Винның ығысу заңы. Планктың кванттар гипотезасы Рэлеи Джинстің формулалары


XIX ғасырдың аяғында элі де болса түсініксіз болып қалып отырған тэжірибе нэтижесі қыздырылған денелердің сэулелену қүбылысы болды. Барлық қыздырылған денелер сэуле шығарады да, оның интенсивтігі абсо-лют температураның төртінші дэрежесіне пропорциональ болады (~Т4). Қалыпты температура кезінде (бөлме температурасы шамасында) интен-сивтігінің элсіздігінен жылулық электромагниттік сэулелерді байқамаймыз. Бірақ температура артқан кезде инфрақызыл сэулеленудің интенсивтігі жеткілікті артып, қызып тұрған денеге жақындағанда, оның жылу шығарып түрғанын сезе аламыз. Бүдан да жоғарырақтемпературалар кезінде (1000 К шамалас) денелер жарқырай бастайды (электр пешінің не плиткасының ширатылымының қып-қызыл болып қызуын талай байқаған боларсыз!). 2000 К-нен жоғарырақ температураларға дейін кызған кезде денелер сары немесе ақшыл жарық шығарады (аппақ болып қыздырылған темір немесе қыздыру лампысының талшығы). Температура артқан сайын денелердін шығаратын электромагниттік сэулеленуінің интенсивтігінің максимумы жоғары жиіліктерге қарай жылжи береді.

Пән: Физика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 4 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге




Винның ығысу заңы. Планктың кванттар гипотезасы Рэлеи Джинстің формулалары
XIX ғасырдың аяғында элі де болса түсініксіз болып қалып отырған
тэжірибе нэтижесі қыздырылған денелердің сэулелену қүбылысы болды. Барлық
қыздырылған денелер сэуле шығарады да, оның интенсивтігі абсо-лют
температураның төртінші дэрежесіне пропорциональ болады (~Т4). Қалыпты
температура кезінде (бөлме температурасы шамасында) интен-сивтігінің
элсіздігінен жылулық электромагниттік сэулелерді байқамаймыз. Бірақ
температура артқан кезде инфрақызыл сэулеленудің интенсивтігі жеткілікті
артып, қызып тұрған денеге жақындағанда, оның жылу шығарып түрғанын сезе
аламыз. Бүдан да жоғарырақтемпературалар кезінде (1000 К шамалас) денелер
жарқырай бастайды (электр пешінің не плиткасының ширатылымының қып-қызыл
болып қызуын талай байқаған боларсыз!). 2000 К-нен жоғарырақ
температураларға дейін кызған кезде денелер сары немесе ақшыл жарық
шығарады (аппақ болып қыздырылған темір немесе қыздыру лампысының талшығы).
Температура артқан сайын денелердін шығаратын электромагниттік
сэулеленуінің интенсивтігінің максимумы жоғары

жиіліктерге қарай жылжи береді. 1-суретте абсолют цара дене жағдайы
үшін қыздырылған тығыз дененің шығаратын сэулеленуінің спектрі өрнектелген.
Мұндай дене өзіне түсетін барлық сэулеленулерді жү_тып қояды, эрі мұндай
кара дене шығаратын сэулеленуді
жңіл талдауға болады (қара дененің сәулеленуі). Абсолют қара дененің
спектрі жиіліктердің үздіксіз диапазонынан түрады. Мүндай үздіксіз спектрді
қыздырылған қатты денелер немесе сұйықтар, тіптен тығыз газдар да шығарады.
6000 К қисығында (6.1-сурет, бүл Күннің, онша қара емес дененің
температурасына сэйкес келеді) интенсивтіктің максимумы спектрдің көрінетін
бөлігіне сэйкес келеді. Төменірек температуралар кезінде
сэулеленудің интенсивтігі бірталай элсіреп, спектрдің максимумы толқын
ұзындығы үлкенірек толқындарға қарай ығысады. Спектрдің максимумына сэйкес
келетін ірГтолқын ұзындығы Т абсолют температурамен
ЯрТ = 2,90-1 а3 м-К
қатынасымен байланыскан, бүл - Виннің ыгысу зацы атпен белгілі; Күн
температурасы үшін ол Лр = (2,90* Ю"3м.Қ)( 6,0* 10 ~3К.) = 500нм деп
береді, ал бүл спектрдің көрінетін белігіне жатады (1-сурет).
XIX ғасырдың аяғында физиктерді түйыққа тіреген мэселе абсолют қара
дененің сэулелену спектрін түсіндіру болды. Максвелдің электромагниттік
теориясы тербелістегі электр зарядтарының электромагниттік толқындар
шығаруы тиіс екендігін көрсетті, ал қыздырылған дененің сәулеленуінің де
денені түзетін зат молекулаларындағы электр зарядтарының тербелістері
арқасында болуы эбден мүмкін. Бүл — сэулелену қалай пайда болады дегенді
түсіндіргенмен, шығарылған сәулеленудің спектрі қандай болатындығын айтып
бере алмады. Вин (1896 ж.) жэне Рэлей (1900 ж.) классикалық көзқарастардың
негізінде екі теориялық қисықтарды түрғызды. Рэлейдің жылулық сэулелену
теориясын кейінірек Джинс аздап түзетті де, ол Рэлей-Джинс теориясы деп
аталып кетті. Жинактала бастаған тэжірибелік деректер Виннің қисығының да,
Рэлей-Джинс кисығының да тэжірибемен үйлеспейтіндігін керсетті. Виннің
кисығы қысқа толқындар аумағында тэжірибемен жақсы үйлесіп, үзынырақ
толқындар аумағында одан шалғай кетіп отырса, Рэлей-Джинс теориясында
жағдай керісінше болды (2-сурет).

1900 жылдың ақырында Макс Планк (1858—1947) ғылымды тығырықтан алып
шыға аларлықтай, тэжірибе нэтижелерін жақсы сипаттайтын эмпирикалық өрнек
ұсынды. Осыдан кейін барып ол өз өрнегінің теориялық
негіздемелерін
ойластыра отырып, ақыры екі ай өткен соң мынандай қорытынды тоқтамға
келді: өрнекті, егер энергия молекулалық осцилляторлар арасында үздіксіз
емес, азғантай, дискреттік үлестірімдер түрінде таралған және ол
тербеліс жиілігімен түрде байланыста болады деп алу

2) В и н н і ң з а ң ы. Абсолюг цара дененің спектрлік сәуле шатргыштыц
цабілетінің максимал мәніне сәйкес келетін толцын үзындыгы (Я тек) оныц Т
абсолют температурасына кері пропорционал

мүндағы Ъ — түрақты шама; Ъ = 0,2886 см.град немесе 2,898- 10
"3 мК. Бүл заңды ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Электрлік ығысу
Крамер формулалары
Фотометриялық шамалар. Жарықтың жұтылуы. Бугер заңы
Атом молекулалық ілім. Химияның негізгі түсініктері мен стехиометриялық заңдары (Зат массасының сақталу заңы, құрам тұрақтылық заңы, еселік қатынастар заңы, көлемдік қатынастар заңы, эквиваленттер заңы, Авогадро заңы)
Антиферро- және ферромагнетиктер. Ығысу тогы
Тейлер формулалары (жалпы жағдай)
MS Excel функциялары мен формулалары
Сыну заңы. Снелль заңы
Тіршіліктің абиогендік жолмен пайда болу гипотезасы
Жылудинамикасының бірінші заңын талдау формулалары
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь