Кете Жүсіптің Күзенмен айтысы

Айтыс өлеңдерінің назар аударарлық ғажайып үлгілерінің бірі Кете “Жүсіптің оз әйелі Күзенмен” айтысы.Мұндағы негізгі мәселе ерлі-зайыпталар арасындағы отбасы туралы мәселе ,тұрмыс жайы адамгершілік мәселесі туралы әнгімелер қозғалады.Бұл айтыста назар аударарлық жайт кейбір ер адамның басында кездесіп жүрген етене мәселе нәпсі құмарлық әрекетіне ақылды әйелдің байсалды мінезі қарама –қарсы мәселе ретінде қойылып ,қарастырылады.Тәкаппарлыққа ,көрсеқызарлыққа,әуестенушілікке жеңілтектікке адамды аздырып адастыратынын ал адасқанның соңы бітпес өкініш, уайым екенін ескертеді.
Кете Жүсіптің оз әйеліне сын көзбен қарап оны сылбыр ерін деп келемеждеуінен басталады.Мысалы:
Бір қатын көрдіңдерме сылбыр ерін
Мүлтіксіз айтып берем әрбір жерін
Еңкіш бел жазық маңдай,көзі аларған
Біледі кіріспектің есік төрін
Және тағы бір жерінде былай деген екен:
Нұраны көріппе еңдер тақыр жерін
Мысалы бет формасы соңан ұқсас
Нанбасаң осы айтқанға ,барып көрің
Өзіне тағылған мұндай сыннан Күзеннің де айтар жауабы дайын еді.Жүсіптің де сырт келбетіне мін тағып оны мықтылап тұрып сынап алады,оны мына жолдардан байқауға болады:
        
        Кете  Жүсіптің  Күзенмен  айтысы
Айтыс өлеңдерінің назар аударарлық ... ... бірі Кете ... оз ... ... айтысы.Мұндағы негізгі мәселе ерлі-зайыпталар арасындағы отбасы туралы мәселе ... жайы ... ... туралы әнгімелер қозғалады.Бұл айтыста назар аударарлық жайт кейбір ер адамның басында кездесіп жүрген етене мәселе нәпсі құмарлық әрекетіне ақылды әйелдің ... ... ... - қарсы мәселе ретінде қойылып ,қарастырылады.Тәкаппарлыққа ,көрсеқызарлыққа,әуестенушілікке жеңілтектікке адамды аздырып адастыратынын ал ... соңы ... ... ... ... ... ... оз әйеліне сын көзбен қарап оны сылбыр ерін деп келемеждеуінен басталады.Мысалы:
Бір қатын көрдіңдерме сылбыр ерін ... ... ... ... ...
Еңкіш бел жазық маңдай,көзі аларған
Біледі кіріспектің есік төрін
Және тағы бір жерінде ... ... ... ... ... ... ...
Мысалы бет формасы соңан ұқсас
Нанбасаң осы айтқанға ,барып көрің
Өзіне тағылған мұндай сыннан Күзеннің де айтар жауабы дайын еді.Жүсіптің де сырт ... мін ... оны ... ... ... ... мына ... байқауға болады:
Сенің де мұрның қоңқақ көзің ала
Болса да басың биік ,көңлің бала
Тыштаңдап ... ... ... ... тап ... тұра сала
" Ә" десе жүгіресің ашуанып
Қолыңа қос уыстап құмыңды ала
Еркексіп ... ... ... ... құла -дала
Көзіңді маған қарап алартасың
Тынымсыз мінезіңді айтсам шала
Кісіге қай ... мін ... ... етіп жүрген бәрі шала
Байғыз бас,қысқа мойын,лақа мұрт
Ақ көңіл және де емес көңілің сара ... ... ... ... ... ... айна алып қара
Бұндай уытты сөздерге зайыбының жауабы да ашщы еді.Өлеңмен егесіп бәрін менің мінезімді ... ... ... ... ... ... ... үйіп қойдың.Негізінде келсек ісімнің шалалығын қайдан көрдің ... ... ... мұз бұл жерде ойылған мұз деген мағынада айтады .Егеспе есің болса менімен,қаларсың сөз таба ... құр ... деп ... ... өз ... сені ылғи қамшы ұрып ақылыңды білгізбесем бетіңмен мал секілді жайылып кетерсің дейді.Елден сөгіс алмай жүргенің менің ... сол үшін ... ... ... керек делінеді .Бұл сөздерге қарағанда заманымыздан келе жатқан дәстүріміз ... ... әйел ... ... емес яғни тең ... емес ... сөз болады .Мұны мына жолдардан аңғаруға болады ... мал ... ...
Қамшы ұрып ақылыңды білгізбесем
Әр уақыт менен сөгіс алмас едің
Серкедей қара мойын болсаң көсем
Еріннің әр уақытта ... ... ... ... едің тәрік етпесең
Күзен бұл сөздерге қаймықпай оз жауабын іркілмей ашып айтады "Бас кеспек ... да тіл ... ... ... ... жауап берем неге мен қорыққаннан жерге кірем ,ұратын қаруыңның жолын енді ... ... ... әйел адам ақыл ... .Мен өзіңізді ақылы озық деп ойласам балалығыңыз ос жерден білінді деп жауап қатады.Сонда Кете Жүсіп :
Білімге бас идірмесек сонда не ... ... ... ... ... "екен егер күйеуінің қамын ойлап жақсылап күтсе дейді .Зайыбы сонда былай дейді:
Оқуың озығырақ ,мектеп көрген
Пейішке бармағыңның ... ... ... бес ... бажай қылмай
Сен неге болып жүрсің тәрік сүннет ?
Дегендей неге керек құр қошемет ?
Ораза намазбенен хабарың жоқ
Жалғыз ақ ... ... ... зекет
Бұл айтыстан басты ,негізгі құндылығы ерекшелігі десек те болад мұнда ерлі-зайыпты мәселесі ... ... ... ... ... өте сирек кездеседі.Бұл айтыс түріне кішкене сын айта кетелік;
Бұл айтыстың түп-тереңінде тәрбиелік,сыпайылық,адамгершілік ,ерлі-зайыптылар арасындағы сүйіспеншілік жатыр.Отбасы туралы мәселе етене қозғалады.Біз бұл ... ... ... әйелдің байсалды мінезін байқай аламыз,небір уытты ,ешкімнен қаймықпайтын іс-әрекетін аңғарамыз .Айтыстың негізінеде Кете Жүсіптің әйелінің өзіне лайықты жар ... жане ... тіке ... ... айта ... ауыз ... тарихында ХӀХ ғасырдың аяғы ХХ ғасырдың басы - ... ... ... ... ... ... ... өмір заманына шаң жұытпай ,небір саңлақтарды шығарып ,халық талантының бір топ жарық жұлдыздарын әлемге әкелді .Кете Жүсіппен пен ... ... осы ... төл ... ,демек,семья ынтымағын құру әйел атын ардақтау ұранын көтеретін етене мәселелер сөз болады.Тағы бір айта кететін жайт аса бір ... ... ... діні ... аллага құлшылық ету.Бес уақыт намазыңды қаза қылмай соған адал ... Тек қана ... ғана ... бермей намазыңды уақытымен оқу,тек түзу жолмен журу .аллаға иман келтіру керек делінген ... ... ... аңғаруға болады .Бұл айтыстың тәрбиелік мәні өте зор ... ... түрі ... онда ... ... ... ... іздейсің ,қандай да уытты сөздермен шағуға тырысасың .Менің өз ойымша уытты сөздермен басым болған Күзен ... ... оның ... ... тек ... ... ... иман келтіру алла жолымен жүру керектігін сөз етеді.Адамды сабырлыққа шақырады.Ал Кете Жүсіпке келер болсақ ол көбнесе ақылға емес бар ... ... ... жөн көред.Айелді қамшымен ғана жөнге салуға болад дегенді қош ... ... ... бұл ... ... ... ,шешен сөздерімен зайыбы Күзен басымырық болды

Пән: Өнер, музыка
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақындар айтысы13 бет
Жылумен қамтуға кететін жылудың шығынын есептеу21 бет
Мақтаарал ауданы «Кетебай» өқ топырағының агрохимиялық картограммасы және топырақ құнарлығын арттыру жолдары51 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы (ғылыми баяндама). Міржақып пен Көкбайдың айтысы10 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы (ғылыми баяндама). Міржақып пен Көкбайдың айтысы жайлы13 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы. Міржақып пен Көкбайдың айтысы»9 бет
ХХ ғ. 20-30 жж. қазақ зиялыларының әліпби айтысы34 бет
"сопылық ілім мен қазақ лирикасындағы үндестік"6 бет
X-XIV ҒҒ Қазақстандағы тәлімдік ой-пікірлердің қалыптасуы және даму25 бет
XVIII ғасыр ортасындағы тірі табиғат туралы метафизикалық ұғымдар13 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь