Стратегия және бәсекеге қабілеттілік

Президентіміз Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев “Қазақстан 2030” Стратегиясында бір данагөйдің: “Егер сіз қайда бет алып бара жатқаныңызды білмейтін болсаңыз, онда сізді ол жерге кез келген жол алып баруы мүмкін” деген сөзін мысал етіп: “Осыны естен шығармай, болашақтың моделін жалпыланған түрде және нақты қысқа мерзімді мақсаттар түрінде ұдайы көз алдымызда бағдар етіп ұстауға тиіспіз” деп атап көрсеткен еді. Стратегияның 10 жылдығы қарсаңында бұл сөз өте өзекті күйінде қалып отыр. Себебі 33 жылға арналған бағдарламаның он жылында не атқарылып, алдағы кезде нендей істер жүзеге асуы керек екені айқындала түскендей.
Біз тұрақтану кезеңінен лайықты өттік. Ең өзекті және маңызды міндеттерімізді шешуде үлкен табыстарға қол жеткіздік. Енді болашаққа батылырақ көз салуға, алдағы дамуымыз туралы тереңірек ойлауға тиіспіз.
Аса ауыр жағдайларда жинақталған мемлекеттілік құру, саяси және экономикалық реформалар жүргізу тәжірибесі, әлем және оның дамуы туралы білім-білігіміз, қазақстандықтардың төзімділігі мен түсіністікпен қарай білуі біздің болашаққа деген сенімімізді беріктей түседі. Қазақстанның бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына қосылу мүмкіндігіне жету үшін күрес – осы сенімнің нәтижесі.
Президент өзінің Қазақстан халқына соңғы жылдардағы екі жолдауын Қазақстан мемлекеті бәсекеге қабілетті болып жетілуі тиіс деген тақырыпқа арнауы тегін емес. 2004 жылғы Жолдау “Бәсекеге қабілетті Қазақстан үшін, бәсекеге қабілетті экономика үшін, бәсекеге қабілетті халық үшін!” деп аталса, 2006 жылғы Жолдау “Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті елу елдің қатарына кіру стратегиясы” аталды. 2004 жылғы Жолдауда елдің бәсекелестік қабілетін арттыру траекториясының параметрлері белгіленіп, басым бағыттар әлеуметтік салаға арналатыны баса айтылды. 2006 жылғы Жолдау мәселені нақтырақ қойды: Қазақстан жақын он жылдықта әлемдегі ең дамыған және бәсекеге қабілетті елу елдің қатарына кіруді биліктің негізгі саяси бағыты деп санаймыз деді. Сонымен соңғы төрт жылдағы жолдаулар елдің бәсекеге қабілеттілігін арттыру мен әлеуметтік шаралардың басым бағытын бағдарлауын әуелі ой сүзгісінен өткізіп, соңы жан-жақты ізденістерге ұласқанда мәселенің анық-қанығына көзіміз жете
        
        Стратегия және бәсекеге қабілеттілік
Президентіміз Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев “Қазақстан 2030” Стратегиясында
бір данагөйдің: “Егер сіз ... бет алып бара ... ... онда ... ол ... кез ... жол алып баруы мүмкін” деген сөзін
мысал етіп: “Осыны естен ... ... ... ... ... ... қысқа мерзімді мақсаттар түрінде ұдайы көз алдымызда бағдар етіп
ұстауға тиіспіз” деп атап көрсеткен еді. ... 10 ... ... сөз өте өзекті күйінде қалып ... ... 33 ... ... он жылында не атқарылып, алдағы кезде нендей істер жүзеге
асуы керек екені айқындала түскендей.
Біз тұрақтану ... ... ... Ең ... және маңызды
міндеттерімізді шешуде үлкен табыстарға қол жеткіздік. Енді ... көз ... ... ... ... тереңірек ойлауға тиіспіз.
Аса ауыр жағдайларда жинақталған мемлекеттілік құру, ... ... ... жүргізу тәжірибесі, әлем және оның дамуы ... ... ... мен ... ... ... болашаққа деген сенімімізді беріктей түседі. Қазақстанның
бәсекеге қабілетті 50 ... ... ... мүмкіндігіне жету үшін күрес –
осы сенімнің нәтижесі.
Президент өзінің Қазақстан халқына соңғы жылдардағы екі ... ... ... ... ... ... тиіс ... тақырыпқа арнауы
тегін емес. 2004 жылғы Жолдау “Бәсекеге қабілетті Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... үшін!” деп аталса, 2006
жылғы Жолдау “Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті елу ... кіру ... ... 2004 ... Жолдауда елдің бәсекелестік
қабілетін арттыру траекториясының параметрлері белгіленіп, басым бағыттар
әлеуметтік салаға арналатыны баса ... 2006 ... ... ... ... ... ... он жылдықта әлемдегі ең дамыған және
бәсекеге қабілетті елу елдің қатарына кіруді биліктің негізгі ... ... ... деді. Сонымен соңғы төрт жылдағы жолдаулар елдің ... ... мен ... ... басым бағытын бағдарлауын
әуелі ой ... ... соңы ... ... ... анық-қанығына көзіміз жете түсті.
Газет-журналдарда шығып жатқан шенеуніктердің, ... ... бәрі ... ... ... өте жақсы,
сондықтан біз озық елуліктің ішіне кірудің аз-ақ алдындамыз” деген жеңіл
тұжырымға келіп тіреле береді. ... ... ... ... ... бар, озық ... ... табылу үшін нендей шарттар
орындалуы тиіс деген сұрақтарға жауап іздесек бұл ... ... ... ... емес ... ... ... ғасырдың ортасынан бастап-ақ әлемдегі өзгерістер жедел қарқын алды.
Оған ғылым мен техниканың дамуы, жаңашылдық үрдісінің ... әсер ... ... есептеу техникасы мен ... ... ... даму тағы бір ... ... Ол кезде
оған ақпараттық қоғам деп айдар тағылды. Енді ... ... ... биік ... ... ... ... экономикасына негізделген
қоғамның құрылысы жайында сөз ете бастады.
Білім ... ... ... ... ... ... ... аса тез жылдамдықпен дамуы себеп ... ... ... мен ... ... өте ... ... Капиталдың
экспансиясы кең көлемде үдеуде. Халықаралық экономикалық байланыстар кеңи
түсуде.
Жаһанданудың әлеуметтік аспектілерін зерттеушілер ... ең бай ... ... ең ... ... елдің ішкі жалпы өнім көрсеткіштері 1962 жылы 53:1
болса, одан 40 жыл кейін 121:1 болды ... біз ... ... өмір ... келеміз және бұл кеңістікте
барлық ... ... ... отырған ел жоқ, барлығында да алмасу
үдерістері жүруде, елдер бір-бірімен ... ... ... ... ... ... ... елдің орнын айқындап, кім алдыңғы сапта, кім
артта екенін біліп отыру қажеттілігі туындады. ... ... ... арасында бәсекеге қабілеттілік көрсеткіштері есептеле бастады. Бұл
әрі талдамалық, әрі саяси құрал ретінде пайдаланылуда. ... ... ... арқылы әрбір елдің жағдайын білуге, өзінің болашақтағы ... ... ... ... ал ... дейтініміз – бәсекеге
қабілеттіліктің өсуі бір ... ... ... ... ... ... стандарттарын қамтамасыз етеді.
Елбасы өз Стратегиясында орталық және ... ... ... ... жеке сектор басты рөл атқаратын нарықтың заңды
шеңберлерін құруды, ... ... ... ... ... ... ... тиіс екенін айтты. Яғни, меншік құқықтарын ресімдеуге, бәсекелес
рынок пен монополияға ... ... ... сенімді құралдарын құруға,
фискальды және монетарлық саясатты қолдауға, әлеуметтік қорғау жүйесін
дамытуға, ... ... ... ... денсаулық сақтауды дамытуды
қамтамасыз етуге және мықты экономикалық саясат жүргізуге ... және ... база ... ... ... отырсақ,
бәсекеге қабілетті ел болып жетілудің барлық компоненттері осы ұсыныстың
тұла ... ... ... ... көрсеткіштері бір ғана ішкі жалпы өнімнің жан басына
шаққандағы көлемі емес, бұл көптеген көрсеткіштердің қосындысынан ... ... ... ... ... ету ... ... жай ғана жоғары қарқын емес, ... ... ... ... ... ... одағы бәсекеге қабілеттіліктің рейтингтік зерттеу
көрсеткіштеріне қатысқан жоқ. ... ... бұл ... ... ... қана ... ... кезде дүние жүзінде бәсекеге қабілеттілік индексін есептейтін ... бар: ... ... ... ... ... ... институты және АҚШ-тағы Гарвард университеті.
Қазақстан Бүкілдүниежүзілік экономикалық форумның өлшеу көрсеткішіне 2005
жылдан ... қана ... және сол жылы ... ... Бұл өте ... және біздің елді жоғары қарай сүйреп тұрған ішкі ... ... Бұл ... ... ... ... қиын,
өйткені ол ұжымдық еңбектің нәтижесі, онда 104 елдің 8700 ... ... біз ... ... 2012 жылға дейін ІЖӨ-ні жан басына шаққанда шын
мәнінде 9000 долларға жеткізе алар ... онда біз ... ... ... ... ... ... Болгария және Мексика
секілді елдерді басып озамыз. Зерттеулер көрсеткендей, әрбір елдің алға
сүйрейтін ... мен ... ... ... ... ... Мәселен,
Финляндияның 2000 жылы 5-орынды иемденіп, 2001 жылдан бастап бірінші-екінші
орындарды ... ... ... ұялы ... ... мен ... ... туған жетістіктер. Сондықтан Қазақстанға Билл ... ... ... ... ... ... ... қызмет
нәтижелері күтілуде деген хабарлар қуантады.
Сонымен елдің ... ... ... ... ... Ең басты
өлшеуіш – жан басына шаққандағы ішкі ... ... Бұл ... ... ... ел бай, ондағы адам сапасы жоғары санала ... Бұл ... ... жаман емес, 2006 жылдың қорытындысымен 5600 ... Бұл ... ... ... ... ... ... елдермен
бір қатардамыз.
Бәсекеге қабілеттілік ғылым ретінде танылған, оның ... ... ... ... Гарвард университетінің профессоры Майкл Портер қазіргі
заманғы елдерді үш топқа бөліп қарайды. Бірінші топ өндірісте арзан ... ... өз ... ... ... ... ... елдер.
Бұл топқа жан басына шаққандағы ІЖӨ 3000 долларға дейінгі елдер жатады.
Екінші ... ... ... ... ... үйренген, тиімді
материал және энергия үнемділігі бар, жұмсалған қаржының ... ... ... Бұл ... жан ... ... ІЖӨ 9000 ... дейін
болатын елдер кіреді. Үшінші топ – инновациялық экономика елдері, оларда
бүкіл экономика білімге, ... ... ... жан ... ІЖӨ 17 мың ... ... одан да көбірек. Майкл ... ... ... екі ... ... тұрған ел деп санайды. Бізде табиғи
ресурстар тез сатылып жатыр және жұмыс күші ... ... ... ... тиімді экономика құруға ұмтылыс бар. Еңбек ... ... мен жаңа ... көңіл бөліне бастады.
Бұдан мынадай қорытынды шығаруға ... ... ... үшін әлі ... ... Егер біз ... бастап алдыңғы қатарлы 50 елдің
қатарында ... онда өмір ... ... ... ... да ... ... қоямыз.
Дегенмен, біздің еліміз бәсекеге қабілетті болып жетілу үшін ... ... келе ... атап ... ... Қазір біздің экономика тоқырау
мерзімінен өтті, тұрақтылық мерзімі жүріп ... 1999 ... ... ... ... даму ... орнығып келеді. Бізде білім беру,
денсаулық сақтау, ... ... ... ... ... ... ... елдерде инновациялық технологияның үлесіне ІЖӨ-нің 70 пайыздайы
келетін ... ... бұл ... әлі 0,8 ... ... ... бұл
көрсеткіш 2015 жылға қарай 1,7 пайызды құрайды деп болжайды. Бұл өте төмен
көрсеткіш. Өндіріске жаңа ... ... ... ... ... ... кезекте қолдау жасау керек. Бізде қазір
ғылымды дамытуға ішкі жалпы өнімнің 0,23 пайызы ... озық шет ... ... 4 ... кем ... демек бізден 17 еседен астам көп. Кейбір
критерийлерді жеке алып қарасақ, Қазақстанда ... ... ... ... ... ... нақты ғылымдардағы білім,
базалық инфрақұрылымның жағдайы жоғары саналады. Бірақ бұл істе де ... ... ... ойлардың” сыртқа кетіп жатқаны, жаңа технологиялар
мен қызметтерді лицензиялау ережелерінің күрделілігі, санаткерлік ... ... ... мен ... ... тәжірибелік-конструкторлық
жұмысқа салынатын инвестицияның төмендігі байқалады.
Профессор Портердің айтуынша, бәсекеге қабілеттілік ... ... ол ... тиімді пайдаланумен айқындалады және жетілу
мен даму ешкімнен мұраға қалмайды, еңбекпен жасалады. Сондықтан да бәсекеге
қабілеттіліктің ... ... ... ... ... адам капиталы ең
маңызды рөлге ие.
Қазақстанда тәуелсіздікке қол ... бері ... ... ... ... Ел ... ... салалық бағдарламалармен алға жылжу
қиын екендігін түсініп, ... ... ... ... ... ... көздері жетті де, алдымен әкімшілік ... ... ... ... ... бастады. Ең бастапқы мақсат –
макроэкономикалық тұрақтылыққа жету ... Ол ... ... іске ... елге ... инвестицияның көптеп келуіне, қаржы
және ақша-несие жүйесінің тұрақтануына ... ... Осы ... асуы ... 5-6 ... ішкі ... өнімнің жылына 10 пайызға дейін
тұрақты ... алып ... ... жету ... ... ... құжаттар қабылданды.
Мәселен, 2015 жылға дейінгі индустрияық-инновациялық даму ... Бұл ... ... ... мен газ ... ... ... қай бағытта
жұмыс жасау керек деген сауалға жауап береді.
Елде бірталай даму институттары құрылды. Әуелі ... даму ... 2006 ... 1 ... ... Ұлттық қордың қаражаттарын
қалыптастыру мен ... жаңа ... ... онда барлық мұнай
қаржылары Ұлттық қорға құйылады, одан ағымдағы ... жапа ... ... ... Ұлттық қордан берілетін трансферт ... ... Одан соң ... ... ... несиелер мен инвестицияларды сақтандыру корпорациясы,
Маркетингтік-талдау ... ... және ... ... ж.б. құрылды.
Отандық шикізаттық емес өндірісті дамыту үшін ең алдымен бәсекеге қабілетті
өндірісті дамыту керек. ... ... үшін ... ... ... ... ... Бұл істе соңғы жылдары біршама істер атқарылды. Бұрын бұл
салықтың көлемі 20 ... ... ... 14 ... ... ... тағы да төмендей түсетіні уәде етілуде. Сондай-ақ жеке табыс салығы
да 30 пайыздан 20 ... ... ... ... да ... ... ... ізденістер мен жаңа технологиялар саласындағы
арнайы экономикалық аймақтарда да ерекше ... ... ... Бұдан
бюджет бірталай зиян шегеді, бірақ болашақ үшін бұл өте керек, осылай ету
арқылы үнемделген қаржыны ... ... ... жаңа
құрал-жабдықтар мен желілер алуға жұмсайтын болады.
Ел бәсекеге қабілетті болуы үшін жақсы макроэкономикалық жағдай мен базалық
реформалар жүргізілуі ... ... бұл ... де ... ... ... қаржысын шашып-төкпестен маңызды салаларға жұмылдыру. Сөйтіп
каучуктың кластерін қолға алған Малайзия, елдегі негізгі байлық ... ... ... сата ... ... өнім шығарып сату арқылы байыған
Чили, ауыл шаруашылығына бар қаржысын төккен Қытай елі секілденіп ... ... ... ... ... түсу ... Дамудың
экстенсивті жолымен кете берсек, тағы 20-25 жылда әлемдік экономика жолының
жиегіне шығып қаламыз. Сол үшін де ... ... ... ... ... және оны ... ... шығару міндеті тұр.
Еліміздің географиялық орналасуы ... ... ... жоғары
технологиялық өндірісті дамытуға қолайлы, бұл біздің болашақта ... ... ... тиіс ... көрсетеді. Онда да
шетелдік технологияны сатып алу емес, өзіміздің технологиялық, ... ... ... ... ... ... ... басым бағыттарға жұмсау, оның жетістіктерін өндіріске енгізуді
жеделдету. Ғылыми-техникалық ... жаңа ... ... ... ... ... ... және ақпараттық-
коммуникациялық технология. Бұл ... ... ... және ... ... ... атқарып нақты жетістіктерге ... ... ... дамытудағы мақсаттар қаржылық қамтамасыз етуді ... ... ... ... ... ... ескерген Үкіметіміз 2012 жылға қарай
ғылымға бөлінетін қаржыны бүгінгіден 25 есе ... ... ... ... ... ... жоспарлап отыр. Осы істерді қамтамасыз ету
мақсатында “Самғау” мемлекеттік холдингі құрылып, ... ... ... ... бір ... жүргізілетін болды.
Елбасы Жолдауында елімізде қазіргі заманға лайық академиялық орталықтар
құрумен қатар, шетелдіктердің қатысуымен технологиялық ... ... ... ... ... ... ... асыру, елімізде халықаралық оқу
орындарының ... ашу ... ... ... ... ... ... жасалуда, яғни, өзге елдерден кәсіби менеджерлер
шақыру қолға алынбақ. Мұндай тәжірибе көптеген елдерде бар.
2006-2008 ... ... ... беру ... жұмсалатын қаржыны ішкі
жалпы өнімнің 4,1 ... ... 2009 жылы 540 ... ... Бұл білім саласын дамыту ісіне үлкен үлес.
Денсаулық сақтау саласында да ... ... ... күтіп тұр. Бұл
салаға 2005 жылы 130 миллиард теңге ... ... 2006 жылы одан ... ... көп ... 2009 ... ... денсаулық сақтауға бөлінетін
қаржы ішкі жалпы өнімнің 3 пайызына жеткізілмек, сөйтіп бөлінетін қаржы ... ... ... болады.
Еліміз бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына кіру үшін бізде жақсы-жақсы
бағдарламалар жасалып, осы ниеттің ... ... ... ... ... ... орта жасының ұлғаюы үшін, олардың ішетін суы сапалы болуы тиіс.
Сондықтан Үкімет 2003 жылдан бері “Ауыз су” ... ... ... ... ... тырысуда.
БҰҰ Даму бағдарламасының адам дамуы жөніндегі ... ... ... жылы адам дамуы индексі 0,782 ... ... ол 1999 ... 6 ... ... ... ... даму саласында да,
экономикадағы сияқты, қалпына келтіру ... ... ... ... ... ... ... адам дамуы индексінің
төмендеуі мыңнан 50 көрсеткішті құраса, ... ... ол ... ... ... – бай елміз. Мәселе сол байлықтың отандастардың осы ұрпағы алдағы
мерзімдерге де ... етіп ... ... Ол – халықтың білім-
білігіне, өресіне, мәдениетіне байланысты. Білім деңгейі өте ... ... ... ... өмір ... саны ... 10-15 ... 2-2,7 есе артып кетуі ойландыратын жағдай.
Байлар мен ... ... ... ... ... мен ... жұмсалатын қаражатының пайыз жағынан алғандағы ... ... ... ... жақындасуға тиіс ісіміздің бірі.
Президент “Қазақстан 2030” ... ... ... ... ... әкімгершілік араласуын жоюға; жылжымайтын мүлікті, ұсақ және орта
кәсіпорындарды, агроөнеркәсіп кешенінің ұйымдарын ... ... ... және оның ... органдарының жұмысын
парасатты ұйымдастыру мен оңтайландыруға, олардың рөлін, өкілеттігі мен
жауапкершілігін арттыра ... ... мен ... ... ... ... ... шексіз үстемдігін белгілеуге және
заңды орындайтын азаматтарды ... ... ... ... ... ... нақ осы ... деңгейінде жүзеге асырылды,
экономикалық саладағы жетістіктеріміз соның айғағы.
Бүгінде ... әлем ... Оның ... елдің лидері Нұрсұлтан
Назарбаевтың беделі де ... ... ... ... ... ... ... деңгейде де біршама ... ... ... ... ... ... ... игіліктерге ғана емес,
ұлттың рухани баюына да өз әсерін тигізетін болады, ... пен ... ... ... жүзеге асады, дәстүр мен халықтық философия жанданады.
Сонымен ... ... ... елдегі өзге халықтардың да мәдениеті мен
дәстүрін сыйлау қажет, ұлттар арасындағы келісім ... ... ... ... пен ...... дамуымыздың басты алғы шарты
екені естен шықпағаны ... ... жазу ... ... ... мемлекетіміз бен оның халқының
бәсекеге қабілеттілігі Қазақстан үшін, оның тәуелсіздігін баянды ету ... ... ... түсу ... елдің тұрақты ... ету ... ... ... ... ... мен ... сақтап қалу үшін аса қажетті екені өте айқын көрінді. Сондықтан
да мен еліміз бәсекеге қабілетті болғанда ғана ... ... ... ... “Қазақстан 2030” Стратегиясын еліміздің бәсекеге қабілетті 50 елдің
қатарына қосылу мақсатын ең ... ... ... ... ... Егер ... ... қабілетті бола алмаса, онда
мемлекеттілігімізге қауіп төнеді, ол ... ... бен ... ... ... қиындатады. Сондықтан бәсекеге қабілетті болып
жетілу – бәрімізге сын. Осы ... ... біз ... ... ... жүзеге асуына қол жеткіземіз.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Осы заманғы әлем: жаһандану үрдісі мен сынақтары6 бет
Фирма стратегиясы және оның бәсекеге қабілеттілігіннің теориялық негізінде61 бет
Фирма стратегиясы мен оның бәсекеге қабілеттілігін басқару84 бет
Фирманың бәсекеге қабілеттік стратегиясы8 бет
Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру64 бет
Қазақстан экономикасының бәсекеге қабілеттілігі және оны дамыту мәселелері47 бет
ҚР президентінің жыл сайынғы Қазақстан халқына жолдаулары6 бет
Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру туралы26 бет
Мұнай-газ саласындағы бәсеке қабілеттіліктің теориялық аспектілері27 бет
ҚР экономикасының бәсекеге қабілеттілігін арттыру11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь