Ән салсаң Әсеттей сал әсемдетіп..

Өмірдің мәнін де, сәнін де кіргізетін, барша халық сүйіп тыңдайтын өзегінде ұлттық болмыс шырыны сорғалап тұрған толыққанды ән болса керек-ті. Осы ретте ән-әуендері әлі күнге дейін жұрт мерейін қандырып, ләззатқа кенелтіп жүрген халық композиторлары өмір болмысынан сыр сабақтаудың қай кезде де пайдасы зор болған деп түсінеміз. «Аспанның аясында ән шалқытқан, Бұлбұлмен дауысым көкке дамылдаған» деп Әсеттің өзі айтқандай әншілігі де, композиторлығы да айта қаларлықтай асқақ, алымды айдынды. Осы орайда, Әсет әндерінің қайталанбас әдемі өрнегі мен қоңырлығын ерекшелігін айтпай кетуге болмас. Әуезді әндерінің баяғы бояуын жоғалтпай, сақталғандығын немесе уақыт өте келе өзгеріске ұшыраған тұстарына, оның әр замандағы орындаушыларына және олардың өзіндік болмысы мен жеткізе алғандығына үңіліп, басы-аяғына шолу жасау менің тақырыбымның өзектілігі болып табылады.
        
        -306070-39751000Ән салсаң Әсеттей сал әсемдетіп,
Қоздырып деребені дәсерлетіп.
Даусым-дауыл, сөзім-жел, үнім-ескек,
Басылайын ойнақтап, аз желдетіп.
Ілияс ЖАНСҮГІРОВ
Әсет Найманбайұлының
, әндеріне талдау.
КІРІСПЕ
І. ... ... ... ... де, ... де ... ... халық сүйіп тыңдайтын өзегінде ұлттық болмыс шырыны сорғалап тұрған толыққанды ән болса керек-ті. Осы ... ... әлі ... ... жұрт ... ... ләззатқа кенелтіп жүрген халық композиторлары өмір болмысынан сыр ... қай ... де ... зор ... деп ... деп Әсеттің өзі айтқандай әншілігі де, композиторлығы да айта ... ... ... ... Осы ... Әсет ... қайталанбас әдемі өрнегі мен қоңырлығын ерекшелігін айтпай кетуге болмас. Әуезді әндерінің баяғы бояуын жоғалтпай, ... ... ... өте келе өзгеріске ұшыраған тұстарына, оның әр замандағы орындаушыларына және олардың ... ... мен ... ... ... басы-аяғына шолу жасау менің тақырыбымның өзектілігі болып табылады.
ІІ. Жұмыстың мақсаты мен ... ... ... ... ... ... ... жасау;
* Әсеттанушылардың зерттеу еңбектерінен , әндерінің тарихын қарастыру, талдау, талқылау;
* Ән мәтіндеріне талдау жасау;
* Қазіргі күндегі ... ... ... немесе ықшамдалынып ыңғайға бағынып алынған тұстарына сараптама жасау;
ІІІ. Жұмысты ... ... ... ... барысында жинақтау, талдау, салыстыру әдіс-тәсілдері қолданылды;
ІV. Зерттеудің әдіснамалық негіздері: жинақтар
Өмірі: Әсет Найманбайұлы (1867-1922) - қазақтың суырыпсалма ... ... ... ... Темірші болысының 8-ші ауылында, қазіргі Қарағанды облысы Ақтоғай ауданында дүниеге келген. Әсеттің әке-шешесі кедей, шаруа адамдар болған. Ол Зейнолла имамның ... ... ... ... ... Ата-анасынан ерте жетім қалып, жоқшылықтың зардабын тартқан. Айтысқа ... ... ... соны ... тиек еткен. Алайда нағыз байлық өнер мен ... деп ... Әсет ... ... қара ... дес бермеген. Оның дүниетанымы, ой тереңдігі әсіресе айтыс жанрында кеңірек танылған. Әсет 14-15 ... ... ... жиын - ... ... сұрауымен көңіл көтеру ретінде ән айтып өлең шығарған. Әсет әнші - ақын өз ... өлең ... ... ... өз ... ән де ... ... ақын. Әсет шығарған әндер, оның өлеңдері тәрізді халыққа кең тарап, халық ... жылы орын ... ел ... ... ... ... әйгілі ақын-қыз Ырысжанмен айтысқанда Әсет он сегізде ғана екен, соған қарамастан қыздың айтқан небір қиын жұмбақтарын ... ... ... ... ... ақынның білімді, зерделі екендігі айқын аңғарылады. Сөйтіп, Әсет пен Ырысжанның ... сөз ... ... ... ... мен Сара ... ... озық туынды болып табылады. Әсет Найманбайұлы - негізінен айтыс ақыны. Ол Ырысжаннан басқа Әріп, Бақтыбай, Кәрібай, ... ... ... және ... ... айтысқан. Әсеттің , , , , , , , атты ... ... бар. Ол ... ... ... ... оны өзі ... етіп жырлаған. Әсет мұраларының ішінде халыққа кеңірек тарағаны оның ... Ол ... сал, Ақан ... ... Арқа әнінің дәстүрін жалғастырып, Семей, Тарбағатай, Алтайға дейін жеткізіп, дамыта түсті. Жас ... ... (, , , ) ... тереңдікпен адамның жан дүниесін қозғайтын нәзік лирикалы Ақан әндерінің әсері байқалады. Бұл оның қалыптасу, өзіне тән тармақтарының музыкалық-синтаксистік ерекшеліктері Әсет ... де тән. әні ... деп те ... өз ... ... ... туынды. Сондай-ақ , , , , , , тағы басқа әндерінің авторы. 1916 жылы ұлт-азаттық көтеріліс кезінде жазалаушы отрядттардан ... ... ... ... Әсет ... өтіп ... ... революциясы жөніндегі хабарды ол қуана қарсы алады, жат жерде жүріп Отанын аңсаған. Әсет Найманбайұлы 1923 жылы ... ... ... ... 1910 жылы Қ. ... Әсет ... ... салт өлеңдерін жазып алып, жариялаған. Кеңес дәуірінде Әсет Найманбайұлының өлеңін алғаш ... (1925) ... 1936 жылы ... ... өмірі мен шығармашылығы туралы арнайы мақаласы тұңғыш рет жарияланып, Әсет Найманбайұлының шығармаларының тұңғыш жинағы 1968 жылы ... ... ... Бұл ... ақынның 34 өлеңі (әнін қоса), 4 айтыс-қағысы, 4 дастан-қиссасы жарияланса, 1988 жылы Нұржекеевтің құрастырған атты жинағына 29 ән ... 71 ... 10 ... 8 ... ... ... тарихы. Іргелес жатқан Монғол, Қытай, Түркия секілді көптеген елдерде Әсеттің ... шыңы ... әні ұдай ... еске ... ... халқының қандайлық ғажап таланттарға алтын орда болғанын мақтаныш ету ләзім. Әншілік өнерін әбден меңгерген соң ғана Әсет жанынан ән ... ... ... ... Әйткені оның алғашқы, жас кезінде шығарған әндерінің біріне жататын әні- құрылысы, әуенділігі ... ... ... ... ... Ол әнге академик А. Жұбанов: ,-деген жоғары баға береді. Орындауы ... ... ... ... ( 1963ж). ... бұл әнді тек ... ғана ... келеді. Екі әндегі мұң да, сағыныш та, әсіресе қайырмаларындағы әуен мен сөздің бірлестігі соншалық ұқсас, соншалық мінездес- ... ... да ... бірі ... ... күнә ... махаббат әні. , -сияқты ән қайырмасындағы сөздер-ақ бұл пікірдің дәлелі. Алайда әннің негізгі тіркесінде, яғни ... ... ... жоқ: ән бір ... да, өлең бір ... деп ... ... деген асқақ сөздің еш үйлеспейтіні былай да көрініп тұрған жоқ па? ... ... ... бізше, С.Мұқановтың бір пікірі кілт болуы тиіс, атты кітабында ол кісі былай ... ... де ... деп ... І.Жансүгіровтың шығармашылығында атанып жүрген өлеңнің 46 ... ... ... ... өзі ... келтіріп отырған төрт жол осы өлеңнің үзіндісі ... ... ... сәл ... ... ... Әйтпесе екеуі де бір өлең:
Ән салсаң Әсеттей сал ... ... ... ... ... ... аз желдетіп.
Қазіргі ән жинақтарда телеп жүрген өлең негізінен үш шумақ, соның ортанғысы былай келеді.
Әсеттей сал ән ... ... ... ... ... ... ән ... жүректі жадыратып.
Ал, Жансүгіровтың өлеңінде ынадай жолдар бар:
Ән салсаң өзімдей сал аңыратып,
Жайлатып, қоңырлатып, жамыратып.
...............................................................
Нөсердей нөпір төккен жауындатып.
Ілиястың өлеңі - ... ... оның ... ... ғана ... ... ... өлең. Анығырақ айтсақ өлеңі арқылы оның мінезін, болмысын елестетіп ... ... ... ... аз ... ... ... пікір қате болған. өлеңі бастан аяқ ... төл ... Ол тек ... ғана сәл ... ... жүрген, ал ол сөздің арғы түбі Әсеттікі болғанымен арналмаған деген пікірлер бар.
Бүгінде бұл әнді таратып, мақамына салып айтып, ... ... ... ... ... ... Нұржан ІІ нұсқасын орындап жүрсе, Дүрбаев Құтпай ІІІ нұсқасын жеткізіп жүр.Және де осы әнді А. Жұбанов пен ... ... орта ... ... Е. ... ... ... хор ретінде пайдаланылады. Сол сияқты пьесасына музика жазған Мацицун әнді ... ...
... шығу ... Б.Жақыпбекұлы белгілі әнін де Әсет шығарған дегенді айтады. ОЛ мәліметті оған Хұсмілия Әділбекұлы ... кісі ... ... ... ... Қали ... інісі, ал ақын Қыдырмолда Әділбекұлының ағасы болып келеді. әнінің шығу тарихын Әсеттің қасында көп жыл еріп ... ... ... ... ... Әсеттікі дегенді журналына жазған мақаласында С. Бегалин де құптайды. Жаңағы Кәдірихан
Қамысы Әупілдектің мүше-мүше,
Сарғайдым осынау көлдің суын ... ... ... ... ... ... кетпес. Осы орайда, әнінің түгелдей телініп кеткен соң, әндер жинағынан соңғы кезде ол ән өз ... ала ... да ... ... ... ... қарасақ әні деген шындық болып шығады-ау дейміз!
Әл-Фараби ... ... ... ... Ө Ж ... Ән ... Әсеттей сал әсемдетіп...
Тексерген: Дәрібаев С
Орындаған: Жұматаева Е
2012 жыл
Алматы қаласы

Пән: Өнер, музыка
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Алматы - әсем қала20 бет
Асем-ай жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің баскару жұмысының ақпараттық жүйесі29 бет
Қазіргі киім үлгілеріне ою-өрнектерді әсемдеп безендіру10 бет
Әсет Найманбайұлы2 бет
Әсет Найманбайұлы «Бақтиярдың қырық бұтағы» циклдік топтамасының жанрлық ерекшеліктері23 бет
Әсет Найманбайұлы шығармашылығы189 бет
«қайым және алаш» сценарий6 бет
Астана - қазақстанның саяси ерік-жігерінің нышаны22 бет
Зат есім6 бет
Күй өнері (қалыптасуы, дамуы). Қазақ күйшілері14 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь