Кәсіпорынның негізгі құралдарын жаңарту нысаны ретінде лизингті дамыту

Кіріспе 3
1 Лизинг қатынастарының экономикалық мазмұны
1.1 Лизинг түсінігі және оның ұйымдастырушылық. құқықтық
аспектілері 5
1.2 Лизингтік операциялардың жіктемесі 8
1.3 Лизингтің артықшылықтары мен кемшіліктері 14

2 Лизинг операцияларын пайдалану тиімділігін талдау
2.1 Қазақстанда лизингтің дамуының қазіргі жағдайын талдау 18
2.1 «Алекс» ЖШС.ң мәліметтері негізінде лизингті пайдалану тиімділігін талдау 22

3 Кәсіпкерлік қызметті жандандырудағы лизингті дамыту жолдары
3.1 ҚР.дағы лизингтік операцияларға қатысты туындаған проблемалар және оларды шешу жолдары 33

Қорытынды 38

Қолданылған әдебиеттер 42
Тақырып өзектілігі. Қазіргі Қазақстан жағдайында кәсіпкерлік қызметтің өркендеп дамуында шешілмей жатқан мәселелердің бірі қаржы ресурстарының жеткіліксіздігі. Шағын және орта кәсіпкерлікті несиелендіруде қаржы институттары негізгі құралдарды уақытша пайдалануға белгілі бір төлеммен ұсынуда.
Елімізде қабылданған индустриалды-инновациялық сратегиясында негізгі қорларды тездетіп жаңарту, өндірістік секторды дамытуға басты назар аударылған. Шағын және орта бизнес саласында аталған мәселелер шешімінің басты механизмі – лизинг болып табылады. Қазақстандағы негізгі құралдардың 80 пайызға жуығы тозған және тез арада жаңартуды талап етеді. Моральдік, физикалық тозған құрал-жабдықтар мен сапалы, бәсекелі өнім өндіру мүмкіндігі төмен. Сонымен бірге нарықта жаңадан жұмыс жасап жатқан шағын кәсіпорындар, кәсіпкерлер қызметін жандандыруда лизинг маңызды орын алады. Лизингті белсенді енгізетін болса, мүмкіншілігіне қарай өндірісті техникалық қайта жарақтандырудың, Қазақстан экономикасын құрылымдық қайта құрудың, нарықты жоғары сапалы тауармен қамтудың мықты нысаны болуы мүмкін.
Бұрынғы постсоциалистік елдердің барлығында дерлік қазіргі таңда кәсіпорында, өндіріс орындарында ескірген негізгі құралдарды жаңарту мәселесі курстық жұмыс тақырыбының өзектілігін дәлелдейді.
Курстық жұмыстың мақсаты – лизингтік операция бүгінгі күні қазақстандық экономикаға өте қажетті, банктік құрылымның өндірісті қаржыландыру бойынша іскерлік ортамен бірлесе қызмет етуіне әсер ететін операция болғандықтан кәсіпорынның негізгі құралдарын жаңарту өте маңызды шарт болып келеді, сол себепті бұл операцияны дамыту өте қажет.
Осы мақсатқа жету үшін келесі міндеттер қойылды:
- экономикамыздың барлық салаларында физикалық-моральдік тозған
негізгі құралдарды тез арада жаңарту
- жақын және алыс шет елден жаңа техникамен жарақтану
- өндірісте жоғары ғылыми-техникалық құрал-жабдықтарды енгізе отырып, шығаратын өнім сапасын, оның бәсекелестік қабілетін арттырамыз.
1. А.Қ Мейірбеков., Қ.Ә. Әлімбетов «Кәсіпорын экономикасы», Алматы «Экономика», 2003 жыл.- 320 б.
2. К.Ж. Оразалин. «Кәсіпорын экономикасы» Тәжірибе сабағына арналған оқу құралы. - Алматы 2009. – 320б.
3. Қ.Ж. Оразалин., Жантасов М.М. Орысша-қазақша қазіргі уақыттағы экономикалық түсіндірме сөздік. Алматы 2003.- 450б.
4. Под.ред. В.Я. Горфинкеля, Экономика предприятия. «ЮНИТИ»М:2001.- 285б.
5. Под. Ред. О.И.Волкова. Экономика предприятия. М-.: «ИНФРА-М», 2000. – 243б.
6. Тулегенов Б.Т., Бельгибаева Ж.Ж., Акимбай А., Асанов Б. Экономика предприятия. Методическое указание. Алматы 2004. – 280б.
7. Калдыбаев О. «Экономика предприятий», Алматы 2001. – 153б.
8. Зайцев Н.Л.,Экономика промышленного предприятия:Оқулық; 2-ші шығ.,қайта өңделген. және толықтырылған.-М.:ИНФРА-М,2002.-336б.
9. В.В.Ковалев. О.Н.Волкова. Анализ хозяйственной деятельности предприятия. Проспект. Москва 2000. – 298б.
10. Г.В.Савицкая. Анализ хозяйственной деятельности предприятия АПК. Минск ООО «Новое знание» 2002. – 485б.
11. Прикын Б.В. Экономический анализ предприятия.– М: «ЮНИТИ» 2000. – 235б.
12. Бунин П.Г. «Актуальные вопросы эффективного использования производственной мощности», Москва 2003. – 475б.
13. Бердалиев К. Менеджмент: Лекциялар курсы. – Алматы: Экономика, 2007. - 405 б.
14. ҚР «Қаржылық лизинг туралы» заңы, 2004 ж. 10- наурыз
15. ҚР азаматтық кодексі және салық кодексі
16. ҚР Президенті мен Үкіметінің актілер жинағы 2004 ж., №9
17. ҚР Президенті мен Үкіметінің актілер жинағы 2002 ж.,№26
18. Егеменді Қазақстан 2009ж. 16 наурыз
19. Аграрлық нарық проблемалары 2008 ж. апрель-июнь
20. Ресми газет, 2009 ж. Наурыз
21. Газман В.Д. Финансовый лизинг: Учеб. пособ. М.: ГУВШЭ; 2003г
22. Промышленность Казахстана, 2004 ж.,№12
23. Лизинг как механизм развития инвестиций и предпринимательства Василев Н.М, М: Дека, 1999 г
24. Лешенко М.Н. Основы лизинга: Учеб. пособ. – М.: 2001г.
25. Лизинг: Экономические правовые и организационные основы под редакции Тавасиева
26. Горемыкин В.А. Лизинг: Учеб. – М.: Дашков и К, 2003 г.
        
        Қазақстан Республикасының білім және ғылым министрлігі
Алматы экономика және статистика академиясы
«Экономика және менеджмент» кафедрасы
«Кәсіпорын экономикасы» пәні ... ... ... ... ... ... нысаны ретінде
лизингті дамыту.
Алматы, 2009
Мазмұны
Бет.
| |Кіріспе |3 |
| ... ... ... ... | |
| ... ... және оның ... құқықтық |5 |
| | ... | |
| |1.2| ... ... ... |8 |
| ... артықшылықтары мен кемшіліктері |14 |
| |
| ... ... ... ... талдау | |
| ... ... ... ... жағдайын талдау |18 |
| |2.1|«Алекс» ЖШС-ң мәліметтері ... ... ... |22 |
| | ... ... | |
| |
| ... қызметті жандандырудағы лизингті дамыту жолдары | |
| |3.1| ҚР-дағы лизингтік операцияларға ... ... |33 |
| | ... және ... шешу жолдары | |
| |
| ... |38 |
| | | |
| ... ... |42 ... өзектілігі. Қазіргі ... ... ... ... дамуында шешілмей жатқан ... бірі ... ... ... және орта кәсіпкерлікті
несиелендіруде қаржы ... ... ... ... белгілі бір төлеммен ұсынуда.
Елімізде қабылданған индустриалды-инновациялық сратегиясында негізгі
қорларды тездетіп жаңарту, өндірістік ... ... ... назар
аударылған. Шағын және орта бизнес саласында аталған мәселелер шешімінің
басты ...... ... табылады. Қазақстандағы негізгі
құралдардың 80 пайызға ... ... және тез ... жаңартуды талап етеді.
Моральдік, физикалық ... ... мен ... ... ... ... төмен. Сонымен бірге нарықта жаңадан жұмыс жасап жатқан
шағын кәсіпорындар, кәсіпкерлер қызметін жандандыруда ... ... ... Лизингті белсенді енгізетін болса, мүмкіншілігіне қарай өндірісті
техникалық қайта жарақтандырудың, Қазақстан ... ... ... ... ... ... тауармен қамтудың мықты нысаны болуы мүмкін.
Бұрынғы постсоциалистік елдердің барлығында ... ... ... ... ... ескірген негізгі құралдарды ... ... ... ... ... дәлелдейді.
Курстық жұмыстың мақсаты – лизингтік ... ... ... ... өте ... ... құрылымның өндірісті
қаржыландыру бойынша ... ... ... ... ... әсер ... болғандықтан кәсіпорынның негізгі құралдарын жаңарту өте маңызды
шарт болып келеді, сол себепті бұл ... ... өте ... ... жету үшін ... ... ... экономикамыздың барлық салаларында физикалық-моральдік тозған
негізгі құралдарды тез арада ... ... және алыс шет ... жаңа ... ... ... жоғары ғылыми-техникалық құрал-жабдықтарды енгізе отырып,
шығаратын өнім сапасын, оның бәсекелестік қабілетін арттырамыз.
1. Лизинг ... ... ... ... ... және ... құқықтық
аспектілері
Әлемдік тәжірибеде “лизинг” термині ұзақ мерзімді пайдаланылатын
заттарды жалға беру ... ... ... ... үшін
қолданылады.
Аренда келісім-шарты жасалу мерзіміне байланысты ... үш түрі ... ... ... ... (рентинг) – бір күннен бір жылға дейін;
- Орта мерзімді аренда (хайринг) – бір жылдан үш жылға дейін;
- Ұзақ мерзімді ... ... – үш ... ... ... дейін.
Әрбір күрделі экономикалық ұғымдар ... ... де ... бар. Ең ... ... - бұл ағылшын сөзі to lease –
уақытша жалға беру немесе ... алу ... ... ... ... лизингті үшінші тұлға үшін мүлікті сатып алатын және
оған ұзақ мерзім периодына ... ... ... делдалдық қызметі арқылы негізгі қорларға ... ... ... ... де ... ... ... компания нақты түрде жалданушыны ... ... ... ... - аренда” деп атайды.
Сатып алу-сату келісім-шартында тауарға иелік ету құқығы ... ... ... ал ... ... ... шартын жасасқан кезінде,
мүлікке ие болу ... ... ... ... ... ... ... аяқталған соң, жалданушының лизингтік жабдықты келісілген бағада
сатып алу, келісім шарт мерзімін ұзарту немесе ... ... ... ... ... ... біздің елде инвестициялық қызметтің бір түрі болып
саналады, яғни негізгі құралдарды сатып алып, оны ... ... ... ... негізгі құралдарды лизинг беруші сатушыдан сатып
алып, оны лизинг ... ... ... өтеу ... ... мен ... ... қолдануға беріледі. Лизинг беруші
негізгі құралдарды ... ала ... сол ... ... ... пайдалануын қаржыландырады, ал сосын өз ... ... ... ... отырады. Нәтижесінде ... ... ... ... ... алушының негізгі
құралдар құрамы толығады .
Лизинг механизмінің ... ... әр елде ... өзгешеліктер бар.
Көп жағдайда лизингті аренда түрінде түсінеді немесе құрал-жабдықтың, көлік
құралдарының, өндіріс обьектілерінің ұзақ ... ... ... ... ... ... беру оның мән мағынасын толық ашпайды.
Лизинг қаржылық ерекшелігімен арендадан ерекшелінеді. Лизинг ...... тек ұзақ ... пайдаланушы ғана емес, сонымен бірге оған
меншік құқығымен байланысты ... ... ... ... ... ... ... өтемдер, оларды сақтандыру мен техникалық
қызмет көрсетуге төлемдер. Лизинг ... ... ... ... ... Лизинг алушы арендатор сияқты әр айда оны пайдаланғаны үшін емес,
оның толық құнын өтеу үшін ... ... ... ... ... ... жойылуы лизинг алушыны міндеттерінен босатпайды. ... ... ... екі жақты келісім-шарт жасалады, ал лизингке алғанда екі
немесе одан да көп жақты келісім-шарт ... ... ... лизинг көп жағдайда қаржылық операция
түрінде қарастырылып, қор салымының бір түрі деп ... Кез ... ... ... ...... несиелік операциялар болып
табылады.
Аренда ... ... ... ... 1 – ... ... ... алу келісімі Лизинг беруші аренда келісімі Лизинг алушы
Сурет 2 – Лизинг келісімі.
Лизинг қаржы-коммерциялық , құқықтық, техникалық аспкетілерге ие.
Әртүрлі ... ... ... ... мен ... ... ... экономикалық сала қызметкерлері) лизингті
инвестициялық-банктік немесе арендалық, кейде іскерлік қызметке жатқызады .
Лизинг – іскерлік ... бір ... ... ... шаруашылық
тәжірибеге нақты енген өнім өткізудің, инвестициялаудың басты формасы.
Австралиялық бизнесмен Вольфганг Хойлер өзінің «Европадағы ... ... ... деген кітабында мынадай сұрақ қойған: «Лизинг – аренда келісім-
шарты ма, әлде несие келісімі ме?» - жауап: ... ... ... ... ... ... де ... Кабатов, Е. Чекмаров, В. Перов сияқты «Лизинг» түсінігін кеңінен
талқылаушыларының көзқарасы бойынша, ... – бұл ... ... ... өйткені онда екі ... одан да көп ... ( ... алу және ... ... беру ... тұжырымы бойынша: мүлікті жалға беру – лизинг мәнінің
өзегі болып табылады. Ал ... ... ... сату – ... ... ... Экономикалық мәні бойынша лизинг – ... жаңа түрі ... ... Егер ... ... ... ... негізінде арендаға алатын болсақ, онда біз оны негізгі
құралдарға жасалған тауарлық кредит ретінде қарастыруымыз керек.
Өз ... ... ... мен ... ... ... лизинг – капиталға салымды қаржыландырудың өзіндік ерекше ... ... Бұл ... ... ... көп ... ... мүлікті сатып алуға және негізгі құралдарды үздіксіз
жаңартып отыруға мүмкіндік береді.
1.2 Лизингтік ... ... ... ... ... және шет елдік тәжірибе мен
теорияда айтарлықтай салмақты зерттеліп жатыр. Лизинг түрлерін ... ... ... сүйенеміз:
- келісімге қатысушылардың құрамы
- лизингке берілетін мүлік түрі
- оның өтімділік ... ... ... ... көрсету көлемі
- операция өтететін нарық секторы
- салықтық және амортизациялық жеңілдік қатынасы
- лизингтік ... ... ... ... ... лизингтің негізгі екі түрі
көрсетілген: ішкі және халықаралық.
Ішкі лизингті жүзеге ... ... ... және ... ... ҚР резиденттері болуы керек. ... заты ҚР ... ... саналып, ҚР заңымен реттеледі. Халықаралық лизингті жүзеге
асырғанда лизинг беруші немесе алушы ҚР ... ... ... ... ... ... қызмет аясында реттеледі.
Қазіргі ауқытта дамыған елдердің шаруашылық тәжірибесінде лизингтің
көптеген түрлері қолданылады. ... ... ... ... лизинг
- қаржылық (капиталды) лизинг
- қайтарымды лизинг
- іскерлік лизинг (үшінші жақтың қатысуымен)
- тікелей лизинг
- сублизинг
Аталған лизинг түрлерінің кең ... ... ... ... ... ... – бұл ағымдағы аренда келісімі, әдетте мұндай
келісім мерзімі алынған ... ... ... аз ... ... ... ... ерекшелігі – лизинг алушының келісімді
мерзімінен бұрын тоқтатуға және ... ... ... ... құралдармен ауыстыруға құқығы бар. Сонымен бірге мұндай
келісіммен ... ... ... жұмыстарын жөндеу және орнату, тағы да
басқа ... ... ... ... Сондықтан лизингтің бұл ... ... деп ... ... ... 2
4
1 3
Арендатор
(Жалдаушы)
Сурет 3 – Оперативті лизинг.
1) құрал-жабдықтарды алуға өтініш
2) алынған құрал-жабдыққа төлем
3) құрал-жабдық
4) ... ... ... ... ... ... қайтару
Оперативті лизинг обьектілері болып тез ескіретін ... ... ... әр ... оргтехникалар) табылады.
Кемшіліктері: басқа лизинг түрлеріне ... ... ... ... ... ала ... ... талабы, арендалық келісім-шартта
келісімді мерзімінен ... ... ... ... ... туралы
тармақтың болуы.
II. Қаржылық лизинг – ұзақ мерзімді келісім, мұнда ... ... ... ... ... толық төленеді. Мұнда келісімді
мерзімінен бұрын тоқтатуға болмайды. ... бұл ... ... ... ... ... жүктеледі. Бұл келісімде мерзімі
біткенде мүлікті жеңілдік бойынша немесе қалдық ... ... ... ... ... ... қаржылық лизинг мүлік иесінің тәуекелін
төмендетеді. Мәні ... ... ұзақ ... ... ... яғни ... мүліктің толық құнын төлеу, мерзімдік төлемдер (негізгі
және пайыздық ... яғни ... құны мен ... ... орындай алмай
жатса жалдаушыны «банкрот» деп жариялау құқығының болуы және т.б.
Жалға беруші
Өндіруші
(лизингтік компания) ... 4 – ... ... ... лизинг обьектісіне тұрғын үй (жер, ... ... ұзақ ... құралдары.
1) құрал-жабдықты алуға өтініш
2) құрал-жабдыққа төлем
3) құрал-жабдық
4) жалгерлік төлем
III. Қайтарымды лизинг – екі келісімді ... ... ... ... иесі өз ... екінші жақ меншігіне сатады, сонымен бір
мезгілде сатып алушыдан ұзақ ... ... алу ... ... ... ... ... коммерциялық банктер, инвестициялық, сақтандыру,
лизингтік компаниялар болады. Мұндай операциялардың нәтижесінде құрал-
жабдықтың иесі ғана өзгереді, ал оны ... ... ... ... ... ие ... ... шын мәнінде, оның бұрынғы
иесін несиелендіреді, нәтижесінде мүлікке меншік құқығын ... ... ... ... ... жағдайында кәсіпорынның қаржылық
жағдайын тұрақтандыру ... ... ... 5 – ... ... ... Құрал-жабдық құны
2) Арендалық төлем
IV. Іскерлік лизинг – ... ... ... жақтың (инвестордың)
қатысуын қарастырады. Әдетте, үшінші жақ банк, сақтандыру, инвестициялық
компаниялар болады. Бұл жағдайда ... ... ... ... ... ... ... ала отырып, қарыздың бір бөлігін төлеп, оны
өз меншігіне алады. Алынған мүлік алынған ... ... ... ... (ереже бойынша оған кепіл зат рәсімделеді) және болашақта ... ... бір ... ... мен тікелей инвестицияға ... ... ... ... ... артықшылықтарын пайдаланады, яғни
құрал-жабдықтардың амортизациялық және ... өтеу ... ... ... бұл ... негізгі обьектілері – жоғары
бағалы активтер, пайдалы қазба кен орындары, өңдіруші ... ... және ... ... ... ... 4 ... ... 6 – ... ... ... Тікелей лизинг – мұнда жалгер, арендаға беру шартымен лизингтік
фирма мен ... алу ... ... ... ... ... ... көбінесе өндіруші фирмамен тікелей ... Өз ... ... ... ірі ... яғни: IBM, XEROX, GATX, ... кеме ... және ... ... ірі ... ... ... нарығының лидері «Драймлер-Крайслер» концерні және ... ... ... ... ... ... ... Сол компаниялар арқылы дүние жүзінің ... ... ... ... Сублизинг – бұл лизингтің түрі алынған құрал-жабдықты лизинг алушы
( сублизинг беруші) кәсіпкерлік ... ... ... ... ... әр айда төлеу міндетімен үшінші жаққа ... ... ... ... ... 7 – ... лизинг процесі үшін.
1) құрал жабдық
2) арендалық төлемдер
ҚР «Қаржы лизингі туралы» заңына сәйкес, құрал-жабдықты сублизингке
беру үшін ... ... ... берушінің келісімі болуы қажет.
1 ... ... ... ... 8 – ... ... құрал жабдық
2) арендалық төлемдер
Халықаралық сублизинг халықаралық лизингтің бір түрі болып табылады.
Ол да ҚР ... ... ... заңымен реттеледі. Лизинг затының ҚР
шекарасынан ары-бері лизинг ... ... өтіп ... халықаралық
сублизингтің айрықша ерекшелігі болып табылады.
|Б |
|а |
|н |
... и з ... н г ... е р ... ш і ... и ... н г|
|а л у|
|ш ы |
|Сақтанд|
|ыру ... ... 9 – үш ... ... ... ... процесті жалпылама
ұйымдастыру.
Сублизингтің негізгі артықшылығы – жалға беруші жалгерлік төлемдерді
талап ету құқығына ие. Әдетте, келісім-шартта ескертілгендей, үшінші жақтың
банкроттық ... ... ... ... ... ... жүктеледі.
1.3 Лизингтің субьектілер үшін артықшылықтары мен кемшіліктері
Лизинг артықшылықтары негізінен қазіргі елімізде қалыптасқан жағдайға
байланысты ... ... ... ... ... бұл ... құралы, инвестициялық қызмет үшін барлық қаржы қаражатын
жұмылдыруға мүмкіндік береді.
- өз ... ... ... ... ... қайта
жабдықтауға жұмсалуына кепілдік береді.
- мемлекет лизингтік қызметті қолдау арқылы, мысалға салық жеңілдіктері,
инвестициялауды қаржыландыруға ... ... ... Әсіресе шағын кәсіпорын лизингті пайдалану арқылы ... ... ... ... жұмыс орындарының ашылуына және
тағы сол сияқты көптеген әлеуметтік-экономикалық мәселелердің шешілуіне
ықпалын тигізеді.
б) лизинг алушы ... ... ... ... бар ... ... көп ... қаржы
шығындамай құрал-жабдық алып, өз өндірісін бастауға мүмкіндік береді.
- кәсіпорын мүлкіне салынатын ... ... яғни ... мүлік
жалгерлік мерзімі бітпегенше көп жағдайда жалға берушінің ... ҚР ... ... ... ... сәйкес барлық жылжымалы мүлік құралына
жататын, лизинг обьектісі ... ... ... құралдардар активті
бөліміне қатысты) 3 коэфицент бойынша негізгі құралдарға жеделдетілген
амортизациялық әдіс қолдануға рұқсат етілген.
- ... ... ... ... жеңілдетіледі. Өйткені негізгі
құралдар бойынша амортизациялық аударым, салық төлеу және қарызды
басқару ... ... ... жүргізіледі.
- келісім шартта қарызды өтеудің ыңғайлы және икемді схемасын қарастыруға
болады.
- жоғарыда аталғандарға қоса ... ... ... жағдайын
қарастырайық. Бұл банк үшін тиімді, өйткені банк балансы ... ол өз ... ... ... ... оң ... ... аяқталмаған өндіріс құны лизингке алғанда бірте-
бірте өз құны ... ... де, ал ол ... ... әсер ... лизинг беруші үшін:
- лизингтік компания инвестор сияқты капиталға ... ... ... ... ... ... ... әдеттегі несие беруге қарағанда
төменірек болады.
- төлемдер толық өтеліп біткенше ... ... ... иесі ... ... төлеу тәртібі бұзылған жағдайда құрал-жабдықты қайтарып алуға
құқығы ... ... ... ... ... да лизинг берушіге құрал-жабдықты
қайтарып алып, өз міндеттемелерін өтеуге болады.
- лизинг беруші ... ... ... ... ... оған ... мүмкіндігі төмен. Керісінше оған тікелей ... ... ... ... (3 ... кем емес) арқылы алған кірісіне салық
төленбейді.
- лизинг беруші кеден ... ... ... ҚР ... ... ... беру ... құрал-жабдықтар салықтан
босатылады.
г) лизингтік мүлікті сатушы үшін:
- лизингтің дамуына тек ... ... ғана ... ... ... ... де ... Лизингке берілген құрал-жабдықтың ... ... ... ... ... ... арқылы кіріс
көбейеді.
Сонымен қатар лизингтің обьективті кемшіліктері бар:
- инфляцияның елеулі өзгерісі жағдайында лизинг ... ... құн ... сатып алу тиімсіз болуы мүмкін.
- қаржылық лизинг алғанда ҒТП нәтижесінде моральді тозуы ... ... ... ... ... біткенше төленеді.
- лизингтік келісімге қатысушылар санының көп болуы лизингтік операцияны
ұйымдастыруда қиындық туғызады, яғни әкімшілік ... мен ... ... ... ... ... лизинг берушіге құрал-жабдықтың моральді тозу тәуекелі жүктеледі
(әсіресе лизингтік келісім мерзімі оның ... ... ... ал ... ... үшін ... ... алған мүлік құны оны сатып
алған кездегі құнынан жоғары болады.
- лизингке алынған құрал-жабдық жұмыстан шығып қалса ... ... ... ... ... ... банк кредитімен салыстырғанда лизингтің қымбаттылығы. Бұл жағдайды былай
түсіндіруге болады, яғни лизинг беруші жоғары комиссиондық төлем ... оған ... ... ... тозу ... ... Сонымен
бірге лизинг алушы келісімді бұзған жағдайда ескірген құрал-жабдықпен
қалу тәуекелі де бар. Ал ... ... ... рет лизингке
беру мүмкіндігі төмен.
2 Лизинг операцияларын пайдалану ... ... ... ... дамуының қазіргі жағдайын талдау
Еліміздегі лизингтік қызметпен айналысушыларға мемлекет көптеп қолдау
жасауда. Лизингке әр түрлі салықтық жеңілдіктер жасалған. Лизинг беруші ... ... ... ... ... үшін және оны лизинг
алушыға жалға беру қосымша құн салығынан босатылады. ... ... ... ... біршама арзан бағамен импорттауға мүмкіндік алды.
Тікелей өзі ... ... ... онда ... құн салығы қосылады. Импорт
кезінде қосымша құн ... ... ... ... тізімі тікелей
Қазақстан Республикасының Үкіметімен бекітілген. ... ... ... да ... құн ... ... қатынастың дамыған және дамушы елдерде қолдану аясы кеңеюде.
АҚШ және Европа елдеріндегі лизинг ең тиімді, ... ... ... ретінде қарастырылады. Лизинг механизмінде өзіндік артықшылықтар
бар. Лизингтік қатынастың дамуы ... ... ... ... бағытта
әсер етеді:
- лизинг шағын және орта бизнес субьектісінің дамуына әсер ... ... ... ... жаңартуға қосымша қаржысы болмаған жағдайда;
- лизинг ұзақ мерзімді қаржыландырудың бір түрі ... ... ... ... ... ... ... тез арада жаңартудың бір түрі ... ... ... ... ... ... ... көрсету нарығында қосымша бәсекелестік туғызады.
Лизингтің пайда болуы мен ... ... ... ... ... ... Лизинг көбінесе банк несиесінің баламасы болып
табылады. Кәсіпорындардың банк алдындағы міндеттемесінің көбеймеуіне ... ... ... ... үшін ... ... өткізудің бір жолы
болып табылады.
Қазақстан нарықтық экономикаға дағдарысты ... ... Яғни ... белсенділіктің төмендеуі, бағаның өсуі және ... ... ... ... ... сондай-ақ экономикалық сауда
байланысының үзілуі.
Ең басты мәселелердің бірі, негізгі құралдардың физикалық, моральдік
тұрғыдан ... оның ... ... ... ... ... тозуы. Қазіргі кезде Қазақстан кәсіпорындары жақын және ... ... жаңа ... ... ... ... ... Жоғары сапалы,
бәсеке қабілетті өнім шығаруға ... ... ... да оны ... ... ... ... мәселердің ең тиімді жолдарының бірі лизинг ... ... ... ... ... «Лизингті дамыту»
бағдарламасының негізінде шағын және орта кәсіпкерлікті ... ... ... ... роль атқарады.
Жаңа қабылданған заң еліміздің алдынғы қатарлы ... ... ... компанияларының құрылуына ықпал жасады. 2000-2008 ... ... ... құрылды. Бұл этаптағы негізгі оқиға – 2008 жылы қаңтарда
құрылған ... ... даму ... ... мен ... ... бірлескен «Қазақстандағы лизингті дамыту» бағдарламасы.
Аталған бағдарламаның мақсаты еліміздегі шағын және орта ... ... ... ... ... ... және олардың қатысуымен жасалатын
лизингтік келісімдер көлемін арттыру.
Халқаралық ... ... ... ... ... дамушы
және дамыған елдерде көшбасшы болып табылады. Ол 35 елде ... ... ... көрсетіп, 30 жылда 50 елдің лизингтік секторына
1млрд. АҚШ доллар қаражат жұмсаған.
Әлемдік ... ... ... ... лизингтік даму
бағдарламасы келесілерді қамтиды:
- лизингтің құқықтық – нормативтік базасын талдау, ... ... ... ... қатысушыларын, банк мамандарын, ... ... ... және ... ... ... ... беру.
- шет елдік те, жергілікті де инвесторлармен байланыс орнату.
- лизингтің артықшылықтарын түсіндіре отырып, БАҚ ... ... ... ... жағдай туғызу үшін мемлекеттік
органдармен тығыз байланыста ... ... ... Шет елдік инвесторлар мен
жергілікті кәсіпорындарға түсіндіру, кеңестік ... ... мен жеке ... ... үшін кең ... ... жүргізу керек. Мамандардың бағалауы бойынша Халқаралық ... 2008 жылы ... ... ... мен ... ... ... қаржыландырған, ол 2007 жылмен салыстырғанда 2 есе көп.
Келісімдердің жалпы құны 84 млн. $ ... оның 70 % ... және ... ... ... ... ... бөлігі Алматы қаласында
орналасқан: Альфа Лизинг, Альянс Лизинг, АТФ ... БТА ... ... ... ... ... ... Астана – финанс, Зерновая, КазАгроФинанс лизингтік
компанияларының басты офистері ... ... ... ... ... лизингтік индустрияның нақты
дамуына және ауыл ... мен ... ... ... мол ... ... қаржылық лизинг (бұдан бұлай лизинг) – инвестициялық
қызметтің бір түрі, лизинг ... ... ... ... алушыға
кәсіпкерлік мақсатта уақытша пайдалануға 3 жылдан кем емес және ... ... ... ... ... ... затын келісім бойынша лизингке
беру келесі талаптардың біреуіне болса да жауап беруі керек:
- лизинг ... ... ... ... беру ... ... баға ... лизинг алу құқығын беру.
- лизинг мерзімі лизингке алынған заттың пайдалану мерзімінің 75%-нан асуы
қажет.
- жалпы ... ... үшін ... ағымдағы құнының 90%-нан асуы
қажет.
Халықаралық лизинг – лизинг беруші немесе лизинг алушы тұлғаның ... ... ... ... ... ... ... реттеу
заңнамаға сәйкес, лизинг затын еліміз территориясына лизинг алушымен – ҚР
резидентімен кіргізген жағдайда 100 мың $ ... асса және ... ... ... ... онда ҚР ... ... тіркеуге тұруы тиіс.
Лизинг келісімі бұзылған немесе мерзімі біткен жағдайында ... ... ... беру ... бар. ... ... берген
жағдайында, лизинг беруші сатушыны жазбаша ескертуі керек. Онда ... ... ... ... ... ... және берілген уақыт мерзімі
көрсетілуі тиіс. Қайтара лизингте сатушымен мен ... ... ... ... ... ... төлемдер кезеңдік төлемдер ретінде, лизингтік келісім-шарт
мерзіміндегі жалпы лизингтік төлемдер ... ... Бұл ... ... келісім шарт жасау кезіндегі құны мен лизингтік келісім-шарт
2008 ... ... ҚР ... ... ... есептің халықаралық
стандарттары бойынша жұмыс жүргізіп ... ... ... ҚР ... жүйесі
дамыған, ашық және мемлекеттің араласуынан қорғалған.
2.2. «Алекс» ЖШС –ның шаруашылық қызметін және ... ... ... ЖШС ... минералды табиғи экологиялық таза су шығарумен
айналысады. Шығарған өнімдері көптеген ... ... ... 1 - ... ... ... жж. ... техника экономикалық
көрсеткіштері
|№ |Негізгі ... |2007 ж. |2008 ж. ... |
| ... ... | | | |
| | | | | |(+,-) |% |
|1 ... өнімнен |мың тг. |6020639 |6103870 |+83231 |101 |
| ... ... | | | | | |
|2 ... өнімнің |мың тг. |5114009 |4983124 |-130885 |97 |
| ... құны | | | | | |
|3 ... ... |мың тг. |906630 |913453 |+6823 |101 |
|4 ... ... |мың тг. |443919 |421312 |-22607 |95 |
|5 ... ... |мың тг. |462711 |524744 |+62033 |113 |
| ... ... | | | | | |
|6 ... пайда |мың тг. |291787 |296563 |+4776 |102 |
|7 ... ... |мың тг. |793210 |1847632 ... |233 |
| |орташа құны | | | | | |
|8 |Қор ... |% |759 |330 |-429 |43 |
|9 |Қор ... |% |13 |30 |+17 |231 ... |Персоналдың орташа |адам |1013 |1048 |+35 |103 |
| ... саны | | | | | ... ... ақы қоры |мың тг. ... ... ... |113 |
Кесте 1 жалғасы
|12 |Орташа ... ... |мың тг. |13,356 |14,548 |+1,192 |109 |
| |ақы ... | | | | | ... ... өнімділігі |мың тг |5943,3 |5824,3 |-119 |98 ... ... ... |4,5 |4,7 |+0,2 |104 ... ... |% |5,7 |5,9 |+0,2 |103 |
| ... | | | | | ... ... ... |мың тг. |783 |1763 |+980 |225 ... ... көрсеткіштер арқылы кәсіпорынның істеп жатқан
жұмыстары тиімді ме, әлде тиімсіз бе екенін ... ... Егер ... оған қандай іс шараларды жүзеге асыруға болатындығын анықтауымыз
қажет. Яғни кәсіпорын қызметінің тиімсіз болуына әсер ... ... ... көрсетілген ең негізгі көрсеткіштерді талдап, оның өсуі мен
төмендеуінің негізгі себептерін анықтап ... ... ...... ... ... табыс деп аталады және ол
2007 ж. 6020639 мың тг. ... 2008 ж. 6103870 мың ... ... оның ... 2007 ж. тауар шығару келісімі ұлғайғаны және жаңа
технологияларды қолдану арқылы өнімнің өзіндік құны төмендеп отыр.
2-ші ...... ... өзіндік құны. Базалық жылы ол
5114009 мың тг. құраса, ... жылы бұл ... 4983124 мың тг. ... ... ... ... ... себебі жаңа технологияларды
қолдану болуы мүмкін. Сонымен қатар шикізатқа, электроэнергияға ... ... де әсер етуі ... ... – бұл жалпы табыс. 2007 ж. 906630 мың тг. ... 2008 ж. 913453 мың тг. ... ... ... ... ... тг. ... Жалпы табыстың өсуінің негізгі себептерінің бірі өнімді
шығаруға кеткен шығындардың азаюы, өткізілген өнімнен түскен ... ... ... ...... ... тоқталатын болсақ, бұл көрсеткіш
базалық жылы 443919 мың тг. болған болса, есепті жылы 421312 мың тг. ... ... Оның ... 2008 ж. ... ... және пайыздар
бойынша шығындардың төмендеуі болуы мүмкін.
5-ші көрсеткіш – негізгі қызметтен ... ... Бұл ... ... жылы ... жылмен салыстырғанда пайда 1,13 есе, яғни ... тг. өсіп ... 2007 ж. ... ... ... пайда 462711 мың тг.
болса, 2008 ж. 524744 мың тг. жетіп отыр. Себебі ... өсіп ... ... – таза ... деп ... ... ... базалық жылмен салыстырғанда есепті жылы таза ... ... ... яғни ... 4776 мың тг. құрап отыр. Бұның ... ... ... ... ... пен жалпы табыс 2008 ж. өсіп отыр.
7-ші көрсеткіш – негізгі қорлардың орташа құны. Бұл ... 2007 ж. 793210 мың тг. ... ал 2008 ж. бұл сома 1847632 мың ... жетіп отыр. Ауытқу 1054422 мың тг. құрап отыр. Көрсеткіш сапасының
бұлай ауытқуының басты ... ... жылы ... жоғары негізгі қорларды
игеру, яғни жаңа ғылыми ... сай ... ... алуы.
8-ші көрсеткіш – қор қайтарымдылығы. Базалық жылы бұл көрсеткіш 759%-
ға тең болған болса, есепті 2008 ж. ол ... ... ... Бұл ... 0,43 есе ... ... төмендеп отыр. Оның себебі негізгі
қорлардың орташа құнының өсуі болып табылуы мүмкін.
9-шы ... – қор ... деп ... Бұл көрсеткіш 2007 ж.
13%-ды құраса, 2008 есепті жылы 30%-ға өсіп отыр, ... 17%-ға ... ... ... ... құны мен өткізілген өнімнен түскен
табыс әсер етіп ... ... ... отырғанымыздай негізгі қорлардың
орташа құны, ... ... ... жылмен салыстырғанда, есепті жылы ол
2,31 есе өсіп отыр. Қор сыйымдылығының да ... осы ... ... мүмкін.
10-шы көрсеткіш – қызметкерлердің орташа тізімдік саны. Базалық 2007
ж. қызметкерлердің саны 1013 адам болды, ал ... жылы бұл ... ... ... 1048 ... жетті. Бұның басты себебі өндіріс ... ... жаңа ... ... ... болуы, сонымен қатар жаңадан
сатып алынған техникалар бойынша да ... ... ... ... ...... ақы ... Еңбек ақы қоры 2007 жылы 162355,5
мың тг. ... ... ал 2008 ж. ол 20600,1 тг. ... 182955,6 мың ... отыр. Бұл ауытқудың басты себебі 2008 ж. кәсіпорын қызметкерлерінің
санының өсуі еңбекақы қорының өсуіне әсер ... ...... ... еңбекақы мөлшері. Базалық жылы бұл
көрсеткіш 13,356 мың тг. болған болса, 2008 ж. ол 1,192 тг. ... мың тг. ... ... ... ... ынталандыру жұмыстары көп
әсерін тигізді, яғни жұмысты жақсы істеген жұмысшыға жалақы деңгейін ... ... ... көрсеткіш – еңбек өнімділігі. Базалық жылы бұл көрсеткіш ... тг. ... ... жылы 5824,3 мың тг. тең болып, есепті жылы 0,98 есе
өсіп отыр. Бұған әсер еткен ...... ... ... ... ... – сату рентабельділігі болып табылады. 2007 ж. ... ... тең ... 2008 ... жылы ол ... ... ... құрап отыр. Оның себебі өткізген өнімнен түскен табыстың өсуіне
байланысты болып келеді.
15-ші көрсеткіш – өнімнің рентабельділігі. ... жылы бұл ... ... ... 2008 ж. ол ... ... өсу 0,2%-ға тең болды.
Көрсеткіштің бұлай өзгеруіне әсер ... ... ... ... өсуі ... ж. өнімнің өзіндік құнының төмендеуін жатқызуға болады.
16-шы көрсеткіш – қормен қарулану деп аталады. Бұл ... 2007 ... мың тг. тең ... ... жылы ол 2,25 есе өсіп 1763 мың тг. ... әсер ... 2008 ж. негізгі қорлардың орташа құнының 1054422 мың ... мен ... ... ... ... ... табылады.
Біз жоғарыда кәсіпорынның техника экономикалық негізгі көрсеткіштерін
қарастырып, талдадық. Ал енді «Алекс» ... ... ... ... ... көрейін.
І. Төлем қабілеттілік коэффициенттері:
1) Қарызды абсолютті ақша ... ... = ... ... ж. = = 0,02 ; 2008ж. =
= ... ... ақша ... + қар. мін. ... + деб. мінд.
аралық коэф-ті =
ағымдағы міндеттемелер
64325+808536
2007 ж. = = ... + ... ж. = = ... ... ... ... =
ағымдағы міндеттемелер
4728152
2007 ж. = = ... ж. = = ... 2 - ... » ЖШС ... ... ... ... мәні |2007 ж. |2008 ж. ... |
| | | | |+/- |% ... ... жою ... |0,02 |0,06 |+0,04 |300 ... | | | | | ... ... |0,7-0,8 |0,3 |0,8 |+0,5 |267 ... | | | | | ... коэфициентері |2-2,5 |1,7 |1,8 |+0,1 |106 ... ... ... талдау тек белгілі-бір ... ... ... ... жағдайа тұрғанын ғана емес,
сонымен бірге кәсіп ... ... ... ... ... ... ... үшін де қажет.
1-ші көрсеткіш бойынша, яғни қарызды абсолютті жою ... ... мәні ... емес. Себебі, 2007ж. да, 2008 ж. ... мәні ... ... ... болып отыр.
2-ші жабдықтаудың аралық коэфициенті бойынша көрсеткіш мәні 2008 ж.
0,8-ге тең болып, оңтайлы ... тең ... ... ... ... коэфициенті мәні бойынша есепті жылы да, ... да ... ... ... болып отыр.
ІІ. Қаржылық тұрақтылық коэфициенттері:
1) ... ... мен мен- ... ... ... қатынасы = ... ... ж. = ... ж. = = ... Міндеттемелер меншіктік капитал
коэфициенті =
кәсіпорын мүлкі (баланс сом)
1822225
2007 ж. = = ... ж. = = ... ... ... ... ... ... ... ... ж. = = ... ж. = = ... 3 - ... ... негізгі экономикалық көрсеткіштер
|№ |Көрсеткіштер ... мәні |2007 ж. |2008 ж. ... |
| | | | | |+/- |% |
|1 ... ... мен ... ... |1,5 |0,5 |-1 |33 |
| ... капитал |емес | | | | |
| ... | | | | | |
|2 ... ... ... |0,6 |+0,3 |200 |
| ... | | | | | |
|3 ... ... ... ... |0,6 |0,3 |-0,3 |50 ... Іскерлік белсенділік көрсеткіштері
1) Капитал айналымының ... ... ... ... =
Баланс сомасы
6020639
2007 ж. = = ... ж. = = ... ... ... ... ... ... коэфициенті =
Меншіктік капитал
6020639
2007 ж. = = ... ж. = = ... ... міндеттемелердің Өнімді өткізгеннен түскен ... ... ... ... орт ... ж. = = ... ж. = = ... ... ... 365 ... ... ... ... мән-дің
айналым коэ-ті
365 күн
2007 ж. = ... ... ж. = = ... 4 - ... ЖШС-ң негізгі экономикалық көрсеткіштері
|№ |Көреткіштер |2007 ж. |2008 ж. ... |
| | | | |(+ - )|% |
|1 ... ... ... |2,2 |+1 |183 |
| ... | | | | |
|2 ... ... |3,3 |3,5 |+0,2 |106 |
| ... ... | | | | |
|3 ... |3,1 |8,2 |+5,1 |264 |
| ... | | | | |
| ... коэфициенті | | | | |
|4 ... |118 |44 |- 74 |37 |
| ... | | | | |
| ... ... | | | | |
| ... | | | | ... көрсеткіш – капитал айналымының жалпы коэфициенті. Бұл көрсеткіш
1 жыл ішінде қанша рет толық өндірістік цикл мен ... ... Осы ... бойынша 2007 ж. 1,2 рет болса, есепті жылы 2,2
рет болды. Бұл көрсеткіш ... ... ... ... ... ... Егер ... 2007 ж. ақшалай бірлігі
1 тг. 2 тиын әкелсе, 2008 ж. ол 2 тг. 2 ... ... ... ... ...... капиталдың айналымдық коэфициенті. Бұл
көрсеткіш қызметтің әртүрлі аспектілері бойынша сипатталады: ... сату ... ... ... ... ... қаржылық
жағынан, салынған меншіктік капиталдың ... ... ... жағынан, кәсіпорынның меншіктік иесінің тәуекел ететін ақша
қаражаттарының белсенділігін анықтайды. Бұл ... ... ... өскен, 2007 ж. меншікті капитал 3,3 рет ... 2008 ж. ... ... отыр. Бұл кәсіпорын акционерлерінің қаржыларын тиімді
пайдаланғанын көрсетіп отыр.
3-ші көрсеткіш – дебиторлық ... ... ... ... дебиторлық міндеттемелердің сапасын ... ... ... ... ... несиенің кеңейтілгенін
немесе төмендегенін анықтайды. Оның өсуі, сатылатын несиенің қысқартылуын,
ал ... ... ... көлемінің өскенін көрсетеді. 2007 ... 3,1 рет ... ... 2008 ж. 8,2 рет болды, яғни несие көлемінің
қысқарғанын көрсетіп ... ...... ... ... ... Ол кәсіпорын бекіткен клиенттерінің төлем уақытын көрсетеді. Бұл
көрсеткіштердің төмендеуі – ... ал өсуі – кері әсер ... 2007 ж. ... күн ... 2008 ж. 44 күн ... яғни тура әсер ... отыр.
ІV. Кәсіпорынның рентабельділігін бағалау көрсеткіштері
1) Кәсіпорын мүлкінің таза ... = х ... ... ... ж. = х 100 = ... ж. = х 100 = ... ... капиталдың таза ... = х ... ... ... ж. = х 100 = ... ж. = х 100 ... 5 - «Алекс» ЖШС-ң рентабельдiлiк көрсеткiштерi
|№ |Көрсеткіштер |2007 ж. |2008 ж. ... |
| | | | | |
| | | | |+/- |% |
|1 ... ... |37 |16 |-21 |43 |
| ... | | | | |
|2 ... капиталдың |18 |17 |-1 |94 |
| ... | | | | ... ...... ... ... Ол ... деңгейін көрсетеді. Базалық жылы ол 37%-ды құраса, ... ж. 16%-ға ... ... ... көрсеткіш – меншіктік ... ... ... ... ... ... Ол 2007 ж. 18%-ды
құрады, ал 2008 ж. 1%-ға ... 17%-ды ... ... Кәсіпорынның төлем
қабілеттілігі көрсеткіштері ... ... дер ... ... ... ... ... қысқа мерзімде өтеу ... ... ... ... ... капиталдың қорған
дәрежесін көрсетеді.
2. Кәсіпкерлік қызметті ... ... ... ... ... ... операцияларға қатысты туындаған проблемалар
және оларды шешу жолдары
Лизингтік қызмет нарығында шешімін таппай жатқан мәселелер бар. ... ... ... мүліктердің құрылымында ... ... ... ... Бұл өсім импортталған құрал-жабдықтарға қосымша
құн салығын төмендетуіне байланысты. Лизингтік компания жетекшілері айтуы
бойынша импорт кезінде ... құн ... ... ... ... қажетті позициялардың барлығы қамтылмаған, яғни шектеулі.
Келесі басты ... бірі ... ... ... ... үшін
сублизингтің дамуы.
«Қаржылық лизинг» туралы заңда сублизингті қаржылық лизингтің бір түрі
ретінде нақты көрсетілген. Бірақта ... ... ... ... ... сублизингті қамтымайды және оның дамуын қолдамайды.
Лизинг заты және көлік құралдарына ... ... бөлу ... ... ... ... лизингінің ерекше белгілерінің бірі, ол лизингке
берілетін мүлікке меншік құқығы лизинг берушіде, ал ... ... ... ... ғана беріледі. Тәжірибеде күнделікті лизинг заты болып
табылатын көлік құралдарын тікелей лизинг алушыға да, ... ... ... Екі ... да кемшіліктер бар, лизинг алушының ... ... ... тәуекелі немесе тіркеу процесінің қиындығы. Бұл
мәселенің ... ҚР ... ... ... ... ... ... ережесіне өзгеріс енгізу қажет.
Лизингтік қызмет нарығының даму келешегі бүгінгі ... ... ... Қаржылық есептің халықаралық стандартына жақындаған.
Сонымен бірге акционерлік ... ... ... ... ... өтуі ... ... айқындылығын көрсетеді. Ал
мұндай қызмет айқындылығы инвесторларды ... ... Бұл ... шешу ... ... ... ... арқылы біз негізгі
құралдарды тез жаңартуға мүмкіндік ... ... ... ... және ... ... ... негізгі механизмдердің бірі. Сәйкесінше
лизингке сұраныс жақын жылдары жоғарлауы тиіс. ... ... ... ... 2-3 ... лизингтің көлемі 600 млн. $-ға
жетеді. Бұл шамамен негізгі құралдарға инвестицияның 5% ... ... ... ... лизинтік компаниялар арасында ... ал ол өз ... ... қызметтің сапасын пайыздық
сыйақының төмендеуіне алып келеді. Лизингтік қызмет нарығы, инвесторлар
және өндірушілер үшін де ... ... ... келе ... жылы еліміздің Президенті Н.Ә.Назарбаевтың тапсырмасымен Салық
кодексі жаңартылды. Сол кезде Үкімет «Корпоративтік табыс салығын 2009 жылы
30-дан 20 ... 2010 жылы 17,5 ... ал 2011 жылы 15 ... ... яғни пайыздық ставкасын екі есеге дейін қысқартамыз» деген
ұстанымда болды. Сөйтіп, билік кәсіпкерлерге осындай жеңілдік ... ... ... ... ... ... дейінгі бар жеңілдіктерді алып
тастайтынын айтты. ... бұл қате ... еді. ... бұл өзгеріске
сәйкес, жаңа Салық кодексінің жобасында қосымша құн салығына және ... ... ... ... ... жеңілдіктер алынып
тасталып, лизингтік келісім-шарт жасауға да кедергі келтіретін баптар пайда
болды. Ол ... ... ... ... ... еді. Сондықтан
лизингтік бизнеске байланысты ... ... ... ... ... ... жеңілдіктерін қорғап қалуға, соны өз қалпында қалдыруға бар
күш ... ... ... ... ... қауымдастығы және лизингтік компаниялар өкілдерімен бірігіп,
осы бағытта біршама тер төгілді.
Қазіргі кездегі ... ... ... ... 2010 жылдан
басталатын бесжылдық индустрияландыру бағдарламасын ... іске ... ... ... ... ... салықтық жеңілдіктер беру
керек.
Қазір Қазақстан бойынша 40-50 шақты ... ... ... істеп
жатыр. Лизингтік бағдарламалардың орындалуында, оларды қаржыландыруда және
жеңілдіктер беруде үлкен мүмкіндіктер жасалуы ... Жаңа ... ... ... ... ... ... жағдай туғызудың орнына, кедергі
келтіріп отыр.
Қазақстан Республикасы статистикалық Агенттігінің мәліметі бойынша,
2008 жылы еліміздегі лизингтік бизнестің ... ... ... және ... ... үш ірі ... компания бар:
«КазАгро» холдингінің «ҚазАгроҚаржы» АҚ, Қазақстан даму банкінің ...... АҚ және ... лизингтік компаниясы АҚ.
Олардың әрқайсысының лизингтік қоржыны 150-300 миллион долларды ... ... ... олар – Қазақстанның лизингтік бизнесінің көшбасшылары.
Мұның ішінде «Астана-Қаржы» ... ... ... ... ... ... ... төмендеп кетті. Ал қалған екеуі
толықтай мемлекеттің еншісінде болғандықтан, ... ... ... Қазір
еліміздегі басымдыққа ие сектор – ... ... ... ... Міне, бұл салалардағы ірі жобаларды, ... ... ... – мемлекеттің 100 пайыз үлесі бар аталған екі
компанияның ... ... ... ... ... ... ... бөліп
жатыр. Соның арқасында «ҚазАгроҚаржы» АҚ мен «БРК–Лизинг» АҚ-да лизингтік
операциялар көлемі 49 пайызға артқан.
Сөз еткен ... ... ... ... лизингтік
компаниялар, ал қалғандары өндірушілер, яғни машина жасау ... ... ... 2009 ... ... жартыжылдығындағы
мәліметтер бойынша, яғни жылдың басы мен шілде айындағы ... ... ... ... ... ... ... төмендеген. Ал 2008 жылы 2007 жылмен салыстырғанда, тағы да осындай
25 пайыздық төмендеу болған еді. ... ... ... ... нарығының көлемі қаржылық дағдарыс кезеңіндегі екі
жылдың ішінде 50 пайызға төмендеген.
Оның себебі біріншіден, лизингтік ... ... ... ... ... Мәселен, 2007 жылмен салыстырғанда 2008 жылы
экономиканы қаржыландыруға ... ... ... ... 38 ... Оның ... несиенің бөлінуі құрылыста – 99%, саудада – 99,5 %,
ауылшаруашылығы саласында – 94,6 %, көлік ... 91 %-ға ... ... ... осы ... несие бөлуді мүлде доғарды деп
айтсақ та ... ... ... ... ... ... өзінің
өндіріс көлемін қысқартқан. Ал ол өз ... ... ... ... күрт ... Бұл – ... ... Жылдың басында
ұлттық валютаның 25 пайызға девальвациялануы үшінші фактор болып ... жаңа ... ... лизингке қатысты баптардың «Қаржылық
лизинг туралы» Заңмен, Халықаралық қаржы есебі стандарттарымен ... ... Осы үш ... ... бір-біріне қарама-қайшы
болуы лизингтік бизнестің ары қарай ... ... ... ... ... ... ... дұрыс дамымаған. Иә, бізде
ауылшаруашылығын дамыту үшін машина ... ... ... ... ... саласына әртүрлі жүк, жеңіл машиналар құрастыру бойынша жұмыс
жасалынып жатыр. ... ... және оны ... ... ... ... да ... дамып келеді. Бірақ Қазақстан өзіне қажетті құрал-
жабдықтардың, техниканың, машиналардың 95 пайыз ... ... ... және ... ... ... дамыған елдерден басты
ерекшелігіміз ... ... ... ... ... ... бойынша құрал-жабдықтарды жаңартқымыз, жаңғыртқымыз келсе, біз ең
алдымен импорт бойынша келетін техникаға қолайлы жағдай ... ... ... келген техника мен құрал-жабдықтар 12 пайызға ... ... ... көп ... ... ... ... тауарларға арнайы қаулысымен баж салығынан толықтай, кейбір кезде
жартылай босатып, лизинг саласына белгілі бір ... ... ... отырды.
Лизингтік бизнес – ел ... ... ... ... ... ... ... өте сезімтал құрал. Сондықтан
лизинг бизнесін дамыту үшін, үшіншіден, қаржыландыру көлемін көбейту қажет.
Мемлекет басымдық беріп отырған салаларға – ... ... ... ... және орта ... ... қоры, «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры арқылы көп қаржы
бөліп жатыр. Сол қаржының қомақты бөлігі тікелей, мақсатты ... ... ... ... лизингті дамытуға аса көңіл бөліп отырған әлемдік исламдық
қаржыландыру жүйесі бар. ... ... ... ... ... үшін
арнайы заң қабылдады. Жақын арада лизингтік операцияларды қаржыландырудың
тың, дәстүрден тыс жаңа бір көзі ... деп ... Ол – ... ... ... бізде әл-Хиляль ислам банкі ашылады. Осы
мәселелерге байланысты қазір Үкімет ... ... да ... ... Араб ... Сауд ... ... келісім-шарттар
бойынша ислам қаржыландыру көзін тартуға бетбұрыс жасалына бастады.
Қорытынды
Сонымен, ... ... ... ... ... ... ... жасау арқылы біз лизингтің еліміздегі кәсіпкерлік қызмет
саласын, жалпы ел экономиканы дамытуда ерекше маңыздылығына көз ... ... ... ... ... ... ... қатынастардағы
үлесінің басымдылығын көруімізге болады, ал ол ... ... ... және
икемді қатынас екендігіне айқын ... ... ... лизингтік
қатынастардың дамуына қолайлы жағдай жасауымыз керек. 2000 жылы ... 5 ... ... жұмыс жасады. Олардың жасаған
лизингтік операциялар көлемі де ... ... ... ... ... 20 ... ... бар, олардың 15-і
лизингтік компания ғана емес, ... ... ... ... ... Олар лизингтік нарықта белсенді қызмет жасауда. Халықаралық қаржы
корпорациясының көрсеткіштері бойынша 2006 жылы негізгі құралдарға жасалған
инвестиция көлеміндегі лизингтің үлесі 0,3 ... ... 2007 жылы ... 1 ... дейін өсіп 85 млн. АҚШ долларын құраған. Ал осы жылы
Халықаралық қаржы корпорациясының мамандарының айтуы бойынша бұл ... млн. АҚШ ... ... ... деген болжам бар, нетижесінде 257 млн.
долларды ... ... ... тек ... қолдауының нәтижесінде ғана емес,
халықаралық қаржы институттарының қолдауымен жасалады ( Дүние жүзілік банк
IFC және АҚШ-тың ... даму ... USAID ... ... ... ... кәсіпкерлер пайдалануда, өйткені
кәсіпкер өзіне қажетті құрал-жабдықты, сыртқы ұзақ ... ... ... ... ... ... ... бастады. Егер 2006
жылы 291 келісім жасалған болса, ал 2007 жылы жасалған келісімдер саны 722
– ге ... 2008 жылы ... саны 2,3 ... дейін жеткен. 2007 жылы
орташа лизингтік келісім 169 мың АҚШ долларын құраған. Лизингке ... ... құны 1,4 мың АҚШ ... ал ... құны 5,873 ... ... пайдаланушы кәсіпкерлер осыған дейін ... ... және ... мерзімінің тым ұзақтығы жайында айтып
келеді. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... 2004
жылы 10-наурызда жасалған толықтырулар мен өзгерістер, аталғам мәселелер
шешімін тапты. Жасалған өзгерістер лизинг ... да, ... ... ... бір шама ... Қазақстан Республикасының «Қаржылық
лизингі» туралы заңы ТМД елдері ішіндегі ... ... ... ... ... акті ... ... жылдың халықаралық қаржы корпорациясының Орта Азияда лизингтік
даму бағдарламасы жұмыс жасайды. Бұл бағдарламаның басты ... ... ... ... ... жеке тұлғаларға кеңес беру, ... ... ... ... ... ... ... нарығындағы шешілмеген мәселе лизингтің Республика
аймақтарында, облыстарда бірдей дамымау ... ... ... Астана, Алматы қалалары төңірегіндегі басым. Лизингті дамыту
бағдарламасы аясында сол аймақтарда түсіндіру, ... ... ... ... ... ... ашу жұмыстарын жүргізуіміз
қажет.
Атап ... жай ... ... ... ... ... жасалған.
Ол аз кезегінде лизингтік қызмет саласында бәсекелестерді ... ... ... ... ... төмендетеді. Лизингтік
қызмет нарығы инвесторларға да, өндірушілерге де тартымды, қызықты болып
отыр.
Қазақстанның нарықтық ... өтуі ... ... ... ... ... Олар жоғары бәсекелестік жағдайға
үйрену, төлемдердің уақытылы жүрмеуі, тауарға бағаның жоғарлануынан ... ... ... ... ... іздеуіндегі
қиындықтар және қаржы ресурстарының ... ... ... ... сақтап қалу мақсатында мынадай қасиеттерге ие
болуы керек: жоғары икемділік, ассортиментінің тез өзгеру қабілеттілігі.
Қазақстан ... ... ... жағдайда өтті. Яғни, олар
инвестициялық белсенділіктің ... ... өсуі және ... ... ... ... төлемдері, сондай-ақ сауда экономикалық
байланысының үзілуі.
Ең басты мәселелердің бірі, негізгі құралдардың ... ... ... оның ... ... ... ... негізгі
құралдардың тозуы. Қазіргі кезде Қазақстан кәсіпорындары жақын және алыс
шет елден жаңа техникамен жарақтануға ... ... ... ... ... қабілетті өнім шығаруға техникалық құрал-жабдықтары ескірген.
Кәсіпорындар да оны жаңартуға қаржы ... ... ... ең ... ... бірі лизинг болып табылады.
Экономикамыздың барлық салаларында физикалық-моральдік ... ... тез ... жаңарту қажеттілігі туындап отыр. Халықаралық Қаржы
корпорациясының қабылдаған ... ... ... ... және орта ... ... мәселесін шешуде лизинг маңызды роль
ойнайды.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. А.Қ ... Қ.Ә. ... ... экономикасы», Алматы
«Экономика», 2003 жыл.- 320 б.
2. К.Ж. Оразалин. «Кәсіпорын экономикасы» Тәжірибе сабағына арналған оқу
құралы. - Алматы 2009. – ... Қ.Ж. ... ... М.М. ... ... уақыттағы
экономикалық түсіндірме сөздік. Алматы 2003.- 450б.
4. Под.ред. В.Я. Горфинкеля, Экономика предприятия. «ЮНИТИ»М:2001.- 285б.
5. Под. Ред. О.И.Волкова. Экономика ... М-.: ... 2000. ... Тулегенов Б.Т., Бельгибаева Ж.Ж., Акимбай А., Асанов Б. Экономика
предприятия. ... ... ... 2004. – ... ... О. «Экономика предприятий», Алматы 2001. – 153б.
8. Зайцев Н.Л.,Экономика ... ... ... ... және ... В.В.Ковалев. О.Н.Волкова. Анализ хозяйственной ... ... ... 2000. – ... ... ... ... деятельности предприятия АПК. Минск
ООО «Новое знание» 2002. – 485б.
11. Прикын Б.В. Экономический ... ... М: ... 2000. ... ... П.Г. ... вопросы эффективного ... ... ... 2003. – ... Бердалиев К. Менеджмент: Лекциялар курсы. – Алматы: ... 2007. ... ... ҚР ... ... ... заңы, 2004 ж. 10- наурыз
15. ҚР азаматтық кодексі және салық кодексі
16. ҚР Президенті мен Үкіметінің актілер жинағы 2004 ж., ... ҚР ... мен ... ... ... 2002 ... ... Қазақстан 2009ж. 16 наурыз
19. Аграрлық нарық проблемалары 2008 ж. апрель-июнь
20. Ресми газет, 2009 ж. Наурыз
21. Газман В.Д. Финансовый лизинг: ... ... М.: ... ... ... Казахстана, 2004 ж.,№12
23. Лизинг как механизм развития инвестиций и предпринимательства Василев
Н.М, М: ... 1999 ... ... М.Н. ... лизинга: Учеб. пособ. – М.: 2001г.
25. Лизинг: Экономические правовые и организационные основы под ... ... В.А. ... ... – М.: ... и К, 2003 ... http://www.stud.kz
28. http://www.topreferat.kz

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның инвестициялық қызметін қаржыландыру45 бет
Қазақстан Республикасының қаржы секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға арналған тұжырымдамасы69 бет
Автокөлік жолдары60 бет
Оқушылардың функционалдық сауаттылығын қалыптастыру9 бет
Педагог қызметкерлердің біліктілігін арттыру және оқушылардың функционалдық сауаттылығын қалыптастыру16 бет
Педагогикалық инновация туралы түсінік6 бет
Сорт ауыстыру және сорт жаңарту туралы4 бет
Экономиканы әртараптандыру және жаңарту бағыттар20 бет
Экономиканы әртараптандыру және жаңарту бағыттарының теориялық негіздері24 бет
Қазақстан Республикасының автожол саласы жайында15 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь