Ислам шариғатындағы «Жала жабу» сөзі

КІРІСПЕ
1 ИСЛАМ ШАРИҒАТЫНДАҒЫ «ЖАЛА ЖАБУ» СӨЗІНЕ ЖАЛПЫ ТҮСІНІК ЖӘНЕ ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ
1.1 «Жала жабу» сөзінің тілдік және терминдік мағыналары
1.2 Жала жабуға қатысты Құран аяттары мен хадистер
1.3 Жала жабудың түрлері
2 ИСЛАМ ШАРИҒАТЫНДА «ЖАЛА ЖАБУҒА» ҚАТЫСТЫ ҮКІМДЕР
2.1 Жала жабылған адам мен жабушыға қойылатын шарттар
2.2 Жала жабушының жазадан кейінгі тәубесі және куәгер бола алу мәселесі
2.3 Ислам шариғатында зинақорлыққа қатысты жала жабудың үкімі
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Еліміз егемендік алып, ата-баба дініне қайта оралған тұста қандастарымызға қол үзіп қалған шариғат ілімдерін үйренуді, ана тілінде діни әдебиеттерді оқуды нәсіп еткен Құдіретті Жаратушымызға шексіз мадақтар болсын! Пайғамбарлардың абзалы әрі соңғысы Мұхаммедке Аллаһтың сансыз салауаты мен сәлемі болсын!
Жұмыстың жалпы сипаттамасы. Дипломдық жұмыс «Жала жабудың жа-засы» турасында баяндалмақ. Құрандағы аяттардың негізгі мағынасын, өнегелі ғибраттардың маңыздылығын адам баласы түсінуі үшін Алла тағала Өз Кітабын құлдарына түсіруден бұрын, оларға елшілері мен пайғамбарларын жіберді. Алла тағала барлық нәрсені жұп-жұбымен жаратқан. Соның ішінде, адамзат баласын да ер және әйел қылып жаратқан.
1 Халифа Алтай,«Құран Кәрім қазақша мағынасы» – Алматы,2000 ж.
2 Мұхаммед Жарир Әт-Тобари, «Жамиғуль баян тауилуль аятуль Қуран», 197-бет, Даруль-кутуб, 2013 ж.
3Кәмәлюддин ибнуль-Һуммәм«Шарху фәтхуль-қодир», 5-том, 89-бет, Дәруль-фикр, 2010 ж.
4Салих Абдус-самиъ Әл-Әбиль-Әзһәри,«Жәуәһируль-иклил», 2-том, 286-бет, Дәруль-кутуб, 2010 ж.
5Шәмсуддин Мухаммад ибн Әбиль-Аббас Әр-Рамили,«Ниһәятуль-мухтәдж»,7-том, 415-бет,Дәруль-кутубуль-аламия, 2010 ж.
6Мансур ибн Юнус Әл-Бәһтәуи, «Кәшфуль-қонәъ», 2-том, 104-бет,Дәруль-фикр, 2003 ж.
7Д.Ө.Ибрагим, «Адамзаттың асыл тәжі», 346-бет, Алматы, 2012 ж.
8 Мұхаммад Сәйд Тантауи, «Фиқһуль-муяссәр», 209-215-беттер,2005 ж.
9 Әбу Бәкір Ахмад Әл-Жассас, «Ахкамуль-Құран»,1997 ж.
10Әбу Бәкір Жабир Әл-Жазайри,«Айсарут-Тафасир»,3-том, 412-б, 2006 ж.
11Уәһбату Әз-Зуһайли, «Тәфсір Әл-Мунир»,Дәруль-фикр, 2011 ж.
12«Әл-Жамиғуль-ахкамуль-Құран», Әбу Абдулла Мухаммад ибн Ахмад ибн Әбу әл-Қуртуби, Муассәсәтур-рисәлә, 295-бет, 2006 ж.
        
        КІРІСПЕ
Еліміз егемендік алып, ата-баба дініне қайта оралған тұста ... қол үзіп ... ... ... үйренуді, ана тілінде діни әдебиеттерді оқуды нәсіп еткен Құдіретті Жаратушымызға шексіз ... ... ... ... әрі ... Мұхаммедке Аллаһтың сансыз салауаты мен сәлемі болсын!
Жұмыстың жалпы сипаттамасы. Дипломдық жұмыс турасында баяндалмақ. ... ... ... ... ... ... ... адам баласы түсінуі үшін Алла тағала Өз Кітабын құлдарына ... ... ... ... мен ... жіберді. Алла тағала барлық нәрсені жұп-жұбымен жаратқан. Соның ішінде, адамзат баласын да ер және әйел қылып жаратқан. Әрі оларға үйлесімділік ... ... да ... ... ... ... осы ... Кәрімдегі аяттардан алынатын ғибрат-тар мен пайдалар - дініміздегі ең ұлы үлгі-өнегелердің бірі болмақ.
Қасиетті Құранда қиссалар мен мысалдар, ... мен ... ... үкімдер яғни, құлшылық-ғибадатқа, дүние тіршілігіне байланысты үкімдер айтылады. Алла тағала оны ... үшін ... ... ... мәнді өмір сүруіміз үшін олардан бағыт-бағдар, пайдалар ... ... ... ... үлгі ала ... ... өзінің жандүниесінің тазарып, тәрбиеленгенін сезінеді. Жақсы қасиеттерді бойына сіңіре білген, әрі оған ... ... Алла ... ... ... уәде еткен және оған күпір етіп, қарсы амал жасағандарға ... ... ... аяттары мен олардың тәпсірінен адам баласы өнеге ала алатындығы жайлы Құран мен сүннетте ашық ... ... ... ... жала ... ... істерден сақ болған әрі, барша мұсылмандарды одан тыйған. Яғни, жала жабу ісі - өте ауыр ... ... ... жазу ... осы ... салдары мен нәтижесі хақында баяндалған аяттарға, Пайғамбарымыздың (с.ғ.с) хадистеріне, Құран аяттарын ... ... ... ... ... тақырыбының өзектілігі. Осы тақырыпта қозғалып отырған дипломдық жұмыстың ... ... ... ... ... ... зина мәселесі яғни, кісі зина жасау арқылы қоғамға тигізер зардаптары мен ақыретте тартатын азаптары толық қамтылған бұл мәселені ... ... ... және зина мен зина ... деп жала жабудың ара-жігін ажыратып беру болып табылады. Оның шариғаттағы ... оған ... ... оның ... ... ... ... толық баяндалады. Қазіргі таңда, мұсылман жастардың саны күннен-күнге көбеюде. Әрине, санымен ... ... ... жас ... ... ... нұр үстінен нұр болмақ. Адамның жақсылық-қа дамуы екі нәрсемен ғана жүзеге асады. Біріншісі − пайдалы ілім, ... − ізгі ... ... ... ... өзіне міндеттелген құлшылықтар жайында баяндалған аяттар мен өзін қауіп-қатерге итермелейтін күнәлі істерден хабар беретін аяттарды ... ... және ... ... ... ... ... осы дүние мен ақыретке қажет пайдалы азық алған болар еді.
Зерттеудің мақсаты. Діндегі ұғымын ... және ... оны іске ... ... ... осы ... мақсаты болмақ. Құран Кәрімдегі үкім аяттарының мән-мағынасын ислам дінін сонау ғасырдан бері ұстанып келе жатқан қазақ халқының ұрпақтарына әрмен ... ... әрі осы ... ... амал ... ... үйрету әрбір сауаты бар мұсылманның міндеті. Зерттеу барысында, Құран Кәрімдегі ислам заңдары ... ... ... ... ... болғандықтан, оның зерттеу қайнар-көздері ретінде араб тілінде жарық көрген Ас-самарқандидің, имам аз-Зухайлидің, имам ... ... ... ... ... хадистері жинақ-талған имам Бухаридің, имам Муслимнің кітаптары, жайында том-том мағлұматтар қалдырған ғалымдардың еңбектері, ислам әдептері ... ... ... туралы жазылған еңбектер де пай-даланылды.
Жұмыстың тәжірибелік маңызы. Құрандағы турасындағы аяттардың тәпсірі жайлы жазатын болашақ ... ... ... деп ... ... діні ... жүргізілетін ғы-лыми жұмыстарға да көмекші болады деп сенемін.
Зерттеу жұмысының ... ... ... жұмыстың басты ғылыми жаңалықтары ретінде мыналарды атауға болады:
, әрі ондағы фиқһтық ... мен ... ... Осы ... жазу ... ... тәсілдерді қол-дануға әрекет жасадым. Негізгі тақырыпқа коса оған қатысты қосымша мә-селелерді қозғауды да жөн көрдім. Үкім ... ... ... ... ... ... және ... де мағыналарына тоқталып, жан-жақты ашып, одан алынатын үкімдерді білдіруге және ондағы өнегелерді келтіруге тырыстым.
Жұмыс құрылымы. Дипломдық жұмыс кіріспеден, ... ... ... ... пайдаланған әдебиеттер тізімінен тұрады.
1 ИСЛАМ ШАРИҒАТЫНДАҒЫ СӨЗІНЕ ЖАЛПЫ ТҮСІНІК ЖӘНЕ ОНЫҢ ТҮРЛЕРІ
+ сөзінің тілдік және терминдік ... ... (قذف) сөзі араб ... ... ... келіп, , , , , секілді бірнеше мағынаны білдіреді.
* Лақтыру, тастау
[1, 20:87].
* Үрей салу
Құрандағы мына аят осы ... ... ... Ату, атқылау
[1, 37:8].
Бірақ, көп қолданыстағы мағынасы арлы, абыройлы ер адам немесе әйелге ... ... ... айтылады[2, 197-бет].
Терминдік мағынасы: Ғұламалар сөзіне әр түрлі анықтама берген.
Ханафи мазһабының ... ... бірі Ибн ... ... ... анықтама береді: [3, 89-бет].
Маликилік Әл-Әзһәри: ,- деп анықтама берген[4, ... ... ... ... ... ,- деген[5, 415-бет].
Бәһуәти ханбали мазһабының ғұламасы былай түсіндіреді: [6, 104-бет].
Жала жабу − ол ... ... ... шариғатында кез келген күнәнің өтемі (кәффараты) бар, тек өтірік айтудың кәффараты жоқ. Мысалы, ұрлық істеген адамның қолы ... зина ... ... ражм не ... (тасаттық не дүре соғу) етілуі сияқты. Күнә істеген адамға осындай кәффараты атқарылса, оның сол күнәларынан осы өмірде ... алу ... ... ... ... Рұқсат етілген жағдайлардан басқа жағдайларда шариғат барша мұсылмандарды өтірік айтудан, жала жабудан ... ... ... ... ... ... ... адам өмірінде жиі кездесе бермейді. Алла тағала:
[1, 22.30].
Өтіріктен сақтану барша мұсылман үшін міндет болады. Алла ... ... ... Оның ... ... ... Ол бір ... қайтарса, одан қайту − құтылу, жеңіс, соңы ... ... Ал, егер ... ... ... түбі ... не ... тап етеді. Алла тағала өзінің сүйген құлдарын мақ-тайды, әрі олардың қандай болатынын, қалай болу керек ... мына ... ... ... 24.63-72].
Ақиқатында, шынайы мұсылмандар өздерін күнәлі істерден аулақ ұстайды. Әрі, оның аузынан шығатын әрбір сөзді Алла тағаланың періштелері іліп ... ...
[1, ... ... ... ... кім не ... болса соның не сыйын, не жазасын алады. Егер, Алла біреуді жазаласа, оның осы өмірді дұрыс ... ... Ал, ... ... ... ол осы ... дұрыс өткізгендігінен. Алла тағала құл-дарына залым емес. Сондай-ақ, қиямет күні барлық ақиқаттар ашылып, әшкере болғанда ... ... ... ... ... ... ...
жайды тізіп айтып беретінін біледі. Құран Кәрімде:
[1, 36.63-65].
Өтірік ... жала ... ... өте ... ... адам құқығы ислам дінінде егжей-тегжейлі қарастырылады. Себебі, әрбір адам дұрыс өмір сүруге, ... ... ... ... шариғат шеңберінде көңіл көтеруге ақысы бар, тіпті, Алла тағала құлына таңдау еркін берген, оның иман етуі, не етпеуі де ... ... өзі ... ... ... қол сұғуға, не қиянат етуге ақысы жоқ екендігін білдіреді. Ал, бір адамға жала жабу - оның ... күл ... ... тең. ... , ... ... жала жабу ауыр ... болып есепте-леді. Алла тағала жала жабушылардың жазаларын Құран Кәрімде былай кел-тірген:
[1, 9.77].
Жазаның бірінші түрі − ... ... ... ... ... Алла ... ... екіжүзді болуын қаламайды, алайда, адамдар өздері өздеріне сұрап алады. Ал, екіжүзділіктің жазасы ең ауыр жаза. ... ... ... ең ... ... Ислам шариғатында екіжүзділікті екіге бөліп қарастырады:
Амалдағы екіжүзділі: Абдулла бин Амр (р.а.) жеткізген хадисте: . Мұнафық - ішкі ... ... ... ... ... ... иманда, іс-әрекетте және мінез-құлықта кездеседі. Иманға бойлаған екіжүзділік күпірлікке алып ... ... ... төрт ... адамның екіжүзілігін аңғаруға болады. Шын мәнінде, бұл аталған төрт белгі жүрегінде кәміл иманы бар адамда ешуақытта ... - ... ... ... және немқұрайлық таныту. Аманат адамға табысталған мал-мүлік, ар-намыс және Алла тағала парыз еткен ... ... ... Сол себепті, Алла тағала Құранда:
,- деп Кітабына және ... ... ... ... ... деп ескерткен.
Жалған сөйлеу - екіжүзділіктің негізі. Мұсылман кейде жалқау, ... ... ... ... ... қандай жағдай болса да, мұсылманның тілінен өтірік сөз шықпайды. Уәдені бұзу өтірік айтудың бір қыры. Құранда: ,- деп ... аят ... ... ... ... бұзу ... тудырады. Адамның күнделікті өмірі мен жұмы-сына орасан кедергі келтіреді. Ақыр ... оны ... ... ... етеді. Ол басқалардың оған деген сенімі. Орындау ниетімен сөз беру ... ... ... тұру мұстахаб. Сөзінде тұрмау тәнзиһән мәкрух болады. Өзіне сөз берілген адам, ,- деп ... ... жоқ. ... ... ... делінген: .
Орындамайтын болса да, өтірік айтумен сөз беру күнә болады. Бұлай сөз беріп және сөзінде тұрмау да, күнә ... ... ... сөз ... ... ... берген сөзінде тұрса, өтірікшілік күнәсы кешіріледі. Хадис шәрифте: ,- делінген. Сөзінде тұруға шамасы келмесе, имандық тұрғыдағы мұнафықтық белгісі болмайды. ... ... сөз ... құпия аманат берілген адамның бұларға қиянат етуі мұнафықтық болады. Қорыта айтқанда, уәдеде тұруға тырысу керек. Құран Кәрімде былай келтірген:
[1, 9.7]. ... ... ... ... . ... тұру − ... ең жақсы қасиеттері-нің бірі. Бұл жөнінде көптеген даналық сөздер, мақал-мәтелдер келген: , , , , және тағы да ... ... ... ... берік мұсыл-мандар мақталған. Сүйікті пайғамбарымыз (с.ғ.с) хадис ... ... ... . ... ... бір кісі қарыз алған болады. Екеуі бір жерде кездесуге уәделеседі. Пайғамбар уәделескен жерге ба-рып күтеді, бірақ әлгі адам ... ... ... күні ... ғана ... түсіп келеді. Мұнда пайғам-барымыздың (с.ғ.с) сөзге беріктігі, ... ... ... ... ... ... адам кісі ақысын мойындамай, арсыз-дықпен оның ар-намысы мен мал-мүлкіне қол ... ... оны жеңу үшін кез ... ... ... Тіпті, шариғат шеңберінен шығып болса да. Бұл төрт ... ... ... ... ... ... мүмкін. Ондай болған жағ-дайда, оған кәпір, нағыз мұнафық деуге ... Ол ... ... бар адам ... ... Бұл имам ... аталмыш хадиске берген түсіндірмесінен алынды[12, 189-бет].
Мұнафықтарға қатысты мына хадисте, Әбу Һурайра (р.а.) риуаят етеді: ,- деп айтылған. Бұл үш ... ... ... арам ... ... ... ... екіжүзділік белгісі осы үш белгімен шектелмейді. Екіжүзділік ... көп. ... бұл ... ... ниеті, амалы және сөзінің бұзылғандығын көрсететін негізгі белгілері. Бұл айтылған екіжүз-ділік белгілері негізінде жаман қасиеттер, ... адам осы ... үшін ... ... ... ... жүруі керек. Себебі, ол Алла тағаланың құлы ... ... күнә ... ... құбылыс.
Сенімдегі яғни ақида тұрғысындағы екі жүзділік.
[1, 2.8-10].
Бұл екіжүзділіктің бұл түрі аса қатерлі. Себебі, бұндай адамдар Алла тағалаға еш ... тек қана ... ... ... Бұл ... тек ... алдау-да. Әр адам өзінің жүрегін өзі реттейді. Бір іске сенгісі келсе сенеді, сенгісі келмесе сенбейді, күнәні істегісі келсе істейді, не ... ... ... ... бол ... емес, олар өздері соны қалады. Солай ету оларға қызық болды. Бұндай адамдарға Алла ... ... ... ... ... ... ... және берілмеген тұстар: Өтірік айту - ... ең ... ... ең ... ... ... ... бүкіл жамандықтардың басы. Хадис шәрифтерде былай делінеді: .
Саудада жүретіндердің көбі ... ... ... көп ант ішіп ... ... және ... ... сауда-саттық жасайды. Халықты алдайтындар жәһаннамдық деп те ... ... ... ... ... айтқан адамның аузы бір тараптан құлағына дейін темір ілмекпен жыртылатыны, ілмек екінші тарапқа өткенде, алдыңғы жыртылған ... ... ... кейін қайта жыртылатыны, осылай қияметке дейін азап көретінін білдірген. Бір кісі Алла елшісіне (с.ғ.с) келіп: - Мына үш ... ... ... алмадым. Бұлар: зина, өтірік айту және арақ,- дейді. Пайғамбар (с.ғ.с) оған: − Мен үшін ... ... ... - деп ... Әлгі кісі мақұл деп шығып кетеді. Бірде, күнә істейтін кезінде ,- деп ... ... ... екі ... да бас ... Дін ... ... . ,- деген Хасан Басри. Сахабалар үшін ең жаман, ең ауыр күнә өтірік болатын. Өйткені, олар өтірікпен иманның бір ... ... ... ... еді. Ал ... ... өтірік айту, ол басқа. Мүшріктер хазреті Аммарға, әке-шешесін (хазреті Ясир, хазреті Сумәййа) жә-бірлеп ыстық ... ... ... үстеріне ет пісердей ыстық тастарды тізіп қоятын. ... ,- деп ... ... ... одан ... ... Бір ретінде Расулуллаһ (с.ғ.с) ,- деп бұйырды. Ясирдің тартқан азаптары тілдерде дастан болып айтылды. Олардың ... ... ... ... Бір күні ... Умәййаны екі түйеге байлап екі жағынан тартып жәбірлеп жатқанда, Әбу Жәһлдің қамшысына шыдай алмай шәһид болды. ... ... де ... ... ... ... шәһид болған осылар еді. Хазреті Аммар кәпірлердің қинағандарынан айт дегендерін тілімен айтты. ... ... Ясир ... ... деп ... ... ... былай дейді:
,- деген Ибн Мажәһ. . Аммар ибн Ясир екі жағдайға тап ... ... ... ең ... ... ... хазреті Аммардың айтқаныны сеніп, оны босатады. Расулуллаһ (с.ғ.с) мүбәрәк қолдарымен оның көз жастарын сүртіп жұбатты. Бұл оқиғаға байланысты сүресінде ... ...
[1, ... ... хазреті Аммарға ,- деп бұйырды. Шариғатта атты ... ... мына ... ... ... сөздермен, мәселен: делінсе, бұдан оның қонақжайлы кісі екендігі аңғарылады. Пайғамбарымыз (с.ғ.с) бір күні кәрі ... ,- ... әйел ... ... ,- деп ... ... жәннаттағы бүкіл әйелдердің жас болатынын білдірді. Адам өтірік айтуға мәжбүр болған кезде астарлы, ... ... ... қолдануының зияны жоқ. Мәселен, бір кісіні бір жаққа ертіп кету үшін үйіне іздеп келсе, ол кісі де ... ... ... үшін барғысы келмесе, баласына , деп бұйыруының зияны жоқ. Бірақ, себепсіз бұлай істеу дұрыс ... ... ,- деп ... ... ол ... бермеген болса да ,- деп айту дұрыс болмайды. Өйткені, бұлай деп ... ... ол ... ... ... ... ... жатқан нәрсені өз барынан (затынан) асырып мақтамау керек! ... әрі ... ... ... әрі ... ... бо-лады. Тіпті, дұрыс болған, сатып алушының білетін нәрсесін де айтпау керек. Бұл пайдасыз сөз болып саналады.
Ант ішіп өтірік сөйлеу үлкен ... ... ... ... ... ... ... да. Ант етіп сатуға келер болсақ, өтірік нәрсеге ант ішу харам болып табылады. Яғни, үлкен күнә. Дұрыс нәрсе үшін де ант ... ... ... нәрсе үшін Алла тағаланың есімін атау құрметсіздік болады. Хадис шәрифтерде былай делінеді:
,- делінген.
Имам Ғазали: - деген. Өтірік нәрсе үшін ант ету − деп ... ... ... ... ант ... сөз. ... (с.ғ.с) , деген не деп сұралғанда, ол (с.ғ.с): ,- деп білдірген.
Өтірік ант ... ... ... ... ... ... Хадис шәриф-терде былай делінеді: .
Өтірік нәрседе ант ішіп өзгенің мүлкін алған адам кейін өкінсе, ... ... ... иесі өлген болса, мұрагерлеріне беруі керек. Мұрагерлері де жоқ болса кедейлерге беруі ... ... ... адамдардан кешірім сұрауы, разылықтарын алуы керек, әрі оларға дұға етуі керек.
Өтірік айту рұқсат ... ... ... ... ... етілетін, күнә болмайтын жағдайлардың кейбіреулері мыналар:
- Соғыста: Хазреті Әли (р.а) ... ... бірі ... ... шыға келіп: ?- дейді. Хазреті Әли саусағымен әлгі адамның арт жағына нұсқап ,- дейді. Дұшпан артымдағы кім екен деп ... ... ... Әли қылышын алып, дұшпанды залалсыз халге келтіреді. Дұшпан отырған адамға тап беріп, жасаған өз қулығын есепке алмастан ,- ... ... Әли ,- ... де, мына сөзді келтіреді: ,- деген.
Екі мұсылманды татуластыру үшін:
Үш күннен артық ... күнә ... ... ... екі ... ... үшін ... айту жайыз болады. Хадис шәрифтерде: .
. Екі мұсылманды татуластыру үшін, бір-біріне жақсы сөз тасу өтірік болып ... ... ... бір күні ... Мұны ... ... Омар (р.а) себебін сұрағанында пайғамбарымыз (с.ғ.с) былай дейді: [1, 24.1-19].
Әбу Һурайрадан жеткен ... Алла ... ... ,- деп, айтқан.
Хазіреті Айша анамызға зина жаласы жабылған оқиға
Бұл оқиға Алла тағаланың сүйікті елшісінің (с.ғ.с.) жұбайы Айша ... ... жала еді. Айша ... (р.а) аса ... ... ... тақуа жандардан болған. Оған (р.а) барша мұсылмандар қарыздар. Себебі, Айша ... ... ... ... байланысты түскен аяттар кейінгі мұсылмандардың мәселелерінің шешімдеріне табылған жауап ... Осы ... ... ... ... ... болған мәселесін толық баяндайды.
Айша анамыздың (р.а) әкес жәннәтпен сүйіншіленген ұлы сахаба Әбу Бәкір еді. Пайғамбар (с.ғ.с.):
,- деген.
Осман ибн Амр (р.а) Айша ... ... Әбу ... (р.а) ... былай деген: ,- деген. Ал, анасы Умму Румман өз заманында пайғамбар (с.ғ.с) жәннәтпен сүіншілеген, аса ... ... ... Айша ... ... үлкен, жүзі аққұба, қарапайым қыз болған. Сондай-ақ әлемге рахым етіп жіберілген, ... ... ... ... ... Мұхаммедтің (с.ғ.с) жары болған. Бірде, пайғамбарымыздан (с.ғ.с) Амр Ибн Ас атты сахабасы ?,- деп сұрағанда, ол: ,- деп ... ... - деп ... ,- ... Айша ... ... ... пайғамбарлық міндеті жүктелгеннен кейінгі төртінші жылында Мекке қаласында мұсылман отбасында дүниеге келген. Алла тағаланың тақуа құлдарының тәрбиесінде өскен. Алла елшісі ... Айша ... бала ... ... Досы Әбу ... (р.а) ... жиі баратын болған. Кей кездері Алла елшісі (с.ғ.с) Айша анамызбен жүгіріп ... ... Айша ... Алла елшісіне (с.ғ.с) жеті жасында атастырылып, тоғыз жасында некесі қиылған. Ол пайғамбардың (с.ғ.с) көптеген хадистерін жет-кізушілердің бірі болды. ... ... ... қызы ... (р.а): ,- деп ... ... анамыз: ,- дейді. Сонда, пайғамбарымыз (с.ғ.с) Айша анамызды ... ... ... ... оның ... кездерін немесе қызғанған кездерін де білетін болған. Бұл турасында мына хадисте: , -деп жымиған. Айша (р.а): ,- деп ... ... ... ... ... ... өссе, енді қалған өмірін Алла елшісініне (с.ғ.с) сүйікті жар, әрі ықыласты шәкірт болып өседі. Айша анамыз ислам дініндегі көптеген қағидаларды ... ... Алла ... ... ... ... ... де, сахабалар келіп одан (р.а) кейбір мәселелерді сұрай-тын болған. Себебі, Алла елшісін (с.ғ.с) Хадиша анамыздан кейін жақсырақ ... Айша ... еді. ... Алла ... ... ... ... де, оның отбасылық өмірінен толық хабардар емес еді. Пайғамбарымыздың (с.ғ.с) үй ішіне, отбасы мәселелеріне, ... жеке ... ... ... ... Айша ... риуаят етілген. Бірде, Алла елшісінің (с.ғ.с) үйіне екі қызын ерткен бір әйел адам ... де ... ... ... Айша ... ... бір тал кепкен құрма ғана тауып, әлгі әйелге береді. Ол бұны көріп: ,- деп ... Айша ... ... ... мына ... оқып береді:
, мұнда қаншама шаңның тозандары бар емес пе?- деп әлгі ... ... ... ... ... (р.а) бен Аллаһ елшісі (с.ғ.с) жомарт жандар, ақырет жұртына шынайы иман еткен жандардың үлгісі болған. Айша анамыз барша әлем ... ... өте жас ... да, тар ... ... ... да, үлгі болған әйел. Бақытты өмір сүру үшін байлық керек деушілерге міне, бір мысал. Пайғамбарға (с.ғ.с) Алла тағала ... ... ол ... ... ... кепшіктерге, жетім-жесірлерге таратып беретін болған. Бұндай құбылыстар Алла елшісінің (с.ғ.с) тәрбиесін көрген көптеген ... ... де ... ... ... (с.ғ.с) Мәдина қаласына көшіп келгеннен кейін Айша ... ... ... ... ... ... ... жапсырылған кішкене бір бөлме болған. Керегесі балшықпен қаланып, жерінде мал терісінен төсеніш болса, есігінде жүннен тоқылған ... ... ... үйде жас Айша ... ... ... ... міндеттерін өте жақсы атқарған. Айша анамыз түнгі ғибадаттарға, әсіресе, тәһажүт намазына өте ... ... Алла ... ... оған: ,- дейтін. Сахабалар, олардың әйелдері бір істің шешімін таба ... Алла ... ... ... Оларға қайтарған жауаптарын Айша анамыз тындап алатын болған. Айша анамызға кейбір табиғиндер: ,- деп сұрағанда, ол: ,- ... Айша ... Алла ... ... ... ... ... Алла елшісі (с.ғ.с) өзі мен дүние сән-салтанатының арасына таңдау ... ... ... Айша ... бастап: ,- деді де, мына аятты оқиды:
[1, 37.28-29].
Бұл аяттарды естіген Айша анамыз бірден Алла ... ... ,- деп ... ... Айша анамыздың басқа әйелдерінен ерекшеліктері: Алла елшісі (с.ғ.с): ,- ... ... Алла ... (с.ғ.с) барлық әйелдеріне әділ болған, ешқайсысының хақысын жемеген. Тағы бірде, Алла елшісінің (с.ғ.с) әйелдері жиналып қалған кезде Айша анамыз: ,- деп ... Ол ... ,- деп ... ... Алла елшісі (с.ғ.с) сол күні барлық әйелдерін аралап, екі ... ... ,- деп уәде ... ... ... ... ,- деп ойлаған болатын.
Хазіреті Айша Алла елшісінің (с.ғ.с) қыздай алған ... ... оның ... ... ... еді: ,- делінсе, сүресінің 60-аятында:
,- делінген.
Пайғамбарымыз (с.ғ.с.): ,- деген. Кейбіреулер өзі білмейтін нәрседе пәтуа беруді ... ... ... тура ... саламын деп Алла және оның елшісінің сөздеріне ижтиһад жасайды. Білімсіз ижтиһад болмайды. Бұл үлкен күнә. Ижтиһад жасайтын ... ғана ... беру ... ... ... ... ,- деген.
Ғұлама ибн Қайим: ,- дейді.
Жалған сөйлеу - рухани қылмыс. Ислам дінінде ... ... бар. ... діні рухани қылмысты өте қауіпті деп санайды. Өйткені, рухани қылмыс үлкен күнәларға жол ашады. Сондықтан да, кез ... ... ... қоғамға қауіп-қатер төндіреді. Бірақ, қазіргі қылмысқа қатысты заңдарда рухани ... ... ... жаза жоқ. ... өтірік сөйлеу - рухани қылмыс. Оған қылмыстық һәм азаматтық кодексте жаза қарастырылмаған.
Ал, ислам дінінде балиғат ... ... ... ... ... ... ... жазасыз қалмайды. Әрбір күнә амал дәптерге жазылады. Сосын, қиямет күні міндетті түрде ... ... ... ... ... діні өтірікті әдетке айналдырған адамды Алланың дұшпаны санайды. Қияметте ең ауыр азаппен ... ... ... сөз бен ... ... жүрегіне дақ түсіреді. Өтірік айтушы адамдардың сенімінен айырылады. Адамдар оның сөзіне, ісіне сенбейтін болады. Оны орталарына тартқысы ... ... ... ,- ... алғанда, иманды қоғамда, ақиреттен үміті бар адамдар арасында өтірікке орын жоқ. ... ... ... ... ... ... өтірік айту әдетке айналды. Мұндай да, өтірік айтпасаң жұмысың ... ... ... ... адам ... ... ... қоғамда өмір сүрген халық азғындап, түбі құрып тынады.
Кешегі ... ... ... болған еді. Сол себепті, өтірік көп айтылды. Адамдардың еті өтірікке әбден ... ... ... әдет ... Өйткені, имансыз пенделер бір-бірін кез келген сәтте алдап кете беретін.
Лиуат зинасымен жала жабу. Бұл үлкен ... деп ... ... бізден алдын өмір сүрген, Құранда олар жайында хабар берген қауымымен ... ... ... Сол ... дейін бұл күнәні ешкім істемеген болатын. Өйткені, басқа атпен танымал болар ма ... ... ... ... ... ... деп аталады. Бұл аталмыш күнә Алладан келген барлық діндерде ... ... ... Өз ... ... ... да үлкен күнә болады. Алла тағала лиуаттың хабис (жаман) әрекет ... ... Олар Алла ... ... ... жұбайлардан бас тартып, табиғат заңдылықтарын бұзулары Алла тағалаға қарсы шығулары болмақ. Алла тағала Лұт қауымын ... деп ... ... ... ... ... ... еді.
[1, 21.74].
Хадис шәрифтерде былай делінген:
. Өз әйелімен лиуат жасаған адам ... ... ... ... ... ... ... ғалымдары: ,- деп ескерткен.
Еркектің еркек үшін және әйелдің әйел үшін әурет жері - тізе мен ... ... Бір ... ... бір ... ... пен тізе арасына қарауына болмайды. Ал, мұсылман емес әйелдерге мұсылман әйелдер шашынан басқа әурет жерлерін көрсетпегені ... ... Алла ... ... ... істеуден қайтарған. Олар күйеулеріне мұсылман әйелдерді сипаттап беруі мүмкін деген. Қажетсіз қарай-тын болса, харам істеген болады. Әйелдің бөтен еркек үшін ... жері - қолы мен ... ... ... денесі. Өзгенің әурет жеріне қажеттілік болмаса да құмарлықсыз ... да ... ... ... ... ... ... делінген: . .
Дінімізде үлкен күнәлардың саны өте көп. Бұлардың жетпіске жуығы исламдағы мінез-құлық тұрғысында ... ... ... да ... да ... Біршамасы мыналар: Адам өлтіру, зина, лиуат, тыйым салынған ішімдікті ішу, ұрлық, қарақшылық, жалған куәгерлік, пайыз, ата-анаға қарсы шығу, намазды қазаға ... ... ... ... жетімнің мүлкін жеу, намысты әйелге жала жабу, кіші күнәларды үздіксіз жасау тағы басқалары.
Бұндай күнәлардан аулақ ... ... ... күнә ... ... бір ... ... итермелейді. Күнә істеген адам кәпір болмайды. Бірақ, әр күнә адамды күпірге жетелейді. Бір күнәға салынған адамның өзге де ... ... өте қиын ... Бұл ... күнә ... көрмейтін болып қалады. Күнә істегені үшін айыпты әркімге жүктеуге тырысады. Істеген күнәларын жабуға тырысады. Алайда, күнәға үйреніп қалудан күнә харам ... ... ... ... ... ... ішкіліктен құтылатындығы рас. Есірткі қолданатындардың жағдайы да ... ... ... біріне бас ұрған адам оңайшылықпен құтыла алмайды. Бәрі ,- деген оймен басталады, сөйтіп, үлкен пәлекетке жол ашады. Жаман әдеттерге қолының ұшын ... адам ... ... ала ... ... ... зина мен ... үйрену де осындай қауіпті. Темекіге, тіпті шайға да үйреніп қалған адам оңайлықпен бұдан арыла ... Әр ... ... ... жаны ... өз нәпісі. Әркімнің тәрбиеленбеген нәпсісі (нәфси әммараһ) иесін осындай жеркенішті істерді керсінше сүйіп істеуге, сол жолда ... аяқ асты ... ... ... ... да ... Бұндай нәпсіні кейде деп те жатады. Кәпір болған нәпсі әрдайым күнә ... ... етіп ... Нәпсіне ие болған адам өзін күнәдан қайтара алады. Өз разылығымен үш рет лиуат жасаған адамның үйреніп қалып, мұны істеп ... ... ... ... Ал, ... ... ... адам: ,- десе, нәпісіне, шайтанға ерген болады. Қайсыбір себеппен болса да, бұл істі жасаған адам лағнеттелген. ... ... етуі ... Алла тағала тәубе етушілердің тәубесін қабыл етеді. Бұл жайында:
[1, 110.3].
Жаман әдеттерге, күнәларға салыну істерінде ... ... ... бар. ... ... ... адамдармен бірге болу керек, барлық зиянкестерден қашуға тырысу ... ... бес ... ... ... ... керек. Әрі, Алла тағаланың алдында үрей мен ... ... ... ... ... ... ... батқан Еуропалықтар түрлі ауруларға шалдығуда. Мәлім болғанындай, бұл аурулар Еуропадан келген.
Имам ... ... ... ... ... ,- деген.
Лиуат жасағандардың, жұқпалы ауруының негізгі вирусы доңыздарда да бар ... ... ... ... ... құтылудың емі қандай деп жар салып жүргендер де аз емес.
Лиуат күнәсінан айығу жолдары:
Емі болмаған дерт, ауру жоқ. ... ... ... бар ... әлемді жоқтан бар қылған Алла тағала тарапынан әлемдерге мейірім ретінде ... ... ... ... ... , . .
Ішкілік, зина, ұрлық, гомосексуалдық секілді әр түрлі күнәлардың жалғыз емі бар. Бұл ем ... ... ... ... ... ... тәуелді болған үлкен күнәлардан міндетті түрде құтылады. Құран Кәрімде былай делінген:
[1, 20.45].
Хадис шәрифте: ,- деген. Зікірдің, яғни Алла ... еске ... ... ... тұрады. Қасиетті Құран аяттарында:
[1, 29.45].
[1, 3.191].
Батыс мемлекеттерінде жыныстық еркіндік бар. Ешқандай ... да жоқ. ... ... ... ... заңды түрде рұқсат берілуде. Бұған қарамастан, Еуропа, әсіресе, Англия бейстандарттық қатынастарға толы ел. ... ... ... қатынастар жайында уайымдау емес, ислам дініне деген дұшпандықтарының себебімен осындай пікірлерді жария-лауда. Батыстың мына елдерінде бұл күнәларға жол ... ... ... ... ... ... Швеция, Португалия, Аргентина, Дания, Бразилия, Франция, Ұлы Британия, Жаңа Зеландия т.б.
Шариғаттағы ... ... ... ... ... болса, осы арқылы басқа арлы мұсылманға жала жабу да сондай харам.
Әһлі сүннет уәл-жамағаттағы төрт мәзһаб ғұламалары лиуатқа (еркек пен еркектің ... не әйел мен ... ... ... деген үкім берген.
Имам Мәлік, имам Шафиғи, имам Ахмад ... фиқһ ... ,- деп ... ... Сондықтан, оның жазасы да зинаға берілетін жаза секілді болуы керек. Тек, имам ... күнә ... ... ... емес байланыстың жазасы зинаның жазасындай болады десе, имам Мәлік пен имам Ахмад ол үшін өлтірілуі ... ... Әбу ... бір ... ... ... жыныстық қатынастары нәтижесінде дүниеге некесіз бала келмейтінін ескере отырып, мұндай ... ... ... әрі әкімшілік жазаға лайық деген көзқараста болған. Дегенмен, ханафи мәзһабының басқа да ғалымдары саяси немесе әлеуметтік ... ... ... ... өлім ... кесу керек деген көзқараста болған.
Әйел мен әйел ... жала ... мен әйел ... ... таңда атымен танымал. Бұл дегеніміз - әйел адам басқа әйелге ер адам жасайтын жыныстық ... ... ... ... ... бұл іске де ... ... Сондықтан, ауыр күнә қатарына жатады. Еркек пен еркек немесе әйел мен әйел жыныстық қатынасқа баруы Лұт пайғамбардың қауымы жасаған сұрқия ... Алла ... ...

Пән: Дін
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 71 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 1 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
HTML синтаксисі14 бет
HTML-тілінің көмегімен Web-бетті қалыптастыру12 бет
World Wide Web8 бет
Бала тәрбиесіндегі халықтық ұстанымдар( бесік )4 бет
Банктің несиелік саясаты туралы31 бет
Газ реттеуші пункттер32 бет
Дебиторлармен және кредиторлармен операциялардың бухгалтерлік есебін ұйымдастыру35 бет
Жаңажол мұнай газ кешенінің секциясындағы мұнайды термохимиялық сусыздандыру процесінің автоматтандырылуын жобалау16 бет
Интернет, web-бет және оны қалыптастыратын HTML9 бет
Колонтитул4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь