А. Байтұрсынұлы

Туған жері — бұрынғы Торғай уезінің Тосын болысы (қазіргі Қостанай облысының Жангелдин ауданындағы Ақкөл ауылы). 1882—84 жж. ауыл мектебінде оқыды. 1890 ж. Торғайдағы екі кластық, орыс-қазақ училищесін, 1895 ж. Орынбордағы мұғалімдер мектебін бітірген. 1895—1909 ж. Ақтөбе, Қостанай, Қарқаралы уездеріндегі мектептер мен орыс-қазақ училищелерінде мұғалімдік қызмет атқарады. 1909 ж. патша үкіметінің саясатына наразылық білдіргені үшін Семей түрмесіне жабылып, 1910 ж. жер аударылды. 1913 ж. Орынборда «Қазақ» газетін ұйымдастырып, 1917 жылдың аяғына дейін оның редакторы болды. Патша үкіметі құлатылғаннан кейін ұлт-азаттық қозғалыс күшейеді. 1918-19 жж. Алашорда қатарында болады. 1919 ж. маусымның 24 Қазақ өлкесін басқаратын Әскери-революциялық комитеттің мүшелігіне тағайындалады. 1922-25 жж. Қазақстан Халық ағарту комиссариаты жанындағы ғылыми-әдеби комиссияның төрағасы, Халық ағарту комиссары, Бүкілресейлік ОАК-ның, ҚР ОАК-нің мүшесі, Түркістан Компартиясы ОК-нің органы «Ақ жол» газетінде қызметкер.
1925-29 ж. Қазақ халық ағарту институтында (Ташкент) және ҚазПИ-де оқытушы болды.
1929 ж. маусымында қамауға алынып өзі Архангельск облысына жер аударылған, ал жұбайы мен қызы Томскіге жіберілген. 1934 ж. Қызыл Крест комиссиясында қызмет еткен Е. Пешкованың (Максим Горькийдің зайыбы) қолдаухатымен Ахмет Байтұрсынұлы босатылған. Сол кезде ол жанұясымен бірге Алматыға қайта оралған. 1937 ж. қазан айында Ахмет Байтұрсынұлы тағы да қамауға алынған, екі айдан соң, желтоқсанның 8 «халық жауы» есебінде атылған. Сәкен Сейфуллин баға беріп, Ахмет Байтұрсынұлы туралы былай депті:
…Өзге оқыған мырзалар шен іздеп жүргенде, қорлыққа шыдап, құлдыққа көніп, ұйқы басқан қалың қазақтың ұлт намысын жыртып, ұлттық арын жоқтаған патша заманында жалғыз-ақ Ахмет еді. Қазақтың ол уақыттағы кейбір оқығандары уез, губерния соттарына күш салып, тілмәш болып, кейбірі арын сатып ұлықтық іздеп жүргенде, Ахмет қазақ ұлтына жанын аямай қызмет қылды… халықтың арын іздеп, өзінің ойға алған ісі үшін бір басын бәйгеге тікті.
Мұхтар Әуезов депті:
Ахаң ашқан қазақ мектебі, Ахаң түрлеген ана тілі, Ахаң салған әдебиеттегі елшілдік ұраны – «Қырық мысал», «Маса» ; «Қазақ» газетінің қан жылаған қазақ баласына істеген еңбегі, өнер-білім, саясат жолындағы қажымаған қайраты, біз ұмытсақ та, тарих ұмытпайтын істер болатын.
Бірақ зорлықпен, күшпен дегенін болдырып үйренген большевиктер бұл ақиқатты теріске шығарып, оның есімін де, еңбегін де тарихтан өшіруге тырысып бақты. Оны бар ғұмырын адал қызмет етуге арнаған туған халқына жау етіп көрсетіп, «халық жауы» деген жалалы жамылғыны жауып, атқызды,
        
        Өмірбаяны
Туған жері -- бұрынғы Торғай уезінің Тосын болысы (қазіргі Қостанай облысының Жангелдин ауданындағы Ақкөл ... 1882 -- 84 жж. ауыл ... ... 1890 ж. ... екі ... орыс-қазақ училищесін, 1895 ж. Орынбордағы мұғалімдер мектебін бітірген. 1895 -- 1909 ж. ... ... ... уездеріндегі мектептер мен орыс-қазақ училищелерінде мұғалімдік қызмет атқарады. 1909 ж. ... ... ... наразылық білдіргені үшін Семей түрмесіне жабылып, 1910 ж. жер аударылды. 1913 ж. ... ... ... 1917 ... аяғына дейін оның редакторы болды. Патша үкіметі құлатылғаннан кейін ... ... ... 1918-19 жж. ... ... ... 1919 ж. ... 24 Қазақ өлкесін басқаратын Әскери-революциялық комитеттің мүшелігіне тағайындалады. 1922-25 жж. Қазақстан Халық ағарту ... ... ... ... төрағасы, Халық ағарту комиссары, Бүкілресейлік ОАК-ның, ҚР ОАК-нің мүшесі, ... ... ... ... ... қызметкер.
1925-29 ж. Қазақ халық ағарту институтында (Ташкент) және ҚазПИ-де ... ... ж. ... қамауға алынып өзі Архангельск облысына жер аударылған, ал ... мен қызы ... ... 1934 ж. Қызыл Крест комиссиясында қызмет еткен Е. Пешкованың (Максим Горькийдің зайыбы) қолдаухатымен Ахмет Байтұрсынұлы босатылған. Сол ... ол ... ... ... қайта оралған. 1937 ж. қазан айында Ахмет Байтұрсынұлы тағы да ... ... екі ... соң, ... 8 ... ... ... Сейфуллин баға беріп, Ахмет Байтұрсынұлы туралы былай ... ... ... шен ... ... қорлыққа шыдап, құлдыққа көніп, ұйқы басқан қалың қазақтың ұлт намысын жыртып, ұлттық арын ... ... ... ... ... еді. ... ол ... кейбір оқығандары уез, губерния соттарына күш салып, тілмәш болып, кейбірі арын ... ... ... ... ... ... ұлтына жанын аямай қызмет қылды... халықтың арын іздеп, өзінің ойға алған ісі үшін бір басын бәйгеге тікті.
Мұхтар Әуезов депті:
Ахаң ... ... ... Ахаң ... ана ... Ахаң салған әдебиеттегі елшілдік ұраны - , ; ... қан ... ... ... ... ... ... саясат жолындағы қажымаған қайраты, біз ұмытсақ та, тарих ұмытпайтын істер болатын.
Бірақ зорлықпен, күшпен дегенін болдырып үйренген ... бұл ... ... шығарып, оның есімін де, еңбегін де тарихтан өшіруге тырысып ... Оны бар ... адал ... ... ... туған халқына жау етіп көрсетіп, деген жалалы жамылғыны жауып, атқызды, атын ... ... ... ... олар мақсатына жете алмады. Жала - бұлт, шындық - күн ... ... ... ... ... ... өз нұрын төкті. Ұлтын сүйген ұлтжанды Ахаң, Ахмет Байтұрсынұлы өз халқымен қайта ... ... ... өлең ... ... Онда ол еңбекші халықтың ауыр халін, арман-тілегін, мұң-мұқтажын көрсетіп, жұртшылықты оқуға, білім-ғылымға, рухани биіктікке, адамгершілікке, мәдениетті көтеруге, еңбек етуге шақырады. ... ... ... ... ... алдында құлдық ұрған шенеуніктердің опасыздығын сынады.
Ақынның алғашқы өлеңдері атты ... ... 1909 ж. ... ... ... Бұл ... арқылы қалың ұйқыда жатқан қараңғы елге жар салып, олардың ой-санасын оятуға бар жігер-қайратын, ... ... Ақын ... ... ... өзінің негізгі ойын, айтайын деген түйінді мәселесін халқымыздың сол кездегі тұрмыс-тіршілігіне, мінезіне, психологиясына сәйкес қосып отырған.
Байтұрсынұлының екінші кітабы -- (1911). Бұл ... ... ... ақын ... надандық, шаруаға енжарлық, кәсіпке марғаулық сияқты кемшіліктерді сынады. Көптеген өлеңдері сол кездегі ағартушылық бағытпен үндес болды. Ол Шоқан, Абай, Ыбырай ... ... ... ... ... ... ойларды өзінше жалғастырушы ретінде көрінді. Қоршаған ортаға ойлана, сын көзімен қарайды, қоғам қалпына көңілі толмайды. , , , , , , т.б. ... ... ... ... ... ішкі сазы мен ой ... сөз орамы қазақ поэзиясына тән өзіндік жаңалық, ... ... ... Байтұрсынұлы, 2005 Қазақстан пошта маркасы, (Michel № 512)
Халық ауыз әдебиетінің үлгілерін жинап жарыққа шығаруда Байтұрсынұлы зор еңбек сіңірді. Әдебиет ... ... ... деп оның ... 1913 ... үш ... ... деген көлемді мақаласын атауға болады. Онда қазақ ... ... ... ... аса ірі ... ... өмірбаяны, шығармаларының мазмұн тереңдігі, ақындық шеберлігі, поэтикасы, орыс ... ... ... ойлы пікірлер айтылған, ақын мұрасының эстетикалық қадір-қасиеттері ашылған. ... ... жыры алғы сөз бен ... ... оны 1923 ж. ... шығарды.
Қазақ ауыз әдебиетінде молынан сақталған жоқтау-жырларын арнайы жүйелеп, сұрыптап, 1926 ж. деген атпен жеке кітап етіп ... ... ... ... ... мен ... ... жөніндегі тұңғыш көлемді еңбегі -- (1926). Мұнда ... сөз ... ... ... ... ... жанрлары, жаңа терминдер, ұғымдар жайлы жан-жақты зерттеулер, тұжырымдар сөз болды. Бұл еңбегінде ... ауыз ... мен ... ... әлеуметтік, қоғамдық мән-маңызын ашудан гөрі адамгершілік, эстетикалық әсемдік әуенін ... ... ... ... ... ... ... әдебиеттегі ағымдар, әдістер туралы ой-түйіндер айтылған. Кітаптың бірінші бөлімі деп аталады да, онда ... ... ... ... қыры мен ... ... мен тармақтар, тіл әуезділігінің қыруар шарттары, , өлең айшықтары, , , , т.б. сөз етіледі.
Екінші бөлімі деп аталады да, ... қара сөз ... оның ... -- ... ... хат, ... , тарихи әңгіме, деп жүйелеп келіп, әңгіме, романға сипаттама береді. Еңбектің атты ... өте ... Онда ... реализм туралы алғашқы пікірлер нышанын кездестіруге болады.
Байтұрсынұлы Еуропа жұртындағы сындар әдебиетінің бай тәжірибесін меңгеруге бет алушылық, қазақ көркем сөз ізденістерінде ... ... ... ... ... әдебиет зерттеушісі ретінде қазақ әдебиетінің даму процесін жеке дара ... ... ... ... әдебиетіне ортақ сипаттармен ұштастыра талдауға тырысады.
Байтұрсынұлының жыраулардың мұрасын ... ... осы ... айқын көреміз. Сөз өнерінің көне дәуірдегі үлгілері, 15-17 ғ-лардағы жыраулар поэзиясының біразы ақын ... ... Асан ... ... ... ... ... Наурызбай би, Құбыла ақын, Жарылғап ақын, Алтыбас, Ақмолда, Әбубәкір, Шортанбай, Байтоқ, Сүгір ақын, Мұрат, Досжан, ... ... т, б. ... шығармаларынан үзінділер бар.
Аудармалары
Байтұрсынұлы қалдырған бай мұраның тағы бір саласы -- ... ... Ол орыс ... шығармаларын қазақ тіліне аударып, көркем қазынаның бұл саласын байытуға мол үлес қосты. И.А. Крылов мысалдарының бір тобын ... ... ... деген атпен жеке жинақ қылып бастырды. И.И. Хемницердің , А. Пушкиннің , , , ... ... ... ... ... С.Я. Надсонның өлеңін қазақ тіліне аударды.
Түркітану
Байтұрсынұлы тілші-ғалым ретінде қазақ тілінің табиғаты, ... араб ... ... ... ... ... оқыту әдістемесі туралы мақалалар жазды.
1926 ж, Бакуде ... ... ... ... қатысып, деген тақырыпта баяндама жасады. Байтұрсынұлы ... ... ана ... ... ... көп күш ... Осы мақсатта (1912), (1914); ересектердің сауатын ашуға арнап (1924), (1926) атты оқулықтар мен тың ... ... ... грамматикасына қатысты категориялардың әрқайсысына қазақша ғылыми термин жасап, ... ... ... талдау, жаңаша анықтамалар берді. Қазақ фонетикасы мен грамматикасын талдауда тілдің типологиялық ерекшеліктері мен ... даму ... ... ... ... қазақ тіл білімін 20 ғ-дың бас кезінде қалыптастырып, оның ірге тасын қалады. Араб графикасына негізделген қазақ ... ... ... ... ... мерт болған боздақтар қайта тірілді, сөнген жанып, жоғалған табылды. ... ... ... ... ... төлбасы, кешегі Абай, Ыбырай, Шоқан салған ағартушылық, демократтық бағытты ілгері жалғастырушы ірі ғалым-тілші, әдебиет зерттеуші, түрколог, дарынды ... ... ... ... ... құжаттар бойынша айтқанда, қазіргі Қостанай облысы, Торғай атырабындағы, Сартүбек деген жерде ел арасында беделді, қайратты кісі Шошақұлы ... ... 1873 жылы 18 ... ... келген.
Ахметтің "Өмірбаянында" көрсетуінше: мешін жылы, 1872 жылы ... № 5 ... ... ... ... ... ... қазақ ортасы, қаймағы бұзылмаған сахара тұрмысы табиғатынан дарынды туған баланың ... ... ой ... ... ... Әділетсіз өмірдің улы зары бала жүрегін он үшінде жаралайды. Әкесі Байтұрсын мен оның інісі Ақтас қорлық-зорлыққа шыдамай, 1885 жылы 12 ... ояз ... ... басын жарып жібереді. Мұның арты - дүние-мүлікті тартып алу, түрме, абақты, ... 15 ... жер ... аса ... ... талапты бала Ахмет 1882-1884 жылдары әуелі көзіқарақты адамдардан өз үйінде хат танып, артынан ... ... ауыл ... ... ... да, 1886-1891 жылдары Торғай қаласындағы екі сыныптық орысша-қазақша училищеде, 1891-1895 жылдары Орынбордағы мұғалімдік мектепте оқып, білім алады. 1895 ... 1 ... ... ... болады: Ақтөбе, Қостанай, Қарқаралы атырабында бала оқытады, өмір, тіршілік күресіне араласады, әділет үшін күреседі, жуандарға, байларға ... ... ... ... ... ... Кейін екі сыныптық мектептерде ұстаз бола жүріп, 1901 жылдан бастап қолы бос ... өзі ... сан ... ... ... ... айналысады, оқу құралдарын жинайды. Ел ішінде оқыған, еркін мінезді батыл ойшылдың бедел-атағы өсе бастайды. ... ... ... күйе ... ... Тройницкий жарлығы бойынша Қарқаралыдағы екі сыныптық училищінің ... ... 1909 жылы 1 ... күні ... ... алынып, сотсыз, үкімсіз, нақақтан нақақ 8 ай бойы азап-қорлық көріп, торығады, қиналып ширайды, күреске белді бекем буады. Бостандық аңсаған, ... ... ... ... Ақыры Қазақстанда тұру құқынан айырылғандықтан, 1910 жылы 21 ақпанда түрмеден шығып, наурыз айында ... ... ... Бұдан кейін Ахмет Байтұрсынов өміріндегі ең күрделі, қызықты, қажырлы кезеңдер басталып кетеді. 1913-1918 жылдар арасында ... ... ... ... ... зор ... ... атқарады, халық өмірінің сан-алуан көкейкесті мәселелерін көтереді, елді прогреске, өнер-білімге үндейді.
Алаш қозғалысы тұсында (1918-1919 ... ... ... ... жаңа ... соны өріс ... Ұлт азаттығы жолындағы күрес басшыларының бірі болады. Азапты толғаныс, күрес ... өтіп ... 1919 ... наурыз айында бұрынғы ұлт интеллигенциясының кейбір өкілдерін өзімен бірге алып, қазақ халқының ... үшін ... ... ... ... Кеңес өкіметі жағына өтеді - Қазақ өлкесін басқару жөніндегі әскери революциялық Комитеттің мүшесі ретінде оның ... ... ... ... ... ағарту комиссары, Бүкілодақтық Орталық Атқару комитетінің мүшесі, Коммунистік партия мүшесі ... ... ... ... ... ... ... Алматы жоғары оқу орындарында профессор болады, сөйтіп жаңа заман үшін күреске кіреді.
Арман ақталмайды. Кеңес өкіметі патшаның отаршылық саясатын ... Алаш ... ... ... ... большевизм қылышынан қан тамған кезеңде Ахмет Байтұрсынов әуелі 1929 жылы бір ұсталып, абақтыға қамалып, лагерь тепкісіне түсіп, ұзақ азап ... 1936 жылы ... ... 1937 жылы тағы репрессияға ұшырап, 1938 жылы атылды. Ұлы ... ауыр ... ... ал ... ... жазу үшін көптеген архив деректері, замандас естеліктері, тарихи материалдарға сүйену қажет. Қазіргі қолда бар дүниелердің ішінде оның өзі орысша жазған ... (1929, 8 ... ... (1929, 21 ... ... ... айрықша бағалы. Бұлар Алматы университеті архивінде сақталған.
Ахмет Байтұрсыновтың ғалымдық, ақындық, публицистік, қайраткерлік істері өз заманында аса жоғары бағаланған. ... ... ... ... ғана ... орыс ғалымдары берген тарихи тұжырымдардың орны ерекше. Кезінде Ахмет Байтұрсынов, оның ғылыми еңбектері туралы орыс ғалымдары проф. А.Смайлович, Е.Поливанов бағалы ... ... ... ... ... ... қоғам қайраткерінің өмірі, шығармашылығы, әлеуметтік қызметіне байланысты маңызды еңбектер, негізінен, оның ... елу жыл толу ... ... ... ... ... өлкесін зерттеу қоғамы еңбектерінде" (Орынбор, 1922) орыс тілінде екі мақала басылды. М.Дулатовтың "Ахмет Байтұрсынұлы (биографиялық очерк)" мақаласындағы тарихи фактілер, ... күні ... ... өз ... ... жоқ. ... жүгінгенде, бұдан кейінгі уақыттарда А.Байтұрсынов өмірбаяны туралы жазған авторлардың бәрі де осы ... ... ... ... ... ... рет ... ғалым, публицист, қоғам қайраткерінің туған уақыты, кіндік қаны тамған жері, ол ортаның басты сипаттары, ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қызметтері, саяси-қоғамдық көзқарастарының өзгеруі, сан алуан эволюциясы жан-жақты ашылып берілген. Ал екінші ... ... ... еңбектерін, әсіресе тіл саласында ендірген жаңалықтарын саралауға арналған.
Мәскеуде 1929 жылы "Коммунистік академия" баспасынан шыққан "Әдебиет энциклопедиясының" 1-томында А.Байтұрсынов: "Аса ... ... ... ... және ... Ол - ... тілі емлесінің реформаторы, грамматиканың және қазақ әдебиеті теориясының негізін салушы" деп бағаланып, ... ... ... ... қызметі айтылады.
Өз уақытының аласапыран құбылыстарын бағалау, болашақ алыс өрістерді көруге келгенде жас ... ... ... таң ... ... ... ... малтығып, қалың тұманда адаспай, Ахмет Байтұрсыновтың тарихтағы орнына қатысты дәл бүгінгі күнмен үндес, орайлас пікір-тұжырымды жігіт-желең, 25-26-лардағы ... ... ... ... ... екен деп таң қаласың: "Ақаң ашқан қазақ мектебі, Ақаң түрлеген ана тілі, Ақаң салған әдебиеттегі елшілдік ... ... ... ... ... ... газетінің 1916 жылдағы қан жылаған қазақ баласына істелген еңбегі, өнер-білім, саясат жолындағы қажымаған қайраты біз ұмытқанда да тарих ұмытпайтын істер ... Оны ... бәрі де ... Бұның шындығына ешкім дауласпайды". ("Ақжол", 1923, 4 ақпан), - деп ... ... ... ... орнын, оның әлеуметтік-қоғамдық істерін, дүниетанымдағы ерекшеліктерін өз кезінде дұрыс көрсетіп, әділін айтқан адамның бірі - ... ... Ол ... ... ... (1923 жыл, 30 ... "Ахмет Байтұрсынұлы елуге толды" деген арнаулы мақала жазып, онда былай дейді: "А.Байтұрсынұлы ... кісі ... ... ... ... ... ... өз заманында патша арам қулықты атарман-шабармандарының қорлығына, мазағына түскен халықтың намысын жыртып, дауысын ... ... Өзге ... ... шен ... ... ... шыдап, құлдыққа көніп, ұйқы басқан қалың қазақтың ұлт намысын жыртып, ұлттың арын жоқтаған патша заманында жалғыз-ақ Ахмет еді. ... ол ... ... ... уез, ... ... күшін сатып, тілмаш болып, кейбір оқығандары арларын ... ... ... ... ... қазақ ұлтына жанын аямай қызметтерін қылды". "Қырық мысал", "Маса" кітаптарын, "Қазақ" газетіне редакторлық ... ... Алаш ... ... ... ... түгел шолып айта келіп, мынандай түйін түйеді: "Қалай болса да жазушы аз ғана, әдебиеті ... ... ... оқу һәм тіл ... ... ... ... Елуге келген Ақаңды шын көңілден құттықтап, өмірінің ұзақ болуын тілеймін".
Түркістан республикасы Орталық атқару комитеті мен Түркістан Орталық ... ... ... ... 1923 ... 4 ... ... 270-санында: "Қазақтың дыбысына, сөзіне арнап әліппе мен әріп, тіл һәм оқу құралдарын шығарып, ... ... ... ... үйреткен Ақаң еді. Ұлт қамы дегенді көксеген адам ... ... ... кез болғанда бостандыққа жол көрсеткен Ақаң еді", -- деп жазылған.
Бұдан кейінгі уақыттарда, әділет принциптері бұзылып, адамшылықты ... ... ... ... ... қан қырғын - репрессиялар басталған кезде, көп нәрсе ... ... ... ... бас ... дейтін күндер туған. Ол шақта Ахмет Байтұрсыновтың еңбектерін талдап, тарихтағы орнын көрсетпек түгіл, атын атаудың өзі - ... ... ... ... ... апарар жолға айналды.
Бірақ сонда да ескі газет-журналдарды, архивтерді ақтарған, көне кітаптарды оқыған сұңғыла жандар алдынан тұтас тау сілеміндей ... ... ... мұрасы шығар еді; көзі - қарақты, қайрат-жігерінен, азаматтығынан ... аға ... ... есті ... кейде оңашада, алды-артына бір қарап қойып: "Ақаң былай деген ғой" деп ... ... еді. ... ... Кенжебаев сынды жуас, момын көрінгенмен, іштей берік, қазақ әдебиеттану ғылымында тарихи мектепті негіздеген ... ойлы ... өз ... біріне: "Мынау Ақаң жазған "Әдебиет танытқыш", әдебиет теориясы. Мен 40 жыл сақтадым. Сенің диссертацияңа байғазы болсын. ... ... сен ... ... ... Уақыты жетпей айқайласаң, таяқ жейсің. Аруақтың киесі ұрып, кесапаты тиюі мүмкін. Шарапаты тиетін уақыт келер. Ол күнді мен ... ... ... ... жерге тығып қой" деген екен. Жас, өр ... ... тас ... ... өмірде талай теперіш көріп, таяқ жеген, дана ұстаз тілін алды дейсіз бе. Ақаң кітабы, ондағы ... ... ... - ... ... айтып та, жазып та жіберген. Жұрт білмей ме, көрмей ме, көрсетпей ме, ... ... ... Сонда тұмсығы тасқа тиген шәкіртіне ұстазы айтқан сөз: "Ескерттім ғой, - ... Енді ... жоқ. ... ... ... ... ғана еңсең көтеріледі".
Қазақстанда Байтұрсынов есімін ауызға алуға да, жазуға да ... ... ... ... ... оқта-текте ол туралы бірен-саран пікірлер айтылып қалып жүрді. Әсіресе академик А.Кононов еңбегі қалың көпшілікті елең еткізді. Аты шартарапқа ... ... ... ... ... және ... ... 1974 жылы шыққан "Отандық түркологтардың библиографиялық сөздігі" ... ... ... ... ... өскен ортасы, ата-бабасы, білім алған мектептері, қызмет еткен орындары, әлеуметтік-қоғамдық қызметі, басты еңбектері нақты айтылып, ол "араб алфавиті ... ... ... әліппесінің авторы, қазақ тілінің фонетикасы, синтаксисі, этимологиясы, сол сияқты ... ... мен ... ... ... жазды" деп тарихи тұрғыдан әділ көрсетілді. Кейбір ... ... ... бұл пікірлермен келіспей өз ұлтшылымызды өзіміз әшкерелейміз" деген пікір айтты.
Қазақстан ... ... ... ... Байтұрсынов туралы жазылған пікірлердің сілемі осындай. Күрделі тұлғаның өмірі, ғылыми, әдеби мұрасы жайлы тілшілер -- Ә.Қайдаров, Т.Қордабаев, Р.Сыздықова, ... ... - ... Р.Нұрғалиев, тарихшылар - К.Нұрпейісов, М.Қойгелдиев, С.Өзбеков, жас ... - ... ... Б.Байғалиев т.б. еңбектері шыға бастады. Бір томдық шығармалары, үлкен ... "Ақ жол" ... ... "Тіл ... ... Р.Сыздықова) кітаптары басылды.

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
А. Байтұрсынұлы және ХХ ғасыр басындағы орыс тілші ғалымдары53 бет
А.Байтұрсынұлы және терминология мәселелері75 бет
А.Байтұрсынұлы – әдебиет танытқыш кітабы17 бет
АХМЕТ БАЙТҰРСЫНҰЛЫ11 бет
Ахмет Байтұрсынұлы (1873-1938 жыл)26 бет
Ахмет Байтұрсынұлы - ғалым, ағартушы, қоғам қайраткері6 бет
Ахмет Байтұрсынұлы - қазақ тіл білімінің негізін қалаушы18 бет
Ахмет Байтұрсынұлы автобиографиясы9 бет
Ахмет Байтұрсынұлы жайлы4 бет
Ахмет Байтұрсынұлы туралы18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь