Идеал газдың макроскопиялық күй теңдеуі

Күй теңдеуі - термодинамикалық жүйенің температура, қысым, көлем және химиялық потенциал секілді макроскопиялық шамаларын өзара байланыстыратын теңдеуі. Күй теңдеуі термодинамикалық құбылыстар орын алатын жүйелерде ақиқат болады. Алайда, шынайы өмірдегі құбылыстардың күй теңдеулері аса қиын болады.
Жүйенің күй теңдеуі термодинамика постулаттарының ішіне кірмейді және олардың салдары болып табылмайды. Ол өзге қайнарлардан (статистикалық физиканың зерттеулері нәтижесінде алынған тәжірибелерден, модельдерден) алынған болуы керек. Термодинамика, өз кезегінде, заттардың ішкі құрылысына қатысты сұрақтарды қарастырмайды. Күй теңдеуінде белгіленген қатынастар тек термодинамикалық тепе-теңдік жағдайында ғана ақиқат болады.
Идеал газ–бұл молекулалар арасындағы өзара әсер елеусіз аз болатын газ.
Газдың берілген массасының куйі үш макроскопиялық параметрмен сипатталады: қысым р, көлем V және тем¬пература Т. Қазір біз олардың арасында кандай байланыс барларын табамыз, ал содан соң ол байланыс не үшін керектігін көреміз.
Күй теңдеуі. Біз идеал газдың жайын молекула-кинетикалық теория тұрғысынан жүйелі карастырайық. Газ қысымының оның молекулаларының шоғырына және температурасына тәуелді болатыны анықталды.Осы тәуелділік негізінде жеткілікті сиретілген газдың берілген массасының күйін сипаттайтын барлық үш макроскопиялық параметр р, V және Т-т байланыстыратын теңдеуді алуға болады. Бұл теңдеу идеал газ күйінің теңдеуі деп аталады.
Мына р = пRТ тендеуіне газ молекулалары шоғырына арналған өрнекті қоямыз, осы арқылы газ шоғырын мына түрде жазуға болады:

n=
мұндағы NА —Авогадро тұрақтысы, m — газдың массасы, М — оның мольдік массасы.
Жоғардағы теңдеуді р = пRТ теңдеуінің орнына қойсақ мынандай формола шығады:
PV=
Мұндағы Больцман тұрақтысы мен Авогадро тұрақтысы NА -ның көбейтіндісін универсал (мольдік) газ тұрақтысы деп атайды жә¬не оны R әрпімен белгілейді:
R=1.38 Дж/K 1/моль=8.31Дж/( моль.К)
PV=
Бұл теңдеуде газдың тегіне тәуелді болатын бір ғана шама бар, ол — оның мольдік массасы.
Жоғадағы күй тендеуінен кез келген екі күйдегі идеал газдың кысымы, келемі және температурасы арасындағы байланыс келіп шығады.
Егер индекс 1-мен — екінші күйге катысты параметрлерді белгілесек, ал индекс 2-мен — екінші күйге қатысты параметрлерді белгілесек, онда жоғардағы теңдеуге сәйкес газдың берілген мас¬сасы ушін
және
теңдеулерін аламыз.
Бұл тендеулердің, оң бөліктері бірдей. Демек, олардың сол бөліктері де тең болуға тиіс:
t
Бұл түрдегі күй тендеуі Клапейрон теңдеуі делінеді жә¬не бұл күй тендеуін жазудың, бір түрі болып табылады.
және түріндегі күй теңдеуін бірінші рет ұлы орыс ғалымы Д. И. Менделеев алған. Сондықтан оны Менделеев - Клапейрон тендеуі деп атайды.
1. Физика және астрономия: Жалпы білім беретін мектептің 9-сыныбына арналған оқулық. Өңд., толықт. 2-бас. / Р. Башарұлы, Д. Қазақбаева, У. Токбергенова, Н. Бекбасар. — Алматы: "Мектеп" баспасы
2. Құдайқұлов М., Жаңабергенов Қ. Орта мектепте физиканы оқыту әдістемесі. Алматы: Рауан, 1998.
3. Савельев И.В. Жалпы физика курсы. т. 1,2,3, Алматы, Мектеп, 1977
        
        Қазақстан Республикасының Ғылым және Білім министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы университеті
БӨЖ
Тақырыбы: Идеал газдың макроскопиялық күй теңдеуі
Орындаған: Мұханова М.А
Тобы:БЛ - 409
Тексерген: ... ... ... ... ... күй ... ... - термодинамикалық ... ... ... ... және ... потенциал секілді макроскопиялық шамаларын өзара байланыстыратын теңдеуі. Күй ... ... ... орын ... жүйелерде ақиқат болады. Алайда, шынайы өмірдегі құбылыстардың күй теңдеулері аса қиын болады.
Жүйенің күй теңдеуі термодинамика постулаттарының ішіне ... және ... ... болып табылмайды. Ол өзге қайнарлардан (статистикалық физиканың зерттеулері нәтижесінде алынған тәжірибелерден, модельдерден) алынған болуы керек. ... өз ... ... ішкі ... ... ... қарастырмайды. Күй теңдеуінде белгіленген қатынастар тек термодинамикалық тепе-теңдік жағдайында ғана ақиқат болады.
Идеал газ - бұл молекулалар арасындағы өзара әсер елеусіз аз ... ... ... ... куйі үш ... параметрмен сипатталады: қысым р, көлем V және тем-пература Т. Қазір біз олардың ... ... ... ... ... ал ... соң ол ... не үшін керектігін көреміз. Күй теңдеуі. Біз идеал газдың жайын молекула-кинетикалық теория тұрғысынан жүйелі ... Газ ... оның ... шоғырына және температурасына тәуелді болатыны анықталды.Осы тәуелділік негізінде жеткілікті сиретілген газдың берілген массасының ... ... ... үш ... ... р, V және Т-т ... теңдеуді алуға болады. Бұл теңдеу идеал газ ... ... деп ... Мына р = пRТ ... газ ... ... арналған өрнекті қоямыз, осы арқылы газ шоғырын мына ... ... ... n= ... NА -- ... ... m -- газдың массасы, М -- оның ... ... ... ... р = пRТ теңдеуінің орнына қойсақ мынандай ... ... PV= ... Больцман тұрақтысы мен Авогадро тұрақтысы NА -ның көбейтіндісін универсал (мольдік) газ тұрақтысы деп ... ... оны R ... белгілейді: R=1.38 Дж/K 1/моль=8.31Дж/( моль.К) PV= Бұл теңдеуде газдың тегіне тәуелді болатын бір ғана шама бар, ол -- оның ... ... ... күй ... кез ... екі ... идеал газдың кысымы, келемі және температурасы арасындағы ... ... ... Егер ... 1-мен -- ... ... катысты параметрлерді белгілесек, ал индекс 2-мен -- екінші күйге қатысты параметрлерді белгілесек, онда жоғардағы теңдеуге сәйкес ... ... ... ушін және ... аламыз. Бұл тендеулердің, оң бөліктері бірдей. Демек, олардың сол бөліктері де тең болуға тиіс: t Бұл ... күй ... ... ... делінеді жә-не бұл күй тендеуін жазудың, бір түрі ... ... және ... күй ... ... рет ұлы орыс ғалымы Д. И. Менделеев алған. Сондықтан оны Менделеев - Клапейрон тендеуі деп атайды.
Молекулалық физика және ... ... ... ... айтқанда, өте көп микробөлшектерден ( молекулалар, атомдар, иондар, электрондар т.с.с.) тұратын ... ... ... ... физиканың бөлімдері. Осы қасиеттерді зерттеу үшін сапалы түрде алшақ және бірін-бірі толықтыратын екі әдіс қолданылады:молекулалы-кинетикалық (статистикалық) және ... ... ... ... ... ... ... негізінде макроскопиялық жүйелердің қасиеттерін зерттеу әдісі, молекулалы - кинетикалық (статистикалық) әдіс деп аталады. Жүйелерде жүретін ... ... ... ... ... ... ... қасиеттерін зерттеу әдісітермодинамикалықдеп аталады.
Молекулалы-кинетикалық теорияның (МКТ) негіздері:
1. Барлық заттар молекулалардан тұрады.
2. Молекулалардың арасында бірмезгілде өзара тарту және тебу күштері әсер ... ... ... хаосты (бейберекет) қозғалыс күйінде болады.
Идеал газ - келесі шарттарды қанағаттандыратын газ:
- молекулалар - материялық нүктелер;
- молекулалар арасындағы тарту ... ... ... ... ... тебу ... олар өзара соқтығысқан мезетте ғана ескеріледі.
Газ қысымы газ молекулаларының ыдыс қабырғаларымен сансыз көп соқтығысуларының салдары болып табылады.
Газдың күйі үш ... ... ... ... - ... ... ... тепе-теңдік күйін сипаттайтын физикалық шама. - абсолют температура.
Бойль - Мариотт заңы Изотермиялық процесс
Гей-Люссак заңы ... ... ... ... ... процесс: .
Авогадро заңыКез келген газдардың мольдері бірдей температура мен қысымда бірдей көлемдерді ... Моль - 0,012 кг ... ... ... атом ... ... ... сонша молекулалары бар зат мөлшері. Бір моль зат мөлшерінде молекула бар. Қалыпты жағдайда ( , ) кез ... ... 1 моль ... мына ... ... ... Газ қоспасының қысымы сол газды құрайтын басқа газдардың парциалды қысымдарының қосындысына ... ... - газ ... ... ... ... ... алып тұрған көлемді жалғыз өзі қамтитындай жағдайда түсіретін қысымы.
Идеал газдың күй теңдеуі ... ... ... ... болсын .
Газдың 1-ші ( ) ... 2 - ші ( ) ... ... ... ... күй ... ... отырып, , тығыздықты табамыз
Оны формулаға қойып, мынаны ... ... ... ... h2-ге ... ... р1-ге ден р2-ге өзгереді, яғни
, немесе
Алынған ... ... ... деп ... ... ... және астрономия: Жалпы білім беретін мектептің 9-сыныбына арналған оқулық. Өңд., толықт. 2-бас. / Р. Башарұлы, Д. ... У. ... Н. ... -- ... ... ... Құдайқұлов М., Жаңабергенов Қ. Орта мектепте физиканы оқыту әдістемесі. Алматы: Рауан, ... ... И.В. ... физика курсы. т. 1,2,3, Алматы, Мектеп, 1977

Пән: Физика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Идеал газдың макроскопиялық күй теңдеуі жайлы7 бет
XХ ғасырдың басындағы қазақ зиялыларының ұлттық мемлекеттілік үшін идеалдық күресі11 бет
«Қазақ халқының идеалындағы «жетілген адам», «толық адам» ұғымдары»6 бет
Газдың ылғал құрамдылығын анықтау21 бет
Екі араласпайтын және сығылмайтын сұйықтардың канал бойындағы қозғалысы үшін Навье - Стокс теңдеуі және оны жоғары ретті дәлдікпен сандық әдістермен зерттеу жолдары9 бет
Еуропаның энергетикалық қауіпсіздігіндегі табиғи газдың орны мен рөлі66 бет
Материализмнің және идеализмнің тарихи формалары7 бет
Мұнай мен газдың даму болашағы5 бет
Мұнай мен газдың пайда болу тарихы және физикалық қасиеті23 бет
Мұнай мен газдың қазіргі дәуірдегі маңызы32 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь