. Қабынудың биологиялық факторларының арасында бірінші кезекте инфекциялық және инвазиялық аурулар қоздырушыларын - вирустарды, ... ... ... жэне ... ... жөн. Бұл биологиялық факторлар қатарына қанда кездесетін антигеннен, антиденеден және белсенділігі артқан ... ... ... ... де ... Иммундық кешендердің ермеге әсері торшалардың зақымдануынан және олардың ... ... ... (цитопатикалық жэне лейкостатикалық әсер) басталады да, кейін қабынуға ұласады. Қабынуды шақыратын физикалық себептер - механикалық зақымдар (жаралану, ... алу), ... ... ... ... ... ... әсері (рентген сәулелері, радиобелсенді заттар), химиялық себептер - ... ... ... сілтілер, түздар), скипидар, кротон майы, кейбір өсімдіктер мен жануарлар түзетін ... ... ... ... ... зат алмасудың бұзылуына байланысты мүшелер мен өрмелерде шөгетін несеп қышқылды тұз, некроз ошақтары жатады. Алайда, бұл қабынудың ... ... өзі ... әсерлерге байланысты туындайды.
Бұл жерде бір айта кететін жай -- қабынудың өрбуі ... ... ... ... ... ... морфологиясы мен патогенезі. Қабыну про-цесі өрмелер мен ... қай - ... да ... ... Ол тек ... ... ... кіші ошакты және мүшенің біраз бөлігін немесе оны түгелге жақын қамтыған кең ... ... ... де ... Қабыну бір-бірімен тығыз байланысты, бірізді дамитын үш құбылыстан: альтерациядан, экссудациядан және пролиферациядан тұрады.
Қабыну өрменің бүлінуінен, яғни ... ... ... ... туындаған дистрофиядан, кейде некроз түріндегі алътерациядан, бастау алады. Бұл бүлінулер ... ... ... -- ... медиаторларының бөлінуіне әкеледі. Қабыну медиаторлары тегі бойынша плазмалық (гуморальдық) жэне торшалық (өрмелік) деп екі топка бөлінеді. Торшалық медиаторлардың көзі болып ... ... ... мен ... ... ... т.б., нейтрофильдерден лейкокиндер, макрофагтардан монокиндер, лимфоциттерден лимфокиндер бөлінеді. Плазмалық медиаторлар (кининдер, калликреиндер, Хагеман факторы, комлемент ... ұсақ ... ... ... ... ... лейкоциттердің хемотаксиске, фагоцитозға белсенділігін арттырады. Альтерация тез экссудацияға ұласады.
Экссудация (латын. ... - ... ... ошағында қан тамырларының зақымдануына байланысты туатын өзгерістер кешенін айтады. Экссудация бірізді дамитын ... ... ...
а) қанның реологиялық қасиеттерінің бұзылуымен сипатталатын ідағын айналым арнасының реакциясы;
б) жіңішке қан ... ... ... ... қан плазмасы бөліктерінің тамыр сыртына бөлініп шығуы (экссудация);
г) қан торшаларының эмиграциясы;
д) фагоцитоз;
е) экссудаттың және торшалар инфилътратының (топырларының) ... ... ... ... ... ... ... арнасыныц реакциясы -- қабынудың ең айқын морфологиялық белгілерінің бірі. Тамырдағы өзгерістер ... ... ... ... Бұл әсер ... жүйесінің (гепариннің, гиалуронидазаның) белсенділігінің артуы арқылы іске асады. Осы энзимдердің көзі болып табылатын лаброциттер (мес ... ... ... ... және ... артериялар қабырғасындагы дәнекер өрмеде орналасқан. Аздаған физикалық немесе химиялық әсерге ұшыраған лаброциттер биологиялық белсенді заттарды -- ... ... ... ... тән ... түйіршіктерін уақытша болмаса біржолата жоғалтады. Тамырлардың өзгеруі артериолалар мен қылтамырлар түтігінің рефлекстік жолмен тарылуынан ... Бұл ... тез ... қабыну ошағындагы барлық тамырлардың, әсіресе қылтамырлар соңды ... мен ... ... ... ... Осылайша қабыну молқандылығы туындап қабынған жердің қызуы көтеріледі (color) жэне түсі қызарады (rubor). Қан ағысы ... ... ... ... ... ... да ... бәсеңдеп қалады. Осындай өзгерістер лимфа тамырларында да болады: олар шамадан тыс лимфамен, лейкоциттермен толады, кейін лимфа ағысы тоқтайды (лимфостаз), ... ... ... ... ... ... - арнасы кеңіп, қан ағысы іркілген венулаларда, қылтамырлар сонды тамырларда ақ және ... қан ... ... ... ... ... ағу салдарынан, эритроциттерге қарағанда жеңіл салмақты лейкоциттер, негізінен нейтрофильдер қан ... бел ... ... ... ... ... жақындап, оған жанаса қозғалады, кейін кенереге тақалып тұрып ... қан ... ... ... (эмиграция). Қабыну ошағында қан ағысының бұзылуына және қан тамыры тонусының әлсіреуіне байланысты ... мен ... ... ... қан ... тоқтайды (стаз), тромбоциттермен эритроциттер бір-біріне жабысып қалады (агрегация), сөйтіп микро ұйыстар пайда болады, қан мен лимфа ағуы ... ... қан ... мен ... тамырлары қабырғаларының өткізгіштігі артады. Қабынудың негізгі белгілерінің бірі болып есептелетін және медиаторлардың әсерінен туындайтын бұл ... ең ... ... ... артқандығын көрсететін морфологиялық өзгерістермен басталады: эндотелиоциттер цитоплазмасында полирибосомалар пайда болады, митохондриялар ісінеді, пиноцитоз күшейеді. Осыған байланысты ... ... ... ... бөлініп өрмеге, қуыстарға жиналады - экссудация (ex-сырт, sudor - тер), қан ... ... ... ... ... ... (қа- быну тері) пен қабыну торшаларынан инфильтрат түзіледі.
Қан плазмасы бөліктерінің ... ... ... - ... ... бір ... шағынайналым арнасының аймағында дамиды. Қанның сұйық бөлігі (су, нәруыз, тұздар) шып - шып тамыр сыртына терлеп шығады.
Қан ... ... -- қан ... ... ... ... сыртқа шығуы. Нейтрофильдер әуелі жіңішке тамыр кенересіне жабысып тоқтайды да, өз ... ... ... ... эндотелиоциттер аралығына еніп, сыртқа шығады (эндотелиоциттераральщ эмиграция), ал Т-лимфоциттер эндотелиоциттер денесіне еніп, одан ... ... ... эмиграция). Қанның ақ торшаларының эмиграциясы лейкодиапедез деп аталады. Тамыр қабырғасы өткізгіштігі тым күшейіп кетсе эритроциттерде қан ... ... ... - эритродиапедез.
Фагоцитоз - торшаның тірі не өлі денені қарпуы. Ол бірқатар биохимиялық реакциялардыц арқасында қамтамасыз етіледі. Осыған орай ... мен ... ... ... ... Ал бұл ... ... реакциясының күшеюіне байланысты: осылайша торшаның күш- қуаты артады. Қабыну ошағында шоғырланған иейтрофиль лейкоциттер мен гистиоцитгер одан үлкендеу денелерді қарпиды ... ... жэне ... нәтижесінде қабыну ошағында экссудат пайда болады.
Экссудат - ... ... ол ... ... мен торшалардан, сондай-ақ өрме бөлшектерінен тұрады. Экссудаттың жиналуы қабыну ошағы көлемінің үлғаюына (tumor), жүйке ұштарының қысылып, ауырсынуға (dolor), өрме ... ... ... (functio laesa) ... ... ... ... бірдей емес. Оның құрамында бірде сұйық, екіншіде торшалар басым болады. Сұйық экссудат ... ... мен ... ... ... ... ... Әдетте экссудат құрамында нәруыз мөлшері 2 % кем болмайды. Тамырлар қабырғасының ... ... ... ... тек ... тым жоғарыласа фибриноген болады. Экссудат құрамында сұйықтан торшалар көп болуы мүмкін. Экссудатта кейде нейтрофильдік лейкоциттер, кейде мононуклеарлық ... ... ... ... бір ... эритроциттер көп болады.
Қабынған өрмеде экссудат торшаларының шоғырлануы ... ... ... ... Оның ... ... қаннан келген торшалар, екінші жагдайда жергілікті торшалар ... ... ... қабыну ошағында нейтрофильдер бірнеше сағатта-ақ ыдырап жойылып кетеді. Бұл макрофаггың басым көпшілігіне де тән құбылыс.
Қабынудың ... ... ... ... ... ... ... қайта келтіруге бағытталған. Қабыну ошағында мезенхималық камбий, ... және ... ... ... ... ... В- жэне ... моноциттер бөлініп көбейеді, өсіп жетіледі (диффе- ренциалану), сондай-ақ белгілі бір арнайы торшаларға айналады (трансформация)-, мәселен, камбийдегі мезенхималық ... ... ... ... В- ... ... ... гистиоциттер және макрофагтар пайда болады. Одан әрі макрофагтар эпителиоид торшаларға, ал эпителиод торшалар көпядролы алып торшаларға (бөгде дене және ... ... ... мүмкін. Фибробласт өсіп жетіле келе дәнекер өрменің кемелденген торшасы -- фиброцитке айналады. ... ... ... ... ... ... ... талшыктары пайда болады. Қабыну барысында эпителий торшалары да бөлініп көбеюі ... ... ... -- ... ... альтеративтік және экссудативтік процестерге байланысты қоректік заттар мен биологиялық демеуші заттардың ... ... ... ... ... ... ... қызметін (фагоцитоз, бөгде заттар мен ыдырау өнімдерін адсорбциялау, уытты заттарды бейтараптау) атқарады, кейін қабынған жер мен сау өрме ... ... ... ... құрады. Қабыну аяқталарда олар регенерация процесінің көзі болып табылады.
Қабыну реакциясының сипаты мен біліну дәрежесі оның этиологиясымен, организмнің реактивтілігімен және ... ... ішкі ... т.б. ... жай-күйімен анықталады. Қабыну шақырушы фактормен организм бірінші рет кездескен жағдайда тітіркендірушінің күші мен одан қорғану реакциясы ... ... ... ... ... ... Антигендік қасиеті бар тітіркендіруші организмге қайталай әсер етіп, организмді сенсиблизацияға ұшыратқан болса, аллергиялық (гипэргиялық) қабыну ... Оның ... ... экссудативтік компоненттер басым (дереу гиперсезімділік реакциясы) не пролиферативтік компоненттер басым (баяу гиперсезімділік реакциясы) болады. Яғни, ... күші мен ... ... ... сәйкестік болмайды, соңғысының қарқыны шамадан тыс зор болады. Титыгына жете ... ... ... ... ... ... мардымсыз болады не тіптен болмайды.
Құрсақтағы шаранада (нәрестеде) ... ... ... өз ... бар: біріншіден альтеративтік және пролиферативтік құбылыстар басым болады, екіншіден жергілікті процесс бүкіл нәресте денесіне кеңтаралуға бейім.
Қабынудың ... ... ... ... және иммундық факторлармен реттеледі. Қабыну реакциясын гипофиздің соматотропты ... ... ... без ... қабатының торлы аймағы өндіретін дезоксикортикстерон мен шумақты аймағы өндіретін альдестерон гормондары күшейтеді де, бүйрекүсті бездің будалы аймағы ... ... ... Холинергиялық қосындылар (ацетихолин, т.б.) медиаторлардың бөлінуін күшейтіп, қабынуды арттырады, ал бүйрекүсгі бездің ішкі қабаты өндіретін ... ... ... мен ... керісінше, медиаторлар түзілуін тежеп, қабынуды басады. Қабыну реакциясының келбеті мен қарқынына және ... ... ... әсер ... ... және иммундық биологиялық реактивтілігі жоғары организмдерде қабыну реакциялары ... ... - ... ... ... ... да, бүлінген өрменің әдеттегі қалпына келу деңгейі жоғары болады. Сенсиблизацияға ұшыраган организмде қабыну реакциясы оны шақырған ... ... ... тым ... ... ... немесе иммундық қабыну).
Қабынудың ақыры процестің себебіне, малдың хал-ақуалына, зақымданған мүшенің ... ... әр ... ... ... ... ыдырау өнімдері белгілі бір фермент әсерінен одан әрі ыдырайды, фагоцитозға ұшырайды, бойға сіңіп кетеді. Торшалардың көбеюі нәтижесінде қабыну ошағын ... өрме ... ... ... тым ... ... зақымданған өрме бастапқы қалпына келуі мүмкін, көлемі үлкен болса зақымданған жер тыртыққа ... ... ... ... шақырушы фактор ұзақ сақталса, экссудат (ірінді, фибринді, ... мол ... ... ... мамандаған элементтері бүлінсе, организмнің, қабынған мүшенің төзімділігі, иммундық биологиялық реактивтілігі төмен болса организм мүлдем айығып кете алмайды, ... ... оның ... ... ... ... мүшелердің (ми, жұлын жүрек, өкпе) қабынып, олардың қызметінің бұзылуы өмірге өте қауіпті. Қабынған мүшенің құрылымы, қызметі ... ... ... ... ... ... мүмкін. Кең көлемді қабынулар сепсистің, бактериялық -- ... ... ... ... ... ... болатан ыдырау өнімдерімен организмнің уланына әкелуі мүмкін.
Жіктелуі. ... осы ... өту ... мен өрме ... ... қарай жіктеледі. Процестің үзақтығына қарай қабыну жіті, жітілеу, созылмалы қабыну, ал қабыну ошағындағы ... ... түр - ... қарай алътеративтік, экссудативтік және пролиферативтік (продуктивік) қабыну болып бөлінеді.
2.2. Альтеративтік ... ... ... ... ... ... басымдылығымен, экссудативтік жэне пролиферативтік құбылыстардың әлсіздігімен сипаталады. Мұндай ... ... ... мен ... жүректе, ми мен жұлында, қаңқа бұлшық еттерінде кездеседі.
Альтеративтік қабыну әртүрлі күшті химиялық заттар мен токсиндердің ұзақ мерзімді негізінен мүшенің паренхималық ... ... ... Ол ... ... ... дереу түрінің бір көрінісі ретінде байқалады.
Қабыну процесі жіті не созымалы өтеді.
Жіті ... ... ... мүшелерде микроскоптық өзгерістер негізінен паренхималық торшалардың дистрофиясы (түйіршікті, сулану, көмірсулық дистрофиялар, майлану, кілегейлі қабық эпителийінің ... мен ... ... жамылғы эпителийдің орнынан сыдырылуы түрлерінде байқалады. Экссудативтік өзгерістер тек ... ... ... ... ... ... домбығу сұйығы, кейде диапедездік қанталаулар сипатында болады. Пролифертивтік құбылыстар да мардымсыз. Yenзакқа созылған қабыну процесі паренхималық торшалардың атрофиясымен, паренхиманың ... ... ... ... ... паренхималық мүшелер (бауыр, бүйрек, т.б.) үлкейеді, болбырайды, көмескіленеді, сұрғылт - ... не ... - ... ... Кейде жай көзге бірен-саран қанталаулар ілігеді. Созыла қабынған мүше ... ... ... әжімденеді. Тілік бетінде сұрғылт - қызыл не сұрғылт - ақшыл ... ... өрме ... ... ... ... зақымданған мүше түріне, қабыну процесінің әлсіз-күштілігіне байланысты. Әсіресе миокард, ми мен жұлын қабынуы өте ... ... ... ... ... ... мүше қызметінің маңыздылығмен анықталады. Жануар өлімге ұшырамаса, өліге ұшыраған жерлерді дәнекер өрме ... ... ... ... ... ... үш компонентінің ішінде экссудация үстем болады. Тоқымалардың ... ... ... ... жиналады. Жалқақтың құрамы ауру тудырушы микробтардың түрііне, организмнің реактивтілігіне, қан тамырларының өткізгіштік ... ... ... барысында жалқақтың бір түрі екінші түрге алмасуы мүмкін. Мысалы, плеврит сарысулы қабынумен басталып, кейін сарысулы- фибринозды, ақырында, ... ... ... ... ... ... ажыратады: а. сарысулы; ә. фибринозды; б. ірінді; в. шірік; г. геморрагиялы; д. катаральды; ж. аралас.
1. Сарысулы ... ... бай ... көп) ... ... ... сипатталады, оның құрамында аз мөлшерде торшалар да болады. Сарысулы қабыну әрдайым жіті ... дене ... және ... ... ... ... ағза-тоқымалар бастапқы кезде ғана ұшырап, кейін қабынудың басқа түрлерімен асқынады.
Сарысулы қабынудың мысалы ретінде аусылда пайда бола- тын күлдіреуіктерді келтіруге ... Осы ... ... сұйық теріні көтеріп, эпидермис астына жиналып қалады. Сарысулы ... ... ... ... ... ... бұлшық еттерінің арасында да кездеседі.
291465864235Сарысулы қабынудың ақыры сәтті, жалқақ әдетте ... ... ... ... сол ... ... ұшырайды. Сарысулы қабынудың маңызы жиналып қалған сұйықтың мөлшеріне байланысты. Егер жалқақ өте көп болса, сол жердегі ағзаларды қысып, ... ... ... дерматит. Эпидермис астындағы күлдіреуік (а).Дерманың гиперемиясы, домбығуы және қабынуы (б). Гематоксилин-эозин.
2.4. Фибринозды қабыну
Фибринозды қабыну фибриногенге бай жалқақтың жиналуымен сипатталады. Фибриноген ... ... ... ... ... фибринге айналады. Фибрин жіпшелері сірі қабықтардың үстінде түк сияқтанып, айталық жүрек эпикардын басып калады. Мұндай жүректі жүрек ... ... ... ... қалу терендігіне байланысты фибринозды қабынудың: крупозды және дифтеритті түрлерін ажыратады. ... ... ... ... ... фибрин ағза қабырғасына бойлай сіңеді - оның ақыры фибриноидты некрозбен аяқталады. Төлдердің ... ... ... ... ішек ... ... Сонымен қатар кабынудың бұл түрі көп қабатты эпителиймен қапталған ағзаларда: жұтқыншакта, бадамша бездерінде, қызыл өңеште, қынапта байқалады.
Крупозды қабыну көбінссе сірі ... ... ... ... ... қабыршақ оңай сыпырылады, некроз оның тек үстінгі қабатында ғана байқалады. Өкпенің крупозды ... ... жиі ... ... ірі қараның пастереліезінде, ала өкпесінде т.б.. Крупозды өкпе қабынуынан кейін жалсақтың ... ... ... яғни бұл процесс (дәнекер ұлпамен алмасуына) пневмосклерозбен аяқталады.
2.5.Іріңді ... ... ... көп ... ... ... байланысты. Сол жердегі тірі және өлі лейкоциттер, макрофагтар, белокқа бай жалқак, ыдыраған жергілікті ұлпа- барлығы ... ірің ... ... ... ... майлы дистрофията ұшырағандықтан, ірің сары түске енеді. Ірінді ... ... екі ... ... ... және ... (лат. Absceccus - бөлектену, оңашалану) деп сол жердегі ұлпаның некрозы әсерінен пайда болған шектеулі ірінді қабынуды атайды. Некрозға ұшыратан ... көп ... ... ... ... ... ерітуші (протеолиттик) ферменттері өлі үлпаны ыдыратып, іріңге толы қуыс пайда болады. Оның айналысы іріңді қабықпен (пиогенді мембрана) қор- шалған. ... ол ... ... ... ... қабықпен қоршалады. Егер абсцесс ағзаның сыртқы қаба тына жақын жайғасқан болса, ірің айналадағы тоқымаларға жайылып кетуі мүмкін, ... ... ... ағып тұрады (свищ).
Флегмона (грек, phlegmone - өрт) - жайылған іріңді қабыну. Флегмона пайда ... ... ... барлық қабаттарына бірдей сіңіп, оны некрозға ұшыратады ... ... ... ... ... қатты флегмона деп аталады. Ірің тоқымаға бойлай сіңген болса, жұмсақ флегмона деп аталады. ... ... тері асты және ... қабық астындағы шелде кездеседі. Егер ірің дененің табиғи қуыстарында жиналып қалса, ол эмпиема деп ... ... ... ... эмпиемасы, өт қалтасының эмпиемасы жатады.
+ Шірікті қабыну
Тоқымаларга ... ... ... байқалады. Осыған байланысты тоқымада, ағзаларда сасық иіс пайда болады. Ол қабынудың басқа түрлері асқынған ... ... ... ... ауыр ... ... кабыну жалқақ құрамындагы эритроциттердің көптігімен сипатталады. Сібір жарасы, оба, пастереллез ... ... ... ... қан ... қабырғаларынан өтіп кетуі кабілеті) ерекше болады. Оба ... ... ... эритроциттердің көптігі соншалық, сөл бездерінде жиналған жалқақ қан кұйылган ошақтарға ұқсайды.
Катаральды қабынудыц үш түрін ажыратады: сары ... ... және ... ... ... ... ... үстін көмкереді. Қабыну алғашқыда сарысулы болып кейін іріңді ... ... ... Ұзақ ... созылған катар салдарынан шырышты қабық семуге немесе гипертрофияға ұшырайды.
Аралас кабыну деп түрлі жалқақтардың бір ағзада ... ... ... өкпеде қабыну сары сулы - іріңді, фибринозды іріңді болып дамиды.
2.7.Продуктивті қабыну
Продуктивті (немесе пролиферативті) қабыну деп торшалардың көбею процесінің (пролиферациясының) ... ... Ал ... және экссудация процестері әлсіз болады. Торшалар саны жергілікті (гистиогенді) және гематогенді (қан арқылы келуші) ... бір ... ... не ... ... жиналып қалса, оны торшалы инфильтрат дейді. Пролиферативті процеске жергілікті қан тамырлары да белсенді араласып, оның ішкі (эндотели) және ... ... ... ... өрбіп өседі.
Продуктивті қабыну үшке бөлінеді: 1) аралық (интерстициалды) қабыну; 2) гранулемді қабыну; 3) полиптер мен ... ұшты ... ... ... ... ... ... әртүрлі торшалардың жиналып қалуынан болады. Аралық қабыну жіті, не созылмалы түрде өтеді. Созылмалы түрінде қабыну ошағында гистиоцит, моноцит, макрофаг, ... ... ... ... ... ... болады. Аралық қабыну талшықты дәнекер тоқыманың өсуімен аяқталады, бұл ... ... ... ... ... ... ... цирроз.
* Грануломатозды (лат. Granula - түйір, дән) қабыну көбейген торшалардың ошақта жиналуынан пайда болады. Сол ... ... ... жиынтығын гранулема дейді. Бұл процесс үш сатыға бөлінеді: 1) қабыну ошағында жас моноциттердің қаннан шығып топталуы; 2) ... ... ... ... 3) осы ... әрі ... жетілуінен эпителиоидты және алып торшалы гранулемалардың пайда болуы. Алып торшалардың цитоплазмасында ... ... ... олар ... туберкулезден болған қабынуда немесе қабыну ошағында организмге жат денелер жиналып қалғанда пайда болады. Гранулемалардың биологиялық негізінде ... ... ... олар ... ... жиі ... ... маңқа, бруцеллез актиномикоз т.б. Жеке гранулеманың морфологиялық ... ауру ... ... ... ... ... ... жергілікті тоқыманың ерекшелігіне байланысты әр алуан болады.
Көптеген жануарлар құрттары ... ... ... ... ... де ... ... тудырады. Олардың айналасына кебінесе лимфоид, эпителоид торшалары, эозинофилді лейкоциттер және жат денелерге тән алып торшалар топталады. Жергілікті фибробласт торшалары ... ... осы ... ... ... ... пайда болады. Малдарда құрттар гранулемалары бара-бара өлі еттеніп ... әқ ... ... ... петрификация); оларды халикоздар деп атайды; олар көбінесе малдардың ... ... ... ... уақытта этиологиясы, морфологиясы және патогенезі бойынша иммунды жэне иммунитетке байланыссыз деп екі топқа бөледі.
Гранулематоздың нәтижесінде гранулеманың ортасында көбінесе некроз ... ... Оның ... ... ... ... үстемдігіне байланысты. Гранулеманы түзуші торша элеменнтері осы некрозды жағалай жайғасады. Гранулема ошақтары кейде іріңдеп абсцеске айналып кетеді.
Гранулематоздың соңында осы ... ... ... ... басады. Оған мысал ретінде гельминтоздардан кейін пайда болатын халикоздарды, өкпеде ... ... ... Г он ... ... ... ... маңызы осы айтылған склероз процесінің мөлшерімен және оның қай ... ... ... Гранулематоз процесі өте созылмалы процесс, оның әрбір ... ... ... ... Продуктивті қабынудың полиптер құраушы түрі шырышты қабықтарда және онымен шекаралас жалпақ эпителиде байқалады. Бұл кезде эпителимен қатар оның қанқасында да өсіп ... ... ... ... ... бір ... Бірак спецификалық қабыңудың айырмашылығы оның: 1) белгілі бір қоздырушысы болады; 2) ол созылмалы түрде өтеді; 3) ... ... ... ошағындағы торшалар құрамы өзгеріп отырады; 4) оның ең басты белгісі әрбір ауруға тән гранулемалардың ... ... 5) ауру ... кезде гранулемаларда некроз пайда болады. Сонымен, ерекше қабыну туберкулез, маңқа және актиномикоз ауруларында кездеседі.
2.9.Туберкулезге байланысты ... тән ... ... ... қоздырушы микобактериялардың вируленттілігі, оның химиялық құрамы және антигендік қасиеттеріне, макроорганизмінің реактивтілігіне байланысты әртүрлі өтеді. Организмнің реактивтілігі туберкулез қабынуының болуы ... ... ... ... ... болып есептеледі. Сол микобактериялардың белгілі мөлшері, организмнің қорғаныс күшіне байланысты кейбіреулерде ешқандай ... ... ... ... - ауыр ... шалдықтырады. Туберкулезде қабынудың үш компоненті де болады. Альтеративті компонент басым болғанда әртүрлі ағзаларда некрозға ұшыраған төмпешіктер пайда болады. Қабынудың бүл түрі өте ... корі ... жас ... ... ... ... компоненті осы жердегі қан тамырларының өткізгіштігінің артуымен, қанның сұйық бөлігінің ... ... сол ... ... мен лейкоциттердің топталып қалуымен сипатталады. Экссудация процесі басым болғанда ірімшік тәрізді некроз ... ... ... ... ... екі кезеңі морфологиялық көрінісі жағынан анықтаушы кезең бола алмайды. Бұл қабыну ошақтарын туберкулезбен байланыстыру үшін сол ... ... ... ... ... тән морфологиялық белгілер, қабынудың үшінші пролиферативті (продуктивті) ... ... Осы ... ... ... ... ... морфологиялық жолменен анықтауға мүмкіндік береді. Туберкулезге тән граңулемалар былайша түзілген: ортасында ірімшікке ұқсаған (казеозды) ... оны ... ... ... ... аймақ, оның сыртында лимфоциттер мен фибробластардан тұратын аймак орналасқан. Эпителоидты торшалар мен ... ... ... өте тән, ... алып ... ... ... эпителоид және макрофаг торшалары қанмен келген моноциттерден пайда болып, фагоцитоз процесіне қатысады. Эпителоид торшалары ... ... ... көп ... алып ... ... Ал ... болса, торшалы иммунитетке қатысы бар, тимуске тәуелді лимфоциттер қатарына жатады. Туберкулез гранулемасының құрамы, оның нәтижесі организм ... ... ... үшін ... ... ... ... дәнекер тоқыма басып, беріштенген тыртық қалдырады. Көбінесе оның айналасы ... ... оған ... ... ... ... яғни ол ошақ сүйекке айналып кетеді (оссификация). Организм әлсірегенде, граңулеманың ортасында қайтадан казеозды ... ... ... ... ... ... ... ағзаның біраз бөлігін қамтиды. Осы некрозға ұшыраған детрит ағзадан бөлініп шыққанда, оларда қуыстар (каверна) пайда болады. ... ... де ... ... ... ... туберкулез процесі кейде жазылып, кейде қайта қозып, алма-кезек өте береді.
3.1.Маңқа таяқшалары тудыратын қабыну
Маңқа (сап) ... ... ... ... Жіті ... ... жиналып қалған лейкоциттердің айналасында макрофагтардан, эпителоидты торшалардан түзілген грануляциялык тоқыма пайда болада. Бұл гранулемалар тез ... ... ... ... ... ... жараларға айналады. Лейкоциттердіц ыдырау процесі ядролардың бөлшектенуімен яғни кариорексиспен аяқталады. Маңқаның созылмалы түрінде қабыну ошақтарында пролиферативті ... ... ... ... өкпеде пайда болған гранулемалар морфологиялық түзілісі бойынша туберкулез гранулемасына ұқсас келеді.
Иммунопатология нроцестері. Қазіргі уақытта адам мен жануарлар ... ... ... ... ... ... ... жүйе барлығы анықталған.
Ағылшын патологі Миллердің жүргізген тәжірибелерінде тимустың ... ... осы ... ... ... орта екендігі анықталды. Егер жаңа туған тышқандардың тимусын операция жолымен алып тастаса ... ... олар ... ... ... беру мүмкіндігінен айырылады екен. Осы кезде организмдегі лимфоидты ... ... болу ... ... олар атрофияға ұшырайды, қандағы лимфоциттердің және гаммаглобулиннің мөлшері азайып кетеді. Иммундық реакциялардың өзгерісіне байланысты ішектегі аутофлораның белсенділігі артып, іш кете ... Өсу ... ... ... қатты арықтап, 2-4 айдан соң, өлімге ұшырайды.
Адам және сүтқоректілердің иммунитеттік орталық ағзаларына тимустан басқа сүйек ... ал ... - ... ... ... шеткі лимфа бездері, ішек-қарын жолындағы, өкпедегі топтаса ... ... ... және қандағы лимфоцит торшалы иммунды жүйенің қосалқы ағзалары болып есептеледі. Тимусқа тәуелді лимфоциттерді Т-лимфоциттер, ал фабрициус қалтасына тәуелді ... ... деп ... ... ... ... жауап береді. Олар тимуста пайда болып, шетгегі лимфоидты ағзалардың тимуске тәуелді аймақтарында орналасады, бірак сол жерде тоқтап қалмай қанда ... ... ... ... болып антигендермен қақтығысады. Ең бастысы олар иммундық бақылау ... ... ... ... ... ... сақтайды және ұзак тіршілік ететін торшалар қатарына жатады, иммундық реакция ... ... ... медиаторларын бөліп шығарады.
В-лимфоциттер тіршілігі қысқа, тұрақты торшалар қатарына кіреді. В-лимфоциттердің сыртында әртүрлі, антиген-қосып алушы, рецепторлар (иммуноглобулипдер) болғандықтан электронды микроскопта ... үсті ... ... ... В-лимфоциттерінің негізгі қызметі антиген әсеріне жауап ретінде иммуноглобулиндер бөлу ... ... ... реакциялар қалыпты болуы үшін иммундық жүйенің осы негізгі екі торшасы Т- және ... ... ... торша - макрофагтармен (А-торшамен) бірлесіп қызмет етуі керек.
III.Қорытынды
Қабыну жергілікті реакция болғанымен, бүкіл организм мүмкіншілігінің бейнесі сияқты. Қабыну организмнің мақсатқа ... ... ... ... тоқымалардың зақымдалған жерінің бүтіндігінің қалпына келтіруге бағытталаған. Бірақ, биологиялық сәйкестілік әрдайым клиникалық ... тура келе ... ... организм үшін пайдалы реакция болғанымен, көптеген зиянды кеселдердің де себебі бола алады.
IV.Қолданылған әдебиеттер ... Х.С. ... >, ... 2011 ... Ө. ... , Алматы 2010 жыл.
* Ғаламтор желісі www.yandex.ru

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қабыну және қабынудың себептері7 бет
Қабыну туралы ақпарат13 бет
Қабыну, оның этиологиясы, морфологиясы және патогенезі11 бет
Өсімдік морфологиясы6 бет
«Төл мацерациясы, этиологиясы және профилактикасы»22 бет
Ағылшын тілінің морфологиясын синтаксистік негізде оқыту әдістемесінің негіздері56 бет
Бидай өндіру технологиясы: морфологиясымен танысу және өсу фазасын зерттеу6 бет
Бидай өндіру технологиясы: морфологиясымен танысу, өсу фазасын зерттеу9 бет
Бидай өндіру технологиясы: морфологиясымен танысу, өсу фазасын зерттеу жайлы6 бет
Бидай өндіру технологиясы:(морфологиясымен танысу, өсу фазасын зерттеу)7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь