Қиын оқушыға психологиялық мінездеме


Егер осы екеуі бірдей болып келсе, біз ӛз бойымыздан және ӛз әрекеттерімізден абзалдық пен кемелдікті табамыз және осы екеуінің арқасында біз ізгі игілікті және қайырымды адам боламыз, біздің ӛмір бейнеміз қайырымды, ал мінез-құлқымыз мақтаулы болады» - деп ескертеді /1, с. 64-74/. Ғұламаның бұл пікірінен – адамның санасы мен мінез - құлқы оның адамгершілік сапаларын қалыптастырудың негізі болатындығын түсінеміз. Одан басқа Ұлы ойшыл Абай адамның ӛсiп жетiлуiндегi тәрбиенiң ролiне ерекше тоқтала келе, адам баласы бiр-бiрiнен ақыл, ғылым, ар-мiнез арқылы озады. Басқа жолмен озамын демектiң бәрi - ақымақтық дей келе, адамды тәрбиелеудегi қоғамдық ортаның http://www.enu.kz ролiнiң ерекшелiгiн саралап кӛрсетіп бердi. Адамның жақсы, жаман болуы, ақылды, ақылсыз болуы генетикалық негiзге байланысты, ақсүйек тұқымынан шыққандар ақылды, алғыр болады дейтiн теріс кӛзқарасқа қарама-қарсы Абай адам мiнезiнiң қалыптасуы тәрбиеге байланысты екенiн дәлелдедi. Ӛзiнiң отыз жетiншi сӛзiнде: «Мен егер заң қаты қолымда бар кiсi болсам, адам мiнезiн түзеп болмайды деген кiсiнiң тiлiн кесер едiм-дедi /2, с. 34- 44/. Қиын балалар және мінез-құлықтағы қиындық ұғымы 1920-30 жылдары П.П. Блонскийдің еңбектерінде пайда бола бастады. Оның зерттеулерінде қиын балалардың мінез-құлық тарихын мектеп, отбасы арқылы ашып кӛрсетеді. Ол қиын балаларға мұғалімнің қатынасы арқылы қиын оқушы терминін нақтылауды жӛн кӛреді. Бұл балаларға былайша мінездеме береді: обьективті кӛзқараспен қарағанда қиын оқушы –мынадай, ол мұғалімнің жұмысының жемісті еместігіне байланысты. Субьективті кӛзқараспен қарағанда қиын оқушы – мынадай, онымен мұғалімге жұмыс істеу ӛте қиын, мұғалімнен кӛп жұмыс істеуді талап ететін оқушы. Істі бүлдіруші оқушыларға толыққанды мінездеме бере отырып, П.П. Блонский ӛз жұмыстарында мектепті, сыныпты ұйымдастыруға баса кӛңіл бӛледі. Блонскийдің пікірі бойынша қайта тәрбиелеудің нағыз тура жолы, тәртіп бұзушыларды мәдениетсіз ортадан мәдениетті балалар ұжымына біртіндеп әкелу болып табылады. Қиын бала мәселесі бойынша ең алғаш зерттеу жүргізген П.П. Бельский кәмелетке жасы толмаған мінез-құлқындағы қиындығы бар балалардың ішкі дүниесін қарастырды. В.В. Трифонов зерттеулерінде «қиын оқушы анықтамасы – бұл күнделікті педагогикалық әсерге кӛне бермейтін, ӛзіне үнемі қосымша уақыт бӛліп қарауды, мұғалімнің ерік-жігерін, күшін, қажырлы педагогикалық еңбегін қажетсінетін оқушы. Г.А. Фортунатовтың зерттеулерінде «қиын балаларға » үлгермеушілер мен тәрбие ықпалына кӛнбейтін балаларды және психикалық бұзылудан жапа шеккендерді жатқызады /3, 259с./. Қазіргі кезде психологияда қиын бала түсінігінің бірыңғай анықтамасы жоқ.
1.Әл-Фараби. Философиялық трактаттар.-Алматы, 1973. – С. 64-74.
2. Құнанбаев А.Шығармалар жинағы.-Алматы: Жазушы,1991. – С. 34- 44.
3. Степанов С.С. Психология трудных школьников: Учебное пособие. Москва, 1996. – 259 с.
4. Раттер М. Помощь трудным детям. - Москва, 1987. – С. 142-155.
5. Рабочая книга школьного психолога/ Под ред. И.В. Дубровина. - СПб., 1998. – С. 114- 125.
6. Биекенов К., Садырова М. Әлеуметтанудың түсіндірме сӛздігі. Сӛздік-Словарь. Алматы, 2007. – 119 с.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Қазақстан Республикасының білім және ғылым министірлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы
мемлекеттік университеті

СРО

Тақырыбы: Қиын оқушыға психологиялық мінездеме

Орындаған : Асқарбекова Д.Б
Топ: 307
Тексерген: Оспанова Қ.Ш

Семей 2015
Қазіргі таңда бастауыш мектептің негізгі міндеті - баланың бастапқы тұлғалық қалыптасуын қамтамассыз ету, оның қабілеттерін айқындау және дамыту болып отыр. Мінезі қиын оқушыларды тәрбиелеу және оқыту қазіргі таңда әлеуметтік-педагогикалық проблема ретінде күн тәртібінен түспей отырғаны мәлім. Мұның ӛзі қиын оқушылар санының жылдан- жылға ӛсіп отыруымен байланысты болып табылады. Бір уақыттарда қиын оқушыларға кӛбінесе жасӛспірімдер жатқызылса, бүгінгі таңда бастауыш сынып оқушыларының арасында да осы категорияға жататындар аз емес. Сондықтан қиын оқушыларды ерте жастан - бастауыш мектеп кезеңінен бастап қолға алып, олардың сапалы білім мен саналы тәрбие алуларына мүмкіндік жасалуы қажет. Мінезі қиын оқушыларды тәрбиелеу жүйесінде адамгершілік тәрбиесі аса маңызды орынға ие болады. Мінез адамның жеке басындағы қоғамдық ортаның, тәрбиенің әсерінен қалыптасып, оның ерік күшімен ӛзіне және қоршаған ӛмірге қарым- қатынасын айқындайды.Мінез - оқушының негізгі ӛмірлік бет алысын және оның ӛзіндік әрекетінің айырмашылығын сипаттайтын сапалы ӛзгешелік. Ол - кӛп қасиеттің бірлігі, түрлі ӛзгешеліктердің қосындысы, сонымен қатар жеке оқушыны әр қырынан кӛрсететін қасиет. Оқушылардың мінез- құлық тәрбиесін қалыптастыруда, оқытушы мемлекеттік құжатқа сүйенуі қажет. Ережелер - оқушының мінез-құлық заңы. Осыған сәйкес мектеп оқушыларының мінез-құлқын қалыптастыруда бірнеше тәрбие әдістерін қолдану қажет. Оқушылар кӛкейкесті мәселелерді талқылау арқылы ӛз кӛзқарастарының дұрыстығын не бұрыстығын түсінеді. Жастардың ынтасын, белсенділігі оларды ӛз біліміне, ӛмір тәжірибесінде мінез-құлық ерекшеліктеріне сынмен қарауға тәрбиелейді.Мораль нормаларына жауап беретін айналадағы болмысқа жеке адам кӛзқарастарының сан-салалығын ескере келгенде, адамгершілік тәрбиенің жеке тұлғаны қалыптастырудағы ролі ӛте зор. Адамзат тарихында жас ұрпаққа адамгершілік тәрбие берудің педагогикалық- психологиялық негіздері ерте заманнан-ақ ойшылдар, ғұламалардың назарында болғаны мәлім. Олардың құнды идеялары атадан балаға, ұрпақтан ұрпаққа беріліп, бүгінгі күнге жетіп отыр. Қазақтың ғұламаларының ішінде Әл - Фарабидің шығармаларында адам баласын ізгілікке, адамгершілікке баулу мәселесі кеңінен орын алғаны мәлім. Әл - Фарабидің білуінше, Жақсы мінез-құлық пен ақыл-күші бұлар адамшылық қасиеттер болып табылады. Егер осы екеуі бірдей болып келсе, біз ӛз бойымыздан және ӛз әрекеттерімізден абзалдық пен кемелдікті табамыз және осы екеуінің арқасында біз ізгі игілікті және қайырымды адам боламыз, біздің ӛмір бейнеміз қайырымды, ал мінез-құлқымыз мақтаулы болады - деп ескертеді 1, с. 64-74. Ғұламаның бұл пікірінен - адамның санасы мен мінез - құлқы оның адамгершілік сапаларын қалыптастырудың негізі болатындығын түсінеміз. Одан басқа Ұлы ойшыл Абай адамның ӛсiп жетiлуiндегi тәрбиенiң ролiне ерекше тоқтала келе, адам баласы бiр-бiрiнен ақыл, ғылым, ар-мiнез арқылы озады. Басқа жолмен озамын демектiң бәрi - ақымақтық дей келе, адамды тәрбиелеудегi қоғамдық ортаның http:www.enu.kz ролiнiң ерекшелiгiн саралап кӛрсетіп бердi. Адамның жақсы, жаман болуы, ақылды, ақылсыз болуы генетикалық негiзге байланысты, ақсүйек тұқымынан шыққандар ақылды, алғыр болады дейтiн теріс кӛзқарасқа қарама-қарсы Абай адам мiнезiнiң қалыптасуы тәрбиеге байланысты екенiн дәлелдедi. Ӛзiнiң отыз жетiншi сӛзiнде: Мен егер заң қаты қолымда бар кiсi болсам, адам мiнезiн түзеп болмайды деген кiсiнiң тiлiн кесер едiм-дедi 2, с. 34- 44. Қиын балалар және мінез-құлықтағы қиындық ұғымы 1920-30 жылдары П.П. Блонскийдің еңбектерінде пайда бола бастады. Оның зерттеулерінде қиын балалардың мінез-құлық тарихын мектеп, отбасы арқылы ашып кӛрсетеді. Ол қиын балаларға мұғалімнің қатынасы арқылы қиын оқушы терминін нақтылауды жӛн кӛреді. Бұл балаларға былайша мінездеме береді: обьективті кӛзқараспен қарағанда қиын оқушы - мынадай, ол мұғалімнің жұмысының жемісті еместігіне байланысты. Субьективті кӛзқараспен қарағанда қиын оқушы - мынадай, онымен мұғалімге жұмыс істеу ӛте қиын, мұғалімнен кӛп жұмыс істеуді талап ететін оқушы. Істі бүлдіруші оқушыларға толыққанды мінездеме бере отырып, П.П. Блонский ӛз жұмыстарында мектепті, сыныпты ұйымдастыруға баса кӛңіл бӛледі. Блонскийдің пікірі бойынша қайта тәрбиелеудің нағыз тура жолы, тәртіп бұзушыларды мәдениетсіз ортадан мәдениетті балалар ұжымына біртіндеп әкелу болып табылады. Қиын бала мәселесі бойынша ең алғаш зерттеу жүргізген П.П. Бельский кәмелетке жасы толмаған мінез-құлқындағы қиындығы бар балалардың ішкі дүниесін қарастырды. В.В. Трифонов зерттеулерінде қиын оқушы анықтамасы - бұл күнделікті педагогикалық әсерге кӛне бермейтін, ӛзіне үнемі қосымша уақыт бӛліп қарауды, мұғалімнің ерік-жігерін, күшін, қажырлы педагогикалық еңбегін қажетсінетін оқушы. Г.А. Фортунатовтың зерттеулерінде қиын балаларға үлгермеушілер мен тәрбие ықпалына кӛнбейтін балаларды және психикалық бұзылудан жапа шеккендерді жатқызады 3, 259с.. Қазіргі кезде психологияда қиын бала түсінігінің бірыңғай анықтамасы жоқ. Бұл шексіз ұғым, ол жеке адамның ӛзгеру құбылысын жинақтаушы. Осы категориядағы балалардың жалпы адамдық және ӛзге ешкімде қайталанбайтын қасиеттері, әлеуметтік және биологиялық факторлардың ықпалымен қамтамасыз етіледі. Дамып келе жатқан бала бойында ауан түрлі қасиеттер байқалады. Осы бір кӛп сырлы қасиеттердің жағымды, жағымсыз жақтарымен қатар, елеусіз мінез кӛріністері де бала бойында болады. Бала мінезінің жағымды жақтарына қайырымдылық, инабаттылық, шынайы адалдық, жақсы - жаманды айыра білушілік, ибалық, алдағы ӛмір жолына ұмтылушылық, үлкенге сый- құрмет таныту жатса, ал нашар мінез кӛріністеріне тұрақсыздық, ӛтірік айтушылық, ӛзімшілдік, беймазалық, ӛзінен жасы кіші болғанды басыну, үлкеннің тілін алмай кері әрекет кӛрсету, шамадан тыс еркелік, ұшқалақтық сияқты қасиеттер жатады. Балаға назар аударғанда байқалатын қасиеттерге: ӛзіне - ӛзі сын кӛзбен қарап, мінездегі кемшіліктерді сезіну, әділеттілік және әділетсіздікті аңғаруы, ойлаған мақсатын орындап шығу үшін шыдамы, сабырлығы және іскерлігі жатады. Егер бала мінезіндегі кӛріністер тікелей ӛмірімен сабақтасып, тәрбиемен ұштасатын болса, бала қайырымды, байсалды, қарапайым, сабырлы, бірізділікті сақтайтын, қайсар, батыл жүректі, табанды болып ер жетеді. Ал бала бойында ынжық мінез қалыптасса, онда жалқаулық, күйгелектік, еріншектік, қорқақтық, шапшаңдық танытпай баяу қимылдау, ойын жетік түсіндіре алмағаннан мылжыңдық мінездер пайда болады. Бала ӛскен сайын кӛп кӛріп, естіп - білуге ұмтылады. Бұндай ұмтылыс барысында: ӛз ойын дұрыс жеткізе білу, басқалармен достық қарым-қатынасқа ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мінездеме оқушыға, сыныпқа
Көруі бұзылған балаларға психологиялық мінездеме
Қиын оқушының психологиялық мінездемесі
Қиын балаларды педагогикалық-психологиялық қолдау
Мінездеме
Мінездеме түрлері
Қиын балалардың мінез-құлқын түзетудің психологиялық мәселелері
Қиын балалар
Отбасындағы әлеуметтік психологиялық жағдайдың қиын балалардың шығуына психологиялық әсері
Мектеп жасына дейінгі зиатында ауытқуы бар балаларға психологиялық – педегогикалық мінездеме
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь