Дәрумендер

1. Дәрумендердің жетіспеушілігі.
2. Дәрумендердің жіктелуі
Витамин–адам мен жануарлардың тіршілігі үшін өте қажетті биологиялық активті органикалық қоспалар.Витамин туралы ілімнің негізін 1880 жылы орыс дәрігері Николай Лунин салды. 1912 жылы поляк дәрігері Казимеж Функсол кезге дейін жасалған тәжірибелер нәтижесін қорытындылап, ғылымға витамин терминін енгізді. Витаминдердің көпшілігі ферменттердің негізгі құрамдас бөлігі болып табылады. Тағамның құрамында витамин жеткіліксіз болса, адам әр түрлі ауруға шалдығады. Ал витаминді (әсіресе, А және D витаминдерін) шамадан тыс көп қабылдау ағзаның улануына (гипервитаминоз) соқтырады. Ол көбінесе, жас балаларда жиі кездеседі. Қазір барлық витаминдерді суда еритін витамин, майда еритін витамин және витамин тектес заттар деп бөледі.Витамин жетіспеушілік, авитаминоз – күнделікті ішетін тағамда витаминдердің жетіспеуінен, олардың бойға сіңуінің бұзылуынан не витамин синтезделуінің тежелуінен туатын аурулар. Егер адам үнемі витамині аз, бірыңғай тағаммен (консервіленген, кептірілген, рафинадталған) тамақтанса, ағзаға, негізінен көмірсулар (қант, тағыда басқа) ғана түсіп, ақуыз бен майлар аз түссе, ал көкөніс пен жеміс-жидектер мүлдем болмаса витамин жетіспеушілік дамиды.Сондай-ақ тағамда витаминдердің жеткіліксіз болуы, адам ағзасын әлсіретеді.
«Витаминдер және олардың маңызы». Витаминдер өсімдік пен мал өнімдерінен алынатын азық - түліктерде болады. Адам әр түрлі тағам ішу арқылы өзіне қажетті дәрумендерді алып отырады. Күнделікті ішіп отыратын тағамдарымыздың кейбіреулерінің құрамында адам организміне аса қажетті дәрумендер жетіспейді. Демек, тағамда дәрумендер жеткіліксіз болса, адам әр түрлі ауруға жиі шалдығады. Соған қарағанда «Ас дәмімен тәтті» немесе « Ас жүрген жерде ауру тұрмайды» деп жұрт бекерге айтпаған. Дәрумендер адам өмірінің арқауы, онсыз адамның денсаулығы ойдағыдай болмайды, тіпті адам тіршілік ете алуы да мүмкін емес. Олай болса дәрумендерді қарапайым тілмен айтқанда тіршілік нәрі, өмір серігі деуге болады.Жеткілікті тамақтанудың салдарынан туындайтын аурудың себептерін алғаш ашқан орыс дәрігері Н.И.Лунин болды. Ол ал-ғаш рет тағам құрамында дәрумендердің болатындығын 1880 жылы дәлелдейді. Жас ғалым тағам құрамындағы минералды заттардың рөлін зерттейді. Ол кісі тышқандарды зертханалық жолмен алынған жасанды қоспалармен тамақтандырды. Осындай тамақтармен қоректенген тыш-қандар 11-ші күні қырылып қалған. Бұдан соң Н.И. Лунин химиялық таза белок, май қосылған тағамдармен қоректендірілген кезде де тышқандар түгел өлген. Ал сиыр сүтімен қоректендірілген тышқандар ауырмай дұрыс тіршілік ете берген.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым министрлігі.
Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік ... ... ... Ж.Е
тобы: ... ... ... ...
* ... ... ... жіктелуі
Витамин - адам мен жануарлардың тіршілігі үшін өте қажетті биологиялық активті органикалық қоспалар.Витамин туралы ілімнің негізін 1880 жылы орыс ... ... ... ... 1912 жылы поляк дәрігері Казимеж Функсол кезге дейін жасалған тәжірибелер нәтижесін қорытындылап, ғылымға витамин терминін ... ... ... ферменттердің негізгі құрамдас бөлігі болып табылады. Тағамның құрамында ... ... ... адам әр түрлі ауруға шалдығады. Ал витаминді (әсіресе, А және D витаминдерін) ... тыс көп ... ... улануына (гипервитаминоз) соқтырады. Ол көбінесе, жас балаларда жиі кездеседі. Қазір ... ... суда ... ... ... ... витамин және витамин тектес заттар деп бөледі.Витамин жетіспеушілік, авитаминоз - күнделікті ішетін тағамда витаминдердің жетіспеуінен, олардың бойға сіңуінің ... не ... ... тежелуінен туатын аурулар. Егер адам үнемі витамині аз, бірыңғай тағаммен (консервіленген, кептірілген, рафинадталған) тамақтанса, ағзаға, ... ... ... ... ... ғана ... ақуыз бен майлар аз түссе, ал көкөніс пен жеміс-жидектер мүлдем болмаса витамин жетіспеушілік дамиды.Сондай-ақ ... ... ... болуы, адам ағзасын әлсіретеді.
. Витаминдер өсімдік пен мал өнімдерінен алынатын азық - түліктерде болады. Адам әр ... ... ішу ... өзіне қажетті дәрумендерді алып отырады. Күнделікті ішіп отыратын тағамдарымыздың кейбіреулерінің құрамында адам организміне аса қажетті дәрумендер жетіспейді. ... ... ... ... ... адам әр ... ... жиі шалдығады. Соған қарағанда немесе > деп жұрт бекерге айтпаған. Дәрумендер адам өмірінің арқауы, онсыз ... ... ... болмайды, тіпті адам тіршілік ете алуы да ... ... Олай ... ... ... тілмен айтқанда тіршілік нәрі, өмір серігі деуге болады.Жеткілікті тамақтанудың салдарынан туындайтын аурудың себептерін ... ... орыс ... Н.И.Лунин болды. Ол ал-ғаш рет тағам құрамында дәрумендердің болатындығын 1880 жылы дәлелдейді. Жас ғалым тағам құрамындағы минералды ... ... ... Ол кісі ... зертханалық жолмен алынған жасанды қоспалармен тамақтандырды. Осындай тамақтармен қоректенген тыш-қандар 11-ші күні қырылып қалған. Бұдан соң Н.И. ... ... таза ... май қосылған тағамдармен қоректендірілген кезде де тышқандар түгел өлген. Ал сиыр сүтімен қоректендірілген тышқандар ауырмай ... ... ете ... ... нәтижесінде Н.И. Лунин сүттің құрамында май, казеин, қант, тұздардан басқа тіршілікке қажетті бір зат бар деген ... ... ... ... Н.И. ... тәжірибесін голландиялық ғалым Пакельхоринг 1904 жылы және ағылшын химигі Гипкинс 1906 қайталайды. 1911 жылы ... ... Функ ... ... ... амин тобы бар ... зат бөліп алады. Осы затқа Функ дәрумен деп ат ... ... - ... ал > - ... ... қосылыс. Кейінірек табиғатта химиялық құрамы әр түрлі дәрумендердің болатындығы кейбірінің құрамында амин тобы ... ... 1922 жылы ... ... венгер Сант- Дьерм мен бірге С дәруменін ашты. Қазір дәрумендердің 30-ға жуық түрі ... ... ... ... бас ... ... т.б ... жетіспеу- шілігі ол денсаулықтың бұзылуы. Дәрумендер организмге тамақпен бірге түседі, сондықтан да тағамның құрамы сапалы болу керек. Кейбір дәрумендер А, Д, В12 ... азық - ... мол ... ... ... ... өсу кезінде, ауырған кездерде, стресс жағдайында артады. Кейбір жұқпалы аурудың микроптары ... ... ... ... ... В1 дәруменін ыдыратады. Дәрумендердің организмге сіңуі және ... ... ... аш ... ... қабықшасына байланысты, себебі көпшілік дәрумендер осы жерде сіңеді, сондықтан да аш ішектің қызметінің ... ... ... соғады. Сондықтан да дәрумендік препараттарды үнемі пайдаланып отыру тиімді.Организмді дәрумендердің қажетті мөлшерімен қамтамасыз ету үшін ... ... азық - ... ... мол ... білу ... ... қатар оларды тағам құрамында қалай сақтау жолдарында білуіміз керек. ... ... ... ... т.б, ... дәрумендерге түрлі әсер етеді. Ең тұрақсызы С дәрумені. 60градусқа қыздырған кезде ... ... Ауа, күн ... ... жоғарылауы, бұл дәруменді ыдыратады. А дәрумені жоғары температураға төзімдірек, бірақ ауада оңай ... ... ... ортада қайнатуға төзімдірек келеді, ол сілтілік ортада тез ыдырайды. В тобы дәрумендері кулинарлық өңдеу кезінде өте аз ... Е ... ... ... өте ... Ұзақ ... ... А,С дәрумендеріне кері әсерін тигізеді, ал Д, Е, В1, В2 дәрумендерге әсері болмайды. Азық - түліктерді ауасыз, жарықсыз. ... ... ... ... ... ... сақтасақ соғұрлым көбірек құрамындағы дәрумендерде сақталады. Тамақты қақпағы жабық ыдысқа пісіру керек. Қалған тамақты қайта-қайта ысыту, дәрумендерді жояды. Ең ... ... түрі - сүт ... Сүт ... ешқандай азық - түліктерге тең келмейтін аса бағалы тағамдық өнім. Сүтті қақпағы ашық ыдыста қайнату, оның ... ... (А,С) ... көкөніс, өсімдік шырыны, міне осының бәрі дәруменге бай. Тамақтанған кезде ... ... ... ... реңі ... болу үшін ... ... кешке барлық тамаққа дәрумен қосқан абзал. Оларды таблетка түрінде қолданған да жақсы.
Қай дәрумен қандай тамақта көп болады? Енді осы ... ... ... ... сарғыш не қызыл түсті тағамдарда кездеседі. Олар - сәбіз, қауын, қызанақ, балық ... сиыр ... ... сары май, ... ... қаймақ, т.б. Құрамында А дәрумені бар тағамдарды күн түспейтін қараңғы жерде сақтайды. Оларды ыстық сумен жумайды.
А дәрумені ... көру ... ... Бұл ... өсіп-өну және зат алмасу үшін маңызы өте зор. Соңғы деректерге қарағанда ... бір ... бұл ... 1,5 мг ... ... дәрумені ашытқы, бауыр, сәбіз, сүт, саңырауқұлақ құрамында көп кездеседі. Күнделікті ... бұл ... ... ... көбінесе жүйке жүйесі зақымданады, сондықтан тәулігіне 2-3 мг В1 дәрумені қажет.
В2 дәрумені ... ... ... сүт, ... қара нан, ет, балық, көкөністерде кездеседі. Бұл дәрумен әр жасушаның өсіп-жетілуіне әсер етеді. Ол жетіспесе адам жүдеп, ... ... ... жарылып, көздің көруі нашарлап, жарыққа қарай алмай көзі жасаурайды. Терінің сыртқы қабаты ... ... ... ... және ... адам ... оның қажеттілігі одан сайын арта түседі. Оның күнделікті мөлшерінің 2,5-3 мг болғаны абзал.
Дәрумендердің В ... бұл ... ... В6, В12 ... де ... Олардың да өзіндік әсерлері бар.
В6 жетіспесе, қан азайып, тамаққа тәбеті шаппай, ... ... ... бет, ... ... ... ... қояншық ауруына тап болады. Бұл дәрумен жануарлар мен ... өте көп. ... ... ... ... ет, бүйрек, жұмыртқа, күріш жармасында кездеседі. Ересек адам оны күніне 1,5-2 мл шамасында ... ... ... ... рөлі өте зор. Оның зат ... жүйке жүйесіне, қанның құрамына үлкен әсері бар. Бұл дәрумен екіқабат әйелдерге және жемсау (зоб) ... ... ... өте пайдалы. Көбінде піскен ет, бауыр, бүйрек, жұмыртқа, сүттің құрамында көп ... ... ... ... ... қызанақ, картоп, капуста, алма, апельсин, бүлдірген, қарбыз, сәбіз, қияр, жүзім, алмұрт, асқабақ құрамында болады. Тағамда С ... ... ... адам ... ауруына шалдығады. Қырқұлақ дегеніміз тіс түбінің, қызыл иектің зақымдалуы. Сол сияқты қырқұлаққа шалдыққанда жүйке жүйесі нашарлайды.
С дәрумені суда ... ... ... ... ... ... дәруменнің азаймауы үшін дастарханға қояр алдында әзірлеу керек.
С дәрумені итмұрында аса көп. Соған орай күзде көп ... алып ... ... ... Суға езіп, тұнбасын ішеді. Негізінде адамға тәулігіне 50-100 мг мөлшерінде С дәрумені қажет.
Д дәрумені екіқабат әйелдерге өте пайдалы. Ол ... сары май, ... сүт, ... балық майы құрамына енеді.
Д дәрумені кальций мен фосфордың алмасуын реттеуге қажет. Оның ерекше қасиеті сыртқы ортада өзгере ... ... ... ... ... ... да, ол дәруменді байыптандырмайды.
Осы аталған дәрумендермен қоса Е, К, РР, Р ... ... де ... ... әсер ... дәрумені жыныс бездерінің қызметін жақсартады. Күнделікті пайдаланған тағамдардың ... ... ... көп ... ... ... ... барлық тағамдарда кездеседі. Олар тіпті ішектегі кейбір бактериялардың әсерімен жаңадан пайда болып отырады. Сондықтан бұл ... ... ... ... ... аурудың салдарынан деп түсіну керек. К дәруменінің қанды ұйытудағы маңызы зор. Ғалымдардың ұйғаруынша, тәулігіне адамға 0,2-0,3 мг К дәрумені ... ... ... ... ... ... дертке ұшыратады. Оның негізгі белгілері іш өту, тері ... ... зат ... қажетті ферменттердің құрамына кіреді. Адам ағзасының бұл дәруменге деген қажеттілігі күніне 15-30 мг. Ол бауырда, ашытқыда, ... көп ... Бұл ... ... сөлін өндіруге, ұйқы безінің жұмысына, бауыр қызметіне, ... қан ... ... сүт ... алмасуына тікелей әсер етеді.
Р дәрумені (биофлавоноидтар) аскорбин қышқылына ұқсас. Сондықтан ол С ... бар ... ... жиі ... Оның ... ... - ұсақ қан тамырларының нәзіктігін және өткізгіштігін азайту. Р дәрумені шайдың құрамында көп. Сондықтан қазақ келіншектерінің ... бұл ... ... өте ... ... ... қан ... ауруы да жиі болмайды. Өйткені ол ұсақ қан тамырларын бекітіп, серпімділігін арттырады. Шайдың маңызын осыдан көруге ... ... ... бәрі ... ... әсер ететінін білдік. Олар денеде бір-бірімен тығыз ... ... ... екіншісі орнын басуы да ықтимал. Қазір бірнеше дәрумендер қосылған поливитамин препараты өте танымал. Оны көктем, қыс кезінде пайдаланған дұрыс.

Пән: Ветеринария
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Витаминдер(дәрумендер)6 бет
Дәрумендер және минералдық заттар2 бет
Дәрумендер және олардың жіктелуі7 бет
Дәрумендер. Дәрумендердің жетіспеушілігі7 бет
Дәрумендердің классификациясы. Оларды анықтаудағы негізгі әдістер7 бет
Майлар және олардың тамактанудағы маңызы дәрумендер. дәрумендердің жетіспеушілігі.дәрумендердің жіктелуі8 бет
Майлар және олардың тамактанудағы маңызы.Дәрумендер. Дәрумендердің жетіспеушілігі.Дәрумендердің жіктелуі9 бет
Майлар және олардың тамактанудағы маңызы.Дәрумендер.Дәрумендердің жетіспеушілігі.Дәрумендердің жіктелуі8 бет
Ауыр еңбекпен және спортпен айналысатындардың тамақтану ерекшелігі3 бет
Бактерия9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь