Психикалық құбылыстардың («жан қуаттарының») пайда болу

Психология – психикалық құбылыстардың («жан қуаттарының») пайда болу, даму және қалыптасу заңдылықтарын зерттейтін ғылым.
Психикалық құбылыстар бізді қоршап тұрған сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының мидағы әр түрлі бейнелері болып табылады. Олар (түйсік, елес, ой, сезім, тілек, қабілет, қызығу, мінез, әдет т.б.) көпшілігімізге өз тәжірибемізден жақсы мәлім, тілімізде жақсы кездесетін ұғымдар. Бір қарағанда бұлардың мәнін әрқайсымыз тез ажырататын да, білетін де сияқтымыз. Бірақ, психикалық құбылыстардың мәнін ғылыми тұрғыдан түсіну арқылы ғана жан-жақты ажыратуға болады. Осы мәселені ғылыми жолмен баяндауды, олардың өзіндік заңдылықтарын айқвндауды – сөз болып отырған психология ғылымы қарастырады. Психология ерте замандардан келе жатырған білім салаларының бірі. Оның дүниеге ең тұңғыш келген жері ежелгі Греция. «Психология» термині гректің екі сөзінен тұрады: оның біріншісі – «псюхе» (жан), екіншісі - «логос» (сөз, ілім). Сөйтіп, бұл сөз «жан туралы ілім» деген ұғымды білдіреді. Бірақ, психологияны «жан туралы ілім» демей, психика туралы ғылым деп түсінген дұрыс.
Жан туралы ғылыми түсінік ежелгі гректердің әмбебап ғалымы Аристотель( б.з.д. 384-322) есімімімен байланысты. Екі жарым мың жылға созылған осынау кезеңде психология басқа ғылымдармен (философия, медицина, әдебиет, жаратылыстану т.б.) эксперимент (тәжірибе) жүзінде әртүрлі құрал – жабдық аспаптардың көмегімен зерттей бастады. Ғылымның осы саласына экспериментті тұңғыш енгізген неміс ғұламасы В.Вундт (1832-1920) болды.
Психология ғылымының тарихы да біріне –бірі қарама – қарсы жоғарыда аталған аталған екі бағыттың үздіксіз ой – пікір, талас – тартыстарына толы. Мысалы, ертедегі грек ойшылдарының бірі Демокрит (б.э.д. 460-370) сол кездің өзінде-ақ жанды (психика) оттың атомдарындай қозғалмалы қасиет деп түсіндірді. Ол жанның мәңгі еместігін, оның өсіп, өшіп отыратындығын айтып, материалистік тұжырым жасады. Сол заманның екінші бір ойшылы, идеалист Платон (427-347) керісінше жан мәңгі өлмейді, өшпейді деп тұжырымдады.
Психикалық әрекетті осылайша екі түрлі көзқарас тұрғысынан түсіну қоғам дамуының кейінгі кезеңдерінде, әсіресе орта ғасырлар заманынан бермен қарай кең өріс ала бастады. Шығыстың ұлы ойшылы Әбу Насыр әл- Фараби (870-950) дүние материядан құралады, ол жойылмайды, бір түрден екінші түрге көшіп, өзгере береді, жан денеден бұрын өмір сүрмейді, бір денеден екінші бір денеге барып орналаса да алмайды деп материалистік тұрғыдан дұрыс пайымдаса, батыс ойшылы Фома Аквинский (1225-1274) жанның мәңгі өлмейтіндігі, оның денеден бөлек өмір сүретіндігі жайлы пікірлерді ары қарай дамытып, осы көзқарастың кең өріс алуына мүмкіндік береді.
        
        Психология
Психология - психикалық құбылыстардың () пайда болу, даму және қалыптасу заңдылықтарын ... ... ... ... қоршап тұрған сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының мидағы әр түрлі бейнелері болып табылады. Олар (түйсік, елес, ой, сезім, тілек, қабілет, ... ... әдет т.б.) ... өз ... жақсы мәлім, тілімізде жақсы кездесетін ұғымдар. Бір қарағанда бұлардың мәнін ... тез ... да, ... де ... ... ... ... мәнін ғылыми тұрғыдан түсіну арқылы ғана жан-жақты ажыратуға болады. Осы ... ... ... ... олардың өзіндік заңдылықтарын айқвндауды - сөз ... ... ... ... ... Психология ерте замандардан келе жатырған білім салаларының бірі. Оның дүниеге ең тұңғыш келген жері ежелгі Греция. термині ... екі ... ... оның біріншісі - (жан), екіншісі - (сөз, ілім). Сөйтіп, бұл сөз деген ұғымды білдіреді. Бірақ, ... ... ... туралы ғылым деп түсінген дұрыс.
Жан туралы ғылыми түсінік ежелгі ... ... ... ... ... 384-322) ... ... Екі жарым мың жылға созылған осынау кезеңде психология басқа ғылымдармен (философия, медицина, әдебиет, жаратылыстану т.б.) эксперимент (тәжірибе) жүзінде әртүрлі құрал - ... ... ... ... бастады. Ғылымның осы саласына экспериментті тұңғыш енгізген неміс ғұламасы В.Вундт (1832-1920) болды.
Психология ғылымының тарихы да ... - бірі ... - ... жоғарыда аталған аталған екі бағыттың үздіксіз ой - пікір, талас - ... ... ... ... грек ... бірі ... ... 460-370) сол кездің өзінде-ақ жанды (психика) оттың атомдарындай қозғалмалы ... деп ... Ол ... ... ... оның ... өшіп отыратындығын айтып, материалистік тұжырым жасады. Сол заманның екінші бір ойшылы, идеалист ... ... ... жан ... ... өшпейді деп тұжырымдады.
Психикалық әрекетті осылайша екі түрлі көзқарас тұрғысынан түсіну қоғам дамуының кейінгі кезеңдерінде, әсіресе орта ғасырлар заманынан ... ... кең өріс ала ... ... ұлы ойшылы Әбу Насыр әл- Фараби (870-950) дүние материядан ... ол ... бір ... ... ... ... өзгере береді, жан денеден бұрын өмір сүрмейді, бір денеден екінші бір денеге барып орналаса да алмайды деп материалистік тұрғыдан ... ... ... ... Фома ... (1225-1274) жанның мәңгі өлмейтіндігі, оның денеден бөлек өмір сүретіндігі жайлы пікірлерді ары қарай дамытып, осы көзқарастың кең өріс ... ... ... ... де ... ... ... жоспарлап, арнайы белгіленген және мұқият ұйымдастырылған әдістер арқылы зерттейді. Зерттелінетін адамның көп рет қайталанған іс - ... мен ... сөз ... мен бет ... ... қозғалыстары да бізге оның ойлауы мен сөйлеуінің, сезімі мен еркінің, темпераменті мен мінезінің ерекшеліктерін ... ... ... ... ... ой - ... сана - ... дәрежесі іс-әрекеттен оның нәтижесінен жақсы байқалатынын талай рет айтқан. Сана іс-әрекеттің бағыт-бағдарлы сиптта болуын қамтамасыз етеді. Сана мен іс-әрекет ... ... ... ... ... сипаты да, оның мінез-құлықты реттейтін, басқарушылық функциясы да осы принципке ... Осы ... орай ... ... ... ... зерттеу-ғылыми психологияның ең негізгі принципі.
Сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының жеке қасиеттерінің сезім мүшелеріне тікелей әсер етуінен ... ... ... ... ... деп ... түйсік сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының жеке қасиеттері мен ... ... ... ... қабылдау заттар мен құбылыстардың мида тұтастай бейнеленуі болып табылады.
Қабылдау - ми қабығының күрделі анализдік және ... ... ... ... ... негізіне бірнеше тітіркендіргіштердің жиынтығы мен олардың қарым- қатынасында пайда ... ... нерв ... ... Мұны И.П.Павлов қатынас рефлексі деп атаған. Мәселен, көру ... ... ... рефлексінің жасалуы (яғни тітіркендіргіштердің бір-бірімен байланысы) заттың түрі, түсі, мөлшеріне қарамай-ақ оның тұлғасын тануға мүмкіндік береді.
Сөйтіп, ... - ... бір ... ... қызмет істеуінің нәтижесі. Мәселен, киноны көру екі анализаторлардың (көру, есту) өзара байланысып жұмыс істеуінен ... ... ... ... ... мен ... адам ... сақталып, қайтадан жаңғыртылып, танылып, ұмытылуын бейнелейтін процесс.
Ес- күрделі психикалық процестердің бірі. Ес есте қалдыру, қайта жаңғырту, тану, ұмыту ... ... ... й л а у ... ... ... заттары мен құбылыстарының байланыс-қатынастарының миымызда жалпылай және жанамаитүрде сөз арқылы бейнеленуі.
Тіл ... ... ... ... с ө й л е у деп ... Сөйлеу - пікір алысу процесінде жеке адамның белгілі тілді пайдалануы.
Қ и я л дегеніміз сыртқы дүние ... мен ... ... ... ... ... өңдеп, бейнелеуде көрінетін, тек адамға ғана тән психикалық процесс.
Сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының адамның қажеттеріне сәйкес ... ... ... ... ... ... процестің түрін с е з і м деп атайды.
Тұлғаның ғылым ... ... ... ... ... ... адамгершілік жағынан жетілуі тәрбие ісімен де шарттас. Адамның дамуы, қалыптасуы жайлы әр түрлі пікірлер мен теориялар бар. ... ... ... ... ... ... ... ісін ұйымдастыруды үлестіре білу баланың ынтасы мен бейімділігін, қабілеті мен дарындылығын дамытудағы мәні зор мәселе.
Ғылыми матералистік тұрғыдан қарағанда адам ... ... ... Іс - ... қарым - қатынас, еңбектің , қоршаған ортаның ... ... және ... мен ... ... жеке ... ретінде танылады. Бұл жағынан келгенде мынадай төрт жүйені атап ... ... ... ... ... - жас ... ... дамуы, темпераменті, болмыс бітімінің жетілуі.
2. Психикалық үрдіс - ... ес, ... ... ... ... ... - ... білік, әділет.
4. Танымдық бағдар алуы - көзқарас, қызығушылық, ынта - ... ... - жер ... тірі ... жоғарғы сатысы, қоғамдық тарихи іс - әрекетімен мәдениет субъектісі, ол қарым - ... ... ... оның іс - ... сезімі, ойлау ерекшелігі өзі өмір сүріп отырған қоғамдық - тарихи жағдайға да ... Осы ... ... беру ... ... мазмұнын, ұйымдастырудың нақты жолдары мен әдістерін белгілеу тұлғаның қалыптасуындағы ең маңызды мәселе.Тәрбиенің ықпалды әсері барысында тұлғаның ... және дене ... ... эстетикалық танымы, сезімі жетіліп, дүниеге деген көзқарасы өрістейді. Ал көзқарастың дамуы - ... даму ... ... ... өзінің оған деген қарым - қатынасын белгілеуге жол ... ... ... діни ... де ... қызмет атқарады. Ілгеріде өткен бабаларымыз кейінгі ұрпағына баға жетпес мол мұра қалдырса, оны ... бір ... ... Әбу ... әл - Фараби бастаған ғұламалардың ұлы дәстүрі өзінің жалғасын табуда. Аталарымыз осыдан мыңдаған жыл бұрын ... ... ... ... ... оны ... қана ... зерттеп, қастерлеп, рухани тәрбиеге айналдыра бастады.
Адам - ... бір ... ... ол қандай болмасын бір іспен айналысады, оның азды-көпті тәжірибесі, білімі, өзіне тән ерекшеліктері болады. Осы ... ... оны жеке адам ... ... жаңа туған нәрестені адам деп атауға толық болады, бірақ әлі де жеке адам емес. Өйткені, онда жоғарыда ... ... ... білім, іс-әрекет т. б.жоқ. Жеке адамның өзіндік ерекшелігі дүниетанымынан, сенімінен, талғам, мұратынан, бағытынан, қабілет, ... ... ... Жеке адам - ... жағдайдың жемісі. Ол әлеуметтік ортада (белгілі қоғамда, коллективте) ғана қалыптасады. К. Маркстің айтуынша, жеке адам - ... ... ... ... оның өмір ... ... қоғамдық қатынастардың тікелей әсер етуінен қалыптасып отырады.
Жеке адам ... тыс өмір сүре ... ... оның ... тек айналасындағылармен қарым-қатынас жасау процесінде ғана қалыптасады, қоғамдық тәрбие арқылы адам белгілі мазмұнға ие болады. Жеке адам ... ... ... дамуымен байланысты. Қоғамнан әлеуметтен тыс адам өмірінің болуы мүмкін ... адам ... неге ... ... ... ... бірі - адамның дүниетанымы мен сенімі. Дүниетаным - адамның табиғат, қоғамдық өмір ... ... ... ... ... ... және идеялизмге жат, дәйекті ғылыми - материалистік дүниетаным.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Әбу-Насыр-Әл-Фараби4 бет
Өнімділігі 90 т/ тәулігіне дистилляцияланған майлы қышқылдары цехын жобалау64 бет
Жантану салалары6 бет
"Дағдарыс жағдайларындағы психикалық өзгерістер."8 бет
"Жас мәселесі және психикалық дамудың заңдылықтары."3 бет
"Психикалық аурулар сипаттамасы, ерешеліктері."10 бет
Адам мотивациясының дамуының психикалық механизмдері23 бет
Адамның психикалық дамуы6 бет
Балалардың психикалық дамуы8 бет
Баланың психикалық дамуына ойыншықтың әсерi5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь