Шошқа обасы кезіндегі қолданылатын биопреапараттар туралы

І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
1. Шошқа обасы
2. Этиологиясы
3. Патогенезі
4. Диагноз
5. Емі
ІІІ. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Шошқаның обасы (Pestis suum,чума свиней) – аса жұғымтал, жіті байқалғанда өлетеніп, гаморрагиялық диатезбен, ал жітілеу және созылмалы түрде өткенде өкпеннің крупозды, ішектің крупозды-дифтериттік қабынумен ерекшеленетін жұқпалы ауру. Қоздырушысы – European shwinefever pestivirus, құрамында РНҚ бар Togoviridae тұқымдастығына pestivirus туыстастығына жатады. Көлемі 35-40 нм. Тұратын бір типке жатады. А тобына барлық жастағы шошқаларда жіті өтетін індет қоздыратын, қоянға бейімделген және төменгі температурада торша өсінділерінде өсетін вакциналық штаммдар жатады. В тобына жататын штаммдар негізінен торайларды ауыртады, ал басқа топтарда созылмалы немесе телімсіз емес түрін қоздырады. Бұл топтарды бір бірінен ажырату үшін қыздыру арқылы белсенділігін жою әдісін, өзара бейтараптау, иммунофлуоресценция реакцияларын кешенді түрде қолдану және торайларға қойылатын биосынама пайдаланылады. Шошқа обасының вирусы мен сиырдың диареясы вирусының антигендік туыстығы бар.

Зертханалық жануарлар шошқа обасының вирусына төзімді. Бұл вирусқа тек қана шошқа бейім. Ауырып жазылған жануарлардың қанында вирусты бейтараптайтын, агглютинациялайтын және комплементті байланыстыратын антиденелерді кездестіруге болады [1,2,4].

Вирус шошқа эмбрионының алғашқы торша өсінінде және қайталап егілетін ПК-15 торшасының өсінінде өсіп-өнеді, ЦПӘ тудырмайды. Вирустың өсінде бар-жоғын және індеттік белсенділігін ИФР арқылы анықтайды.
1. А.В. Жаров, В.П.Шишков, М.С. Жаров “ Патологическая анатомия сельско – хозяйсттвенных животных” М., “Колос ” 2001ж.
2. Ж.Б.Ахметов “ Патологиялық анатомия” Алматы “ Ана тілі”1993ж.
3. Т.Сайдулдин ‘‘Ветеринариялық індеттану „ 1 – кітап. Алиаты 1999 ж
4. Малдәрігерінің анықтамалығы. Алматы “Қайнар „ 1971 ж.
5. Х.С. Жұмабеков. К.Ю. Дербышев, «Жануарлардың патологиялық анатомиясы» Алматы 2011ж
        
        Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министірліг
Семей қаласының Шәкәрім атындағы Мемлекеттік Университеті
БӨЖ
Тақырыбы: ... ... ... ... биопреапараттар
Тексерген:Муратбаев.Д.М
Орындаған: Тоқтаров Н
Семей қаласы
2015-2016 оқу жылы
Жоспар
І. Кіріспе
ІІ. ... ... ... ... ... ... Диагноз
* Емі
ІІІ. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Шошқаның обасы (Pestis suum,чума свиней) - аса жұғымтал, жіті байқалғанда өлетеніп, гаморрагиялық диатезбен, ал ... және ... ... ... ... ... ішектің крупозды-дифтериттік қабынумен ерекшеленетін жұқпалы ауру. Қоздырушысы - European ... ... ... РНҚ бар ... ... ... туыстастығына жатады. Көлемі 35-40 нм. Тұратын бір типке ... А ... ... ... ... жіті өтетін індет қоздыратын, қоянға бейімделген және төменгі температурада торша өсінділерінде өсетін ... ... ... В ... ... штаммдар негізінен торайларды ауыртады, ал басқа топтарда созылмалы немесе телімсіз емес түрін қоздырады. Бұл ... бір ... ... үшін ... ... белсенділігін жою әдісін, өзара бейтараптау, иммунофлуоресценция реакцияларын кешенді түрде қолдану және ... ... ... ... Шошқа обасының вирусы мен сиырдың диареясы вирусының антигендік туыстығы бар.
Зертханалық жануарлар ... ... ... ... Бұл ... тек қана ... ... Ауырып жазылған жануарлардың қанында вирусты бейтараптайтын, агглютинациялайтын және комплементті ... ... ... ... ... ... ... алғашқы торша өсінінде және қайталап егілетін ПК-15 торшасының өсінінде өсіп-өнеді, ЦПӘ тудырмайды. Вирустың өсінде бар-жоғын және індеттік белсенділігін ИФР арқылы ... ... ... қоян организміне бейімдеп өсіруге болады, соның негізінде олардың шошқаға уыттылығы төмендеп вакцина дайындайтын ... (SFA, К) ... ... ... ... ... өсуге бейімделген штаммдары да бар.
Төзімділігі. Вирус 60°С 10 минутта, ал қайнатқанда сол сәтте күшін ... ... ... 1 жылға дейін уыттылығын жоймайды. Төменгі температурада жақсы сақталады -5°С-та қандағы вирус 6 ай, ал оған 0,5% ... ... ... 1 ... ... ... жоймайды. Тоңазытылған етте 2-4 ай, тұздалған етте 10 айдан артық, ысталғын етте 3 ай, ... етте ... ... ... ... ... Өлексе мен көңде 3-5 күнде, топырақта 1-2 аптада күшін жояды. Дезинфекция жасау үшін күйдіргіш натрийдің 2-3%, формальдегидтің 2,5% ... ... ... ... 15-20% ... ... Олар ... 1 сағатта өлтіреді.
Өтуі және симптомдары. Аурудың жасырын кезеңі 5-8 тәулік. Көбінесе жіті, жітіден төмен, созылмалы, ал ... оба аса жіті ... ... жіті ... жануарлардың қызуы көтеріліп (41 және одан жоғары), жүрек соғуы және тынысы жиілеп, құсып, теріде ақ-қызыл дақтар пайда болып, жылдам әлсіреп, 1-2 ... ... ... бұл түрі ... ... сезімтал жас малдарға тән.
Аурудың жіті түрі негізінен ... жаңа ... ... ... ... ... басты белгілерінің бірі - дене қызуының тұрақты түрде жоғары болуы ... ... күйі ... әлсіреп, 2-3 күннен кейін құсып, іші қатып, кейіннен іші өтіп (кейде қан аралас), көздің қасаң қабығы қабынып, кілегейлі-іріңді сора ... Буаз ... іш ... ... ... ... қабынып, кейде қан ағады. Ауру шошқалар көбінесе жатады, селқостанып, шөліркейді, жүргенде белі бүкірейіп, артқы аяқтарын нық баса алмай, шатқаяқтайды. ... ішкі ... ... ... ... ... ... жағы терісінде сарғыш, сұйыққа толы күлдіреуіктер пайда болады, оларға ... қан ... ... ... қолмен басқанда кетпейтін қара-қошқыл дақтарға айналады.
Ауру шошқаның жалпы әлсіреуіне оның тынысының жиілеп, қиналып
демалуы, журек ... ... ... ... ... ... ... көкшіл тартады. Қанда ликопения байқалады. Көбінесе ауру
7-10 күннің ішінде өліммен аяқталады. Өлердің алдында шошқаның дене
кызуы 35-36°С-қа дейін төмендейді [1,2,4]. ... аса ... жіті ... ... кейбір жануарда жүйке жүйесінің зақымдану белгілері басым болады (аурудың жүйкедегі түрі). Ондайда ... ... ... ... ... еттері дірілдеп, құрысуымен қатар кейде кенеттен эпилепсиялық ұстамасы қозып, одан ... ... ... ... Мұңдайда ауру жануар жылдам титықтап, тез өледі.
Обаның жітіден төмен түрі 2-3 ... ... ... ... алу (кеудедегі түрі) және ас қорыту (ішектегі түрі) жүйелері зақымданады. Егер өкпе зақымданса крупозды қабыну өрбіп, шошқа қиналып, ... дем ... ... ... ... ... ауырсынады. Аурудың ішектегі түрінде тоқ ішектің кілегейлі қабаты крупозды-дифтеритті қабынып, іші өтеді. Дененің мезгіл-мезгіл қызуы көтеріліп, ... ... әрең ... ... бір орында жатып, негізінен өліммен аяқталады. Аурудың ақыры сәтті болған жағдайда шошқа жемге қарап, іші өтуі тоқтап, бірте-бірте жазылады, бірақ, ... ... 10 айға ... ... алып жүруші болып қалады.Обаның созылмолы түрі екі айға және одан да ұзақ ... ... ... ... іші ... ... қызуы көтеріліп, жөтеліп,рықтап, терісі қыртыстанып, қабыршақтанады. Кейде қүлағы мен құйрығының ұшатары ... ... ... және созылмалы түрлерді қосымша инфекциялармен асқынған жағдайда аурудың клиникалық белгілері өзгерістерге өзгерістерге ұшырауы мүмкін. Бірақ, қалай болғанда да ауру жануарлар ... ... ... ... ... ... ... жазылмай, айлар бойына вирус алып жүруші болып, айналасындағы сау малдарға ... ... ... ... ... үнемі жоғары болып, тек өлерден 2-3 сағат бұрын 37-35°С-қа төмендейді. Ауырған шошқаның танауы мен көзінен қоймалжың сора ... ... ... қан ... ... қабынған белгілері байқалады. Терісі, әсіресе, құлақта, талпақ танауында, кеудесінде, төсінде, құрсақ тұсында, ... ... ... ... ... ... ... бұл жерлері қанталайды. Өлерінен 1-2 күн бұрын кей жануарларда менин-гоэнцефалит белгілері байқалады. Буаз мегежіндер іш тастайды. Ауру 4-10 ... ... ... ... ... ... ... 15-25 күнге созылады да, көбінесе өліммен тынады. Тірі қалған жануарларда ауру созылмалы түрге ... да, 2 ... 1 ... дейінгі уақыт аралығында бронхопнеманияға тән белгілерімен әбден арықтап барып өледі [1,2,4,5].
1.2 Аурудың таралуы және созылмалы ... ... ... организміне енгеннен кейін лимфоидты ұлпаларда көбейіп, 6 сағаттан кейін сол маңдағы сөл түйіндеріне енеді. Бір тәуліктен кейін ... ... ... ... ... ... негізінен көкбауыр, сөл түйіндері, бауыр, жілік майы сияқты ... ... бай ... ... ... ... қан тамырларының эндотелий қабаты зақымданып, өліеттенеді. Осындай тамырлар жарылып, көптеген ... ... ... ... қан айналу жүйесінің жұмысы бұзылып, оның әсерінен сөл түйіндерінде, ішекте, басқа да ағзаларда өліеттену ... ... ... түзу ... ... ... қаназдық, лейкопения өрбіп, лимфоидты-макрофагты ұлпалар семіп, соның салдарынан жалпы иммундік жүйенің қызметі бұзылады. Егер оба қосалқы бактериялық инфекциялармен асқынса, ішекте ... ... ... ... және ... қабыну процестерінің әсерінен іріңсіз энцефалитке тән тамыр төңірегінде іркілген ... ... ... Жүйке жүйесінің осындай өзгерістерінің әсерінен жануардың күйзелуі немесе ... ... жіті ... ... организмдегі, әсіресе, қан түзу және қан айналу жүйелерінің, морфологиялық зақымдануы өлімге әкеп соғады. Оба жітідентөмен және ... ... ... жануардың табиғи төзімділігі әлсіреп иммундік жүйенің жұмысы бұзылады. Нәтижесінде организмдегі шартты түрде зардапты микроорганизмдер (сальмонеллалар, пастереллалар, т.б.) көбейіп, негізгі ауру ... ... ... ... ... өкпеде крупозды, тоқ ішекте крупозды-дифтериттік қабыну өрбіп, шошқа әлсіреп, арықтап, өліп ... ... ... түрі екі айға және одан да ұзақ ... ... ... ... іші өтіп, мезгіл-мезгіл қызуы көтеріліп, жөтеліп,арықтап, терісі қыртыстанып, қабыршақтанады. Кейде қүлағы мен құйрығының ұшатары ... ... ... төмен және созылмалы түрлерді қосымша инфекциялармен асқынған жағдайда аурудың клиникалық белгілері өзгерістерге өзгерістерге ұшырауы мүмкін. Бірақ, қалай болғанда да ауру ... ... ... өспей қалады. Мұндай шошқалар толық жазылмай, айлар бойына вирус алып жүруші болып,айналасындағы сау ... ... ... ... ... айыққан шошқалар қайталап ауырмайды.Қазіргі кезде көптеген елдерде обаға қарсы белсенді иммунитет қалыптастыру мақсатында оба ... қоян ... ... бейімделген немесе торша өсіндісінде өсіріп әлсіретілген штаммдарынан дайындалған құрғақ вирусты вакциналар пайдаланылады. ТМД елдерінде ... ... үшін қоян ... ... әлсіретілген К штамм пайдаланылады. Иммунитет еккеннен кейін 5-10 күнде түзіліп, ересек шошқаларда 1 жылға дейін ... ... ... ... ... ... дайындаған екі вирусвакциналар қолданылады:
-қозылардың ен ұлпасының диплоидты торшасында өсірілген ... ... ... ... ... ... өсірілген ВГНКИ вирусвакцинасы. Кейінгі жылдары шошқаны обаға қарсы иммундеудің аэрозольдік және алиментарлық әдістері тәжірибеге енгізілді. Сондай-ақ, оба, ... ... ... ... ... бір мезгілде кешенді иммундеу әдісі қолданыла бастады.Жасырын кезеңі 2-22 күн. Аса жіті, жіті, жітіден ... және ... ... Аса жіті өткенде, дененің ыстығы кенеттен 40,5-42,5°С-қа көтеріледі. ... ... ... ... ... ... 1-2 күн өткенде ыстығы төмендейді. Артқы аяқтары салдана бастайды. Ыстығы басылғаннан соң 2-3 күн өткенде ауырған шошқа ... ... ... ... ... жоғары болып, тек өлерден 2-3 сағат бұрын 37-35°С-қа төмендейді. Ауырған шошқаның танауы мен ... ... сора ... ... ... қан ... Өкпенің қабынған белгілері байқалады. Терісі, әсіресе, құлақта, талпақ танауында, кеудесінде, төсінде, құрсақ тұсында, ... ... ... ... ... ... кезеңінде бұл жерлері қанталайды. Өлерінен 1-2 күн ... кей ... ... ... байқалады. Буаз мегежіндер іш тастайды. Ауру 4-10 күнге созылып, өліммен аяқталады. Жітіден төмен өткенде, 15-25 күнге созылады да, көбінесе ... ... Тірі ... ... ауру созылмалы түрге ауысады да, 2 айдан 1 ... ... ... ... ... тән ... ... арықтап барып өледі. Обаны індеттанулық, клиникалық, патологиялық-анатомиялық деректерге сүйеніп анықтайды [2,6,8].
Зертханалық зерттеулердің нәтижесінде бактериялық инфекциялардан ажыратады. Аурудың жылдам ... ... ... жыл мезгіліне қарамастан ауыр түрде өтіп, көп шығынға ұшыратуы, өлекседегі өзіндік ... ... ... ... ... ... болған жағдайда зертханалық зерттеулер жүргізіледі. Зертханаға торайлардың өлексесін ... ... ... ішкі ... ... сөл ... ... Зертханада вирусологиялық зерттеулер жүргізіледі. Серологиялық реакциялардан ИФР, КБР, БР ... ... ... қою үшін ... ... ... биосынама пайдаланылады.
Аурудан айыққан шошқалар қайталап ауырмайды.Қазіргі кезде көптеген елдерде обаға қарсы белсенді иммунитет қалыптастыру мақсатында оба ... қоян ... ... ... немесе торша өсіндісінде өсіріп әлсіретілген штаммдарынан дайындалған құрғақ вирусты вакциналар ... ТМД ... ... ... үшін қоян ... ... әлсіретілген К штамм пайдаланылады. Иммунитет еккеннен ... 5-10 ... ... ... ... 1 ... ... сақтала К штаммынан бұдан басқа торша өсінділерінде дайындаған екі ... ... ен ... ... ... өсірілген ВНИИВМи В вирусвакцинасы;
-шошқа эмбрионының бүйрегінің торша өсіндісінде өсірілген ВГНКИ ... ... ... обаға қарсы иммундеудің аэрозольдік және алиментарлық әдістері тәжірибеге енгізілді. Сондай-ақ, оба, ... ... ... ... сальмонеллезге бір мезгілде кешенді иммундеу әдісі қолданыла бастады [2,6,8,10].
1.3 Аурудың індеттік ерекшілігі
Індеттік ерекшеліктері. Табиғи жағдайда обамен жасына, ... ... үй және ... ... ... Асыл ... шошқалар ауруға бейімірек келеді. Жабайы шошқаларда табиғи қалыптасқан төзімділік болады.Ауру қоздырушысының бастауы - ауру және ... ... ... алып ... ... ... ... және індеттік жағдайдың сақталып, шиеленісуінде анықталмай калған жасырын вирус алып жүрушілер ерекше қауіпті ... ... алып жүру 3-10 айға ... ... ... ... ... танау мен көзден аққан сорааркылы бөліп шығарады. Вирусты сыртқы ортаға бөлу аурудың жасырын кезінде басталып, клиникалық белгілері білінген сайын ұлғая ... ... ... ... ... су, ... төсеніш, көң,өлексе, малдан алынған өнімдер мен шикізат, ет комбинаттары, қасапхана мен асхананың ... ... ... Сондай-ақ, індеттің таралуында механикалық тасымалдаушылардың (үй және жабайы жануарлар) алатын орыны ерекше.
Оба ... ауру және ... ... вирус алып жүрушілерді жа-нуарлармен бірге ұстағанда немесе шошқаларға вируспен ... жем, ... ... ... және ... қалдықтарын бергенде жұғады. Вирус шошқа денесіне негізінен ас қорыту жүйесі, тыныс мүшелері арқылы енеді. ... ... ... және ... тері ... да жұғуы мүмкін [4,10,12].
Шаруашылық ішінде ауру негізінен жануардарға бір-біріне көлбеу жолмен (алиментарлық, аэрогендік), ал оба ... тән емес ... ... ... яғни ... ... ... берілуі мүмкін. Аурудан сау шаруашылықтарға әдетте ауру қоздырушысы зарарсыздандырылмаған асхана, қасапхана қалдықтарымен, әр түрлі көлік-қатынас құралдарымен, вирус алып жүрушілермен енеді. ... ... ... оның ... ... ... ... ережелерді сақтамау, алынған өнімдерді бақылаусыз сату аурудың таралу себебі болады.Оба жылдың кез келген ... ... ... ... ... күзге қарай шошқаны жиі араластыру, сату және сою аурудың шығуына ... ... ... ... ... ... тез ... кең етек алады. Егер оба шаруашылыққа вирус алып ... ... ... әуелі шошқалардың аздаған бөлігі ғана ауырып, тек 10-14 күннен кейін ... ... ... ... Ал егер ... жеммен әкелінген жағдайда, 2-3 күннің ішінде шошқалардың басым көпшілігі, кейде тіпті түгелдей, ... ... ... шалдығу көрсеткіші 95-100% жетеді.
Оба вирусының сыртқы ортаға төзімділігі және анықталмаған вирус алып жүрушілердің әсерінен ауру ... жер ... ... індет ошғына айналады. Мұндай жағдай көбінесе індеттен айықтыру шаралары жүйелі түрде жүргізілмей, ... ... ғана ... ... жиі кездеседі. Әдетте тұрақты індет ошақтарында ересек шошқалар, вакцинаның әсерінен иммунитет болғандықтан олар ауырмайды. Ауырып жазылған не вакциналанған мегежіндерден ... ... ... ... ... олар еметін кезеңде ауруға төзімді келеді, бірақ, енесінен айырылғаннан кейін ауыруы мүмкін. Сондықтан обадын тұрақты сау емес шарушылықтарда енесінайырған торайлар ... ... ... ... ... сау емес ... ... иммунитетінің әсерінен вирустың уыттылығы төмендеп, індет сылбыр өтеді де, шошқалар көбінесе ... ... ... ... ... Көбінесе стресс-факторлардың азық пен күтімнің нашарлауынан, басқа да аурулар (пастереллез, гемофилез сальмонеллез, колибактериоз, т.б.) қабаттасып, індеттік ахуалды одан ... ... ... ... төмен В серотобының вирусы қоздырғанда мегежіндердің іш тастауы, ... өлі тууы ... ... ... ... көп ... ... сияқты аурудың өзіне тән емес түрлері байқалады [4,10,12].
Вирус көбінесе шошқаның денесіне жұтқыншақтың ... ... ... ... де, сол ... ... ... көбейіп, сөл мен қан арқылы бүкіл денеге жайылады. Қоздырушы пантропты ... ... ... ... қан ... ... ... Вирустың сөл түйіндерінде көбеюінен осы ағзалар серозды-геморрагиялық қабынуға ұшырап, қанталайды. Мұндай құбылыстар көк бауырда да байқалады. ... ... ... ... ... ... сипат алады. Вирустың қан түзу ағзаларында көбеюінен гемопоэз тежеліп, ... ... ... ... ... ... Қоздырушының қан тамырларының эндотелийінде көбеюі қан және сөл тамырлары қабырғасының босаңсып, өткізгіштігі артуы нәтижесінде ұлпаларда домбығу, ... ... ... ұсақ тамырлардың тромбамен бітелуінен инфаркт және некроз өрбиді. Қан айналымының бұзылуынан ұлпалар мен ағзаларда оттегі жетіспей, зат алмасуы бұзылады және улы ... ... өрши келе ... ... тыныс, қан айналу, ас қорыту мүшелерінің қызметі мен ... ... ... ... тез ... ... өлуімен тынады. Африкалық обамен тек қана шошқа ауырады. Әсіресе, үй шошқасы және европалық жабайы қабан өте сезімтал, ал ... ... ... ... ... ... де, ауру оларда жасырын симптомсыз өтіп, денесіндегі вирусты тек қана үй ... ... ... ... ... ... ... - ауру және ауырып жазылған шошқалар Соңғылары 2 жыл және одан ... ... ... алып жүреді. Шошқа денесінен вирус барлық секреттер мен экскреттер арқылы бөлінеді. Сыртқы ортадағы заттар құрал-жабдықтар, ... жем, су, көң, ... т.б. ... жұғу ... ... Вирус денеге негізінен алиментарлық жолмен, соны қатар, ауамен, зақымданған тері арқылы және ... ... бар кене ... ... Ең қауіпті берілу факторына ауырған шошқаны сойғанда алынған өнімдер, ... ... ... Адам және бұл ... ... емес ... құстар, кемірушілер және жәндіктер вирустың механикалық тасымалдаушылары болуы мүмкін. ... ... кең ... аймақтарда вирустың қорламасы және тасымалдаушысы 10-12 жыл шамасы өмір сүретін ... ... ... ... ... ... ... індет түрінде өтеді. Онымен жануарлар жасына қарамай ауырады. Ауру тұрақты байқалатын өлкелерде ... ... да, ... ... 2-4, ... 5-6 жыл ... ... ең басты ерекшелігі - өте тез жайылып, шалдығу және өлім көрсеткіштері 98-100% дейін жетеді. Кей жағдайда лаң (панзоотия) ... ... ... ... қамтуы мүмкін. Сондықтан оған қарсы сақтық шаралары аурудан сау аймақтарда да жүргізілуге тиіс. Жіті ... ... ... ... ... болып, тек өлерден 2-3 сағат бұрын 37-35°С-қа төмендейді. Ауырған шошқаның танауы мен көзінен қоймалжың сора ағып, кейде танауынан қан ... ... ... ... ... Терісі, әсіресе, құлақта, талпақ танауында, кеудесінде, төсінде, құрсақ тұсында, құйрығында қөкшіл ... ... ... ... ... бұл ... қанталайды. Өлерінен 1-2 күн бұрын кей жануарларда менин-гоэнцефалит белгілері байқалады. Буаз мегежіндер іш тастайды. Ауру 4-10 күнге созылып, ... ... ... ... өткенде, 15-25 күнге созылады да, көбінесе өліммен тынады. Тірі қалған жануарларда ауру созылмалы түрге ауысады да, 2 айдан 1 ... ... ... ... бронхопнеманияға тән белгілерімен әбден арықтап барып өледі [8,12,13].
1.4 Аурудан сақтану және одан арылу шаралары
Дауалау және ... ... ... ... ... сау емес шаруашылықтан вирус енбеуін және ет комбинаты, ... ... ... ... ғана шаруашылыққа әкелінуін қатты қадағалау қажет.Шошқа фермаларында тиісті ветеринариялық-санитариялық ережелерді қатаң сақтап, төменде көрсетілген жағдайларда дауалау мақсатында ... ... сау емес ... ... ену ... туған жағдайда;
- әр жерден әкеліп шошқа бордақылайтын шаруашылықтарда және жемге
асхана, ... ... ... ... ет ... ... ... жақын орналасқан және жабайы
шошқалар арасында оба бар немесе соңғы 3 жылда оба байқалған ... ... ... [1,2,6].
Ауру шыға қалған жағдайда шаруашылық обадан сау емес деп жарияланып, карантин қойылады. Қатер төнген аймақтың шекарасы анықталады.
Шошқа ... ... ауру ... ... шошқалардың барлығын союға жібереді. Тұқымдық және төл алатын шаруашылықтарда тек қана ауырған, ауруы күмәнді, ... алу және ас ... ... ... ... белгілері бар және өспей қатарынан қалған шошкаларды жояды. Қалған жануарларды дене ... ... ... ... обаға қарсы егеді. Жаңа туған торайларға туғаннан кейін бірнеше сағаттан соң вакцина жібереді.
Шошқаларды сол ауру шыққан фермада жабдықталған арнайы сою ... ... ет ... санитариялық қасапханасында сояды. Обамен ауру не ауруы күмәнді шошқаларды сойғанда, олардың терісін ... оны ... ... ... не ... ... ... [1,2,4].
Сонымен қатар қоздырушыны сыртқы ортада жоюға бағытталған шаралар жүргізіледі. Ауру шыққан шошқа қораларын және ... ауру ... ... ... ... ... ... ал одан кейін карантин алынғанша әр 5 сайын тазалап, дезинфекциялайды. Шошқанын қиын биотермиялық әдіспен зарарсыздандырады, ... ... ... ... ... соңғы обамен ауырған шошқа өлгеннен не сойылғаннан кейін, олардан алынған етті зарарсыздандырып ... ... ... ... ... 40 күн өткен соң алады. Карантин алынғаннан кейін де шаруашылықта 12 айға ... ... ... ... ... ... олардан алынған өнімдер басқа жаққа шығарылмайды (ет комбинатынан басқа). Қалған шошқалардың барлығын семіртуге қойып, етке өткізеді. Одан ... ... ... іске ... ... ... жасап барып, шектеуді алады.Африка обасынан жазылған шошқада ауруға қарсы әдетте айтарлықтай иммунитет қалыптаспайды. ... ... ... ... вакцина жоқ.Тірі вакцина егілген жануарларда аурудың созылмалы ... ұзақ ... ... алып ... ... ... алдын алу үшін елге вирус алып келуді ... ... ... ... ... ... қажет. Ауру байқала қалған жағдайда індет ошағына карантин қойылады. Ол жердегі барлық шошқаны қанын шығармай өлтіреді. ... ... ... ... қалдықтарын, арзан қол жабдықтарды жағып жібереді. Қораны 3-5 күн сайын 3 рет 4% ... ... бар ... әкпен, 2-3% белсенді хлоры бар натрий немесе кальций гипохлоридімен, формалин препараттарымен дезинфекциялайды. Сонымен қатар, дератизация және дезинсекция жасалады. ... ауру ... ... және ... ... аймақтағы барлық шошқаны жойғаннан кейін 30 күн өткенде алынады. Ауру шыққан қораларға карантин ... соң 6 ай ... ... ... ... ... ... алынған жағдайда ғана, шошқаларды орналастыруға болады.Ауруға диагноз қою індеттанулық талдауға, ... ... ... ... және зертханалық зерттеулердің нәтижелеріне негізделеді. Вирусты бөліп алу, оны ... ... ... реакцияларда анықтау түпкілікті диагнозқоюға мүмкіндік береді. Ауруды анықтау үшін кәдімгі обаға иммунді шошқаға биосынама қою ... ... бірі ... есептеледі. Обаға қарсы иммундеу жүйесі індеттік жағдайға байланысты. Обаны дауалау ... ... ... ... ... округті вет.санитариялық тұрғыда қорғаудан тұрады. Әсіресе вирустың сырттан заралы мал ... ... ... келмеуін қадағаланады [1,2,3].
Аурудың алдын алу үшін елге ... алып ... ... ... ... ... ... жүргізу қажет. Ауру байқала қалған жағдайда індет ошағына карантин ... Ол ... ... ... қанын шығармай өлтіреді. Шошқаның өлекселерін, көңді, жемнің қалдықтарын, арзан қол жабдықтарды ... ... ... 3-5 күн ... 3 рет 4% ... хлоры бар хлорлы әкпен, 2-3% белсенді хлоры бар натрий немесе ... ... ... ... ... ... қатар, дератизация және дезинсекция жасалады. Карантин ауру шыққан территориядағы және қатер төнген аймақтағы барлық шошқаны жойғаннан кейін 30 күн ... ... Ауру ... ... ... ... соң 6 ай өткеннен кейін, биологиялық сынамадан теріс нәтиже алынған жағдайда ғана, шошқаларды орналастыруға болады белгілер және ... не ... ... ... ... ... ... Ауру табында жаңа басталған кезеңде балау қою белгілі қиындықтар туғызады. Ондайда ... мал ... ... ... ... ауруға күмәнді 3-4 шошқаны сойып, тексеріп қарайды. Ауруды анықтау мақсатында ... және ... ... ... сорасын ауру қоздырушысына тексереді. Сондай-ақ, аурудың танаудың ... ... ... қақ ... беттеспеуі сияқты белгілеріне көңіл аударады. Вирус көбінесе шошқаның денесіне жұтқыншақтың кілегейлі кабықтары арқылы енеді де, сол маңдағы лимфоидты ағзаларда көбейіп, сөл мен қан ... ... ... ... ... пантропты болғанымен, негізінен лимфоидты торшаларды, қан тамырларының энодтелийін зақымдайды. Вирустың сөл түйіндерінде көбеюінен осы ағзалар серозды-геморрагиялық қабынуға ұшырап, қанталайды. Мұндай ... көк ... да ... ... ... ... патологиялық құбылыстар иммунодефициттік сипат алады. Вирустың қан түзу ағзаларында көбеюінен гемопоэз тежеліп, лейкопения, нитрофильдердің ядросының солға ауытқуы байқалады. ... қан ... ... ... қан және сөл ... ... ... өткізгіштігі артуы нәтижесінде ұлпаларда домбығу, қанталау құбылыстары өршіп, ұсақ тамырлардың тромбамен бітелуінен инфаркт және некроз өрбиді. Қан айналымының бұзылуынан ... мен ... ... жетіспей, зат алмасуы бұзылады және улы заттар көбейеді. Ауру өрши келе жүйке жүйесінің, тыныс, қан айналу, ас қорыту мүшелерінің ... мен ... ... ... ... тез ... ... өлуімен тынады. Індет ошағынан арылу шаралары кординалды түрде жүргізіледі. Яғни ... ... мал ... ... вет.санитариялық шаралар орындалады [3,2,10].
Пайдаланған әдебиеттер тізімі :
* А.В. Жаров, В.П.Шишков, М.С. Жаров " ... ... ... - ... ... М., ... " ... Ж.Б.Ахметов " Патологиялық анатомия" Алматы " Ана тілі"1993ж.
* Т.Сайдулдин ``Ветеринариялық індеттану „ 1 - ... ... 1999 ж
* ... ... Алматы "Қайнар „ 1971 ж.
* Х.С. Жұмабеков. К.Ю. Дербышев, Алматы 2011ж

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Шошқа обасы кезіндегі қолданылатын биопреапараттар3 бет
Шошқа обасы кезіндегі қолданылатын биопреапараттар жайлы9 бет
Биологиялық қару3 бет
Иммунитет9 бет
Шошқа обасы кезіндегі биопрепараттар4 бет
Вирустардың жіктелу принциптері. Олардың номенклатурасы. Вирустардың көбеюінің биогенетикалық ерекшеліктері және көбею сатылары12 бет
«Шошқаның тілме ауруына қарсы ветеринариялық-санитариялық іс-шаралар»29 бет
Аналық шошқаны азықтандыру20 бет
Ауески ауруы. Шошқа лептоспирозы4 бет
Ауески ауруы. Шошқа лептоспирозы жайлы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь