Дайын өнім

Кіріспе

1. Дайын өнімдердің теориялық негіздері.
1.1 Дайын өнімнің өзіндік құны жөнінде түсінік,
шығындардың жіктелуі
1.2 Өндіріс шығындары есебі мен өнімнің өзіндік құнын
калькуляциялау әдістері

2. Дайын өнімдердің бухгалтерлік есебін ұйымдастыру
2.1 Дайын өнімді бағалау
2.2 Дайын өнімнің синтетикалық есебі

ҚОРЫТЫНДЫ

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
Бүгінгі күні Қазақстан Республикасының экономикасы әртүрлі меншіктік-құқықтық нысандарындағы қызмет атқарушы ұйымдардың көптүрлілігі ретінде сипатталады. Кәсіпкерліктің жаңа түрлерінің пайда болуы жалпы халық шаруашылығының барлық салаларын қамтиды. Нарықтық қатынастардың дамып, нығая түсуі мен өзара бәсекелестіктің ерекше қаркын алуы кәсіпкерлерге қойылатын талаптарды күрделендіруде. Қазіргі кезең талабына сәйкес ақпараттың уақыттылығы, сенімділігі, мәнділігі, маңыздылығы шешуші роль атқарып отыр. Кәсіпкерлік қызметтің жүзеге асырылуы мен оның нәтижелері жөніндегі мәліметтерді жинап, өңдеп, пайдаланушылардың ақпараттық қажеттілігін қамтамасыз етуші бірден-бір жүйе - бухгалтерлік есеп.
Бухгалтерлік есеп жүйесі дегеніміз - кәсіпкерлер мен ұйымдардың операциялары мен жағдайлары жөніндегі ақпаратты жинау, тіркеу және топтастыру жүйесі болып табылады. Қазақстан Республикасының президенттері болатын міндеттегі тіркеуден өтуі қажет заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлер және де Қазақстан Республикасында тіркелген, бірак президенттер болып саналмайтын заңды тұлғалардың филиалдары мен өкілеттіліктері бухгалтерлік есеп жүргізуге және қаржылық қорытынды есепті құрастырып, сәйкес орындарға тапсыруға міндетті. Бұл кәсіпкерлер мен ұйымдар бухгалтерлік есепті жүргізуде және қаржылық қорытынды есепті құрастыруда заңдық және әртүрлі нормативтік-құқықтық негіздерге сүйенеді. Олардың катарында Қазақстан Республикасының "Бухгалтерлік есеп және қаржылык корытынды есеп жөніндегі" заңын, Халықаралық қорытынды есеп стандарттарын, Ұлттық есеп стандарттарын, Бухгалтерлік есептің Типтік шоттар жоспарын атауға болады.
Бухгалтерлік есеп - экономикалық ғылымдар ішіндегі өз алдына бөлек зерттеу пәні бар, оны зерттеп, талдайтын, даму жолдарын анықтайтын, шаруашылық есептің ұйымдастырылуы мен орындалуын жүйелендіретін әдіс-тәсілдері бар ерекше гылыми сала. Мұндағы зерттеудің негізгі объектілері -шаруашылық қорлары мен олардың қорлану көздері. Яғни, бухгалтерлік есеп жүйесінің негізгі міндеттерінің бірі - әрбір ұйымның шаруашылық қорлары мен қорлану көздерінің нақты қалдықтары мен олардың қозғалысының есебін қажетті талаптар көлемінде ұйымдастыру.
¥йымдардың өнімдер өндірудегі (қызметтерді атқару, жұмыстарды орындаудағы) аса маңызды объектілері - шаруашылык корлары болып табылады. Шаруашылық қорлар құрамына негізгі құралдар, материалды емес активтер, тауарлық-материалдық игіліктер, ақша қаражаттары, инвестициялар, дебиторлық қарыздар кіреді. Тауарлық-материалдық құндылықтар олардың ішіндегі ең бір көлемдісі болып табылады, себебі, бұл игіліктер өндірілетін өнімнің материалдық негізін құрастырады, өндіріліп шығарылатын дайын өнімдердің өзіндік құнының басым бөлігі ретінде олардың бағасын анықтауға негіз болады.
        
        КІРІСПЕ
Бүгінгі күні Қазақстан Республикасының экономикасы әртүрлі меншіктік-
құқықтық нысандарындағы қызмет атқарушы ұйымдардың ... ... ... жаңа түрлерінің пайда болуы ... ... ... ... ... Нарықтық қатынастардың дамып,
нығая түсуі мен ... ... ... ... алуы кәсіпкерлерге
қойылатын талаптарды күрделендіруде. Қазіргі ... ... ... уақыттылығы, сенімділігі, мәнділігі, маңыздылығы шешуші роль
атқарып отыр. Кәсіпкерлік қызметтің жүзеге асырылуы мен оның ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуші бірден-бір жүйе - бухгалтерлік есеп.
Бухгалтерлік есеп жүйесі дегеніміз - кәсіпкерлер мен ... мен ... ... ақпаратты жинау, тіркеу және
топтастыру жүйесі ... ... ... Республикасының президенттері
болатын міндеттегі тіркеуден өтуі қажет заңды тұлғалар мен жеке ... де ... ... ... ... ... ... заңды тұлғалардың филиалдары мен өкілеттіліктері бухгалтерлік
есеп жүргізуге және қаржылық қорытынды есепті құрастырып, ... ... ... Бұл кәсіпкерлер мен ұйымдар бухгалтерлік ... және ... ... ... ... ... және ... негіздерге сүйенеді. Олардың катарында Қазақстан
Республикасының "Бухгалтерлік есеп және қаржылык корытынды есеп ... ... ... есеп ... Ұлттық есеп стандарттарын,
Бухгалтерлік есептің Типтік шоттар жоспарын атауға болады.
Бухгалтерлік есеп - экономикалық ғылымдар ішіндегі өз ... ... пәні бар, оны ... ... даму ... анықтайтын,
шаруашылық есептің ұйымдастырылуы мен орындалуын жүйелендіретін әдіс-
тәсілдері бар ... ... ... ... ... ... ... қорлары мен олардың қорлану көздері. Яғни, бухгалтерлік ... ... ... бірі - ... ... ... ... мен
қорлану көздерінің нақты қалдықтары мен олардың қозғалысының есебін қажетті
талаптар көлемінде ұйымдастыру.
¥йымдардың өнімдер ... ... ... ... аса ... ... - ... корлары болып табылады.
Шаруашылық қорлар құрамына негізгі құралдар, материалды емес ... ... ақша ... ... ... кіреді. Тауарлық-материалдық құндылықтар олардың ішіндегі ең бір
көлемдісі ... ... ... бұл ... өндірілетін өнімнің
материалдық негізін құрастырады, ... ... ... ... ... ... бөлігі ретінде олардың бағасын анықтауға негіз
болады. Дайын өнімдерді (жұмыстар, қызметтерді) сату' нәтижесінде ... ... ... да ... шаруашылық субъектісінің негізгі
1
табыс көзі болып табылады. Яғни, өндірілетін дайын өнімдер (жұмыстар,
қызметтер) өзіндік кұнын азайту кәсіпорын ... ... ие ... ... ... қызметтер) сатудан алынған табыс сомасы мен оларды
өндіруге жұмсалған шығындар ... ... ... ... әсер ... элементтер болып табылады.
Қазіргі нарықтық қатынастардың дамуы барысында халыкаралық сауда
қатынастарының ... ... ... ... ... ... игіліктердің түрлері көбейе түсті. Өндірілетін өнімнің
санына ғана емес, енді бірінші ... ... ... көңіл бөлінеді.
Мұның барлығы бүгінгі күні бухгалтерлік есеп жүйесінен ... ... ... ... мұқияттылықты талап етеді.
Бухгалтерлік есеп және есеп беру жүйесінің халықаралык стандарттарға
сәйкестендірілуі бірнеше кезеңдерге бөлініп жүзеге асырылатын ... ... ... ... ... ... халықаралық стандарттарға көшуге
тиісті шаруашылық субъектілері үшін кезек күттірмес ... өте ... есеп ... ... бір ... ретінде дайын өнімдер (жұмыстар,
қызметтер) есебін ... ... ... жүргізу қажеттігі
туындайды.
Жоғарыда аталған жағдайлардан дайын ... ... ... негізгі қызмет түрінің нәтижесі болып табылатыны
көрінеді. Яғни, дайын өнімдердің (жұмыстар, ... ... ... ... және ... ... ... мен ұтымды
қолданылуы мәселелері өзекті тақырыптардың бірі болады.
2
I ДАЙЫН ӨНІМДЕРДІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1. ... ... ... құны ... ... ... есеп кәсіпорынның жалпы есеп жүйесіне ... ... және ... ... екіге бөлінеді. Қаржылық есеп деректері
кәсіпорын ... ... ... да ... ... ... есеп объектілері кәсіпорынның өндірістік шығындары мен
табыстары болып табылатындықтан, көптеген әдебиеттерде оны ... ... ... ... есеп ... ... ішкі басқару мақсатында
пайдаланылады.
Бүгінгі күні өндірістік есеп кәсіпорынның ... ... ... ... өндірістік-коммерциялық және қаржылық қызмет
рентабельділігін көтеру резервтерін ... ... Бұл ... ... ... ... және сатумен байланысты барлық
операцияларды айқын ... ... ... ... ... ... болады:
шыгындар мен табыстар түрлері бойынша есеп жүргізу;
жауапкершілік орталықтары бойынша есеп ... мен ... ... өнімдер (жұмыстар, қызметтер) бойынша
есепке алу.
Шығындар мен табыстар түрлері бойынша есеп ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорында қандай
шығындардың орын ... және ... сату ... қалай өтелгенін
көрсетуі қажет.
Жауапкершілік орталықтары ... есеп ... ... ... ... құрылымдық бөлімшелерінің қызметінің нәтижесін
бақылау мақсатында олардың арасындағы ... ... мен ... ... ... (жұмыстар, қызметтер) бойынша
есепке алу әрбір өндірілген өнім (жұмыстар, қызметтер) рентабельділігін
анықтауға ... ... күні ... есеп тек ... ... ... жұмсалған шығындарды есепке алып, олардың өзіндік кұнын анықтаумен
ғана шектелмейді, оған қоса дайын өнімдер ... ... ... ... сату нәтижесін анықтаумен де айналысады.
Басқару есебі құрамы ... ... ... кең ... ... ... ... арқылы ол өндірістік есепті кәсіпорын шығындары
мен табыстарын басқару жүйесіне айналдырады.
Басқару ... шын ... ... ... ол ... ... мен өндірілген өнімдер (жұмыстар, қызметтердің) өзіндік құнының
есебін жүргізу болып табылады.
Дайын өнім деп ... ... ... ... және ... цехтарының сатуға арналған өнімді айтады.
Дайын өнім - қоймаға ... ... ... ... ... және ... сәйкес толық өңделіп біткен бұйым және
жартылай фабрикат. Дайын өнімнің өндірісте ... оның ... ... ... ... ... техникалык бакылау
(сынау) қызметінен өткендігі, паспорты, ... ... ... ... құжаттармен куәландырғаны, қоймаға тапсырылғаны, ... ... ... және ... ... - ... ... актімен
рәсімделеді.
Дайын өнімге сыртқа, өзінің күрделі құрылысы және әлеуметтік саласы
үшін істелген ... ... ... және ... ... ... үшін ... шығарған шала өнімдердің құнын жатқызады. Өнім
(жұмыстар, қызметтер) өндіру және өткізу жоспарының орындалуы ... ... ... ... ... ... ... жасасқан шаруашылық шарттарын орындау ретінде
өз өнімін өткізеді, жұмыс ... және ... ... Өнімнің бір
бөлігін ол өзінің өнім сату ... ... ... арқылы өткізе алады.
Субъекттінің ең маңызды міндеті - өнімнің ... ... ... сапасы және басқа талаптары бойынша шарт міндеттерін орындау.
Сатып алушыларға (әрбір өндіруші кәсіпорын, сондай-ақ ... ... ... ... ... дер ... төленуі әрбір субъектінің ... ... ... ... ... жұмыс істеуінің
ажыратылмайтын шарты болып табылады.
Дайын өнімді есептеу үшін 1320 ... ... деп ... ... (мүліктік) шот пайданылады. Дайын өнім кәсіпорынның айналым
қаражатының құрамына кіреді және ол қаржылық есеп беруде нақты ... ... ... ... ... нақты өзіндік құны есептік кезең (ай) ... ғана ... ... есептік кезеңде өнім тұрақты түрде
козғалыста (шығару, босату, жөнелту, ... ... ... өнім ... үшін ... ... ... шартты түрде бағаланады, ол үшін (есептік
бағасы) дайын өнімнің өткен айдағы нақты өзіндік құны, ... ... ... ... ... ауытқудың пайызы мен сомасын есептеу жолымен
шығарылып, оның есептік бағасын нақты өзіндік құнына дейін жеткізеді.
Ауытқудың пайызы мен сомасы ай ... ... және ай ... ... ... Ауытқу кәсіпорынның экономикасын немесе артық
жұмсалғанын көрсетеді, олар да дайын ... ... ... ... - ... жазумен, ал артық жұмсалғаны - әдеттегі
(дағдылы) - ... ... ... ... ... ... ... пайызы=(Ауытқу сомасы/(Қалдық+Есептік құны бойынша
4
-Б бұйымы бойынша=630000х8,05%=50715 теңге- ... ... ... ... және ... сомасына бухгалтерлік есепте келесі
жазбалар жазылады:
-қызыл жазу әдісімен: 1320 шоты дебеттеледі де, ... ... ... соң осы операциямен бір мезгілде 7010 шоты дебеттеліп, 1320 шоты
кредиттеледі - (13600) ... ... ... өзіндік құнына жеткізу үшін әдеттегі (дағдылы) ... ол ... 1320 шоты ... 8010 шоты ... - ... ... соң ... бір мезгілде 7010 шоты дебеттеліп, 1320 шоты
кредиттеледі - 50715 теңгеге.
Дайын өнімді қабылдау - тапсыру ... ... ... өнімді шығару
жиынтығы бойынша өндірістен қоймаға кірістеледі.
Қабылдау - тапсыру құжаты (накладнойы) цехта екі дана етіп ... ... ... ... ... накладнойдың бір данасы қоймада,
екіншісі цехта қалады. Экономиканың эр ... ... ... ... ... ... ... арнаулы) бланкілері қолданылуы
мүмкін. Солардың бірі жоғарыда келтірілді.
Дайын өнімнің өзіндік қүны - кең көлемді, көп ... және ... ... Ол - кәсіпорынның өнімдерді өндіру мен сату
шығындарын ... ... ... ... қүн ... ... пайда
мен өндіріс рентабельділігі сәйкесінше жоғары болады.
Кәсіпорын үшін өнімнің өзіндік құнын анықтау ... ... сол ... пен жеке өнім ... ... ішкі ... есеп, өнімнің өзіндік қүнын азайту жолдары, ... ... жаңа ... ... ... ... осы
көрсеткіш бойынша жоспардың орындалуы анықталады.
Өнімнің өзіндік құны кәсіпорын жұмысына тікелей тәуелді және ... ... ... ... құны ... ... ақпарат алудың бір шарты өнім
құнына кіретін шығындардың ғылыми негізделген түрде жіктелуі.
Өндірістік шығындар ... ... ... ... ... ... мен ... көздеріне қарай жіктеледі.
1) Құрамына қарай шығындар бірэлементтік, кешендік болады. ... ... деп бір ... ... материалдар, еңбек ақы,
амортизация және басқалары.
Кешендік шығындар бірнеше ... ... ... құрамына
материалдар, еңбек ақы және басқалары кіретін цех немесе ... ... ... ... ... ... элементтер
және калькуляциялау баптары бойынша топтастырылады.
Өнімдер (жұмыстар, қызметтер) өзіндік құнына кіретін шығындар құрамы
сәйкес нормативтік актілермен анықталады, оның ... ... ... ... ... ... өнімдер (жұмыстар, қызметтер) өндіру және
сату шығындарының құрамы және ... салу ... ... ... ... ... ... Ереже" бойынша барлық кәсіпорындар үшін
экономикалық ... ... ... бекітілген:
материалдық шығындар;
еңбек ақы төлеу шығындары;
әлуметтік қажеттіліктерге аударымдар;
7
негізгі қорлар амортизациясы;
басқада шығындар.
Шығындарды элементтері бойынша топтастыру өнімді ... ... ... ... ... сомасындағы жеке элементтердің
арақатынасын көрсетеді.
Жекелеген ... ... ... ... үшін ... ... калькуляциялау баптары бойынша топтастырады.
Шығындар номенклатурасын әрбір кәсіпорын өз спецификалық ... ... ... ... алады. Олардың жалпы тізімі салалық өнімдер
есебі мен ... ... ... ... ... ... Жалпылама түрде калькуляциялау баптарына келесі түрде болады:
шикізаттар мен материалдар;
сатылып алынатын және құрастырушы өнімдер, жартылай фабрикаттар;
қайтарылган қалдықтар (шегеріледі);
технологиялық ... отын және ... ... ... ... ... ... қажеттіліктерге аударымдар;
жабдықтарды ұстау және күту шығындары;
жалпы өндірістік шығындар;
жалпы шаруашылық шығындар;
ақауға байланысты зиян;
коммерциялық (өндірістен тыс) ... ... ... ... болу ... ... ... өндірістер, цехтар, бөлімшелер,
басқа да кәсіпорынның құрылымдық бөлімшелері бойынша, яғни
жауапкершілік орталықтары бойынша топтастырылады және есепке алынады.
4) ... ... ... байланысты, яғни өнімдер,
жұмыстар, қызметтер бойынша олардың өзіндік құнын анықтау ... ... ... ... ең ... тәсілі жалпы жиынтық
шығындар сомасын өндріс көлеміне, яғни өнімдер ... ... Бұл ... тек бір ғана өнім ... ... жағдайда пайдаланылады.
Күрделірек тәсіл - ... ... ... ... ... тура
шығындар өнімдерге тікелей апарылады, ал жанама шығындар арнайы базалар мен
бөлу коэффициенттері арқылы өнімдер түрлері арасында бөлшеді.
Жоғарыда қарастырылған ... ... ... ... ... жүйесіндегі белгілі бір функцияларды сипаттайды, бірақ
шығындарды басқару есебіндегі ... ... ... ... ... ... мақсат шығындарды, топтастыру арқылы ... ... ... ... ... ... дамыған елдерде басқару есебін ұйымдастыру тәжірибесі
бойынша шығындар есебін жүргізу бағыттары ... ... ... ... ... ... есебінің бағыты дегеніміз
өндірістік шығындардың жекелеген есебін ... ... ... ... Ішкі
ақпаратты пайдаланушылар зерттеу мәселелері бойынша
8
ақпаратпен қамтамасыз етуді қажет ететін есеп салаларын анықтайды.
Ең алдымен үш шығындар ... ... ... ... ... ... ақы ... үстеме шығындар. Жинақталған шығындар келесі
есеп бағыттары бойынша бөлінеді:
өндірілген ... ... ... ... және ... шешімдерін жоспарлау және шешім қабылдау мақсатында;
бақылау және ... ... ... ... ... үш есеп ... ... ендігі кезекте тікелей басқару мақсаты
бойынша .шығындарды жіктейді.
Кәсіпорын қызметінің ... ... ... ... ... ... ... өндірістік, коммерциялық, өткізу, ұйымдастыру-
басқару шығындары ретінде жіктеледі.
Өндіріс процесіндегі экономикалық рөлі бойынша шығындар негізгі ... ... ... ... ... өндірістің технологиялық процесімен
тікелей байланысты, ... ... ақы, отын және ... ... ... ... өндірісті ұйымдастырумен, баскарумен және
оған қызмет көрсетумен байланысты ... ... ... ... ... ... шығындар тікелей (тура) және
жанама болып ... Тура ... ... өнім ... ... ... сол өнімнің өзіндік құны ... ... ... ... ... және оған ... көрсетумен байланысты болғандықтан
өнідірлген өнімдер түрлері арасында арнайы есептеулер ... ... ... ... шығындар тұрақты және айнымалы болады.
Тұрақты шығындар өндіріс көлеміне ... жоқ, яғни ... ... ... ... ... Тұрақты шығындарға жалдық төлем
ақы, амортизация шығындары ... ... ... ... көлеміне
тәуелді және оған тура пропорционалды өзгереді. Ал өнім бірлігіне келетін
айнымалы шығындар тұрақты сипатта болады. Бұларға материалдық, ... ... ... және басқалары жатады. Шығындардың ... ... ... ... отандық есеп жүйесінде өндірістік және кезеңдік
шығындар түрінде ... ... болу ... мен ... өзіндік кұнына жатқызылуына
қарай жіктелуі өнімдер (жүмыстар, қызметтер) өзіндік күнын калькуляциялауда
маңызы зор. Бұл белгісі бойынша шығындар ... ... ... ... болашақта болуы мүмкін шығындар ... ... ... есепті кезеңде орын алған өндірістік ... ... ... есепті кезең шығындарына ... ... орын ... бірақ
алдымыздағы есепті кезеңге тиісті шығындар сомасын көрсетеді, болашақта
болуы мүмкін шығындарға ... ... әлі ... ... өнімнің өзіндік
құнын дұрыс анықтау мақсатында жоспарлы мөлшерде жалпы шығындарга қосылатын
шығындар. Мысалға, ... ... ... демалысына ақы төлеумен
байланысты, бір реттік төлемдёр түріндегі шығындар.
Басқару шешімдерін қабылдау үшін басшы белгілі бір өнім ... ... ... ақпараттармен дер кезінде қамтамасыз етілуі қажет.
Осыған қатысты ... ... ... ... ... релевантты болып бөлінеді.
Кәсіпорын ресурстарының шектеулі болуы оның мүмкіндіктерін де
шектейді. ... ... ... оны пайдаланудың тиімділігі арқылы
сипатталады. Белгілі бір ... ... ... ... ... ... Бір өнім пайдасы үшін екіншісінен бас тартумен байланысты шыгындар
альтернативті шыгындар деп ... ... ... ресурстар
шектелген жағдайда ғана орын алады, ресурстар шексіз болған ... ... ... тең болады.
Дифференциальды шығындар екі альтернативті шешімдерді қарастыру
барысында ... ... ... ... шығындарды қосымша немесе
өсімше шығындар деп те атайды.
Қайтарусыз шығындар - бұрын ... ... ... ... орын ... ... Олар ... шығындарға әсер етпейді.
Мысалға, материалдар мен жабдықтардың сатып алу кезіндегі бастапқы құны.
Инкрементті ... ... ... болып табылады, яғни қосымша
өнімдер партиясын өндірумен байланысты пайда болады. Қандай да бір шешімдер
нәтижесінде тұрақты шығындардың ... ... ... ... ... ... қосымша өнім бірлігін өндірумен байланысты
шығындар. Маржиналды ... ... ... ... ... ... қатысты есептеледі.
Релевантты (мәнді, маңызды) шығындар дегеніміз қарастырылып отырган
басқару шешімдеріне қатысты шығындар. ... ... ... ... ... себебі оларды өзгерту мүмкін емес.
Реттеу және бақылау дәрежесіне байланысты ... ... ... және ... ... және бақыланбайтын болып
бөлінеді.
Толық реттелетін шығындар ... және ... ... ... Бұл жауапкершілік орталқтарында тіркелген, ... ... ... ... анықталатын шығындар.
Тиімді шығындар жұмсалған шығындар нәтижесінде өндіріліп шығарылған
өнімдерді сату нәтижесінде табыс алынатын өнімділігі бар шығындар.
Бақыланатын шығындар ... ... ... ... бақылау
мүмкін болатын шығындар.
Жалпы кәсіпорын бойынша шығындарды бақылау жүйесі ... ... үшін ... шығындар қалыптасатын жауапкершілік орталықтарын
анықтап, шығындарды жіктеп, одан кейін шығындарды басқару есебінің жүйесін
пайдалану қажет.
10
1.2. ... ... ... мен өнімнің өзіндік құнын
калькуляциялау әдістері
Өндірістік кәсіпорындарда өнімдердің өзіндік кұнын ... алу ... ... әдістер арқылы ұйымдастыруға ... ... ... бірнеше белгілері бойынша ... ... ... ... өндіріс процесіне қатысына қарай;
өнімнің ... ... қосу ... қарай.
1) шығындарды бақылау оперативтілігі бойынша нақты, нормативті және
жоспарлы өзіндік құн бойынша есеп жүргізу ... ... ... ... ... есеп жүргізудің өз артықшылықтары мен кемшіліктері бар.
Артықшылығы есеп жүргізудің қарапайымдылығы болса, кемшіліктері:
пайдаланылған ... саны мен ... ... бакылау
нормативтерінің болмауы;
ауытқулардың орнын, жауаптылардың, себептерін анықтаудың ... ... ... шығындарды есептеу мүмкін еместігі.
Нормативті өзіндік құн бойынша есеп жүргізу барысыңда шығындардың
қандай болғанын ғана емес ... ... ... ... ... ... Бұл
әдістің негізгі артықшылыгы:
бюджет құрастыру арқылы шығындарды бақылаудың мүмкіндігі;
нақты ... ... ... ... ... орнын, жауаптыларды, ауытқу себептерін анықтаудың
мүмкіндігі;
өндіріс ... ... ... ... іске ... ... әдістің кемшілігі ретінде есептеу жөнінде көп еңбек етуді қажет
етеді, шығындар нормасы жөнінде де, ... ... ... да ... ... ... болады.
Жоспарлы өзіндік құн есебін жүргізу барысында есепті ... ... ... ... ... ... Жоспарлы норма ретінде
стандарттар пайдаланылуы ... ... ... және ... ... ... стандарттар кэсіпорында тиімді жүмыс жагдайында
шығындардың қандай болуы ... ... Бұл ... ... ... ... ... Болжамды стандарттар кәсіпорынның нақты
жұмыс жағдайында (қолданылатын ресурстар сапасы, ауытқу пайызы, т.б.)
анықталады. ... ... ... ... ... бағалауға
мүмкіндік бергенімен, оларды кемітуге ынталандырмайды. Жоспарлы өзіндік құн
бойынша есеп жүргізу әдісінің өзіндік ерекшеліктері бар:
- жоспарлы көрсеткіштердің өте ... ... ... етеді;
-болжамдардың нақтылығын жоғарылатуды қамтамасыз етеді;
- бақылау тиімділігін өсіреді.
2) ... ... ... ... ... және процестер
бойынша өнімдердің (жұмыстар, қызметтердің) өзіндік құнын анықтау ... ... ... ... ... өнім бірнеше өндірістік
11
кезеңдерден өңдеуден өтуі нәтижесінде пайда ... ... Бұл ... ... шығындар есебі әрбір процесс бойынша,
ал олардың іштерінде калькуляциялау баптары бойынша жүргізіледі.
Процестер бойынша калькуляциялаудың екі түрі бар: жартылай өнімді ... ... ... ... калькуляциялау әдісі бойынша алдыңғы
өңдеу процесінің ... ... ... үшін ... өнім болып табылады
немесе сыртқа ... ... Бұл ... ... ... шығындар,
нормтативті және жоспарлы шығындар бойынша есепке алу ... ... ... өнімдердің құны "Өз өндірісіндегі жартылай ... ... ... ... ... ... әдіс бойынша әрбір кезеңде тек өңдеу ... ... ... Ал ... ... өзіндік құны барлық өңдеу ... ... ... және ... ... ... ... арқылы анықталады.
Басқару есебінің тапсырыстар бойынша калькуляциялау әдісі аз сериялы,
жеке өндірістерде, ... ... ... қолданылады. Тапсырыстық тәсіл бойынша бір өнімді немесе
аздаған өнімдерді өндіру жөнінде жеке тапсырысқа қатысты ... ... және ... ... құны ... Бұл әдіс бойынша
калькуляциялық баптар ... ... ... ... ... ... бөлінеді.
3) шығындарды өнімдердің (жұмыстар, қызметтердің) өзіндік құнына толық
қосуға қатысты толық өзіндік құн ... және ... ... ... есеп ... әдістері қолданылады. Толық өзіндік құн бойынша ... ... ... ... ... жэне ... тура ... деп бөлінуіне қарамастан өнімнің өзіндік құнына қосылады. Өнімдердің
өзіндік құнына тікелей апарылмайтын шығындарды жауапкершілік орталықтарына
қарай бөліп, таңдап алынған база бойынша ... ... ... ... әдіс ... ... ... пайдаланылады және Қазақстанда қалыптасқан
қаржылық есеп және салык салу жөніндегі нормативтік актілер ... ... ... бұл әдісте өзіндік құн өндіріс көлеміне қатысты деген
маңызды жағдай ... Егер ... ... ... сол ... ... отырып өсіретін болса, өзіндік құн кемиді, ал ... ... ... құн ... ... жүргізу жағдайында қысқартылған шығындар бойынша
өнімнің өзіндік құнын калькуляциялау кеңінен пайдаланылады. Бұл ... ... ... ... ... тек ... шығындар ғана
апарылады. Өнімдерді сатудан алынған түсім мен айнымалы шығындар арасындағы
айырма маржиналды ... деп ... ... ... ... ... жабуға және пайдасын қалыптастыруға өз меншігінде қалатын түсім
сомасының белгілі-бір бөлігі.
Мысалы, кәсіпорынның ... ... ... сипатта (кесте-1)
12
Кесте 1. Кәсіпорынның өндіріс шығындары мөлшері (өнім бірлігіне
келетін)
|Көрсеткіштер ... ... |
|1 . ... |35,00 ... Айнымалы шығындар (цехтық өзіндік құн) |21,00 ... ... ... |14,00 ... Тұрақты шығындар |7,90 ... ... |6,10 ... ... ... отраша мәні 14,00 теңге екенін, және оның
өндірушінің жиынтық табысын сипаттайтынын көреміз. ... ... ... ... шегергенде таза пайда қалады.
Маржиналды табыс жалпы өндіріспен қоса жеке өнім ... ... ... ... ... табыс мөлшері жоғарылаған
сайын рентабельділік деңгейі де ... ... ... ... ... және ... болып бөлінуі кәсіпорын қызметін талдауға және
басқаруға, өнімдер ассортименті ... ... ... жабу ... ... ... береді.
Ендігі кезекте қысқартылған шығындар ... ... ... ... әсерін қарастырамыз. Айталық, кәсіпорын үш түрлі өнім өндіреді
және ... Ол ... ... ... кестеде топтастырылған.
Кесте 2. Кәсіпорынның өндірістік сипаты
|Көрсеткіштер ... ... ... |
| |1 |2 |3 | ... дана |1000 |1200 |1500 |3700 ... ... |35,00 |40,00 |25,00 |- ... ... ... |21,00 |36,00 |23,00 |- ... ... | | | |30,00 ... әрбір өнім бірлігін өндіруге және сатуға
жұмсалған
14
шығындарын және ... ... ... ... ... 3. Өнім ... ... шығындар
|Көрсеткіштер ... ... |
| |1 |2 |3 ... ... |21,0 |30,0 |15,3 ... ... |7,9 |11,3 |5,7 ... өзіндік құн |28,9 |41,3 |21,0 ... |35,0 |40,0 |25,0 ... |+6,1 |-1,3 |+4,0 ... екінші өнім түрінен алынатын пайда ... ... ... ... Бұл өнім ... ... ... немесе мүлде жабу жөнінде
шешім қабылдау үшін кәсіпорында ... ... ... ... ... ... ... қажет. Және де алынған түсімнің жиынтық
сомасы айнымалы ... ... ... ... ... ... бойынша жиынтық түсім сомасы 120,500 теңге
(35,000+48,000+37,500), ал шығындар жиыны 110,000 теңге ... ... ... 10,500 ... ... Егер ... өнім ... тоқтататын болса, онда алынатын жиынтық түсім ... да 72,500 ... ... ... Сонымен қатар, кәсіпорын
шығындары осы өнім өндірісіне қатысты айнымалы шығындар сомасы 36,000
теңгеге (1,200*30) азаяды. ... ... ... ... Екінші өнім
өндірісін тоқтатқаннан кейін кәсіпорынның шығындары 74,000 теңге (110,000-
36,000) болады. Бұл жағдайда кәсіпорын 1,500 теңге ... ... ал ... зиян ... 12,000 ... ... ... Яғни,
нәтижесінде мынадай қорытынды жасаймыз: Б өнімін кәсіпорын ассортиментінде
қалдырған жөн, себебі екінші өнімнің бір данасын ... бас ... - ... 10 ... ... ... ... жоғалтады. Ал 1,200
данасын шығармаса, онда 12,000 теңге (1,200*10) зиян ... ... ... ... ... ... қысқартылған
шығындар әдісін қолданудың тиімділігі жөнінде қорытынды жасауға болады. Бұл
әдіс төмендегідей шығындарды басқарудың маңызды ... ... өнім ... ... ... ең ... шегін анықтау;
- әтүрлі өнімдердің пайдалылығын салыстырмалы талдау;
- өнімдерді өндіру мен ... ... ... ... ... өзі ... мен ... сатып алу арасында таңдау жасау;
15
- өндірістің экономикалық тұрғыда тиімді технологиясын таңдау;
- тепе-теңдік нүктесін анықтау.
Сонымен қатар бұл әдістің бірқатар кемшіліктері де ... ... ... өзіндік құны анықталмайды;
- дайын өнімдер мен аяқталмаған өндіріс кұны төмендетілген болады;
- тұрақты және ... ... ... ... ... ... ... әдісін таңдап ... ... ... байланысты, яғни, олардағы өндіріс
процестеріне, ... ... ... ... ... және ... тікелей байланысты.
16
2. Дайын өнімдердің бухгалтерлік есебін ұйымдастыру
Өндірістің ұйымдастырылуына қарай ... және ... ... ... ... ... Типтік шоттар жоспарының 8 бөлім "Өндірістік есеп
шоттары" шоттарында жүргізіледі. Бұл бөлім 8010 "Негізгі ... 8020 ... ... ... ... алынатын және құрастырушы бөлшектер",
8030 "Көмекші өндіріс", 8040 "Үстеме шығындар" бөлімшелерін ... ... ... ... ғана пайдаланылады, яғни есепті кезең басында
ашылады, есепті кезең соңында ... ... ... ... ... ... ... шоттар тәріздес, барлық есепті ... ... ... ... ... ... айналымында
есептен шыгарылады.
Бөлімшелердің ішіндегі шоттар бір элементтік шыгындар есебін жүргізуге
арналған. Бұл төмендегідей шыгындар элементтері:
- материалдар;
- есептелген еңбек ақы;
- ... ... ... шығындар.
Шоттар бойынша келесі түрдегі ... ... ... 8010 Кт 1310 ... - ... ... жартылай өнімдер
өндірісіне және басқа да өндірістік мақсатта босатылган материалдар құнына;
Дт 8010 Кт 3350 - өндіріс жұмысшыларына ... ... ақы ... 8010 - Кт 3000 "Бюджетпен есеп айырысу", 3200 "Әлеуметтік қорларға
аударымдар" - есептелген салықтар мен әлеуметтік аударымдар сомаларына.
Есепті кезең ... ... ... ... әр ... бойынша жинақталып, есепті кезең соңында өнімнің өзіндік кұнына
қосылады. Үстеме шығындар негізгі және көмекші өндірістер арасында бөлініп-
таратылады. 8040 ... ... ... басқа шоттары бойынша
келесі түрдегі ... ... ... 8040 Кт 3310 - негізгі құралдарды жөндеу сырттан кәсіпорын жалдау
арқылы, яғни мердігерлік әдіс ... ... ... 8040 Кт 2720 ... емес активтер амортизациясы", 2420
"Негізгі құралдар амортизациясы" - негізгі ... мен ... ... ... есептелген амортизациялық аударым сомасына;
Дт 8040 Кт 3310,1010,1040 - ... ... ... егер
коммуналдық қызмет сыртқы ұйымдар тарапынан болса;
Есепті ... ... ... бір ... ... ... ... жинақтаушы транзиттік шоттарға есептен шығарылады, яғни
келесі корреспонденциялар құрастырылады:
Дт 8010 Кт ... - ... ... ... ... ... ... технологиялық процестің барлық өңдеу
кезеңдерінен толық өтіп бітпеген, ... ... ... өтпеген,
17
техникалық қабылдауға сәйкес келмеген өнімдер (жұмыстар, қызметтер).
Өндірілген өнімдер (жұмыстар, ... ... ... үшін және олардың
өзіндік құнын дұрыс анықгау мақсатында аяқталмаган өндіріс есебі жүргізілуі
қажет.
1340 ... ... ... ... дебеттік айналымында
өндірістік бухгалтериядан қаржылық бухгалтерияға берілген ... ... өнім ... аяқталмаған қалдығының мөлшері көрсетіледі.
Әр есепті кезеңнің басында бұл қалдықтар керісінше ... ... ... ... ... ... ... калькуляциялау мақсатында
беріледі. Шоттар корреспонденциясын қарастырайық:
Дт 1340 Кт ... - ... ... ... ... ... қаржылық бухгалтерияға берілуі;
Дт 8010-8030 Кт 1340 - есепті кезең басында аяқталмаған өндіріс
қалдығының ... ... ... ... ... ... ... 1320 "Тауарлар" бөлімшенің шоттары бойынша
төмендегідей бухгалтерлік жазулар беріледі:
Дт 1320 Кт 8010 - ... ... ... ... ... ... алынуы;
Дт7010 Кт 1320-сатылған дайын өнімдердің өзіндік құнын есептен шығару.
Бухгалтерлік есепте дайын өнімдер төмендегідей ... ... ... ... құн (нақты, жоспарлы) - дайын өнімдерді
өндірумен байланысты ... ... ... ... ... өзіндік
кұн 10-шы журнал-ордердің екінші ведомостісі бойынша ... Бұл ... ... ... ... жеке ... ... өндіретін жеке
өндірістерде қолданылады. Жоспарлы өзіндік кұнды пайдаланған жағдайда нақты
өндірістік өзіндік құн мен жоспарлы өзіндік құн ... ... ... ... Бұл ... әдісінің маңыздылығы оның жоспарлау мен
бухгалтерлік есеп ... ... ... ... ... ... ... нормативті баға жылдам өзгермелі болатын болса, ... ... ... ... қиындай түседі.
2) Толық өзіндік кұн (жоспарлы, нақты) - өндірістік өзіндік құн мен
төмендегі кезең ... ... ... және әкімшілік шығындар;
пайыздарды төлеумен байланысты шығындар;
тауарлық-материалдық құндылықтарды сатумен ... ... ... ... ... ... ... өнімдерді бағалаудың бұл
әдісінде олардың нақты өзіндік құнының ауытқуы жеке аналитикалық-талдамалы
шотта есептеледі. Егер келісім бағалары ... ... ... бұл ... ... ... ... бұл әдіс өнімдердің ағымдағы есептегі және
қорытынды есептегі бағаларын өзара ... ... ... ... өндірісті анықтауда ерекше маңызға ие болады.
4) Бөлшек баға бойынша бағалау ... Бұл әдіс ... ... сауда
және қоғамдық тамақтану мекелерінде қолданылады. Бөлшек баға келісім
18
бағасы мен ... ... ... тұрады. Сауда үстемесі айналыс
шығындарын жабу мен ... ... ... қалыптастырылуына
бағытталады.
Қазақстан Республикасында нарықтық қатынастардың дамуы барысында
кәсіпорындар ... ... ... ... ... ... ... беруді жиі қолданып келеді. Консигнациялық
негізде ... сату ... ... 1320 "Дайын өнім" шоты
бойынша субшоттар ашу арқылы жүзеге асырады: 1320-1 "Кәсіпорын қоймасындағы
дайын өнімдер" - қоймада ... ... ... өнімдер есебіне арналған
және 1320-2 "Консигнацияға берілген дайын өнімдер" - сату ... ... ... ... бойынша толық немесе жартылай консигнацияға
берілген дайын ... ... ... ... ... ... ... накладнойы" немесе "Өндіріліп
шығарылған өнімдер жиыны" құжаттары негізінде қабылданады. "Қабылдау-
тапсыру накладнойы (ф.ПГ-34)" екі дана етіп ... оның бірі ... ал ... ... ... Бұл құжат массалық және сериялық
өндірісі бар өнеркәсіптік кәсіпорындарда көп ... ... тек ... ғана емес оның ... ... ... есеп
мәліметтері беріледі. Сонымен қатар, кәіпорындар "Өндіріліп шығарылған
өнімдер жиыны (ф. ... ... ... ... ... бағалау
Бухгалтерлік есепте дайын өнімді бағалаудың ... ... ... ... ... ... құн бойынша бағалау, оған
дайын
өнімнің өндірісіне жұмсалатын ... ... ... ... толық өзіндік құн ... ... ... ... ол
коммерциялық шығындар (сатып алушылар есебінен орындары
толтырылмайтын, өнімді өткізуге, жарнамалауға т.б. байланысты шығындар)
қосылған өндірістік өзіндік кұннан түрады.;
- ... ... ... бойынша бағалау;
бөлшек сауда бағалары, әсіресе үлкен базарға түсетін және ... ... мен ... ... ... ... өткізілетін
жеке түтыным тауарларына қойылған бағалар бойынша бағалау. Олар келісімді
бағадан жэне айналым шығындарын ... әрі ... ... ... ... ... қосымша бағасынан түрады. ,
Қазіргі уақытта келесі дайын өнім бағалау түрлері қолданылады:
1) Нақтылы өндірістік өзіндік құн ... Бұл ... ... бағалау әдісі
салыстырмалы сирек қолданылады, негізінен жеке ... ірі ... және ... ... ... кәсіпорындарда қолданылады;
2) Толық емес (қысқартылған) өндірістік өзіндік құн бойынша. Нақты
19
шығындардан жалпы шаруашылықты ... ... ... ... ... ... ... Сатудың көтерме бағасы бойынша. Көтерме баға тұрақты ... ... ... ... ... өзіндік кұнынан ауытқуы бөлек
аналитикалық шоттарда ескеріледі;
4) Жоспарлы (нормативті) ... ... құн ... бұл әдіс ... ... баға ... ... Нақты өндіріс өзіндік құнының
жоспарлы немесе нормативті өзіндік құнынан ауытқуын жеке есептеу ... Бұл ... ... сол ... және есептеуде біртекті
бағалауды қамтиды. Бірақ, егер өнімнің жоспарланган немесе нормативті
өзіндік құны жиі ... онда ... ... қалдығын қайта бағалау қиындай
түседі. Ал, егерде өнімді орташа жылдық өзіндік құн бойынша бағаласа, онда
ол айлық және кварталдық ... ... ... ... Қосымша құн салығын өсірген, еркін шығарылатын бағалар және ... ... ... ... мен жұмыстарды орындауда еркін нарық ... ... ... ... ... өзіндік кұн және
нарықтық бағаны айдың аяғында өнімнің ... ... ... ... ... ... және оның ... қалдықтарына осы ауытқуларды
бөлу үшін есептелетін бағалар бойынша ... ... ... ... ... нақты құнының оның есептелген баға ... ... ... ... ... ... есеп (кете 1) құрылады.
Берілген кестеден бұл процент есептелген баға бойынша ... 1-ге ... 1- ... ... ... ... кұнын есептеу.
| |Көрсеткіштер ... ... ... |
| | ... ... |(+,-) |
| | ... |құн бойынша | |
| ... ... |300000 |30600 0 |+6000 |
| ... өнім ... |2700000 |27240 00 |+24000 +30000 |
| ... ... ... |3000000 |30300 00 | |
| ... ... |X |1,0 |
| ... (%) | | | |
| ... ... ... | | | |
| ... ауытқуына қатынасы .| | | |
| ... ... |2500000 |25250 00 |+25000 ... ... дайын |500000 |50500 0 |+5000 ... ... | | | ... өнім ... ай ... оның қоймадағы қалдығын есептеу
процентін көбейту дегеніміз, қайсы ауытқу бөлігі тиелген дайын өнімге, ал
қайсысы қоймада ... ... ... ... әдіс қысқартылған өндіріс өзіндік құндарын қолдану кезінде
де қолданылады.
2.2 Дайын өнімнің синтетикалық есебі
Синтетикалық ... ... ... нақты өзіндік құнымен; ... ... ... олар жоспарлы өзіндік құнымен не келісімді
бағаларымен бағалануы мүмкін. Өнімнің ... ... құны мен ... құны ... ... келісімді бағалары мен нақты өзіндік құны
арасындағы айырмашылықтарды (+,-) бөлек есепке алынады.
Қолда бар және ... ... өнім ... ... ... ... ... немесе құрастыру ретіндегі дайын бұйымдар
«Тауарлар» ... ... ... ... және көрсетілген қызметте
«Дайын өнім» шотында есептелінеді. Қабылдау актісіне тіркелмеген және
орнында өткізілген ... ... ... ... өндіріс кұрамында
қалады, және «Дайын өнім» шотына ... ... өнім ... ... ... ... онда ... «Негізгі өндіріс» шотына ... ... ... және ... шотына тіркеуге болады. Ауыл шаруашылығы кәсіпорындары
ауылшаруашылық өнімдерінің қозғалысын жыл бойы ... ... ... ал жыл ... оны ... ... құнына деген әкелу арқылы
есептейді.
21
ҚОРЫТЫНДЫ
Нарықтық қатынастардың дамуы барысында орын алып ... ... ... ... есеп және ... есеп беру жүйесін де
өзгерістен тыс қалдырмақ емес.
Қазақстан Республикасының экономикасы әрекет етуші кәсіпорындар мен
ұйымдардың ... және ... ... ... ... ... талаптарына сәйкес кәсіпорындардың (ұйымдардың)
күрделі ... ... ... - толық және шынайы ақпараттармен
қамтамасыз етуші есеп ... ... ... қажет етеді. Есеп
жүйесінің мәліметтері тек кәсіпорынды және оның ... ... ... ... есеп ... ағымдағы жоспарлар мен
экономикалық ... ... үшін ғана ... ... ... экономикасының даму зандылықтарын жалпылама ... ... ... ... мен еңбекшілер ұжымдарының басты
қызығушылығын шикізаттар мен ... ... және ... ... ... ... ақауларға жол бермеу, .өнімдердің бәсеке
қабілеттілігін арттыру, оның сапасын жақсарту, өзіндік ... ... орта ... ... ... ... ... Халық
шаруашылығы салаларындағы әрбір кәсіпорынның (ұйымның) негізгі мақсаты өз
қызметі барысында ең ... ... ... қол ... ... табылыды.
Қазіргі шаруашылықты жүргізу жағдайларында қажетті табыс көлемінсіз ... ... ... ... көлемі кәсіпорындар мен ұйымдардың өндірістік -
шаруашылық қызметінің нәтижесіне баға беретін маңызды ... ... ... нәтижесінің табы түрінде
қалыптасуына ықпал етуші негізгі фактор сол есепті ... орын ... ... ... ... Ал ... ең алдымен кәсіпорында
өндірілген өнімдерінің өзіндік құнын құрайды. Материалдық шығындар болашақ
өнімнің материалдық негізі болады және тек ... ... ... ... ... ғана ... ... қатар, кәсіпорынның жалпы қаржылық-
шаруашылық қызметінің нәтижесінің қалыптасуына да ... ... ... ... саналады. Кәсіпкерлерден казіргі қалыптасқан ... ... ... өнім ... ... ... ... бәсеке талаптарына жауап беруін талап етеді. Ал өз тарапынан негізгі
мақсаты жоғарғы дәрежедегі нәтижеге қол ... үшін ... аз ... Міне осындай алғы шарттар ... ... ... сақталуын, үнемді де ұтымды қолданылуын қамтамасыз ету
міндетін жүктейді. Оған қол ... бір жолы ... ... ... ... ұйымдастыру.
Нарықтық-экономикалық қатынастардың дамуы барысында орын алып отырған
түбегейлі өзгерістер еліміздегі бухгалтерлік есеп және қорытынды есеп ... де өз ... ... ... ... есеп және ... есеп жүйесіне көшуді жүзеге асыру жолында көптеген
22
маңызды міндеттер мен мақсаттар айқындалуда. Бұл үшін ұлттық есеп ... ... ... Осы ... ең ... есеп жүйесіндегі
реттеуші нормативтік-құқықтық негіздерге өзгерістер енгізілуде.
Қазақстан Республикасының ... есеп және ... ... жөніндегі" заңына ... 2006 ... ... мен
толықтыруларына сәйкес ұйымдардың қаржылық қорытынды есепті құрастыруы
халықаралық қорытынды есеп стандарттары бойынша ... ... ... ... ... есеп жүйесінде, өзіне тән әдіснамалары
мен ережелері және есеп ... ... ... ... мен ... дұрыс қолдана білудің маңызы өте зор.
Бухгалтерлік есеп өзімен-өзі шектеліп қалған пәндер қатарына ... ... ... әлеуметтік және экономикалық жағдайларға тікелей әсер
етеді. Бухгалтерлік есептің ролі мен ... ... ... мен ... мұның дамуы мен өркендеуіне ықпал ... есеп тілі ... ... ақпараттар жүйесімен қамтамасыз
етілген жағдайда бизнеске қатысушы ... ... ... ... ... ... қызметтер) бухгалтерлік есебі" тақырыбын
зерттеу нәтижесінде мынадай ... ... ... ... ... ... табыс кәсіпорынның пайдасын
қалыптастыратын маңызды элемент болып табылады;
• кәсіпорынның қаржылық-шаруашылық қызметінің ... ... ... ... ... ... элемент - дайын өнімдердің бағалануы.
23
ЖОСПАР
Кіріспе
1. Дайын өнімдердің теориялық негіздері.
1.1 Дайын өнімнің өзіндік құны жөнінде түсінік,
шығындардың жіктелуі
1.2 Өндіріс шығындары есебі мен ... ... ... ... Дайын өнімдердің бухгалтерлік есебін ұйымдастыру
2.1 Дайын өнімді бағалау
2.2 Дайын өнімнің ... ... ...

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"ҰБТ психологиялық дайындық" (Жасөспірімдердің суйцидімен күресу,мазасызданудан қалай айырылуға болады?)8 бет
1)вирустық аурулардың спецификалық алдын алу.вакцина дайындау принциптері.адьюванттар,иммуномодуляторлар 2)құтырық,аусыл,шмалленберг,блютанг ауруларының диагностикасы және алдын алу шаралары21 бет
10 сынып бағдарламасындағы элементтер химиясы курсы бойынша табиғатқа әсері бар деген негізгі тақырыптар бөліп алып, осы элементтердің адам ағзасымен, қоршаған ортамен байланысты экологиялық, химиялық және табиғатты қорғау ұғымдарының проблемалары негізінде бағдарламалар дайындау58 бет
12 жылдық білім беру жағдайында жаңа тұрпатты тарихшы мұғалім дайындаудың мәселелері24 бет
Visual Вasic ортасында “Мектеп математикасына көмекші есептегіш құрал” дайындау23 бет
Web-қосымшаларды дайындау технологиялары. HTML тілі, оның негізгі компоненттері8 бет
«Райымбек Агро» ЖШС-те СМЖ және қаупсіздік жүйесін дайындау79 бет
«Қан түзуші жүйе» пәні бойынша электронды оқулық дайындау33 бет
Ілеспе мұнай газын тасымалдауға дайындау30 бет
Ірі кара малын сою және терісін сыпыру, былғары және тондық-мех шикізатын дайындау5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь