Дамыған және дамушы елдердің экономиканы мемлекеттік реттеуі

Кіріспе.
1. Мемлекттің экономикаға араласуының негізгі себептері
1.1 Дамушы және дамыған елдердің экономиканы мемлекеттік реттеуі.
1.2 Қазақстанның экономикасын мемлекеттік реттеуіндегі негізгі бағыттар.
Қорытынды.
Соңғы уақыттағы жаһандық деңгейдегі өзекті мәселелердің бірі әлемдік қаржы дағдарысы екендігі белгілі. Тіпті соғыс, саяси қақтығыс немесе мемлекет басшысын сайлау сияқты басқа да маңызды мәселелерді тілге тиек етсе де, экономикамен байланыстырып айтылады. Оның үстіне, саясатқа қарағанда қаржы саласы ешкімді бейтарап қалдырмайтыны тағы бар. Бұл жағдайда Елбасы Н.Назарбаевтың «Алдымен – экономика, содан кейін – саясат» деген сөздерінің саяси ұран ғана емес, әлеуметтік саяси тұрақтылықтың қажетті шарты орнықты дамушы экономикаға негізделген мемлекет құрылымының жүйелі қағидаты екендігіне енді бір мәрте көз жеткізе алдық.
        
        әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті
экономика және бизнес факультеті
экономикалық теория кафедрасы
РЕФЕРАТ
Тақырыбы: Дамыған және дамушы елдердің экономиканы мемлекеттік ... ... ... ... э.ғ.д. профессор Шеденов Ө.Қ.
Алматы 2009
Жоспар
Кіріспе.
1. Мемлекттің экономикаға араласуының негізгі себептері
1.1 Дамушы және дамыған елдердің ... ... ... ... ... ... реттеуіндегі негізгі бағыттар.
Қорытынды.
Кіріспе
Соңғы уақыттағы жаһандық деңгейдегі өзекті мәселелердің бірі әлемдік қаржы дағдарысы екендігі белгілі. Тіпті соғыс, саяси қақтығыс ... ... ... ... ... ... да ... мәселелерді тілге тиек етсе де, экономикамен байланыстырып айтылады. Оның үстіне, саясатқа қарағанда қаржы саласы ешкімді бейтарап қалдырмайтыны тағы бар. Бұл ... ... ... ... ... ... ұран ғана емес, әлеуметтік саяси тұрақтылықтың қажетті шарты орнықты дамушы экономикаға негізделген ... ... ... ... ... енді бір ... көз жеткізе алдық. Егер математикалық тілмен сөйлесек, кез келген жүйенің мейлінше тұрақтылық көрсеткіші қандай да болса ауытқудың болмауымен емес, сол ... ... да бір ... ... ... ... ... белгіленген шекарадан шықпауымен бағаланады. Демек, бүгінгі әлемдік қаржы дағдарысы мемлекеттік құрылымның беріктігін сынап отырған әлгі күшті сыртқы ... ... ... ... ... ... ... білу, елді еш әбігерсіз стратегиялық мақсатқа жетелеу мемлекеттік басқару жүйесінің ... ... ... ... біз ... тым ... көрінген ғылыми теориялар мен оларға негізделген ойға сыймас болжаулардың орындала бастағанын көріп отырмыз: кейбір мемлекеттер тұтасымен өздерін банкрот етіп ... ... ... американдықтар - ауыспас байырғы ұлылығын ұмы - тып, өздерінің әбігер - ле - ніп, ... ал ... бойы жеке ... ... ... ... ірі Швейцар банктері ұялмастан мем - лекет меншігіне өту мүмкін - діктерін ... жүр. ... қа - тар, ... үшін сынап-мінеп жүрген кейбір еуропалық либе - рализмнің ... Карл ... ... ... мемлекеттің экономикаға бел - сенді араласу теориялық ірге - тасын іске ... ... ... ... ... экономиканың негізін қалаушылардың бірін берген Ұлыбритания Премьер-Министрі өзінің атты мақаласында нарықтық жүйеге күмән келті - ріп, мемлекет көмегі - мен ... ... ... Олардың қасында кейіннен кі - рік - кен ... ... ... және т.б.) өз ... ... ұмытып, жедел түрде ХВҚ (МВФ) және басқа да халықаралық институттардан қаржылық көмек сұрауы еш ... ... ... оқи - ға - лар - дың ... дамуы барлық мемлекеттерді туындаған сауалдарға жауап іздеуіне итерме - лей - ді. Жаппай ақиқат сәті туындауда. Оның ішіндегі біздің ... - ... үшін де.
1. ... ... ... негізгі себептері
Жаһандану үстіндегі әлемдік кеңістікте "рыноктың көрінбес қолымен" және белсенді мемлекеттік реттеу арқылы халықаралық еңбек бөлінісіне тартылған елдердің ... ... ... ... күшеюі байқалады. Ұлттық экономикалардың бір-біріне тартылысында тереңдей де кеңейе түскен ... ... ... рөл жүктеледі. Индустриялық және дамушы елдердің экспорттық-импорттық саясатқа әрқилы қатысуы, соңғыларының тәуелділігі күшейе түсуі ... ... ... ... ықпал етіп келеді.
2007 жылдан басталған Америкадағы ипотекалық дағдарыс пен содан ... ... ... туындаған проблемалар біздің елімізді қапы қалдырмады. Президент тапсырмасымен қысқа мерзімде ... ... ... кезектегі іс-шаралар жоспары әзірленді. Жедел түрде екінші деңгейдегі банк - тердің өтімділігін қолдау бойынша ... ... ... ... ... ... ... қадамдар Ұлыбритания, АҚШ, Ресей тараптарынан да жасалды. Уақытында қабылданған шаралар өз нәтижесін беріп, ... мем - ле - ... ... жүйе - сі ... оны ... ХВҚ ... да мақұлдаған. Мұнда мәселе тек сол екінші ... ... 4 ... ... жетіс - пеуінде ғана емес еді. Мемлекет бірде-бір банктың жол ... үшін ... ... ... ... жасауға даяр екендігі осы салаға сенімділік білдірді. Бүкіл әлем бойынша ... ... ... ... орын ... ... елімізде кері - сінше жыл басынан бері ол 30 пайызға артқан.
Жаңандық азық-түлік қорының төмендеп, оның қауіпсіздігі әрбір мемлекеттің ... ... ... ... тенденцияны ескере отырып мақсатты жұмыс жасалды. Ол туралы биылдың өзінде ауыл шаруашылық саласына ... ... ... ... көле - ... ... ... үкімет бағдарламасы шеңберінде біз әрбір өңірде мемлекеттік азық-түлік қорын жасадық. Осы жы - лы мем - - ... ... ... ал - ған ... ... ... ұл - ... 135 миллиард теңге бөл - ді. Мысалы, Қызылорда облысы бойынша күріш өндіру үшін субсидий ... 7,5 мың ... 20 ... ... үш ... ... Нәтижесі жер - гілікті ауыл шаруашылығын өнді - рушілерді қорғауға және күріш өсіруші шаруашылықтарға қо - сымша 1 ... ... ... ... ... ... ... мемлекет өз жауапкер - шілігіне алу арқылы тұрақты экономикалық жүйе құрады.
Ең бастысы, экономика дамуындағы нарықтық механизмдер мен оны ... ... ... ... қа - ... ... табылды. Бүгінде мемлекет салмақты ресурстарды иемдене отырып, эко - номикалық ... аса бір ... ... ... ... ... ... әлеу - меттік міндеттерді әрі қарай кең ауқымда жалғастыра алады.
Алдымен айта ... ... ... ... ... ... әлеуметтік экономикалық жағдайымызға өзгертпей көшіріп алу емес. Бұл келесі объективті сипаттағы себептерге байланысты мүмкін ... ... ... ... ... әлеуметтік- демографиялыық, этномәдени және тағы да басқа себептерге байланысты өзгешеленеді;
Қазіргі ... ... біз ... ... құру ... және де ... экономикалық тарихта әкімшілік-жоспарлық шаруашылықтан нарықтық экономикаға өткен бізге ұқсас ешбір ел жоқ.
Басқару жүйесі мен ... ... ... ... бір ... ... ... негіздеусіз жүргізіледі және көрініс табады, ал нарықтық экономиканы мемлекеттік реттеу шаралары олардың эволюциялық даму ... ... та шет ... ... ... ... қажеттігі келесі жағдайлар бойынша түсіндіріледі: біріншіден, экономиканы мемлекеттік реттеудің қағидалары мен жүйесінің тұжырымдамалы негізін, түбірін анықтауға мүмкіндік ... ... ... ... жалпы заңдылықтарын анықтау мүмкіндігі туады, және де бұл Қазақстан жағдайында мемлекеттік реттеудің механизмдерін түістіруге мүмкіндік жасайды, ... ... ... ... ... ... ... талдауға мүмкіндік береді.
1.1 Дамушы және дамыған елдердің экономиканы мемлекеттік ... ... ( 20- ... аяғы мен 30- жылдардың басы) алдыңғы қатарлы капиталистік елдердің нарықтық экономиканың өзін өзі толық реттей алмайтындығына ... ... және де ... ... ... шешу тек ... ... өмірге мемлекттің белсенді араласуымен ғана жүзеге асатынын ... Бұл ... ... ... ... ... ... ететін ресми мемлекеттік ұйымдардың ресми ұсынымдарынан көрініс ... ... ... (1946 ж.) құрылған Президенттік экономикалық Кеңесі осы заңның талаптары бойынша барынша өнірісті толық қолдап, жұмысбастылықты, халықтың ... ... ... ... мемлекеттік монополистік реттеумен айналысты. 60-жылдардың соңында аталған Кеңеске міндет ретінде экономикада ұлттық ... ... ұзақ ... болжау мен бағдарламалар жасау әдістерін әзірлеу жүктелінді.
Капиталистік елдерде бағдарламалаудың алғашқы кезеңдерінде экономиканы ... ... ... ... ... ... Жапонияда, ФРГ және тағы басқа мемлекеттерде дайындалған салааралық бағдарламалар барлық шешуші ... ... ... және олардың дамуын маңызды және тұтастай болжауда үлкен рөл атқарады. 80-жылдардың басында АҚШ-та мұндай бағдарламалар 1200-ге жуық ... ... ... энергияны үнемдеу, космостық зерттеулер, аймақтық даму басты орын алды. Бұл ... ... ... ... салааралық байланыстарды күшейтуге бағытталған мемлекеттік шараларды қажет ... ... ... 20 жыл бұрын орталық экономиканы басқару органдарының аймақтық филиалдары құрылған, тиісті аймақтық Комиссияның міндетті ... ... ... ... ... ... шешу ... табылған. Бұл тәжірибе біздің жағдайға пайдалы болар еді. Нарықтық жүйеге көшуге байланысты эйфория халық шаруашылық мәселелерін тиімді шешу ... ... ... ... ... Түркияда және т.б. елдерде ағымдағы, орта мерзімдегі жоспарлаудың ғылыми әдістемелік және ... ... ... ... ... шешеді. Францияда бұл қызметті Жоспарлау бойынша бас Комиссариат жүргізеді, Жапонияда Экономикалық жоспарлау басқармасы мен және т.б. жүргізеді. Ұзақ ... ... даму және ... жұмсалымдар аясының құрылымдық саясатымен қатар өндірістің аймақтық орналасуының ұзақ мерзімді мақсаттарын ... ... ... ... мықты жағы деп саналады.
Түркияда орта мерзімді жоспарлау 1963-1967 ж.ж. бірінші бесжылдық жоспардан ... ... ... жоспарлау уақытының міндеттеріне байланысты жүзеге асырылуда. Осындай алтыншы бесжылдық жоспарда нарықтық жүйенің дамыған күйін ескеріп, халық шаруашылығының ... ... ... көп ... бөлінді.
Германияда экономиканы реттеу біраз басқаша, мұнда көбінесе бәсекелестікті қарғауға, мемлекеттің ... және ... ... ... ... ірі ... қосылуына тыйым салуға, жоспарлар мен бағдарламалардың әлеуметтік қызметін кеңейтуге ... ... ... органдардың басты міндеттерінің бірі аймақтардың үйлесімді кешенді дамуын қамтамасыз ету. Мысалы, Францияда 1982 жылы жүргізілген реформалардың нәтижесінде аймақтық шаруашылық жүйесін ... ... үш ... ... ... ... департаменттер, аймақтар). Ал департамент құрамына кіретін кантондар мен аудандардың өзіндік даму мәселелерін шешуде ... және ... ... жоқ. ... ... ... ... мен оларды салалық экономикамен үйлесімді байланыстыруға Швецияның, Англияның, Германияның, Оңтүстік Кореяның және де басқа дамыған нарықтық жүйедегі елдердің көптеген ... ... ... Бұл ... ... ой, ... ... органдары өзінің әлеуметтік экономикалық саясатын жүргізе отырып жалпы мемлекеттік және макроэкономикалық мақсатқа жету.
Қарастырылып отырған ... ... ... экономикасын реттеудегі күшті тетіктерінің бірі қаржы бюджет ресурстарын пайдалану және салық жинау механизмі болып табылады. Осы механизмдерді негізге ала ... ... ... ... ... ... ... қаржымен қаржыландыру арқылы (субсидиялар, дотациялар, субвенциялар, бюджет шығындарын жоспарлау) ... ... ... және ... көп ... ететін салаларды жылдам дамыту мәселелері шешіледі.
Екіншіден, құрылымдық-инвестициялық саясатты ... ... үшін ... салу ... ... ... атқарады. Бұл механизм арқылы шаруашылық жүргізуші субъектілердің қызығушылығын арттыруға болады, өйткені олар өндіріс және ... ... тез ... ... Ол ... ... ауыстыратын және бәсекеге түсе алатын түрлі тауарларды шығару.
Егер соңғы он жылдықтарда инвесторлар үшін елдердің тартымдылығы жұмыс күшінің төмен құнына негізделген, ... ... ол ... ... ... айқындалады. Жер бетіндегі халықтың үштен бірінен астамы тұратын өсіп келе жатқан азиялық алыптар - ... мен ... ... ресурстарына деген орасан зор сұраныс танытып отыр. Мысалы, Қытай ... ... ... ... ... ... шықты. Осы экономикалардың өзін мұнай мен газдың сенімді көздерімен, оның ... ... ... ... инвестициялық саясат есебінен қамтамасыз етуге деген ұмтылысын танытатын энергия ресурстарының импортына өсіп келе жатқан тәуелділігі (2006 жылы Индияда - 70 %, ... - 50 ... ... ... елдерде (Францияны, Германияны, Оңтүстік Кореяны және Жапонияны қоса ... ... ... ... ... салалар емес, компаниялар танылғанын куәландырады. Мысалы, Францияда әрбір салада өз айналасына ұсақ ... ... және ... ... ... ... бәсекеге түсуге тиіс бір немесе екі ірі компания құрылған. Экономикалық жағынан дамыған елдердің қазіргі заманғы ... ... үшін ... салалық басымдықтардың болмауы тән, бұл ең алдымен бизнестің ... ... ... құрылымының салдары болды. Сондықтан өнеркәсіптік саясаттың негізгі адресаты ретінде көбінесе ... бір елде ... ел ... ... ... ... ... танылады. Дәл осы жерде жалпыұлттық даму ресурстары: ... ... ... ... ... өкілеттігі, алдыңғы қатарлы технологиялар мен қаржы ресурстары өспелі дәрежеде шоғырланады.
Қазіргі заманғы өнеркәсіптік ... ... рөл ... басқаруға тиесілі. Бұл ұғым кәсіпкерлік ортасы корпорациялар туралы заңдармен, бағалы қағаздар, инвестициялар шығару және ... ... ... ... қор ... ... істеу рәсімдерімен, бухгалтерлік есеп стандарттарымен және салық заңдарымен реттелетін фирмалар мен ... да ... ... ... ... ... қарым-қатынас жүйесін танытады. Корпоративтік басқару инвесторлардың шешімдеріне және өз кезегінде капиталдың тиісті ағындарына әрі ... ... ... ... жаңа ... мен ... саласындағы фирмалардың стратегиясына әсер етеді.
Осылайша, мемлекет пен трансұлттық компаниялар тандемі - салалар мен экономиканың тиісті сегменттерінде ірі ... ... ... ... ... кешендерді дамыту стратегиясын әзірлеу.
Дамыған экономикалы елдерде (АҚШ, Жапония, ... ... ... ... өзін өзі ... мен өзін өзі қаржыландыру шарттарында жүзеге асырады және мемлекеттік шығыстардың үлесіне орта есеппен 30 % ... ... ... мен әзірленімдерге арналған барлық ұлттық шығыстардың 70 %-ына дейін игереді.
Үшіншіден, мемлекет және ғылыми салаларына шығындарын азайтпауы қажет. Соңғы он ... ... ... ... дамуындағы тәжірибесінен .
Атап айтқанда, соңғы жылдар ішінде мемлекеттің ғылыми зерттеулер мен ... ... ... ... ... 4 %-ға жуық, АҚШ-та, Германияда, Жапонияда - ... ... 3 %-ды, ... мен ... - 2 %-дан ... құрады. Еуроодақ өзінің барлық мүшелеріне ғылымға бөлінетін қаржының деңгейін ІЖӨ-ден 2,5 %-ға ... ... ... ... елдерде икемді құралы экономиканы реттеудің ақша-несие механизмі болып табылады.
Австрия, Италия, Франция, Оңтүстік Корея, Жапония және тағы ... ... ... баға деңгейін реттеу АҚШ елімен салыстырғанда өте қатал тәртіппен және арнаулы экономиканы ... ... ... ... ... ... мемлекеттік баға реттеу қызметтері бәсекелестік қызмет арқылы жүргізіледі және халық шаруашылығындағы бағаның ... бір ... ... ... ... қызмет баға туралы арнайы заң арқылы жүзеге асады.
Венгрия шаруашылық жүргізуде кәсіпкерлікті ынталандырудың түрлерін алдын ала ескере ... ... ... ... органдары сыртқы экономикалық қатынастарды тереңдетуде экспорттық түсімдердің және импорттық төлемдердің тең болу қағидаларына сүйенеді. Австриялық ... ... ... жасалған бәсекелестік шаралар нарық экономикасына қолайлы жағдай туғызуымен ерекшеленеді.
Поляк Халық Республикасында нарықтық шаруашылық жүргізу модельіне тездетіп өтудің белгілі бір тәжірибесі ... ... ... жеке ... ... экономикалық рөлінде жаңа құбылыс болып табылмайды. Оның рөлі ауыл шаруашылық өндірісінде, саудада, ... ... ... ... ... үшін әлеуметтік-экономикалық салада тиімді және кешенді қайта құруларды салыстырмалы ... ... ... тез ... асыру тән.
Қытай Халық Республикасында экономиканы мемлекеттік реттеу тәжірибесі белгілі бір ... ... ... ... ... шоқтығы биік елдерге жатады. Бүгінгі Қытайдың экономикасы да, әскери қуаты да, әлеуметтік саласы да мығым. Олай демеске амал жоқ, ... ... ... бүгінгі қол жеткізіп отырған табыстарына көз салсаң, амалсыз илануға тура келеді. Жартылай аш-жалаңаш отырған Қытайға 1978 жылдың күзінде Дэн Сяопин ... рет ... ... ... жасауды ұсынды. Артынша аспан асты елі Дэн Сяопин нұсқаған жолмен жүруге ден қойды. 80-жылдары жүріп өткен реформа Қытайды танымастай ... ... ... жол ... ... ... ширек ғасыр бойы Қытайдың жалпы ішкі өнімі үнемі 8-9 ... ... ... ... өткен жылдан бастап Қытай өкіметі экономиканың "қызып" кетуінен сақтану үшін ЖІӨ жоспарлы түрде төмендетуді, яғни 7,5 ... ... ... жөн ... ... ... қазір әлемде экономикалық даму жағынан төртінші орынға көтерілді.
Қытайдың жоспар мен нарықты біріктіру ... ... ... үш ... жүйесін пайдалануды білдіреді. Осы үш деңгейдің әрқайсысы өзіндік модельдерге сай келеді: ... ... үшін ... ... көрсеткіштерді дерективті жоспарлау қолданылады, екінші деңгей шаруашылық деңгейі, экономиканың алғашқы саласын қамтиды. ... ... ... ... және ... ... әртүрлі қызмет көрсетулермен және нарық механизмдерін қолданумен реттеледі.
Өткен ғасырдың 70-ші жылдарының аяғынан басталған экономикалық реформалар­дың ... ... ... ... ... (жоспарлылық, қаржы, кредит, сыртқы сауда салаларын, баға көрсеткіштерін және жоспарлы тетіктің басқа да жәйттерін мемлекеттік реттеу) ... ... ... ... қарай өзгеруімен, жеке меншік сектор ауқымын ұлғайтуымен ұштастыру ұлттық шаруашылықты айтарлықтай жаңартты. 1990 жылдан 2000 жылға ... ... ІЖӨ ... мемлекеттік сектордың үлес салмағы 35%-ға дейін, өнеркәсіпте 54,6%-дан 30%-ға дейін төмендеді. 1995 ... ... ... ... компаниялардың саны 300 мыңнан 150 мыңға дейін қысқарды. 1998 ... ... бұл ... жұмыс күшінің саны 16 млн. адамға азайды. Сонымен бірге мемлекет шаруашылық үдерістерді басқару мен бақылаудың функцияларын толық мәнінде ... ... ... ... ... ... ... әдісі өзгеше және экономика бөлігіндегі бәсекелес доминатында ... ... ... - ... ... ... ... салада (телекоммуникация, электроэнергетика, сумен жабдықтау және т.б.) жеті тәуелсіз мүшедегі меншік комиссия құрылған, уәкілеттегілер ... ... ... қатысты шешім қабылдайды. Комиссия мүшелері Франция Республикасы Президентімен екі Парламент палатасымен және ... ... ... 6 ... ... ... ... және осы кезең ішінде босатылмайды. Әрбір комиссияның өзінің жеке штаттағы ... бар. ... осы ... ... ... және реттеуші органды бөлді. Комиссия қызметкерлеріне заң деңгейінде мынадай талаптар белгіленгені қызықты: жұмыс атқарғанына 6 жыл ... ... және ... ... ... ... комиссияның бұрынғы қызметкері 5 жыл ішінде осы комиссиямен реттелген кәсіпорында жұмыс ... ... ... ... ... бұзылғаны анықталған жағдайда комиссия фирманың жылдық айналымынан 3% - ға дейін мемлекеттік бюджеттің кірісіне алуға құқылы.
Табиғи ... ... ... ... ... ... шығын әдісі болып табылады. Тарифте 5%-ға дейін табыс қаралуы керек. Амортизация қаражатынан басқа тарифте бөлек инвестиция құрайды.
Комиссиялық ... ... ... мерзімі шектелмейді сондай-ақ, тарифті бекітуде өтінімді қарау кезінде мерзім белгіленбейді тарифтің экономикалық негіздемеде ... ... ... ғана ... бекітіледі.
Электроэнергетика саласында Франция электр энергиясын өндіру оны беру және энергиямен жабдықтау қызметі жөнінде реттеудің екі үлгісі салыстырылып қолданылады: үлгідегі ... ... ... ... (ережедегідей, тұтынушылар тобы үшін) комиссиямен қатаң реттеледі; үлгі бойынша ... ... ... ... ... саласына берілген және тұтынушылар (ережедегідей, заңды тұлға) электр энергиясын жеткізу бағасы бойынша өзіне тиімді бағаны өз еркімен іздейді. ... үлгі ... алу үшін ... ... - осы ... бәсекелестікке бір қалыпты өту жөнінде шешім қабылдайды.
Электр энергиясының шығын деңгейі энергия беруші ұйымдармен өздігімен бекітіледі. Электр ... беру ... ... ... аспайды, кәсіпорын шығын деңгейінің төмендеуі бойынша күшейтілген жұмыс жүргізуде.
Франция электр энергиясынан тапшылық көріп ... жоқ - ... ... 80% - ға ... ... қуаттылықты өндеп шығарады, су электр станциясы - 12% дейін тек 8% энергияны (көмір, көгілдір отын және т.б.) көздерімен ... ... ... көздерін дамытуға үлкен назар аударылуда - жел энергетикасы, күн сәулесі энергетикасы дамыған. Мемлекет деңгейінде белгіленген қуат ... ... алу ... ... жел ... өз құны осы ... жоғары (бірақ, күн сәулесі энергиясынан 3 есе арзан).
Электр энергиясын ... құны ... 1 МВт 55 ... ... ... ... ... беру тарифі 1 МВт 5 тен 20 евроға дейін. Электр ... 1 МВт ... ... 60 - 75 ... құрайды.
1.2 Қазақстанның экономикасын мемлекеттік реттеуіндегі негізгі бағыттар.
Тарифтер (бағалар, алымдар ставкалары) деңгейін реттеу экономиканың барлық салаларын теңгерімді ... әсер ... ... ... ... ... ... дамыту инвестицияларды активтерді жаңғыртуға және жаңартуға, олар ... ... ... ... ... ынталандыратын табиғи монополия субъектілерінің қызметін реттеудің тиімді жүйесін қалыптастыруға ... ... ... тиімділігін арттыру мемлекеттік реттеудің негізгі міндетіне - ... ... ... мен олардың қызметтерін тұтынушылар мүдделерінің теңгерімін қамтамасыз етуге негізделетін болады. Табиғи монополиялар саласын тарифтік ... ... ... бағыттары табиғи монополиялар субъектілеріне қатысты жүргізілетін тарифтік саясатты экономикалық дамудың жалпы мемлекеттік саясатына органикалық қосу қағидатымен айқындалады. Осы ... ... ... ... жетілдіру және тарифтерді белгілеудің макроэкономикалық өлшемдерін айқындау әдіснамасын әзірлеу арқылы дамытылатын болады.
Тарифтік реттеу жүйесін дамыту ағымдағы жылы әзірленетін табиғи монополиялар ... ... ... ... әсерін бағалау құралдарын қолдана отырып, негізгі мүдделі тараптар мүдделерінің ... ... ... алу ... ... ... ... дамытудың маңызды бағыты тарифтік және техникалық реттеу функцияларын тәуелсіз ... ... ... құру ... ... болады. Реттеушілерді құру салалардың баға түзуінің барлық біріктіруге әкеледі, нарықтың аралас субъектілерін реттеудің тәсілдері біріздендіріледі және осы ... ... ... ... ... ... ... тиімді тетігі құрылады, тұтастай және олардың жекелеген сегменттері мен секторлары бойынша реттеушінің барлық реттелетін салалар бойынша қабылдайтын шешімдердің тиімділігіне ... ... ... ... етіледі. Сондай-ақ монополистердің инфрақұрылымы мен қызметтеріне кемсітусіз қол жеткізудің проблемалық мәселелері шешілетін болады. Тұтастай алғанда тәуелсіз салалық реттеушілер институтын құру ... ... ... ... мен ... экономиканың инфрақұрылымдық салаларының бәсекелестігі мен инвестициялық тартымдылығы деңгейін арттыруға ықпал ететін болады.
Қазақстанның тауар нарықтарында бәсекелес ... ... үшін тек ойға ... инвестициялық саясат пен биржалық сауданы пайдаланудың ғана ... ... ... ... кезеңде Қазақстан экономикасына тән ішкі нарықтарды монополияландырудың жоғары дәрежесі монополияға қарсы саясатқа ғана емес, тұтастай ... ... ... ... да жаңа ... талап етеді. Бұл жағдайда өндірістік-технологиялық қана емес, сол сияқты мемлекеттік-басқарушылық инновацияларды да тарту қажеттігі туындайды, бұл ретте бұл инновацияларды ... ... ... ... орта емес, мемлекеттік басқару саласы болып табылады.
Қазіргі мемлекеттік бәсекелестік саясаты ... ... ... ... ... саясаты бәсекелестікті қорғау ғана емес, оны экономика салаларында дамыту мақсатын да ... Бұл ... ... ... мен ... нарығында бәсекелестікті дамыту маңыздылығы жағынан бәсекелестікті қорғау ... кем ... Әр ... ... ... үшін ... ... нақты деңгейі мен әлеуетін, сондай-ақ ел экономикасы үшін маңызын ескере отырып, дәл осы ... ... ... бәсекелестік) бастауларды дамытуға бағдарланған саралы мемлекеттік саясатты әзірлеу және іске асыру қажет. Темір жол көлігі, электр энергетикасы, ... ... ... және өзге де ... ... ... қаржы секторында жекешелендіру, инвестициялар тарту, биржалық сауда және басқалары сияқты жалпы экономикалық ... ... ... ... қатынастарды ойдағыдай дамыту үшін бұл салаларды мемлекеттік реттеу басқа салалардан айрықша, ерекше салалық ... ... ... ... ... техникалық, технологиялық және т.б. реттеуді қоса алғанда) қамтуға ...
3) ... үшін ... ... және жоғарыда аталған салалардың ел экономикасы үшін ерекше рөліне ... ... ... мемлекеттік-басқарушылық технологиялардың трансферті және кейіннен инжинирингі (яғни ойдағыдай енгізу) қажет.
Бірінші кезекте дамыған елдердің экономиканың тиісті секторларында мемлекеттік ... іске ... ... функциялардың бүкіл жиынтығы берілген салалық реттеуіштер деп аталатын реттеуіштерді құру жөніндегі ... ... ... ... бұл ... тұтынушылардың құқықтарын қорғауды және әділ нарықтық (бәсекелі) ортаны құруды қоса алғанда, аталған ... ... ... барлық басымдықтарын қамтамасыз ету үшін жеткілікті болуға тиіс.
4) Жоғарыда баяндалғандарды ескере отырып, монополияға (бәсекеге) ... ... рөлі ... ... тиіс. Бәсекені дамыту жөніндегі міндеттер салалық реттеуіштерге жататындықтан, бәсекені қорғау жөніндегі орган өз атауына және әлемде қалыптасқан практикаға сәйкес бәсекені ... атап ... ... ... ... ... ... кесу;
- картельдік сөз байласулардың жолын кесу;
- экономикалық шоғырлануды бақылау;
- жосықсыз бәсекенің жолын кесу;
- ... ... ... ... іс-қимылының жолын кесу шараларына назар аударуға тиіс.
Жоғарыда аталған барлық шаралар әдетте ... кесу ... деп ... Олар ... мәжбүрлеуге негізделген (яғни, заңнаманы бұзушыларға қатысты зорлыққа), тергеуді қамтиды және ... ... ... бойынша қабылданады.
Бәсекені қорғау жөніндегі органның басқа бір аса ... ... - бұл ... ... ... ... - бұл әлуеттік емес, (яғни, тергеуге негізделмеген), алдын ала - ... ... ... ... Бұл ... монополияға қарсы заңнаманы бұзушыларға ғана емес, нарықтық процестердің барлық қатысушыларына: тұтынушыларға (яғни, халыққа), кәсіпкерлерге, мемлекеттік органдарға ... Бұл ... ... ел ... ... ... мен қорғаудың артықшылықтарын мемлекеттік насихаттау және түсіндіру болып табылады. Атап айтқанда, мемлекеттік органдарға қатысты бұл ... ... ... ... ... қарсы заңнамаға сәйкестігін сараптауды қоса алғанда, бәсекені дамыту мәселелерінде олардың қызметін үйлестіруді көздейді.
Баяндалғанды есепке ала отырып, бәсекелестікті дамыту жөніндегі ... ... ... ... салалық реттеуіштерге беруді, сондай-ақ соңғыларына лицензиялау, тарифтік, техникалық және технологиялық реттеу, тиісті қызметтерді тұтынушылардың құқықтарын қорғау ... ... ... ... ... инфрақұрылымдық салалар аясындағы және қаржылық қызметтер нарығындағы салалық заңнаманы қайта қарау керек.
Өз кезегінде, ... ... ... ... ... және ... нормативтік құқықтық актілердің сараптамасын қоса алғанда, мемлекеттік басқару органдарының қызметін монополияға қарсы бақылау функциялары ... ... ... ... ... ... монополияға қарсы заңнаманы бұзу фактілерін айқындау жөніндегі нақты тетіктерді құру, экономиканың ... ... ... болдырмау мақсатында заңнамаға егжей-тегжейлі тексеру жүргізілуге тиіс.
Бұдан басқа, Қазақстанның ішкі ... ... үшін ... ... ... мен оны ... ... күшейту ғана емес, күшті монополияға қарсы орган қажет. Осыған байланысты перспективада ... ... ... ... мен ... ... ... мәселені шешу қажет.
мемлекеттің экологиялық саясаты қоршаған ортаны ... және ... ... ... экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге, қоршаған ортаның сапасын тұрақтандыруға, Қазақстан Республикасының 2004 - 2015 жылдарға арналған ... ... және ... ... 2007 - 2024 ... арналған орнықты дамуға көшу тұжырымдамаларына сәйкес қоғамның орнықты дамуға көшуінің ... ... ... ... ... кезде Қазақстан Республикасының экологиялық ахуалын былайша сипаттауға болады. Табиғи ресурстардың ауқымды көлемін ... ... ... ... мол ... мен ... орын алып отыр. Жалпы ішкі өнімнің өсімі қоршаған ортаға жоғары эмиссиялармен, стационарлық және жылжымалы ... улы ... ... өсуімен сүйемелденеді. Атмосфераға стационарлық көздерден шығарындылар шамамен 3 миллион тоннаны құрады, су объектілеріне лақтырулар 2 ... ... ... ... 15 ірі ... ... ... заттардың құрамы жол берілетін шоғырланудан 5-тен 10 есеге дейін асып ... ... орта үшін де, ... ... үшін де қауіп төндіреді. Бұл қоршаған ортаға жоғары антропогендік қысымның сақталып отырғандығын білдіреді.
Республикада қоршаған ортаның жағдайы қанағаттанғысыз ... отыр әрi ... ... және ... ... ... денсаулығына керi әсер тигiзуде. Бұл факторларды өнеркәсiптiк және тұрмыстық қалдықтардың және ... ағын ... ... ... ... ... түсуде.
Қоршаған ортаның жай-күйін сауықтыру қазақстандық өнеркәсіпті технологиялық қайта жарақтандырумен тығыз байланыста болады. Бұл міндетті шешу үшін экологиялық таза ... мен ... және ... ... ... салуды енгізу жөніндегі шаралар қажет. Өз өлшемдері жағынан қолданыстағы аналогтардан едәуір басым түсетін серпінді технологиялар да маңызды рөл ... ... ... саясатты іске асыру экономиканы әртараптандыруға, жоғары технологиялық және шикізаттық емес салалардың, сондай-ақ экологиялық қауіпсіз ... ... ... ... ... ... да табиғи ресурстарды өндіру мен экспорттау арасындағы теңгерімді сақтауына;
ең үздік қол ... ... ... мерзімдері мен тетіктерін айқындай отырып, барлық ірі өндірістік және энергетикалық ... үшін ... ... ... ... ... ... тиімді экономикалық тетігін, оның ішінде неғұрлым таза ... ... ... ... ... ... ... дамытуға;
қазақстандық өнеркәсіптің экологиялық көрсеткіштерін () жақсартуға қаражат тарту үшін халықаралық келісімдердің негізгі ережелері мен тетіктерін пайдалануға негізделетін болмақ.
Қазақстан Республикасының Экологиялық ... ... ... Қазақстанда қабылданған қоршаған ортаны қорғау жүйесіне айтарлықтай өзгерістер енгізілетін болады. Әкімшілік-командалық ұстанымдардың, нормалаудың бұрынғы жүйесінің, айыппұл санкциялары басымдығының орнына тиімді ... ... ... құқық бұзушылықтардың алдын алу, жаңа технологияларды енгізуді ынталандару келуге тиіс.
Экологиялық кодекс ережелерін іске асыру үшін, оның ... ... ... ... ... ... ... әдістемелік құжаттар әзірленетін болады.
Қазақстанда экологиялық менеджмент жүйесін дамыту және енгізу жөнінде ... ... ... ... ... ... компанияларда біріктірілген экологиялық менеджментке, оның ішінде мұнайды барлау және өндіру жөнінде талдау жүргізілетін ... ... мен ... ... ... экологиялық менеджмент стандарттарымен неғұрлым кеңінен қамту, қоршаған орта сапасының стандарттарын халықаралық аналогтармен үйлестіру жөнінде шаралар қабылданатын болады.
Қазақстанның қатты тұрмыстық ... ... және ... ... сақтау және есепке алу жүйесін құрудың ұзақ мерзімді өңірлік бағдарламаларын ... ... ... ... ... аумақтарының атмосфералық ауасының сапасын басқарудың ақпараттық моделі әзірленеді және енгізіледі.
Қалалар мен өнеркәсіптік орталықтарда ауа сапасының нысаналы көрсеткіштерін белгілеу жөніндегі ... ... ... ... ресурстар мен энергия көздері саласындағы инновацияларды қолдау, осы салада қазақстандық технологиялардың пайда болуы үшін жағдайлар жасау ... ... ... ... органдар арасында ақпарат алмасуды қамтамасыз етуге тиіс Қоршаған орта ... ... ... ... ... ... және оны одан әрі дамытуды қамтамасыз ету қажет.
Өндіріс және тұтыну қалдықтарының мониторингін ... ... ... ... ... қоршаған ортаға әсерін бағалау талап етіледі.
Өнімнің өмірлік циклін экологиялық сертификаттау және төлемдерді жетілдіру ... ... және іске ... ... және дамушы елдердің жоспарлау тәжірибесін қорытындылай келіп американдық маркетинг маманы Мелвилл ... ... ... ... бірнеше қолайлы жақтарын бөледі. Соның ішінде жоспарлау:
* Басшылардың ... ... ... ... ... береді;
* Мемлекет және шаруашылық жүргізушші субъектілер қолданылатын ... ... ... ... және ... ... қадағалауға жол ашады;
* Алдағы мәселелердің және саяси ұстанымдардың нақты анықталуын талап етеді;
* Шұғыл өзгерістерге ... ... ... ... ... ... ... қарым-қатынаста екенін көрсетеді.
Алынған пунктерден ең маңыздысы ретінде бірінші, екінші және алтыншы пунктерді атап ... ... ... ... ... жоспарлауда осы үш пункт жетіспейді немесе өте аз қолданылады.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 18 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Нарықтағы экономикасы дамыған елдерді мемлекеттік реттеу12 бет
Шығыс Еуропа мен Оңтүстiк Шығыс Азия елдерiндегi нарықтық қатынастар дамыту және экономиканы мемлекеттiк реттеу15 бет
Дамыған елдердегі жергілікті өзін өзі басқаруды тәжірібиесі30 бет
Әлемдік экономикалық қатынастардың ғаламдану жолында түсуі және өзара байланысы7 бет
«Автомобильдердің рульдік басқару жүйесіндегі күшейткіштер»20 бет
Барабанынды бу генераторында су деңгейін реттеуді автоматтандыру жүйесі86 бет
Жылуэнергетикалық қондырғылардың атқарушы механизмдері мен реттеу құралдары13 бет
Табиғи газды сепарациялау процесі және газды сепаратордағы газдың қысымын реттеу жұмысы49 бет
"Қазақстандағы және дамыған мемлекеттердегі тұтыну себетін, күнкөріс минимумын, ең төменгі еңбекақыны талдау"4 бет
«Қоныс аударушы» дамыған капиталистік елдер5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь