Шырын өндірісі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1. Шырын өндірісінің теориялық негіздері
1.1 Шырын өнімдерін өндіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
1.2 Шырындар мен шырын өнімдерін таңбалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...16
1.3 Шырынның түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..19

2.Шырын, шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын техникалық талаптар
2.1 Шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ...22
2.2Шырын өнімдерін өндіруге қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ... ... ... ... .25
2.3 Шырын өнімдерінің орамына қойылатын талаптар ... ... ... ... ... ... ... ... 27
2.4Шырын өнімінің көрсеткішін өлшеу әдісі тізбесі ... ... ... ... ... ... ... ... ..27
2.5 Шырындардың пайдасы және шырын терапиясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... 30

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..34
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 37
Қосымшалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...38.43
Зерттеу тақырыбының өзектілігі. Сапалы тамақ өнімдерін өндіру – нарықтық шаруашылықтың кезек күттірмейтін элементі болып табылады. Ол шаруашылық салалары мен халықтың қажеттілігін қанағаттандырудағы экономикалық қатынастардың негізін құрайды. Сондықтан тамақ өнімдері мемлекеттің азық-түлік қауіпсіздігін, тамақ өнімдерін тұтыну сұранысын қамтамасыз етеді.
Сапалы өнімдерді өндіру Қазақстан Республикасының Дүниежүзілік Сауда Ұйымына кіру мүмкіндіктерін айқындайтын және әлемдік нарықтағы бәсекелік қабілетін арттыратын маңызды факторлардың бірі. Қазіргі кезде елімізде Дүниежүзілік Сауда Ұйымына кіруге дайындық жұмыстары жүргізілуде, бұл орайда отандық өнімдердің сапасын арттыру алдыңғы кезектегі мәселеге айналды.
Қазақстан Республикасының 2007–2024 жылдарға арналған тұрақты дамуға көшу тұжырымдамасында жаңа және экологиялық қауіпсіз технологияларды пайдалану арқылы – өмір сүру сапасының деңгейін арттыруға ерекше мән берілген. Атап айтқанда, ел экономикасына жоғары технологияларды белсенді енгізу нәтижесінде экономикалық жетістіктерге, ресурстарды пайдалану тиімділігін арттыруға, экологиялық қауіпсіз технологияларды пайдалануға, сондай-ақ ұлтты сауықтыру үшін тамақ өнімдерін қатаң бақылауға, халықтың жан басына шаққандағы табиғи шырындар мен сүт өнімдерін ұлғайтуға, ішкі нарықтағы тамақ өнімдерінің сапасын бақылауды күшейтуге ерекше көңіл бөлу қажеттілігі айтылған.
Біз бұған өз экономикамыздың бәсекелік қабілеттілігін арттыратын экологиялық таза технологияны қолдану нәтижесінде алынатын экологиялық таза өнімдер арқылы халықтың орташа өмір сүру деңгейінің өсуіне, генетикалық ауытқулардың азаюына, иммунитеттің нығаюына, кәсіпорындардың қосымша пайда табуына, денсаулықты қалпына келтіру шығындарын азайтуға, соның нәтижесінде еңбекке қабілеттілікті арттыруға қол жеткізе аламыз.
Соңғы он жылдықта шет мемлекеттерде қазіргі жаңа технология бойынша минералды тыңайтқыштар қолданылмаған қоспасыз, табиғи шикізаттан алынатын, экологиялық таза аймақтарда өсірілетін экологиялық таза тамақ өнімдерді өндіретін саланы дамытуға баса назар аударуда.
Еуропада 2005 жылы экологиялық таза өнімдердің нарықтағы үлесі 5-тен – 10% дейін артты. Еуропа елдерінде жыл сайынғы сауда көлемінің өсуі келесідей: Германияда – 5–15%, Данияда, Швеция және Швецарияда – 30–40%. Келтірілген мәліметтерден көрінгендей, Батыс Еуропада экологиялық таза тамақ өнімдерін өндіру алдыңғы орында тұр. Мұнда экологиялық таза тамақ өнімін өндіретін кәсіпкерлерді мемлекеттік қолдау жүйесі жүзеге асырылады, сертификатталған экологиялық таза тамақ өнімдерін өткізудің ұтымды саясаты жүргізіледі.
1. «Шырындар мен шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар» техникалық регламентін бекіту туралы Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2008 жылғы 27 ақпандағы № 199 Қаулысы
2. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2008 жылғы 6 маусымдағы N 541 қаулысына өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2009 жылғы 15 желтоқсандағы N 2119 Қаулысы
3. «Тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі туралы»,
4. «Ветеринария туралы»,
5. «Техникалық реттеу туралы» Қазақстан Республикасының Заңдары,
6. «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесi туралы» Кодексi
7. Аяпов К., Үкібасов О., Есеналиева М. «Жеміс, көкөніс шаруашылығы». Практикум. Астана, 2009.
8. Укибасов О.А. «Жеміс-жидек дақылдарының тікпе көшеттерін өсіру технологиясы пәнінен оқылатын дәріс жинағы».
9. Тәжібаев Т.С. Жемістер мен көкөністерді сақтау және өңдеу технологиясы. Алматы, 2010
10. Гудковский В.А. Жемістерді ұзақ уақыт сақтау. -Алма-Ата, 1979
11. Широков Е.П. Технология хранения и переработки плодов и овощей с осно¬вами стандартизации. - М.: 1985
12. Широков Е.П. Практикум по технологии хранения и переработке плодов и овощей. - М: 1985
13. Тәжібаев Т.С. Жеміс, көкөністерді сақтау және өңдеу технологиясы» пәнінен студентке арналған оқу-әдістемелік кешені. Алматы, 2010.
14. Аяпов К.Ж. Қазақстан жеміс шаруашылығы. – Алматы: Қайнар, 1993
15. Неверов О.А.,Гореликов Г.А., Позняковский В.М, Тамақ биотехнологиясы. – Новосибирск: Сиб.унив. изд – во, 2007.
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
..................................................3
1. Шырын өндірісінің теориялық негіздері
1.1 ... ... ... мен ... ... ... ... өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын техникалық талаптар
2.1 ... ... ... ... өнімдерін өндіруге ... ... ... ... ... өнімінің ... ... ... ... ... және шырын
терапиясы....................................30
Қорытынды...................................................................
...........................................34
Пайдаланылған ... ... ... Сапалы тамақ өнімдерін өндіру –
нарықтық ... ... ... ... ... табылады. Ол
шаруашылық салалары мен халықтың қажеттілігін ... ... ... құрайды. Сондықтан тамақ өнімдері
мемлекеттің азық-түлік қауіпсіздігін, тамақ ... ... ... ... өнімдерді өндіру Қазақстан Республикасының Дүниежүзілік Сауда
Ұйымына кіру мүмкіндіктерін айқындайтын және әлемдік ... ... ... маңызды факторлардың бірі. Қазіргі кезде елімізде
Дүниежүзілік Сауда ... ... ... ... ... ... ... өнімдердің сапасын арттыру алдыңғы кезектегі мәселеге
айналды. 
Қазақстан Республикасының 2007–2024 жылдарға ... ... ... ... жаңа және ... ... технологияларды
пайдалану арқылы – өмір сүру ... ... ... ... ... Атап ... ел экономикасына жоғары технологияларды белсенді
енгізу нәтижесінде экономикалық ... ... ... ... ... ... ... пайдалануға,
сондай-ақ ұлтты сауықтыру үшін тамақ өнімдерін ... ... ... ... ... ... шырындар мен сүт өнімдерін ұлғайтуға, ... ... ... сапасын бақылауды күшейтуге ерекше көңіл бөлу
қажеттілігі айтылған. 
Біз ... өз ... ... ... ... таза ... қолдану нәтижесінде алынатын экологиялық таза
өнімдер арқылы халықтың орташа өмір сүру деңгейінің өсуіне, генетикалық
ауытқулардың ... ... ... ... ... пайда
табуына, денсаулықты қалпына келтіру шығындарын азайтуға, ... ... ... арттыруға қол жеткізе аламыз. 
Соңғы он жылдықта шет мемлекеттерде қазіргі жаңа технология бойынша
минералды тыңайтқыштар қолданылмаған қоспасыз, ... ... ... таза аймақтарда өсірілетін экологиялық таза ... ... ... ... баса ... аударуда. 
Еуропада 2005 жылы экологиялық таза өнімдердің нарықтағы үлесі 5-тен – 10%
дейін ... ... ... жыл ... сауда көлемінің өсуі келесідей:
Германияда – 5–15%, ... ... және ...... ... ... Батыс Еуропада экологиялық таза тамақ өнімдерін
өндіру алдыңғы орында тұр. Мұнда экологиялық таза тамақ өнімін ... ... ... ... жүзеге асырылады, сертификатталған
экологиялық таза тамақ өнімдерін өткізудің ұтымды ... ... ... оның ... ... ... әзірге
отандық кәсіпкерлік құрылым әлсіз дамыған: себебі мұнда қаражат, ... ... және ... ... ... көрсетілмейді. Дегенмен де
елімізде шет елдердегі сияқты экологиялық таза ... ... ... ... ... бар. Бірақ мұндағы экологиялық таза
тамақ өнімге қызығушылық қосымша пайда табу нысанына айналды. 
Экологиялық таза өнім ... мен ... ... ... ие, ол – бір ... ... – инновациялық кәсіпкерліктің
арнайы түрін ... ... ... ұлт ... мен өмір ... ... ... қол жеткізу. 
Осы орайда экологиялық таза тамақ өнімдерін өндіру мен тұтыну бойынша
сараптаулар мен талдауларды, ұтымды және ... ... ... қолдануға қатысты ұсыныстар мен пайымдауларды ғылыми негіздеудің
маңызы арта түседі. Бұл ерекшеліктер зерттеу ... ... оның ...... ... ... ... - шырын берушілерден бөлінетін құрамында амин
қышқылдары, көбіне аспарагинді және ... ... ... (ферменттер) бар, қант ерітінділері (фруктозалар, глюкозалар,
сахароздар және т.б.), ... ... ... ... бірге колоидтар
және гликозидтерде болады. Гүл ... ... ... және ... ... көзі және ... екіжақты тозаңдануын қамтамасыз
етудің құралы.
Қант өндірісі — қант қызылшасы мен қант құрағынан кристалды ақ ұнтақ
қант және ... қант ... ... елімізде қантты құрамында 17,5% қанты
 болатын қант қызылшасынан өндіреді. Қант өндірісінің негізгі процестері:
қызылшаны жуу, ... ... ... ... ... ... сатурация, сульфитация),
тазартылған шырынды булау, қою шырынды құрғақ заттары 92,5% ... ... ... ... ... мұның нәтижесінде
ұнтақ қант алынады, кесек қант құмшекер қанттан жасалады.
Курстық ... ... - ... ... технологиясы бойынша шырын
өнімдерін жасауды талдау.
Міндеттері:
- Шырын өндірісінің теориялық негіздерін ... ... ... ... ... мен шырын өнімдерін таңбалау;
- Шырынның түрлерін, пайдалылығын анықтау.
1.Шырын өндірісінің теориялық негіздері
Шырын маңызды тамақ ... ... ... ол ... және ... ... олар адам ағзасын
дәрумендермен, макро- және микро ... ... ... әртүрлі физиологиялық активті заттармен ... ... ... ... ... соғыстан кейін ... ... ... дами бастады. Ашыған жеміс- жидек шырын
өндірісінің ... 19- ... 60- ... Луи ... ... ... ... ол жоғарылатылған температураның ... алып ... ... ... ... бар
екенін дәлелдеді.
Қазіргі уақытта шырын, балшырын, ... бар ... ... ... ... орын ... ... өнімдерін көп
пайдалану барлық елдерде шырынның ... ... ... және ... ... ... ... уақытта шырын өндірісі үлкен қуат пен ... ... ... ... ... ... жағдай түбегейлі ... ... ... ... ... әртүрлі дәміне, иісіне, түсіне
қарай, сақтау мерзімімен және ... ... ... ... ... ... шырын өнімдерінің түрлері ұсынылды.
Жоғары технологиялық процестердің көмегімен шырынды тез ... ... ... мен ... ... ... заманғы жоғары механизделген автоматтандырылған ... және ... ... өндірісінде қолдану ірі кәсіпорындарда
шоғырлануға мүмкіндік береді, үлкен ... ... ... аз
жұмсай отырып тез қайта ... ... ... ... ...... шырыны өндірісінде
қолдану шырын шығару кезінде оны көп мөлшерде ... және ... ... ... препараттарды шырынның ... ... ... ... ... сапалы өнімді алуға болады.
Сақталып, қойылтылған шырынды қазіргі ... ... ... ... және ... ... ... шырынды
алу мүмкіндігі пайда ... ... ұзақ ... тасымалдау
тиімді, ұзақ уақыт ... ... ... ... қойылтылған
шырынға ароматтық заттарды дистиляттар түрінде қосады және ... ... ... ... тығыздығын қалыптастыру үшін ... ... ГОСТ Р 51398 – 99 ... ... және ... ... сәйкес классификациялайды. Екі шырын түрі ... ... ... ...... және ... ... Берілген
шырын түрлері НД: ГОСТ 25892 – 83 ... ... ... Техникалық
шарттар» және ГОСТ 937 – 91 «Консервілер. ... ... ... ... ... ... ( ... және жидекті ) сорттық ( түссізденген
немесе түссізденбеген ) және ... ( ... ... ); ... ... немесе етсіз; қантпен немесе қант
шәрбәтімен ... ... ... ... ... шырындарды сорттарға бөлу арқылы (
маркалы, жоғарғы, бірінші ) немесе ... – ақ ... ... ... үшін ... – жидектің бір помологикалық басқа шикізат
( жүзім үшін – ... ) ... ... ... ереже бойынша, табиғи органикалық қышқылдары
көп шикізаттан жасайды. Әдетте ... және қант ... ... ... ... ... тез қататын жемістер және ... қант ... ...... ... өнімдерге қантты
немесе глюкоза – ... ... ... ... ... ... ... түрінде шығарады. Олар ... ... ... мүмкін.
Алмұрт, алхоры және ерте ... алма ... ... ... ... ... ... жемістердің шырынын табиғи немесе қантпен келесі
ассортимент ... ... ... мандарин, лимон шырыны.
Мандарин шырынын қант пен ... ... ... немесе қоспай
дайындайды. Цитрустық жеміс шырыны ұсақ жеміс ... ... ол ... түрде шығарылады.
Жүзім шырыны – табиғи түссізденген шырын, балғын ... ... ...... ... ... ... Аскорбин
қышқылын қосуға рұқсат етіледі. Метавин және ... ... ... ... ... жоғары емес сорттан дайындайды.
Көкөніс ... ... ... 3 ... ... қышқыл көкөністен жасалған шырындар, рН =4,4; ... ... ... ... рН =4,4 ... және ащы ... ашуын жүргізетін, көкөністен жасалған шырындар ( рН 3,8 ... ). ... ... ... ... ... қамтиды, соның
ішінде тамырлар, клубнилер ( сәбіз, сарымсақ, картоп ), ... ... ... ( ... ), ... және гүлдер ( саумалдық,
түсті орамжапырақ ), атбасбұршақ ( бұршақ ). ... және ... ... ... ... ... ... немесе езбетүзуші түрінде
дайындайды, ... ірі ... ... дәні және ... да ... ... ... болмауы керек. Шырынды қойылту жолымен
алу кезінде ... ... ұшпа ... ... ... ... тұзды, сірке суы ( сүтқышқылы ашу жолымен алынатын ... ... ), қант ... ... немесе балды, дәм
беретін заттарды, специлер ... ... ... ... жеміс
негізіне жататын өнімдер, сүт ... және сүт ... ... ... ... қосуға рұқсат етіледі: аскорбин
қышқылы, ... сүт, алма ... ... ... немесе оның
тұзы ( натрий, калий ), ... ... ... ... ... ... ... жатады, ол
келесі ассортиментте шығарылады: табиғи томат шырыны, ... ... (0.6 – 1.0 % тұз ), ... ... С ... ... ... томат шырыны сорттарға бөлінеді: экстра,
жоғарғы және ... Тұз ... ... ... ... ... көкөніс шырындары ( коктейльдер ) - шырын қоспасынан
немесе ... және ... ... ... ... дәм
беретін заттар, тұз және қант қосылған немесе ... ... ... көкөністің шырындарын араластыра отырып, ... ... көп ( ... ... ... ... ), органолептикалық және диеталық құрамы жақсы өнім ... Ең ... ... ... ... ... және ... таңқурай және қаражидек; картоп және өрік; ... ... ... ... ... ... ... асқазан
секрециясын тежейді, ... ... оны ... ... он екі елі ... жоғарылаған қышқылдықты, яғни әртүрлі
ауруларды емдеуге қолданады. ... ... ... тәбетті ашуға
арналған, оны томаттан, ... ... ... және ... шөп, ... ... ... бұрыш, т.б. дайындайды.
Шырынды таза қылу үшін, оны ... ... ... ... және ... да биологиялық ... ... ... ... ... ... құрғақ сүт ұйытқыларын
қолдану арқылы сүтқышқылының ашуымен ... ... ... ... ... Ашыған көкөніс ... ... және ... ... бай көзі ... ... өндірісінің шикізаттары
Шырын өндірісінде әртүрлі жемістер және ... ... Ең ... жеміс топтары: дәні ... ( ... т.б. ), ... барлар ( шие, алхоры, өрік, шабдалы, т.б. ... ( қара және ... ... қарлыған, таңқурай, қаражидек,
т.б. ). ... ... ... бөлек қарастыру керек, себебі
томат шырыны ... ... ... байланысты алдыңғы орында.
Қалған көкөніс шырындары бірнеше компоненттерден ғана ... ... ... ... және ... да ... болуы мүмкін.
Шикізатқа қойылатын талап, ол жемістерді және ... ... ... ... Сонымен қатар, ... ... ... зақымданған ( дақ, парша, күю ) жемістерді
және жидектерді ... ... ... өлшемі және ... ... ... шіріген шикізатты қосуға рұқсат ... ... ... пен ... аз ... өнім шығару кезінде ,
барлық дайындалған өнімге жағымсыз дәм ... ... ... ... шырын материалдары микотаксин патулиннен ... ... ... үшін жемістер мен жидектер ... ... ... ... ... ... ... жоғары, еті тығыз
болып келеді. Піспеген және ... ... ... ... ... аз, ... ... концентрациясын алуда
сапасы және мөлшері төмен болады.
Шикізат құрамы – ... және ... ... ... шырын
жасауда сорттарды таңдау кезіндегі шырынның экстрактивтілігіне және
оның ... ... ... ... ... ... алуда күздік және күздік – ... ... ...... еті бар ... пайдаланған дұрыс, жазда піскен
жеміс сорттарынан шырын аз ... және ... ... аз ... ... ... және түссіз шырынды сорттардан табиғи ... ... ... және қышқылдың мөлшері шырын ... ... ... және қанты аз болса, шырын ... ... ...... ... ... талаптар қойылады. ... ... 0,9 – 2,8 % болу ... қарлығанды сары кезінде
қолдану керек; ... ... ... шырынды шығару кезінде және
сақтау кезінде түсі өзгереді.
Еті бар ... ( ... ) алу үшін ... еті көп ... ... ... мысалы, томат, шабдалы, алма.
1.1 Шырын өнімдерін өндіру ... ... және ... дайын өнімдер
Жемістерді және көкөністерді өңдеуге контейнер, жәшік немесе
автокөлікке тиеу ... ... ... әкелген жеміс – ... ... ... ... ... ... болған
жағдайда – тазартады. Барлық дайындық үрдістері ... ... ... ... ... және жуу ... жүкті түсіру жерінде
электртиеушінің ... ... ... ... ... қажетсіз жемістерді жояды. Кейін ... ... және ... ... щаяды.
Шырынның шығуы шикізатты ұсақтау кезеңіне, ... ... ... ... ... ... және
басқа да факторларға байланысты. ... ... ... ... ... бар. ... айва және өзге ... ... ... 3 – 6 мм ( 50 % - дан ... емес ) өлшемді бөлшектерге
ұсақталуы тиіс, ал басқа жемістерді ірі ... ... ... Жұмсақ қабығы бар сүйекті ... ( ... өрік ... де ... өңдеу ( бланширлеу ) – жемістерді ыстық сумен ... ... ... ... – шырынның шығуын жоғарылатады,
ферменттерді азайтады, шала піскен ... ... ... ... төмендетеді. Шырын мөлшерін аз беретін жемістер үшін
жылумен өңдеу ...... ... ... Өзге де жидектерді
жылумен өңдеу тиімді ( қара ... ... ... ) ... ( ... ... ), осы ... ... ... қыздыру қажет.
Жылу режимін әрбір шикізат түріне жеке – жеке ... ... ... ... және ... ... ... шырында
оның дәмін бұзатын полифенолдар және ... да ... ... ... ... фильтрлеуді және престеуді ... ... ... ... ... ... ... шырындарды
қыздыруды әдетте 60 – 75 °С, еті бар ... 75 - 90°С ... ... ... ... ... ... кейін
қыздырады.
Жидектерді өңдеу кезінде, мысалы, итбүлдірген, ... ... ... ... ... ... жидектерді 30 - 35°С
дейін қыздырады және престейді. ... ... ... ... төменгі қату нүктесінде жасушалар мен жасушааралық
кеңістіктерде мұз кристалдары ... ол ... ... бұзылуына және цитоплазманың ... ... ... ... үшін аз механикалық ... ... Бұл ... ... ... жиі қолданылады.
Ескерілетін жағдай, ... ... ... ... ... ... ... тез қалпына келтіреді,
яғни шырынның ... ... ... және әртүрлі
органикалық заттардың ... және ... ... Сондықтан мұздатылған жемістерді ... ...... және ... ... ... және жидектерден шырынды алу
үшін әртүрлі әдістер қолданылады: ... ... ... т.б. Соның ішінде престеу әдісі кең қолданылады. ... ... ... ... ... шырынның максималды
шығымы, балғын жемістерге тән шырын ... ... ... және ... ... және автоматизация мүмкіндігі,
жұмыстың көп үнемделуі. ... ... ... қысымының
көлеміне, езбені алудың ... езбе ... ... факторларға байланысты. Шырынды алудың перспективті ... ... оны етті ... ... ... ғана
қолданады. Шырынның шығуы езбені ... және ... ... әдіс - ... ... ... ... сумен
сілтісіздендіру. Диффузия ... ... ... ... ... ақшыл және қышқылдығы төмен шырын алуға болады.
Электр тоғымен өңдеу ( ... ) – ... ... ... ... ... ... Электрөңдеуден
өткеннен кейін шырынның жабысқақтығы төмендейді және езбеден ... ... ... жемістер мен жидектердің ... ... ... ... ... ... алма, алхоры,
шие, жүзімнің ... ... ... ... ... қарағанда аз болып келеді.
Шырынды тазалау және түссіздендіруде ... ... ... ... және ... ... ... мөлшерге дейін сепараторда түссізденеді, ал ... ... ...... ... ... және ... да
заттарды жою. Процесс кезінде шырын оттегімен канығады, ... ... ... мен ... заттардың
қышқылдануына әкеледі және шырынның ... ... ... және басқа да шырында еріген газдарды ... ... ... қана ... ... ... оның
көбіктенуін ескертеді, жақсы сақталуын қамтамасыз етеді. Шырындарды
деаэратор – ... 35°С ... ... ... шырындарды қайнату жолымен
ароматтық заттарды пайдаланып ... ... ... ... ... ... үшін ... заттары бар
түрлерін шығару керек, өндірісте ... үшін ... ... ... шығарылады. Қойылтылған шырындар түссізденген
түрде шығарылуы ... алма ... ... ол ... ... ... ... Қойылтылған алма шырыны
бөлшек ... ... ... шығарылуы керек.
Шырындарды, ереже бойынша, СВ 70 % ... ... ... ... 0 –ден 19 °С дейін түс және дәмі ... ... ... ... ... жеке шыны ... ... 2 % мөлшерінде оны қолданар алдында енгізеді. 70
% СВ бар қойылтылған ... ... ... сорбин қышқылымен
консервілейді.
Қайнатудан басқа шырынды қойылтудың ... да ...... және кері ... ... ... ... температураға қатқанға дейін ... Су ... ... ... ... бөлінеді, нәтижесінде СВ ... ... Кері ... - ... ... жартылай өткізгіш
мембрана көмегімен бөлінуі, ... ... су ... ... Бұл ... ... шырында ароматтық
заттарды максималды деңгейде сақтайды, алайда мұндай ... 35 – 50 % ... ... ... ... үшін қосымша
буландыруды жүргізу ... ( ... ... көмірқышқыл газымен қаныққан)
шырындар – бұл ... ... ... шырындар, өндірістің соңғы
стадиясында көміртегінің қос ... ... ... ... ... ... оған балғын құрам береді.
Құрғақ ( ұнтақтүзуші ) шырындар және ... ... ... ... тудыруда. Бұл өнім түрлері ... ... ... ... ... ... ... керекті құрамды алуға ыңғайлы. Шырынды концентрлеу кезінде
ылғалдылығы 20 -25 % ... ... ... ... кезінде
ылғалдылық 10 % ... ... ... ... шырындарда ереже
бойынша 1 – 3% болуы ... ... және ... дайын өнімдер
Негізінен көкөніс шырындарын томаттан, ... ... ... және ... да ... ... Жоғары
сапалы көкөніс езбелері және ...... ... өнім ... ... кезекте шикізаттың сапасы және ... ... ... ... ... ... кейін түсу керек,
басқа ... ол тез ... ... онда ... ... дәм ... өзгереді және бағалы тағамдық ... ағаш ... ... ... ... ... контейнерлерде және өндіріске түскеннен кейін ... ... ... ... ... ... тұрады. Алдымен шикізатты жуу ... ... Одан ... ... ... ... роликті
тексеру конвейеріне жіберіледі, кейін ... жуу ... ... жуу үшін ... ... жуылған шикізат құбыр арқылы
тазалау қондырғысына түседі.
Түйнек және ... ... ... ... ... да көкөністерге де тазалау жұмыстары ... ... ... ... ... Механикалық тазалауда
материалдар көп жоғалады, ... ... ол ... қолданылады, мұнда
ең қолайлысы химиялық немесе термиялық ... ... ... ... ... ... ... қыздырғыш – салқындатқышқа жібереді, онда ол 110 -125°С ... және 50°С ... ... ... жылумен өңдеу
әдісі ... ... ... яғни споралық
бактерияларды құртады. Инактивирлеу өз ... ... ... ... және оның ... ... алады, езбе жұмсақ
болады және шырынды жақсы береді. Тез ... және 50°С ... ... ... ... ... ... арқылы
ферментациялық қондырғыға береді. Бір мезгілде құбырға ... ... ... ... ... ... ... ерітінділерімен араласқан езбе араластырғышпен
жабдықталған ... ... ... ... ... көкөністің түріне байланысты – 0,05 – тен 0,1% -
ға дейін ... ... ... 45 - 50 °С , ... 1 сағатта рН =4
көлемінде өтеді. ... ... рН ... жоғары болып
келеді, бұл ... ... ... ... ... ... ... болуы үшін ) қосады.
Мацерация аяқталғаннан кейін езбені винтті ... ... ... құбырлы қыздырғыш – салқындатқышқа
ферменттердің инактивтелуі үшін ... ... ... 105°С
дейін қыздырады ... езбе ... үшін ... сумен өңдейді және
шырын шығару үшін ... ... ... ... ... ... ... машинада жүргізіледі, ситаның
диаметрлері әртүрлі болады – 1,2 –ден 0,6 мм – ге ... ... ... ... ... қою ... ... көкөніс балшырыны өндірісінде жартылай дайын өнім ... ... ... – жартылай дайын өндірісіне арналған
көкөніс езбесін ... ... ... ... ... ... ... температураға дейін салқындатады және
престейді.
Шырынның шығуы тазалау және ... ... ... ... езбесінің түріне, көкөніс ... және ... ... ... ... ... және көкөніс ... ... ... ... деаэрацияға ұшыратады және
стерильдейді. Стерильденген және 20°С дейін ... ... және ...... ... ... ... күйінде стерильді
жағдайда ірі ыдыстарда сақтайды.
Шырын ... ... ... ... ... ... қолданылуы – тамақ
өндірісінде технологиялық процестерді ... ... ... ... ... ... Көптеген
жетістіктер жеміс шырыны өндірісінде қол ... ... ... ... амилаза, ... Бұл ... ... ... кеңейтуге,
көп жетістіктерге жетуге болады.
Ферменттер езбені өңдеу стадиясында ... ... ... ... етін бұзу ... шырынды көп шығару үшін; ... ... ... ... ... бөліп алу үшін қолданады.
Шырынды ферменттік ... ... ... ... дайындауды жеңілдетеді, түссіздендіру, фильтрлеу және
шырынды тұрақтандыруды оңайлатады.
Ферменттерді ... және ... ... ... нәтижеге
жету үшін келесі ... ... ... ... шарттары ( температура және ұзақтығы ) , түссіздену ... ... ... ... ... ... ... Жүзім шырынынң 1л 0,2 – 0,4г ... ... және ... да көп болады.
Езбені ферменттік ... ... ... ... ... ... ... тұрады, ол ... ... ... және ... шикізатын пектолитикалық ферменттік
препараттардың көмегімен ... ... ... ... ... ... өңдеу үшін престеуді ... ... көп ... ... ... ... сонымен бірге,
шырынды түссіздендіруді және фильтрлеуді ... үшін ... ... ... ... ... шетен, алма, қара
қарақат, ... ... ... ... ... үшін ... жиі қолданылады.
Түссізденген шырын өндірісінде ... ... ... » және ... ... препараттар кеңінен
қолданылады. ... ... үшін ... ферменттік
препараттарды қолданған ... ... ... ... ... П10х», т.б. Өңдеуді 40 - 45°С, 2 – 10 ... ... ... ... ... ... 0,010 – 0,075%
болады. Ферментация ... ... ... қиын ... ... ... үшін өте тиімді (итмұрын, мойыл, кизил,
т.б.). Ферментация ... ... ... ... ... көп
жидектер алады. Қара қарақаттан шырын шығымы «Пектаваморинмен» ... ... ... 4 ... ... ал ... 3 есе
шығады.
Цитолитикалық және протеолитикалық активтігі бар ... ... ... ... ... жеміс шикізатынан және
екіншілік өнімінің ... ... ... ... ... кезінде цитолитикалық препараттардың әсері ... ... ... және ... ... ... кезінде жақсы нәтижені көрсеткен. ... ... ... – 0,05% ... ... 40 - 45°С, 6 ... ... және ... ... алу кезінде, 12 сағат – апельсин және
грейпфрут шырынын алуда ... ... ... ... ... 9,5 – 10,5%, қышқыл – 6,7 – 7%, қант – 1,31 – 1,82%. ... және ... ... ... 6,5; 2,4 және ... дейін төмендейді.
Шырын, езбелерді және етті ... ... ... ... ... ... шырынның түсін және
дәмін ... ... ... ... болмауы керек (
пероксидазалар, дифенолоксидазалар ... ... ... ... ... шикізаттың түріне байланысты. Шикізатта пектиндік заттар ... ... ... ... де көп ... Ферменттік
препараттардың жалпы мөлшері ... 0,03% ... ... препараттарды езбеге суспензия түрінде енгізеді, ол былай
дайындалады. Ферменттік ... ... ... аз ... ... ... 5 – 10 түссізденген, 30 - 45°С ... ... ... және жақсылап араластырады. ... 30 мин ... ... ... ... ... араластырады.
Өңдеуді қазіргі кезде кең тараған бір әдіспен ... ... 6 - 36 ... ... ... езбенің
35°С температурада ферментативті ыдырауы; 50°С температурада 30 ... ... ... ... 50°С ... 80 -85°С дейін
қыздыру арқылы ферментативті ыдырау, т.б. Ферменттік ... үшін ... ... ... 80 - 85°С ... ... ... өңдеудің өзіндік ерекшеліктері
болады. Дәнді жемістерді ұсақтағаннан ... ... ... езбе – қыздырғышта 40 -45°С ... және ... ... баяу ... ... ... ... 10 – 15 об/мин). ... ... ... бөлшектерінің
шығуынан құтылу үшін керек. Езбеге дайындалған ферменттік ... 2 -3 мин ... және 1 - 2 ... ... ... ... ... да дайындалады, бірақ бұл ... ұзақ ... ... ( 4 – 6 сағ ). ... ... ... ( 50°С) ... активтілігі жоғарылайды және өңдеу
ұзақтығы 0,5 – 1 сағ ... ... ... ... езбеге 10 – 15% су ... 10 – 15 мин ... 80 - 85°С ... ... ... және пероксидазаны инактивтеу үшін ... ... - 45°С ... ... ... ... ... қосады және 3 – 6 сағ ұстайды.
Жидекті ... де ... ... ... ... ... 4
– 6 сағ созылады. Ферменттік препараттармен өңдеу ... ... 10 – 15% ... ... ... ұзақ ... ... бұл шарт
негізінен полифенол және ... ... көп ... ... ... Ұзақ ... ... олардың байланысу реакциясы
жүруі мүмкін, бұл престеу процесін ... ... ... ... де ... мүмкін. Нашар престелу ... ... ... ... ... ... ... полифенолдары
ферменттермен комплекс түзуі мүмкін және ... ... ... ... ең ... ... езбеге әсерінің
ұзақтығы, нәтижесінде өнім микробиологиялық ... ... ... ... ... ... мүмкін ( 3 – 10 есе) ... ... ... ... бар жаңа ... ... Олар ... және целлюлазаның
қоспасынан тұрады. Оларды ... ... үшін ... ... жасуша қабырғасының гидролизі ... ... ... ... ... ... заттардың
мөлшері жоғарылайды. Бір мезгілде галактурон ... ... ... ... ... ... ... шырынның
шығуы 95% дейін ... ... ... ... ... қауіпсіздік
талаптарына сәйкес келетіндей етіп өндіреді және осы ... ... ... ... ... етеді.
Шырын өнімдерінің тиісті қауіпсіздігі мен сапасын ... ... ... АӨП ... мен ... ... ... өнімдерін дайындау технологиялары мен рецептураларын әзірлеу
кезінде қатерді талдау жүзеге асырылады, өнімнің ... мен ... әсер етуі ... ... ... ... ... процестердің сыни сатылары (тәуекелдері) және бақылау нүктелері
айқындалады;
2) кәсіпорындарда қауіпсіздікті және сапаны ... ... ... мен толықтығын қамтамасыз ететін құралдармен және іс-
шаралармен жүзеге асырылады;
3) өндіріс және ... ... ... ... ... ... ... бекітетін өндірістік бақылау бағдарламаларында ... және ... ... өзге ... ... талап етпейді,
өндірістік процестер регламенттеледі және жинақталған тәжірибені ... ... ... ... қаралады;
4) шикізатқа, технологиялық құралдар мен қосалқы материалдарға, сондай-
ақ технологиялық процестің аралық ... ... ... өнімге қажетті кірме бақылау жүргізіледі;
5) бақылаудың нәтижелері қолжазба әдісімен және техникалық ... ... ... ... ... ... шын ... жүргізілгендігін, сондай-ақ дайындалған шырын
өнімінің саны, ... мен ... ... талаптарға сәйкес
келетіндігін растайтын хаттамалар, ... ... ... техникалық құжаттамада белгіленген нормалардан кез келген ауытқу
толық көлемде ... және ... ... ... ... ... әзірленеді және жүзеге асырылады;
7) өнім ... ... ... етіледі;
8) лауазымдық нұсқаулықтар шеңберінде өндіріске және оны басқаруға
қатысатын персоналдың жауапкершілігі мен ... ... ... оқытылған және аттестатталған;
10) дайындаушының шарттарына сәйкес оны тарату және ... ... ... ... ішінде шырын өнімдерінің қауіпсіздігі мен
сапасын қамтамасыз ететін кешенді іс-шаралар жүзеге асырылады;
11) өзін-өзі инспекциялау ... ... ... ... ... ыдыстарды, өнеркәсіптік орамды тиісінше кәдеге ... ... ... ... ... мен ескертулерін
қабылдау мен тергеуді, сапасыз немесе қауіпті өнімдердің ... ... алу ... шектеуді қамтамасыз ететін рәсім
айқындалады.
Адал өндірістік ... ... мен ... іске асыру жеке,
халықаралық және ұлттық стандартталған сапа ... мен ... ... ... ... таңдау бойынша енгізу
жолымен жүзеге асырылады.
Балалар тағамы шырындары мен шырын ... ... ... ... ... пен оның ... қант ... балаларға арналған арнайы өнімді қоспағанда, тәтті дәм ... ... ... ... ... ... да ингредиенттер мен ... ... ... ... ... ... мен шырын өнімдеріне аскөкті, желкекті,
балдыркөкті, пиязды, сарымсақты, насыбайгүлді, тәтті ақ және хош ... ... ... кориандрды, қалампырды және лавр жапырағын
қоспағанда, дәмдеуіштер ... ... ... ... ... қосу ... ... еритін құрғақ заттарын ауыстыру
мақсатында жүзеге асырылмауы ... ... ... мен ... өнімдерінде, аралас жеміс және
көкөніс шырындарынан басқа ... ... ... ... 15,0 ... ... ... шырындарына және шырын өнімдеріне ас тұзы қосылған
жағдайда натрий хлоридінің құрамы 0,6 %-дан ... ... ... ... және ... ... темір қосылған
жағдайда оның құрамы 30мг/кг аспауға тиіс.
Ерте жастағы (3 жасқа ... ... ... ... және ... хош ... мен бояғыш экстрактілер қосуға рұқсат
етілмейді.
Ерте ... ... ... ... ... бар ... ... өнімдері гомогенделген болуы тиіс.
Қосылған ингредиенттерді таңбалау осы Техникалық ... ... ... ... ... ... Шырындар мен шырын өнімдерін таңбалау
 
Шырындар мен шырын өнімдерін таңбалау Қазақстан Республикасының тағам
өнімдерін таңбалау туралы ... ... ... ... және осы тармақтың талаптарына сәйкес келуі тиіс.
Шырындар мен шырын өнімдерінің атауы мынадай талаптарға ... ... ... мен ... ... атауы өнімнің түрін және атын немесе
өнім дайындау үшін ... ... ... ... атынан
туындаған аттарды қамтуы тиіс. ... ... осы ... ... ... ... ... келген кезде ғана
пайдалануға рұқсат етіледі;
2) екі және одан да көп ... ... ... ... мен ... өнімдерінің атауы тиісті шырындар және пюре үлесінің
азаю ... ... ... ... ... ... ... пюренің
атауын қамту тиіс; өнім үш және одан да көп жемістерден және ... ... ... ... ... ... немесе көкөніс
топтарының атын шартты атауды пайдалана отырып мынадай сөз ... ... ... ... ... ... ... «көкөніс-
жеміс өнімі», «жемістерден-көкөністерден жасалған өнім», «жемістердің
немесе көкөністердің қоспасынан ... ... ... ... өнімі», мысалы, жидектерден жасалған шырын өнімдері үшін
«жидек өнімі» немесе «мультижидек өнімі», ... ... ... жасалған шырын өнімдері үшін - «тропикалық жемістерден-
көкөністерден жасалған ... ... ... өнім», «цитрус жемістерінен жасалған өнім;
3) тікелей сығылған шырындар үшін атаудан кейін «тікелей сығылған» деп
таңбалауға ... ... осы ... тұтыну ыдысының басқа да бөліктерінде
қайталанған кезде әрбір атауда келтіріледі;
4) ... ... үшін ... ... ... ... тиіс, осы таңба тұтыну ... ... да ... ... ... ... келтіріледі;
5) бір (немесе одан да көп) қант немесе ... ... ... ... «қант(тар) қосылған», «қантпен(тармен) қосылған», «қантпен(тармен)
немесе «тәтті қосылған» деген таңбамен толықтыруға ... егер ... ... ... бар ... немесе морсты дайындау
үшін қант алмастырғыш ретінде тәтті дәм ... ... ... ... дәм ... ... ... таңбамен толықтырылуы тиіс;
7) тұз қолданыла отырып дайындалған шырын өнімдері үшін ... ... ... «тұзбен» деп таңбалауға рұқсат етіледі;
8) бал қосылған шырындар үшін тұтыну қаптамасында атау ... ... ... ... ... ... шырын өнімдері үшін тұтыну қаптамасының
атауында немесе атаудан кейін «балалар тағамдары ... деп ... ... өнім ... жас санаты көрсетіледі.
Тұтынушыларға бөлшек сауда желісі арқылы сатуға арналған қойылтылған
шырын, қойылтылған пюре немесе қойылтылған морс пайдаланар ... ... ... ... ... ... ... құрамына дейін оны
қалпына келтіру мақсатында, өнімнің көлеміне қосу үшін ... ... ... ... ... ... ... келтіру жөніндегі сәйкес
нұсқаулық келтіреді.
Шірнелер, құрамында шырыны бар ... және ... ... ыдысында
шырынның немесе пюренің үлесін көрсететін таңбалау келтірілуі тиіс.
Антиоксидант ретінде пайдаланылатын «аскорбин қышқылын» қолдану туралы
ақпарат өнімнің құрамына ... ... ... ... ... ... ... ыдысында «С витаминімен» таңбасын келтіру үшін
негіз болып табылмайды.
Егер шырын өнімі физиологиялық функционалдық ингредиенттерді ... ... ... онда ... ... ... немесе
«байытылған» деп таңбалауға рұқсат етіледі. Өнімнің құрамына физиологиялық
функционалдық ингредиенттердің рецептісінде ... ... ... ... ингредиенттер бар өнімдер туралы
мәліметтер келтіріледі.
Шырын өнімдерінің ... ... ... ... кезінде
пайдаланылмаған жемістердің немесе көкөністердің, шырындардың, пюрелердің
графикалық бейнелерін енгізуге рұқсат етілмейді.
Өнімге диоксид көміртегін қосу кезінде, ... ... ... таңба болуы тиіс.
Дәмдеуіштер немесе дәмдеуіш экстрактілерін қолданыла отырып дайындалған
шырын өнімдерінің тұтыну ыдысында «дәмдеуіштермен» ... ... ... дәмдеуіштердің атаулары көрсетілуі тиіс.
Өнім құрамындағы тұтыну ыдысында мыналар келтірілуі тиіс:
1) шырындар үшін: өнімнің атауы, ингредиенттер немесе оларды ... ... ... ... ... ... ... «Құрамы: алма
шырыны, қант»;
Шырындарды дайындау кезінде ингредиенттер және тағамдық қоспалар
пайдаланылмаған ... ... ... ... ... келтірмеуге
болады;
2) шірнелер, құрамында шырыны бар сусындар мен морстар үшін: шырынның
немесе ... ... ... ... ... ... ... алғанда, рұқсат етілген пайдаланылған ... ... ... қойылтылған шырындарды және пюрелерді пайдаланған жағдайда
үлесін ... ... ... ... ... ... ал ... «Қойылтылған шырындардан немесе пюрелерден жасалған» деп тұжырымдау
жүргізіледі (мысалы, «Құрамы: шабдалы пюресі, алма ... шие ... су». ... ... ... пюрелерден дайындалған»).
Аралас шырын өнімдері ... ... оны ... ... ... ... мен пюрелер көрсетіледі.
Жарамдылық мерзімі, сақтау және тасымалдау.
Шырындар мен шырын өнімдерінің ... ... ... ... ... оны тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі саласындағы заңнаманың
талаптарына сәйкес болуын дайындаушы белгілейді.
Дайындаушы белгілеген сақтау, ... ... ... ... ... мен ... ... осы Техникалық регламенттің
талаптарына сәйкестігін қамтамасыз етуі тиіс.
Сақтауды және тасымалдауды жүзеге ... ... ... ... мен ... ... сақтау және тасымалдау шарттарының
сақталуын қамтамасыз етеді.
 
1.3 Шырынның түрлері
Тікелей ... ...... ... сақталған балғын
жемістерден және көкөністерден , ... ... ... ... ... ... түрде сығылған шырын – тұтынушылардың ... ... ... ... ... сақталған жемістерден ... ... ... ... келтірілген шырын – концентрленген шырыннан немесе
тікелей сығылған ... ауыз суды қосу ... ... ... ... ... ... томат пастасының және ... ... ... ... алынуы мүмкін. Шырын құрамында
консерванттар, ароматизаторлар, бояғыштар, т.б. ... ... ...... сығылған шырыннан еріген құрғақ
заттарды екі есе ... ... ... ... ... ... ... суды физикалық жолмен жойып, шырын алу.
Концентрленген ... ... ... ... ... ... ... заттардың экстракция процесі
қолданылуы мүмкін. Концентрленген ... бір ... ... бір ... ... және ... ... табиғи аромат түзуші заттар қолданылуы мүмкін.
Концентрленген ... ... ...... ... аймақтарында піскен
жемістерді және көкөністерді теріп, арнайы ... ... ... ... Оны ... үшін жемістер, жидектер ... ... ... ... ... ұсақтайды, одан
кейін преске ... ... ... шырынды жинайтын
цистернаға жібереді. Жинайтын цистернадан ... ... ... әсерімен төменгі қысымда шырыннан нәтижесінде
қайнағаннан кейін су буға ... ... ... ... шырынның қою және жабысқақ консистенциясы ... ... ... ... немесе көкөністерді
жеткізгеннен дайын концентрленген ... ... ... ... ... сапасын және ... ... ... үшін 87 - 92°С ... және 35 – 40 ... ... болдырмас үшін ұстайды. Осыдан кейін
шырынды түссізденбеген ... ... ... ... ... ... ... дейін түссіздендіреді. Шырынды
концентрлеу кезінде жылумен өңдеумен бірге ... ... ... ... ... ... ... Алынған концентрленген
шырынды сақтау үшін цистернаға ... ... ... алу ... ... және көкөністердің әртүрлі түрлерінен, сорттарынан
дайындалған концентрленген ... ... ... ... ... ... тасымалдау үшін құяды.
Диффузиялық шырын - балғын ... және ... ... ... не ... бір түрінен экстрактивті
заттардың ауыз суы көмегімен ... яғни ... ... ... ... ... ... шырын концентрленген,
одан кейін қалпына келтірілген болуы мүмкін. Диффузиялық ... ... ... ... ... ... үшін ... төмен болмау керек.
Балшырын немесе шірне - концентрленген ... ауыз ... бір ... ... ... ... заттарды қосып немесе қоспай
дайындалатын сұйық тағамдық ... ... ... ... немесе көкөністердің түрлеріне байланысты 20 – 50% болуы
керек. Балшырында ... ... ... ... қышқылдандырғыштар (
мысалы, ... ... ), ... ( ... ... ),
жемістердің және көкөністердің еті, цитрустық жемістердің ... ... ... ... ... ... ... қосылмауы керек. ... ... ... ... ... ... дәм ( мысалы, шие, қарақат, анар ) және
қою консистенция ( ... ... ... ) алынатын шырыннан басқа
жемістер және ... ... бар ... - ... ... ... концентрленген
шырынды және ауыз суды , яғни бір шарт ... ... ... ... ... керек ( егер шырыны бар ... ... ... ... ... ... шырын мөлшері 5% төмен болмауы
керек) араластыру ... ... ... бар ... ... және ... жемістерден жасалған сусын ассортименттері
бар: қарабүлдірген, таңқурай, кактус, ... ... - ... ... ... Ол орыс ... ... дәстүрлі
сусыны. Өндірістік морсты ... ... ... ( жидек езбесі ),
ауыз суды, қантты немесе балды араластыру ... ... ... ... шырынның жалпы мөлшері 15% ... ... ... ... ... ... және езбе ... жидектердің сығындысының су экстрактісін қолданады. Мұнда
еске ... ... бар, ол ... ... ... және
сапасы жағынан үй ... ... ... ... ... әлдеқайда көп.
2.2.1 Шырындар мен шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын техникалық
талаптар
«Шырын және ... ... ... ... талаптар»
техникалық регламенті (бұдан әрі - Техникалық ... ... ... және ... ... ... шырындар;
қалпына келтірілген шырындар;
қойылтылған шырындар;
құрғақ шырындар;
шірнелер;
құрамында шырыны бар сусындар;
морстар;
қойылтылған морстар;
диффузиялық ... ... ... ... экономикалық қоғамдастыққа мүше
мемлекеттердің сыртқы экономикалық қызметінің тауар номенклатурасы (ЕурАзЭҚ
СЭҚ ТН) 20 ... ... ... ... ... ... ... өңделген өнімдер» тобының, 2009 «Қант немесе басқа да
тәттілендіретін заттар қосылған немесе қосылмаған ашымаған және ... ... жоқ ... ... (жүзім суслосын қоса алғанда) және
көкөніс шырындары» кіші тобына кіретін өнімдерге қолданылады.
Техникалық регламентте мынадай ... ... ... - ашымаған, бірақ ашуға бейім, сапалы піскен, жаңа піскен
немесе таза сақталған жемістер мен ... ... ... ... әсер ету ... ... онда физикалық алу тәсілінің
ерекшеліктеріне сәйкес тамақ ... ... ... аты ... ... мен ... тән ... иондаушы сәулелену өңдеуден басқа, ... ... ... ... ... сондай-ақ тамақ азық-түлігінің
құрамдас бөлігі ретінде қолдануға арналған сұйық ... ... ... ... ... консервілеуге ұшырауы мүмкін. Шырындардың мынадай
түрлеріне ... ... ... ... ... ... ... шырыннан немесе шырындардан дайындалған аралас шырындарға рұқсат
етіледі;
2) жеміс ... - ... ... ... ... ... - ... алынған шырын;
4) тікелей сығылған шырын - жемістерден немесе көкөністерден сығу,
центрифугалау немесе езу арқылы алынған шырын;
5) ... ... ... - ауыз ... ... табиғи хош
иістендіретін заттар пайдаланған немесе пайдаланылмаған, сондай-ақ жеміс
немесе көкөніс пюресі ... ... не ... сол ... пюре ... ... пайдаланылмаған қойылтылған шырыннан
немесе қойылтылған шырын мен тікелей сығылған шырыннан дайындалған шырын.
Томат шырынның ... ... ... ... ... ... томат пастасын қалпына келтіру жолымен рұқсат етіледі;
6) қойылтылған ... - ... ... бар ... келтірілген шырындағы
еритін құрғақ заттардың құрамымен салыстырғанда еритін құрғақ заттардың
құрамын кемінде екі ... ... ... оның ... ... әсер ету жолымен жою арқылы дайындалған шырын. Қойылтылған шырын
өндірісінде алдын ала ... ... ... сол ... ... немесе көкөністерінің экстрактивті заттарына конденсатпен
қайта булау диффузиясын ... ... ... осы жағдайда
диффузияның сұйық өнімі қойылтылғанға дейін іште осы шырынмен араласады.
Қойылтылған шырынға аты ... ... ... ... немесе аты бірдей
жемістерден немесе көкөністерден алынған сұйық ... ... ... зат ... оралуы мүмкін;
7) құрғақ шырын - тікелей сығылған шырыннан ондағы судың құрамын
физикалық әсер ету ... ауа ... ... ... ... ... жоюмен
дайындалған және ауыз сумен қалпына келтіргеннен кейін ... ... ... жаңа сығылған шырын - пайдаланар алдында тікелей жемістерден немесе
көкөністерден алынған шырын. Жаңа сығылған шырын ... ... ... ... - ... ... немесе көкөністерден алынған
пюрені қосып немесе қоспай түрлі жемістерден немесе ... ... ... ... ... ... ... немесе қалпына
келтірілген шырын;
10) функционалды шырын - ... ... ... ... ... табиғи немесе қосылған физиологиялық функционалдық
тағам ингредиенттерінің оның құрамында ... ... ... ... ... ... жас ... салауатты халықтың тамақ
рациондарының құрамында жүйелі пайдалануға арналған тікелей сығылған шырын,
қалпына келтірілген шырын, жаңа ... ... ... ... ... газдалған шырын - қосылған көміртегі қос тотығының массалық үлесі
0,2%-дан ... ... ... ... сығылған шырын, ... ... жаңа ... шырын немесе аралас шырын;
12) шірне - ашымаған, бірақ ашуға бейім, жеміс немесе көкөніс ... ... ... ... және ... не ... ... қойылтылған пюрені ауыз сумен араластыру жолымен дайындалған,
иондаушы ... ... ... ... ... ... және
тамаққа тікелей тұтынуға арналған сұйық өнім. ... ... ... шірне консервілеуге ұшырамауы тиіс. Шірнедегі шырын және
пюренің үлес ... ... ... осы ... ... ... ... табиғи хош иістендіретін заттар, сондай-ақ
тағам ингредиенттері мен қоспалар қосуға рұқсат етіледі;
13) құрамында шырыны бар ... - ... ... ... ... ... ... немесе қосылмаған жеміс немесе көкөніс
шырынының ... ... не ... үлесі кемінде 10%-дан кем
болмайтын, физикалық тәсілдермен консервіленген тамаққа ... ... ... ... ... алдында дайындалған құрамында шырыны бар
сусын ... ... ... ... ... лайм ... ... шырыны бар сусындарда шырынның ең аз үлесі 5%-ды
құрайды;
14) морс - қант ... ... ... мен ... үлес салмағы кемінде
15% болатын басқа да тағам ингредиенттері қосылған ... ... ... ... ... ыстық ауыз су экстракциясы өнімімен кейіннен
араластыра отырып, тікелей сығылған шырынды немесе ... ... ... жолымен жаңа піскен немесе мұздатылған ... ... ... ... ... ... тәсілдермен консервіленген, тағамға
тікелей тұтынуға ... ... ... ... ... ... жаңа піскен
немесе мұздатылған жидектен шырынды немесе пюрені механикалық алу ... ... ... да тағам ингредиенттері қосылған немесе ... ... ... су ... өнімімен бір мезгілде
араластыруға ұшырамауы тиіс;
15) диффузиялық шырын - ... ... ... ... ... жаңа ... жемістерден немесе құрғақ жемістерден ... ауыз ... алу ... ... ... ... шырынды қойылту
және ауыз сумен қалпына келтіру тәсілімен дайындауға рұқсат етіледі;
16) пюре - ашымаған, бірақ ашуға ... ... ... ... жаңа ... ... жаңа ... күйінде сақталған жемістерден
немесе көкөністерден механикалық тәсілмен алынған, ұсақтауды, сүзіп алуды,
шырын мен ... ... ... бөліп тастамай, иондаушы сәулеленумен
өңдеуден басқа физикалық тәсілмен консервіленген өнім. ... ... ... және ... ... ... жолымен дайындауға
рұқсат етіледі. Жемістерден немесе ... ... пюре ... ... ... шірнелерді, морстарды және құрамында шырыны
бар ... ... ... ... қойылтылған пюре - еритін құрғақ заттардың құрамын кемінде 50 ... ... ... әсер ету жолымен ондағы суды құрайтын ... ... ... пюре. Қойылтылған пюрені екі немесе одан да көп
қойылтылған әртүрлі атаудағы пюрені ... бір ... ... ... ... ... ... пюреге аты ... ... ... ... ... хош иістендіретін
заттары қайта оралуы мүмкін;
18) табиғи хош иістендіретін жеміс ... ... - ... және олардың шырындарының табиғи иісін қалыптастыратын
табиғи ұшпалы және ұшпайтын қосылыстардың қоспасы;
20) қойылтылған табиғи хош ... ... ... ... ... ... ... өңдеу жолымен жемістерден (көкөністерден) және
олардың шырындарынан дайындалған және қойылтылған ... ... хош ... ... ... ... ... шырын өнімдерін
дайындауға арналған жемістерде (көкөністерде) немесе олардың шырындарында
олардың табиғи ... ... ... ... хош ... жеміс
(көкөніс) заттарын құрайтын сұйық өнім;
21) шырын ... - ... ... ... ... ... ... бар сусындарды, пюрені, қойылтылған табиғи хош
иістендіретін заттарды, жеміс ... ... ... өнім;
22) балалар тағамының шырын өнімі - ерте жастағы (туғаннан 3 ... ... ... жастағы (3 жастан 6 жасқа дейін) және ... (6 ... 14 ... ... балалардың тамақтануына арналған және
тиісті жас тобындағы бала ... ... ... ... шырындар, шірнелер, құрамында шырыны бар сусындар, морстар және
пюрелер;
23) газдалған ... ... - ... ... қос ... ... 0,2 %-дан 0,4 %-ға дейінгіні құрайтын шірнелер, құрамында шырыны бар
сусындар және морстар;
24) технологиялық ... - ... ... ингредиент немесе қоспа болып
табылмайтын, оларға қол жеткізілгеннен кейін өнімнен алынып тасталынатын
белгілі бір ... ... ... ... қоспалардың немесе
ингредиенттердің өндірісінде шикізатты қайта өңдеу кезінде пайдаланылатын
зат (жабдықтарды, ыдыс-аяқтарды және орам ... ... ... және ... ... Шырындарда және шырын өнімдерінде
технологиялық құралдардың рұқсат ... ... саны осы ... ... ... мен ... өнімдерінің қауіпсіздігіне және оны өндіруге
қойылатын талаптар
 
Шырындар мен шырын өнімдерінде ... ... ... ... ... олардың жұқпалы және паразитті аурулар
тудыратын немесе адамның денсаулығына және жануарларға ... ... ... жол ... ... өнімдері қауіпсіздігінің өлшемдері (өнеркәсіптік
стерилдік) консервіленген азық-түлікте 25°С жоғары температурада сақтаған
кезде дамуға ... ... ... ... ... ... және
факультативті-анаэробты микроорганизмдердің жоқтығы болып табылады.
Қойылтылған шырындардан дайындалатын шырындарда және ... ... ... келтіру үшін жемістер мен көкөністерді қайта өңдеу өнімдері -
сұйық дистиллят түрінде қойылтылған шырынды өндіру, сондай-ақ сұйық ... - ... ... ерітуші ретінде болатын және бастапқы жемістерден,
көкөністерден немесе олардың ... хош ... ... ... ... ... ... газын немесе тағамдық этил спиртін
пайдаланумен экстракттар немесе тұнбалар - сұйық өнімдер ... ... ... ... ... ... өңдеу барысында алатын
қойылтылған табиғи хош иістендіретін ... ... ... ... ... ретінде қойылтылған табиғи хош
иістендіретін жеміс ... ... ... алу ... пропиленгликоль
пайдалануға рұқсат етіледі. Қойылтылған табиғи хош иістендіретін заттар ... және ... ... ... ... ... ... аралас шырын өнімдерінің
қауіпсіздік көрсеткіштерін анықтау шикізаттардың негізгі түрінің ... ... және де ... ... ... етілген
деңгейлері бойынша жүргізіледі.
Қойылтылған және құрғақ шырындар, қойылтылған пюре және қойылтылған
морстар үшін түпкілікті ... ... ... ... ... ... ... қауіпсіздік көрсеткіштеріне қайта есептеу жүргізу қажет.
Тікелей сығылатын ... ... ... шырындарды және
шірнелерді, сондай-ақ пюрені, қойылтылған ... мен ... ... ... жасанды немесе табиғиға ұқсас хош иістендіргіштерді
қолдануға тыйым салынады.
Құрамында шырыны бар сусындар ... ... ... ... рұқсат етілген қойылтылған табиғи хош ... және ... ... және ... ұқсас хош иістендіргіштерді
(адал өндірістік практикаға сәйкес) және ... ... ... Морс өндірісінде қойылтылған табиғи хош иістендіретін заттарды
немесе табиғи хош иістендіргіштерді қолдануға ... ... ... ... ... түзету мақсатында жеке немесе бір-
бірімен кез келген комбинацияда мынадай қант ... ... ... ... - ... сусыз декстроза, глюкоза, фруктоза пайдаланылуы
мүмкін. Көрсетілген ... және ... мен ... ... ... ... ... орнын ауыстыру мақсатында жүзеге
асырылмауы тиіс. Қосылған ингредиенттерді ... осы ... ... талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
Балды қойылтылғандарды қоса алғанда ... ... ... ... мен ... ... ... түпкілікті өнім массасында 5%
-дан аспайтын ... ... және ... ... ... ... Қосылған балды таңбалау осы техникалық регламенттің 10-
бөлімінің талаптарына сәйкес жүзеге асырылады.
Теңіз тұзын қосқанда, тұз, дәмдеуіштер немесе ... ... ... ... ... ... ... мүмкін. Қосылған
ингредиенттерді таңбалау осы Техникалық регламенттің ... ... ... ... өнімдерін құюды, буып-түюді, сақтауды, тасымалдауды қосқанда
дайындау кезінде, ... ... ... ... ... жаңа ... әзірлеу және енгізу кезінде өнімнің
қауіпсіздігін ... ... адал ... ... ... ... өнімдерін даярлау, өңдеу, өндіру, буып-түю, сақтау, тасымалдау,
тарату және түпкілікті тұтынушыға сату немесе ... үшін ... ... ... отырып жүзеге асырылуы тиіс.
Шырын өнімдерін өндірушілер қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін сын болып
табылатын өз қызметіндегі әрбір қадамын айқындауға және ... ... ... ... ... және сыни нүктелерді бақылау
қағидаттары негізінде тиісті шаралардың қабылдануын ... ... ... ... мен шырын өнімдерінің орамына қойылатын талаптар
Тағамдық қоспаларға қойылатын талаптар
 
Шырын және ... ... ... осы ... ... ... ... мөлшері және технологиялық мақсаты ... ... мен ... ғана ... ... ... ... қойылтылған морстар мен қойылтылған пюренің мөлшері қалпына
келтірілген шырынның немесе сол атаудағы пюренің ... ең аз ... ... ... есептеледі.
Функционалдық шырындар, шірнелер, морстар мен құрамында шырыны бар
сусындар өндірісінде, жоғарыда санамаланған тағамдық қоспалардан басқа ... ... ... ... мен ... ... ... ингредиенттерді қолдануға рұқсат етіледі.
Шырындар, пюре, қойылтылған ... ... ... ... ... ... қалпына келтірілген шырындарды, шірнені,
морстар мен құрамында шырыны бар ... ... ... осы ... адал ... ... ... осы техникалық регламентке 4-
қосымшада атауы келтірілген техникалық құралдарды пайдалануға ... ... ... тікелей тұтынуға арналған өнімдерде олардың
қалдық саны болмау шартымен ... ... ... ... сәйкес келетін жуатын және тазартатын құралдарды,
химиялық дезинфекциялау заттарын қолдануға рұқсат етіледі.
2.4 Шырын өнімдерінің қауіпсіздігі мен ... ... ... ... ... ... мен шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар»
техникалық регламентінің талаптарын орындау және өлшемдер бірлігі ... ету ... ... ... ... ... мен сапа көрсеткіштері өлшемдерін орындау әдістеріне Қазақстан
Республикасының ... ... және ... стандарттар
қолданылады.
2. Осы Техникалық регламентінің талаптарын орындау және өлшемдер
бірлігі қағидатын ... ету ... ... ... ... түпнұсқалығы өлшемдерін орындау әдістеріне Қазақстан Республикасының
мемлекет стандарттары жоқ кезде Codex ... CODEX STAN ... ... ... мен ... бірыңғай стандарттың
қолданыстағы редакциясына қосылған өлшемдерді ... ... ... ... етіледі.
 
|Рс |ҚР СТ Ұлттық ... ... ... ... ... ГОСТ ... | ... |стандарттың нөмірі | ... ... 657-79 ... ... жеміс және жидек |
| | ... ... ... |
| | ... ... ... 937-91 ... Томат шырыны. |
| | ... |
| | ... ... ... ... |Алкогольсіз ... ... |
| | ... ... ережелер және|
| | ... ... ... ... ... ... өнеркәсіп өнімі. |
| | ... |
| | ... ... ... |
|5. ... ... ... ... ... |
| | ... |
| | |нан ... жасалған сусындар.|
| | ... қос ... ... |
| | ... ... |ГОСТ 6687.4-86 ... ... ... ... | ... ... ... |
| | ... ... ... ... ... ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... | ... ... ... ... ... ... ... сусындар, сироптар, |
| | ... және нан ... |
| | ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... ... ... ... сусындар және квастар.|
| | ... ... ... ... ... 18192-72 ... ... және жидек |
| | ... |
| | ... ... ... ... 25892-83 ... ... шырыны. Техникалық |
| | ... ... ... 28188-89 ... ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... 28499-90 ... Жалпы техникалық шарттар|
|14. |ГОСТ 28538-90 ... ... ... ... | ... және ... |
| | ... ... ... ... 28539-90 ... ... ... | ... ... ... ... 29135-91 ... ... ... техникалық |
| | ... ... ... 30059-93 ... ... ... |
| | ... ... және натрий |
| | ... ... ... ... |ГОСТ 30712-2001 ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... ... |ҚР СТ 1346-2005 ... ... |
| ... Р 52173- ... |
| |2003, МОД) ... ... ... ... |
| | ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... ... |ҚР СТ ... ... мен оларды қайта өңдеу |
| | ... Соя ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... |ҚР СТ 1472-2005 ... және ... ... ... |
| | ... ... ... |ҚР СТ 1573-2006 ... ... ... |
| | ... ... ... ... |ҚР СТ 1574-2006 ... ... ... |
| | ... |
| | ... Техникалық шарттар |
|24. |ҚР СТ 1575-2006 ... ... ... |
| | ... |
| | ... шарттар |
|25. |ҚР СТ ... ... ... және |
| | ... |
| | ... ... және ... | ... бар ... ... |
| | ... ... |ҚР СТ 1577-2006 ... ... ... |
| | ... |
| | ... ... ... ... |ҚР СТ ... ... ... жеміс |
| | ... |
| | |бар ... ... ... |
| | ... ... |ҚР СТ ... ... ... ... |
| | ... ... ... бар |
| | ... Жіктеу. Терминдер мен |
| | ... ... ... ... және ... терапиясы
Шырындардың шипасы ағзадағы қалдықтар мен қақтарды жояды.
Жеміс-жидек және көкөніс шырындарындағы бай нәрлі заттарды адам ағзасы
өзіне оңай ... ...... ... болатын қыс пен ерте
көктемде адамдар үшін (әсіресе, балаларға) өте қажетті бағалы тағам. Оның
құрамында жас өнімнің қасиеттері толық сақталады. Олардың ... ... ... қоса ... ... аса ... ... шабдалы, қара өрік, томат, т.б. шырындар. Мұндай шырындар ішектің
жұмысын жақсартатын шипасымен бағалы.
Адам ағзасы таза болса, денсаулығы да ... ... ... ... ... өз ... көкөніс пен жеміс шырындары арқылы ... ... ... көкөніс пен жемістің жаңа сығымдалған шырынында
мынандай пайдалы заттар бар: табиғи таза су, мол ішкі ... эфир ... ... ... ... фитонцидтер және тағы
да басқа шипалық құрамдар. 
Үнемі шырын ішіп тұру ағзаны тазартып, көңіл-күйді көтеріп, адамның жан-
дүниесін қуаттандырады, ... ... ... мен ... ... ... сауықтырады. Бұл – шырын терапиясының шипасы. Олай болса, шырын
терапиясын жылдың әр маусымына сәйкес дұрыс пайдалана ... жөн. ... ... ... ... ... ... зор жауапкершілікті талап
етеді. Ең бастысы, шырын терапиясының басты шарттарын жақсы білу ... ... ... ... Жаңа ... ... ... ішу қажет. Олай
жасамаса, жаңа ... ... ... 1-2 ... ішінде-ақ тез тотығады,
түсі бозаңданады, өзінің шипалық күшін азайтады. 
Екінші шарт: Жеміс те, көкөніс те жақсы ... ... ... ... ... пен ... ... олардың қоспаларын ас
ішерден бірнеше минут бұрын ішеді. Себебі олар асқазанға жылдам өтеді, 15-
20 минутта ... ... ... шарт: Шырынды бір ішкенде өзіңізді ... ... ... ... ... бір нәтижеге ие болғыңыз ... ... ... кем ... Ал ... тәулік бойында 1-4 литр аралығында іше
алсаңыз, ол өте пайдалы. Шырындарды ... соң ... ... ... ... ... құбылыс. Мәселен, адамның мазасыздануы,
асқазанының тітіркенуі мүмкін. Бұл – ... ... ... ... Одан ... ... емдеу 
1. Үй алмұртының шырыны - ол несеп ... өте ... ... тас ... үй ... ... ... емделгені дұрыс. Бұл
шырын мен алмұрт ... ... ... күшейтеді, түсін де ашады,
бактерияларды жоюға да жақсы әсер ... Үй ... ... адам ағзасына
зияны жоқ. 
2. Қауын шырыны - бұл ... ... ... оны тазартады, ірің
бөлінуді тоқтатады, ... ... оны да, қуық ... ... тасты сыртқа шығарады.
3. Картоп шырыны - оның құрамында калий, күкірт, фосфор мен хлор ... ... ... ... ... ... түрлі дақтарды жақсы
кетіреді, ағзаны тазартуда оны ...... ... Картоп
шырынын сәбіз шырынымен қосып пайдаланғанда бұл тәсілдің тиімділігі артады.
Ол үшін 50 гр. ... ... 200 гр. ... ... ... күніне
1-3 рет ішкен жақсы. 
4. Қабығы тазартылған қырыққабат шырыны - қырыққабат шырынымен бауыр
ауруын емдеген ... Бұл ... ... ... аурудың жанға
батқандығы азаяды, бауыр қалпына ... ... ... жақсара түседі.
Қырыққабат шырынының пайдалылығы: оның құрамында күкірт пен хлор ... ... ... ... шырынында күкірт пен хлор қосылып, асқазан
мен ішектің шырышты қабығын тазартып, түрлі ... ... ... бұл ... ... ... іш ... немесе әлдеқандай мазасыздық
пайда болса, ол – ішекте жинақталып, шіри бастаған тамақтың ... ... ... ... ... сіңіре алған кезден бастап, оның жағдайының
түзелуге бет ... ... ... тұз ... ол ... қабілетін жоғалтады. Қырыққабат шырынынан ұлтабар ... ... Бұл ... де ... таң ... жүрген жағдай. Негізінен,
қырыққабат шырынын күніне 100 грамнан 2-3 рет ... Оны ... ... ... ... ... артады. Ол үшін 100 грамм қырыққабат шырынына
200-300 грамм ... ... ... ... ... ауыр ... ... пайдалы. Ал арық адамдар қырыққабат
шырынын сәбіз ... ... ішсе ... ... ...... апельсиндерден сығылып алынатын, таңғы
асқа арналған кең тараған ... ... ... ... бай, ... ішінде аскорбин қышқылы және ... ие. ... ... ... ... ... ... шырыны» деген термин қолданылуда. Балғын ... ... ... шырыннан ажырату үшін ... ... ... « ... емес » ... ... қолданылады.
АҚШ – та сатылымға түсетін ... ... ... ... Алма шырыны – балғын алмалардан ... ... ... ... ... 4/5 ... болып табылады. ... ... ... ... және ... ... бай.
Оны ежелден ем – дәмдік ... ... ... бұзылуын реттеуде
қолданған. Дәрумен жетіспегенде безгекке ... ...... ауруларын, дизентерияны, артериальді қысымды реттеу, т.б.
әртүрлі аурулармен ... үшін ... ... ...... ... ... сусын түрі.
Құрамында көп ... ... ... ... тұздар бар.
Оның жас тамырын ( 30г) 2 литр суға ... ... ... ... ... шаш ... ... Шырынын мол етіп жинап,
күніне 3 рет ішсе ( бір шәй ... ), ... ... ... ... ... келген ақ жүзім бауырды, ... ... ... төмендетеді. Жүзім қатерлі ісіктен қорғау ... ... ... қан азаю сырқатын да емдейді. Қара ... ... ... ... қарсы анти – канцерогендік әсері бар.
Жүзімді құнды ... өнім ... ... Қан ... ... – қызылшаның сығындысынан алады.
Құрамында ... ... ... және ... ... көп.
Гипертониялық ауруларды емдеуге, ... ... ... ... қуаттандыру үшін пайдаланады. Көкбауыры ауырғанға ... ... ... ... ... ішсе ... ашады. Адам ағзасындағы түрлі қоқыс – қалдықтарды, ... ... ... ...... піскен томат жемісінен алынатын ... ... ... ... өте ... оның ... әсіресе
аскорбин қышқылы, ... ... ... ... ... тұздар, органикалық қышқылдар бар. Екіншіден, қызанақта ... С ... көп. ... жас ... пен томат шырының ... ... . ... ... бар ... ... шырынын ішуі
тиіс. Томат шырыны ағзадағы тастарды ... ... ... үшін өте ... ол ... және калийге бай.
10. Сәбіз шырыны - ол да каротинге бай. Адам ... ... ... ... ... бар, сәбіз шырынының басқа көкөніс
шырындарынан құнарлығы мен ... ... ... ... ... ... және бала ... әйелдерге пайдалы да аса қажет.
11. Араластырылған және қойытылған шырындар - ... ... ... және ... ... ... ... жақсы дәмдік қасиеттерге ие. Араластырылған шырындар - ол ... одан да көп ... ... ... ... ... ... тәрізді.
Қойытылған шырындар - оны алу үшін кәдімгі шырынды (негізінен алма
шырынын) ... ... ... ... ... шырындағы
құрғақ заттар кәдімгі шырындағыдан 6 есе көп болады. Шырындарды әзірлеу
әдістері адам ағзасына пайдалы шырындарды ... ... да оңай ... түрі көп. Біз ... ... ... ... тоқталмақшымыз.
Қарақат шырынын алу - жаңадан терілген жидекті тазалайды, ептеп ... ... ... ... құмшекер қосады. 1 келі жидекке 1,5-2 кг
құмшекер қажет. Сонан соң шөлмекті шайқайды, тағы да құмшекер ... ... ... ... ... ... ... оны жарық түспейтін
салқын жерге апарып қояды. Қараңғы жерде дәрумені ... ... ... ... қант қосу қажет. 
Өрік шырынын қайнату - әбден ... ... ... ... ... Суы ... ... жемісін ішіндегі
сүйегінен ажыратады. 2 келі өрікке 1 стақан су құйып, 10 минут ... ... ... металл тор үстіне салып езеді. Езілген өрік үстіне
қант қосады. 1 литр шәрбәтқа – 250 ... қант ... ... қосындыны тағы
да 10 минут қайнатады.
Сәбіз шырынын әзірлеу - әуелі сәбізді қайнаған сумен ... жуу ... ... оны таза жуылған ысқышқа немесе әбден жуылған ет ... ... ... ... Осы ... сәбіз елекке немесе дәкеге
салынып, сығылады. Шырын бұзылмас үшін оны балаға ... ... ... ... ... ... жойылады. 
Қызанақ шырынын дайындау - оның қарапайым түрі мынандай: қыза-нақты
әуелі қайнаған суға жуу ... ... оны таза ... ... дәкеге
салып сығады. Бұл шырында қырқұлақ ауруына дауа С дәрумені мол.
Құлпынай шырынын жасап ішу - ... да ... суға ... Су ... ... оны ... салып сығады. Шыққан сығындыға
өзінің тең жартысындай етіп қант ерітіндісін (шәрбәтті) ... ... ... ... әдістері оның ең ... ... ... ... арнайы құрал-жабдықтар көп. Олар қолда
болмағанда әлгі тәсілдерді ... ...... ... қышқыл - бір жарым келі ұсақталған
жеміс – жидекті үш ... ... ... ... 8 ас ... салып, бір жарым литр су құйып, банканің төбесінен екі қабат
дәкемен жауып, орайды. Оны жылы да ... ... күн ... ... ... ... Ішіндегі ауасы шығуы үшін қоспаны үнемі араластырып
тұрады. ... оның беті ... 12-15 ... ... бұл
қышқылды сүзіп алады, таза банқаға құяды, жиегіне дейін жетпегені дұрыс.
Бетін ... ... ... ... ... үшін тағы да екі апта ... қышқылды сүзіп алады, стерильденген қара шынылы шөлмектерге құяды
(бетіне дейін ... ... ... тоңазытқышқа қойып сақтайды
Қорытынды
• Біз, шырынның ... ... ... және ... ... ... ... шырын адам ағзасын дәрумендермен, микро-
, макро- ... ... ... ... және ... ... қамтамасыз етеді. Шырынды қазіргі кезде бүкіл әлемде ... ... ... ... біз оның тағамдық құндылығы жоғары екеніне
көз жеткіземіз.
... ... ... оларды көбінесе ферменттік препараттарды
қолданып өндіреді. Бұл ... ... ... ... ... шырын
көлемі жоғары мөлшерде шығарылады және қалдық санын, ... ... және ... ... ... әртүрлі әдістер
қолданылады. Осы әдістердің өзіндік ерекшеліктері болады және тиімділігі
де өте ... ... ... ... және ... ... ... пайдаланылған жемістердің
және көкөністердің атынан туындаған атауларды қамтуы тиіс. Екі немесе одан
да көп ... ... ... жасалған шырындар мен шырын
өнімдерінің атауы тиісті шартты атауды пайдалана отырып: «аралас ... ... ... ... ... қоспасынан
жасалған өнім», «мультижеміс өнімі», «мультикөкөніс өнімі», мысалы,
жидектерден жасалған ... ... үшін ... өнімі» немесе «мультижидек
өнімі», тропикалық жемістерден ... ... ... ... үшін - ... жемістерден-көкөністерден жасалған өнім», т.б
атауларды пайдаланып белгілеуі тиіс. Сонымен ... ... ... ... көкөністердің суреттері көрсетілмеуі тиіс.
• Шырынның ... өте көп: ... ... ... ... ... шырын, қалпына келтірілген шырын, концентрленген шырын,
диффузиялық ... және т.б. ... ... кең ...... Ол тікелей сығылған шырыннан еріген құрғақ заттарды екі есе көбейту
мақсатында суды физикалық жолмен жойып шырын алынады.
Жалпы, шырындардың ... ... ... ... қасиеттері бар.
Осы шырындардың көмегімен сан алуан аурулардан арылуымызға ... ... ... ішек ... гипертониялық аурулардан сауығуымызға болады.
Сонымен қатар, артериялық қысымды осы шырындардың ... ... ... ... кезде, табиғи шырынға қарағанда, өндірісте шығарылатын
шырындар көп. Ол шырындардың шипалық ... ... ... ... ... яғни оның ... әртүрлі қоспалар, консерванттар болуы
мүмкін. Сондықтан, күнделікті өмірде табиғи ... ... ... ... ... мен шырын өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптар»
техникалық ... ... ... ... ... ... ... 27 ақпандағы № 199 Қаулысы
2. Қазақстан ... ... 2008 ... 6 ... N ... өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы ... ... 2009 ... 15 ... N 2119 ... ... ... қауіпсіздігі туралы»,
4. «Ветеринария туралы»,
5. «Техникалық реттеу туралы» Қазақстан Республикасының Заңдары,
6. «Халық денсаулығы және ... ... ... ... ... ... К., Үкібасов О., Есеналиева М. «Жеміс, ... ... ... ... Укибасов О.А. «Жеміс-жидек дақылдарының тікпе көшеттерін өсіру
технологиясы пәнінен оқылатын дәріс ... ... Т.С. ... мен ... ... және ... ... 2010
10. Гудковский В.А. Жемістерді ұзақ уақыт сақтау. ... ... ... Е.П. Технология хранения и переработки плодов и овощей с
основами стандартизации. - М.: ... ... Е.П. ... по ... ... и ... ... и
овощей. - М: 1985
13. Тәжібаев Т.С. Жеміс, көкөністерді сақтау және ... ... ... ... оқу-әдістемелік кешені. Алматы, 2010.
14. Аяпов К.Ж. Қазақстан жеміс шаруашылығы. – Алматы: ... ... ... О.А.,Гореликов Г.А., Позняковский В.М, Тамақ биотехнологиясы.
... ... изд – во, ... ... ... ... мен ... шырыны бар
сусындар, қойылтылған шырындар, қойылтылған морстар мен
қойылтылған езбелер үшін шикізат қауіпсіздігінің гигиеналық
және микробиологиялық талаптары
 
|Өнімнің ... ... ... ... ... | ... ... | |
| | ... | |
|1 |2 |3 |4 ... және ... ... |  |   ... | | | ... | | | ... | | | ... мен ... | | ... | | | ... бар | | | ... | | | ... | | | ... мен | | | ... | | | ... | | | |
| ... |0,5 ... |
| |  | ... |
| | |0,4 ... жасалған |
| ... |0,2 |   |
| ... |0,03 |   |
| ... |0,02 |   |
| ... |200,0 ... өнімдері |
| | | ... ... |
| | | ... |
| | | ... |
| ... |0,5 ... ... |
| | | ... ... |
| | | |ған ... |
| ... |  |   ... ... |0,05 ... ... | | ... |
| | | ... ... ... |  |   |
| ... ... |50 | |
| ... ... |200 | |
| |ры мен ... | | |
| |дан ... | | |
| ... (пюре) | | ... ... |  |   |
| ... |0,5 ... ... ... ... | |мен ... |
| ... | ... |
| |  | ... |
| | |0,05 ... ... ... |ДДТ және оның |0,1 |   |
| ... | | |
| ... пен ... пен |   |
| ... ... ... осы | |
| ... ... ... | |
| ... басқа |налық нормалары-| |
| |да ... |на ... | |
| ... ... ... ... |120 ... ... ... | ... | ... мен | ... | ... | ... (жабайы| |
|шырыны бар | ... ... | ... | | | |
| ... |40 (көкөністер |Бк/кг |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... ... | |
| | ... үшін) | ... ... |1200 ... |
|шырындар, | | | ... | | | ... мен | | | ... езбе | | | |
| ... |240 ... ... ... ... шырын өнімдеріне арналған шикізат
қауіпсіздігіне қойылатын гигиеналық талаптары
 
 
|Көрсеткіштер ... ... ... |
| ... ... | |
| ... | ... ... ... |0,3 |   ... |0,1 |   ... |0,02 |   ... |0,01 |   ... ... ... ... ... |
| ... ... ... |
| | ... ... үшін |
| | |< 0,02 ... ... |0,01 |   ... ... | | ... | | ... және оның |0,005 |   ... | | ... |50 ... мен құлпынайдан |
| | ... ... ... |
| | ... үшін |
| |200 ... жемістер |
| | |мен |
| | ... ... |
| | ... мен |
| | ... |
| | ... ... ... |
| | ... ... |20 мг/л ... |   ... ... |60 ... ... |25 ... ... ... әсер ету ... консервіленген шырындар,
езбелер, морстар және құрамында шырыны бар сусындарға
арналған шикізат қауіпсіздігінің ... ... ... ... кейінгі микроорганизмдер ... | |
| ... ... ... |Сүт ... |
| ... ... |түзбейтін |микроор- |
| ... | ... ... |
| ... | ... | |
| ... | ... | |
| ... | ... | |
| ... | ... | |
| |к-ан | ... | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 ... шырындары, шірнелер, езбелер, морстар мен құрамында шырыны бар ... ... 4,2 және ... |1 ... |1 г ... |1 г ... ... жоғары,|аспайтын 11 |аспайтын (рұқсат |етілмейді |етілмейді  ... ... ... ... | | ... ... ... | | ... ... |Cl. ... | | ... ... |в 1 г) | | ... ... 1 г), | | | ... ... | | | ... с рН ... | | | ... |ды | | | ... ... |нормаланбай- |нормаланбай- |1 г ... |1 г ... ... |ды |ды ... ... ... | | | | ... | | | | ... | | | | ... ... | | | ... ... | | | ... ... | | | ... с рН | | | | ... | | | | ... ... ... езбелер, құрамында шырыны бар ... ... ... |1 г ... |1 г ... |1 г ... |
|құрамында |11 КОЕ/г |етілмейді ... ... ... ... ... | | | |
|2 % ... ... | | | ... бар ... | | | |
| |В. polymyxa | | | |
| |в 1 г), | | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| |ды | | | ... ... |1 г рұқсат |1 г рұқсат |1 г ... ... 4,2 және |11 ... |етілмейді ... ... ... ... | | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| |В. polymyxa | | | |
| |в 1 г), | | | |
| ... | | | |
| ... | | | |
| |ды | | | ... 3,7-4,2 ... |1 г рұқсат |1 г рұқсат |1 г ... |
| |ды ... ... |етілмейді  |
|рН 3,7 төмен|нормаланбай- |нормаланбай- |1 г ... |1 г ... |
| |ды |ды ... ... ... тағамының шырын өнімдеріне мезофильді клостридилерге ... 10 г ... ... ... ... сақталмай сатылатын, тікелей
сығылғын жеміс және көкөніс шырындарына арналған шикізат
қауіпсіздігінің микробиологиялық талаптары
 
                                                      
|Өнімдердің тобы |КМАФ |(г) ... ... ... саны |
| |АнМ, | |
| ... |
| ... |
| |тын | |
| | ... ... |Е. |S. |L.mono |
| | ... ... ... |coli |aureus |су- |
| | ... ... | | |togenes |
| | |лар) | | | | ... ... |1,0 |25 |1,0 |1,0 |25 ... ... | | | | | ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... | | | | | | |
| | | | | | | |

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 43 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Компоттарды шырындарды консервілеу9 бет
Компоттарды, шырындарды консервілеу7 бет
Сәбіз шырынын өндіру желісін жөндеу5 бет
Фархад-Шырын жыры53 бет
Шырынды жемістердің биологиялық ерекшеліктері30 бет
Шырынсыққыш механизмін жасау11 бет
Шырыш ағу феномені3 бет
Ірі қара төлін өсірудің маңызы34 бет
Алаш философиясы әлем қазақтары мәдениеті контексінде4 бет
Алтын орда туралы3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь