Ұзақ және қысқа мерзімді несиелердің аудиті

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3


1.бөлім. Аудит жоспары және бағдарламасы
1.1. Ішкі бақылау жүйесі: түсінік клиент бизнесін білу, бақылау ортасы, бақылау есеп жүйесі және бақылау процедурасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...4
1.2 Аудиторлық тәуекел, оның компоненттері мен маңыздылықты бағалау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...10
1.3 Стратегия сандық жоспарлау және аудит бағдарламасы...21

2.бөлім. Ұзақ және қысқа мерзімді несиелердің аудиті.
2.1 Ұзақ мерзімді несиелер аудиті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..24
2.2 Қысқа мерзімді несиелер аудиті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...31

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...33
Қолданылған әдебиеттер. ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..34
Қоғамымыздың даму кездерінің қай сатыларында болмасын дамудың объективті экономикалық заңдылықтарын анықтау және ол заңдылықтарды пайдалану шараларын дұ- рыс белгілеу үшін есеп жұмыстарын дұрыс ұйымдастырудың маңызы зор.Қоғамдық даму нәтижесінде бухгалтерлік есеп- тің ұйымдастырылуына талаптардың өсіп, міндеттердің артып отырғандығы бухгалтерлік есептің тарихынан белгілі.
Қазіргі нарықтық экономикаға түбегейлі көшу кезең- інде бухгалтерлік есепке жүктелетін міндеттер қай кездегі- ден болмасын күрделі, ауқымды болып отыр.Өйткені қа- зіргі қоғамдық дамудың жаңа кезеңінде өндіріс құрал-жабдықтарының мемлекеттік меншіктен ұжымдық және жеке меншіктерге кең етек алуда. Осыған орай қазіргі кезде мемлекет, субьекті және жеке тұлғалар арасындағы экономикалық және қоғамдық қарым – қатынастар сая- саты жаңа сипат алып отыр.
Бухгалтерлік есеп және есеп беру мәліметтері шаруашы- лық жүргізуші субьектілердің және олардың құрылымдық бөлімшелерінің қызметін жедл басқару үшін, экономикалық жоспарлар жасап, оның орындалуын бақылау үшін қолда- нылады.
Қаржылық есептілік, аудиттің мағызды объектісі болып табылады, ол оның мәліметтерінің дұрыстығын анықтау үшін арналған. Аудит ғылымның жаңа саласы ретінде пай- даланылып, оның теориялық және практикалық бағыттарын дамыту қажет етеді.
Соңғы кездерде аудитке арналған шетлдік және отандық жазбалар жарық көруде. Аудиттің әртүлі аспектілері бойын- ша шығармалардың шығуына қарамастан, аудит жайлы әдебиеттерге сұраныс кемімеуде,әсіресе қаржылық есеп- тілікті тексеру бойынша аудит методикаларына.
Шағын және орташа кәсіпкерлікті дамытуға мемлекеттік тұрғыдан көп көңіл бөлінуіне байланысты елімізде күннен-күнге бухгалтер және аудитор мамандарына деген сұраныс артуда. Әрине,олардың кәсіпкерлік шаруашылығын дамыту- ға қосатын үлесі мен жасайтын қызметі елеулі де әрі тиімді. Сонымен қатар қазіргі кезде халықаралық стандартқа көшу барысында бухгалтерлік есеп және аудит жұмысына қойыла- тын талап өте күрделі. Ол шетел тәжірибесін тиімді қолдану, бухгалтерлік есепті жаңа талптарға сай жеделдетіп бір жүйеге келтіру болып табылады.
1. Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есеп беру туралы: Қазақстан Республикасының Заңы. - Алматы: Юрист, 2003.
2. Қаржылық есеп берудің халықаралық стандарттары. - Алматы: Раритет, 2003.
3. Аудиторлык іс-кызмет туралы: Қазақстан Республикасыныц 1998 ж. 20 карашадағы Заңы (15.02.2003 ж. жағдай бойынша өзгерістер мен толыктырулармен). - Алматы: Юрист, 2003.
4. Бухгалтерлік есеп стандарттары, әдістемелік ұсыныстар, Шоттардың типтік жоспары: құжаттар жинағы. - Алматы: Раритет, 2004. - 320 б.
5. Қазакстан аудиттің халыкаралык стандарттары. - Алматы: Раритет, 2004. - 786 б.
6. Аудит негіздері. Оқулық – Алматы: Экономика, 2005
        
        Жоспар
Кіріспе...................................................................
..................................3
1-бөлім. Аудит жоспары және бағдарламасы
1.1. Ішкі бақылау жүйесі: түсінік клиент бизнесін ... ... ... есеп ... және бақылау
процедурасы............................................................
.......................4
1.2 Аудиторлық тәуекел, оның компоненттері мен маңыздылықты
бағалау...............................................................1
0
1.3 Стратегия сандық жоспарлау және аудит ... Ұзақ және ... ... ... ... Ұзақ ... ... Қысқа ... ... ... даму ... қай ... болмасын дамудың
объективті экономикалық заңдылықтарын ... және ол ... ... дұ- рыс ... үшін есеп ... ... маңызы зор.Қоғамдық даму нәтижесінде бухгалтерлік есеп-
тің ұйымдастырылуына талаптардың өсіп, міндеттердің артып отырғандығы
бухгалтерлік есептің ... ... ... ... ... көшу кезең- інде
бухгалтерлік есепке ... ... қай ... ден ... ... болып отыр.Өйткені қа- зіргі қоғамдық дамудың жаңа
кезеңінде өндіріс ... ... ... ... жеке ... кең етек алуда. Осыған орай ... ... ... және жеке ... арасындағы экономикалық және
қоғамдық қарым – қатынастар сая- саты жаңа ... алып ... есеп және есеп беру ... ... лық жүргізуші
субьектілердің және олардың құрылымдық ... ... ... үшін, экономикалық жоспарлар жасап, оның орындалуын бақылау үшін
қолда- ... ... ... мағызды объектісі болып табылады, ол
оның мәліметтерінің дұрыстығын анықтау үшін арналған. ... ... ... ... пай- даланылып, оның теориялық және практикалық
бағыттарын дамыту қажет етеді.
Соңғы кездерде аудитке ... ... және ... ... ... ... ... аспектілері бойын- ша шығармалардың шығуына
қарамастан, аудит жайлы ... ... ... ... ... ... ... аудит методикаларына.
Шағын және орташа кәсіпкерлікті дамытуға мемлекеттік тұрғыдан көп
көңіл ... ... ... ... ... және аудитор
мамандарына деген сұраныс артуда. Әрине,олардың ... ... ға ... үлесі мен жасайтын қызметі елеулі де әрі тиімді.
Сонымен қатар қазіргі кезде ... ... көшу ... есеп және ... ... ... тын ... өте күрделі. Ол
шетел тәжірибесін тиімді қолдану, бухгалтерлік есепті жаңа ... ... бір ... ... болып табылады.
1-бөлім. Аудит жоспары және бағдарламасы
1.1. Ішкі бақылау жүйесі: түсінік клиент ... ... ... ... есеп жүйесі және бақылау процедурасы
Бизнес жайында білім алу
Клиент бизнесі туралы білім алу ақпарат жинақтаудың және оған ... ... және ... ... ... және ... білімді
аудиттің барлық кезеңдерінде аудиторлық ... және ... ... болып табылады. Мысалы, ақпарат жоспарлау кезеңінде
жиналатынына қарамастан, ол әдетте ... ... ... аудитор мен
оның көмекшілері бизнес туралы неғұрлым толық мағлұмат алған ... және ... ... ... ... ... ... ақпаратты, оған өткен жылғы ... ... қоса ... ... және оны ... бағалайды. Аудитор
сонымен қатар соңғы аудит жүргізілгеннен кейін орын ... ... ... ... ... ... ... сала және
субъект жайындағы білімді бірнеше көздерінен алуы ықтимал.
• Осы субъектімен және оған ... ... ... ... тәжірибесі;
• Субъект қызметкерлерімен (мысалы, ... және ... ... Ішкі ... ... ... және ішкі аудит есептеріне ... Осы ... ... осы ... басқа кәсіпорындарға қызмет
көрсеткен басқа аудиторлармен, кеңесші ... және ... ... Осы субъектіде жұмыс істемейтін құзырлы тұлғалармен (мысалы, ... ... ... осы саланы реттеуші органдардың
өкілдерімен, сонымен бірге тапсырыс берушілермен, ... ... ... ... қатысы бар жарияланымдар материалдар, мақалалар, коммерциялық
журналдар, бағалы ... ... ... туралы банктер мен
делдалдар әзірлеген есептер, қаржылық газеттер;
... ... ... ... ... ... заңдар жиынтығы және
ереже белгілейтін актілер;
• Субъектінің өндірістік және ... ... ... ... ... ... құжаттар;
Білімді қолдану
Бизнесті білу аудитордың кәсіби деңгейде пікір түюіне негіз ретінде
қызмет етеді.Клиенттің бизнесін түсіну және ... ... ... ... ... көмек жасайды:
• Тәуекелділіктерді бағалауға және мәселелерді айқындауға;
• Аудиторлық айғақтарға баға ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге. Аудиттің барлық
кезеңдерінде аудитор клиент бизнесін білу үшін ... ... ... ... ... ... ... Ажырамас тәуекелділік пен бақылау тәуекелділігін бағалау.
• Осы тәуекелділіктер бойынша субъект басшылығының іскерлік ... ... ... ... жалпы жоспарын және аудит бағдарламасын әзірлеу;
... ... ... және мәнділіктің таңдап алынған деңгейінің
тиімді күйінде қалу- қалмауына баға беру;
... ... ... қатар қаржылық есептің ... ... ... ... бара ... ... үшін ... Бухгалтерлік бағалауға және ... ... ... ... ... ... ... түрде қарауды және арнайы дағдылар қолдануды
талап етуі ықтимал салаларды айқындау;
... ... және ... ... ... ... ... Қарама- қайшы ақпаратты танып мойындау;
... ... ... ... ... және іс-әрекеттің
заңдар мен нормативтік актілерге сәйкеспеуін, субъектінің статистикалық
оралымды мәліметтері мен қаржылық есепте ... ... ... ... ) ... ... ... жүргізу және жауаптардың негізділігіне баға беру;
Бизнесті білу - қаралуға жататын мәселелер
Бұл тізім көптеген келісімдерге қолданылуы мүмкін мәселелердің ... ... ... ... бәрі ... ... келісімге қатысты бола
бермейді және осы ... ... ... да ... ... ... факторлар
• Экономикалық әрекеттің жалпы деңгейі (мысалы, қүлдырау, өсу);
... ұтыс тігу және ... ... Инфляция, валюта ... ... ... және ... ... ... (мысалы, үкімет тарапынан ... ... ... ... ... ... және ... бақылау
Сала — клиент бизнесіне әсерін тигізетін жағдайлар
• Нарық және бәсекелестік
... ... ... ... Өндіріс технологиясындағы ... ... ... немесе кеңейтілуі
• Қолайсыз жағдайлар (мысалы, сүраныстың ... ... ... қуат, елеулі түрдегі баға бәсекесі)
... ... және ... ... ... ... ... және соларға байланысты мәселелер
• Зандық-құқықтық негіз
... ... ... іс ... ... еңбек келісім-
шарттарына, қаржыландыру тәсілдеріне, бухгалтерлік есеп ... ... ... және ... құрылымы - маңызды сипаттамалар.
• Корпоративтік құрылым - ... ... ... ... немесе жоспарланған өзгерістерді қоса алғанда)
... ... - ... және ... ... ... олардың іскерлік беделі және тәжірибесі)
• Капитал құрылымы ... ... ... жоспарланған
өзгерістерді қоса алғанда)
• Ұйымдық құрылым
... ... ... ... ... жоспарлары
• Компанияларды иелікке алу, олардың қосылуы немесе ... ... ... ... ... таяуда орын алған түрде)
• Қаржыландырудың бұлақ көздері мен тәсілдері (ағымдағы, әдепкі)
... ... ... ... ... және ... тәжірибесі,
-субъектінің атқарушы басшылығынан тәуелсіздік және оның
әрекетіне бақылау жасау,
-жиналыс өткізудің дүркіндігі,
-аудиторлық комитеттің болуы және оның әрекетінің ... ... ... болуы,
-кәсіби кеңес берушілер құрамындағы өзгерістер (мысалы, заңгерлер)
• Субъектінің атқарушы басшылығы:
-тәжірибе және бедел,
-кадрлардың ... ... ... ... және ... ... есеп қызметінің кадрлармен толықтырылуы, марапаттаудың бір
бөлігі сипатындағы ынталандыру немесе сыйақы беру ... ... ... жоспарлау:
субъект басшылығымен қысым жасау
басқарудың ақпараттық жүйелері
• Ішкі аудит жұмысы (оның болуы және сапасы),
• Ішкі ... ... ... әрекеті - өнім, рыноктар, жабдықтаушылар, шығындар, өндірістік
әрекет.
• Әрекет сипаты
... ... ... кеңселердің орналасқан жерлері
• Жұмыс ... ... ... адам ... ... ету, ... деңгейлері кәсіподақтармен келісім, зейнетақылық міндеттемелер,
мемлекеттік реттеу)
• Өнім ... ... және ... ( ... ... берушілер және
келісім-шарттар, ақы төлеу ... ... ... рынок үлесі,
бәсекелестер, экспорт, баға түзу ... ... ... ... ... жалпы тенденциялар, нарықтық ... ... ... ... ... және ... ... Тауарлық материалдық қорлар
• Франшиза, лицензиялар, ... ... ... ... ... және ... ... талдаулар
• Активтер, міндеттемелер және шетел валютасымен ... ... ... ... ... ... Субъект әрекетіне елеулі дәрежеде әсер ететін заңдар жиынтығы және
реттеу
... ... - іс ... ... ... ... Қарыз құрылымы, міндеттемелер мен шектеулерді қоса ... ... ... - ... ... ... және
рентабельділігіне қатысты факторлар.
• Шешуші коэффициенттер және оралымды статистика
... есеп және ішкі ... ... есеп ... ... ішкі ... төмендегідей
міндеттерді шешумен тығыз байланысты:
... ... ... жалпы немесе арнайы рұқсатына
сәйкеc ... ... ... мен ... да оқиғаларды, қаржылық есепті қаржылық
есеп ұсынудың тағайындалған концептуалдық негізіне ... ... ... үшін дәлме-дәл сомаларда, тиісті есеп-шоттарда және тиісті
есеп беру мерзімдеріне сай, дер кезінде есептеу.
• Активтер мен ... тек ... ... ... бойынша ғана
қол жеткізу.
• Есепке алынған активтерді қонымды уақыт аралықтарында ... ... ... және жекелеген ауытқушылықтар бойынша тиісті шаралар
қолдану.
Ішкі бақылауға ... ... есеп және ішкі ... ... ... ... өзіне тән шектеулер нәтижесінде мақсатқа қол жеткені ... ... ... ... ете ... Бұл ... ... Субъект басшылығының ішкі бақылауды іске асыруға байланысты алынуға
тиісті тосылатын пайдадан асып ... үшін ... ... ... Ішкі бақылаудың сирек операциялардан гөрі ... ... ... ... алаң ғасарлық, пікір түюдегі қателік және нұсқауларды
дұрыс ... ... ... ... ... қате ... ... Басшылық мүшелерінің немесе қызметкердің субъектінің ішкі немесе
сыртқы тараптарымен сөз байланасуы ішкі ... ... өту ... Ішкі ... іске асыруға жауапты тұлғаның өз жауапкершілігін теріс
пайдалану ... ... ... ... ... ішкі ... ... өзгеруіне байланысты ... қалу ... ... ... ... ... нашарлауы
ықтимал.
Бухгалтерлік есеп пен ішкі бақылау жүйелерін түсіну
Аудитті жоспарлау үшін қажет ... ... есеп пен ... ... ... ... аудитор осы жүйелердің құрылымдары және
олардың жұмысы жағдайында білім ... ... ... үшін ... ... ... есеп пен ішкі ... жүйелерін аудитор тарапынан
түсіну субъектімен соның алдындағы жұмыс тәжірибесі ... ... және ... ... ... жұмыстық міндеттер және ... ... ... ... ... қүжаттамасына сілтеме жасаумен қатар
субъект басшылығының, басшылықтың орта деңгейінің тиісті мүшелеріне ... ... ... ... ... басқа да
қызметкерлерге сауалдама ... ... есеп пен ішкі ... ... ... ... мен жазбаларды тексеру;
(б) субъектінің әрекеті мен жұмысына, оның ... ... ... ... ... ... ... өңдеу сипатына байқау жасау.
Бухгалтерлік есеп жүйесі
Аудитор төмендегілерді салыстыра тексеріп, ... үшін ... ... есеп жүйесін түсінуді біліп алуы керек :
(а) ... ... іске ... ... ... санаттары;
(ә) осындай операцияларды бастауға ұйтқы болу тәсілдері;
(б) ... ... ... құжаттар мен есеп-шоттарды бекітетін есептік
жазбалар;
(в) бухгалтерлік есепті ... және ... ... жасау процесі:
маңызды операциялар мен басқа да оқиғаларды бастауға ұйтқы болудан оларды
қаржылық есепке енгізуге дейін.
1.2 Аудиторлық ... оның ... мен ... ... ... ... есеп пен ішкі ... жүйелерін түсінуді аудитті
жоспарлау және аудит ... ... ... әзірлену үшін жеткілікті
мөдшерде біліп алуы керек. Аудиторлық тәуекелді бағалау және осы тәуекелді
қолданымды төмен ... ... ... ... ... үшін ... кәсіби пікір түюді пайдалануы керек.
«Аудиторлық тәуекелділік» қаржылық есеп ... ... ... ... ... ... емес аудиторлық ұйғарым қабылдауды
білдіреді. Аудиторлық тәуекелдік үш ... ... бар: олар - ... ... ... және таба ... ... тәуекелділік - тиісті ішкі бақылаудың болуын жорамалдаған жағдайда
есеп-шоттар сальдосының немесе операциялар ... ... ... ... қосылған түрде елеулі мәнге ие болуға ... ... есеп ... ... ... ... орын алуы ... бұрмалаушылық (ол басқа ... ... ... ... санаттарында жеке түрде немесе қосылған
түрде елеулі болуы ... дер ... ... немесе әйгіленбеуі және
бухгалтерлік есеп пен ішкі бақылау жүйелері тарапынан түзетілмеу тәуекелі.
Таба алмау тәуекелділігі- ... ... ... ... ... операциялар санаттарындағы басқа есеп-шоттар
сальдоларында немесе операциялар санаттарында жеке ... ... ... ... ... ... ... табылмауын білдіреді.
«Бухгалтерлік есеп жүйесі» субъектінің операцияларды ... ... ... ретінде өңдейтін міндеттері мен есептік жазбаларының
сериясынан тұрады. Мұндай жүйелер ... және ... да ... ... сәйкестіре тексеру, жинау, талдау, есеп жасау. саралау,
тіркеу, қорытындылау және ұсыну мақсатында қолданылады.
Ішкі бақылау ... ... ... ... оның ... ... орындалуының қандайлығына қарай, тәртіпті ... және ... оның ... ... ... саясатын, активтерді сактауды,
алаяқтық пен қателердің алдын ... және ... ... дәлдігін және толықтығын, сонымен бірге ... ... дер ... әзірлеуді қамтамасыз етуге бағытталған ... мен ... ... ... ... ... Ішкі
бақылау жүйесі тікелей бухгалтерлік есеп ... ... ... ... және ол ... ... ... ортасы, бұл директорлар мен субъект басшылығының ішкі ... және оның ... үшін ... ... ... ... және әрекетін білдіреді. ... ... ... ... ... әсер ... ... бюджеттік бақылаумен
және әсерлі ішкі аудит жұмысымен ұштастырылған ... ... ... ... бақылау процедураларын елеулі түрде толықтыра алады. Солай
бола тұра, қатаң бақылау ортасы ішкі ... ... ... ... қамтамасыз ете алмайды. Бақылау ортасында бейнеленетін факторлар
мыналарды қамтиды:
... ... және оның ... жұмысын;
• Субъект басшылығының философиясын және жұмыс стилін;
... ... ... ... ... өкілеттік және
жауапкершілік субъект басшылығы тарапынан ... ... ... ... ішкі аудит жұмысын, кадр саясаты мен процедураларды, сонымен ... ... ... ... яғни, субъектінің нақты
міндеттерін шешу үшін субъект басшылығы ... ... ... қосымша
ретінде тағайындалған процедуралар мен саясатты. ... ... ... ... Есеп ... ... және бекіту бойынша процедураларды салысттыру.
• Жазбалардың арифметикалық дәлдігін тексеру.
... ... және ... ақпараттық жүйелерге
бақылау жасау, мысалы мыналарға бақылау орнату арқылы:
-компьютерлік бағдарламалардың өзгертілуіне,
-мәліметтер файлдарына қол жеткізуге.
• Бақылау ... және ... ... ... және ... ... бақылауды бекіту және іске асыру.
• Ішкі бұлақ ... ... ... сыртқы бұлақ көздерінен
алынған ақпараттармен салыстыру.
• Ақшадай қаражат, бағалы қағаздар және тауарлық-материалдық ... ... ... ... ... ... мен ... тікелей нақты қол тигізуді шектеу.
... ... ... ... ... салыстыру және
талдау.
Қаржылық есеп аудиті кезінде аудитор ... есеп пен ... ... тек ... есептің бекітпелеріне қатысты саясаты мен
процедураларына ғана назар аударады. Бухгалтерлік есеп пен ішкі ... ... ... ... ... ... мен бақылау
тәуекелін бағалауды қоса алғанда, сонымен қатар басқа аспектілерді қараумен
бірге аудитор үшін төмендегілерге мүмкіндік береді:
(а) ... ... орын алуы ... елеулі ықтимал бұрмалаушылықтардың
түрлерін сәйкестендіре талдауға;
(ә) ... ... ... әсер ... ... ескеруге;
(б) тиісті аудиторлық процедураларды әзірлеуге.
Аудитті жүргізуге дайындықты әзірлеу ... ... ... баға берумен қатар) бақылау тәуекеліне алдын-ала баға ... Бұл ... ... ... қатысты қабылдануы мүмкін тиісті
таба алмау тәуекелін, сонымен қатар ... ... ... ... ... ... және көлемін анықтау үшін
жасалады.
Ажырама тәуекелділік
Аудиттің ... ... ... ... ... ... ... ажырамас тәуеклге баға беруі тиіс. Аудит бағдарламасын әзірлеу
кезінде аудитор жасалған бағалауды ... ... ... ... және ... ... қоса ... керек немесе
бекітпелерге қатысты ... ... ... ... ... ... ... тәуекелділікке баға беру үшін аудитор көптеген факторларды,
мысалы төмендегілерді бағалау мақсатында кәсіби пікір түюді пайдаланады:
Қаржылық есеп деңгейінде
... ... ... ... ... тәжірибесі мен білімі, сонымен қатар оның
құрамындағы ... ... ... ... басшьлықтың
тәжірибесіздігі субъектінің қаржылық есепті әзірлеуіне әсер етуі мүмкін.
... ... ... ... ... ... субъект басшылығын қаржылық есепті бұрмалауға күні ... ... ... ... ... ... банкроттыққа ұшыраған
кәсіпорындар санының көптігін, немесе субъектінің әрі қарайғы жұмысы үшін
қажетті капиталдың ... ... ... ... ... ... мысалы оның өнімі мен қызметінің
технологиялық ... ... ... ... ... күрделілігі,
байланысты тараптардың маңыздылығы, сонымен қатар субъектінің өндірістік
алаңдарының орналасу саны және ... ... ... ... ... әрекет жүргізетін салаға әсер ... ... ... ... мен ... арқылы
белгіленетін шарттарының жағдайы, сонымен қатар технология, тұтыну ... осы ... кең ... бухгалтерлік есеп ісі салаларындағы
өзгерістер.
Есеп -шоттар сальдосы және операциялар ... ... ... ... бейім шоттары , мысалы осының алдындағы мерзімдерде
түзетуді талап еткен және субъективтік тұрғыдан ... ... ... есеп-шоттар.
• Операциялар және басқа да оқиғалар ... ... және ... ... ететін күрделі жағдай.
• Есеп-шоттар сальдосын анықтауға байланысты пікір түю дәрежесі.
... ... және ... ... ... мысалы,
ақшадай қаражат секілді неғұрлым қажетті және неғұрлым ... ... ... ... ... және ... операциялардың әсіресе мерзімнің
соңында немесе соған таяу кезде аяқталуы.
• Өңдеудің ... ... ... ... ... ... алдын-ала баға беру
Бақылау тәуекеліне алдын-ала баға беру субъектінің бухгалтерлік ... ішкі ... ... ... ... ... немесе
әйгілеуге және түзетуге қатысты тиімділігіне баға беру ... ... ... есеп пен ішкі ... кез-келген жүйесіне тән
шектеулерге байланысты, бірқанша бақылау тәуекелі әр уақытта тұрақты орын
алады. Кейбір немесе ... ... ... бақылау тәуекелі әдетте
аудитор тарапынан мынадай ... ... ... ... есеп және ішкі ... ... әсерлі емес; немесе
(ә) бухгалтерлік есеп және ішкі бақылау жүйелерінің ... ... ... ... тәуекелін тусінуді және бағалауды бейнелейтін құжаттама
Өзінің жұмыс құжаттарында аудитор мыналарды құжаттауы керек:
(а) субъектінің бухгалтерлік есеп пен ішкі ... ... ... ... ... тәуекелін бағалауды. Егер бақылау ... ... деп ... ... баға беру қорытындыларының негізі де жұмыс
құжаттарында
бейнеленуі тиіс.
Бухгалтерлік есеп және ішкі ... ... ... ... ... ... бар. ... бір әдісті таңдап алу адитор
пікірінің еншісінде. Жеке-жеке ... ... ... түрде
қолданылатын әдеттегі әдістер баяндау түріндегі ... ... ... және ... ... үлкен-кішілігі, құрылымының ... ... ... бухгалтерлік есеп және ішкі ... ... ... ... мен ... ... жасайды. Жалпы алғанда,
бухгалтерлік есеп және ішкі ... ... ... ... және
аудиторлық процедуралар неғұрлым көлемді ... ... ... да ... ... үлкен болады.
Бақылау сынақтары
Бақылау сынақтары төмендегілердің ... ... ... алу үшін ... ... есеп және ішкі ... жүйелерінің ұйымдастырылуы, яғни
олардың елеулі бұрмалаушылықтарды ... ... ... ... ... жақсы ұйымдастырылуы туралы;
(ә) ішкі бақылаудың мерзімнің соңына дейін жұмыс істеуі ... есеп және ішкі ... ... ... мақсатында
атқарылатын кейбір процедуралар арнайы ... ... ... ... ... алайда ішкі бақылаудың құрылымы мен ... бір ... ... ... ... ... ... мүмкін; осылайша, бақылау сынақтары сапасында қызмет етуі ықтимал.
Мысалы, бухгалтерлік есеп және ішкі ... ... ... ... ... барысында аудитор сауалдама және ... ... ... ... ... ... ... дәлелдер ала алады.
Егер аудитор бухгалтерлік есеп және ішкі ... ... ... ... ... ... ... процедуралар сонымен қатар қаржылық
есептегі белгілі бір бекітпеге қатысты ... пен ... ... мен ... ... ... ... айғақтар береді
деген қорытындыға келсе, онда аудитордың осы аудиторлық ... ... ... деп ... ... ... ... төменірек деңгейде
бағалауды бекіту үшін пайдалануына болады. Бақылау ... ... ... ... Ішкі ... ... ... жұмыс істеуіне қатысты аудиторлық
айғақтар алу мақсатында операциялар мен басқа да ... ... ... ... ... үшін берілген рұқсаттың барлығы
жөніндегі анықтаманы ... ... із ... ішкі ... ... ... және
оларды байқау, мысалы әрбір функцияның ықтимал атқарушысын емес, нақты
атқарушысын анықтау.
• Ішкі ... ... ... ... ... көз ... оны қайтадан іске асыру, мысалы банк шоттарын ... ... ... ... ... ... ... кез-келген»
бағалауын бекіту үшін бақылау сынақтарын жүргізу ... ... ... керек. Бақылау тәуекелі неғұрлым төмен бағаланған ... ... есеп пен ішкі ... ... ... мен ... істеуінің сәйкестігі жөніндегі бекітпелерді солғұрлым көбірек ... Ішкі ... ... ... ... қатысты аудиторлық айғақтар алу
процесінде аудитор оның қалай қолданьмғаны, оның мерзім бойында қолданылу
реті, сонымен қатар кім ... ... ... ... ... ... ... кейбір ауытқушылықтардын орын алатынын ... ... ... бақылаудан ауытқушылықтар шешуші
қызметкерлердің ... ... ... көлеміндегі маусымдық
мәндегі едәуір ауытқулар және ... ... ... ... орьш алуы мүмкін. Ауытқушылықтар анықталған жағдайда аудитор
нақты, оның ... ішкі ... ... ... ... қызметкерлер
құрамындағы өзгерістердің уақытына байланысты сауалдамалар жүргізеді.
саясатты маңызды елеул арқылы. ... соң ... ... ... түрде өзгерістер немесе ауытқулар болып өткен мерзімді қамтуына көз
жеткізу қажет. ... ... ... ... дейінгі аралық
мерзімде субъектіге келген кезде кейбір сынақтарды ... ... ... ... ... аудитор мерзімнің басқа бөлігіне қатысты ... ... алу ... қарамайынша мұндай сынақтардың
қорытындыларына сүйене алмайды. Назарға төмендегідей ... ... ... ... ... ... ... ұзактығы.
• Қалған мерзім ағымында бухгалтерлік есеп пен ішкі бақылау жүйелерінде
қандай бір ... орын ... ... орын алмағаны.
• Сынаққа қамтылған операциялардың, басқа ... ... ... ... мен ... ... ... әсіресе орта деңгейдегі басшылық ... ... ... ... ... үшін ... ... процедуралары.
Бақылау тәуекелінің түпкілікті бағалануы
Аудит аяқталғанға дейін, мәнді ... ... ... ... да ... ... негізге ала отырып, аудитор бақылау
тәуекелінің бағалануының бекітілгенін қарауы тиіс.
Ажырамас тәуекелділік пен бақылау тәуекелділігі ... ... ... ... ... есеп пен ішкі бақылаудың бұрмалаушылықтарды
болдырмауға немесе әйгілеуге және түзетуге бағытталған ... ... ... ... байланысты ахуалдарға жиі жауап береді,
сондықтан да ажырамас тәуекелділік пен ... ... ... өзара тығыз байланысты болады. Мұндай жағдайларда, егер аудитор
ажырамас ... пен ... ... ... бөлек
бағалауға тырысатын болса, онда тәуекелділікке баға берудің сәйкессіздігі
орын алуы мүмкін. Демек, ... ... ... ... баға
беру үшін, мұндай жағдайларда қисындастырылған ортақ баға берілуі ... ... ... ... ... ... ... мәнді процедуралармен
тікелей байланысты. Бақылау тәуекелінің ажырамас тәуекелмен бірге ... ... ... ... ... жүргізілетін, демек, аудиторлық
тәуекелділікті қонымды саналатын төмен деңгейге түсіру үшін ... ... ... ... ... және ... әсер
етеді. Алайда аудитор есеп-шот сальдолары мен операция санаттарын 100 пайыз
көлемінде тексергеннің өзінде алмау тәуекелділігі ... қала ... ... ... ... бөлігі түпкілікті сипаттан гөрі
иланымды сипатқа бейім. Аудиторлық тәуекелділікті қонымды ... ... ... үшін жүргізілетін аудиторлық мәнді процедуралардың сипатын,
мерзімін және көлемін анықтау ... ... ... ... ... ... ... деңгейін қарауы тиіс. ... ... ... ... ... ... процедуралардың сипаты, мысалы, субъектінің өз ішіндегі
тараптарға немесе ... ... ... ... ... ... ... сынақтарды пайдалану, немесе талдау
процедураларына қосымша ретінде ... ... бір ... шешуге
бағытталған егжей-тегжейлі сынақтарды пайдалану;
(ә) ... ... ... мысалы осы процедураларды неғұрлым
ертерек күнге емес, мерзімнің соңында орындау;
(б) мәнді ... ... ... ... ... көлемін
пайдалану.
Таба алмау тәуекелділігі мен ажырамас тәуекелділік және бақылау
тәуекелдігінің қисындастырылған деңгейі арасында ... кері ... ... егер тәуекелділік пен бақылау тәуекелділігі жоғары деңгейде болса,
онда аудиторлық тәуекелділікті қонымды саналатын төменгі ... ... таба ... ... ... төмен деңгейде болуы қажет. Екінші
жағынан, ажырамас тәуекелділік пен бақылау ... ... ... ... аудитор таба алмау ... ... ... ... және ... ... бұрынғыша қонымды
саналатын деңгейге төмендету мүмкін. Ажырамас тәуекелділігі мен ... ... ... ... аудитор тарапынан кез-келген
мәнді процедуралар атқару қажетілігін жоққа шығаратындай төмен деңгейде
бола ... ... ... пен бақылау тәуекелдігінің бағаланған
деңгейінің қандайлығына қарамастан, ... ... ... ... мен ... ... ... кейбір мәнді процераларды
орындауға тиіс. Аудиторлық тәуекелділіктің құрамдас бөліктерінің бағалануы
аудит өткізу барысында ... ... ... ... процедураларды орыңдау
үстінде аудитордың назарына ажырамас тәуекелділікгін бақылау тәуекелділігін
бастапқы бағалауға негіз болған ақпараттан едәуір дәрежеде ... ... ... ... ... жағдайларда аудитор ажырамас тәекелділік пен
бақылау ... ... ... бағалануына сүйене отырып,
жоспарланган мәнді процедураларды жетілдіруі қажет.
Аудиторлық тәуекелділіктің құрамдас бөліктері ... ... ... таба ... ... қолданымдық деңгейінің ажырамас
тәуекелділік пен бақылау тәуекелділігінің бағалануына байланысты қалайша
өзгеруі мүмкін екендігін көрсететін кесте ... | ... ... ... баға беру |
| | ... |Орта ... ... ... |Өте төмен |Төмен ... |
| ... ... ... ... |
| ... |Орта ... |Өте ... ... көлеңкеленген тұстары таба алмау тәуекелділігіне қарайды.
Таба алмау тәуекелділігі мен ... ... және ... ... деңгейінің арасында өзара кері бар. ... ... ... және ... ... жоғарғы денгейде
болса, онда таба алмау ... ... ... ... ... ал бұл өз ... аудиторлық тәуекелділікті қолданымды төмен
деңгейге,төмендетуді талап етеді. Екінші ... егер ... және ... ... ... ... ... аудитор
таба алмау тәуекелділігінің неғұрлым жоғарғы деңгейін ... ... ... тәуекелділікті бәрі бір қолданымды төмен деңгейге төмендетеді.
Мәнділік
Аудиторлық жоспарды әзірлеу ... ... ... сандық көлемін әйгілеу мақсатында мәнділіктің ... ... ... бұрмалаушылықтың көлемімен (саны) қатар оның
сипатын (сапасын) да ескеру қажет болады. Сапалы ... ... есеп ... ... немесе теріс жазылуы, соның салдарынан
осы ... ... ... ... ... ... болуы,
сонымен катар реттеуші органдар тарапынан әрі қарайғы салынған шектеулер
субъект әрекетін іскеі асыру ... ... ... ... әкеліп
соғатын заң жүзіндегі талаптардың бұзылу жағдайларының ашылмауы жатады.
Аудиторға ... келе ... ... ... ... әсер ететін салыстырмалы
түрдегі шамалы сомаларға қатысты бұрмалаушылықтар ... ... ... айдын аяғында жүргізілген процедура кезінде жіберілген қате,
егер осындай қате ай ... ... ... ... ... ... ықтималына мезгейді. Аудитор мәнділікті қаржылық
есептің жалпы ... мен ... ... ... ... санатына және ашып көрсетілетін ақпараттарға қатысты
қарастырады. Мәнділікке ... және ... ... қатар
қаржылық есептің жекелеген сальдолары және олардың арасындағы өзара
қатынастар да әсер етуі ... ... ... мәнділік деңгейлері
қаржылық есептің қаралып отырған аспектіне байланысты елеулі ... ие ... ... ... ... ... ... тиіс:
аудиторлық процедуралардың сипатын, мерзімін және көлемін ... ... баға беру ... пен ... ... арасындағы өзара байланыс
Аудитті жоспарлау барысында аудитор қаржылық есептің бұрмалауына не
нәрсенің әкеліп соғатынын ... ... ... ... ... мен операциялар санатына байланысты аудиторлық баға беру аудитор
тарапынан мынадай мәселелер туралы, мысалы, ... ... ... ... ... ... сұрыптауды және талдау процедураларын
қолдану мүмкіндігін шешім қабылдауға ықпал жасайды. Мұның өзі аудиторға бір-
бірімен ... келе ... ... деңгейін қонымды түрдегі төмен
деңгейге түсіретіндей аудиторлық процедураларды ... ... ... ... пен ... ... арасында екіжақты өзара
байланыс бар, яғни, мәнділік денгейі неғұрлым ... ... ... ... ... ... ... және керісінше. Мәнділік
пен аудиторлық тәуекел арасында өзара кері байланыс ... ... ... ... ... ... анықтау барысында
назарға алынады. Мысалы, егер нақты аудиторлық процедураларды жоспарлауды
аяқтағаннан кейін аудитор ... ... ... ... ... ... ... болса, онда аудиторлық ... ... ... ... ... ... ... үшін аудитор
төмендегі тәсілдердің бірін қолдануы керек:
(а) Мүмкін болған ... ... баға ... ... ... және ... ... немесе қосымша сынақтары арқылы ... ... ... керек; немесе
(ә) Жоспарланған мәнді процедуралардың сипатын, мерзімін және ... ... таба ... тәуекелін төмендету керек..
Мәнділік және аудиторлық айғаққа баға беру ... ... және ... ... ... аудиторлық баға
аудиторлық процедуралардың қорытындыларын бағалау ... ... ... ... ... ... ... Бұл жағдайлардағы
өзгерістерге немесе аудитордың ... ... ... ... ... қатысты хабардарлығына байланысты туындау мүмкін. Мысалы, ... есеп беру ... ... ... ... ... аудитор
қаржылық- шаруашылық әрекет қорытындысына және қаржылық жағдайға болжам
жасайды. Егер ... ... ... және қаржылық жағдай
болжамдағыдан ... ... ... ... онда ... ... тәуекелділікке берілетін бағаның өзгеруі ықтимал. Мұның ... ... ... ... мәнділіктің қонымды деңгейін саналы
түрде аудит қорытындаларын бағалау үшін қолданылатын ... ... ... ... ... Бұл табылмаған бұрмалаушылықтар
ықтималын азайту, ... ... ... ... ... баға беру кезінде аудиторға ... ... ету ... ... ... әсеріне баға беру
Қаржылық есептің шынайы түрде ұсылғанына баға беру кезінде аудитор аудит
барысында табылған түзетілмеген ... ... келе ... ... мүмкіндігіне баға беру тиіс.
Жиынтығын мыналар қамтиды:
аудитор тарапынан табылған нақты бұрмалаушылықтар, оның ішінде ... ... ... ... ... ... қоса алғанда;
аудитор тарапынан нақты түрде анықталуы мүмкін ... ... ... ... ... ... ... дәлірек баға беру.
Аудитор қоса алғандағы түзетілмеген бұрмалаушылықтардың елеулі
екендігін немесе елеулі еместігін ... ... ... ... ... және ... ... жоспарлау
«Жоспарлау» жалпы стратегияны әзірлеу және аудиттің тосылатын сипатына,
мерзімі мен ... ... ... ... ... Аудитор
аудиттің жүргізілуін оның әсерлі және дер кезінде өтетіндей жағдайда
жоспарлайды.
Аудиторлық ... ... ... ... ... салаларына
тиісті назар аударуды, ықтимал мәселелерді тағайындауды және жүмысты қысқа
мерзімде орындалуын қамтамасыз етуге көмектеседі. ... ... ... ... ... тиісті түрде бөлуге, сондай-ақ басқа аудиторлар
және эксперт-мамандар тарапынан атқарылатын жұптарды ... ... ... ... субъектінің үлкен- кішілігіне, аудитордың осы
субъект бойынша жұмыс тәжірибесіне, сонымен ... ... ... ... ... ... ... білім алу аудитордың жұмысты
жоспарлауының маңызды бөлігі ... ... ... білу аудиторға
қаржылық есепке елеулі түрде әсер етуі ... ... ... іс ... ... ... көмек жасайды. Аудитор өз тілегі
бойынша аудиттің оңтайлығы мен әсерлілігін ... және ... ... ... ... ... ... жалпы жоспарының элементтерін және белгілі бір ... ... ... ... оның ... ... талқылуына болады. Алайда аудиттің жалпы жоспары мен
бағдарламасын жасау ... төл ... ... қала ... ... жоспары
Аудитор аудитті жүргізудіц мөлшерленген маштабы мен тәртібін ... ... ... ... ... және оны ... ресімдеуі тиіс.
Аудиттің жалпы жоспарының құжат ... ... ... бағдармасын
әзірлеу басшылыққа алынатындай, жеткілікті мөлшерде егжей-тегжейлі болуы
шарт, соның өзіде оның дәлме-дәл формасы мен ... ... ... ... ... сондай-ақ аудитор қолданатын нақты
әдісіне мен ... ... ... ... ... ... ... әзірлеу барысында аудитордың қарауында арналған мәселелер
төмендегілерді қамтиды:
Бизнесті білу
Субъект бизнесіне әсер ... ... ... ... және
салалық ерешіліктер.
Субъектінің, оның бизнесінің, қаржьшық-шаруашылық әрекетінің ... беру ... ... ... оның ... ... ... аудит сәтінен бергі ... орын ... ... ... ... сипаттамалары.
Субъект басшылығы құзыретінің жалпы деңгейі.
Бухгалтерлік есеп және ішкі бақылау ... ... ... ... есеп ... және осы есеп ... есеп пен ... жаңа стандарттарының әсері.
Бухгалтерлік есеп пен ішкі бақылау жүйелерінің аудитор тарапынан
жинақталған ... ... ... ... ... мен ... тиісті түрде назар аудару мәселесі.
Тәуекелділік және мәнділік
... ... және ... ... күткендегідей
мөлшерде бағалануы, сонымен бірге ... ... ... ... тексеру.
• Аудит мақсаттары үшін ... ... ... Өткен мерзімдер тәжірибесін қоса алғандағы елеулі ... ... ... ... ... оның ... бухгалтерлік бағалау аспектілерін
қоса алғандағы күрделі аспектілерінің сәйкестігін салыстыра тексеру.
Процедуралардың сипаты, мерзімі және ... ... ... ... ... ауыстыру мүмкіншілігі.
• Аудитке ақпараттық технологиялар әсері.
• Ішкі аудит қызметінің жұмысы және оның ... ... ... ... әсері.
Үйлестіру, бағыт беру, басшылың жасау және жұмысқа шолу ... ... ... ... мысалы, еншілес кәсіпорындарға,
филиалдарға және құрылымдық бөлімшелерге жүргізілетін ... ... ... ... тарту.
• Жүмыс объектілерінің саны.
• Қызметкерлерге деген сүраныс.
Басқа аспектілер
... ... ... ... жорамалының екіталай мәселеге
ұшырау мүмкіндігі.
• Ерекше ... ... ... ететін жағдайлар, мысалы, байланысқан
тараптардың болуы.
• Келісімнің шарттары және заң ... ... ... Есеп ... сипаты мен мерзімдері немесе субъектімен өзара
әрекеттестіктің келісім шегінде ... ... да ... Ұзақ және ... ... ... аудиті.
2.1 Ұзақ мерзімді несиелер.
Ұзақ мерзімді міндеттемелер аудиті.
1996 жылдың 12 ... ... № 2 ... ... есеп бойынша Ұлттық комиссиямен белгіленген, концептуалды
негізде қаржылық есептілікті көрсету және дайындауда былай деп ... – бұл ... бір ... ... ... бір тұлғаға
(кредиторға)міндеті, яғни мүлкін беру, қызмет көрсету, ақша ... ... ал егер де бұл іс - ... ... бас ... ... ... оның міндеттерін орындауын талап етуге құқы бар».
Міндеттеме бұрынғы келісімдер мен бұрынғы ... ... ... және ұзақ ... ... ... ... бөлінеді.
Ұзақ мерзімді міндеттемелерге ұзақ мерзімді банк несиелері мен ұзақ
мерзімді зайымдар жатады. Олар жаңа ... ... ... ... көлемін ұлғайтуға, қымбат құрылғыларды алу үшін 1 жылдан астам
уақытқа беріледі.
Шетел және ... ... ... ... ... немесе ұлттық валютадағы әртүрлі ұзақ
мерзімді несиелер жөніндегі ақпараттарды ... және ... ... өтеу ... есебі келесі шоттарда көрсетіледі:60 «Несиелер»
бас шотының 601 ... ... 602 ... тыс ... және 603 ... Бұл ... «Ұзақ мерзімді несиелер»
және «Ағымдағы несиелр» субшоттары ашылады, олардың кредиті бойынша
алынған ... ... ... ... ... 42
«Банктердегі арнайы шоттардағы ақша қаражаттары», 43 ... ақша ... 44 ... айырсу шотындағы ақша
қаражаттары», 64 ... ... ... ... ... ... есеп ... және т.б., ал дебеті бойынша
ақша қаражат есебі шоттарымен өтелген неиселер корреспонденцияланады.
Несиелеу реті, несиелерді тіркеу және ... ... ... мен ... ... шарттар реттейді. Негізінде келісім шартта
несие объектісі және несие мерзімі, оның төленуі және ... реті ... ... ... формасы, проценттік ставкалар,
төлену реті, ... ... ... және ... екі жақтың
құқықтары мен міндеттері, құжаттар тізімімен оларды банк мекемесіне ұсыну
тәртібі және т.б. ... ... ... ... ... аудитор ең
бірінші, Бас кітап және №4 ...... ... шоттар
негізінде, баланста көрсетілген жыл басы және жыл аяғы ... ... ... ... бұны ... тексеру мүмкін емес,
себебі баланста аналитикалық емес, синтетикалық шоттар ... ... ... баланс статьялары «Қамтылған несие»,
«Қамтылма-
ған ... және ... ... ... ... ... ... несиелер» аналитикалық есеп
көрсеткіштері негізінде толтырылуы қажет.
Сондықтанда аудитор синтетикалық есептің аналитикалық ... ... ... ... ... бас ... 601-603 ... шоттары бойынша
аналитикалық есебі жоғарыда көрсетілген ... ғана ... ... ... ... оларды ұсынған банктер, несиелер түрлері;
мезгілінде өтелмеген несиелер бойынша; қарыз ... және ... ... ... ... ... ... жөн.
Аудитор басты көңілді несиелердің мерзімінде өтелуі мен
толықтығына бөлу керек. Ол үшін ... банк ... ... ... де ... өтелмеген несиелер болса, онда оның ... ... мен ... ... ұзақ ... ... кезінде, аудитор аяқталмаған қарыз-қаражаттар
қалдықтарының жоқтығын тексереді. Ал бұл қарыз ... ... ... ... ... ... бір уақытта басқа
кәсіпорындардан алынған қарыздардың негізділігін және заңдылығын тексеруі
қажет, және де мерзімінде өтелу толықтылығын.
Ұзақ мерзімді міндттмелер аудитінің ... ... асы ... процентінің дұрыс төленуі (отырған келісім шартқа байланысты)
және алынған ссудалардың төленуін тексеру табылады.
Банктің несиелеріне төленетін проценттерді өтелме- ген несиелер
(ссуда) қалдықтарымен ... (бұл есеп ... ... көрсетілуі керек)
көрсету шешімін кәсіпорын қабыл- дағанба екенін аудитор анықтау керек.
Егер осылай болса, онда ... ... ... ... ... шартқа
байланысты процент сомасы ұзақ мерзімді ... ... ... көрсетіледі, бұлар банк ссудалары мен зайымдар
процентін төлеу есеп шоттарымен кореспонденцияланады.
Тексеру ... ... ... ... керек, яғни
кәсіпорынның берген векселімен қамтамасыз етілген қарыздары, ... ... мен ... ... есптен шығарылмайды, вексельдік
операциялар есебі ережесіне байланысты ескеріледі.
Сонымен қатар ұзақ мерзімді міндеттемлерге «Кейінге қалдырылған
салықтар» кіреді. Бұл ... ... ... жаңа ... ... оның ... ... сияқты түсініктерге, яғни «салық ... ... ... табыс», «салық табысы», «салық әсері» және
т.б., «Табыс салығы бойынша есеп» №11 БЕС ашылады.
Аудитор олардың анықтамаларын ... ... ... ... бұл ... ... тоқталайық. Көрсетілген
стандарттарға сүйене отырып, салық төлемі дегеніміз - өткен ... ... ... ... сомасынан басқа қаржы – шаруашылық
қызметінің нәтижелері жөніндегі есептілікте ... ... ... ... ... ... – бұл ... мерзімге төленуге
тиісті және салық алынатын ... ... ... ... ... – бұл табыстан алынатын, салық төлемдерін
шегергенге дейінгі заңды тұлғаның төтенше жағдайлары ... және ... ... мен ... ... ... – бұл салық туралы заңы ... есеп беру ... ... ... ... заң ... ... есеп талапта-
рынан айырмашылығы бар, нәтижесінде бухгалтерлік табыс пен ... ... ... ... ... Мысалы, тексерілетін
шаруашылық субьект, кәсіпкерлік қызмет атқаруы кезінде бухгалтерлік ... 350 мың ... ... алды. Есеп беру жыл кезеңінде бюджетке ... ... ... ... және ... ... сату кезіндегі 20
мың теңге көлемінде жабылмаған шығындарды қаржылық нәтижеге апарды. Бұл
шығындар салық туралы заңға байланыс-
ты шегерімге жатқызылмайды. ... ... ... ... табыс
көлемі бухгалтерлік табыстан жоғары болады, (350+30+20=400).
Пайда ... ... ... ... ... және ... ... айырма – бұл салық салынатын және ... ... ... ... ... есеп беру ... ... болады және де
келесі есеп беру кезеңдерінде жойылмай-
ды.
Тұрақты айырманың пайда болу себептері ... ... ... пен ... ... бөлімі бухгалтерлік табысты есептеуде
ескеріледі де, ... салу ... ... ... ... ... мыналр жатады:
а) шетелдік валюталар операцияларымен валюталық шоттардағы
курстық айырма;
б) бюджетке енгізуге қажетті, айыппұл санкциялары;
в) кәсіпкерлік қызметпен ... ... ... ... үкіметімен бекітілген, іс сапар,
өкілдік және т.б. осындай шығындарды өтеу шығыстары.
д) ... мен ... ... ... ... ... ... тастау, табиғи ресурстарды пайдалану, сытрқы
ортаны ластаудан қроғау ережелерін сақтамаған үшін кеткен шығындар;
е) ... және ... ... ... ... ... үш жыл уақыт мерзіміне пайдаланылатын ғимараттарды ... ... ... ... ... ... банкісімен бекітіл-
ген, қайта қаржыландыру ставкісін төлеуден анықталған, сома-
дан жоғары несие проценттері бойынша төлем;
и) орнатылған ... ... ... ... ... шығындары;
к) Қазақстан Республикасының заңдарымен бекітілген, ... ... және ... ... ... ... салық туралы заң бойынша заңды тұлғаларға көрсетіле-
тін салық жеңілдіктері.
Тұрақты айырма түрлері жоғарыда көрсетілгендер-
мен ғана ... ... ... – бұл ... ... бухгалтерлік және салық
салынуға тиісті табыс арасындағы айырма, бұлар, кезең ішіндегі , ... ... ... кейбір табыс пен ... ... ... ... кезеңмен сәйкес келмегенде пайда болады.
Басқаша айтқанда бір есеп беру кезеңіндегі бухгалтерлік табысты есептеуде
ескерілетін, табыс пен шығн ... ... ... ... ... жағдайда басқа бір есеп беру кезеңінде есептеледі. Бір есеп
беру кезеңіндегі пайда болған уақытша айырма, келесі есеп беру ... ... ... ... ... нәтижесінде пайда бола- ды:
а) табыс пен шығынды мойындау кездерін анықтау ... ... ... ... емес активтер мен негізгі құралдар бой- ... ... ... жолдары- ның келесілер бойынша есепке
алу.
1) амортизациялық аударымда ... ... ... алу ... ... ... негізгі құралдарды есептен шыға- ру кезіндегі
ажырасу және салық есебіндегі құндық топтардан ... ... ... ... жатқызу заңмен бекітілген шек- тен асатын,
негізгі құралдарды жөндеу шығндарының сомасына ... ... ... ... ... ... ... алып барудағы
бухгалтерлік және салық есебіндегі айырмашылық;
в) құнды қағаздарды сатқандағы ... ... ... ... байланысты шығындар, еспке алу қағидаларына ... ... ... ... болу ... ... салықтың заң шығару органдарының бекітуіне байла- нысты, негізгі
құралдарды жөндеу шығндарының ... ... ... ... ... ... ... кезіндегі айырмашылықтар.
Күмәнді қарыздар тауарды сату (сатып алу) кезінен бастап пайда ... ... ... ... ... ... бойынша резерв
құрғанда жүзеге асырылады, ал салық есебінде олардың пайда ... 2 ... соң ... ... ... ... бастап жүзеге асырылады.
Есеп саясатына өзгерістер мен түзетулер енгізген жағдайда немесе
БЕС-3 «Қаржылық – шаруашылық қыз- ... ... есеп ... ... ... бөлінбеген табыстардың бастапқы сальдосына
түзетулер енгізу арқылы, уақытша немесе ... ... ... болуы
мүмкін.
Салық әдісі – бұл салық салу заңына байланысты уақытша айырманың
пайда болу нәтижесінде кейінге ... ... ... сомасы, яғни
болашақ кезең тқлеміне немесе ағымдағы кезеңде ... ... ... ... ... ... ... негізінде есеп
беру кезеңінің салық төлемдері ... ... ... ... бойынша
анықталады. Бұл әдіс бойынша ... ... ... ... ... алу
алдындағы шыққан шығындары ретінде қарастырылады, және де осы табыстар
пайда болған ... ... ... ... Есеп беру кезеңінен бастап
пайда болған уақытша айырманың салық әсері ... ... ... ... баланстың «Кейінге қалдырылған ... ... Бұл ... бойынша жыл басы мен жыл аяғына қалдықтардың
дұрыстығын анықтау үшін ... оны Бас ... 632 ... ... ... шотымен №5 журнал-ордердегі осы шоттың кредиті бойынша
салыстырылуы тиіс.
Бухгалтерлік және салық есебінің ... ... ... ... ... ... ... анықталатын, 632
«Кейіге қалдырылған салық» шот төлемі туралы ақпаратты қамтиды.
Міндеттемі әдістеріне орай кезеңдегі салық төлеміне кіретіндер:
1) ... тиіс ... ... ... кезеңдегі жойылатын немесе пайда болаған, уақытша айырманың
салық әсері;
3) Есеп беру кезең басындағы ... ... ... ... ... ... ... қолда- нылудағы уақытша
айырманың жалпы сомасынан уақытша айырманың салық әсері анықталады.
Болашақта салық ставкалары өзгеруі ... ... тар ... ... беру ... ... дағы салық ставкалары бойынша)
уақытша айырманың салық әсері, ал ақпараттар болған жағдайларла – келесі
есеп беру кезеңінде бекітілген салық ... ... ... беру ... басына кейінге қалдырылған салықты түзету,
жаңадан бекітілген салық ставкасына 632 шот «Кейінге ... ... ... ... ... ... ... айырманы білдір- еді.
632 шоттың «Кейінге қалдырылған табыс салығы» сальдосы ... ... және ... ... ... ... ... білді- реді. Мұндай ... ... ... байланысты заңды тұлғалардың табысы немесе шығыны бойынша
салыұ ... ... ... ... ... ... ... әдіс бойынша анықталатын амортизациялық аударым арқылы,
салық салу мақсатындағы ... үш жыл ... ... жататын
технологиялық құрылғылардысатып алуға ... ... ... Олай ... ... ... пайда- лынатын амортизацияны есепке алу
әдісін бұл есепте қолданғанда, ... ... ... ... ... болады және ол 632 шоттың «Кейінге қалдырылған табыс ... ... ... қатар бұл шотта болашақ кезең салықтарын
уақытынан бұрын төлеген кезде дебеттік ... ... ... ... бұл ... ... ... көрсетілуін және оның
кредиттік немесе дебеттік сальдосының делелдігін тексеру керек.
632 шоттың «Кейінге қалдырылған табыс ... ... ... Ағымдағы кезеңде пайда болған немесе жойылу нәтижесіндегі уақытша
айырма болашақта төленуге тиіс, ... ... (851 ... «Табыс салығы
бойынша шығын» корреспонденцияланады).
2) 632 шотқа салық ставкаларының өсуіне байланысты түзетулер енгізу (851
шотпен коррес-ды).
3) Бухгалтерлік ... ... өсуі ... ... дегі ... болғандағы қайта бағалаумен байланысты потенциалды салық
әсерінің ... (541 ... ... ... қайта бағалаудағы
қосымша төленбеген капитал» коррес-ды).
632 шоттың «Кейінге қалдырылған табыс салығы» дебеті ... ... ... ... ... ... ... нәтижесіндегі салық сомасы,
шығындар өтелген кезде төленуі тиіс (631 шотпен ... ... ... ... және 851 ... коррес-ды).
2) 632 шотқа салық ставкалары төмендеуіне байла- нысты түзетулер енгізу.
3) Бухгалтерлік есептегі қайта ... ... ... бағалаудан
тұмен болған жағдайлардағы потенциалды салық әсерінің сомасы.
Одан кейін аудитор аналитикалық ... ... ... ... тексеруі керек.
2.2 Қысқа мерзімді несиелер.
Ағымдағы міндеттемелер аудиті
Ағымдағы міндеттемелерге банктердің қысқа мер- ... ... ... займдары және кәсіпорындардың кредиторлық борышы жатады.
Қысқа мерзімді банк несиелері 12 айдан ... емес ... ... бір ... кем ... ... ... түрлі
себептерге байланысты бұндай несиенің мерзімі ұзартылуы мүмкін. Бірақ
ұзартылған мерзімін қоса ... оның ... екі ... ... ... ... яғни ... алушының есеп айырысу
шоттарындағы қаражаттарының мөлшеріне ... ... ... ...... ... несие алушының қарыз шотынан оның есеп
айырысу шотына ақша аудару арқылы ... ... ... ... ... ... әдістері несиелік келісім - шартта
қарастырылады. Егер несие алушы ...... ... ... несиелік борышын алмайтын болса, банк мекемесі алдын ала несие
алушының рұқсатынсыз кепіл- дік берушінің шотынан қарыз ... ... ... ... ... , 602 «Банктен тыс мекемелер ... 603 ... ... ... Бұл шоттардың әрбіреуі
«Қысқа мерзімді ... ... ие. Бұл ... шоттар, есеп беру
кезеңінің басында олардың сальдосы жабылмаған қарыз сомасын көрсетеді,
дебет ... ...... жабуға аударылған соманы, кредит бойынша
айналым – несиеге ... ... ... ... ... келесі бас шоттардың шоттарымен
корреспонденцияланады 42 ... ... ... ... 43 ... ... ақша қаражаттары», 44 «Есеп
айырысу шоттарындағы ақша қаражаттары», 64 ... ... ... 67 ... ... есеп айырысу»
және т.б.
Өтелген несиелер сомасына 60 ... бас шоты ... ... ... дебеттеліп, ақша қаражаттар есеп шоттарымен
корреспонденциялады.
Қысқа мрезімді несиелер аналитикалық есебі оларды ... ... ... және бөлек кредиторлармен ... ... ... оның ... ақша ... ... қысқа мерзімді несиелер түрі, ... ... ... банк несиелері бөлек ескеріледі.
Қысқа мерзімді займдар көбінесе вексель бойынша коммерциялық
несилерді және ... ... ... ... ... ... мерзімді несиелермен займдардың баланста
көрсетілуін тексеру барысында, ... ... ді ... ... ... ... ... қолданған, бұл мақсаттар несиені алу
жөніндегі келісім шартқа сай ... ... ... ... ... ... кәсіпорын басқармасы
не қосқанын анықтау;
● несиелердің өтелуі мен толықтылығы;
● келісім шартқа байланысты ... үшін ... ... ... ... ... алынған ссудалардың (займдар- дың) заңдылығы мен
анықтылғы, сонымен бірге оларды өтелуінің дұрыстығы мен ... 60 бас ... ... ... ... мерзімді несиелер субшоты), №4
журнал – ордерімен бухгалтерлік ... ... ... және ... ... дұрыс жүргізілуі.
Бухгалтерлік баланстың «Ағымдағы міндеттемелер» бөлімінде «Ұзақ
міндеттемелер несиенің ағымдағы бөлігі» статьясы келтіріледі. Оны ... ... ұзақ ... ... ... ... ... займдарды өтеу мерзімімен осы статья ... ... ... ... тыс мекемелердің несиелер есебі
Бухгалтерлік есептің бұрынғы ... ... ... ... ... несие бе- руіне немесе олардан несие
алуына құқығы болмады. Нарықтық жолға көшу ... ... көбі ... ... ... ... ұйымдар, яғни
шаруашылық субьектілері ақша ... ... ... ... яғни өз қалауы бойынша несие беру құқығына ие болды. Осыған
сәйкес елімзде қабылданған бухгалтерлік ... бас шот- тар ... ... тыс ... несиелері» – деп аталатын шот
қарастырылған. Бұл шоттағы банктен тыс мкемелерден алынған ... ... ... жазылатын бухгалтерлік жазулар, банк
несиелері бойынша опера- цияларға жазылатын ... ... ... ... өмірдің талабына сай дамып тұрған өркениетті ... ... ... ... және орта ... ... отырып,
айтарылықтай экономика- лық өсу дәрежесіне жеткендігі ... ... ... алдында тұрған мәселе, бұл табыс табу екені
бәрімізге белгілі және әр кәсіпкерліктің дамуы ... ... ... Мекемелер алға қойған мақсаттарға жету үшін, жаңа технологиялар
алу әрдайым қаржыны ... ... ... қаржыларды қазіргі кезде банк
мекемелерінен, өзге де ... ... ... ... Бухгалтерлік есеп пен қаржылық есеп беру туралы: Қазақстан
Республикасының Заңы. - ... ... ... Қаржылық есеп берудің халықаралық стандарттары. - Алматы: Раритет,
2003.
3. Аудиторлык іс-кызмет ... ... ... ж. 20 ... Заңы ... ж. ... ... мен толыктырулармен). - Алматы: Юрист, 2003.
4. Бухгалтерлік есеп ... ... ... ... ... ... ... - Алматы:
Раритет, 2004. - 320 б.
5. Қазакстан аудиттің халыкаралык ... - ... 2004. - 786 ... ... ... Оқулық – Алматы: Экономика, 2005

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 31 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кредиторлық берешек аудитінің есебі21 бет
Кәсіпорынның өндірістік -ұйымдастыру мінездемесі және оның бухгалтерлік қызметі81 бет
Т.Рысқұлов атындағы Экономикалық Университет110 бет
Қысқа мерзімді дебиторлық борыштардың, қаржылық инвестициялардың аудиті44 бет
Банк ссудаларын беру және қайтару тәртiбi47 бет
Инвестиция ұғымы және олардың жіктелуі14 бет
Коммерциялық банктердің несие портфелінің сапасын басқару мен бағалау70 бет
Несиелік тәуекелді басқару туралы45 бет
Қазақстандағы банктік сақтандырудың қазіргі жағдайын талдау50 бет
Spirulina platensis клеткасының тіршілік ету қабілетіне сақтау ұзақтылығының әсері35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь