Іле-Балқаш аймағының су ресурстарын бағалау

1 ІЛЕ БАЛҚАШ АЛАБЫНЫҢ ФИЗИКА ГЕОГАРФИЯЛЫҚ СИПАТТАМАСЫ
1.1 Табиғи жағдайы
1.2 Ауа температурасы
1.2.1 Ауа ылғалдылығы
1.2.2 Атмосфералық жауын.шашын
1.3 Гидрографиясы және морфометриясы
2 БАЛҚАШ КӨЛІ ЖӘНЕ ОНЫҢ СУ ТЕҢДЕСТІГІ
2.1 Балқаш көлі
2.2 Балқаш көлінің су теңдестігі
2.3 Қапшағай бөгенінің су теңдестігі
2.4 су шаруашылығы алабының көлемі, егістіктің түрлері, су пайдалану мөлшері
2.5 Халықтар жан.саны су пайдалану мөлшері
3 ІЛЕ.БАЛҚАШ АЛАБЫНЫҢ ТРАНЫС ШЕКАРАЛЫҚ МӘСЕЛЕЛЕРІ

3.1 ҚХР.дағы Синьцзян Ұйғыр автономиялық ауданының Іле аймағы

3.2 ҚХР (СУАР) шекаралық аймағындағы Іле өзені алабы
3.3 Қытай басылымы не дейды
3.3.1 Аспан асты еліндегі қысық көзды көршміздін қимылы қаурт
3.3.2 Еліміз қандай жағдайға дайын
ҰСЫНЫС . ПІКІРЛЕР
Балқаш Оңтүстік-Шығыс және Орталық Қазақстан шөлейттерінің орталығындағы тектоникалық қозғалыстан пайда болған қазаншұңқырда орналасқан. Ол соңғы төрттік мұздану кезеңіндегі ертедегі Балқаш-Алакөл су қоймасының бір бөлігін қамтиды. Соңғы геологиялық периодта оның батыс және солтүстік-батыс жағалауының біртіндеп төмен түсуі, ал солтүстік-шығыс жағалауының көтерілуі байқалады. Соған байланысты көлдің батыс және солтүстік-батыс жағалауы ингрессиондық, ал солтүстік-шығыс бөлігінің жағалауы регрессиондық сипатта болып келеді.
Балқаш көлі үш табиғи ауданмен шекараласады. Көлге солтүстігінен Қазақтың ұсақ шоқысы және Орталық Қазақстан жазықтығы, оңтүстігінен Оңтүстік-Шығыс Қазақстанның құмды жазықтығы келіп тіреледі.
Балқаш көлінің су жинау алабының ауданы 413 мың км2. Алаптың көп бөлігі (353 мың км2) Қазақстанда орналасқан, Іле өзенінің жоғарғы бөлігі Қытай Халық Республикасында жатыр. Алакөл жүйесі көлдерінен бөліп тұратын су айрығы сызығы биіктігі 400 м болып келетін Балқаш және Сасықкөл көлдерінің арасынан өтеді.
Балқаш көлі алабының орографиясы күрделілігімен ерекшеленеді. Оның территориясын биік тау жүйелері, аласа таулар және Балқаш маңы құмдары алып жатыр. Біз қарастырып отырған Балқаш көлінің маңы жазықтығын негізгі үш ауданға бөлуге болады: 1) Солтүстік Балқаш маңы,
2) Оңтүстік Балқаш маңы және 3) Оңтүстік-Батыс Балқаш.
Солтүстік Балқаш маңы Қазақ ұсақ шоқысының оңтүстік шетін қамтиды. Оның орташа биіктігі 400-450 м. Рельефі негізінен жазықтық болып келеді, жекелеген тік шыңды төбелер, жоталар кездеседі, қысқа аңғарлы жазда құрғап қалатын арналармен тілімделген.
Оңтүстік Балқаш еңістігі төмен (0,03) аккумулятивтік шөгінді түріндегі жазықтық болып келеді. Бұл жер құм массивтерінің кең таралуымен ерекшеленеді.
Балқаштың оңтүстік-батыс бөлігін кең ауқымды Іле өзенінің атырауы (ауданы шамамен 8000 км2) алып жатыр. Атыраудың сол жағын ертедегі Іле өзенінің атырауынан қалған құрғақ арналармен тілімделген Бақанас атты сазды-құмдауыт тақыр алып жатыр.
Балқаш ойпатының территориясы құрғақ, тым континентальді. Жылдық жауын-шашын мөлшері орташа есеппен 150-200 мм-ден аспайды. Өсімдігі шөлейтті аймаққа тән болып келеді.
Алаптағы өзендер ағындысы негізінен Тянь-Шан тауларының және тауалды зоналарынан және аздап Қазақ ұсақ шоқысының беткейлерінен қалыптасады. Балқаш маңы жазықтығы (әсіресе Оңтүстік Балқаш) – ағынды қалыптаспайтын аудан болып табылады.
        
        ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
География факультеті
Құрлық гидрологиясы кафедрасы
ІЛЕ-БАЛХАШ АЙМАҒЫНЫҢ СУ РЕСУРСТАРЫН БАҒАЛАУ
Орындаушы: 1 курс магистрант ... ... ... профессор
Достай Ж.Д. ... 2011 ... ... ... ... ... ... жағдайы
3
1.2
Ауа температурасы
4
1.2.1
Ауа ылғалдылығы
5
1.2.2
Атмосфералық жауын-шашын
5
1.3
Гидрографиясы және морфометриясы
6
2
БАЛҚАШ КӨЛІ ЖӘНЕ ОНЫҢ СУ ... ... ... су ... бөгенінің су теңдестігі
12
2.4
су шаруашылығы алабының көлемі, егістіктің түрлері, су пайдалану мөлшері
14
2.5
Халықтар жан-саны су ... ... ... ... ШЕКАРАЛЫҚ МӘСЕЛЕЛЕРІ
20
3.1
ҚХР-дағы Синьцзян Ұйғыр автономиялық ауданының Іле аймағы
20
3.2
ҚХР ... ... ... Іле ... ... ... не ... асты еліндегі қысық көзды көршміздін қимылы қаурт
21
3.3.2
Еліміз қандай жағдайға дайын
22
ҰСЫНЫС - ПІКІРЛЕР
24
1 Іле-Балқаш ... ... ... ... жағдайы
Балқаш Оңтүстік-Шығыс және Орталық Қазақстан шөлейттерінің орталығындағы ... ... ... ... ... ... Ол ... төрттік мұздану кезеңіндегі ертедегі Балқаш-Алакөл су қоймасының бір бөлігін қамтиды. ... ... ... оның ... және ... жағалауының біртіндеп төмен түсуі, ал солтүстік-шығыс жағалауының көтерілуі байқалады. Соған байланысты көлдің ... және ... ... ... ал ... ... жағалауы регрессиондық сипатта болып келеді.
Балқаш көлі үш табиғи ауданмен шекараласады. Көлге солтүстігінен ... ұсақ ... және ... ... ... ... Оңтүстік-Шығыс Қазақстанның құмды жазықтығы келіп тіреледі.
Балқаш көлінің су жинау алабының ауданы 413 мың км2. ... көп ... (353 мың км2) ... ... Іле ... ... бөлігі Қытай Халық Республикасында жатыр. Алакөл жүйесі көлдерінен бөліп тұратын су айрығы сызығы биіктігі 400 м болып ... ... және ... ... ... ... көлі алабының орографиясы күрделілігімен ерекшеленеді. Оның территориясын биік тау жүйелері, аласа ... және ... маңы ... алып ... Біз ... отырған Балқаш көлінің маңы жазықтығын негізгі үш ... ... ... 1) ... Балқаш маңы, 2) Оңтүстік Балқаш маңы және 3) Оңтүстік-Батыс Балқаш.
Солтүстік Балқаш маңы Қазақ ұсақ шоқысының оңтүстік шетін қамтиды. Оның ... ... 400-450 м. ... ... ... ... келеді, жекелеген тік шыңды төбелер, жоталар кездеседі, қысқа аңғарлы жазда құрғап қалатын арналармен тілімделген.
Оңтүстік Балқаш еңістігі төмен (0,03) ... ... ... ... ... ... Бұл жер құм массивтерінің кең таралуымен ерекшеленеді.
Балқаштың оңтүстік-батыс бөлігін кең ауқымды Іле өзенінің атырауы (ауданы шамамен 8000 км2) алып ... ... сол ... ... Іле өзенінің атырауынан қалған құрғақ арналармен тілімделген Бақанас атты сазды-құмдауыт тақыр алып жатыр.
Балқаш ойпатының территориясы құрғақ, тым континентальді. Жылдық ... ... ... ... 150-200 мм-ден аспайды. Өсімдігі шөлейтті аймаққа тән болып келеді. ... ... ... ... ... тауларының және тауалды зоналарынан және аздап Қазақ ұсақ шоқысының беткейлерінен қалыптасады. Балқаш маңы жазықтығы (әсіресе ... ... - ... ... ... болып табылады.
Солтүстік Балқаш өзендері (Мойынты, Жәмші, Тоқырауын, Бақанас, Аягөз) қар суымен қоректенетін ... ... ... ... тауларынан басталатын өзендер (Іле, Қаратал, Ақсу, Лепсі) қар-мұз және жаңбыр суларымен қоректенеді.
Балқаш көлінің географиялық орнының ерекшелігі оның тым ... және ... ... ... ... Ауа ... ... ауа температурасы көлдің батыс жағалауында 7,0 оС-тан көлдің шығысында 5,3 ... ... ... ... ... орташа температурасы минус 13-16 оС, ал шілде ... ... ... плюс 24-25 оС шамасында болып келеді [1].
Абсолюттік миннимал температура көлдің орталық ... ( 40 оС) және ... ... ( 46 оС) байқалады. Ауа температурасының абсолюттік максимал шамасы көлдің шығысынан батысына қарай ... 45 ... ... ...
Қазан және қараша айларында ауа температурасының күрт төмендеуі тән (8-9 ... ... ... ... салқын ауаның енуімен және сібір антициклоны тармағының дамуымен байланысты. Қыс мезгілінде антициклондық ауа райында орташа ауа температурасы 30 ... ... ... бір айда бір күн), ал қысы ... ... 40 оС-қа дейін төмендейді (1-кесте).
Кесте 1 - Орташа, максимал және минимал айлық және жылдық ауа температурасы (град.)
I
II
III
IV
V
VI
VII
VIII
IX
X
XI
XII
Жыл
ст. ... ... ... суық ... ... ... ортасында-желтоқсанның басында орнайды және наурыздың ортасына дейін сақталады. Суық мезгілдің орташа тұру ұзақтығы (орташа тәуліктік температурасы 0 ... ... ... 85 - 112 ... ... ... ... жылы ауа массасының енуіне байланысты (С типті циркуляция) күндізгі температура 10-15 0С-қа көтеріліп, жылымықтардың орнауы ... ... ... ... ... ... ... 130-140 күнді құрайды, теріс температуралар қосындысы 1100-ден 1500 0С шамасында болып ... жылы ауа ... ... және ... ... ... ауа ... жылдам көтерілуі байқалады. Соңғы көктемгі суыну (заморозки) әдетте сәуірдің екінші жартысында, жекелеген жылдары 20 ауытқумен орнауы мүмкін.
Жаз айларында (маусым-тамыз) ... ... ауа ... 22-25 0С ... тербеледі, ал орташа тәуліктік температура 25-35 0С-қа жетеді.
1.2.1 Ауа ылғалдылығы
Орташа жылдық абсолюттік ауа ылғалдылығы (су буының ... 7 ... ... Көлдің солтүстік жағалауында ол бірнеше төмен (6,3-6,9 мб), ал оңтүстігінде біршама жоғары (7,2-7,3 мб) болып келеді. Салыстырмалы ылғалдылық суық ... ... 80%, ... ... ... қазан) 57-66%, жазда (маусым-тамыз) - 40-52%. Оның орташа жылдық ... - ... ... ... жыл бойы 6,4-8,3 мб шегінде өзгереді. Көлдің оңтүстік жағалауы бұдан төмендеу шамамен сипатталады.
1.2.2 Атмосфералық жауын-шашын
Көпжылдық орташа жиынтық ... ... жыл ... ... және максимал және минимал айлық жауын-мөлшері 2 кестеде келтірілген.
Балқаш маңында өлшенген жылдық жиынтық жауын-шашын мөлшері 100-160 мм-ді құрайды. Суық ... ... жылы ... жауын-шашын көбірек түседі. Ауа температурасы жоғары болып келген кезеңде ... ... ... Ең ... жиынтық жылдық жауын-шашын мөлшері 255 мм, ал ең азы - 39 мм-ді құрайды.
Айлық жиынтық жауын-шашын мөлшерінің аумақ ... ... өте ... айырмашылықта болып келеді.
Кесте 2 - Көпжылдық орташа жиынтық жылдық жауын-шашынның жыл ішінде таралуы және максимал және, минимал ... ... ... ... ... III
IV- X
ст. Балқаш
12
10
11
12
10
13
12
8
5
9
11
14
127
58
69
26
25
17
37
44
55
35
43
40
32
28
24
220
78
154
1
0
0
0
0
0
0
0
0
0
1
1
59
20
25
Алғазы аралы
11
10
10
14
17
15
15
10
4
11
14
11
142
56
86
45
29
32
34
107
42
45
58
23
40
38
19
242
65
202
0
0
0
1
0
0
0
0
0
0
0
0
68
14
38
ст. Құйған
9
9
13
13
15
13
8
5
4
9
13
13
124
57
67
19
28
32
37
49
38
39
26
17
28
38
27
194
83
164
1
1
1
1
0
0
0
0
0
0
1
1
73
24
28
1.3 Гидрографиясы және ... ... ... 5 өзен ... ... Іле, Қаратал, Ақсу, Лепсі және Аягөз. Бұлардың ... Іле, ... Ақсу және ... ... ... ... ... ал Аягөз өзені Тарбағатайдан және Шыңғыз тауынан қалыптасады. Іле Батыс ... ал ... ... ... ... ... Мойынты, Тоқырауын және Бақанас өзендері жақындайды, бірақ көлге жақындағанда сулары тартылып қалады. Тек Тоқырауын жекелеген суы мол ... ... суын ... ... ... ... ... кішігірім құрғап қалатын өзендер Балқаштың оңтүстік-батыс және батыс жағалауына құяды.
Балқаштың ең ірі ... - Іле ... оның ... ... алаптың 70%-ы және алаптың жиынтық беттік ағындысының 80%-ы ... Іле ... ... ... ... 8000 км2 ... ... атырау жасайды. Атырау Бақанас елді мекенінен 70 км төмен өзен үш тармаққа бөлінетін, яғни Топар, Іле және ... ... ... ... ... ... ... Іле өзенінің 90%-ға жуық суы Жиделі жүйесі арқылы Балқаш көліне жеткізіледі. Іле жүйесіне ағындының 4,6-дан ... ... және ... ... 5,0%-ға келеді. Іле өзенінің атырауында көптеген көлдер мен жайылған сулар ... ... Іле ... ... бірқатар бөлігі жерге сіңуге, булануға және транспирацияға ысырап ... ... ... бойынша [7] атырауда ысырапқа ұшырайтын су көлемі жекелеген жылдары (1955 ж) 5,06 км3-ке дейін (Іле ... 30%-на ... ... ... ... таралуы және онда әр жылғы судың жайылуы арна торының динамикасына, Іле өзені суының және Балқаш көлінің деңгейінің ... ... ... ... ... ... ... өз кезегінде Іле өзені атырауының динамикасы Балқаштың су балансына және деңгейіне әсер ... ... ... Р.М. ... ... ... [1] Іле және ... жүйелері жоғалу (отмирания), ал Жиделі жүйесі бір арна жасау ... ... ... ... көлдік жүйеден арналық жүйеге көшу орын алып отыр. Сондықтан жақын жылдары Іле ... ... ... булануға жұмсалатын бөлігі кемуге тиіс [1].
Балқаш көлінің, оның батыс және шығыс бөліктерінің морфометриялық сипаттамалары 3, ... ... 3 - Су ... 342 м кезіндегі Балқаш көлінің морфометриялық сипаттамалары
№ р/р
Сипаттамалары
Өлшем бірлігі
Шамасы
1
Көлдің ұзындығы . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ені . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ені . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... . . . . . . . . . ... ... айдынының ауданы . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... тереңдік . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... қазаншұңқырының көрсеткіші (С.Д. Муравейский бойынша) . . . . . . . . . ... 4 - ... және ... ... ... морфометриялық сипаттамалары
Көлдің бөлігі
Ұзындығы, км
Максимал ені, км
Орташа ені, км
Айдынының ауданы, км2
Макс. тереңдік, м
Орташа тереңдік
Суының көлемі
Батыс ... ... ... ... созыңқылығымен және жағалық сызықтарының тілімделген болып келуімен ерекшеленеді. Сарыесик жартылай араллы ... көл ... күрт ... көл екі ... - батыс және шығыс бөліктерге бөлінеді. Бұл бөліктер өздерінің морфометриялық және гидрофизикалық сипаттамаларымен өзгешеленеді. 342 м су ... ... ... мойнағының (ең тар жері ) ені 5-6 км-ден аспайды, ал табалдырықтың ең таяз ... 2,8-3,3 м ... ... бұлай екіге бөлінуі оның әсіресе суларының тұздылығының күрт өзгешеленуімен ерекшеленеді. Батыс Балқаш негізінен тұщы немесе өте төмен ... (су ... ... байланысты) ағынды көл болып табылады, ал Шығыс Балқаш салыстырмалы алғанда жоғары минералдануымен сипатталады
2 БАЛҚАШ КӨЛІ ЖӘНЕ ОНЫҢ СУ ТЕҢДЕСТІГІ
Біз ... ... ... ... 24300 ден ... ... мен бөгендер бар. Ауданы 1км2 асатын 109 көл, ... 4көл бар ... ... Сасықкөл, Қошқаркөл).
Қапшағай су қоймасының салынуына байлансты Балқаш өз рөлін жоғалтты. кіші- кірім өзендерқарастырылып отырған аудан бойынша бір ... ... ... ... су қоймалардың көпшілігі ірі өзендердің төменгі бөлігінде үлкен-кіші көлдердің жағалауларында орналасқан. Мысалы Іле ... ... 2000 нан ... көл бар, ... ... ... 40 тан ... балқаш маңында тіпті жок десек болады.
Булану шығыны барлық климаттық факторларға тәуелді. Балқаш алабында булану 150мм ал ... ... ... Іле алатауы баурайына дейін 350-400мм.
2.1 Балқаш көлі
Қазақстан картасындағы ... ... ... с. е. ... ш. ұ. ... - ... ... деңгейінен 340 м-де жатыр
Ұзындығы: 605 км
Ені: 9-дан 74 км дейін
Ауданы: 16,4 мың. км²
Көлемі: 112 км³
Жағасының ұзындығы: 2385км
Ең терең жері: 26 ... ... 5,8 ... 1-5,5 ... ауданы: 413 000 км²
Құйатын өзендері: Ілі, Қаратал, Ақсу, Лепсі, Аягөз
Ағатын өзендер: жоқ
Балқаш көлі - Қазақстандағы ең ірі ... ... ... - Қазақстанның оңтүстік-шығысындағы көл. Аумағы жөнінен Каспий, Арал теңіздерінен кейінгі 3-орында. Алматы, Жамбыл, Қарағанды облыстарының шегінде, Балқаш-Алакөл ойысында, ... ... 340 м ... ... ... құбылмалы: 17 -- 22 мың км[2], ұзындығы 605 км- ден ... ... ... 9 -- 19 км, батыс бөлігінде: 74 ... ... ... көл шамамен 100 -- 110 км[3], Су жиналатын алабы 500 мың км[2]-ге жуық, Орташа тереңдігі 5,8 м. ең ... жері 26 м ... көлі ... ... ... ... толқынның биіктігі 3-3.5 метр болады, батыс бөлігінде 2,5 метрден аспайды. Біріншісі, көлдің батыс бөлігіндегі ағыны.
Бұл ағын Іле ... ... ... құяр ... ... батысқа қарай ағады, сонан кейін Мыңарал ауданында ол солтүстікке бұрылып, көлдің батыс, солтүстік-батыс және солтүстік ... ... ... ... жетеді. Бұл жерде су ағыны Сарыесік түбегіне келіп тіреледі де оңтүстікке, сосын оңтүстік-шығысқа ... ... одан әрі ағын ... ... Батыс Балқаштың шығыс жағалауына келіп тоқтайды. Екіншісі - жел әсерінен болатын ағындар.
Балқаш көлінің суы Іленің құйған жерінде 0.2-0.4м, ал ... 10-12 м ге ... ... ... ... қыста анағұрлым мөлдір болады. Көл суы оңтүстік-батыс ... ... ... шығысқа қарай көк-жасыл түске енеді. Көл суының температурасы батысында 9.9 0C, ... 8.5 0C ... ал қыс ... керісінше. Судың ең жоғары температурасы шілде айында батысында 23.8 0C, ал шығысында 20.1 0C ... ... ... ... қараша айының екінші жартысында, ал шығысы желтоқсан айының аяғында қатады.
Балқаш көлі ... және шөл ... ... ... оның ... ... ... болып келеді. Су айдынының булануы өте жоғары. Осыған байланысты судың ... тез ... ... ... ... су теңдестігі
Іле өзені Балқаш көлі алабының негізгі ... ... ... ... ... ... ... Орталық Тәңіртаудан және Текес өзені ағынынан алады, сосын Шығыс Түркістан аймағымен (ҚХР) ағады, ол жерде ... және Қаш ... ... және ... жерден 250 м қайтадан Қазақстан Республикасының жеріне мол сулы өзен болып кіреді. 1011 км-де Балқаш көліне құяды. ... ... ... 1439 км, ... ... - 815 км. Іле ... ... жалпы ауданы - 140 мың км² ... көлі су ... ... ... 75%), оның ... 7740 км² - Қзақстан аумағында. Алаптың ағын қалыптастыратын бөлігі Қытайда орналасқан. Сулылығы және лайлылығы ... Іле ... суы ... ... ... Сырдаррия) ең ірі өзендерінің ішінде 3 орынды алады,Сырдария өзеніне аз ғана сулылығы бойынша жол береді.
Іле өзені Балқаш-Алакөл ... ... ... ең ... ... табылады, оның үлесіне ағынның 79,1% келеді. Алапта қалыптасатын жер беті суларының жиынтық көлемі 28,85 км³/жыл құрайды, оның ... ... ... Іле ... ... ... 5,36(18,6%) км³/жыл - шығыс тармақтарының ... ... ... ... ... км³/жыл - Аягөз өзені алабында; Солтүстік Балқаш маңы өзендерінің ағындысы - ... ... ... ең мол сулы және су ... ... бойынша үлкен Іле (салаларын қоса алғанда) және Қаратал өзендері болып табылады. Олар Балқаш көліне 95-98% беткі ағындыны береді.
Кесте 5 ... көлі ... ... ... ресурстары 1969ж. дейін (қалыптасу аймағындағы ағынды)
Өзен
Ағынды көлемі, км³/жыл
Су жинайтын алаптың ауданы Ғ, ... Іле ... ... ... ... ... ... беткейлерінен ағатын
1,55
-
Өзендер, Ұзынқара жотасының солтүстік беткейлерінен ағатын
0,27
-
Барлығы
17,04
Қазақстандық бөлігі
Өзендер, Жетісу Алатау оңтүстік беткейлерінен ағатын
1,15
7730
Өзендер, ... ... ... ... беткейлерінен ағатын
1,58
9440
Өзендер, Іле Алатау жотасының солтүстік беткейлерінен ағатын және Шелек өзені
2,60
9880
Курты
0,39
4690
Өзендер, Шу-Іле суайрықтарынан ағатын
0,10
9440
Барлығы
5,83
Іле ... ... ... ... ... ... Лепсі және Ақсу өзендерінің алабы
Өзендер, Жетісу Алатау ... ... ... ... ... батыс беткейлерінен ағатын
3,20
13200
Барлығы
5,36
Тарбағатай жотасының батыс саласынан ағынды (Аягөз өзені)
0,54
-
Солтүстік Балқаш маңы өзендері
0,08
-
Барлығы
0,62
Өзендердің қалыптасу аймағындағы ... ... ... ... - Ямате гидробекеті (орт.1950 - 1990 жж.)
11,44
Іле өзені ... - ... ... ... ... - саға
11,85
140000
Өзендер, Жетісу Алатау және Аягөзден ағатын
3,26
47980
Барлығы
15,11
413000
Іле (қытайша Или, қырғызша Іле) үш тарамнан тұрады: ... Қаш және ... ... біріншісі ең негізгі, Мұзтау жотасынан басталып, Күнеске қосылғанша, шығысқа қарай ағады. Олардың барлығы қосылған соң, Іле батысқа ... ... ... Іле облысы мен үлкен қала Құлжаны сумен қамтамасыз етеді.Өзенге өзінің жолында, Қазақстан жерінде, көптеген ... ... ... сол ... - Шарын, Шелек, Есік, Талғар, ... ... және Кіші ... ... Оң ... ... тармақтар құылады және олар шағын ғана. Іле өзенінің Қапшағай қаласынан төмен орташа көпжылдық су ... 478 м³/с ... ... су ... салынғанға дейін ең жоғары су өтімі 2449 м³/с жеткен (тамыз 1924 жыл), ал ең төменгі су ... - 137 м³/с (28 ... 1925 жыл). Ал ... ... (маусым - қыркүйек) су өтімі - 637 м³/с, ... ... - 312 ... ... ең ірі ... ... 393 км шарын өзені. Ол өзінің бастауын мұздықтары жоқ Кетмен жоталарының ... ... ... ... ... су өтімі - 35,6 м³/с.
Көлемі бойынша екінші сол жақ тармағы - ... ... ... ... және ... ... ... Алатауындағы Талғар таулы торабынан алады. Бұл өзен Іле және ... ... суын ... ... 32 м³/с ... ... ... судың көп бөлігі суаруға жұмсалады. Келесі сол жақ тармақтары Есік, Талғар, Қаскелен, ... және Кіші ... және т.б., ... ... және ... ... ... өте үлкен емес, судың едәуір бөлігі сурау және ... ... ... Іле ... сол жақ ... мол сулы ... Қаш ... Қытай) және Борохудзир, Харгос және Үсек аз сулы өзендері құяды, олар мұздықтармен қоректенеді.
Құрты өзенінің құйылуынан кейін және ... ... Іле ... ... қоректену болмайды және булану мен фильтрацияға көп су жоғалтады.
Өзеннің ең жоғары деңгейі шілдеде, ең төменгісі желтоқсанда байқалады. Орташа көпжылдық ... ... 1,5 м ... ... - 3,45 м. Іле ... ... ені 150 м ... сағаларында 1 км дейін.
Өзендегі су Қапшағай су қоймасына дейін лайлы, әсіресе ... ... ... су ... 1 ... ... тасындылар 118 кг дейін, ал желтоқсанда - 13,4 кг. Су қоймадан төмен өзендегі су таза және ... бола ... ... ... мұз қату әдетте желтоқсан айында, ал сең жүру наурыздың ортасынан басталады.
Кейбір жерлерде өзен қатпайды,әсіресе жоғары ағыстарда. Мұз кептелісі (затор) ... ... ... ... ... ... өзен қатпайды, Қапшағай су қоймасы бірнеше ай бойы қатады.
Қаратал ... ... ... ... осы алабтың екінші үлкен көзі саналады. ұзындығы 390 км оның ішінде 150 км ... ағып ... Су ... алап ... 19100 км2 ол ... ... ... қосылуынан қалыптасады. Орташа жылдық су өтімі 74 м³/c. Оның ені орта ... 75 м ге ... коп суын ... шығындалады, өзен көлге құяр жерінде ауданы 860 км2 болып келетін ... ... ... басы ... ... 60 км-дей жерден басталады. Бұдан төмен өзен бірнеше қолтықтар мен ... ... ... ... ... ішінде көлге негізінен тек Қаратал өзінің суын жеткізеді, қалғандары құмдарға сіңіп және микроойыстарды толтырып жоғалады. Атыраудың жақсы ылғалданған аудандарының (көлдер, ... ... ... ... 200 км2 ... ... жиынтық ауданы 14,5 км2. Олардың ішіндегі ірілері - ... (3,96 км2), ... (3,30 км2), ... (0,76 км2). ... өзені Жоңғар алатауының 3700-3800 м бигінен басталады ұзындығы 316м алап ауданы 5040км2 атырауының ауданы 720 км2-ты құрайды. Ол ... 71 км ... ... ... ... Ақсу өзенінен оңға қарай Құрақсу тармағы бөлініп шығып, Лепсі өзеніне құяды. Бұл тармақтың суы мол ... тек су ... ... ... Сол жақ тармағы Ақсу өзенімен параллель аға отырып, батпақанған жерлермен және Қалғанкөл арқылы өтеді. ... ... су Ақсу ... негізгі арнасымен және оның сол тармағымен ағады. Жақсы ылғалданған жерлердің ауданы 338 км2 ... ... ... ... ... ... құм массивтері алып жатыр. Атырау ауданында тек қана бір көл - Қалғанкөл бар, айдының ауданы 8,6 км2.
Лепсі өзені. ... ... ... көзі ... ... 417 м алап ауданы 8110 км2 Жоңғар алатауының 3000 м шоқыларынан басталады. Негізгі салалары: Сарымсақты, Ағанақты, сол ... ... ... ... салыстырмалы түрде алғанда үлкен емес - 145 км2. Ол сағадан 30 км-дей жоғарыдан ... ... ... ... аздап кездеседі және көлдер мүлдем жоқ деуге болады. Ылғалы мол жерлердің жиынтық аудан (13,0 км2) барлық атырау ауданының 8%-ын ... ... ... ... ... 10 км ... Ақсу өзеніне қарай тармақ шығады. Су тасуы мезгілінде Ақсу және Лепсі өзендерінің атыраулары бір-бірімен қосылып кетеді.
Солтүстігінен Аякөз, ... ... және ... ... ... ... ... су мөлшерінің аздығынан көлге жетпей, жерге сіңіп кетеді.
Аягөз өзінің бастауын Тарбағатай тауларынан алады. Үлке және Кіші Аягөз өзендерінің қосылуынан ... ... ... 492 км. Су ... ... ... 15700 км2 Балқаштың шығыс солтүстік бөлігіне құяды.
2.3 Қапшағай ... су ... ... Іле ... ... ... Іле өзенін тау шатқалында бөгеу арқылы жасалған Қазақстан Республикасындағы жасанды су айдындарының арасында көлемі бойынша екіншісі болып ... Су ... ... 113 мың км² ... 180 км шамасында ең терең жері 43-45 м. Іле өзенінен басқа оған бірнеше ұсақ су ... ... ... - Шелек, Қаскелен, Кіші Алматы, Кутентай, Саз - Талғар, Есік, Құрөзек, Қарасу, Лавар, Терен - Қара, Ақтоған, ... және ... ... Қапшағай бөгені НПУ бойынша (485 м абс) 1847 км² ... ... және 28,14 км³ ... Іле ... екі ... жылдық ағындысына сәйкес келеді (14,7). Бөгеннің пайдалы көлемі П=6,64 км³, ал өлі көлемі М =21,5 км³ ... Бұл ... Іле ... сағаларындағы ішкі жылдық ағындысының режимін өзгертті.
Кесте - 6 Іле өзені - ... ... ... ішкі ... ... ...
Бірлігі
І
ІІ
ІІІ
ІV
V

VІІ
VІІІ
ІХ
Х
ХІ
ХІІ
Жыл
1931 - 1950жж.
м³/с
195
214
315
331
492
693
903
949
556
350
312
238
462
%
3,2
3,8
5,7
6,0
8,9
12,5
16,3
17,1
10,0
6,3
5,6
4,3
100
1953 - 1991жж.
м³/с
209
235
343
379
500
807
910
816
493
349
317
278
470
%
3,7
4,2
6,1
6,7
8,9
14,3
16,1
14,5
8,8
6,2
5,6
4,9
100
1970 - 2006жж.
м³/с
294
265
348
337
483
480
476
445
328
310
335
315
368
%
6,7
6,0
7,9
7,6
10,9
10,9
10,8
10,1
7,4
7,0
7,6
7,1
100
Іле өзені ... ... ... ... - ... ... орташа жылдық көлемі табиғи режимдегі кезеңмен салыстырғанда 611 ... (1931 - ... 408 м³/с (1970 - ... ... ... ал ... колемі 462 м³/с-тен (1931 - 1950жж.) 368 м³/с (1970 - 2006жж.) ... ... ... ... оның үлесі 11% төмендеген.
Кесте - 7 Іле өзенінде Қапшағай бөгены салынуға дейінгі және кейінгі ағын ... ... ... ... шатқалындағы тұстамада жылдық ағындының орташа жылдық көлемі ... ... ... ... 468 м³/с(14,8 км³)-тен (1931 - 1969жж.) ... (13,1 км³) - (1970 - ... ... ... ал ... ... оның ... 11% төмендеген.
2.4 су шаруашылығы алабының көлемі, егістіктің түрлері, су пайдалану мөлшері ... - ... ... ... ең ... суармалы егіншілік алабы ауданы 648,5 мың га. Оның ішінде: 449,5 мың га - ... 35,9 мың га - ... ... 103,7 мың га - ... ... 11,9 мың га - ... 41,4 мың га - ... Алматы су шаруашылығы мәліметі бойынша облыста 147 негізгі су ... бар, оның ... 64 ... - бөгендер типтес. Оның ішінде реттелетін ... ... ... 70 су ... ... ал ... ... - 9. Шаруашылыққа су бөлетін нүктелерінің саны 1700 жетеді, оның ішінде 1000 жуығы су құрылысымен жабдықталған.
Алаптағы ... су ... ... ... 22,4 ... құрайды, оның үлкен бөлігі Балқаш көліндегі міндетті попусков үлесіне - 14,0 ... ... олар ... буланады. Ауыл шаруашылығы, негізінен егін шаруашылығын суару, күріш өндірісі 81% жуық өзен суын пайдаланады. Сумен жабдықтау өнеркәсібіне 0,3 км³/жыл ғана ... ... ... ... су ... ... коэффициенті жоғары және 0,78 құрайды, ол экологиялық шекті деңгей 0,65-тен жоғары (Заурбеков бойынша).
Кесте - 8 ... ... ... ... ... ... ... жер ауданы мың, га
үлесі
Қратал өзені
100,0
52,2
Жерасты суы
0,3
Лепсі өзені
40,8
21,3
Жерасты суы
0,9
Ақсу өзені
33,3
17,4
Жерасты ... және ... ... ... және ... ... балқаш алабы
191,7
100,0
Жерасты суы
2,5
Үлкен Алматы каналы (БАК) әсер ететін аймақ Іле ... орта ... тау ... ... суармалы жерлерде күріш дақылдары, жүгері дәні дақыл, қант қызылшасы, ... ... ... ... ХХғ. 70 - 80 ... дейін алаптағы барлық суландыратын жүйелер инженерлік емес болған, КПД өте ... тең. Бұл ... 152,5 мың га жер ... ал ҮАК (БАК) іске ... ... - 317,7 мың ... Шенгелді алабы жаңа суландыру жүйесі болып табылады. Алапты зерттеу 1978 жылдан басталды. Қазіргі уақытта ... ... ... 18 мың га ... ол жобаланғаннан жоғары. Алапқа су 9 сорғы станцияларымен беріледі және алынған судың 85% дейін 1,5...2,5 ... ... ... ... ... ... солтүстік жағалауындағы су минерализацияға сәйкес.
Сағаның су шаруашылық ресурсы (ВХР ). Ақдала суландыру алабы 1969...1982 жж. салынған және жылу және ... ... ... ... үшін ең солтүстік аймақ болып табылады. Мұнда 30 мың га жуық жер ... оның ... 14 мың га ... ... ... Бұл ... өнімділігі алап бойынша орташа алғанда 40 ц/га жеткен. Сонымен қоса Ақдала алабы ең ірі су тұтынушы болып ... оны ... ... 1,2 ... су шығындалады, оның ішінде тек 0,3 км³/жыл Іле өзеніне қайтады. ... ... ... ... ... бөлігіне құятын бұл ең ірі өзен, ұзындығы және сулылығы бойынша қарастырылып отырған аймақтағы ең көлемдісі. Ол ... ... ... ... - батыс беткейлерінен алады, ол жерде Қара, Чижа және Текелі өзендерінің қосылуынан пайда болады. Таудан шыққаннан кейін ... ... ол тағы да мол сулы ... ... және Биже ... ... Алап бойынша өзеннің табиғи ағыны 2,38-ден 4,21-ге дейін өзгереді және соңғы 6 алты жыл ... ... ... 3,04 ... ... ... су ... мен тармақтарының жылдық ағындысы орташа алғанда 0,55 км³/жыл және алапаралық ... ... 0,11 ... 50% ... ... су ресурстарының 3,69 км³/жыл; 75% - 3,01 км³/жыл; 95% - 2,28 ... ... ... түсуі орташа алғанда 0,557 км³/жыл құрайды.
Ащыбұлақ және Алмалы су ... бар. ... су ... ... ... 4,2 млн м³, ... ауданы - 69 га. Алмалы су қоймасының пайдалы көлемі 4,05 млн м³, суарылатын ауданы 459 ... ... ... ... ... ... бір мысалы елімізде күрішті өсіруге пайдаланылатын судың 1 ... үшін 15 мың м3 ... ... ... ... ... алайда бізде бақанас өңірінде күрішке гектарына 45 м3 су пайдаланады екен.
2.5 Халықтар жан-саны су пайдалану мөлшері (жан ... - 9 Жер беті су ... ... ... мың ... обылыстар
1км2 аудан үшін
1Адам басына
Ортпша копжылдық ағын
95% сулылығы аз ағын
Ортпша ... ... ... аз ... су ... ... бар
Жергілікті су ресурысы
Қосынды ағын
Қолда бар
Жергілікті су ресурысы
Қосынды ағын
Қолда бар
Жергілікті су ресурысы
Қосынды ағын
Қолда бар
Алматы обылысы
60,8
112,6
3,8
40,0
75,9
33,5
5,5
9,3
32
3,3
6,3
2,8
Шығыс ... ... ... - 10 Қазақстан республикасының су шаруашылық алаптары бойынша қолда бар жер беті су ресурысытары ... ... ... ... ... және ... ... шығын
Экологиялық санитарлық
Көлік санитарлық
Қортынды
Су ресурстарының реттелмеген ағындысы
Шығын қортындысы
Қолда бар ... ... ... қолда бар ағын
Реттеу барысындағы өсу
Реттеуді ескермегендегі қолда бар ағын
Ертіс
33,65
4,94
4,3
8,8
18,04
0,8
18,84
14,81
19,7
2,4
6,05
8,45
Іле - Балқаш
27,76
1,13
14,5
0
15,73
1,8
17,53
10,23
17,85
5,4
3,15
8,55
Шу - Талас
4,25
0,08
0,13
0
0,21
0
0,21
4,04
2,84
2,3
0,02
2,32
Нұра -Сарысу
1,3
0,4
0,1
0
0,5
0,1
0,6
0,7
0,07
0
0,11
0,11
Жалпы қазақстан
100,82
12,15
28,79
8,8
49,73
4,95
54,68
46,14
58,25
19,8
9,95
29,75
Кесте - 11 Су ... ... жер беті ... ... ... мың м3/жыл
Су шаруашылық алап
Ауданы км[2]
Тұрғылықты халық саны мың адам
1 Км2 аудан үшін су мен ... ... үшін су мен ... ... ... ағын
Сулылығы 95% ағын
Орташа копжылдық ағын
Сулылығы 95% ағын
Жалпы ресурстар
Қолда бар ағын
Жалпы ағын
Қолда бар ағын
Жалпы ресурстар
Қолда бар ағын
Жалпы ағын
Қолда бар ... ... ... ... ... ... ... ҚХР-дағы Синьцзян Ұйғыр автономиялық ауданының Іле аймағы
СУАР Іле аймағы ҚХР - ң солтүстік - ... ... 42,50С және 44,50С с.ш. ... Оңтүстік - шығыс Қазақстанмен бір паралельде орналасқан. Бұл ҚХР - ң ең ... ... ... аудан. Іле аймағы жерінің жалпы ауданы 57354 км² ... ... 3,5%). ... саны 3571,9 ... ... ... халық санының 15%).
Өзендері. Қарастырылып отырған аймақ Іле өзенінің негізгі ... ... ... ... ... ... өзендері таудан басталады, олардың бастаулары ережеге сәйкес, қарлы - мұздықтар торабына ... ... ... Өзендердің сулылығы олардың алаптарының бөлігіндегі абсолюттік биіктіктерімен тығыз байланыста оранласқан. ҚХР ... Іле ... су ... алабының жалпы ауданы 62600 мың км² құрайды. Оның ішінде 57354 км² қарастырылып отырған ҚХР СУАР Іле ... ... Іле ... ... және ... ... ... қалыптасады. Текес өзенінің ең ірі тармағының бастаулары Қазақстан аумағында жатыр, және ҚХР аумағында ... ... ... ол Күнгес өзенімен қосылады, Күнгес өзені өзінің бастауын Ерен - ... ... ... ... ... Іле өзеніне Қаш өзені және бірнеше тармақтар қосылады.
СУАР - дағы су ... ең бай Іле ... ... ... Орналасқан беткі су ресурстары Қазақстан жерінде қалыптасқан (0,957 км³), Текес өзенінің ағындысын қоса есептегенде 16,957 км³ құрайды. Текес, Кунес және Қаш ... ... ... 14,5 км³ ... ал Іле өзенінің Ямаду бекетіндегі ағындысы - 11,1 км³. Іле ... 3,4 ... ... ... жатыр.
3.2 ҚХР (СУАР) шекаралық аймағындағы Іле өзені алабы
Синьцзян аймағында ... су ... 84% ... ... Іле ... суы ауыл шаруашылық қажеттілігіне, халықтың үлкен қарқынмен ... ... ... өсу, ... ... ... күштердің артуына байланысты өсу) және арзан электр қуатын өндеруге шығындалады. СУАР қала халқын сумен жабдықтау мен өндірістің үлесі ... 6% ... ... ... ... бойынша 1995 жылға дейін Іле аймағындағы саурылатын жерлер 156 мың км² тең ... ... ... 2,7%). ... ... ... 29 ГЭС, 8 су бөгені. 6 бөгет; Кунес өзені алабында 10 ГЭС, 2 су бөгені, 4 бөгет; Қаш өзені алабында 19 ГЭС, 4 су ... бар. ... ... көрші алаптарға 2 су тастау каналы бар ( Көксу және Каш өзендерінен). 1995 жылы Іле ... ... ... ... ауданы 156000 га (жалпы ауданның ~ 2,7%), ал болашақта 568400 га дейін жеткізу жобаланып отыр.
Қытайлық бөлігіндегі Іле ... ... су ... ... 14 ... су ... 10 бөгеттен, 58 ГЭС тұрады.
3.3 Қытай басылымы не дейды
Енді мынаған назар аударыңыз. Өткен жылдың сәуір айында Үрімжі қаласында ... ... атты ... ... бетінде мынадай шағын мақала жарық көріпті. Онда былай делінген: . (сурет 2) Қытай баспасөзі осылай дейді. Балқаш көлі тек таза су көзі ғана ... ... ... ... ... Егер ... ... болса, оның табаны тұзға айналып, Арқаның экологиясын бұзады. Әсем қала ... ақ сор ... ... мүмкін. Одан кейін жаңбырдың суына телміріп, көкке қарап қол жайғаннан басқа амалымыз қалмайды.
3.3.1 Аспан асты ... ... ... ... ... ... ... журналистік зерттеулерге үңілсек: 2003 жылы қытайлар Қара Ертіс дариясын бұрып, Қарамай қаласына канал тартты. Оның ұзындығы 500 шақырым, ені - 30, ... - 10, ... - 15 ... ... суы жоқ, шаңы ... ... жататын Қарамай қаласы қазір гүл дестеге оранып алды. Болашақта қытай жұрты әлемдегі ең ... шөл дала ... ... ... айналдырмақ. Өйткені, ханзу халқы өсімтал. Түбі жер тарлық етеді. Оны шешудің жолы әртүрлі. Тарым сияқты бос ... ... ... қоныстандыру қажет... Қысқасы, Тарымды көгалдандыру үшін су керек. Ол үшін Қарамайға жеткен Ертіс каналын қайтадан 1000 шақырым созып Тарымға ... жөн. ... бұл ... ... ... жұмыстары жүріп жатыр. Ал, Ілеге келіп құятын ... ... ... дейтін жерден бөгеп, үлкен көл орнатып тастады. Оған су электр стансасын салды, туризм базасы бой көтерді... ... ... Бозы мен ... даласына Іленің суын бұрмақшы. Ілені бөгейтін тоған құрылысы жүргізіле бастады. Жаңадан салынып жатқан канал арнасы ... ... ... ... ... ... дайын
Осы орайда, Қытай елі "Трансшекаралық өзендерді бірлесіп пайдалану және қорғау" жөніндегі келісімге неге қол қоймай отыр? ... олар ... ... һәм ... ... деп ... Тіпті орта мектептерге арналған Балқаш көліне дейінгі өңірді өздеріне қосып алған.(Сурет 2) Жоғарыдағыдай жат пиғылдың астарында Ертіс, Іле ... басы ... ... ұғым ... ... ... бұл ... мына суреттер айғақ!!! Әр істің төркінін ойлап, түбінен қиятын ... ... ... ... Ал, қол ... ... ... қабілетсіз біздің болса, , Қытайдың төл ақыны, 701 жылы туған Ли Боны деп ... ... ... ... ... ... Шу ... ақынына ара түспеді. Танымал болғанымен тарих ғылымына қатысы жоқ біздің сенат торға және оның ... ... су ... ... жасаушы кім? Енді сол жиіркенішті, қисынсыз, қатерлі ... ... ... ... ... ... жерімізге қауіп төндіретіндей...
-13335209550Сурет-3
ҰСЫНЫС - ПІКІРЛЕР
Іле - ... ... ауыл ... ... пайдалануымен 1965-1990 жылдар аралығында Балқашқа құятын судың ... 25 %-ға ... ... орта ... мен ... ... ... күріш, Шеңгелді көкөніс, Ақдала күріш алқаптары пайда болды. Осының бәрі Іле - Балқаш су ... ... ... ... ... ... бұзды. Балқаш экожүйесінің бұзылуының зардаптары. Іле - Балқаш экожүйесіндегі өзгерістер (әсіресе Қапшағайдан төменгі бөлігі) өте ... ... Іле ... өзен ... ... ... мен оның ... қамыс-қоғаның жойылуына себепші болды. Көлдің жағалаулары кеуіп, ... шаң жиі ... Ауа райы ... қуаңшылық пен аңызақ желдер үдеді.
Іле - ... ... ... тарихи-табиғи ескерткіштерге бай өлке. Бұл өңірде Шарын тау өзені мен оның ... ... ... ... ... мен тас мүсіндер және көне қорғандар жүйесі, Әнші құм атты табиғат туындысы, Алтынемел ұлттық ... ... ... ... бар. ... деп ... бұл аймақта 3 млн. астам халық тұрады. Ең ірі қалалары - ... ... ... ... экологиялық ірі мәселелер қатарына Балқаш көлі бойындағы Балқашмыс комбинаты, Приозер, Ақсүйек кен рудаларын байыту ... ... ... және ... ... комбинаттары осы аймақта тұратын тұрғындарға өз зардабын тигізіп отыр. 1999 жылы атты ... ... ... ... ... Онда Балқаш көлін құтқару мәселелері қаралып, нақты шешімдер қабылданды. Оның ... ... ... өндіріс орындарында суды тиімді пайдалануды реттеу.
2.Қапшағай суқоймасынан Балқашқа жіберілетін судың үлесін тұрақтандыру.
3. Ақдала және Шарын массивтеріндегі күріш алқаптарын ...
4. Жер асты ... ... ... ... ... көлемін шектеу.
Балқаш көлін құтқару бүгінгі күннің талабы. Арал мен Балқаш сияқты су экожүйелерінен айырылу Қазақстанды ғана емес ... да ... ... ... ... ... айналдыруы мүмкін. Сондықтан әрбір табиғи экожүйені көздің қарашығындай сақтау мен қорғау ... ... ... ... көлі ... табиғи ресурстарды тиімсіз пайдаланудың нәтижесінде Қазақстанның оңтүстік-шығыс ... 20 ... ... ... ... ... және экономикалық жағдай. Оны негізгі 2 себеп тудырды.
Ішкі ... - ... су ... ... ... ... (1970) Іле ... арнасының бөгелуі. Құрғап қалған аумақтардан көтерілген шаң-тозаңның әсері биік таулы аймақтардағы мұздықтардың еріп, ұсақтануына әкелді. Осы шаралар Балқаш көлінің деңгейін ... су ... ... ... ... себеп - Балқаш алабындағы су қорының жартысына ... ... ... ... қалыптасады. Бұл халықаралық деңгейде реттелетін мәселе.
Қытай мен арадағы келісімді тезірек әрі дурыс бір жақтылы ету, бұл Қазақстан үшін балқаш пен ... ... ... бірден-бір ұтымды жолы.

Пән: География
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 20 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Балқаш көлінің физикалық-географиялық жағдайы19 бет
Қазақстан табитағы6 бет
Қазақстанның өзендерінің экологиялық жағдайы11 бет
Алматы облысының өндірістік емес саласына талдау жасау11 бет
Қазақстан Республикасында су ресурстарын интеграциялық басқарудың қазіргі кездегі жағдайы59 бет
Су ресурстарының экологиялық мәселелері4 бет
Судың экологиялық проблемалары5 бет
"Балқаш көлінің физика-географиялық сипаттамасы."16 бет
"жануарлар ресурстарын қорғау шаралары"6 бет
«Қаржы ресурстарының түсінігі және экономикалық мәні »29 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь