Қолма -қол және жедел валюталық операциялар. Валюталық операциялардың есептелуі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3


Ι.ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1.1Валюталық операциялардың қызметі. Валюталық реттеу ... ... ... ... ... ... ... 3

1.2Валюталық операциялардың жіктелуі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6

1.3 Валюта нарығы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 9


ΙΙ.ҚОЛМА .ҚОЛ ЖӘНЕ ЖЕДЕЛ ВАЛЮТАЛЫҚ ОПРЕАЦИЯЛАР ... ... ... ... ... ...13

2.1Қолма . қол валюталық операциялар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13

2.2 Жедел валюталық операциялар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...16

2.3 Опционды мүліктену ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19


ΙΙΙ.ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕПТЕЛУІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..22

3.1 Валюталық шоттар ашу тәртібі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .22

3.2 Опцион бойынша шот ашу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27

3.3БанкЦентрКредиттің ұлттық және шетел валютасы бойынша несиелері..29


ΙV.ҚАЗІРГІ ТАҢДАҒЫ ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...29


ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32


ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...


ҚОСЫМША 1 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..
ҚР нарықтық қатынастарының дамуы сыртқы экномикалық дамудың қажеттігін және маңыздылығын анықтыды. Оның ішіне қаржы – валюталық қамтамасыздандыру, Валюталық несиені алу, Валютаны сатып алу, оның бағалы қағаздарға салынуы, Валюталық тәуекелдерден сақтандыру және т.б. қажеттігі мен маңыздылығын жатқызуға болады.
Сыртқы экономикалық қызмет жуйесінде кәсіпорындар нарықтық шаруашылық әдістерімен байланымады. Атап айтсақ әлемдік валютаоық нарық құралдарымен: шетел валютасы, валюталық курс, маржа, трансферт, есептік ставка, факторинг, форвард, курстық тәуекелдер және т.б. ҚР территориясында қызмет ететін қазіргі таңдағы валюталық механизм нарықтық экономика принциптеріне негізделген.
Нарықтық экономика сыртқы экономикалық кәсіпорындардың қызметін орындайтын үлкен мүмкіндіктер туғызды. Бұл клиентке валюталық қызмет көрсететін коммерциялық банктер санының көбеюіне әкелді. 1998 жылы 1 желтоқсанда Қазақстан Республикасында 77 екінші деңгейлі банктер тіркелген, оның 41 сыртқы және ішкі валюталық нарықтарда операциялар жүргізуге лицензиясы бар банктер. ҚР Ұлттық Банкінің шетел валютасымен операция жүргізуге лицензиясы бар коммерциялық банктердің пайда болуы валюталық нарықта валюталық бақталастарды құрды және валюталық механизмнің қызмет ету аясын кеңейтті. Айтып кету керек 1992 жылы Қазақстан өзінің жеке ШЕТЕЛ ВАЛЮТАСЫ АУКЦИОНЫН ашты. Ол 1996 жылы  AFINEX болды. Коммерциялық банктердің сыртқы экономикалық қызметі тауар және қызметтердің экспорт\ импорт бойынша шетел валютасынмен және ҚР территориясында, шетелдерде шетел валютасының іске асырылуымен байланысты болды.
1 «Қазақстан Республикасының банкі және банкілік қызметтері туралы» Заңы
2.Қазақстан Республикасының Заңы «Валюталық реттеу және валюталық бақылау
туралы», Заң –№7-2005
3.Найманбаева С. «Валюталық құқықтың жүйесі», Заң және заман, №9-2005
4.Мақыш С.Б. «Валюталық операциялар және валюталық мәмілелер», Хабаршы– № 1-2004,19 б.
5.Сейітқасымов Ғ.С. «Ақша. Несие. Банктер», Алматы -2001
6.Журнал «БАНКИ КАЗАХСТАНА» -№ 3-2004 (11-15б.)
7.МиржакыповаС.Т. «Банковский учет в Республике Казахстан»
8.Егеменді Қазақстан, 1 қараша 2003 жыл
9. БанкЦентрКредит «Банк операцияларының жолсерігі»
        
        Республикалық  Мемлекеттік  Қазыналық  Мекеме
ЖОСПАР
КІРІСПЕ..................................................................................................................3
Ι.ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР...........................................................................3
1.1Валюталық операциялардың қызметі. Валюталық реттеу............................3
1.2Валюталық операциялардың жіктелуі.............................................................6
1.3 Валюта ... -ҚОЛ ЖӘНЕ ... ... ... - қол валюталық операциялар............................................................13
2.2 Жедел валюталық операциялар...................................................................16
2.3 Опционды мүліктену.......................................................................................19
ΙΙΙ.ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕПТЕЛУІ..........................................22
3.1 Валюталық шоттар ашу тәртібі.....................................................................22
3.2 Опцион бойынша шот ... ... және ... ... ... несиелері..29
ΙV.ҚАЗІРГІ ТАҢДАҒЫ ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР.......................................29
ҚОРЫТЫНДЫ.......................................................................................................32
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР.....................................................................
ҚОСЫМША 1.........................................................................................................
Кіріспе
ҚР нарықтық қатынастарының дамуы сыртқы экномикалық дамудың қажеттігін және маңыздылығын анықтыды. Оның ішіне қаржы - ... ... ... ... алу, ... сатып алу, оның бағалы қағаздарға салынуы, Валюталық ... ... және т.б. ... мен ... жатқызуға болады.
Сыртқы экономикалық қызмет жуйесінде кәсіпорындар нарықтық шаруашылық ... ... Атап ... әлемдік валютаоық нарық құралдарымен: шетел валютасы, валюталық курс, маржа, трансферт, есептік ставка, факторинг, форвард, курстық ... және т.б. ҚР ... ... ... ... ... ... механизм нарықтық экономика принциптеріне негізделген.
Нарықтық экономика сыртқы экономикалық кәсіпорындардың қызметін ... ... ... ... Бұл ... валюталық қызмет көрсететін коммерциялық банктер санының көбеюіне әкелді. 1998 жылы 1 ... ... ... 77 ... ... ... тіркелген, оның 41 сыртқы және ішкі валюталық нарықтарда операциялар жүргізуге лицензиясы бар банктер. ҚР ... ... ... валютасымен операция жүргізуге лицензиясы бар коммерциялық банктердің пайда ... ... ... ... ... ... және валюталық механизмнің қызмет ету аясын кеңейтті. Айтып кету керек 1992 жылы Қазақстан ... жеке ... ... ... ... Ол 1996 жылы  AFINEX ... Коммерциялық банктердің сыртқы экономикалық қызметі тауар және ... ... ... ... ... валютасынмен және ҚР территориясында, шетелдерде шетел валютасының іске асырылуымен байланысты болды.
І БӨЛІМ. ВАЛЮТАЛЫҚ ...
1.1 ... ... ... Валюталық реттеу.
Қазақстан Республикасының заңына (24.12.1996 ж.) сәйкес, .
Осы заңда ... ... ... меншік құқығының және өзге де құқықтырдың валюталық құндылықтарға ауысуына ... ... ... ... төлем құралы ретінде шетел валютасын және шетел валютасындағы өзге де төлем құралдарын пайдаланумен байланысты мәмілелер;
2) валюталық құндылықтарды кез ... ... ... Республикасына әкелу және жөнелту, сондай - ақ Қазақстан Республикасынан әкету және жөнелту.
Мұндағы валюталық құндылықтарға мыналар ... ... ... ... ... ... ... бағалы қағаздар және төлем құралдары;
3) тазартылған құйма алтын;
4) ұлттық валюта; резиденттер мен бейрезиденттер ... ... ... ... ... құны ... ... көрсетілген бағалы қағаздар және төлем құжаттары.
Мұндағы резиденттерге жататындар:
 ҚР - ның ... ... ... ішінде, уақытша шетелде немесе республикадан тысқары жерлерде мемлекеттік қызметте жүрген жеке тұлға;
 ҚР - ның ... ... ... ... ... ... олардың республика ішіндегі немесе одан тысқары жерлерде орналасқан филиалдары мен өкілеттігі;
 ҚР - нан ... ... ... ... ... және өзге де ... ... бейрезиденттерге резидент құрылымында көрсетілмеген ҚР - ның барлық заңды және жеке тұлғалары немесе одан тысқары ... ... ... мен ... жатады.
Кейбір экономикалық әдебиеттерде валюталық құндылықтар қатарына бағалы металдар (алтыннан басқа да) мен табиғи асыл тастарды (алмаз, рубин, изумруд, ... ... және ... ... ... ... операциялар және капитал қозғалысымен байланысты операцияларға бөлінеді.
1. ... ... ... ... ... және ... үшін ... не аванс төлемінің мерзімін 180 күннен аспайтын мерзімге ұзартуды көздейтін экспорт-импорт мәмілелері ... есеп ... ... ... ... ... 180 ... аспайтын мерзімге несиелер беру және алу;
:: салымдар (депозиттер), инвестициялар, заем және өзге операциялар бойынша дивиденттерді, сыйақыларды және өзге де ... алу және ... ... қоса алғанда, сауда сипатына жатпайтын аударымдар, мұрагерлік соманы, ... ... ... және ... ... ... осы ... капитал қозғалысына байланысты операцияларға жатпайтын барлық өзге де валюталық операциялар.
2. Капитал ... ... ... жататындар:
:: инвестициялврды жүзеге асыру;
:: интеллектуалдық меншік обьектілеріне ерекше құқықты ... ... ... ... ... есеп айырысуларды жүргізуге арналған аударымдар;
:: мүліктік құқыққа және өзге де жылжымайтын мүлік құқығына төлеуге аударымдар;
:: тауарлар, жұмыстар және қызметтер үшін ... не ... ... ... 180 күннен асатын мерзімге ұзартуды көздейтін экспорт-импорт мәмілелері бойынша есеп айырысуларды жүзеге асыруға арналған аударымдар;
:: өздері тіркелген мемлекеттердің заңдары бойынша банк ... ... ... ... бар ... ... және өзге де қаржылық ұйымдарда салымдарды (депозиттерді) жүзеге асыру;
:: зейнетақы активтерін жинақтауға ... ... ... халықаралық аударымдар;
:: жинақтау смпатындағы сақтандыру және қайта сақтандыру шарттары бойынша халықаралық аударымдар.
Валюталық ... ... ... ... валютасымен банктік операциялар жүргізуге ҚР Ұлттық банкінен алған лицензиясы бар өкілетті банктер ғана орындай алады. Сонымен қатар, ҚР ... банк ... ... және ... ... ...
Валюталық реттеу  мемлекеттік халықаралық есеп айырысу және валюталық құндылықтармен байланысты мәміле жасау тәртібін реттеуге ... ... ... ... және халықаралық валюталық келісімдермен реттеледі. Сондай - ақ ұлттық заңдар ... ... ... ... ... ... тәртіптеу де валюталық реттеуге жатады.
Валюталық реттеу  нормативтік ... ... ... және бекіту, ақпараттарды жинау, валюталық заңдылықтардың орындалуына бақылау жасау, заңмен көзделген санкцияларды қолдану ... ... ... ... ... ... де банктер жүргізетін валюталық операциялардың өзіндік белгілеріне ... ... ... ... шығару және қызмет көрсету
БАНКТІК АУДАРЫМ
ИНКАССО
АККРЕДЕТИВ
Халықаралық есеп айырысуларға байланысты анысты
Клиенттердің валюталық шоттарын жүргізу
Шетелдік ... ... ... ... операциялар
Валюталық қаражаттарды орналастыру және тартумен байланысты операциялар
Банктің ... ... ... емес ... ... сату ... аккредетивті төлеу
Шетел валютасын инкассациялау
Қолма қол шетел валютасын сатып алу(сату)
1. Клиенттердің шоттарын ашу және ... ... ... түрлерден тұрады:
 заңды және жеке тұлғаларға (резиденттер мен ... ... шот ... ... ... ... пайыз төлеу;
 овердрафт (банктің жетекшілерінің шешімімен ерекше клиенттерге) несиелерін беру;
 операция жасалуына қарай ... ... ... кез келген уақыт аралығына шот архивін рәсімдеу;
 клиенттердің тапсырмалары бойынша операцияларды орындау (клиенттер есебінен шетел валютасын ... алу және ... ... ... бақылау жасау.
2. Сауда емес операциялар
Сауда емес операцияларға клиенттерге ... және ... ... мен ... және ... ... ... қызмет көрсетулер үшін есеп айырысуларға байланыссыз операциялар жатады.
Өкілетті банктер ... емес ... ... ... жасауы мүмкін:
 қолма қол шетел валютасын және шетел валютасындағы төлем құжаттарын сатып алу және сату;
 шетел валютасын және ... ... ... құжаттарын инкассациялау;
 шетел банктерінің жол чектерін сатып алу(төлеу);
 ақшалай аккредетивтерді төлеу;
3. ... ... ... ... ... есеп ... ... асыру үшін банктер шетел банктерінде өздерінің корреспонденттік шоттарын ашады. Ондай шоттар екі түрлі болып ... шоты ... ... ...... коммерциялық банктің атына ашылған ағымдық шот.
2.ЛОРО шоты ... ... ... ... банкте банккорреспондентінің атына ашылған ағымдық шот.
4. Конверсиондық операциялар
Конверсиондық операциялар сол елдің қолма- қол және қолма -қолсыз ... ... ... -қол және ... ... ... валюталарын сатып алу және сату мәмілелері.
Конверсиондық ... ... ... ... ... СПОТ мәмілесі  бір валютаға қарсы екінші валютаны сатып алу және сатуға байланысты мәміле ... ... ... ... ... ... ... валюталау күні жүргізілген операциялар.
 ФОРВАРД (мерзімді, аутрайт) мәмілесі  бір валютаға қарсы екінші
валютаны ... алу және ... ... ... жасалға күннен кейінгі екі банктік жұмыс күніндегі валюталау күні жүргізілген операциялар.
 СВОП мәмілесі  бір ... ... ... ... ... алу және ... байланысты осы валютаны болашақта қайта сатып алу және сатуға сәйкес, яғни екі қарама қарсы операциядан тұратын банктік мәміле. ... ... ...  белгілі бір күнге валютамен жабдықтау шартын білдіреді;
Опционмен ... ...... ... күні ... шартын сипатайды.
5.Халықаралық есеп айырысу бойынша операциялар
Сыртқы саудада есеп айырысудың ... ... ... ... ... ... инкассо, банктік аударым.
Құжатталған аккредетив  аккредетивте көрсетілген құжаттарға қарсы экспортердың (бенефициарға) пайдасына өзінің бұйырушы клиентінің (импортердің) өтініші бойынша жасайтын аккредетив ... ... ... ... ... ... ...  эмитент банктің, сенім білдірушінің берген құжаттарын төлеушіге ... ... үшін ... ... ... алып ... өзіне алған міндеттемесін бідіреді.
Банктік аударым  бактік ... ... ... ... ... ... есеп ... валюталық түсімдердің өкілетті банктердің шотына есепке алынуын ... ... ... және ... ... ... мыналар жатады:
1) депозиттерді тарту:
:: жеке тұлғалардан;
:: заңды тұлғалардан, соның ішінде, банкаралық депозиттер;
2) несиелер беру:
:: жеке тұлғаларға;
:: заңды тұлғаларға;
3) банкаралық нарықта ... ... ... ... ... ... ... валютасымен банктік операциялар жүргізуге ҚР Ұлттық банкінен ... ... бар ... банктер ғана орындй алады. Сонымен қатар, ҚР Ұлттық банк валюталық реттеуді және ... ... ... ... ... нарықтар уақтылы есеп айырысуларды жүзеге асыруды, валюталық қаражаттарды біршама тиімді пайдалануын, ... ... ... ... ... ... түрінде пайда алуын, валюталық тәуекелдерді сақтандыруды, валюталық бағамдарды ... ... ... ... ... ете отырып, ішкі және халықаралық төлем айналымына қызмет етеді.
Халықаралық есеп ... ... ... ... ... үшін ... бірдей қабылданған төлем құралының болмауында. Сондықтан да сыртқы сауда, көрсетілген қызметтер, ... ... ... ... ... есеп ... ... шарты сатып алу - сату формасында бір валютаны ... ... ... ... табылады.
Валюталық нарықтарда шетел валютасына деген сұраныс пен ұсыныстың ең алдымен сатылған тауарлар және ... ... үшін ... түсім алған экспортерлардан; сатып алған тауарлары мен көлік және кеме компанияларынан алынған қызметтері үшін ... ... ... ... - ақ көрсеткен қызметтері үшін фрахты, сақтаныдру ... ... және ... ... ... ... алатын сақтандыру қоғамдары мен банктерден; дивидент төлеуге, займды, несиені және оған есептелген пайызды және т.б. ... ... бар ... және жеке ... ... валюталық нарықтарда валюталық операцияларды жүргізуге халықаралық сацда мен оған ... ... ... және халықаралық капиталдар мен несиелер қозғалысы негіз болып табылады.
Валюта нарығы - сұраным мен ... ... ... ... алу - сату ... ресми орталық және шетел валютасымен төленетін төлем құжаттарын сатып алу - сату жөніндегі тұрақты экономикалық және ұйымдық қатынастар ... ... ... ... ... нарығы, еурооблигациялар нарығы қамтыладыды. Биржалық валюталық нарық биржадан тыс (банкаралық)
валюталық нарық түрлеріне ... ... аса ірі ... нарықтар АҚШ - та, Ұлы Британияда, ГФР - де, ... ... ... Сингапурде, орналасқан. Валюта нарығында операциялардың екі түрі қолданылады, олдар: (валютаны дереу жеткізу) - келісілген бағам ... ... ... ... (бір ... және одан көп ... ... жеткізу.Қазіргі валюталық нарықтарда мынадай ағымдарды бөліп қарауға болады:
 шаруашылық байланыстардың интернационалдануы ... ... ... ... ... байланыстың жаңа жүйелерін пайдалану;
* әлемнің барлық бөліктеріне тәулік ішінде үздіксіз операцияларды ... ... ... ... ... ... түрде негізделетінвалюталық операцияларды жүргізу техникасын біртұтастандыру;
- коммерциялық валюталық мәмілелермен салыстырғанда алыпсатарлық және арбитраждық валюталық мәмілелер ... ... ... ... ... және пайдаланылатын валюталар тобына қарай қазіргі валюталық ... ... ... және ... ... ... бөлінеді.
Халықаралық валюталық нарықтар ірі дүниежүзілік қаржы орталықтарында шоғырланған. Олардың ішінде: ... Нью - ... ... - на - ... ... ... Токио, Сингапурдағы, Гонконгтағы валюталық нарықтарды бөліп айтуға болады. Бұл нарықтарды халықаралық ... ... ... ... ... ... ... асырылады.
Аймақтық және жергілікті нарықтарда белгілі бір конвертирленетін валюталармен операциялар жүргізіледі. Оның қатарында сингапур доллары, сауд риалы, кувейт динары және т.б. ... ... ... деп, ... ... халықаралық операцияларды жүргізуге маманданбаған, өз клиенттеріне (олардың қатарында компаниялар, жеке тұлғалар және банктер болуы мүмкін) валюта бойынша қызмет көрсететін сол ... ... ... ... ... ... операцияларының жиынтығын айтады. Сонымен қатар, ішкі ұлттық нарықтағы операцияларға жекелеген компаниялар арасында ... ... жеке ... арасындағы
операцияларды, сондай - ақ валюта биржасында жүргізілетін операцияларды да жатқызады. Жоғарыда келтірілген ... ... ... ұлттық нарықтың жұмыс жасайтынын айтуға болады. 1997 жылы операциялар көлемі 1124735 мың, 11165 ... ... ... ... ... ішкі валюталық заңдылықтарының ырықтандырылуына байланысты ресми валюталық нарық толықтырылуы мүмкін. болуы барлық ТМД елдеріне тән ... ... ... ... ... банкінің жүргізетін саясаты, айырбас орындарының көптеп ашылуы ... ... ... үшін ... ... бәсекені ұлғайта отырып, нарықтарында валютамен сауданы азайтуға және соның нәтижесінде әрекет ету ... ... ... ... ... ... банктер өкілетті немесе девиздік банктер деп аталады.
Девиздік банктердің валюталық нарықтағы операцияларға қарсы қатысу дәрежесі көп ... банк ... оның ... шетелдік бөлімдер және филиалдар топтарының даму дәрежесіне, жүргізілетін халықаралық есеп ... ... ... ... және т.б. ... ... банк саясатына байланысты.
Әдетте, валюталық операциялар банктер арасында тікелей жүргізіледі ... ... ... бойынша), бірақ кейбір елдерде (Скандинавия елінде) Орталық банк өкілдерінің валюталық нарыққа қатысушылармен кездесетін валюталық биржалар сақталған. ... ... ... ... да ... ... яғни Қазақстан қор биржасында аптасына екі рет валютамен сауда жүргізіледі.
Нарықтың қатысушы барлық мүшелерін екі негізгі топқа бөлуге болады. Бірінші топқа ... ... яғни ... валюталық операциялар жүргізу қажеттігі әр кездерде туындайды да, баға белгіленімін білу үшін олар басқа банктерге өтініш ... ... ... ... ... топ) ... баға белгіленімін білуге өтініш жасайтын банктер үшін бағаны белгілейді (маркет - мэйкерлер). Осы қатысушылар арасында ... ... ... ... ... топтары және үлкен дилерлер штаты бар 20-ға жуық банктер ерекше ... Бұл ... 100 млн. АҚШ ... ... ... ... - 5 немесе 10 млн.) ірі ... ... ... ... ... ... маңызды ықпал етеді.
Дүниежүзінің тек өте ірі банктерінде валюталық департаменттер және валюталық операциялармен айналысатын білікті дилерлер бар. Өз ... ... ғана ... және ... ... өз қаражаттары есебінен жүргізбейтін, халықаралық валюталық нарықта ... ... ... ... ... мен банк арасындағы делдалдық рольді жетістіктермен атқару үшін валюталық операциялар ... ... ... бар ... ... ... жеткілікті. Мысалға, 2000 - ға жуық бөлімшелері мен кеңсесі бар бірақ та үш бөлімінде ғана ... - на - ... ... және Гамбургте) халықаралық банкаралық валюталық нарықта операциялар жүргізетін валюталық ... бар ... ірі ... ... - ... Банкті алуға болады.Қалған бөлімшелері валюталық операцияларды шектеулі сомалар бойынша ... ... ... бірінің каналы арқылы берілетін бағамдар бойынша ... ... ... да ... ірі, бірақ азырақ диверсификацияланған банктер болып табылады. Әдетте, олар бір, екі - үш ... ... ... ... және ... сомаларға баға қояды. Күнделікті жұмыстарында бұл банктер брокерлік фирмалардың қызметтерін ... ... 30%-ға жуық ... ... қызмет етеді және сол банкпен жұмыс жасайтын нақты брокер тұлғасында, екі банкінің арасында делдал ролінде де жүреді.
Брокерлер ... ... бола ... ... ... ... ақы алады (брокер арқылы сатылған немесе сатып ... ... ... ... үшін 20АҚШ доллары), ол төлемді халықаралық тәжірибедегідей сатып алушы мен сатушы тең бөледі және онда ... ... әр ай ... тікелей брокерге төленіп отырады.
Брокер мәміле жасайтын және баға белгілейтін өзінің банк - клиенттеріне ... ... ... арқылы жұмыс жасаудың айтарлықтай артықшылығы мыналар: котировка процесінсің ... және ... ... кез ... ... ... мүмкіндігі. Дилер мен брокердің арасындағы іскерлік ... тек ... ... сенім мен сйыластық болғанда ғана мүмкін және ол өзара тығыз қатынас негізінде қалыптасады.
Банктердің валютамен жасалатын операциялары клиенттердің есебінен ... - ақ ... ... де ... ... ... халықаралық төлем айналымында әдетте ақшалай белгілері түрінде болмайды, ол ... және ... ... құралдары формасында - шетел валютасына сәйкес ... және ... ... чек, ... ... ... БӨЛІМ. ҚОЛМА -ҚОЛ ЖӘНЕ ЖЕДЕЛ ВАЛЮТАЛЫҚ ОПРЕАЦИЯЛАР
2.1 Қолма - қол валюталық операциялар.
Ұлттық валюта экономикалық өзгешелік пен ... ... ... егемендігінің белгісі.
Халықаралық айналым ретінде қолдануға мүмкін болатын ... ... ... ... ... ... ... анықтайды, ал ол өз кезегінде валюталық операцияның пайда болуы мен жүргізілуі әкеледі. Әлемнің көптеген ... ... алу және сату ... ... түрлі қаржылық корпорациялармен, инвестициялық және зейнетақы қорымен, экспортерлар және ... ... ... ... ... ... ... нарығын құратын банктермен іске асырылады. Валюталық операциялар мемелекеттің халықаралық беделін анықтайды, мемлекет экономикасының ... ... әсер ... және ... ... ... жобасының индикаторы болып табылады. Сонымен қатар, банкаралық валюталық тәртәп ереже бойынша валюталық нарықтың сыйымдылығы мен өтіділігін анықтайды. Банкаралық ... ... ... ... валютасымен операциялары бойынша орталық банктердің талаптары мен шектеулері мемлекеттің резиденттерімен жүргізетін операция шетелдік ... жете ... ... ... табылады. Халықаралық іскерлік қатынастардың өсуі банкаралық валюталық сауданың көлемінің өсуіне әсер етті. Банктер өзара және банкаралық ... 85-95% ... ... ... ... ... ақ епті ... бұл бағыт жалпы табыстан 60-65% - ға ... ... ... мүмкін. Бірақ валюталық операцияларды жүргізу ғылыми жүйелуді, ғылыми зерттеуді және ... ... ... ... ... ... әлемдік валюталық нарықтың қатысушылары ұшырайтын мезгіліне және валюталық тәуекелділіктен аулақ басуды талап етеді.
Тарихи тұрғыдан ... ... ... екі негізгі түрі көрсетілген: 1)трассирлеу;
2)ремиттеу;
Бірінші түрінде енсиегер қарызгерге оның валютасында тратта көшіруді және өзінің валюталық нарығында ... ... ... курсы бойынша сатады. Трассирлеуде несиегер активті жақ болады:өзінің валюталық нарығында қарызгер валютасында вексельді ... ... ... ... жақ: ... ... бойынша өзінің валюталық нарығында несиегердің валютасын сатып ... ... ... ... ... халықаралық айналымда қолданылған төлемнің түрлі формалары біртіндеп өздерін дербес есеп айырысу әдісі ... ... ... ... ... ... ... түрлері кеңінен дамуға мүмкіндік алды. Валюталық шектеулердің өрістеген ... 50- ші ... ... ... өнеркәсібі дамыған елдерде валютаны дереу жеткізу бойынша валюталық келісімдер және жедел (форвардты) келісімдер басым болды. Еске сала кететіні соңғылары валюталық ... ... ... 50-60 ... ... ... заңдылықтардың либеризациясы "своп" операцияларының дамуына әкелді.
70-жылдардан бастап ... ... ... ... (бірақ олар банкаралық нарықтың қалыпты операциясы болған жоқ), валюталық келісімнің жаңа саудагершілік формасы- опциондық валюталық келісімдер, валюталық тәуекелділіктерден ... ... ... ... тауар келісімі болғанда дамыды.
Қолма - қол операцияларды көптеген банктер атқарады, ол жедел ... ... ... ... ... ірі ... ... ал тұрақты опциондық келісімдерді - әлемдік басқарушы қаржы орталықтарының ірі банктері жүзеге асырады.
Сонымен валюталық келісімдерді қысқаша төмендегідей топтастыруға ... ... ҚОЛ ... ... ... ... валюталық келісімнің жүргізілуін болжайды және ол бір қарағанда оңай болғанымен аналитикалық зерттеуді қажет етеді, ... ... ... ... ... ең көп тараған және жиі қолданылады.
Шетелдік банкноттарды, ... ... ... және ... ... ... жазылған төлем құжаттарын сатып алу - сату жөніндегі мәмілені  ... ... ... ... ... - қол ... операцияларды қарастырайық. Мәмілені ресімдеу сәтінде не тәулік шегінде қолма - қол ... ... ... -
қолма - қол Валюталық операция. Қолма - қол ... ... ... таралған және валюталық мәміле көлемінің 90% -ын құрайды. Кей кездерде, қолма - қол валюталық операцияларды дереу ... ... деп ... және оған ... ... "спот" жатқызылады.
Спот (ағылш. spot - дереу төленуге тиіс қолма - қол ...... және ... ... немесе валюта үшін дереу төлеу жөніндегі мәміле түрі. Мысалы, своп шартына негізделген валюта мәмілесі үшін бір тәулік немесе екі жұмыс күні ... ... ... ... ... ... сатылатын баға; кеме жалдаушының талаптарына сай келетін тоннаждағы кеме; радио мен телехабарға қосуға арналған жарнама.
Спот мәмілесі - ... ... ... ... қолма - қол есеп айырысу жолымен сатылатын мәміле. Мұнда сатушының ... ... ... ... ... ... ... валютаны жеткізу алушы банктермен көрсетілген шоттарда іске асырылады. Келісілген мәміле бойынша валютаны аударудың екі ... ... ... ... ... өте ... ... іске асырылады. Электрондық байланыс құралдарының (СВИФТ), электрондық аударымдар жүйесінің, операцияның компьютерлік ... ... ... операцияларды айтарлықтай тез орындайды.
Көптеген әлемдік қаржылық ортаоықтар мен көптеген басқарушы валюталар спот принципіне негізделеді. Спот операцияларынан басқа орындалған келісімдердің есеп ... ... ... спот ... ... ... ... санына - "кэш" немесе "спот - анте"мәмілелері кіреді. Осындай нұсқамен, кассалық ... - қол ... тек қана ... ... ... ... ... қамтамасыз етіп қана қоймай, бактің меншікті операциясы ретінде курстық табыс алу мақсатында да қолданылады.Бірақ әрқашан зиянды мәмілелер қаупі бар.
2.2 ... ... ... ... ... ... ... кетейік.
Жедел валюталық мәміле - бұл валюталық мәміле, алдын ала ... ... ... курс ... келісім - шартқа отырғаннан кейін нақты бір мерзім өткен соң мәмілеге отырушы екі жақ шетел валютасындағы ... ... ... ... Бұл анықтамадан жедел валюталық операцияның келесідей ерекшеліктері көрінеді.
Біріншісі - ... - ... ... және келісім - шартты орындау арасында интервал бар. ... ... ... яғни ... жеткізу келісім - шартқа отыру кезеңінің соңы ретінде анықталады (мерзімі 1, 2 апта, 1, 2, 3, 6, 12 ай және 5 ... ... ... ... ішіндегі басқа кезең.
Екінші ерекшелігі - валюта курсы жедел операция бойынша келісім - шартқа отыру кезінде белгіленеді, ... ол ... бір ... ... кейін іске асырылады.
Үшінші ерекшелігі - жедел операция бойынша валюта курсы "спот" операциясы курсынан өзгеше болады. Бұл ... ... ... ... ... ... көрсетеді. Ең бастысы, келісім - шартты жасай отырып валюталық тәуекелді жабуға немесе хеджирлеуге болады, бұл ... ... ... немесе коммерциялық сипатта да болуы мүмкін. Тағы бір маңызды мақсаты жедел валюталық операцияларды жүргізуден ... ... ... ... ... жедел валюталық операцияларға форвардтыұ және фьючестік мәмілелер жатады. Форвардтық мәміле атуын алғае, банкаралық жедел келісімдер екі негізгі түрмен іске ... ... ... екі жақ тек ... курс ... болашақта белгіленген бір мерзімде белгіленген сома мөлшерін ... ... ... ... бұл түрі ... ... валюталық курстың өзгеруінен сақтандыру мақсатында жасалынады.
2.Своп мәміле - ұлттық валютаны шетелдік валютаға ... бір ... ... қайта айырбастауға мідеттеніп жіберу операциясы. Бұл форвардтық мәміле мен спот ұштастырылатын валюта операциясының бір түрі: своп ... ... ... оны ... сатып алумен бір мезгілде немесе керісінше жүргізіледі. Мұның өзі қосымша ... ... ... ... ... немесе валюталық шығынымен байланысты.
Форвард - ... ... ... әрі кеткенде 2, 3 күн өткен соң жүргізілетін мерзімді есеп айырысу нысаны. Валютаның бағамы мен биржадағы бағаның ... ... ... ... құтылу мақсатымен жүзеге асырылады. Форвард мәміле әдетте, тараптар болашақта белгілі бір күні тауар жеткізіліміне келіскенде, қолма - қол ... ... ... есеп ... ... жасасылған сәтте жүргізіледі.
Форвардтық мәміле - қолма - қол есеп айырысу ... ... ... ... - қор ... ... бірақ ақысы күні бұрын төленеді және әрбір өзара шартты жасасу барысында барлық жағдайлар айқындалады. Мұндай ... ... әлі ... ... ... ... егінге) арнап жасасылады, оның бағасы мәміле жасасылған сәтте тіркеледі.
Форвардтық операцияның келесідей ерекшеліктері бар:
- ... ... ... - шарт ... ... ... ол ... тауар сатып алушыға белілі бір анықталған мерзім өткен соң өтеді;
- жеделдік мерзімі әр түрлі, 1 ... 1 ... ... ... олар 3 ... ... емес;
- келісім - шартқа отырғаннан оның аяқталуына дейін шот ... ... ... ... ... ... ... тоқталып кетейік.
Мәмілелер және курстар мерзімі бойынша - ... ... - баға ... ... ... ... ажио және дисконт арасында болады.
Басқа терминмен бұл дифференциалға "своп - курс" немесе "своп - ... ... Ажио және ... ... баға ... ал мерзімді мәмілелер бойынша баға белгіленбейді. Оның өзіндік себептері де бар. Біріншіден, форвардтық дифференциалдар көп уақытқа дейін өзгеріссіз тұрады. ... ажио және ... ... курс ... қарағанда мұндай өзгерістерге аз ұшырайды. Екіншіден, мерзімге мәміле бойынша курс көп жағдайларда қызығушылық тудырмайды: мысалы, своп мәмілесінде тек своп - ... ... бар. ... ... ... курс спот - ... ... қосумен немесе одан дисконтты есептеп алып тастаумен анықталады.
Своп - курсы долларға қарағанда ... ... ... ондық үлесінде сипатталады.
Мерзімді мәміле бойынша курстар, яғни форвардтық курстар нені анықтайды. Егер валютаның спот ... ... оған ... ... баға да өзгереді. Ал спот және форвардтық баға арасындағы ... ... ... ... ... ... отырады, яғни неліктен дисконттар (немесе ажио) азаяды және көбейеді.
Біріншіден, своп - курс ... ... ... әрқашан валюталық опеациялар жүргізілетін, нарықтағы екі валюта бойынша дмфференциал пайызына тең ... ... ... ... пайыздық ставкалар әрқашан евронарықта отандық валюталық нарықтағы пайыздық ставкаға қарағанда жақсы болады.
Сонымен, "спот" операциясына қарағанда, ... ... ... ... тәуекелдіктер бар және бұл ұқыпты болуды талап ... ... ... курс пайыз ставкасының айырмашылығын есепке алады және осымен
Оның спот курсымен салыстырғанда кенеттен ауытқуы түсіндіріледі. ... бұл ... ... көптеген жақсы жағдайларымен жабылады. Бірінші кезекте форвардтық операция нарығында тәуекелдіктерді ... ... ... Ал ол ... мен қаржылық дисконттарға болашақтағы активтер мен пассивтер құнын анықтауға мүмкіндік береді.
70- ші жылдары курс жүйесіне байланысты фьючерстік ... ... дами ... ... фьючерстер - бұл алдын - ала мәмілеге отырғанда белгіленген курс бойынша болашақтағы белгілі бір анықталған мерзімге стандартты ... ... ... алу ... сату ... білдіретін келісімдер. Стандартты келісім- шартттарда барлық шарттар көрсетіледі: сомасы, мерзімі, ... ... есеп ... ... Әр сатушыға сатып алушы мен және әр сатып алушыға сатушы болып табылатын клирингтік үй (есеп айыру палатасы) арқылы фьючерс саудасы ... ... ... ... ... бір ... екіншісін жабады. Келісім- шартқа отырғанда екі жақ алдын- ала ... ... ... ... ... міндетті (ол келісім - шарт бағасының номиналынан 0,04 %-6% ... ... ... -қол ... табыс және шығындар төленіп отырады.
Валюталық фьючерстің маңызы: валюталық фьючерс сатып алушы - мәміледе айтылған курс ... ... ... ... ... ... ... Келісім- шарт типі валютаның көлемі мен валютаны орындау айымен анықталады. Фьючерстік ... ... ... мен ... өз ... орындамаған жағдайда кепілдік депозитті қолданады, яғни келісімге қатысушылар валюталық позициялар ашады. ... ... ... соң ... ... ... ... ашқан соң (жабық позиция) қайтарылады.
Қазақстан Республикасында қолма - қол дамыған валюталық нарық бар. Ал жедел валюталық нарық ... ... мен ... жүйесінде маңызды роль атқармайды.
2.3 Опционды мүліктену .
Опционды ... ... ... ... ... тәекел бағасын төмендетеді;
- кірісті тұрақтаныдрады;
- қаржылық ағымды мөлдір етіп, болашақтағы кірістердің және төлемдерді алудағы белгісіздіктердін жояды;
- ... ... ... ... ... ... ... төмендетеді;
- компанияның басқарушылығын көтереді;
- компанияның сату өнімінің бағасын көтереді және компанияға қажетті шикізаттарды, түрлі компоненттерді сатып алу ... ... ... ... ... жеткізу принципі.
"Опцион" термині - (лат. ... optio ... ... ... орындау тәсілін таңдау мүмкіндігі. Опционды басқа жай операциялармен тәуекелдерін салыстырғанда шектелген келісім түрін білдіреді. Бұл келісілген ... ... - ала ... баға ... ... ... немесе қандай да бір құндылықты сату немесе сатып алу ... ... шарт ... Бұл ... ... алу үшін ... ... алушы оның сатушысына нақты бір соманы ... ... ... ... ... бойынша келісімді білдірген. Іске асыру техниасы бойынша опционның үш түрін бөледі: болжамды баға көтерісінде сату немесе сатып алу ... бар ... ... төмендеуін күткенде сату немесе сатып алу құқығы бар опцион; екілік опцоин. Екілік опцион саудасы тек Англияда жүргізіледі.
Сату опционы - ... бір ... ... баға ... ... бір ... ... құндылықты сатуға құқық береді, бірақ міндеттемейді.
Сатып алу опционы - ... бір ... ... баға ... ... бір ... немесе тауарлы емес құндылықтарды сатып алуға құқық береді, бірақ ... ... ... ... банктік практикада, көтерме саудада қолданылады.
Опцилнның маңызы - ... ... бір ... ... ... алушыға) келісім- шарттың орындалу мерзімінде келісілген баға ... ... ... ... бұған құқық беруді талап етуге құқылы.
Опциондық келісімдер фьючерстік келісімге қарағанда тәуекелдіктері төмен, себебі сыйлық көлемі ... ... ... тауар партиясының сыйлығынан төмен. Опциондық келісім - шарт сатып алушыға сатып алуды, ал сатушыға - сатуды ... ... ... ... ... ... бойынша келісім - шартты орныдауға немесе оны үшінші бір тұлғаға сатып жіберуге де құқылы.
Опциондық келісім - ... ... ... ... ... ... көлемінің 10%
сыйлық төлейді. Сыйлық көлемі жоғары болса нарық бағасының ауытқуы көп болады, егер сыйлық ... ... ... онда келісім- шартты орындау кезіндегі нарықтық бағаның тұрақтылығының деңгейі жоғары болады. Келісім - ... ... ... екі жақ ... тауарлардың аванстық төлемін өзгертумен (жалпы құнының 50%) байланысты келісім - шартқа өзгертулер енгізулері мүмкін. ... ... ... ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕПТЕЛУІ
3.1 Валюталық шоттар ашу тәртібі.
Шетел валютасымен есеп айырысу үшін валюталық шот ашу ... Егер ... ... банкте теңгелік шоты болмаса, онда бұл үшін төмендегідей құжаттар қажет:
:: нотариалды куәландырылған, ұйымдастырушы құжаттар ... ... ... ... шот ашатындығы туралы өтініші;
:: Қазақстан Республикасының өкілетті органының тіркелуі туралы ... ... ... және онда ... ... келісімдердің көшірмелері бар банкте заңды іс жүргізіледі;
Кәсіпкерлік қызметпен айналысатын жеке тұлға банкте валюталық шот ашу үшін ... ... шот ... ... жеке ... ... ... органы қызметімен берілген, клиенттің салық есебінде тұратындығына дәлел болатын белгіленген ... ... ... ... ... ... ... өткендігін дәлелдейтін факт немесе осыған тең келетін құжат көшірмесі (лицензия мен ... ... ... ... шығу тегі ... яғни ... болуы міндетті: қаржылық көмек, несиелер, қарыздар, сыйлықтар, экспорттық валюталық түсімдер, валюта, ішкі ... ... ... ... ... ... ... шоттан импорт тауары бойынша келісім - шарттың ... іске ... ... ... ... ... ... шартты көрсетуге міндетті.
Аталған құжаттар негізінде валюталық шот ашқанда оған тоғыз санынан тұратын нөмір беріледі:
мұндағы: 1 - валюта коды;
2 - ... ... ... ... жеке ... ... тіркеу кітабы жүргізіледі, онда ашылған күні, клиенттің аты, берілген номер және қосымша ақпарат жазылады. Бірмезгілде клиенттерге папка ашылады:жеке шот. Жеке ... ... ... ... ... ... ... жинақталады.
Айтып кеткендей шетел валютасымен операциялар жасау үшін банк лицензия алуы қажет. Лицензиялау заңға сәйкес Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкімен іске ... ... ... ... сауданы іске асырумен және қолма - қол ... ... беру ... ... - ақ ... ... байланысты операцияларды жасау қызметі лицензияланады. Капитал қозғалысымен байланысты қаражаттардың бейрезиденттерден резиденттер пайдасына өтуін қарайтын Ұлттық Банкпен ... ... ... ... тәртібі анықталған. Барлық Қазақстан Республикасының жеке және заңды тұлғалармен орындалуы міндетті ҚР Ұлттық Банктің Қазақстан Респубдикасының Қаржы ... ... ... және ... ... ... органымен валюталық операцияның тәртібі, есептеу формасы мен есептілігі белгіленеді. Әрбір жеке және ... ... ... ... ... заңына сәйкес ҚР Ұлттық Банкіне және өкілетті банкке олардың жүйелі мұқтаждықтарына сәйкес қажетті ақпараттармен құжаттарды беруі міндетті. Банк валюталық операцияларды ... ... ... барады. Біріншіден қысқа немесе ұзын позициядағы жеке валютадағы мәмілелердің жабылмауымен байланысты. Валюталық позиция - талаптар мен ... ... ... міндеттемелердің арақатынасын көрсетеді. Егер олар нақты валютан бойынша тең болса ... ... ... деп ... ал ... ... - ашық ... саналады. Жабық валюталық позиция боыйнша банк шетел валютасын ... ... ... ... және оны сол ... ... сату ... пайда тауып жабады. Ұлттық банк жабық валюталық позицияның мөлшеріне шектеулер ... Банк ... ... және ... ... ... алу ... "спот" немесе "форвард" шартымен жасағанда келісімге қол қойып келесі корреспонденттік шоттар жүргізеді:
Дт 6405 ... 6999 ... бұл ... ... эквивалент теңгеде өткізулер құрылады:
Дт 6999
Кт 6905 ... ... қол ... ... валютасын немесе бағалы металдарды сатуын "спот" немесе ... ... ... ... ... ... жасалады:
Дт 6999
Кт 6905 , теңгемен:
Дт 6405 ... 6999 ... ... бойынша жеке шот ашылады. Валюталандыру күніне талаптар мен міндеттемелерді қайта бағалау жүргізіледі. Қайта ... ... ... ... емес ... мынадай өткізулер жасалады:
Дт 6405
Кт 6999 ... ... ... 6999 ... 6405 ... шоттарда қайта бағалау сомасына келесі өткізулер жүргізіледі:
::табыс сомасына:
Дт 3560
Кт 4570
:: шығыс сомасына:
Дт 5570
Кт 3560 .
Клісім жойылғанда немесе ... ... алу ... есеп ... банк ... ... ... сату валютасында:
Дт 6905
Кт 6999
:: сатып алу валютасында:
Дт 6999 ... 6405 ... ... іске ... ... шот бойынша келесі корреспонденттік шоттар жүргізіледі:
:: сатып алынатын валютада:
Дт 1001 ... ... 1858 ... ... ... ... сомасына жағымды)
немесе:
Дт 1001
1051
3560 ... ... ... ... ... 1858 ...
Кт 1001 .
Своп - ... ... ... валютаға белгілі бір мерзімнен кейін қайта айырбастауға міндеттеніп айырбастау операциясы. Бұл форвардтық мәміле мен спот ... ... ... бір ... Своп операциясы баланстан тыс есебінің жеке шоттарында көрінеді. "Своп" операциялары бойынша жеке шоттар
баланстық шоттың валюталық позициясында ашылады. Бұл шот ... ... ... ... ... ... ... Шетел валютасы бойынша "Своп" операциясы келісіміне қол қойылады және банк жеке сатылып ... ... ... ... алу ... ... ... өткізулер жүргізіледі:
Дт 6405
Кт 6999
:: сатылатын валютада келесі жазулар жасалынады:
Дт 6999 ... 6905 ... ... әр ... жеке ... ... ... Спот сату, сатып алу бойынша есеп айырысу жасағанда, банк сату валютасында келесі өткізулерді жүргізеді:
Дт 6905
Кт 6999
және ... ... алу ... 6999
Кт 6405 .
Баланстық ... ... ... ... жүргізіледі:
:: сатып алынатын валютада:
Дт 1001
1050 .
"Спот" және ... ... ... ... ай сайын пайыздық кіріс немесе пайыздық шығыс есептелінеді:
:: жағымсыз(отрицательный) айырмашылығында:
Дт 5704
Кт 2860 ;
:: жағымды (положительный) айырмашылығында:
Дт 1860
Кт 4704 . ... ... ... ... ... бойынша келесі корреспонденттік шоттар жүргізіледі:
:: сатып алынатын валютада:
Дт 1001
1050
2860 .
Кт 1858 ... ;
:: ... ... 1858 ... ... ... 1001
1050 .
3.2 Опцион бойынша шот ашу.
Опциондарды енгізу үшін бухгалтерлік есепте баланстық және баланстан тыс ... үшін жеке ... шот ...
6405 баланстан тыс ... екі жеке шот ... және . ... тыс шот 6999 ... - . ... ... алу кезінде банк оның құнын төлейді және келесі өзгертулер құрады:
Дт 1870 ... 1050 ... ... ... ... ... курсы бойынша опционның жалпы сомасына:
Дт 6405
Кт 6999 ... ... ... ... есеп ... іске ... ... тыс шоттарда кері өткізулер жүргізеді және баланстық шоттар бойынша келесідей корреспонденттік шоттар құрылады:
:: сатып алынатын валютадан жоғары курс ... ... ... 1001 ... ... 4530 .
:: ... ... төмен курс бойынша валютаны сатып алу:
Дт 1858
2858
Кт 1001
4530 .
Банк опционды сатқан ... ол ... ... көлемінде ақша қаражатын алады және келесі өткізулерді жүргізеді:
Дт 1050
Кт 2870
"Спот" курсы ... ... ... ... сомасына корреспонденция жасалынады:
:: шартты талап валютасында:
Дт 6405 ... 6999
:: және ... ... ... 6999 ... .
Банк опцион бойынша есеп айырысқанда баланстан тыс шоттар бойынша кері өткізулер ... ал ... ... ... ... алынатын валюта ресми курстан төмен шетел валютасынмен сатуда:
Дт 1001
5530 ... 1858 ...
:: ... ... ... ... ... шетел валютасымен сатып алуда:
Дт 5530
1858
2858
Кт 1001 .
3.3 БанкЦентрКредиттің ұлттық және ... ... ... ... 2030 ... ... дамуының стратегиялық жоспарындағы ең маңызды мақсаттардың бірі - ауылдың ең елеулі проблемаларын шешу және ... ... ... Бұл ... шешу үшін ... және орта ... дамытудың, Қазақстанның неғұрлым көп халық санын кәсіпкерлік ... ... ... зор. Сондықтан да екінші деңгейлі банктердің жүргізіп жатқан ... ... ... ... ... ... және орта бизнес субьектілеріне берілген несиелер көлемінің қарқынды өсіміне қол жеткізуге ... ... ... ... ... банктердің шағын кәсіпкерлік субьектілеріне берілген несиелердің жиынтық мөлшері 2004 жылдың ақпан айында 205322 млн. ... ... ... шағын кәсіпкерлік субьектілеріне берілетін банк несиелерінің жыл сайын өсіп бара жатқанын көрсетеді. Бұндай өзгерістер банктердің ... ... ... ... ... салалары жұмысының тұрақтануымен, шетел несие желілерінің және халықаралық қаржы институттарының инвестицияларын тартумен түсіндіріледі.
Ұлттық банк тарапынан шағын және орта бизнес субьектілерін ... ... ... банктердің қызметтеріне жанама әсер ету арқылы жүргізіледі. Ұлттық банктің қайта қажыландыру ... 7%- ға ... ... және ұлттық валютаның салыстырмалы тұрақтануы БанкЦентрКредиттің шағын және орта бизнес субьектілеріне банктік несиелер бойынша ставкаларынынң төмендеуіне ықпал етті.
Валюта ... ... ... бизнеске берілген несиелер динамикасы , яғни екінші деңгейлі банктердің шағын және орта ... ... ... ... бойынша құрылымының көп бөлігін шетел валютасындағы несиелер ... және ... ... ... ... өсу ... ... Бұл жағдай ұлттық валюта бағамының жүйелі төмендеуін көрсетеді, әсіресе ол 1999 жылы өзгермелі валюта бағамына көшуге байланысты аса ... ... ... 2003 жылы ... валютада берілген несиелер көлемі де жоғарылауда. ұлттық валютада берілген несиелер көлемі 1998 ... ... 9 есе көп. Бұл ... ... ... қарыз алушылардың теңгеге деген сенімділігінің артуымен түсіндіріледі. Екінші деңгейлі банктердің шағын және орта бизнес субьектілеріне берген несиелерін мерзімі ... ... ... ... ... ... ... 1998 жылы ең үлкен үлесті алса, қалған несиелер, әсіресе ұзақ мерзімді ұлттық және шетел валютасындағы несиелер өте кішкентай ... ... (). ... берліген несиелер көлемі көбейгенімен, жыл сайын ұлттық және шетел валютасындағы қысқа ... ... ... ... , ... және шетел валюталарындағы ұзақ мерзімді несиелердің көлемі ұлғайды. Демек, шағын бизнесті несиелеу мерзімінің ... ... ... Ол ... ... ... ... яғни жоғарыда аталған шетелдік несие желілерін және халықаралық қаржы институттарының инвестицияларын тартумен түсіндірледі. ... ... ... ... ... ... ... көптеген банктер жасайды. Жасалатын валюталық операциялардың маңызы өте зор. Солардың ішінде БанкЦентрКредит ... ... ... ... операциялар
Сауда емес операциялар
Ақшалай аккредетивті төлеу ттттттттөлеутөлеу
Жол чектерін сатып алу
Пластикалық ... ... және ... ... қол ... валютасын сатып алу (сату)
Жол чектері - бұл төлем құралы, Эмитенттің ("Томас Кук" және "Американ Э
экспресс" ... ... ... бір ... ... кезде тез арада төленуге тиісті ақшалай міндеттемесі.
Басқаша айтқанда жол чектері - бұл қолма - қол ақшаға оп - оңай ... ... (чек ... ақша ... балама және ыңғайлы тәсілі. Әсіресе, бұл саяхат кезінде өте ... ... ... - қол ақша алып ... салыстырғанда бұл тәсіл саяхатшының қауіпсіздігі мен ақшасының сақталуын қамтамасыз етеді. Жол чектері деп аталатыны да сондықтан.
Артықшылықтары:
:: клиент ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... пайдаланудан сақтайтын жоғары деңгейлі қорғаныш, өйткені чектерді сатып алған кезде клиент алғашқы қол қояды, ал сататын сәтте ... үшін ... рет қол ... ... ... алған чектеріне кез келген уақытта, аптасына 7 күн, жылына 365 күн бойы тегІн өтем ала ... ... ... ... шек ... ... алмайтын агенттіктерде қолма - қол ақшаға айналдырып алуға болады;
:: ... ... және ... ... жерлерге шығарылатын чектердің сомасы шектелмеген.
Аккредетив - бұл аккредетивте көзделген міндеттемелерді орындаған кезде ... ... ... бір ақша ... ... жөніндегі міндеттемесі.
Артықшылықтары:
:: аккредетив арқылы есеп айырысқан кезде Сатып алушы Сатушы жөнелту құжаттарын және ... ... мен ... ... ... ... да ... банкке тапсырған кезге дейін Банктің Сатушыға төлем жасамайтынына сенімді болады.
:: Сатушы бангктің несие ... ... ... арта ... Банктің сәйкес құжаттарды тапсырғаннан кейін төлем жасау міндеті ... ... ... ... ... ... ... карточкалары - бұл төлем жасаудың және қолма - қол ақша алудың әмбебап құралы.
Төлем ... ... ... ... қол - ақша алып жүру ... ... ал бұл клиенттің қауіпсіздігіңізді, сондай- ақ сауда және сервис орындарында ... ... ... ... ... Төлем карточкалары өзіңіздің қай елде жүргеніңізге қарамай, карточкалық есепшотыңыздағы ақшаны тәулік бойы әрі ... ... ... ... Карт - ... ... пайдаланудан жоғары деңгейде қорғалуы қосымша қауіпсіздікті қамтамасыз етеді. Барған елдің валютасымен сауда жасаған кезде, сома ... ... ... ... ... автоматты түрде айырбасталады. Клиент карт есепшотқа\ карт есепшоттан оңай әрі жылдам ақша аудара ... ... ... ... ... ... қосымша карточка ашып, оған өзінің карточкалық есепшотынбасқару құқығын бере алады. ЦентрКредит Банкінің халықаралық картасын алып ... ... карт ... ... ... ... жоқ, кез ... қажетті сома ешқандай қиындықсыз барлық шекарадан өте береді.
Карточканы қайда пайдалануға болады:
Клиент тауарлар мен қызмет көрсетулерге төлем жасау үшін картаны VIZA ... ... ... ... кез ... сауда немесе сервис орындарында пайдалана алады. VIZA карточкасы бойынша қызмет көрсететін кез ... ... ... банк ... ... - қол ақша ала ... Төлем карточкаларын пайдаланушылар Несие лимитін ресімдеп, карточка бойынша несиеге есеп айырыса алады.
Эквайринг (Acquiring) - пластикалық карточкаларға ... ... оған ... көмегімен жүргізілетін операциялар бойынша сауда және сервис мекемелерімен есеп айырысу ... ... ... клиентке VIZA карточкасы бойынша қызмет көрсете алатын сауда және сервис мекемелерінің ... әлем ... саны 18 ... асты.
Төлем карточкасымен тауарға\ қызмет көрсетуге төлем алу үшін ... ... ... ... ... ... көрсету туралы шарт жасау ғана жеткілікті. Пластикалық ... ... ... түскен барлық түсім клиенттің шартта көрсетілген есепшотына салынады. Мекеменің қалауы бойынша банк ... ... (бұл ... банк ... телефон арқылы жүргізуге рұқсат береді) немесе электрондық POS - ... ... ... ... ... ... беріледі) орнатады.
Қолма - қол ақшаны қабылдау. Теңгемен қолма қол ақшаны қабылдау клиент бір данада қол қойған қолма қол ... салу ... ... ... ... валютасымен қолма қол ақшаны қабылдау клиент тиісті үлгіде 2 данада толтырған шетел валютасын салу туралы өтініштің негізінде ... ... ... ... ... ... ... валютадағы есеп айырысу шотына есепке алынады.Мысалы, бұрынғы кезде егер ... ... ... да бір қаласынан тауар сатып алып, оны кейін Фландрияда сатқысы келсе, онда ол саудалық банкирден жергілікті валютамен қарыз ... оның ... ... векселін бере алатын болған. Ал аталған аударым векселі саудагердің Фландриядағы агентіне тауарлар сатылғаннан кейін бірден көрсетілген соманы саудалық банкирдің ... ... ... ... ... ... еді. ... Республикасы халықаралық экономикалық қатынастарын дамытуда орталықтандырылған валюта қорларын қалыптастыру және пайдалану арқылы сыртқы ... ... ... ... ... рөл атқарады. Сыртқы экономикалық қызметтің ырықтануы жағдайында валюта түсімдерінің негізгі көлемі кәсіпорындардың меншігінде болады. Алайда халықаралық қатынастарға мемлекеттің ... және ... ... - теңгені нығайту үшін бүкіл ел ... да, ... - ақ ... Республикасы құрамындағы әкімшілік - аумақтық құрылымдар ... де ... ... ... ... ... ... валюталық операциялары сыртқы экономикалық қызметі тауар және қызметтердің экспорт\ импорт бойынша шетел валютасынмен және ҚР территориясында, шетелдерде ... ... іске ... ... Республикасының заңы 1996 жылы 24 желтоқсан айында қабылданды. Осы ... ... ... операциялар - бұл меншік құқығының және өзге де ... ... ... ... ... ... ішінде шетел валютасы төлемдері мен шетел валютасындағы төлем құралдарын қаражат ретінде пайдалануға байланысты мәмілелер.
Мен курстық жұмысымда қолма - қол ... ... ... ... ... ... ... өттім. Қолма - қол ... ... ... ... және ... ... ... 90% -ын құрайды. Кей кездерде, қолма - қол валюталық операцияларды дереу ... ... деп ... және оған ... ... ... жатқызылады. Ал жедел валюталық мәміле - бұл валюталық мәміле, алдын ала келісімге отырғанда белгіленген курс бойынша, ... - ... ... ... ... бір мерзім өткен соң мәмілеге отырушы екі жақ шетел валютасындағы белгіленген соманы жеткізуге келіседі. Кең тараған ... ... ... ... және ... ... ... операциялар валюталық операциялардың ішіндегі ең маңыздылары болып саналады. шетел валютасымен операциялар жасау үшін банк лицензия алуы қажет. Лицензиялау заңға ... ... ... ... ... іске асырылады. Қазіргі таңда бөлшек сауданы іске асырумен және қолма - қол шетел валютасын беру қызметімен, сондай - ақ ... ... ... ... ... ... лицензияланады. Капитал қозғалысымен байланысты қаражаттардың бейрезиденттерден резиденттер пайдасына өтуін қарайтын Ұлттық Банкпен келесі валюталық операцияларды тіркеу тәртібі ... ... ... ... жеке және ... тұлғалармен орындалуы міндетті ҚР Ұлттық Банктің Қазақстан Респубдикасының Қаржы Мининстрлігімен ... ... және ... ... ... ... валюталық операцияның тәртібі, есептеу формасы мен есептілігі белгіленеді. Банк валюталық операцияларды жүргізгенде түрлі тәуекелдіктерге барады. Қазақстанның 2030 ... ... ... ... ... ең ... ... бірі - ауылдың ең елеулі проблемаларын шешу және кедейлік, жұмыссыздықпен күресу. Осыған сәйкес көптеген ... ... ... ... ... өз үлесін қосады.. Мсыалға, БанкЦентрКредит қолма қол ақша ... ... ... ... ... жасайды. Түрлі төлем карточкаларын шығарады және олардың қыметіне қарай да ... ... де ... ... ... Заңы
2.Қазақстан Республикасының Заңы , Заң - ... С. , Заң және ... ... С.Б. , ... - № ... ... Ғ.С. , ... -2001
6.Журнал -№ 3-2004 (11-15б.)
7.МиржакыповаС.Т.
8.Егеменді Қазақстан, 1 ... 2003 ... ...
\s

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Валюталық операция түрлерін жүргізетін және реттеу органдары мен ұйымдары30 бет
Валюталық операциялардың жіктелуі23 бет
Валюталық шоттар17 бет
21 ХҚЕС «валюталық бағам өзгерісінің әсері»23 бет
«Қазақстан халық банкі» акционерлік қоғамы қолма-қолсыз есеп айырысуының ұйымдастырылуына талдау37 бет
Ішкі аурулар және стоматология клиникасында жедел жағдайлар кезіндегі жедел жәрдем көрсетудің клиникасы13 бет
Ауа өткізгіштердің есептелуі және таңдалуы9 бет
Ауылшарушылығының есептелуінің ерекшелігі5 бет
Ақша нарығы және валюталық биржалар31 бет
Ақша нарығы мен валюталық биржалардың теориялық негіздері24 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь