Төмен температуралар кезінде болаттардың механикалық қасиеттерінің өзгерісі


2 % дейінгі көміртегі бар темір қорытпасы болат деп аталады. Қоспалы компоненттері (көміртектен басқа) жоқ болат көміртекті болат деп аталады. Құрамында 0,25 %-ға дейінгі көміртегі бар болат төмен көміртекті деп, 0,25 тен 0,6 %-ға дейінгі орта көміртекті деп, 0,6 дан 2 %-ға дейінгі жоғары көміртекті болат деп аталады.
Тең салмақты жағдайдағы болат құрылымы құрамындағы көміртектен анықталады, оны Fe Fe3C күйінің диаграммасы көрсетеді (1-сурет).


1-сурет. Темір-көміртек диаграммасы


Болат құрамында көміртек мөлшерінің ұлғаюына байланысты құрылымы келесі амалмен өзгереді. Құрамында минималды көміртегі бар болаттың құрылымы (техникалық таза темір феррит болып табылады). Ферриттің құрылысы түйіршікті (полиэдрикалық) болып келеді. Құйылған немесе аса қызыған орта көміртекті болаттың құрылымында перлиттегі ферриттің пластина тәрізді бөлінісі бақыланады. Мұндай құрылым видманштетті деп аталады. Дәл осындай болаттарда перлит түйіршіктері шекараларында да феррит бөліністері бақыланады.
Көміртек құрамының біраз ұлғаюы, тіпті жүзден бір бөлікті пайызға дейін, оның α-темірдегі (0,006 % дейін 20 оС дейін) болмашы ерітіндісінің салдары цементиттің екінші фазасының түзілуіне әкеледі. Шамамен 0,025 %-ға дейінгі көміртек құрамында цементит құрылымның орташа мөлшеріне қатысты болады. Бұл α-темірдегі көміртек ерітіндісін кеміту салдарынан салқындату кезінде фериттен бөлінетін үштік цементит. Үштік цементит басты қалыпта феррит түйіршіктерінің шекараларында орналасады, ол төмен көміртекті болаттың созымдылығы мен тұтқырлығын төмендетеді.
Көміртек құрылымының 0,025 % астам ұлғаюы 0,8 % көміртектің сомалық құрылымымен феррит және цементиттен тұратын екі фазалық құрылымды (эвтектоид) перлиттің құрылуына әкеледі. Бұл ретте құрамында 0,10-0,15 % көміртегі бар болатта үштік цементиттің қоспалары әлі де сақталады. Перлит мөлшері көміртек құрамының ұлғаюына пропорциялы түрде өседі және осыған сәйкес артық ферриттің мөлшері төмендейді.
Реактивтің микрошлифке әсер етуі кезіндегі екі фазалық құрылым тәрізді перлит ферриттен қарағанда белсенді өңделеді. Осы себептен микроскоппен қараған кезде перлитте әртекті құрылымды қою қоспалардың түрлері болады. Перлит құрылымын маңызды дисперсиясының салдарынан 500 еседен астам салыстырмалы үлкен ұлғайтулар кезінде ғана айқын ажыратуға болады. Жіңішке пластинкалы перлиттің (сорбиттің, трооститтің) құрылымы электрондық микроскоппен айқын ажыратылады.

Пән: Автоматтандыру, Техника
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министірлігі
Семей қаласындағы Шәкәрім атындағы Мемлекеттік университеті

СӨЖ

Пән: Криожүйелер негіздері
Тақырыбы: Төмен температуралар кезінде болаттардың механикалық қасиеттерінің өзгерісі.

Орындаған : Айтқалиев Ж.Қ.
Топ: ТФ-319
Тексерген: Сейсенбаева М.К.

Семей 2015
2 % дейінгі көміртегі бар темір қорытпасы болат деп аталады. Қоспалы компоненттері (көміртектен басқа) жоқ болат көміртекті болат деп аталады. Құрамында 0,25 %-ға дейінгі көміртегі бар болат төмен көміртекті деп, 0,25 тен 0,6 %-ға дейінгі орта көміртекті деп, 0,6 дан 2 %-ға дейінгі жоғары көміртекті болат деп аталады.
Тең салмақты жағдайдағы болат құрылымы құрамындағы көміртектен анықталады, оны Fe - Fe3C күйінің диаграммасы көрсетеді (1-сурет).

1-сурет. Темір-көміртек диаграммасы

Болат құрамында көміртек мөлшерінің ұлғаюына байланысты құрылымы келесі амалмен өзгереді. Құрамында минималды көміртегі бар болаттың құрылымы (техникалық таза темір феррит болып табылады). Ферриттің құрылысы түйіршікті (полиэдрикалық) болып келеді. Құйылған немесе аса қызыған орта көміртекті болаттың құрылымында перлиттегі ферриттің пластина тәрізді бөлінісі бақыланады. Мұндай құрылым видманштетті деп аталады. Дәл осындай болаттарда перлит түйіршіктері шекараларында да феррит бөліністері бақыланады.
Көміртек құрамының біраз ұлғаюы, тіпті жүзден бір бөлікті пайызға дейін, оның α-темірдегі (0,006 % дейін 20 оС дейін) болмашы ерітіндісінің салдары цементиттің екінші фазасының түзілуіне әкеледі. Шамамен 0,025 %-ға дейінгі көміртек құрамында цементит құрылымның орташа мөлшеріне қатысты болады. Бұл α-темірдегі көміртек ерітіндісін кеміту салдарынан салқындату кезінде фериттен бөлінетін үштік цементит. Үштік цементит басты қалыпта феррит түйіршіктерінің шекараларында орналасады, ол төмен көміртекті болаттың созымдылығы мен тұтқырлығын төмендетеді.
Көміртек құрылымының 0,025 % астам ұлғаюы 0,8 % көміртектің сомалық құрылымымен феррит және цементиттен тұратын екі фазалық құрылымды (эвтектоид) перлиттің құрылуына әкеледі. Бұл ретте құрамында 0,10-0,15 % көміртегі бар болатта үштік цементиттің қоспалары әлі де сақталады. Перлит мөлшері көміртек құрамының ұлғаюына пропорциялы түрде өседі және осыған сәйкес артық ферриттің мөлшері төмендейді.
Реактивтің микрошлифке әсер етуі кезіндегі екі фазалық құрылым тәрізді перлит ферриттен қарағанда белсенді өңделеді. Осы себептен микроскоппен қараған кезде перлитте әртекті құрылымды қою қоспалардың түрлері болады. Перлит құрылымын маңызды дисперсиясының салдарынан 500 еседен астам салыстырмалы үлкен ұлғайтулар кезінде ғана айқын ажыратуға болады. Жіңішке пластинкалы перлиттің (сорбиттің, трооститтің) құрылымы электрондық микроскоппен айқын ажыратылады.
Болаттағы перлит көп жағдайда пластинкалық құрылымда болады; перлитте көрінетін күңгірт пластинкалар цементит аумақтарын (пластинкалармен) өңделгеннен кейін шыққан ферриттің аумағына түсетін көлеңкелер болып табылады. Сонымен қатар түйіршік құрылысты перлитте бақыланады. Мұндай құрылыстағы перлитті болат кесудің үздік созылымдығымен және өңделімділігімен ерекшеленеді. Оны әсіресе эвтектоидқа дейінгі болаттан алуға тырысады. Эвтектоидқа дейінгі және эвтектоидты болаттардағы перлиттің морфологиясы күйдіруді орындау жағдайларымен анықталады.
Перлит эвтектоид сыртындағы болаттың негізгі құрылымдық құрамы болып табылады. Перлитпен қатарлас γ-темірдегі көміртек ерігіштігінің азаюы салдарынан суыған кезде аустениттен бөлінетін қайталама цементит те қатысады. Өңдеудің алдын алған жылулық режимін дұрыс орындаған жағдайда қайталама цементит ұсақ түйіршіктер түрінде болады, негізгі массада біркелкі орналастырылған перлитпен салыстырғанда. Перлит түйіршіктерінің шекаралары бойынша тор түрінде қайталама цементиттің бөлінуі мүмкін. Ол аса жоғары температура немесе А ст нүктесінен жоғары (қабылданған жылудың орнына А нүктесінен 50-70 оС жоғары) қыздырумен күйдіру кезіндегі ыстық өңдеуді аяқтау нәтижесінде жүзеге ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Төмен температуралар кезінде болаттардың механикалық қасиеттерінің өзгерісі
Төмен температуралар кезінде дәнекерленген қоспалардың және метал емес материалдардың механикалық қасиеттерінің өзгерісі
Болаттардың түрлері, бөлінуі
Төмен қосындылы құрлыс болаттары
Конструкциялық легерленген болаттардың қолданылу аймағы
Төмен қосындылы құрылыс болаттары. Арматуралық болаттар
Механикалық тербелістер, механикалық толқындар
Химиялық реакциядағы энергия заттардың өзгерісі
Төмен қосындылы құрлыс болаттары. арматуралық болаттар
Белоктардың организмдегі өзгерісі
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь