Қазақстанның ұлттық валютасының пайда болуы және дамуы туралы

I.Кіріспе бөлім.
II.Негізгі бөлім.
2.1.Ұлттық валютаның маңызы.
2.2.Ұлттық валютаның пайда болуы және дамуы.
2.3. Банкноталарда пайдаланылған қорғаныш элементтер.
III. Қорытынды бөлім.
IV. Пайдаланылған әдебиеттер тізімі.
1993 жылдың 15 қарашасында ұлттық валюта – ТЕҢГЕНІ енгізу Қазақстан Респуб¬ликасы экономикалық тәуелсіздігінің айқын көрінісі болып табылады.Қазақстан өзінің төл валютасын қиын да күр¬делі жағдайда дайындап, қабылдаған бола¬тын. 90-шы жылдардың басы біздің еліміз үшін болашақты айқындау жолындағы шешімдерді қабылдауда барынша қиын кезең болды: өн¬ді¬рістің кең ауқымды құлдырауы, экономикалық байланыстардың үзілуі, бұрынғы одақтас республикалар арасындағы ақша-кредиттік қаты¬настар коллапсы. Үкімет пен Ұлттық банктің алдында барынша маңызды проблемаларды шешу міндеті тұрды. Шын мәнінде инфляция барынша қарқын алған, өндіріс құлдыраған қиыншылықтар кезеңінде ұлттық валютаның тұрақтылығы мен айырбасталымын қамта¬ма¬сыз ету қажет болды. Басты назар ұлттық ва¬лю-таны енгізудің – жаңа валютаны айырбастау пункттеріне жеткізу, ақша айырбастау баста¬ла¬тын және жалғастырылатын күн, айырбастау коэффициенті сияқты рәсімдік мәселелеріне аударылды. Теңге айырбастау басталған бірінші күннен бастап-ақ заңды төлем құралы болды.
1. Ақша, несие, банктер теориясы: Оқулық. — Алматы: Жеті жарғы, 2011.
2. «Қазақстан Республикасында ұлттық валютаны енгізу туралы» Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар жарлығы. 12.11.1993.
3. «Қазақстан Республикасының ақша жүйесі туралы» Қазақстан Республикасының Заңы. 13.12.1993.
4. Ақша, несие, банктер Ғ.С. Сейітқасымовтың редакциялығымен. Алматы: Экономика, 3,001.
5. Деньги, кредит, банки/Под ред. Лаврушина О.И. М.: «Финансы и стататистика» 1999.
6. Обшая теорда денег и кредита/Дод ред. Жукова Е.Ф. М.: Банки и биржи, 1995.
7. Қазақстан Ұлттык энциклопедиясы. Алматы, 1998.
        
        Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі
Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университеті
Тақырыбы: Қазақстанның ұлттық ... ... ... және ... ... ... Т. ... Қуантқан Б.Қ.
Семей 2015ж
Жоспар:
I.Кіріспе бөлім.
II.Негізгі бөлім.
2.1.Ұлттық валютаның маңызы.
2.2.Ұлттық валютаның пайда болуы және дамуы.
2.3. Банкноталарда пайдаланылған қорғаныш ... ... ... ... ... тізімі.
Кіріспе.
198755178435 1993 жылдың 15 қарашасында ұлттық ... - ... ... ... Респуб - ликасы экономикалық тәуелсіздігінің айқын көрінісі болып табылады.Қазақстан өзінің төл валютасын қиын да күр - делі ... ... ... бола - тын. 90-шы ... басы біздің еліміз үшін болашақты айқындау жолындағы шешімдерді қабылдауда барынша қиын ... ... өн - ді - ... кең ... ... экономикалық байланыстардың үзілуі, бұрынғы одақтас республикалар арасындағы ақша-кредиттік қаты - ... ... ... пен ... ... ... барынша маңызды проблемаларды шешу міндеті тұрды. Шын мәнінде ... ... ... ... ... құлдыраған қиыншылықтар кезеңінде ұлттық валютаның тұрақтылығы мен айырбасталымын қамта - ма - сыз ету ... ... ... ... ... ва - лю - таны ... - жаңа валютаны айырбастау пункттеріне жеткізу, ақша ... ... - ла - тын және ... күн, ... коэффициенті сияқты рәсімдік мәселелеріне аударылды. Теңге айырбастау басталған бірінші күннен бастап-ақ заңды ... ... ... ... ... шығу тарихы
Ақша мен экономиканың өзара байланысы өте тығыз, олар экономикалық ... ... ... ... ... Ақша ... ... үдерістерге оларды күшейтумен немесе бәсеңдетумен әсер етеді.Елдің экономикалық жағдайы, сол елдің экономикалық кеңістіктегі интеграциясы мемлекеттің ақша ... оның ... ... тікелей байланысты. Макроэкономикалық тепе-теңдік ақша рыногында белгілі бір тепе-теңдіктің болуын қалайды. Олардың ішіндегі ең ... ... ... ... пен ұсыныстың тепе-теңдігі.
1992 жылдың 27 тамызы күні Ұлттық банк теңге купюрасының үлгілерін бекітті. Ертесіне қазақ валютасын өмірге келтірген суретшілер ... ... ... ... ... Дүзелханов, Қайролла Әбжәлеловтер Англияға аттанды. 1992 жылы теңге дизайнындағы портреттер бекітілді. ... ... ... ... 1993 ... 12 ... күні ... Нұрсұлтан Назарбаев Жарлыққа қол қойды.
1993 жылғы 15 қарашада Қазақстанның ұлттық валютасы -- теңге айналысқа енгізілді. Ескі ... ... ... ... 1993 жылы 15 ... ... ... басталып, 20 қарашада сағат 20.00-де аяқталды. Ұлттық Банк бастапқыда 1 теңгені сол ... мың ... ... болатын. Дегенмен, еліміздің саяси, әлеуметтік мәселелері және мемлекетаралық қатынастар ескеріліп 1 теңге 500 сомға ... ... ... ... ... күні 1 ... 4,75 ... болып бекітілді.
1993 жылы қараша айына дейін эмиссиялау қызметін тек қана КСРО-ның Мемлекеттік банкі, кейіннен ... ... ... ... ... Ол ... ... аумағында төлем құралы ретінде КСРО Мемлекеттік банкінің немесе ... ... ... 1961 -- 1991 ... ... ... банкноталары мен монеталары қызмет етті. Ендеше сол уақыттары біздің шаруашылық айналымға қажетті Ресейдің ... ... алып ... жасырын емес. Әсіресе 1 рублдегі қолма-қол ақшаны 2 рубль қолма-қолсыз ақшаға сатып алған. КСРО ыдырағаннан ... ... оның ... ... ... ... ұлттық ақша бірлігін айналымға енгізіп, яғни шығып кеткен болса, ал біздің республикамыз сол аймақта екі жыл бойы қалды. Оның ... ... ... өзінің банкнота шығаратын фабрикасы мен Монета сарайы ... жылы ... ... ... ... ... 1, 3, 5, 10, 20, 50, 100 номиналдағы банкноталар түрінде төрт ғасырлық тәжірибесі бар ... ... ... мен ... ... кәсіп еткен компаниясымен өзара жасалған келісімшартқа байланысты шығарылды.1992 жылы 26 шілде күні Ресей өзінің төл ... ... ... өзге елдердің, соның ішінде Қазақстан, Өзбекстан, Тәжікстан сияқты елдердің қаржылық ... ... ... ... Сондай-ақ, Ресей Орталық банкі Қазақстанға қазақ нышандары бар рубльді шығарып беруді үсынған.Осы сәттен бастап Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкі эмиссиялық банк ... ... ... ... ... банктің эмиссиялық қызметі оның, құрылымдық бөлімшелері: Алматы қаласында орналасқан Қазақстан Республикасы Банкнот фабрикасының банкноттары мен ... ... ... ... ... монеталар көмегімен іске асады.Банкноттар мен монеталарды шығару, олардың айналысын ұйымдастыру, жалған ақша жасаушылармен күрес бірте-бірте ғаламдық проблемалар болып отыр. Бірқатар ... ... мен ... ... ... ... бар компанияларға ішінара және толық бере отырып, өздері оларды жасаудан бас ... ... ... ... ... фабрикасы қорғалған баспа үшін қазіргі заманғы баспа жабдықтарымен жарактала отырып, тек ұлттық валюта банкноталарын ғана ... кана ... ... және ... тапсырыстар бойынша қорғалған полиграфиялық өнімді де шығарады.
Қазақстан теңге ... ... ... ... Монеталар сарайы көрмесінде жоғары бағаланатын монеталарды шығарады және оған деген мамандар мен коллекционерлер ... ... ... өсіп отыр.
Қазақстан теңге сарайы IS0-9001:2000 халықаралық стандарт бойынша сапа менеджменті жүйесін ендірді және ... ... мен ... ... ... сертификаттар алды. Кәсіпорындар үшін шығарылған наградалар ең үздік әлемдік стандарттарға сәйкес келетін зергерлік өнердің ... ... ... ... Басқа орталық банктерден монеталар дайындауға алынған тапсырыстан басқа, ҚТС бірнеше ... ... ... оның ... ... ойындары мен футбол бойынша әлем чемпионатына арналған бағдарламаға катысуға ... ... ... жетістіктер ретінде биколорлы монеталарды, эмалі бар proof сапасындағы күміс монетаны, ұлттық валютаны енгізуге 15 ... ... ... 1 кг ... 50 000 ... ... және ... бірегей монеталар шығаруды меңгеруді атап етуге болады.
15 жылдыққа арналған салмағы 1 кг ... ... ... ... бет ... ... жоғарғы бөлікте Қазақстан Республикасының Елтаңбасы бес рет бұралып өрнектелген сегіз бұрышты розеткамен қоршалып бейнеленген және мемлекеттіктілде ... жазу ... ... бөлігінде монетаныңноминалын білдіретін деген жазу орналасқан.Монетаны айналдыра моншақ ... ... және ... жиек ... Алтыннан жасалған монетада номиналдың сол жағында Қазақстан теңге сарайының тауар белгісі және ... ... ... ... ... оң ... ... дайындалған металды және оның сынамын білдіретін деген жазу орналастырылған.Монетаның сырт жағында (реверсінде) орталық белігінде ұлттық валюта нышандары ... ... үш ... -- , және ... ... ... ... сол жағында құны 10000 теңгелік купюраның суреті орналастырылған. Монетаның жоғарғы бөлігінде ... ... -- ... ... ... ... ... Айналдыра мемлекеттік тілде деген жазу, соғылған жылын ... ... сан және ... жиек ... бет жағындағы және сырт жағындағы суреттер мен жазулар бедерлі. Қыры (гурты) бедерленген.
1991 жылы ... ... ... ... ... ... ... Алайда, сол кезде жұмыс істеген бірыңғай ақша жүйесі тұрақсыз болды. Жас мемлекеттер бірінен соң бірі өздерінің ұлттық валюталарын немесе ... ақша ... ... ... 1992 жылы ... ... Қазақстан, Өзбекстан, Ресей және Тәжікстан елдері ғана қалды. Республикаға кеңестік рубльдің бақылаусыз көптеп келуі инфляцияның шарықтап өсуіне ... ... ... өз ... ... мәжбүр болды. Өйткені, рубль аймағында тұрып, Қазақстан Ресейдің қаржы институттарына бағынышты күй кешті, дербес ... ... ... жүргізе алмады.1993 жылы 3 қарашада Президенттің Жарлығымен құрылған Ұлттық валютаны енгізу жөніндегі мемлекеттік комиссия ұлттық валютаны енгізудің тұжырымдамасын дайындады. Бұл ... жаңа ... ... ... ... жаңа ... айырбастау пункттеріне жеткізу мәселелері, қолма-қол ақшаны айырбастау коэффициенті мен лимиттері, валюта ... ... және ... ... ... ... Ұлттық валютаны енгізудің заңдылығын сақтау және өркениетті түрде енгізу үшін дайындалып жатқан іс-шаралар туралы ... ... және ... ... ... дер кезінде хабардар етілді.1993 жылдың қарашасында теңгенің айналысқа шығарылуы біздің жас тәуелсіз республикамыздың жылнамасындағы ең маңызды оқиғалардың бірі ... ... Ол ... ... ... ... түбегейлі әлеуметтік-экономикалық реформаларды жүргізу үшін қажетті тарихи қадам болды. Төл ... ... ... ... келе ... ... ... қаржылық саясатының арқасында елімізде нарықтық институттар макроэкономикалық тұрғыдан ... ... ... бастады.Өзіміздің ақша бірлігімізді енгізу қазіргі кездегі қол жеткен экономикалық табыстарымыздың ... ... Оның ... ... ... ... дамуымен және теңгенің тұрақтылығымен айқын дәлелденді. Тарихи күн қарсаңында Қазақстан Республикасының Президенті теледидар арқылы халыққа алда болатын акцияны ... ... сөз ... ... ... жан-жақты ойластырылғанын, елдің бүгінгі мүмкіндіктері мен күні ертең көрінетін жаңа ... ... өз ... ... ... ... ... ұғындырды.Теңге ресми түрде 1993 жылы 15 қарашада енгізілді. Ең бірінші бағамы 1 АҚШ долларына 4,75 ... ... Әр ... 500 ... ... Теңгенің валюталық қызметінен кейін оның құнын жоғалтпай ... тұру - ең ... ... бірі ... жылдың сәуірінде "Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы", "Қазақстан Республикасындағы банк және банк ... ... заң күші бар ... қол ... Бұл ... коммерциялық банктердің қызметін тоқтату және іске қосу тәртібі, сондай-ақ ... ... ... ... банк арқылы реттеудің қағидаттары мен әдістері бекітілді. ... ... ... ... ... екі жыл ... ... үшін өте қиын жылдар болды. Жалпы экономикалық сипаттағы объективтік қиындықтар (бағаны ырықтандыруға және ... ... ... ... ... ... импорт тауарларына деген қанағаттандырылмаған сұраныстың едәуір көлемі) шетел валютасына сұраныстың өсуіне, ал ізінше бағаның ... ... ... 1994 жылы ... ... жүргізілген өзара шаруашылық есептесуі сияқты өкінішті экономикалық жаңсақтықтар алғашқы айларда ... ... ... ... ... Енгізілгеннен кейін алғашқы 7 айда теңге 8 есе құнсызданды.Ең ... ... ... ... инфрақұрылымды қайтадан құруға тура келді. Бұл іс банк жүйесінен басталды. Содан кейін кеден, қаржы қызметтеріне көшірілді. Бұдан кейін кезек күттірмейтін ... ... ... ... ... және валюта қорын жасақтау, теңге сарайын іске қосу сияқты маңызды шаралар ... ... ... ... теңге арқылы есептелінгендіктен, оның бағамы басқа елдердің валютасымен күнбе күн нақтыланып отырды.Теңгенің экономикалық өсімге тікелей қызмет жасауын қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... бара ... Ұлттық банк өзіндегі алтын-валюта қорынан қосымша ақша жұмсап, оны ... ... ... бұл ... ... бағамның жасалуына жол ашты. Теңгенің шын бағамын белгілеу үшін оны еркін жүзуге жіберу керек болды. Аталмыш шарадан ... ... ... АҚШ ... ... ... екі ... сатылап жоғарылап кетті. ... ... ... ... АҚШ ... қатынасы бойынша құнсыздану қарқыны едәуір баяулады. Мәселен, егер 1995 жылы теңгенің бағамы 17,9 пайыз болса 1996 жылы - 15,4 ... ... 2001 жылы ... ... ... 5,17 ... ал 2002 жылы - 3,25 ... болды.Ұлттық валютаның тұрақтылығы белгілі бір мерзімдегі оның құндылығымен анықталады. Ішкі құндылығы ... ... ал ... ... ... ... баламалау арқылы анықталады. Бізге мәлім деректерге сүйенсек, инфляция 1995 жылы 276,2 ... 2005 жылы 5,9 ... ... ... ішкі құндылығын арттырып отыр. Тәуелсіздіктің жиырма жылы өткен-кеткенді бажайлап, атқарылған шаруаны қорытындылап, алдағы мақсаттарды нақтылайтын кезең іспеттес. Іргелі ... ... ... бөлек шығу, 15 миллион халқы бар мемлекетті жаңа бағытқа салу оңай шаруа емес. Рас, бұл талай ғасыр ата-бабамыз аңсаған еркіндік еді. ... ... ақ ... ұшымен ұлтарақтай жер үшін қан төгісіп, келер ұрпаққа ұлан-ғайыр даланы алып берген батыр ... ... ... өз ... қолына алды. Көк туын желбіретіп, әлемге Тәуелсіздігін жариялады. Бірақ шаруа көк туды желбіретіп, ... ... ... ... ... ... өкіметіндегі алдымен шикізаттық орталық еді. Сан жылдардан бері жеріміздің асты мен үстіндегі байлығы өзгенің игілігіне жарап келді. ... ... ... осы ... өзімізде қалды. Бірақ оны өндіретін өндірісіміз тұралай бастаған. Ресей "отау тіккен екенсің" деп қолымызға ақшасын ұстата салған жоқ. Керісінше, ... ... ... сатып алуды ұсынды. Оны ісімен дәлелдеді. Алдымен, ТМД республикаларына түсетін қағаз ақшаға ... ... ... ... тарапынан бұрынғы кеңес елдеріне қолдау райы аса байқала қоймады. Тәуелсіздігін алған елдер ... ... көз ... ... Экономикадан мән кетті. Өндіріс тоқтады. Ал тауар мен қызмет бағасы шарықтай ... Бұл ... ... ... ... ... ... бір республиканың болашағы үшін аса жауапты науқанды теңгені тікелей айналымға енгізген банк қызметкерлері де әсте ұмытпайды. ... ... ... ... ... ... он екі банктің филиалдары, есеп айырысу кассалары тәулігіне 19 сағатқа дейін ... ... ... жатты. Ескі ақша түні бойы есептеліп, сұрыпталып, жөнелтуге ... ... ең ... облыс орталығындағы есеп-касса орталықтарына түсті. Бүгінде зейнеткер, Ұлттық банктің еңбек ... ... сол ... бас ... ... бас бухгалтері Людмила Фешина: "1993 жылы қарашаның 15-і мен 20-сы аралығында ... 24 ... та ... етті", дейді. Қызметкерлердің көпшілігі бұл күндері бірнеше тәуліктеп үйлеріне де бармағандарын еске алады. Сол күндері облыстағы ақша айырбастау жұмысының 65 ... осы ... ... ... Бұл ұжым алты ... ішінде 8 миллиард рубль ескі ақша қабылдапты. Осы күндері ақша тапсыруға 362 мың ... ... ... 19,6 миллиард ескі рубль жинаған. 770 қапқа салынған 20 тонна рубль отқа жағылған.Ал осы жылы ... ... ... мен ... ... ... бастады. Елімізде валюта айырбастау пункттері ашылып жатты. Кейін Алматы қаласында Ұлттық банктің Банкнот ... ... ... сарайы ашылды. Уақыт талабына сай теңгенің дизайны өзгерді. Бүгінде купюраларымыздың қорғаныштық қасиеті дамыған ... ... ... ... ... дұрыстығына қарапайым халық араға бірнеше жыл салып көз жеткізді. Бірақ инфляция теңге енісімен тоқтады деп те айта алмаймыз. Дегенмен, ... Азия ... ... дағдарысы кезінде теңге тегеуріні мықты екендігін көрсетті. Көрші Ресейде сол 1997 жылы рубль бір күнде мың есеге ... шыға ... Егер сол жылы төл ... ... ... ... ... да мүшкіл болып кетер еді. Бүгінде қаржыгерлер сол ... ... ... өсім ... алға ... алады.Қажетті жабдықтар мен заманауи технология алынған соң, теңге өз елімізде шығатын болды. Бұл 1995 ... ... айы еді. ... ... ... Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың өзі барып ашты.
Ұлттық валюта күннен-күнге өз елімізде ғана емес, одан тысқары жерлерде де ... ... ие бола ... Өндіріс дамыған сай - ын, елге шетел капиталының ... ... ... ірі ... ... ... сайын (зейнетақы қорлары арқылы) ұлттық валюта да, сонымен қатар валюта рыногы да нығая түсті. Сонымен ... ... ... да ... арттырылды.
Өз валютамыздың болуы Ұлттық банкке тәуелсіз ақша-кредит саясатын жүргізуге мүм - кін - дік берді. Бюджет тапшылығын жабуға ар - нал - ған ... мен ... ... беру ... ... кредит беру функ - циясы екінші деңгейдегі банктерге толық - тай берілді. Ұлттық банк өзінің ... ... - ... ... ... яғни ... қарқынын бәсеңдету және бағамды тұрақтандырумен айналыса бастады. ... банк ... ... ставкасынан, ішкі валюта рыногындағы өктемдіктердің міндетті резервтері нормаларын енгізуден басқа, ... ... ... (қысқа мерзімді ноттарды) шығарып, ашық рынокта операциялар жүргізіп, кредиттер бере бастады.Ақша-кредиттік саясаттың тиімділігін арт - ты - руға Заң (1995 ж. ... се - ... бол - ды. Ол бой - ын - ша Ұлт - тық банк өз қыз - - ме - ... ... және ... ... - ка - сы - ның ... ғана есеп беретін болды.
Қазіргі кезде теңгені айналысқа енгізудің өзі бізге ... ... ... құ - ... алғашқы және маңызды қадам жа - сауға мүмкіндік бергенін толықтай түйсінуге болады. Дербес ақша ... және бюд - ... - ... ... және ... не - ғұрлым тиімді макроэкономикалық тұрақ - ты - лық саясатын жүзеге асыруға мүмкіндік берді.Тұрақты ұлттық валютаның болуы на - рық - тық ... ... мен ... ... - ми - ... тәуелсіздігінің негізгі критерийлерінің бірі болып табылады. Теңге елдің қаржы сек - торының жалпы жай-күйін көрсетеді. Теңгенің тәуелсіз мемлекеттің валютасы ретінде орны - ғуы дау ... ... ... ... үшін ең ... ма - ңыз - ... - оның ... Жалпы алғанда, сатып алу қабілеттілігінен және тұрақтылығынан бастап қолдан жасаудан қорғалуына дейінгі ма - ғы - нада. Бұл тұрғыдан ... ... ... ... етуге тұрарлық. Теңге әлемдегі неғұрлым барынша қорғалған валюталардың бірі болып отыр. Мұнда ең озық ... ... ... Қазақстанның ежелгі та - рихы бар ел екендігін әлемге танытуда.
673101440180Бүгінде еліміздің ... ... ... ... ... ... екі жылда елімізде өндіріс көлемі артты. Банктер жаңа қызмет түрлерін ұсынып жатыр. Халық өз депозиттерінің басым бөлігін ... ... ... ... ... ... жылы ... инфляцияны 6-8 пайызда ұстауды жоспарлап отыр. Яғни, инфляция ырықтан шықпаса, ... де ... ... теңгеміз 1997 жылғы тәжірибемен "еркін жүзуге" жіберілген. Бірақ бұл шара да ... ... ... нұқсан келтірген жоқ.
Қазақстан Республикасының валютасы
Тәуелсіз егемен мемлекеттің міндетті рәміздерінің бірі оның ... ... ... табылады. Кез келген мемлекеттің тарихына оның бір-ақ рет ... өз ... ... да ... ... ... елдердің ұлттық валютасының тарихы сан ғасырлар бойы қалыптасқан. Кез келген ұлттық валюта елдің өткенін, бүгінгісін және болашағын бейнелейді. Ал ... -- ... ... ... валютасының тарихы Президенттің 1993 жылғы 15 қарашадағы жарлығынан басталды.
Алғашқы кезде ... ... ... ... (1 теңге = 100 тиын) мынадай номиналдардан ... 1, 3, 5, 10, 20, 50 және 100 ... ... 1, 3, 5, 10, 20 ... ... 1, 3, 5, 10, 20 және 50 ... ... ( бастапқыда қағаздан жасалған).
Кейіннен айналысқа :
· 1994 жылы 1993 ... ... ... 200 ... және 1994 ... ... 500 теңгелік банкноттар ;
· 1995 жылы 1994 ... ... ... 1000 ... ... ;
· 1996 жылы 1996 ... үлгідегі номиналы 2000 теңгелік банкноттар ;
· 1997 жылы ... 1, 5, 10, 20, 50 ... ... ... ... 1999 жылы 1998 ... үлгідегі номиналы 5000 теңгелік банкноттар;
· 2000 жылы 1999 жылғы үлгідегі номиналы 200 және 500 ... ... ... ... жылы :
· 2000 ... ... номиналы 1000 және 2000 теңгелік банкноттар ( дизайны өзгертілген );
· 2001 ... ... ... 100 ... ... ( ... ... );
674992145 Қазақстан Республикасы тәуелсіздігінің 10 жылдығына арналған 2001 жылғы үлгідегі 5000 теңгелік мерейтойлық банкноттар ;
· 2001 ... ... 5000 ... ... ( ... ішінара өзгертілген ).
2002 жылы :
· 2003 жылғы ... ... 100 ... ... 1999 ... ... номиналы 200 және 500 теңгелік банкноттар ( дизайны ... ... ) ... жылы :
· 2003 жылғы ... ... 10 000 ... ... ақша ... монетамен қатар мерейтойлық және ескерткіш монеталар да қолданылады . Мерейтойлық және ескерткіш монеталар оларда белгіленген құнға сәйкес төлем ... ие , ... олар ... ... -- ... ... шығарылған . Әдеттегідей , олар қатаң шектеулі таралыммен шығарылады және ... ... ... және шет ... коллекциялық құнымен сатуға арналған.
2006 жылғы үлгідегі банкноталар бірыңғай стильде орындалған, ... бет ... ... тігінен, сырт жағында көлденеңінен орналасқан. Тұтастай алғанда, дизайн Қазақстанның қазіргі бейнесін көрсетеді, барлық мемлекеттік нышандар, ... ... және ... ... ... бейнелері кіреді.
226481482Банкноталардың бет жағында орталық бөлігінде монументі -- ... ... ... ... ... және ... ойдың жетістігі, тәуелсіз Қазақстанның даму нышаны орналастырылған. Банкнотаның ортасында түрлі-түсті жолақтарда Қазақстан Республикасының мемлекеттік ... ... ... ... ... ... сандық белгісі жазылған. ескерткішінің сол жағында бір ... ... ... ... ... ... Оң жақ жоғарғы бөлігінде - ... ... ... ... төменгі бөлігінде сенімді, шынайылықты және әділеттілікті білдіретін классикалық геральдикада ашық алақан бейнеленген. ... 200 және 500 ... ... номиналдың мемлекеттік тілдегі әріптік белгілеуі оң жақ төменгі бұрышында тігінен, номиналы 1000, 2000, 5000 және 10000 теңге банкноталарда төменде сол ... ... 200 және 500 ... ... ... жазу ... елтаңбаның астына, ал 1000, 2000, 5000 және 10000 теңгелік номиналдарда тігінен ... оң ... ... ... бет жағына жазылған және банкноталардың қарама-қарсы екі бөлігінде орналастырылған.Банкноталардың сырт жағында ландшафтардың және ... ... ... ... сәулет объектілерінің бейнелері бар. Олар Қазақстан картасының контурымен ... ... ... ... және оң жақта жоғарыда банкнота номиналының сандық белгісі, ал төменде ортада орыс ... ... ... орналастырылған. Жоғары жақта ортада деген жазу және эмитент банктің логотипі ... ... ... тұрғысынан алғанда жаңа дизайн түпнұсқалылықты қарапайым және шапшаң анықтауға бағытталған, бұл ретте ақшаны ... ... ... ... ... ... ... классикалық және ең жаңа, неғұрлым күрделі қорғаныш құралдары пайдаланылған. Осыған дейін 200 теңгеден 2000 ... ... ... ауыстырған кезде, сондай-ақ айналыста жүрген 5000 және 10000 теңгелік соңғы екі номиналды ендірген кезде де ... ... ... элементтері пайдаланылған болатын. Жаңа дизайндағы банкноталарда арнайы құралдарсыз анықталатын, яғни визуалды және жарыққа көрінетін, сондай-ақ саусақтың ұшымен ... ... ... ... ... мүмкін саны пайдаланылды. Банкноталарда арнайы техникалық құралдардың көмегімен танылатын жасырын ... де ... ... ақша белгісінің түпнұсқалылығын шапшаң және қарапайым анықтауға негізгі акцент жасалған.
Банкноталарда мынадай қорғаныш элементтері пайдаланылған:
Сутамғы белгілер. Сутамғы белгілерінің бейнесі банкнотаны ... ... ... анық көрінетін қарама-қарсы қою және ашық реңдерден тұрады.
Қорғаныш жіп. Бір қорғаныш жіп қағаздың құрылымына енгізілген және ... ... ... ... ... сызық түрінде көрінеді. Екінші, үзік-үзік жіп -- банкнотаны жарыққа тосып қарағанда анық көрінетін жазбалар және суреттер ... ... ... пунктир түрінде қағаздың бетіне шығарылған.
Мөлдір орын. Банкнота жарыққа тосып қарағанда жақсы көрінетін ашық орындағы полимерлік лентадағы ... ... ... ... және ... жақтарында басылған бейнелердің фрагменттері, жарыққа тосып қараған кезде тұтас суретті құрап, дәл сәйкес келеді
Алтын интаглио. ... ... ... ... ... ... металл бояуы бар қорғаныш элементі, түрлі-түсті көшірмелеуден жоғары деңгейде қорғайды.
Қорытынды.
Қорыта айтқанда, Əр ел өз ... ... ... ... етіп жасауға тырысады. Бұл өзінің дарашылдығын, тəуелсіздігін көрсету үшін ғана емес, егер əртүрлі ұлттық валюта банкноталары бір-біріне ... ... ... ... ... ... ... болдырмау мақсатында туындайды. Жаңа дизайн Қазақстанда соңғы жылдарда болып жатқан өзгерістерді көрсетеді жəне Қазақстанның бай ... ... ... ... дизайн элементтерімен байланыстыра отырып біріктіреді. Ұлттық валюта -- теңгені енгізген бері 15 жыл өтті. Бұл ... ... ... жариялаған бастап болған айрықша мəнді оқиғалардың бірі болып табылады. Ұлттық валютаны енгізу елімізде жеке ... ... ... ... ... 15 жыл ... ... біршама нығайды жəне ТМД елдерінің анағұрлым тұрақты валюталарының бірі болып ... ... ... ... - ... ... 15 жыл болуы Қазақстанның қазіргісі мен ... үшін ... ... ... ... ... баға беруге мүмкіндік береді. Өзіміздің ақша бірлігімізді енгізу ... ... ... іске ... үшін ... ... Ұлттық валютаны енгізумен нарық экономикасын құруға бағытталған құрылымдық қайта құрулар жылдамдатылды. Қазақстан өзінің ұлттық ... -- ... ... ... ... ... естен шығармау қажет. Теңгені жасаудағы тұңғыш президентіміздің ерен еңбегін әр қазақ білері сөзсіз.
Пайдаланылған әдебиеттер.
* Ақша, несие, банктер ... ... -- ... Жеті ... 2011.
* Қазақстан Республикасы Президентінің заң күші бар жарлығы. 12.11.1993.
* Қазақстан Республикасының ... ... ... ... банктер Ғ.С. Сейітқасымовтың редакциялығымен. Алматы: Экономика, 3,001.
* Деньги, кредит, банки/Под ред. Лаврушина О.И. М.: ... ... ... ... и кредита/Дод ред. Жукова Е.Ф. М.: Банки и биржи, 1995.
* Қазақстан Ұлттык энциклопедиясы. Алматы, 1998.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстанның ұлттық валютасының пайда болуы және дамуы6 бет
Қазақстан Республикасының ақша-несие жүйесінің қазіргі жағдайы және оның ерекшеліктері21 бет
Қазақстанның ұлттық валютасы: пайда болуы және дамуы жайлы мәліметтер6 бет
Қазақстан Республикасы ұлттық банкінің алтынвалюта активтерін басқару жөніндегі инвестициялық стратегия4 бет
Қаржы жүйесін ұйымдастыру5 бет
Ұлттық банк – ақша-кредит жүйесінің ортақ буыны, ақша айналымын реттеуші орган73 бет
Ұлттық банктің банктік қызметті реттеудегі рөлі мен маңызы4 бет
Ұлттық валюта тұрақтылығы және нақты сектор4 бет
Ұлттық валюта – теңге7 бет
Несие бойынша пайыздарды есептеу және алу есебі3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь