Мұнай-газ саласының бәсеке қабілеттілігінің техника-экономикалық көрсеткіштерін талдау


Қазақстан экономикасының бәсекеге қабілеттілігі мен экономиканың жаңа деңгейіне жетуі біршама күрделі процесс. Осы процесті бәсекеге қабілеттілікті бағалауды үйренбей, оны өлшейтін көрсеткіштерді білмей басқаруға болмайды. Экономиканың бәсекеге қабілеттілігін елдің бәсекеге қабілеттілігінен ажырата білген орынды. Экономиканың бәсекеге қабілеттілік проблемасы елдің инвестициялық тартымдылығымен байланысты, ал елдің бәсекеге қабілеттілігі елдегі өмір сүрудің сапасымен байланысты. Бәсекеге қабілеттілік бәсекелестік артықшылықтың болуын тіркейтін нәтиже болып табылады. Бәсекеге қабілеттілікке кәсіпорынның қызметіне ықпал ететін нарықтағы стратегиялық және тактикалық өзгерістер (сұраныстың өзгеруі, демографиялық өзгерістер, табиғи құбылыстар және т.б.) ықпал етеді.


Ұйымның бәсекеге қабілеттілігі оның қазіргі жағдайын талдау нәтижелерінің негізінде алынады. Осы процесте бәсекелестік артықшылық көздері, бәсекеге қабілеттілікті, жұмыстың тиімділігі мен тұрақтылығын, сондай-ақ бәсекелестік ортасының даму жағдайы мен оның даму үрдістерін арттыру факторлары анықталады. Зерттеу бойынша экономикалық әдебиетте ұйымның бәсекеге қабілеттілігін талдау мен бағалаудың әр түрлі тәсілдемелері салыстырмалы түрде қолданылған (4-кесте).
Бизнес жағдайының өзгеруі салдарынан ұйымның бәсекелік жай-күйін жүйелі түрде талдау қажет.
Кәсіби жасалған талдау іске асырылатын бәсекелестік стратегиясының артықшылықтары мен кемшіліктерін, ұйымның мүмкіндіктері мен нашар жақтарын анықтауға, сондай-ақ бәсекелестік жағдайында өзін қорғау қабілетін анықтауға мүмкіндік береді. Талдау нәтижесінде алынған ақпаратты басшылық бизнестің өзгерген жағдайында ұйымның қажетіне жауап беретін стратегия әзірлеу үшін пайдалана алады.
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін талдау нәтижелерінің негізінде бағалау үшін жүйелі, кешенді және нормативтік тәсілдемелер қолданылады.
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі жүйелік тәсілдеме тұрғысынан бағаланғанда бизнестің сыртқы және ішкі ортасының факторлары жеке бағаланады.

Пән: Мұнай, Газ
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 15 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге




2 МҰНАЙ-ГАЗ САЛАСЫНЫҢ БӘСЕКЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІНІҢ ТЕХНИКА-ЭКОНОМИКАЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРІН ТАЛДАУ

2.1 ҚР-ның мұнай-газ саласының экономикалық жағдайы және бәсеке қабілеттілігінің негізгі көрсеткіштерін талдау (2013-2015 жж.)

Қазақстан экономикасының бәсекеге қабілеттілігі мен экономиканың жаңа деңгейіне жетуі біршама күрделі процесс. Осы процесті бәсекеге қабілеттілікті бағалауды үйренбей, оны өлшейтін көрсеткіштерді білмей басқаруға болмайды. Экономиканың бәсекеге қабілеттілігін елдің бәсекеге қабілеттілігінен ажырата білген орынды. Экономиканың бәсекеге қабілеттілік проблемасы елдің инвестициялық тартымдылығымен байланысты, ал елдің бәсекеге қабілеттілігі елдегі өмір сүрудің сапасымен байланысты. Бәсекеге қабілеттілік бәсекелестік артықшылықтың болуын тіркейтін нәтиже болып табылады. Бәсекеге қабілеттілікке кәсіпорынның қызметіне ықпал ететін нарықтағы стратегиялық және тактикалық өзгерістер (сұраныстың өзгеруі, демографиялық өзгерістер, табиғи құбылыстар және т.б.) ықпал етеді.

Ұйымның бәсекеге қабілеттілігі оның қазіргі жағдайын талдау нәтижелерінің негізінде алынады. Осы процесте бәсекелестік артықшылық көздері, бәсекеге қабілеттілікті, жұмыстың тиімділігі мен тұрақтылығын, сондай-ақ бәсекелестік ортасының даму жағдайы мен оның даму үрдістерін арттыру факторлары анықталады. Зерттеу бойынша экономикалық әдебиетте ұйымның бәсекеге қабілеттілігін талдау мен бағалаудың әр түрлі тәсілдемелері салыстырмалы түрде қолданылған (4-кесте).
Бизнес жағдайының өзгеруі салдарынан ұйымның бәсекелік жай-күйін жүйелі түрде талдау қажет.
Кәсіби жасалған талдау іске асырылатын бәсекелестік стратегиясының артықшылықтары мен кемшіліктерін, ұйымның мүмкіндіктері мен нашар жақтарын анықтауға, сондай-ақ бәсекелестік жағдайында өзін қорғау қабілетін анықтауға мүмкіндік береді. Талдау нәтижесінде алынған ақпаратты басшылық бизнестің өзгерген жағдайында ұйымның қажетіне жауап беретін стратегия әзірлеу үшін пайдалана алады.
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін талдау нәтижелерінің негізінде бағалау үшін жүйелі, кешенді және нормативтік тәсілдемелер қолданылады.
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі жүйелік тәсілдеме тұрғысынан бағаланғанда бизнестің сыртқы және ішкі ортасының факторлары жеке бағаланады.
Бәсекелестік артықшылықтарды бағалау кезінде кешенді тәсілдеме тұрғысынан техникалық, құқықтық, нарықтық, ғылыми, экономикалық, ұйымдастыру, психологиялық және бәсекеге қабілеттілікті қамтамасыз ететін және өзара ықпал ететін басқа да аспектілер ескеріледі.
Бағалауда нормативтік тәсілдемені қолданумен қатар ұйымның бәсекеге қабілеттілігінің нақты факторлары нормаланады және мониторинг жасалады.
Қазақстандық кәсіпорындар мен ұйымдар нарықтық экономикаға өту жолында бәсекелестік жағдайында жұмыс істеуге тиіс болды. Бұл жағдайда бәсекелес ортаны кешенді, жан-жақты талдау негізінде өзінің бәсекеге қабілеттілігін дұрыс бағалап, бәсекелестік артықшылықты қалыптастыру мен оны іске асыру бағыттарын ұсынудың маңызы артты.

Кесте 4
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін талдау мен бағалаудың негізгі әдістемелік тәсілдемелері

Тәсілдемелер, авторлар
Бәсекеге қабілеттілік өлшемі
Талдау нәтижесінде алынған ақпарат
Д. Рикардоның Салыстыр - малы артықшылықтар тео - риясы
Барынша төмен салыстыр - малы шығын
Бәсекелестердің еңбек өнім - ділігінің деңгейі
А. Маршалдың Фирма мен саланың тепе-теңдік теориясы
Өндіріс факторларын пай - даланудың жоғары өнім - ділігі
Өндіріс факторларының өнімділік деңгейі
Э. Хекшер мен Б. Олиннің Өндіріс факторларының ара - қатынасының теориясы
Барынша төмен факторлық шығын
Өндіріс факторларының салыстырмалы құны
Тиімді бәсекелестік теориясы
Фирманың бәсекелестігінің қарқындылығы. Жоғары эко - номикалық қызмет көрсет - кіштері
Саланың монополиялылы - ғы. Нарықтағы ағымдағы және келешектегі бәсеке - лестік ахуал
Ұйымның бәсекеге қабілет - тілігін өнімнің сапасы бойынша анықтау (Бейін - дер әдісі)
Өнімнің жоғары сапасы

Осы уақыт сәтінде өнді - рілетін өнімнің сапа деңгейі
Басқарудың стратегиялық тәсілдемесінің негізінде бә - секеге қабілеттілікті талдау - дың матрицалық әдістері
Жақсы бәсекелік жайғасым

Ұйымның күшті және нашар жақтары, оның мүм - кіндіктері мен сыртқы қоршаған орта тарапынан төнетін қауіп

Отандық мұнай өндірісінде және оларды тұтынушыларға жеткізу нарығында Қазақстан Республикасы мұнай компанияларының бәсекелік ұстанымын анықтау диплом жұмысының өзектілігін анықтайды.
Қазақстанда мұнай-газ өнеркәсібі елдің экономикасын кризис жағдайын көтерлетін қозғаушы күш деген көзқарас тұрақталып отыр. Президенттің 2030 жылы ел экономикасын дамыту жөніндегі Қазақстан халқына стратигиялық жолдауында да мұнай-газ салаларының дамуы ресурстарының экономикалық өсуінің негізгі приоритеттерін жаткызған.
Мұнай-газдық сала экономиканың басқа да салаларын дамытуына себеп болды, яғни халықтың өмірлік деңгейінің өсуіне себептелді. Себебі мұнай-газдық өнеркәсібінің дамуы тек тікелей мұнай және газбен байланысты салаларының экономикалық өсіміне ғана әсерін тигізіп қоймай, солмен бірге ұлттық энергетиканың, транспорттық машина құрлымының, химия және мұнай-химия, жеңіл өнеркәсіп, транспорттық байланыстар, жолдардың құрлымдары, сервис және басқа да салаларының дамуы үшін алғы шарттар тудырды. Көмірсутек қорына байланысты Қазақстан дамуының жаңа этапы дәл осы мұнай-газдық комплексінің дамуына байланысты болып келеді.
Қазақстан Республикасы мұнай өнімнің өсуінде мұнай өндіруші өнеркәсіптің жағдайы 2010 жылдың қаңтар - тамыз айларында 12,4-ды құрады. 2009 жылды 2010 жылмен салыстырғанда табиғи газ көлемі 37,3, газ конденсаты -36,2, мұнай өнімі - 11,7-ға өсті.
Қазақстан Республикасы мұнай өндіруші салалардың басқа өнеркәсіптерден айырмашылығы отандық, шетелдік инвесторлар үшін ең тартымдысы. Инвестицияның жалпы көлемі 2010 жылдың қаңтар - тамыз айларында 38,4-ды құрады. Қазақстан Республикасы мұнай газ комплексі ең рентабельді болып табылады (кесте 5).

Кесте 5
2010 жылғы қаржылық қызметтің негізгі көрсеткіштері

Қызмет түрлері
Қызметтен түскен табыс, млрд теңге
өндіріс рентабельділігі,
Шикі мұнай және табиғи газды өндіру; және осы аймақта қызмет ұсыну
129,94
54,1
Шикі мұнай және табиғи газды өндіру
128,77
57,4
Мұнай және газды өндіруде қызмет көрсету
1,17

7,5

Кесте 6
2010 жылдың бірінші жартысындағы өнім саласының нарығы

өнім түрлері
өндіріс
импорт
экспорт
Ішкі нарық сұранысы
Отандық тауарға сұраныс
Нарықтағы үлесі,
Шикі мұнай,мың тонна
24457,3
1810,1
21926,6
4340,8
2530,7
58,3
Газ конденсаты, мың тонна
3734,8
-
3174,6
560,2
560,2
100
Газ түріндегі табиғи газ, млн. куб. м
4919,3
6554,3
9853,7
1619,9
4934,4
304,6

Мұнай газ өндіруші өнеркәсіпте негізгі құралдардың жағдайы басқа өнеркәсіптермен салыстырғанда қанағаттанарлық. 2009 жылы 2008 жылмен салыстырғанда 10,5-ға, соның ішінде шығын 24,6, жаңарту коэффициенті 14,1-ды құрады. Егер ішкі нарық сұранысын қарастырсақ, Қазақстан Республикасы мұнай өндіруші өнеркәсіптердегі мұнай өнімдеріне сұраныс отандық өндірушілер ұсынысын жоғарлатады (6 кесте).
Мұнай өнімі жөнінен ішкі нарықта отандық өндірушілер үлесі 58,3, ал табиғи газ ішкі нарықта отандық өндірушілердің қажеттілігін қанағаттандырады. Мұнай өнімдері ресурстарына импорт 6,9, табиғи газ ресурстарына - 57,2 мөлшерінде. 2010 жылдың бірінші жартысында 21,9 млн тонна мұнай импортталды, оның ішінде ТМД-дан басқа әлем елдері - 21,5 млн тонна, импорттың жалпы көлемі - 98,3-ды құрады.
4-суретте 2000 - 2010 жылдар аралығындағы мұнай және газ конденсатының өндірісі көрсетілген. 2009 жылы Қазақстанда мұнай өндірумен 30 кәсіпорын айналысты, олардың орташа жылдық қуаты 30 пайыздан жоғары болды, алайда қуаттарды 80 пайыздан жоғары жұмсау арқылы олар 2010 жылы 47,8 миллион тонна мұнай өндірді және 2008 жылмен салыстырғандағы өсім-10 пайызды құрайды. 2010 жылдың қараша айында саланың мұнай өндіру компаниялары 5233,9 мың тонна мұнай мен газ конденсатын өндірді, соның ішінде 4641,9 мың тонна мұнай мен 592,0 мың тонна газ конденсаты. 2008 жылдың қарашасымен салыстырғанда 16,4 артық және 2004 жылдың қазан айына қарағанда 3,0 төмен мұнай мен газ конденсаты өндірілді. 2008 жылдың қараша айымен салыстырғанда мұнай өндіру көлемі 18 - ға, газ конденсатын өндіру көлемі 4,8 - ға ұлғайды. 2009 жылдың қазанына қарағанда мұнай өндірудің көлемі 4,2 - ға төмендеп, газ конденсатын өндірудің көлемі 7,2 - ға артты.

0
5
10
15
20
25
30
35
млн.т

жылдар

2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010

Сурет 4. Қазақстандағы мұнай өндіру көлемі, млн тонна.

2009 жылдың қаңтар - қараша айларының аралығында 53803,5 мың тонна мұнай мен газ конденсаты, оның ішінде 48753,0 мың тонна мұнай және 5050,5 мың тонна газ конденсаты өндірілген. 2008 жылдың қаңтар - қарашасымен салыстырғанда мұнай мен газ конденсатын өндірудің көлемі 15,3 - ға, мұнай өндіру - 18,1 - ға ұлғайды да, газ конденсатын өндіру - 5,7 - ға төмендеді.
2009 жылдың қаңтар - қарашасында мұнай мен газ конденсатын өндірудің өсімі 2008 жылғы сәйкес мерзімдегімен салыстырғанда негізінен Қарашығанақ Петролеум Оперейтинг Б.В, ҚазМұнайГаз БӨ акционерлік қоғамы, Теңізшевройл БК ЖШС, Қазақойл - Ақтөбе, ҚазГерМұнай ЖШС компанияларының есебінен алынды.
Атырау облысында жасалып, яғни мұнда өндірудің жалпы республикалық өндірудің 46,0% құрайды, Маңғыстау кәсіпорны бүкіл республика бойынша өндірілетін мұнайдың 30,5 өндіреді, Қызылорда 14,8% -ын және Ақтөбе - 8,7% - ын, Атырау обылысы республикадағы мұнайдың 3 - тен көп бөлігін өндіреді және облыстық көлемде 80 %. Маңғыстау облысында мұнайдың 90 %-і Маңғыстаумұнайгаз акционерлік қоғамы және Өзенмұнайгаз өнеркәсіп кәсіпорны (республикалық көлемде 27,2%) өндірді, ал Қызылордадағы Харейкен Құмкөл Мұнай акционерлік қоғамы және Құмкөл Лукойл акционерлік қоғамы сәйкесінше 9,6 және 3,8 % республикалық көлемде мұнай өндірді.
Болып жатқан өзгерістер, соның ішінде жекешелендіру процесі шетел инвестициясын республиканың мұнай - газ саласына тарту үшін бағытталған. Реформалар мұнай - газ саласын басқаруда жаңа бағытты талап етті. Яғни бұл деген біріншіден, нарық конъъюктурасының өзгеге икемделе алу қабілетін, екіншіден жаңа технологияны енгізе алу қабілеттілігін, үшіншіден Қазақстан мүддесін әлем нарығында қорғап және менеджментті халықаралық деңгейде жүргізе алу қабілеттілігін білдіреді. Осындай мақсаттарға жету үшін мемлекеттік Қазақойл акционерлік қоғамы құрылды. Қазақойл акционерлік қоғамы мұнай және газ конденсатын өндіру бойынша 2005 жылы 35,3 млн.тоннаны құраса, бұл көрсеткіш 2008 жылы 46,1 млн. тоннаға жетті. Бұған жыл бойына ұңғы қорларының жұмысына ерекше көңіл бөлу арқылы, магистралды мұнай құбырларының тұрақты жұмысы арқылы қол жеткізілді. Көп деңгейде қол жеткізген нәтижелі көрсеткіштер Қазақстанның тәуелсіздік алғаннан бері салаға тікелей инвестиция түрінде 2 млрд. доллардан жоғары қаражат тартылуымен де байланысты.
Мұнай өндірудің бүгінгі деңгейі теория жүзінде Қазақстанның минималды ішкі қажеттілігін қанағаттандырып отыр. Сонымен бірге Қазақстанның ішкі нарығының географиясы, соның ішінде мұнай өнімін тұтынатын негізгі ауданның алшақтығы экономиканы мұнай ресурстарын өз бетімен қамтамасыз етуге проблемалар туғызды. Бірақ сыртқы нарыққа шығу үшін Қазақстан мұнай өндіру көлемін көтеру бойынша бірнеше шаралар қолданылды және ең алдымен батыс инвесторларын тартуда.

Сурет 5. Қазақстанда 1998-2008 жылдар арасындағы мұнай өндірісінің динамикасы.

Мұнай - газ кешенінің құрамына мұнай өндейтін және газ өңдейтін кәсіпорындар кіреді. Қазіргі кезде Қазақстанда үш мұнай өңдейтін заводтар қызмет етуде, олар: Атырау, Павлодар, Шымкент заводтары. Олардың суммалық, фактілік жетілген қуаты, өңделудің орташа тереңдігі 65,3 % бойынша жылына 18,5 млн.т. мұнайды құрап отыр.
Мұнай өндіруші салалар сияқты, өңдеуші салаларда да жағдай күрделі болып қалып отыр. Инвестициялар бойынша Мемлекеттік комитеттің мәліметтері бойынша қазіргі уақытта қызмет етіп отырған мұнай өңдеу заводтары Қазақстан қажеттілігін қамтамасыз етіп отырған жоқ. Өңделінетін қуаттың суммалық жұмсалуы 60 % - дан аспайды. Негізгі себеп - көмірсутек шикізатын өңдірудің, тасымалдаудың және қайта өңдеудің бірдей технологиялық кешені болмай отыр.
Нарықты сегмент бойынша қарастыра отырып, Атырау мұнай өңдеу заводының мұнай өнімдерінің - 14 % , Павлодарға - 8% және Шымкентке - 10% тиісілі екенін көрсетуге болады. Нарықтық қалған 68% - і ресурс мұнай - газ өндіруші бірлестікке тиісті және аз мөлшері беру схемасы бойынша Қазақстанның мұнай өңдеу заводына мұнай тасымалдаумен айналысатын Қазақстан және Ресейдің коммерциялық құрылымына тиісілі. Қазақстанда өңделетін мұнайдың жалпы көлемі ішіндегі Атырау мұнай өңдеу заводы - 40 %, Павлодар және Шымкент мұнай өңдеу заводы сәйкесінше 25 және 35 % тиесілі.
Обылыстар бойынша мұнай өндіру құрылымы 6-ші суретте көрсетіледі:

Сурет 6. Обылыстар бойынша мұнай өндіру құрылымы.

Қазақстандағы мұнай және мұнай өнімдеріне қосылған жанама салықтың түрлі деңгейі ұлттық мұнай өнімдерінің бәсеке қабілеттілігіне кері әсер етті. Нәтижесінде олар ішкі нарықта Ресей өнімдерін алып тастады. Қазақстандағы өнеркәсіптік өндірістің төмендеуіне және көптеген мұнай өңдеуші заводтардың тоқтап қалуының себептерінің бірі - ол шикізаттың жетіспеуі, Ресей мұнайын өңдеудің жоғарғы тарифтері, сонымен бірге құралдардың ескіруі болып табылады.
Мұнай өндіруді және мұнай өткізуді көтеру жұмыстарын шешудегі ең қиын проблема - мұнайды және газ конденсатын экспортқа, сонымен бірге ел ішінде тасымалдау болып табылады.
Мұнай құбылары жүйесінің жай дамуы және жетілмегендігі Қазақстанның энергетикалық қауіпсіздігіне кері әсерін тигізеді және шетел инвестициясының дамуын тежейді.
Қазақстандағы жеке жоғары деңгейдегі энергетикалық потенцияның жетістігіне қарамастан, өндіру, өңдеу және тұтыну орындары арасындағы геологиялық үзілістер энергетикалық байланыстың құрылымына үлкен проблема туғызды.
Мұнай газ кешенін дамыту стратегиясында негізгі тірек мұнай кен орындарын игеруге және мұнай құбырларын салуға, мұнайды тасымалдауға жасалады. Осы тапсырмаларды жүзеге асыру шетел инвесторларына беріледі. Себебі олар, яғни шетел фирмалары жеткілікті тәжірибеге ие. Алайда мұндай шарттарда өндірістік процесін алып қалатын ұлттық өндірушінің потенциялы қажетсізденеді. Крезис төлемсіздік қаржыландырудың жоқтығы шарттарында магистралды құбырлардың тотығуынан қорғайтын қанаушы қызметін ұстау қажет болады.
Оңтүстік мұнай құбырлары Қазақстанға жылына 10 млн.т. тасымалдауға мүмкіндік береді, алайда Қазақстан жылына жақын шетелдерге 3,5 млн.т. мұнай мен алыс елдерге 3,6 млн.т. мұнай ғана тасымалдап отыр. Алайда квотаны Траснефть акционерлік қоғамы анықтайды. Мұнайды Каспий теңізі арқылы шығару бірнеше себептерге байланысты шектелінеді. Республикамыздың әлемдік мұнай нарығына тікелей шығудың жолы болмауынан қаржылық ресурстардың жоғалуы болып отыр. Өз мұнайын экспортқа сату Ресей шикізатын мұнай өңдеу заводтары үшін алдымен бірдей болуы Ресей мен Қазақстанның арасындағы инфрақұрылымдық байланысты анықтайды.
Қазіргі шарттарда мұнай кешенінің экспорттық мүмкіндіктері оның шикізаттық потенция лы немесе мұнай кәсіпшілігі өндіретін қуатынан емес, ресейлік құбырларының жүйесі бойынша мұнай тасымалын қамтамасыз ететін Транснефть көмегімен анықталады. Мұнайдың ішкі тұтылуы оның сұранысының қысқартылуы, батыс мұнайның Павлодар және Шымкент мұнай өңдеуші заводтарға жіберу мүмкіндігінің жоқтығымен түсіндіріледі.
Маңғыстау - Қазақстан ірі мұнай газ аймағының бірі. Бұл аймақта жылына 8 млн тонна мұнай және 1,5 млрд м³ газ өндіріледі.
Қазіргі уақытта Маңғыстау облысы территориясында 59 мұнай және газ кен орындары қызмет етеді. Оның ішінде 40 Маңғыстаумұнайгаз акционерлік қоғамының, 18 - і Манғыстау - мұнайгеологияның меншігі болып табылады. Қаражанбасмұнай кен орны Қаражанбас акционерлік қоғамының меншігі болып табылады.
Маңғыстаумұнайгаз акционерлік қоғамының 60 пайыз акциясын сатып алушы Орталық Азия Петролеум стратегиялық инвесторының келуімен тиімділікті көбейту жұмыстары әлде қайда жақсарды.
1961 жылдың 5 шілдесінде Жетібай, содан кейін Өзен, Қаламқас, Қаражанбас және басқа мұнай , газ кен орындарынның ашылып, жедел игерілуі еліміз экономикасын қарышты дамытуға, Маңғыстау өңірін жан жақты өркендетуге үлкен серпін берді. Қазақстан Республикасы бүгінде ірі мұнай державаларының қатарында. Маңғыстаумұнайгаз акционерлік қоғамы - Маңғыстау ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мұнай-газ саласындағы бәсеке қабілеттіліктің теориялық аспектілері
Қазақстан мұнай газ саласының қазіргі жағдайы
КӘСІПОРЫННЫҢ БӘСЕКЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
Мұнай-газ саласындағы кәсіпорынның техника-экономикалық көрсеткіштерді пайдалану арқылы инвестжобаның тиімділігін талдау
Мұнай-газ саласының бәсеке қабілеттілік жағдайын арттыру жолдары, мәселелері және дамыту болашағы
Қазақстан Республикасының мұнай-газ бизнесіндегі мұнай нарығының жағдайын талдау
Мұнай-газ өнеркәсібінде жобаларды инвестициялық талдау
Қазақстан Республикасындағы мұнай және газ саласының даму жолдары
Мұнай және газ өндіру компаниясы қызметінің техника-экономикалық көрсіткіш терін анықтау есебі
Мұнай-газ саласын дамыту
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь