Өнімнің өзіндік құнын төмендету, пайда, рентабельділікті арттыру әдістері туралы мәлімет

Кіріспе 3
1 Өнімнің өзіндік құны, оның мазмұны және құрылымы 4
2 Пайда . кәсіпорынның өндірістік.шаруашылық қызметінің маңызды көрсеткіштерінің бірі. 9
3 Өндірістің рентабельділігі және оны арттыруды жоспарлау 13
Қорытынды 17
Пайдаланылған әдебиеттер 18
Кез келген кәсіпорын өзінің атқарған жұмысынан неғұрлым көп пайда алуға тырысады. Кәсіпорындар өздерінің тауарларын тек жоғарғы тиімді бағамен сатып қана қоймай, сонымен қатар оны өндіруге және өткізуге кететін шығындарды қысқартуға тырысады. Кәсіпорын табысының ұлғаюының қайнар көзі, ең біріншіден, оның сыртқы жағдайына байланысты болса, екіншіден, кәсіпорынның ұйымдастырылған өндіріс үрдісінің тиімділігіне және өндірілетін тауардың кезекті өткізілуіне байланысты болады.
Өндірістік шығындар, өнімнің өзіндік құны экономикалық сатының басты элементтері болып табылады. Олардың деңгейі, көбінесе, пайда көлемін, кәсіпорын рентабельділігін және шаруашылық қызметінің тиімділігін анықтайды. Сонымен қатар, кәсіпорынның бәсеке қабілеттілігін, беріктілігін, қаржылық тұрақтылығын анықтай отырып, оның өндірістік шығындарын қысқартып, оптималды экономикалық жетілдірудің негізгі бағыты болып табылады.









1. Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында: ҚР Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы, Астана, 2005 жылғы 18 ақпан. – Алматы: Жеті жарғы, 2005.
2. Қазақстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында: ҚР Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы, Астана, 2006 жылғы 1 наурыз. – Егемен Қазақстан, 2 наурыз 2006.
3. Қазақстанның бәсеке қабілеттілігі, экономиканың бәсеке қабілеттілігі, ұлттың бәсеке қабілеттілігі: ҚР Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы. – Егемен Қазақстан, 19 наурыз 2004.
4. Назарбаев Н. Ә. Жаңа заман – жаңа экономика. – Егемен Қазақстан, 16 желтоқсан, 2004.
5. Қазақстан Республикасының 2010 жылға дейінгі дамуының стратегиялық жоспары: ҚР Президентінің бұйрығымен бекітілген, 2001 жылғы 4 желтоқсан, № 735. - Астана, 2001.
6. Қазақстан Республикасының 2003-2015 жылдарға арналған индустриалды - инновациялық даму стратегиясы. – ҚР Президенті мен ҚР Үкіметінің актілер жинағы, № 30, 2002.
7. Мейірбеков А. Қ., Әлімбетов Қ. Ә. Кәсіпорын экономикасы. – Алматы: Экономика, 2003.
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ ҚАЛАСЫНЫҢ ШӘКӘРІМ АТЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ
пәнінен
ОӨЖ
Тақырыбы: Өнімнің өзіндік ... ... ... ... ... әдістері.
Орындаған: Тоқтарғазы Айдана
Оқу тобы: ТЭ-215
Тексерген: аға оқытушы Нуралина Қ.Т.
Семей,2015 жыл
Мазмұны
Кіріспе 3
1 Өнімнің өзіндік құны, оның мазмұны және құрылымы 4
2 ... - ... ... ... маңызды көрсеткіштерінің бірі. 9
3 Өндірістің рентабельділігі және оны арттыруды ... ... ... кәсіпорын өзінің атқарған жұмысынан неғұрлым көп пайда алуға тырысады. ... ... ... тек ... ... ... сатып қана қоймай, сонымен қатар оны өндіруге және өткізуге кететін шығындарды қысқартуға тырысады. Кәсіпорын табысының ұлғаюының қайнар көзі, ең біріншіден, оның ... ... ... ... ... ... ... өндіріс үрдісінің тиімділігіне және өндірілетін тауардың кезекті ... ... ... ... ... өнімнің өзіндік құны экономикалық сатының басты элементтері болып табылады. Олардың деңгейі, көбінесе, пайда көлемін, кәсіпорын рентабельділігін және шаруашылық қызметінің тиімділігін ... ... ... ... ... ... беріктілігін, қаржылық тұрақтылығын анықтай отырып, оның өндірістік шығындарын қысқартып, оптималды экономикалық жетілдірудің негізгі бағыты болып табылады.
1 ... ... ... оның мазмұны және құрылымы
Көп экономистер шығындарды анықтау үшін айтарлықтай өз үлестерін қосқан. К. Маркс 2 дәрежелі ... ... ... ... шығындар, айналым шығындары.
Өндірістік шығындар түсінігінде жолақыға, шикізатқа, материалдарға кеткен шығындар кіреді, сонымен қатар мұның ішіне ... ... ... да ... Тағы ... ... шығындар түсінігіне тауарды шығару мақсатында кәсіпорын ұйымдастырушыларының жұмсаған шығындары жатады. Бір тауар құнының екіден бір бөлігін өндірістік шығындар құрайды.
Айналым шығындарының ... сол ... ... ... ... Ол өндірістік инфрақұрылымға жақынырақ болып келеді және тауар құнына кіріп, соңғысын ... ... ... ... сатылғаннан кейін түскен ақшадан ғана төленеді. Таза айналым шығындары - сату шығындары (сатушылардың жолақысы және тағы ... ... ... ... анықтау), жарнама, штаб-пәтер персоналының жолақысы және тағы басқа. Таза шығындар тауар құнын ұлғайтпай, тауарды өндіру үрдісі кезіндегі ... ... ... төленеді.
Қазіргі кездегі шығындар концепциясын Шығыс экономистері енгізген, олар ... ... ... ... екі кезді де қамтиды. Жалпы теорияда экономикалық және бухгалтерлік шығындар қалыптастырылады.
Өндірістік шығындарға ақша түрінде көрсетілгенімен, ... бір өнім ... ... ... ... ... және еңбекке кеткен шығындар жатады. Сонымен қатар, олар өзіне өндіріс құралдарына жұмсаған шығындарды (шикізат, материалдар, бұйымдардың ... ... май, ... энергиясы және тағы басқа) және өндіріс қызметкерлерінің жалақысын ... Осы ... ... ... ... ... ... көруге болады.
Берілген анықтама бухгалтерлік шығындарды анықтап, сатып алынған ресурстардың төлемі ретінде тек нақты шығындарды қосады. Осылайша, бухгалтерлік ... ... ... ... Ал сол ... ... ... өнім өндіру үшін нақты емес шығындарды қоса есептейді. ... емес ... - бұл өнім ... ... ... ... ... ол белсенді емес. Оған фирманы басқаратын адамдардың өзіндік еңбегін, оның өнім өндірісінде қолданылатын өзіндік капиталын немесе жерді жатқызуға болады, ... ол ... ... ... ... ... емес ... фирманың экономикалық шығындарына қосу үшін оларға ақшалай түрде баға беру керек. Ал егер ресурстарды сатып алмаса, оны қалай істеуге болады? Ол үшін ... ... ... түсінік қолданылады. Мысалы, белгісіз бір кәсіпкер өндіріске өзінің қаржысын салды дейік.
Бұл қаржыны қолданудың альтернативті нұсқауы ретінде машиналарды жатқызуға ... Кез ... ... ... ... алатын болса, соған байланысты ол дивиденд алады және коммерциялық банктің депозитіне ақша салып, процент ... ... ... ... ... ... альтернативті нұсқауларына қарағандағы ақша салымының альтернативті құнын бағаласақ, кәсіпкердің өз өндірісіне салғаны ... ... әрі ... ... әкеледі. Егер акцияны сатып алуды альтернативті жағынан пайдаланатын болсақ, онда өз өндірісіне салынған салым ... ... ... ... ... ... ... яғни нақты емес шығындар көлемі бухгалтерлік шығындармен қосқандағы өндірістік шығындардың нақты көлемін ... ... ... ... ... көлемі емес, орташа шығындар көлемі - бір бұйымды өндіру үшін орта ... неше ... ... ... ... ... Орташа шығындарды есептеу үшін жалпы шығындарды өндіретін өнім көлеміне бөлу керек. Орташа шығынды ... ... ... ... бұл ... ... тиімділігін анықтауға болады.
Шекті шығындар бір өнім данасын артық шығарса, қаншалықты өсім болатынын анықтайды. Бұл фирмаға бір дана ... ... ... ... ... болатынын көрсетеді.
Шығындар ұзақ және қысқа мерзімді болып ... ... ... ... ... көрсетіледі. Ал ұзақ мерзімде ауыспалы шығындар көрсетіледі.
Өнімді өндіруге кететін шығындар, яғни ... ... ... ... ... болады:
* Өнімді өндіру үшін қажетті технологиялардың жұмсалуы және өндірістің дұрыс ұйымдастырылуы;
* Табиғи шикізаттардың пайдаланылуы;
* Өндіріске дайын болу және оны ... ... ... ... және оны ... ... ... өнім сапасын жоғарылату, оған деген сенімділікті күшейту және тағы сол ... ... ... ... оған алдын-ала жоба жасау, яғни ойдан сол тауарды құрастыру, арнайы модель немесе үлгілер жасау, ... ... ... және осы ... ... асыратын адамдарға авторлық жұмысына сыйақылар беру;
* Өндірістік процесті қамтамасыз ету, яғни өндіріске қажетті ... ... ... ... құрал-жабдықтар және басқа да еңбек құралдары, жұмысқа жарамды негізгі өндірістік қорлар, санитарлы-гигиеналық жұмыстарын жүргізу және осылармен қамтамасыз ету;
* ... ... ету үшін ... ... ... және техникалық сақтандыруды қамтамасыз ету;
* Өндірісті басқару, яғни фирма немесе кәсіпорында қанша адам ... ... ол ... ... қандай және қандай жұмыстарды жүзеге асырып отыр, осы ... ... ... ... ... ... ... шығындарды есептеу;
* Кадрлар дайындау және қайта дайындау;
* Мемлекеттік қорға кететін шығындарды есептеу, яғни әлеуметтік сақтандыруды мемлекеттік және мемлекеттік емес деп ... ... ... ету, ... ... белгілі мөлшерде ақша-қаражат беру;
* Медициналық сақтандырумен және тағы басқаларымен қамтамасыз ету.
Әрине, кәсіпорын қызметінің нәтижесі оның өнімінің қаншалықты сатылғанынан (қызмет ... ... Ал оның ... ... ... өнім ... мен сол ... өндіруге кеткен шығыны арқылы анықталады.
Жалпы, нарықтық экономика жағдайларында ... ... ... ... ... ... Сондықтан, шығындарды басқаруға аса маңызды көңіл бөлінеді. Кез келген объектінің басқарушылығына сәйкес, кәсіпорын шығындарын басқару - оның барлық қызметінің ... ... ... ... ... ... ... элементтерінің циклы арқылы жүзеге асады: жоспарлау, ұйымдастыру, координациялау және реттеу, ынталандырушы және активизация, есеп және талдау.
Шығындарды жоспарлаудың негізгі ... - ... ... ... ... және ... ... еңбек және басқа ресурстарды үнемдеу арқылы өндірістік шығындарды дұрыс анықтау. Кәсіпорын шығындарын жоспарлау үшін әр түрлі көрсеткіштер қолданылады. Олардың ішіндегі ең ... - бұл бір дана ... ... ... калькуляциясы және бір теңгеге шаққандағы шығыны. Сонымен қатар, өткізген өнімнің өзіндік құнын жоспарлағанда, шығындар элемент түрінде көрсетілген, өнімге кеткен өзіндік ... ... ... ... ... шығындар сметасы - кәсіпорынның өндірістік қызметтерінің, экономикалық элементтерінің, кесіп алғандағы, оның ... ... ... көрсетілген жалпылама көрсеткіш. Онда, біріншіден, өнімнің жалпы және тауар өндірісімен байланысты негізгі және қосымша өндірістің барлық шығындары; ... ... емес ... ... және ... шығындары; үшіншіден, орналасқан жері мен қайнар көзіне байланыссыз жаңа өндірісті ... ... ... ... Бұл шығындар ережесі бойынша зауыт ішіндегі айналым есебісіз ... ... ... ... ... ... ... бөлуге болады:
* Нақты бір өнімге жатқызуға болатын тікелей шығындар ... және ... ... ... ... ... ... есебі, бірақ ол нақты шығындарды алып жүрмейді. Жойылуына байланысты ол 2 ... ...
- ... ... ... жойылатын тікелей жойылу шығындары;
- шығындардың пайда болған орнына тікелей қатысты емес шығындар.
Басшылар сметаның көмегімен, өздерінен ... ... ... ... ... туралы хабарлайды. Оны дайындау үрдісі басқарушылық шешімдерді қабылдауға, үлкен көлемдегі қажетті ақпараттарды алуға мүмкіндік береді. Егер ... ... ... көлемдегі жұмысшылардың қатысуымен жасалса, онда ол барлық бөлімшелердің өте тиімді ынталандырғышы болады.
Негізделмеген баға құруды және кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық ... ... үшін тек ... ... ғана ... оның ... өнім түрінің шығындарын ғана емес, сонымен бірге бір өнімге кеткен шығынды есептеу керек, яғни ... ... ... ... ... - бір бұйымның немесе жартылай фабрикаттың бір данасын анықтап ... ... ... іс-әрекетіндегі басты көрсеткіштердің бірі - өнімнің өзіндік құны болып табылады. Ол - өнімді ... және оны ... ... ... ... ... жиынтығы. Өзіндік құнның экономикалық мазмұны - жұмсалған шығындардың орнын толтыру және соның есебінен өндірілетін барлық элементтердегі жай, ... ... ... ... және ... күштерін қамтамасыз ету. Осы арада, кәсіпорын өнімінің өзіндік құнының маңызды ... ... ... материалдық ресурстардың құны, еңбек ақы - бұл шығындардың басты статьялары. Сонымен қатар, кәсіпорын бір уақытта басқа да ... іске ... өз ... сый ақы, банктік несиеге пайыз төлеу, әлеуметтік объектілерді ұстау, бюджеттен тыс қорларға аударым жарналарын жасау - бұл ... ... ... ... ... Бірақ, өнімнің өзіндік құнына шаруашылықтың әлеуметтік шығындары (балалар ... ... ... мектеп, клуб, тағы басқа) кірмейді.
Өнімнің өзіндік құнына қосымша қосылатын шығындар:
* Әлеуметтік сақтандыруға жалақы қорынан 37 %;
* Банк несиесіне пайыз;
* ... ... ... ... қорына жалақы қорынан 1%;
* Міндетті медициналық сақтандыруға;
* Негізгі капиталды жұмысқа жарамды қалпында ұстауға ... ... ... тағы ... ... ... ... Тәуекелділікке, мамандар ұстауға қосымша шығындар.
Өзіндік құн өндіру сатыларына байланысты: цехтық, фабрика-зауыттық немесе өндірістік және толық өзіндік құн болып ... ... ... ... құны - ... ... цехта, учаскілерде, бригадаларда шыққан шығындар.
Жоспарлы өзіндік құн - ғылым мен техника жетістігіне және ұйымдастыру жағдайына ... ... ... ... ... құны - технико-экономикалық есептерді ескере отырып, жаңа енгізілген ғылыми жетістіктерге кеткен шығындар.
Нақтылы өзіндік құн - барлық ... ... ... шығындар және өнім бірлігіне шаққандағы өзіндік құн.
Өзіндік құн тиімділіктің мынадай маңызды көрсеткіштері - ... және ... ... мен ... ... ... ... маңызы оның орындалу функцияларымен анықталады:
* Өзіндік құн өнім құнының кең бөлігі болып табылады. Мұның мәні - ... ... құны ... ... ... ... ... етеді.
* Өзіндік құн көтерме сауда бағасын қалыптастырудың негізі болып ... оның ... ... бағаның құрылуына негіздеме бола алмайды.
* Өзіндік құнның негізінде пайданы, кейбір бұйымдардың пайдалылығын, яғни оларды ... ... сай ... есептеу.
2 Пайда - кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық қызметінің маңызды ... ... ... өндірістік-шаруашылық әрекеттілігінің маңызды жинақтаушы көрсеткішіне өндірістің табысы жатады. ... ... ... ... ... ... ... материалды өндірістің орталығында пайда болған таза табысты көрсетеді.
Өндірісі факторларының және шаруашлықы субъектілердің пайдалы өндірісітік әрекетілігінің байланысының нәтижесіне дайын өнім ... ол ... ... ... ... ... ... өткізу сатысында алдында затталған және таза еңбек құндылығын қосатын тауардың бағасы анықталады. Таза еңбектің құндылығы жаңа шығарған ... ... және де ол ... ... ... жұмысшылардың жалақысы (қажет еңбектің құндылығы), екіншісіне таза табыстан (қосымша еңбектің ... ... ... әрекеттілігінің финасты нәтижесін анықтау үшін өнімді сатудан пайда ... ... оны ... мен ... ... ... ... Егер табыс финансты нәтижелерден жоғар болса, онда табыстың алынғаны көреміз. Егер тауарды өткізуден пайда болған ... оны ... ... тең болса, онда өнеркәсіп өндірістік өнімді шығару үшін ... ... ... ... ... ... ... болатын болса, онда өнеркәсіп шығынға ұшыраған - теріс финансты ... бұл оны қиын ... ... ... және ... ұшырауды мүмкіндігін де қарастыруға болады.
Өнеркәсіптің пайдасына өнеркәсіптің өндірістік және әлеуметтік даму мақсатына бағытталған ақшалы жинақының бір бөлігін, сонымен ... ... ... ... ақшалы қаржыны жіберуді айтамыз.
Өнімді өткізуден ... ... ... ... ... ... факторға қолданып жатқан бағалар жатады. Оларды өткізу жағдайындағы еркін бағалар берілген өнімнің басекелестік мүмкіндіктеріне байланысты және ... ... ... ... ... ... пен ұсыныстарына байланысты анықталады. Сондықтан да өнімге қойылатын еркін бағаардың деңгейі өнеркәсіптен байланысты болып келетін факторға ... ... ... ... ... ... өнеркәсіп-монополистермен өнімге қоятын мемлекеттік реттелетін бағалар жатады. ... ... ... ... ... ... балансты кіріс жатады, ол келесі үш ... ... ... өткізуден пайда болатын табыс (шығын);
:: негізгі қондырғылар және басқа да ... ... ... ... ... ... (шығын);
:: өткізуден басқа да қаржылық нәтижелер.
Өнімді өткізуден пайда ... ... ... дегеніміз бұл өндірістің негізгі әрекеттілігінен пайда болған финанстық нәтиже және де ол ... ... және ... ... етілмеген әртүрлі түрлері бойынша орындалады. Финанстық нәтиже әрекеттілігінің әр түрі бойынша ... ... және ... баға ... ... ... ... болған табыс пен оны өндіру мен өткізуге кеткен шығындар ... тең ... ... қордарды және басқа да өндірістің мүлігін өткізуден пайда болатын табыс (шығын) дегеніміз бұл ... ... ... ... емес ... ... ... нәтиже. Ол басқа да өткізуден пайда болған табысты (шығынды) көрсетеді.
Өнеркәсіп өз мүлігімен өзі айналысады. Олар өз ... жою, ... ... беру ... ... ... шартты капиталдарына беруге мүмкіндігі бар. Финансты капитал тек мүлікті сату жағдайларында ғана пайда болады.Негізгі фондтар және басқа да ... ... ... ... ... ... ... мүліктің сатылым бағасынан және өткізуге бойынша пайда болған шығындар ... ... ... ... арасындағы айырмашылығымен анықталады.
өткізуден басқа да пайда болған қаржылық ... бұл ... ... ... ... және ... жұмысты, қызымет, негізгі қорлар мен басқа мүлікті өткізумен байланысты болмайтын әртүрлі ... ... ... ... ... (шығын) айтамыз. Қаржылық нәтиже өткізуден тыс болған табыс пен олар бойынша жасалған шығындар арасындағы айырмашылық бойынша анықталады.
өнімді сатудан ... ... ... ... бұл ... ... жұмысты орындау және қызымет көрсетуден пайда болған ақшалай қаржы. Бұл шығындарды жабатын және ... ... ... ... ... көзі ... келеді. Өткізуден пайда болған түсім бұл өндірістің өзінің ... ... ... пен ... ... алдын ала сатып алынған тауарларды өткізуден, сонымен бірге мүлікті заңдарын өткізуден пайда болған ... ... ... ... ... ... ... пайда болған түсімге басқа сатудан пайда болған ақшалай түсімді, сонымен бірге өткізуден басқа да операциялардан пайда болған түсімді ... ... ... ... ... ... ... өндірілген өнімнің көлемі, оның түрлері, бағалар деңгейі, есептеу әдістері және т.б. әсер ... ... ... ... ... ... қаржының уақытысында түсуі жатады.
Өнеркәсіптің негізгі әрекеттілігінен пайда болған түсімнен ... ... ... пен ... ... ... де ... мүмкін.
Инвестициялық әрекеттілігінен пайда болған түсім айналымның сыртыңдағы активтерді сатудан және бағалы қағаздарды өткізуден пайда болған түсімдер түрінде ... ... ... ... түсім инвесторлар арасында өнеркәсіптің облигациялары мен акцияларды сатудан пайда ... ... ... ... және ... ... жоспарланады.
Жалпы пайда - бақылаушы сандардан, ал рентабельность - есептік көрсеткіштерден құралады. Жалпы пайданың Пб құрамына ... ... ... негізгі әрекеттілігнен (өндіруден пайда болған тауарлы өнімді өткізу және ұңғымаларды пайдалануға беру) пайда болған табыс По, басқа сатудан ... ... ... Ппр және ... тыс пайда болған табыс Пвнр кіреді, яғни: ... = ... ... ... ... ... ... өнімнің өз құндылығына және берілген өнеркәсіптің өніміне қойылған сату бағаларына байланысты болып келеді.
Есептік пайданы Пр балансты пайданың бір ... деп ... және ол ... мемлекеттік қаржысына ресурстар үшін төлеуден Пф және банкқа ... үшін ... Пк ... пайда болады.
Пр = Пб - Пф - ... ... ... ... ... ... ... өткізуден пайда болған табыс (ПТ) өндірістің өткізіп жатқан өнімнің көлемі (Qр) және оның өз құндылығы (Ср) ... ... ... жобаланған. ... = Qр - ... ... ... қосымша қорларының түзілу көзі болады, сонымен бірге өнеркәсіптің әртүрлі қажеттіліктеріне қолданылады: жаңа техниканы енгізу бойынша банкті ... ... ... ... қаржыларының өсуі. Табыстың еркін қалдығын мемлекеттік бюджетке кіргізеді.
өнеркәсіптерде табысты ... ... ... ... қажеттілігіне бағытталуы қажет. Өнеркәсіптің қарамағында қалатын табыстың көлемі жоғары өндірістік тиімділігі бойынша өнеркәсіптің белгілі табысына сәйкес келуі ... ... ... есептелген төлем ақылардың көлемі нақты түсіндірілуі қажет, себебі өнеркәсіпке әсер етпейтін факторлардан алынған қосымша табыс өнеркәсіптерден мемлекетпен толық ... ... ... ... ... ... Дрп НДС, акциз, кедендік салықтардан және т.б. қаржылардан тыс, сонымен бірге қайтарылған тауардың құнынан, тұтынушыға берген бағадан және сатудан жеңілдіктерден тыс ... және ... ... оның сату ... ... анықталады:
(24)
мұндағы, Q - тауарлы өнімнің көлемі;
Ц - өнімнің бірлігін ... ... баға (НДС, ... және т.б. ... ескермеген жағдайда).
Валды пайда Двал негізгі әрекеттілік Спр нәижесінде пайда болған өткізілетін өнімнің ... ... және ... ... ... ... ... (25)
мұндағы, С - өнім бірлігінің ... ... ол ... ... ... ... келетін фактілік шығындардан құралған.
Qi - і түріндегі өнімді сатудан ... ... ...
n - өнім ... ... әрекеттіліктен түсетін пайда Дод сальдирленген қаржылық нәтиже ... ... және ... пайда мен кезеңдік шығындары арасындағы айырмашылық бойынша анықталады. Кезеңдік шығындары бұл өнімнің өнірістік құныдылығына кірмейтін шығындар. ... емес ... ... ... Днод бұл ... емес әрекеттіліктен пайда болған сальдирленген қаржылық нәтиже. Негізгі емес әрекеттіліктен түсетін ... ... ... ... ... ... ... өткізу, бағалы қағаздарды қайта бағалау, субсидиялар және т.б. жатады.
Негізгі әрекеттіліктен салық салынатын пайда Днобл бұл негізгі және негізгі емес ... ... ... ... ... ... негізгі әрекеттіліктен түсетін пайда бұл салық төлеуден кейін ... ... ... ... бойынша шығатын табыстар 30% бойынша есептелінеді.
Таза табыс Дч ... ... ... ... ... нәтижені көрсетеді және ол өз қарамағында қалады:
(27)
мұндағы, Днобл - ... ... ... салуға дейінгі табыс (шығын) - негізгі, негізгі емес және өткізуден тыс пайда болған табыстың қосындысы;
Нкорп - ... ... ... ... олар салық салынатын табыстан 30% бойынша есептелінеді.
3 Өндірістің рентабельділігі және оны ... ... ... ... ... ... ең ... көрсеткіші бола тұра, оның тиімділігі туралы толық көріністі бермейді, себебі жұмсалып жатқан ... ... ... ... өндірістік-шаруашылық іс-әрекетінің тиімділігін рентабельділіктің көрсеткіштері жүйесімен бағалайды.
Өндірістің рентабельділігі - ... ... ... ішінде мұнай және газ өнеркәсібі кәсіпорындарының жұмыс тиімділігінің ең маңызды қорытушы көрсеткіші. Кәсіпорынның іс-әрекетін рентабельділік көрсеткіші бойынша бағалау өнімді ... ... ... ... оның ... материалдық сыйақылаудың негізіне жатқызылады. Өндірістің рентабельділік көрсеткішін белгілеудің ... ... ... жатыр.
Пайда - материалдық өндіріс саласында кәсіпорын қызметкерлерінің қосымша еңбегімен құрылатын таза табыстың бір бөлігі. Жоспарлық пайданың ... ... ... ... ... ... ... түскен түсім мен өнімнің жоспарлы өзіндік құнының арасындағы айырма ретінде белгіленеді. Егер ... ... ... ... абсолюттік әсерді көрсетсе, рентабельділік кәсіпорынға бекітілген өндірістік қорларды қолданудың тиімділік дәрежесін сипаттайды. Іс-әрекеттің ... баға ... ... ретінде қарастырылатын жалпылама көрсеткіштің болуы кәсіпорынның қаржылық және экономикалық күйінің толық бейнесін ... ... ... ... жүйесіне келесілер кіреді:
:: кәсіпорын активтерінің рентабельділігі;
:: меншікті капиталдың рентабельділігі;
:: сатулардың рентабельділігі ... ... ... ... ... ... ... пайданың 100-ге (%) көбейтілген іс-әрекеттің белгілі бір нәтижесін көрсететін өлшегішке (көрсеткішке) қатынасымен белгіленеді:
R = П / У · 100, ... У - ... ... ... байланысты рентабельділік баланстық, таза және үлестірілмеген пайда бойынша белгіленеді.
Активтердің рентабельділігі активтерге салынған капитал теңгесіне қатысты алынған ... ... ... немесе активтер теңгесіне есептегенде кәсіпорында қалатын таза пайданың пайызын сипаттайды.
Рентабельді өндірістің шекараларын белгілеу үшін оңтайлық табалдырығының анықтамасын қолданумен, ... ... ... ... сондай-ақ айнымалы және тұрақты шығындармен салыстыруды қолданады.
Рентабельділік ... - бұл ... орын ... ... ... не ... не ... ие болмайтын, б.а. өнімді сатудан түскен түсім тек шығындардың орнын ғана толтыратындай болатын өнім өндірісі (бұрғылау, ... ... ... ... мен ... ... ... Өнім өндірісін бұдан әрі көбейту кәсіпорынды оңтайлы етіп, ... - ... ... ... ... ... есептік рентабельділігі сала табыстылығының орташа деңгейінен асатын жекелеген кәсіпорындардың есептік рентабельділігін реттеу мен теңестіруге арналған. Мысалы, мұнай немесе газ қоры ... ... ... мен ... ... ... болып келетін, өнімділігі жоғары ұңғымалары бар кеніштерді игеріп жатқан кәсіпорындар осындай болып келеді. Оларда басқа ... ... ... қосымша пайда құрылады. Тіркелген ренталық төлемдер жүйесі кезінде кәсіпорынның табысы ... ... ... бұл ... ... кәсіпорындарын бірдей экономикалық жағдайларға қояды. Мұнай өнеркәсібінде бұл төлемдер ... ... 1 ... ... сомалармен ескерілген. Мысалы, жылына мұнайдың 1002 мың тоннасын өткізу және 1 тоннадан алынатын ренталық ... 2 ... ... ... ... төлемдердің жалпы сомасы 2004 мың теңгені құрайтын болады. Банкілік несиеге қатысты пайыздардың төлемдері кәсіпорынның несиелерге деген ... және ... ... ... ... белгілеген мөлшерлемелеріне негізделумен жоспарланады.
Жоспарлау кезінде жалпы және есептік рентабельділік есептеледі.
Өндірістің жалпы рентабельділігінің деңгейі (Роб) ... ... ... белгіленеді (%): ... = Пб / А · 100, ... Пб - ... ... ... теңге; А - өндірістік қорлардың орташа жылдық бағасы (теңге), ол негізгі өндірістік қорлардың және нормаланатын айналымдық қаражаттардың (банкпен ... ... ... ... тең. ... ... ... орташа жылдық бағасын бастапқы баға бойынша жоспарланып отырған жылдың басына қатысты сомаға немесе жоспарланып ... ... ... ... жатқан және сатып алынып жатқан негізгі өндірістік қорларды қайта бағалаудан кейінгі құнына, орташа ... ... ... сол ... ... ... шығып жатқан негізгі құралдардың ораташ жылдық бағасын шегерумен белгілейді. Нормаланатын айналымдық құралдардың орташа жылдық бағасын жоспарланып отырған жылдың басы мен ... ... ... қаражаттар сомасының жартысын және жылдың қалған айларының алғашқы күніне арнап ескерілген нормаланатын айналымдық ... ... ... он ... бөлумен белгілейді.
Есептік рентабельділік Рр сонымен қатар есептік пайданың Пр өндірістік қорлардың орташа жылдық бағасына қатынасы ретінде пайыздармен белгіленеді: ... = Пр / А · 100. ... ... ... ... әсер ... өнім ... қатысты пайданың, сатылу көлемі мен құрылымының, негізгі қорлардың және нормаланатын айналымдық құралдардың орташа бағасының, ... ... ... ... ... ... өзгеруі, сондай-ақ сатудан тыс түскен табыс пен шығындар. Осы факторлар бірлескен ... әсер ... және ... ... ... ... өрнектер құрумен белгілеуге болады.
Пайданың, сондай-ақ ... ... ... ... ... өзіндік құнының төмендеуі мен оны өндіру көлемінің артуы, сондай-ақ өнім құрылымының (ассортиментінің) өзгеруі мен сапасының жақсаруы ие ... ... ... жақсарту - кәсіпорын оңтайлығының артуының маңызды шарты, себебі сапасы жоғары өнімді сату кезінде олар ... ... ... ... пайданың күрделі салымдарға қатынасы ретінде немесе пайданың акционерлік капиталға ... ... ... ... ... жүзеге асырудың әр жылына арнап рентабельділік орташа жылдық мағына ретінде есептеледі. Бұл ретте ... салу да ... ... оның бөлімшелері (цехтар мен телімдер) бойынша өзіндік құнды, пайда мен оңтайлықты жоспарлау ісі әртүрлі әдістермен және ... ... ... ... ... Кәсіпорын цехтары бойынша пайда мен оңтайлықты жоспарлау ісі зауыт ішіндегі ... ... ... қажет етеді. Әрбір цехқа арнап жоспарланған көрсеткіштердің құрамы сол өндірістің ерекшеліктерін ескеруі тиіс және ... ... ... ... ... ... қорларға қатысты төлемдер мемлекетке пайыздық мөлшерлеме емес олардың бастапқы бағасына негізделумен төленеді; еңбек ресурстарына қатысты төлем - ... ... ... ... үшін бекітілген норматив бойынша төленеді.
Өндірістің рентабельділігімен қатар экономикалық есептерде өнімнің рентабельділігі анықталады, ол өнімді сатудан түскен пайданың соларды өндіруге жұмсалған ... ... ... ... ... ... оның кең ассортименті кезінде аналитикалық мақсаттарда қолданылады. Кәсіпорынның рентабельділігін арттырудың үлкен резервтері өндірістік қуаттылықтар мен негізгі қорларды қолдануды жақсартуда, қор ... ... ... Бұл ... міндетті түрдегі шарт - өндіріс көлемінің негізгі қорлар мен айналымдық құралдар бағасының ... ... ... ... өсуі.
Қорытынды
Қазақстан Республикасы экономикасының нарықтық қатынастарға көшуінің жылдам дамып келе ... ... ... ... онжылдықта елімізде мемлекеттік меншікті мемлекетсіздендіру мен жекешелендіру саясаты ... ... ... ... бұл ... ... резонанс тудыруда және тұрғындардың басым көпшілігінің өмірлік мүдделеріне қатысты.
Кәсіпорын жоспары жұмыс өнімі ретінде алдын-ала әзірленген іс-шаралар ... ... ... онда ... және мақсаттарды жүзеге асыру бойынша жұмыстарлы орындаудың көлемі, әдістері, реттілігі мен мерзімдері және сол жұмыстарды қажетті ... ... ... ... ... солардың мақсаттарына қол жеткізудің техникалық әдістері реттелмеген. Сонымен қатар жоспар өндірісті дамытудың қажетті және қалаулы қарқынын, және ... ... етуі ... ... кәсіпорын қызметкерлері үшін әрекет етуге басшылық болып табылады. Қазіргі ... - бұл ... ... ... ... жоспарлық мақсаттарға кәсіпорынның барлық бөлімшелерінің, директордан бастап қатардағы қызметкерлерге дейін ... ... ... ... ... мүмкін болмайды. Жоспарлаудың негізгі міндеті - кәсіпорынның аса маңызды қызметтерін: өндірістік, инновациялық, ... ... ... және т.б. ... ... ... ... оның барынша жоғары пайдаға ие болуына арнап әрекеттер бағдарламасын әзірлеу.
Пайдаланылған әдебиеттер
* Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару ... ҚР ... ... ... ... ... 2005 жылғы 18 ақпан. - Алматы: Жеті ... ... ... өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында: ҚР Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы, Астана, 2006 жылғы 1 наурыз. - ... ... 2 ... ... ... ... қабілеттілігі, экономиканың бәсеке қабілеттілігі, ұлттың бәсеке қабілеттілігі: ҚР Президентінің ... ... ... - ... Қазақстан, 19 наурыз 2004.
* Назарбаев Н. Ә. Жаңа заман - жаңа экономика. - Егемен Қазақстан, 16 ... ... ... ... 2010 ... ... дамуының стратегиялық жоспары: ҚР Президентінің бұйрығымен бекітілген, 2001 жылғы 4 желтоқсан, № 735. - ... ... ... ... 2003-2015 жылдарға арналған индустриалды - инновациялық даму стратегиясы. - ҚР Президенті мен ҚР Үкіметінің актілер жинағы, № 30, ... ... А. Қ., ... Қ. Ә. Кәсіпорын экономикасы. - Алматы: Экономика, ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өнімнің өзіндік құнын төмендету, пайда, рентабельділікті арттыру әдістері жайлы мәлімет23 бет
Өнімнің өзіндік құнын төмендету, рентабельділікті арттыру әдістері жайлы мәлімет14 бет
Оқыту әдістері22 бет
Мәліметтер14 бет
Бизнес-жоспар. “Solar energy” компаниясы11 бет
Жер астындағы су деңгейін жасанды төмендету жұмыстары3 бет
Несие тәуекелділігі6 бет
Отбасы құқығы3 бет
Табиғи апаттарға қарсы іс-шаралар7 бет
Шуды төмендетудің құрылыс – акустикалық әдісі туралы5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь