Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары мен кемшіліктері

І. Кіріспе
Нарықтық шаруашылықтың жалпы сипаттамасы.
ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Нарықтық шаруашылықтың артықшылығы.
2.2. Нарықтық шаруашылықтың кемшіліктері.
ІІІ. Қорытынды
ІV. Пайдаланылған әдебиеттер
Нарық, айырбас айналыс-бұл категориябар өзара тығыз байлансты және тұрмыстық деңгейде жай теңестіріледі. Нарыққа бір ғана анықтама беру жеткіләксіз. Нарық – бұл экономикалық проблемаларды тиімді шешуді қамтамасыз ететін тауарларды өндіру мен оларды ақша көмегімен айырбастау процесінде туындайтын экономикалық қарым-қатынастардың жиынтығы, шаруашылықты ұйымдастыру формасы. Нарық- қоғамдық еңбек бөлінісімен келісілген және шаруашылық субъектілерімен шеттелген тауарлы өндіріс дамуының табиғи- тарихи процесі нәтижесі.
Тауар өндірісінің дамуымен қатар рынок та дамиды және күрделене түседі және оны экономистердің талдауы да тереңдейді.
Нарық көпжақты, оны әр түрлі жағынан зерттеуге болады сондықтан да экономикалық әдебиеттерде оның көптеген анықтамалары бар.
- сатып алу және сату көзқарасы бойынша нарық сұраныс пен ұсыныстың, өндіруші мен тұтынушының өзара әрекетін қарастырады.
- экономиканы ұйымдастыру формасына қарай – нарықты экономиканың іс- әрекет етуінің қоғамдық формасы деп атайды.
- рыноктық қатысушы позициясы бойынша нарықты шаруашылық тұлғаларының арасындағы қоғамдық формасы.
Рынок (нарық) – бұл ұдайы өндірістің барлық буынында: өндіріс, бөлу, айырбас, тұтыну және сатумен сатып алу арқылы жүзеге асырлатын ұйымдық- экономикалық қатыстардың жүйесі.
Нарықтың субъектілеріне жататындар: сатушылар мен сатып алушылар (үй шаруашылығы, фирмалар, мекемелер мемлекет). Нарық объектілеріне жататындар: тауарлар мен ақшалар. Тауарларға жататындар: өндірілген өнім мен қатар өндіріс факторлары (еңбек, жер, капитал) мен көрсетілетін қызметтер.
Нарықтық экономика, рыноктық экономика, базарлы экономика – еркін кәсіпкерлік, өндіріс құрал-жабдығына меншік нысандарының көптігі, нарықтық баға белгілеу, шаруашылық жүргізуші субъектілер арасындағы шарттық қатынастар, мемлекеттің шаруашылық қызметке шектеулі түрде араласуы қағидаттарына негізделген экономика, яғни тауарлар мен қызметтерді өндіру, бөлу, оны бағдарламалау және реттеу саласы нарықта біріктірілетін экономика.
Рынокта бәсеке барысында сұраным мен ұсыным, баға құралады. Сұраным мен ұсынымның өзара әрекеті нарықтық экономиканың тиімділігін қамтамасыз ететін тетік болып табылады. Баға кәсіпорындар мен тұтынушыларға нарықта қалай әрекет ету керектігін – осы тауарды көп өндіру керек пе, жоқ па оның шығарылымын қысқарту немесе тоқтату керек пе, жоқ па дегенді хабарлайды. Бағаның құралу тетігімен қатар рыноктағы бәсекеге ерекше назар аударуға тура келеді, яғни бір-бірімен бәсекелесуші бірқатар фирмалар (кәсіпорындар) болса және олардың бірде-біреуі баға белгілеу үдерісін басқара алмаса – олар тұтынушылар алғысы келетін және төлей алатын тауарларды өндіруге мәжбүр болады. Алайда тауарлардың белгілі бір санаттары үшін баға тетігі жұмыс істемейді (мыс., қорғаныс), кейде тауар өндіруге жұмсалған барлық шығынды көрсетуге дәрменсіз болады, демек, баға мен шығын оның қоғамдық нәтижесін көрсетпейді. Нарықтың осы және басқа кемшіліктері нақты өмірде ұдайы кездесіп отырады, сондықтан “таза” нарықтық экономика, сұраным мен ұсынымның қандай үлгісінде құрылса да, болмайды. Нарық әрқашанда бірге әрекет етуші кәсіпорындар мен монополиялар, түрлі ұйымдар, саяси өкімет тарапынан араласу – реттеу арқылы толықтырылып, шектеліп отырады. Сонымен бірге нарықтық шаруашылық пен баға белгілеу тетіктерін толық алып тастап, оның орнына экономиканы толық басқару әкімш. және саяси шешімдермен шешілетін болса, онда “таза” жоспарлы экономика дейтін пайда болады.
1. Эклунд К. «Эффективная экономика. Шведская модель». — М: Экономика.
2. Брагинский СВ., Певзнер Я.А. Политическая экономия: дискуссионные проблемы, пути обновления — М. Мысль.
3. Темірбекова, А.Б. Экономикалық теория: оқу құралы / А.Б. Темірбекова; Т.Рысқұлов атынд. Қазақ экаон. ун-ті.- Алматы: Экономика, 2008.- 275 б.
4. Қуантқан, Б. Экономикалық теория, микроэкономика және макроэкономика бойынша тестер жинағы: оқу-әдістемелік құрал / Б. Қуантқан; [Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік ун-ті].- Семей, 2012
5. Әубәкіров Я.Ә., Нәрібаев К.Н., Есқалиев М. Экономикалық теория негіздері.-Алматы:Санат, 1998.
        
        ҚАЗАҚСТАН  РЕСПУБЛИКАСЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
Семей қаласының Шәкәрім атындағы Мемлекеттік университеті
СӨЖ
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және ... ... ... ... Қуантқан Биболат
Семей 2015
Жоспар:
І. Кіріспе
Нарықтық шаруашылықтың жалпы сипаттамасы.
ІІ. Негізгі бөлім
2.1. Нарықтық шаруашылықтың артықшылығы.
2.2. Нарықтық шаруашылықтың кемшіліктері.
ІІІ. Қорытынды
ІV. Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе ... ... ... ... ... ... байлансты және тұрмыстық деңгейде жай теңестіріледі. Нарыққа бір ғана анықтама беру жеткіләксіз. Нарық - бұл ... ... ... ... қамтамасыз ететін тауарларды өндіру мен оларды ақша көмегімен айырбастау процесінде туындайтын экономикалық ... ... ... ... ... Нарық- қоғамдық еңбек бөлінісімен келісілген және шаруашылық субъектілерімен шеттелген тауарлы өндіріс ... ... ... процесі нәтижесі.
Тауар өндірісінің дамуымен қатар рынок та дамиды және күрделене түседі және оны ... ... да ... көпжақты, оны әр түрлі жағынан зерттеуге болады сондықтан да экономикалық әдебиеттерде оның көптеген ... ... ... алу және сату ... ... ... сұраныс пен ұсыныстың, өндіруші мен тұтынушының өзара әрекетін қарастырады.
- экономиканы ... ... ... - ... ... іс- ... ... қоғамдық формасы деп атайды.
- рыноктық қатысушы позициясы бойынша ... ... ... ... ... ... (нарық) - бұл ұдайы өндірістің барлық буынында: өндіріс, бөлу, айырбас, тұтыну және ... ... алу ... ... ... ... экономикалық қатыстардың жүйесі.
Нарықтың субъектілеріне жататындар: сатушылар мен сатып алушылар (үй шаруашылығы, фирмалар, мекемелер мемлекет). Нарық объектілеріне ... ... мен ... Тауарларға жататындар: өндірілген өнім мен қатар өндіріс факторлары (еңбек, жер, капитал) мен ... ... ... ... ... ... экономика - еркін кәсіпкерлік, өндіріс құрал-жабдығына меншік нысандарының көптігі, нарықтық баға белгілеу, шаруашылық жүргізуші субъектілер арасындағы шарттық ... ... ... ... шектеулі түрде араласуы қағидаттарына негізделген экономика, яғни тауарлар мен қызметтерді өндіру, ... оны ... және ... ... ... біріктірілетін экономика.
Рынокта бәсеке барысында сұраным мен ұсыным, баға құралады. Сұраным мен ұсынымның өзара әрекеті нарықтық экономиканың тиімділігін қамтамасыз ететін ... ... ... Баға ... мен ... ... ... әрекет ету керектігін - осы тауарды көп өндіру керек пе, жоқ па оның шығарылымын қысқарту ... ... ... пе, жоқ па ... хабарлайды. Бағаның құралу тетігімен қатар рыноктағы бәсекеге ерекше назар аударуға тура келеді, яғни бір-бірімен бәсекелесуші бірқатар ... ... ... және ... ... баға ... ... басқара алмаса - олар тұтынушылар алғысы ... және ... ... тауарларды өндіруге мәжбүр болады. Алайда тауарлардың белгілі бір санаттары үшін баға ... ... ... ... ... кейде тауар өндіруге жұмсалған барлық шығынды көрсетуге дәрменсіз болады, демек, баға мен ... оның ... ... ... ... осы және ... ... нақты өмірде ұдайы кездесіп отырады, сондықтан "таза" нарықтық экономика, сұраным мен ұсынымның қандай үлгісінде құрылса да, болмайды. Нарық әрқашанда бірге ... ... ... мен ... ... ... ... өкімет тарапынан араласу - реттеу арқылы толықтырылып, шектеліп отырады. Сонымен бірге нарықтық шаруашылық пен баға белгілеу ... ... алып ... оның ... экономиканы толық басқару әкімш. және саяси шешімдермен шешілетін болса, онда "таза" жоспарлы экономика дейтін пайда болады.
Тауар шаруашылығы жағдайында ... ... ... ... ... ... ... арқылы тауарлар өндірісінің құрылымының қоғамдық қажеттіліктер құрылымы мен көлемін өз бетінше бейімделуі, өндіріс факторы әр ... ... ... бөлу жүзеге асады,яғни қанша өндіру керек екені шешіледі. Әлемдік нарық өндірістің қай жағдайлары қоғамдық ... ... ... ... және ... ... мен өндірістің техникалық деңгейінің өсуін ыңталандырады да, осы арқылы тауарлар қалай , қандай ресурстардың көмегімен және ... ... ... аңықтайды.Ақырыңда, әлемдік нарық тауарларды кімдер үшін өндіру қажет, әртүрлі табыстар мен әртүрлі мамандығы бар халықтың әр түрлі бөлігінің арасында ұлттық ... ... ... керек мәселесін шешеді.Әрбір тауар өндірушінің негізгі міндеті нарықта өз тұтынушысын табу, оған өз тауарын сату. Нақ осы тұтынушы өз ... ... ... ... ақыр соңында не өндірілетіне және өндірілген тауарлар қайда кететіне қызмет етеді.
Нарықтық механизм өз қызметін ... ... әр ... қолдану саласына ресурстардың ауысуы мен сатушыларды таңдау еркіндігін білдіретін экономикалық қатынастарды ... ... ... ... ... ... нарықтық экономика дегеніміз-мемлекеттің араласуынсыз тиімді қызмет істеу қаблеті бар өзін-өзі реттеуші жүйе . Оның өз тәтібі бар және ... бір ... ... мыңдаған тауарлар,нарық заңымен орталықтандырылған басқарусыз өндіріледі, сонымен қатар ... ... ... ... етіледі.Атап өту керек, бірнеше мыңдаған жылдар бұрын пайда болған нарық табиғи жолмен, өзгермелі жағдайларға бейімделе отырып, күрделі даму жолынан өтті және осы ... ... ... көрсетті.Осы мәнде нарықтың экономиканы адамзат өркениетінің жетістігі ретінде барлық өмір ... ... ... ұйымдастыру формаларының ішіндегі ең тиімдісі ретінде қарауға болады.Сонымен бірге, нарықты қайсыбір кемшіліктерсіз және қайшылықсыз қарау үлкен қателік болар еді.Нарықтық механизімде ... ... ... жолды тепе-теңдікте тұрақты түрде бұру арқылы салады.
Әлемдік ... ... ... ақша көп ... ... қарай бағытталатын, нарық табыстың жетіспеушілігімен байланысты кейбіреулерді тарықтырса, ал басқалар салыстыруға болмайтын немесе шектен тыс табыстар алуы мүмкін.Әлемдік нарық ... ... ... бағдарланған, сондықтан қоғамның алдыңда тұрған көп міндеттерді, әлеуметтік қамтамасыз ету, ғылым мен ... ... ... ... ... және т.б ... түрде шеше алмайды.
Әлемдік нарықтың құрылымы және оның түрлері.
Жалпы нарық мәселесі төнірегіндегі осы ... ... ... ... ... ... ... мен зертеулерде деген терминнің мәңі осы күнге дейін толық ашыла қойған жоқ.Көпшілігі ... ... ... ... ... ... ... у-шуы көп кәдімгі базармен теңесе, ал енді біразы нарықты экономиканы барлық ... тез ... ... деп ... осы ... орын алып ... ... мен қайшылықтарды тез реттейтін керемет деп те ... ... ... ... ... нарықты айырбас қатынасынан бюілдіретін экономикалық категория деп қарайды. Ол экономикалық қатынастар жүйесінде ... ... ... ... сатысы, айырбасты сипаттайды.Сонымен, нарық тауарлы өндірістің құрамды компоненті, тауарлы өндіріс пен айналыстың заңдарына сүйенетін айырбас процесі. Нарық тауар мен ақша ... ... ... ... обьектиивті жағдайы нарықты және оның категорияларын (баға, ... ... және т.б ) ... ... уақыт бойы біздің елімізде басқарудың әкімшілдік әдісі үстем етуі нарықтың дамуына тежеу салды.Соңғы жылдары басқарудың экономикалық әдісіне көшу ... ... кең жол ... ... ... ... экономикалық реформа барысында өндіріс құрал-жабдықтарына көтерме сауданы еңгізу арқылы нарықтық ... ... ... ... әдісінде нарық меншікке байланысты өндіріс қатынастарының бүкіл жүйесінде әрекет етеді.Біздің қоғамымызда нарық өндірістің тиімділігі мен халықтың әлеуметтік түмпі дәрежесін жақсарту ... ... ... ... ... ... ... өндіріс пен тұтынудың арақатынасын реттеу, ұдайы өндірістің үйлесімділігін қамтамасыз ете ... ... ... өтеу ... ... ... құрылымдары, өнімнің түрлері және басқа да шаруашылық параметірі жоспарланады. Сөйтіп, өндіріс пен тұтыну процесінің бағыт-бағдарлар алдымен нарықта, сұраныс пен ... ... ... ... ... сынақтан өтеді. Сонымен қатар, нарық белгіленген жоспарды жүзеге асыруда маңызды рол атқарады. Өткені ол өндірілген өнімнің оған жұмсалған нңбектің қоғамдық ... ... тағы бір ... ... ол бағаныңқоғамдық қажетті еңбек шығындарын нақты сипаттаумен байланысты атқарады.
Көптеген елдердің тауар айналысында ауыл шаруашылығы мен ... ... ... ... қосалқы шаруашылықтарда өндірген өнімдерді өткізетін нарық көрнекті орын алуда.Әлемдік нарықты сапасы жақсы тауарлармен ... мен ... ... ... ... ... саясатымыздың басты міндеті. Ең бастысы реттелетін әлеуметтік нарықты дамыту, алыпсатарлармен күрестегі жеңістің

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері6 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері жайлы14 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері жайлы ақпарат4 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері жайлы мәлімет12 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері туралы9 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері туралы ақпарат9 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары және кемшіліктері туралы мәлімет7 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары мен кемшіліктері жайлы ақпарат20 бет
Нарықтық шаруашылықтың артықшылықтары мен кемшіліктері жайлы мәлімет4 бет
Нарық шаруашылығының артықшылықтары және кемшіліктері15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь