Туберкулез

аурудың себептері
эпидемиологиясы, жіктелуі,
клиникалық балгілері,
диагностикасы
алдын алу түрлері
Туберкулез - микобактериялармен шақырылған созылмалы жұқпалы ауру. Туберкулез ауру ерте заманнан белгілі. Осы ауруға қарсы арнайы егу жұмыстары жүргізілмеген кезде, оның қоздырғышы анықталмаған кезде, аурудың балалардың арасында көп таралуымен қатар одан өлім де көп болатын. Туберкулезді әлеуметтік аурулар қатарына жатқызады, өйткені ол үй- тұрмыстық жағдайлары нашар, көп балалы отбасындағы балаларда, жалпы экономикасы төмен, нашар дамыған елдерде жиі кездеседі. Кейінгі жылдардағы еліміздегі экономикалық дағдарыстармен байланысты туберкулез ауруы «күшіне еніп отыр».
Әлемде жыл сайын туберкулезден 2 миллиондай адам өлімге ұшырап отырады. Олардың ішінде миллионға жуығы әйелдер. Туберкулезден өлген әйелдер өлімінің саны, барлық аналар өлімімен салыстырғанда әлдеқайда артық. Жетім қалған балалар санын осыдан-ақ білуге болады.
Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау Ұйымы алдымыздағы 20 жылдың ішінде туберкулезбен тағы 200 миллион адам ауырып, 70 миллион адам өлуі мүмкін деп ескертеді.
Егер әрбір адам туберкулез туралы жетік білсе және бұл тұрғыда өзінің білімін күнделікті өмірде қолданса, аталмыш дерттің өршуіне және таралуына тосқауыл қоюға болады.
Туберкулезді емдеуде және алдың алуында орта буынды медицина қызметкерлерінің жұмысының маңызы зор.

Аурудың қоздырғышы – туберкулез микобактериялары немесе КОХ таяқшалары.Оларды 1882 жылы ашқан Роберт Кох деген ғалымның құрметіне аталады.Олар өте төмен температурада, кепкен күйінде де тіршілігін сақтайды, әртүрлі қышқылдар, негіздер және спирт те әсер етпейді.
        
        Жоспары:
аурудың себептері
эпидемиологиясы, жіктелуі,
клиникалық балгілері,
диагностикасы
алдын алу түрлері
Туберкулез - микобактериялармен шақырылған созылмалы жұқпалы ауру. ... ауру ерте ... ... Осы ... ... ... егу ... жүргізілмеген кезде, оның қоздырғышы анықталмаған кезде, аурудың балалардың арасында көп таралуымен қатар одан өлім де көп болатын. Туберкулезді әлеуметтік ... ... ... ... ол үй- ... ... нашар, көп балалы отбасындағы балаларда, жалпы экономикасы төмен, нашар дамыған елдерде жиі кездеседі. ... ... ... ... ... ... туберкулез ауруы .
Әлемде жыл сайын туберкулезден 2 миллиондай адам өлімге ұшырап отырады. ... ... ... ... әйелдер. Туберкулезден өлген әйелдер өлімінің саны, барлық аналар өлімімен ... ... ... ... ... балалар санын осыдан-ақ білуге болады.
Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау Ұйымы алдымыздағы 20 жылдың ... ... тағы 200 ... адам ... 70 ... адам өлуі ... деп ескертеді.
Егер әрбір адам туберкулез туралы жетік білсе және бұл тұрғыда өзінің білімін күнделікті өмірде қолданса, аталмыш дерттің ... және ... ... қоюға болады.
Туберкулезді емдеуде және алдың алуында орта буынды ... ... ... ... ... ... - туберкулез микобактериялары немесе КОХ таяқшалары.Оларды 1882 жылы ашқан Роберт Кох деген ғалымның құрметіне ... өте ... ... кепкен күйінде де тіршілігін сақтайды, әртүрлі қышқылдар, негіздер және спирт те әсер етпейді.
Таралу жолдары. Таяқшалар ауа-сілекей, ... және ... ... ... көзі - ауру адам және ауру мал. ... ... ену ... жоғарғы тыныс жолдарының және ас қорыту ағзаларының шырышты қабаты арқылы, өте ... ... ауру ... ... балаға плацента арқылы өтеді.
Патогенез. Кох таяқшалары организмге жоғарыда аталған жолдар арқылы еніп, қанға және ... ... Осы ... 8 күннен 11 айға дейін белгі бермей созылуы мүмкін.
Жіктелуі.
1.Туберкез интоксикациясы:
А) ерте туберкулез интоксикациясы;
Б) кеш ... ... ... алу ... ... ... ... жиынтық;
Б) өкпенің ошақты туберкулезі;
В) өкпенің инфильтративті туберкулезі;
Г) туберкулездік бронхоаденит;
Д) туберкулездік плеврит;
Е) жоғарғы тыныс жолдарының ... ... ... ... ... ... түйіндерінің туберкулезі;
В) туберкулездік менингит;
Г) тері қабатының туберкулезі;
Д)зәр шығару және жыныс ағзаларының туберкулезі;
Статистикалық көрсеткіші:
Клиникасы.
Туберкулез ... - ерте және кеш ... ... ... екіге бөлінеді. Ерте туберкулез интоксикациясында микобактериялар организмге енгенмен, әлі белгілі бір ... ... ... ... жалпы жағдайының бұзылу белгілерімен байқалады: бала тез шаршағыш, мазасыз, ұйқысы бұзылған, басы жиі ... көп ... ... ... ... ... байқалады. Манту белгісі оң нәтиже көрсетеді. Қан анализінде: лейкоцитоз, эозинофилия анықталады. Аталған ... 1-4 айға деін ... дер ... анықталып, ем жүргізілсе, бала айығып кетеді. Кейде созылмалы туберкулез интоксикациясына немесе таберкулездің басқа ... ... ... ... ерте ... ... белгілері туберкулез виражынан кейін 6 -12 айдан өткесін де байқалса, ол созылмалы ... ... ... Оның өзі 2 ... - ... және ауыр ... ... түрінде баланың жалпы жағдайы көп өзгермейді, кейде ғана тез шаршағыштық, мазасыздық, төмен субфебрильді температура байқауға болады. Ауыр түрінде - ... ... ... ... ... ... анығырақ білінеді, шеткі лимфа түйіндері ісініп, қатаяды.Баланың ... көзі ... ... аяқ- ... ... қошқыл түсті бөртпелер аңықталады. Қанда лейкоцитоз, нейтрофилез, ЭТЖ жоғарылайды.Дұрыс ұйымдасттырылған ұзақ уақыт ем ... бала ... ... ... жиынтық- туберкулездің бұл түрінде инфекция өкпе тканін зақымдап, туберкулездік қабыну ошағы (Гон ошағы) пайда болады. ... ... ... ... өкпе ... ... де қамтиды.
Аурудың белгілері интоксикация белгілерінен басталады:алғашқыда жоғары температура (38-39 С), кейіннен ұзақ уақытқа созылатын субфебрильді температураға айналады. ... ... ... алу ... ... өзгерістер анықталады: сирек, құрғақ жөтел, өкпенің зақымданған тұсында перкуторлық өкпе дыбысының тұйықталуы, тыңдап ... дем ... өкпе ... ... сирек естілетін құрғақ сырылдар. Рентгенограммада: өкпедегі қабыну ... және ... ... ... қатайғанын - петрификаттар мен кальцинаттарды көруге болады. Қанда лейкоцитоз, лимфопения, эозинофилия, өте жоғары ЭТЖ 35-40 мм/ сағатына анықталады. ... ... оң ... ... Уақытында диагноз анықталмай, дұрыс ем жүргізілмесе, асқынулары - плевритке, кавернозды, инфильтративті, милиарлы туберкулезіне пайда болады.
Туберкулездік бронхоаденит - ... ... ең жиі ... ... өкпе ... ... түйіндерінің қабынуымен сипатталады. Ауру жоғары температура, жалпы жағдайдың өзгеруі және интоксикация белгілерінен басталады. Рентгендік тексерісте үлкейген ... ... ... ... көре ... ... ... беті қайтып, лимфа түйіндерінде кальцинаттар қалады.
Өкпенің ошақты туберкулезі. Өкпеде, бірнеше сегменттерде, диаметр 1см- дей қабыну ошақтарының пайда болуымен сипатталады. ... ... ... ... тек ... тексеріс кезінде анықталады.
Өкпенің инфильтративтік туберкулезі. Өкпедегі экссудативті қабыну өзгерістерімен сипатталады: пневмония,тұмау белгілеріне ... ... ... қиын ... ... ... ... үшін рентген тексеріс пен Манту белгісіне сүйенеміз.
Туберкулездік ... ... бұл түрі ... аллергияға бейім балаларда кездеседі. Басталуы жедел, дене қызуы 38-39 С ... ... ... ... ауырады.Зақымданған жағындағы көкірек клеткасының қозғалысы қалық болады. Осы жағында перкуссия арқылы толық тұйық дыбыс анықталса, аускультация арқылы өкпе дыбысын ести ... ... - өкпе ... ... ... ... жастағы балаларда кездеседі. Кейінгі жылдары БЦЖ вакцинасын егу арқылы ... бұл ... саны ... ... клиникасы: байқалмас баланың қатты басы ауруы, себепсіз құсуы, бұлшық ет тонусының жоғарылау ... Одан ... ... ... ... ... белгілер - желке бұлшық еттерінің ... ( ... - ... ... Диагнозды анықтау үшін жұлын-ми сұйықтығын тексеру, немесе Манту белгісін қою көмектеседі.Жұлан-ми сұйықтығының құрамында ... ... ... ... ге дейін, ( норма 0,2-0,3%), 100-600 дейін лимфоцитті лейкоцитоз анықталады
Диагноз қою.
Мұқият анамнез жинау;
аурудың клиникалық белгілерін ескеру;
лабораториялық зерттеулерге сүйену:
қанның, ... ... ... жұлын сұйықтығының бактериологиялық тексерістері;
рентгенография, рентгеноскопия, томография, флюрография
туберкулинодиагностика: манту белгісін қою.
Манту белгісін қою үшін ... ... ... ... ... іщкі жағының ортаңғы бөлігіне тері ішіне, арнайы туберкулин шприці мен инесі арқылы 1 балаға 0,1 мл ... егу ... ... ... ... ... егілген жерде лимонның қабығы тәрізді төмпешік ( папула) пайда болады. Манту белгісінің ... 48-72 ... ... ... Ол ... мөлдір пластмасса сызғышпен егілген жердегі пайда болған ісік (папула) немесе қызарудың диаметрін өлшеу керек.
Манту белгісінің нәтижелері:
Егілген ... тек ... орны ... ... өте ... - диаметрі 1 мм екені анықталса, бұл теріс нәтиже болып саналады.
Папуланың диаметрі - 2-4 мм ... ... ... жоқ , тек қана ... ... бұл күмәнді нәтиже.
Папуланың диаметрі - 5 мм және одан жоғары болса оң нәтиже.
Папуланың диаметрі 17 мм - ден де ... ... ... реакция болып табылады.Туберкулез белгілері болмай, бірақ манту белгісі өмірінде бірінші рет оң ... ... ... вираж деп атайды. Бұл балалар диспансерлік есепке алынып 3 ай бойы ... ... ... ... ... 1 ... соң қайта манту белгісі қойылады. Нәтижесі теріс болған жағдайда диспансерлік бақылаудан алынады. Оң болған жағдайда баланы ... ... ... ... ... емі ... ( комплексті) түрде, үзіліссіз сатылап, ұзақ жүргізілуі қажет. Емдеудің 1-ші сатысы арнайы туберкулез диспансерінде ... ... ... бір ... - таза ... ... қолдану. Ауру баланы жылдың кез- келген мезгілінде таза ауамен қамтамасыз ету қажет. Сондықтан да туберкулез диспансері ... ... ... өте таза жерлерге орналасқан жөн. Күн тәртібі - бала ауыр ... ғана ... ... ... ... ұйқысы тыныш, ұзақ болуы керек. Тамақтандыру ерекшелігі - баланың жасына қарағанда калориясы 15-20 % ... ... ... ... ... ... бай, алуан түрлі болуы керек. Туберкулездің емінде қымыз, ... ... ... ем:1. ... кейінгі жылдары итальяндық ғалымдар жүргізген көптеген лабораториялық және клиникалық зерттеулерден соң ең ... ең ... 5 ... ... ... рифампицин, стрептомицин, пиразинамид, изониазид, этамбутол.
2.Витаминдер
Қан, плазма құю
Кортикостероидтар
ДОТС жоспарымен емдеу. Туберкулезді ДОТС жоспарына сәйкес емдеудің негізгі принципі - ... ... ... ... ішінде қарқынды, белсенді ем жүргізу болып табылады. Микобактериялардың сыртқа бөлінуі тоқтағанша арнайы туберкулез диспансерінде, одан ... ... ... ... ... ... ем ... Ем жүргізу үшін жоғарыда аталған негізгі 5 препарат қолданылады:H-изониазид, R-рифампицин, Z- пиразинамид, S- стрептомицин, E- этамбутол.
Туберкулезді емдейтін ... ... ... ... ... анықталған науқастардың 5-10 % да дәрінің мынандай жанама әсерлері байқалады: тәбеттің төмендеуі, жүректің айнауы, ... ... ... ... ... терінің және көз шарасының сарғаюы, буындардың ауруы, көздің көруінің ... ... ... дәрінің жанама әсерлерің емді тоқтатпай-ақ қайтаруға болады.
Дәрінің жанама ... ... ... ... емді ... туберкулездің мультирезистенттік ( дәріге төзімді) және созылмалы ... ... ... алып ... ( ... төзімді) туберкулез- туберкулездің ең қауіптігі түрі. Себебі, туберкулез ... ... ... ... ... ... бой үйретіп алады.
Мультирезистенттік туберкулез - ауруды дұрыс емдеумен нәтижесінде, әсіресе қандай да бір сылтаумен дәрі қабылдауды ... ... ... ... бұл ... емдеу өте қиын, әрі ұзаққа кем дегенде 18-21 айға созылады. Сондықтан туберкулезбен ауыратындар, олардың жақындары, емдеу жұмысына қатысатын ... ... ... ... ... ... емді ешқашан үзуге болмайтынын білуі тиіс.
Емнің барысында, аяғында қақырықтың барлық анализінде туберкулез таяқшалары табылмаса, ем нәтижелі болды деп есептеледі. Бұл ... ... ... ... ... ... деп шешім қабылдайды, ал ауырған адам сау адамдар қатарына қосылып, отбасында, жұмыста, басқа да қоғамдық орындарда еркін жүре ... ... ... ... ... ... ... ( нашар тамақтану, жиі суықтап қалу, қатты шаршау, маскүнемдікке, нашақорлыққа ... т.б) ... ... ... ... туберкулезден емделіп жазылғандардың бәрі, егер жөтел қайта қайталанса дәрігерге дереу қаралып, қақырығында туберкулез таяқшаларының бар-жоқтығын тексертуі керек.
Туберкулездың арнайы ... ... ... ... 2-4 ... ... 0,05 мг ... тері ішіне БЦЖ вакцинасы егіледі.
БЦЖ ревакцинациясы бала мектепке барғанда 1 ... ... ... ...
444534925Туберкулез.
0 ... ... ... ... жыл.

Пән: Медицина
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Көмей туберкулезі18 бет
Сібір жарасы. Туберкулез6 бет
Сібір жарасы. Туберкулез аурулары9 бет
Сібір жарасы. Туберкулез жайлы4 бет
Сібір жарасы. туберкулез туралы ақпарат14 бет
Туберкулез ауруы15 бет
Туберкулез ауруы туралы8 бет
Туберкулез дертіне шалдыққан адамдармен жүргізетін әлеуметтік жұмыстар41 бет
Туберкулез қоздырғышы,оның қаупі және қауіпсіздік шаралары11 бет
Туберкулез – проблемалы инфекция7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь