Қазақстан Республикасындағы әлеуметтік қолдау жүйесі

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 2

I Тарау. Халықты әлеуметтік қолдау жүйесінің теориялық негіздері

1.1. Әлеуметтік қолдау түсінігі, құрылымы, қағидалары мен атқаратын қызметі ... ... ...4
1.2. Халықты әлеуметтік қолдаудың модельдері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .7

II Тарау. Қазақстан Республикасындағы әлеуметтік қолдау жүйесі.

2.1.Әлеуметтік қолдау көрсетудің мемлекеттік жүйесінің қалыптасуы ... ... ... ... 10
2.2. Қазақстан Республикасындағы жергілікті басқару органдарымен төленетін негізгі әлеуметтік төлемдер түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .13
2.3 Әлеуметтік қолдау жүйесіндегі әлеуметтік тәуекелдікті басқару ерекшеліктері ... ..16

III Тарау. Қазақстан Республикасының әлеуметтік қолдау жүйесін дамыту және жетілдіру бағыттары.

3.1. Қазақстан Рспубликасының әлеуметтк қолдау жүйесін дамытудың негізгі бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 21
3.2. Халықты қолдау жүйесінің әлеуметтік экономикалық тиімділігін жетілдіру бағыттары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 24


Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер
Курстық жұмыстың мақсаты: Қазақстан үшін жаңа, тиімді әрі адал әлеуметтік қолдау жүйесін құру және әлеуметтік қолдау көрсетудің мемлекеттік жүйесінің қалыптасуын көрсету. Мақсатқа жету үшін келесідей міндеттер белгіленді: Қазақстанның әлеуметтік қолдау жүйесінің қазіргі жағдайын тереңірек зерттеп, жаңа даму бағыттарын белгілеу. .
Әлеуметтік қолдау нысаналы сипат алып, халықтың әлеуметтік-демографиялық және басқа да сипаттамалары бойынша өздерін жарамды тұрмыс деңгейімен қамтамасыз етуге қабілетсіз топтарына ғана бағытталуға тиіс.
Қоғамның әлеуметтік араласуын күшейту және ондағы қарама-қайшы процестерді дамыту әлеуметтік кепілдіктердің сенімді жүйесін жасауды қажет етеді, ол мына процестердің дамытылуына негізделетін болуға тиіс:
1) адамның өндірістегі, бөлу мен тұтынудағы құқықтарын қамтамасыз ететін әлеуметтік кепілдіктер түрлерін сақтау және оның меншікті, одан алынатын табысты иелену құқығы, меншік түрлеріне еңбек ақысының сараланған ең төменгі мөлшерін алу құқығы, жұмыссыздыққа байланысты жәрдемақы алу құқығы, ақшалай табысты индекстеу механизмі сияқты жаңа түрлерін қалыптастыру;
2) халықтың экономикалық тұрғыдан ең осал топтарына көп балалы және толық емес отбасыларына, зейнеткерлерге, уақытша жұмыс істемейтіндерге, студенттерге, қызметкерлердің төмен жалақы алатын топтарына әлеуметтік қолдау көрсету.
Басты кепілдіктердің бірі әрбір еңбеккердің белсенді және өнімді еңбек етуі үшін жағдайлар жасау кепілдігі болуға тиіс, оның өзі шаруашылық жүргізуші кез келген тұлғаға экономикалық қызметпен және кәсіпкерлікпен шұғылдану бостандығының берілуін көздейді.
Курстық жұмыстың өзектілігі: Нарықтық экономика механизмдерін қалыптастыру мәселелерінің арасында халықтың белгілі бір топтарын әлеуметтік қолдаудың сенімді және тиімді жүйесін жасау шаралары аса маңызды орындардың бірінде тұр. Нарыққа өту жағдайларында халықтың әлеуметтік қорғалуын қолдау мен нығайтуға бағытталған мемлекеттік шаралар жүйесі қажет/1,59б/ Дұрыс қабылданан әлеуметтік саясат тұрақтылықтың кепілі, ал саясат негізінде әлеуметтік қолдау жүйесі жатыр. Жоғарыда айтылғандарды ескере отырып, «Халықты әлеуметтік қолдау жүйесі» бүгінгі таңда өзекті мәселе болып табылатынына ешқандай күмән жоқ.
Курстық жұмыста Қазақстан Республикасының Президентінің жолдаулары мен Заңдар, нормативтік актілер, сонымен қатар, мемлекет үкімдері, қазақстандық және шет елдік авторлардың еңбектері қолданылды.
1. Карибжанов А.С. Социальная ащита населения-Алматы: Экономика, 2002 год
2. Назарбаев Н.А. 2006 жылғы ішкі және сыртқы саясаттың негізгі бағыттары туралы ел президентінің Қазақстан халқына жолдауы
3. Алимбаев А.А., Алпысбаев С.Н., Ниязеков Р.К. и др. Формирование модели социально ориентированной экономики в Казахстане – Караганда ПК Алем-2004 г.
4. Экономикалық теория негздері. Оқулық. Алматы, 2001ж. Авторлар ұжымы.
5. Бабакумаров А.Г. Социальная политика государства.-Алматы 2002 г.
6. Пемехонов Ю. Социалная защита населения в условиях рыночной экономики
7. Алимбаев А.А. Государственое регулировани экономики- Алматы, 2002 г.
8. Парамонов В.В. Экономика Казахстана. Алматы.-2003г- 98 б.
9. Антропов В. Модели социальный защиты в странах-2008 г.
10. Сансызбаева Г.Н. Системе социальной защиты населения.- Алматы 2002 г
11. Кепелбаева Г.П. Социалная защита- правовые проблемы систмы соцобеспеченя 2002 г.
12. Концепция социальный защиты населения РК: Постанавление правительство РК от 28 июня 2004 г.
13. Зейнетақымен қамтамасыз ету туралы заңы. -2001 жыл
14. «Қазақстан Ресубликасындағы мүгедектердің әлеуметтік қорғалуы туралы заңы».-2002 ж.
15. Исахова П.Б. Әеуметтік қорғау жүйесіндегі тәуекел
16. Қаржы министрлігінің статистикалық бюллетені -2007 ж 212 б
17. Қазақстан Республиксының Президнті Назарбаев «Қазақстан Халқына жолдауы» - Астана 2009ж 1 наурыз
18. 2008-2007 жылдардағы Қазақстан жинақтаушы зейнетақы жүйесін дамыту бағдарламасы
19. ҚР «Мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмек туралы заңы»-2004 жыл
        
        Жоспар
Кіріспе.....................................................................
.............................................................. 2
I Тарау. Халықты әлеуметтік қолдау жүйесінің теориялық негіздері
1.1. ... ... ... ... ... мен ... Халықты әлеуметтік қолдаудың
модельдері.................................................................7
II Тарау. Қазақстан Республикасындағы әлеуметтік қолдау жүйесі.
2.1.Әлеуметтік ... ... ... ... Қазақстан Республикасындағы жергілікті басқару органдарымен төленетін
негізгі әлеуметтік төлемдер
түрлері.....................................................................
............................13
2.3 ... ... ... ... тәуекелдікті басқару
ерекшеліктері......16
III Тарау. Қазақстан Республикасының әлеуметтік қолдау ... ... ... ... ... ... әлеуметтк қолдау жүйесін дамытудың негізгі
бағыттары...................................................................
.............................................................21
3.2. Халықты ... ... ... ... ... ... ... жұмыстың мақсаты: Қазақстан үшін жаңа, тиімді әрі ... ... ... құру және ... ... ... жүйесінің қалыптасуын көрсету. Мақсатқа жету үшін ... ... ... ... қолдау жүйесінің қазіргі
жағдайын тереңірек зерттеп, жаңа даму бағыттарын белгілеу. .
Әлеуметтік қолдау ... ... ... ... ... және ... да ... бойынша өздерін жарамды тұрмыс
деңгейімен қамтамасыз ... ... ... ғана ... ... ... араласуын күшейту және ондағы қарама-қайшы
процестерді дамыту әлеуметтік кепілдіктердің сенімді ... ... ... ол мына ... ... ... болуға тиіс:
1) адамның өндірістегі, бөлу мен тұтынудағы құқықтарын қамтамасыз ететін
әлеуметтік кепілдіктер түрлерін сақтау және оның ... ... ... ... ... ... ... еңбек ақысының
сараланған ең төменгі мөлшерін алу құқығы, жұмыссыздыққа байланысты
жәрдемақы алу құқығы, ақшалай табысты ... ... ... ... ... ... экономикалық тұрғыдан ең осал топтарына көп балалы және
толық емес ... ... ... жұмыс
істемейтіндерге, студенттерге, қызметкерлердің төмен жалақы алатын
топтарына әлеуметтік қолдау көрсету.
Басты кепілдіктердің бірі ... ... ... және өнімді
еңбек етуі үшін жағдайлар жасау кепілдігі болуға ... оның өзі ... кез ... ... ... қызметпен және кәсіпкерлікпен
шұғылдану бостандығының берілуін көздейді.
Курстық жұмыстың өзектілігі: Нарықтық ... ... ... арасында халықтың белгілі бір топтарын
әлеуметтік қолдаудың ... және ... ... ... шаралары аса
маңызды орындардың бірінде тұр. Нарыққа өту ... ... ... ... мен нығайтуға бағытталған мемлекеттік шаралар
жүйесі қажет/1,59б/ Дұрыс қабылданан ... ... ... ал ... негізінде әлеуметтік қолдау жүйесі жатыр. Жоғарыда
айтылғандарды ескере отырып, «Халықты әлеуметтік ... ... ... өзекті мәселе болып табылатынына ешқандай күмән жоқ.
Курстық жұмыста Қазақстан ... ... ... ... нормативтік актілер, сонымен қатар, мемлекет үкімдері,
қазақстандық және шет елдік ... ... ... Тарау. Халықты әлеуметтік қолдау жүйесінің теориялық негіздері.
1. Әлеуметтік қолдаудың түсінігі, құрылымы, қағидалары мен ... ... ... ... ... қолдау жүйесін құру
жатыр. Әртүрлі елдер мен халықаралық ұйымдарда ... ... ... ... қолдау бұл қолайсыз жағдайларға байланысты экономикалық
белсенді бола алмайтын және ... ... ... ... ... өзін табыспен қамтамасыз ете алмайтын азаматтар үшін өмірлік
қажетті игіліктердің және әл ауқаттың белгілі бір деңгейін ... ... ... ... кең ... бұл ... ... және экономикалық кепілдеме. Ол кепілдеме тіршілік затын
қамтамасыз етуге
Әлеуметтік ... ... ... ... үш топқа бөлуге болады.
Бірінші топқа ең төменгі табысы бар мұқтаж азаматтарға берілетін
әлеуметтік жәрдемақылар жатады.
Әлеуметтік ... ... тар ... бұл ... жағдайындағы халықтың
белгілі бір тобындағы киыншылықтарды төмендетуге ... ... ... мүше болып табылатын халықаралық еңбек ұжымының анықтауы
бойынша әлеуметтік қоғау жүйесі мындай шарлар ... ... ... ... ... ... қатердің алдын алу, ал ондай ... ... ... ... ... сол ... ... айырылған
табысының бір бөлігін қалпына келтіру;
Халықты әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатыспайтын әлсіз топтарына
арналған әлеуметтік көмек ... ... және ... көмек сияқты негізгі құқықтар мен
қызметтерге қол жеткізу. Әлеуметтік қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... борышы. Қазіргі кезде көптеген
батыс елдерде мынаай ойлар жүріп жатыр: әлеуметтік қамтамасыз ету шығындар
еңбек факторын өте ... ... Олар ... шығындарының бір бөлігі
болып табылады, ... ... ... ... төмендетеді және
жұмысбастылық саласындағы саясатқа әсер етеді.
Әлеуметтік сақтандыру жүйесі әлеуметтік реттеу саласындағы ... ... ... Ол үшін субъект байланысы арқылы
негізделген: ... ... ... ... ... әлеуметтік сақтандыру
жүйесінің басты проблемасы ... оны ... ... Тек қана
әлеуметтік сақтандыруың барлық түрлерін ... ... ... ... мемлекеттің, сақтандырудың маңызды бөлігі ... ... ... ... қаржыландыру және төлем мен әлеуметтік қызмет
көлемінің ... ... ... ... ... ... жеке ... алдын ала салымын ыңғайланады.
Әлеуметтік көмек тішілік ... ... ... көмекті
қамтамасыз ету міндетін мемлекетің мойындауы, ал ... ... ... ... ... ... ... принципі бойынша шаралар
бюджетен қаржыландыруы және ... жеке ... ... Бұндай көмек көлемі алдын ала төленген төлемдерге тәуелді емес.
Бірақ көмек көрсету кезінде екі жағдай ескерілу ... ... ... адамдар арасында өз белсенділігін көрсету ... ... ... басқа жолы қалмағанда әлеуметтік саясат іске араласады. Жоғарыда
көрсетілгендердің негізінде ... ... ... құрылымы
ұсынылады./сурет1/ /5,53б/.
Осылайша, әлуметтік қолдау жүйесінің ... ... ... мен объектілерін, құралдарын, механизмдерін және өмірлік
стандарттар санынан тұрады. ... ... ... сәйкес әлеуметтік
қорғау қүрылымы өзіне негізгі бағыттарды да қосады.
Әлуметтік қолдаудың нысандарын ... түде үш ... ... ... топ ен ... ... бар мұқтаж азаматтарға берілетін
әлеуметтік жәрдемақылар жатады
Сурет 1- ... ... ... құрылымы
Екінші топқа жұмыс қабілетін жоғалтқан жағдайға табыстың болмауы
есебінен берілетін ... Бұл ... ... қайта бөлінуінің
арғы жағында белгілі бір уақытта табыс пен әлеуметтік тәуекелдіктің бөлінуі
көрсетіледі. Адамның экономикалық белсенді ... ... ... ... ... жұмыспен қамтамасыз етілген азамат әлеуметтік қолдау жүйесіне
өз табысынан қанща төлем беріп отырса, ... ... ... ... жұмысқа қабілеті жоқ халық топтары жатады, олар негізінде
балалар мен зейнеткерлер, бұл жерде ... ... өмір ... ... ... объектілері республика халқы, әлеуметтік кластар,
әлеуметтік топтар, жеке азаматтар болып табылады.
Әлеуметтік қолдаудың негізгі субъектісі ... ... ... әр елде
мемлекет болып келеді, яғни әлеуметтік қолдау ... ... ... әлеуметтік институттар мен ұйымдар. Бірақ олармен бірге
қолдаудың активті субъектілері болып мемлекеттік емес ... ... жә жеке ... табылады. Маңызды рөль қайырымдылық жүйесі
орнайды.
1.2 Халықты әлеуметтік қолдаудың модельдері
Әлеуметтік қолдаудың дамыған ... ... ... ... ... сурапалық модемнің ерекшелігін көрсетеді. Керекті
инститтар демографиялық және ... ... ... ... ... басуда маңызды роль атқарады.
Бір қарағанда, Еуроодак елдерідегі әлеуметтік қолдаудың ... ... ... ... ... Себебі, әр
мемлекет әлеуметтік саясатты қалыптастыруда өзі таңдаған жолмен жүрді.
Әлеуметтік қолдаудың ... ... ... ... мен ұйымдар ұстанымын түсіндеру негізінде жасалған сурапалық
комиссияның 1995 ж есебіне ... ... ... ... төрт
модель бар: континентальдық, англосаксондық, скандинавиялық және оңтүстік
еуропалық.
Бисмарктық деп аталатын континентальдық модель әлеуметтік қолдаудың
деңгейі мен ... ... ... арасындағы байланысты анықтайды.
Қаштылғандардың төлемі есебінен қаржыланатын әлеуметтік ... ... ... саналады. Бұл модельдің негізі принциптері XIX ғ. Германияда
қалыптасты. Канцлер О. ... ... ... ... ... үлгі
болған сол кезеңдегі әлеуметтік ... ... ... ... күні ... ... ... әлеуметтік саласында үш саласы
сол кезде пайда болды. Олар қартықта, ... және ... ... ... ауруларуын қамсыздандыру. Аталған модельдің негізгі
принциптері Австрия, Франция, Бенилюкс елдерінде де қолдыналады.
Оның негізгі принциптерінің бірі – ... ... ... ... ... ... кәсібге сақтандыру фондар
сақтандыру төлемдерін ... ... ... ... ... ... сақтандыру жүйелерін мемлекет бюджеті қаржыландырмайды.
Әлеуметтік қамтудың бұл моделіне бюджеттің ... ... ... ... қолданылатын бұл қолдау моделі бір ғана принципке
негізделмеген. Сондықтан ынтымақтастық әлеуметтік ... ... ... ... қарамастан (Германияда ол
заңмен бекетілген) ол толық ... Бұл ... ... ... болатын ерукті сақтандыру мен ... ... ... ... ... ... салымдарының деңгейіне қарай
сақтандыруға бөленген сана (қаржы Анықталатын каммутативті әділдік ... XIX ғ.а. ... ... ... да осыған сәйкес болатын. Бүгінде
әлеуметтік көмек жүйесінің дамуы әлеуметтік қолдаудың фискалды қаржылануы
үлесінің ... ... ... ... жүйесінде әлеуметтік сақтандыру айрықша
маңызға ие. ... ... ... ... ... сияқты әлеуметтік
сақтандыру міндетті және жеке сақтандыру ... ... Оның ... ... және ... сақтандыру, мүлдектік, жұмыссыздық
сәтсіз оқиғалардан сақтандыру. Неміс зерттеу еңбектерінде әлеуметтік қолдау
жүйесінің негізгі принциптері ретінде ... ... ... ... ... көмекті қаржыландыру сақтандыру ұйвшы
мүшелерінің төлемдері есібінен жүзеге асады. Жеке ... ... ... ... ... ... белгілі бір мөлшерін
сақтандыру фондына ... ... ... ... ... сай көмек
алуға құқығы бар. Әлеуметтік сақтандыру принципі эквиваленттілік ережесімен
қатар бөлудің ... де ... ... ету ... Әлеуметтік көмек бұрынғы салымдарына
қарамастан беріледі және ... ... ... ... ... ... ... бойынша әлеуметтік көмек алатындар бұрын ... ... ... ... ... ... үшін осындай құқыққа ие.
Бюджет ... ... ... ... мен ... ... ... Бұл принципті сақтандыру принципін қолдануға болмайтын
кезде ... ... ... Қамқарлық қағидасы. Әлеуметтік көмекті әрбір қажет адам қиын
жағдайдан шығу үщін ... ... ... алады. Қамтамасыз ету принципі
сияқты бұл да мемлекеттік бюджет жағдайына тікелей байланысты. Қамкорлық
принципі ФРГ ... ... ... ... ... бөлігі.
Себебі сақтандыру және қамтамысыз ету принципі барлық қауіпті қашта
алмайды.
ФРГ-дағы ... ... ... өзін өзі ... ... ... ... сақтандыру ұйымдары жұмысына араласуына
кедергі келтірмейді. Мемлекет әлеуметтік қолдау ұйымдарының ... ... ... ... ... өмір ... келе жатқан Германиядағы өзін-өзі
басқару негізіндегі сақтандыру ұйымдары сақтандырушы мен ... ... ... ... ... басқару принципі
әлеуметтік тұрақтылықтық нығанына және әлеуметтік серіктестікті қолдауға
негіз болады.
Германиядағы әлеуметтік ... ... ... ... ... Бұл неміс зерттеушілерінің пікірінше, барлық әлеуметтік топтардың
мүдделерін ... ... ... ... ... ... принципте екі жақтың тығыз қарымқатынас орнатуына жағдай
жасайды. Бұндай ұйымдық құқықтық ... ... ... ... ... тиімді болып отыр.
ФРГ-ғы әлеуметтік қолдау жүйесіне әлеуметтік сақтандыруды ... ... тән. ... және ... ... ауруларға байланысты қамтамасыз ету ұйымдары жұмыс ... ... ... ... ... ... әлеуметтік
сақтандырумен қатар басқа көмек ... ... Ол ... ... ... ... ... әлеуметтік сақтандыру жүйесін қаржыландыру ... ... оның ... көзі ... толемдері болып табылады. Олар
медициналық, ... ... ... ... ... ... ұйымдарында қаржылық қиындық туындағанда,
мемлекет оның міндеттерін атқарады.
Ұлыбритания мен Ирландияда қолданылатын ... ... ... ... экономисті У. Беверидждің баяндамасы негізінде
қалыптасқан. Беверидж оны ... 1942 ж. ... Оған ... өндірістің жылдамдығы төлемақыға байланысты, төмен ... ... ... сай ... бөлу ... ... идеясы қатты жер
етті Беверидж әлеуметтік қолдау жүйесін құруды ... ... ... көмекке зәру жандарға ... ... ... ... мен ... ... ... үйлестіру принципын ұсынды «Піріске сай жалақы» деген талапты
Беверидж әділ деп ... ... ... ... кеткен шығынның
мөлшеріне қарамастан зейнетақы мен төлемады теңдігі байқалды.
Бұл модельдің негізінде әрбір адамның ... ... ... ... ... ... ... бар. Беверидж
концепциясының мәні-тамақ, тұргың үй, ... ... ... ... шығынға байланысты бір кіріске репілдік беруінде.
Бұл модельде кәсіби ... ... ... ... орында.
Әлеуметтік қолдаудың қаржылануы сақтану кірістерінің ... ... ... мен ... сақтау мемлекеттік бюджеттен, ал өзге
әлеуметтік ... ... ... мен ... ... ... ... модемнен бұл модельдің айырмашылығы-
әлеуметтік көмекке негізделген сондай-ақ, төлемақы алу үшін мендетті ... ... ... кейбір никі өзгешеліктері де бар. Мәселен,
Англияда медициналық көмек керіс ... ... ... ... ... тек ... төлемақы алатындарға ана біріледі.
Әлеуметтік қолдаудың британдық жүйесінің екі ерекшелігі бар.
Біріншіден, ... ... ... ... ... қауспен
айналысатын арнайы институттары жоқ. Әлеуметтік ... ... бір ... ... ... ... қызмет
көрсетуде мемлекеттік менемелердің маңыздар.
Әлеуметтік қолдаудың үйлестіру жұйесі екі ірі топқа бөленеді, ... ... ... ... - ... ... әлеуметтік
көмек, уақытша жұмыссыздыққа байланысты бағдарламалар кіретін ... ... ... Англия территориясында ұзақ мерзім тұрын жатқан
шетелдіктерге медикалық қызмет көрсететін ұлттық денсаулық сақтау.
II Тарау. Қазақстан Республикасындағы әлеуметтк ... ... ... қолдау көрсетудің мемлекеттік жүйесінің қалыптасуы
Біраз алдыңғы уақытқа ... ... ... ... ... ... ... жүйесі болатын. Былайша барлық жүйе мемлекеттік
болатын және өзі екі ... ... ... ... жүйесі және мемлекеттік әлеуметтік қамтамасыз ету.
Егеменді ел болғаннан кейін 2002 жылы Республикада халықты әлеуметтік
қолдау жүйесі өзгертулерге ұшырады ... 2) /11, ... ... ... жүйесінде толық ынтымақтастық және
мемлекеттік ... ... ... ... да, ... деңгейі
төмен.
Құрамына Қазақстанда кіретін халықаралық еңбек ұйымы әлеуметтік
қолдау жүйесін ... ... ... деп ... оған ... ... ... тұрақты еңбек қызметін қалыптастыру; әлеуметтік
сақтандыру механизмдері арқылы негізгі әлеуметтік қауіп-қатер ... оның ... алу ... ... жартысын тәркілеу; әлеуметтік
сақтандыру жүйесінің мүшелегіне енбейтін әлсіз топтарға әлеуметтік көмек
механизмдерін ұсыну; ... ... және ... ... сияқты
негізгі құқықтар мен қызметтерді пайдалану мүмкіндіктері.
Әлеуметтік қолдау жүйесінің ... ... ... ... ... даму деңгейіне, ал екі жақтық ... ... ... ... институттық қатысуы және қалыптастыру деңгейі
таңдалған әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... келе жатқан елдерде тарихи, мәдени, саяси және
басқа да ... ... ... ... ... ұйымдастыруда екі
жақтық өзара келісімге келу деңгейлері мен мемлекеттік институттардың
қатысу деңгейі әр ... ... ... ... ие болу ... алу ... емес, қауіпті
жағдайдың туындау уақытына байланысты болғанкезде, екі ... ... ... мен ... арасындағы байланысты болдырмауы мүмкін,
қаржылық қысымды барлық салықтөлеушілер ... ал ... ... ... ... құқылы. Мұндай жүйеде пайданы бөлу механизміжәне бірден-
бір қаржы көзі мемлекттік бюджет, ал үйлестіруші мемлекет болады.
Толықтай ... ... ... ... ... ... төмен деңгейдегі әлеуметтік көмек көрсетеді.
Ынтымақтастық шектеулі болған ... ... алу ... ... ... ... әдетте, мұндай жүйе жұмысшылар мен жұмыс
берушілердің салымы есебінен қаржыландырылады, жарна көлеміне
байланысты төлем ақы алу ... ... ... ... ғана ие ... ... берушісі олар үшін ақша ... ... ... ... бір әлеуметтік топтарға қосымша көмек береді. Мысалы, жұмысшыларына
немесе ... бір ... ... ... ... азамат жеке алымдардан алынатын, сондай-ақ
әлеуметтік қауіп төнгенде ... ... ... ... ... ... ... көшу аяқталып келеді. Экономикалық
қарым-қатынастардың өзгеруі ... ... ... ... ... ... өтпелі кезеңдегі алғашқы сатысында инфляция деңгейіндегі
әлеуметтік ... ... ... ... өндірістің
төмендеуінен, экономикалық формальді емес секторының үлесін өсірумен
айналысуға ... ... ... ... реформалар негізінде
проблемаларды шешудегі жауапты реакция түрінде ... ... ... енгізу мен жеңілдіктерді ақшалай ... ... ... /12, ... ... қарамастан, қазіргі кезде әлеуметтік қолдау
жүйесі өзінің күрделілігімен, заңдық ... ... ... деген құлшыныстың төмендігімен сипатталады.
Соңғы жылдардағы экономикадағы оң өзгерістер мен тұрақты өсуді қамтамасыз
етуге ... ... ... ... ... жасалатынәлеуметтік
қолдаудың кешенді жүйесін құруға мүмкіндік береді.
Әлеуметтік қолдаудың қазіргі жүйесі толық ынтымақтастық
иеленудің қағидасы мен ... ... ... ... мен ... ... ... қағида негізнде мүгедектерді, жұмыссыздарды
асыраушысынан ... ... ... ... адамдарды
әлеуметтік қамтамасыз ету ұйымдастырылған. Барлық Қазақстан ... ... мен ... ... мен ... ... ... тұрып жатырғандар әлеуметтік қауіп жағдай
туындағанда жұмыс істеу мүмкіндігіне және ... ... ... ... ... ... ... және халықаралық келісімшартта
қарастырылмаса ғана жүзеге аспайды. Сондай-ақ экономикалық нормативтердің
жоқтығынан төлемақылардың арақатынасы ... ... ... ... ... жұмысқа жарамды бөлігі төмен көмекақы жүйеге
қатысы жоқ азаматтарға алады.
Республикамызда ... ... және ... ... ... ... ететін жүйе жоқтың қасы.
Ынтымақтастығы зейнетақы ...... ... ... жалғыз түрі, ол жүйеге қатысты белгілі бір құлшыныстары ... ... ... ... ... ... таратуды қажет етпейтін
факторға байланысты әлеуметтік қауіп төнген ... ... ... және әлеуметтік қоғаудың жалпы қалыптасқан жүйесі ... ... ... Заңға байланысты белгілі бір топ адамдарына
мемлекет есебінен ... ... ... ... ... ... ... жүйесін есептемегенде төмен ... ¸ ... ... жүйесі мен оның тиімді жүйеге асуына кедергі келтірген
негізгі кемшіліктер:
1) Жетілдірілмеген жарнама: әлеуметтік саланы реттейтін заңнама, ... мен ... ... ... әлеуметтік төлемдер түрлері
бойынша қалыптастырылған, сондықтан күрделі және анық емес.
2) Әлеуметтік ... алу ... ... ... экономикадағы
формальдысектордың қызметкерлерінің басымдықтарының жоқтығынан жеткіліксіз
әділдк пен ... ... ... ... ... дербес сәйкестендіру жүйесі немесе
жәрдемақыларды алу мен бөлу ... ... үшін ... ... болуы.
2.2 Қазақстан Республикасындағы жергілікті басқару органдарымен
төленетін негізгі әлеуметтік төлемдер түрлері
Мүгеектігіне ... ... ... ... ... ... бар әр азамат жәрдемақы алу туралы өтінішті зейнетақы ... ... ... ... ... тізімде
көрсетілген қажетті құжаттармен бірге тұрғылықты жеріне тапсырылады. Бір
мезгілде мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы ... құқы бар ... ... ... бір ... ... әлеуметтік зейнетақылар ... ... ... ... ... ... жасының ұлғаюына
мүгедектігіне байланысты жүйелі түрде мемлекеттк бюджет есебінен ... /13, ... ... ... ол өз ... ... ... шектеусіз түрде
жүзеге асады. Жәрдемақы алу туралы өтініш әр адамның тұрғылықты жердегі
әлеуметтік қорғау органдарына тапсырады. Бұл ... ... ... ... ... ... он күн ішінде қаралуы керек.
Әлеуметтік қамсыздандыру органы бес күннен кем емес мерзім ішінде өз
шешімі туралы өтніш ... ... Ал ... төлеуді қолдамаған
жағдайда әлеуметтік қорау органы өтініш иесіне ... ... ... ... ... ... ... қамсыздандыру органының
шешімімен келіспеген жағдайда сотқа шағымдануға құқығы бар.
Мүгедектігіне байланысты төлемдер.
Қазақстан ... ... ... ... ... туралы заңында/14, 1б/: ... ... ... ... мен оның ... ... сүру деңгейі шектелген және әлеуметтік қорғауды қажет ... ... ... ... ... ... Республикасының Конституциясысында
қарастырылған.
Қазақстан Республикасының азаматына минималды жалақы мен зейнетақы
мөлшері жасының ұлғаюына, ауруына, мүгедектігіне, асыраушысынан ... ... да ... ... ... ... 2008 жылы 12 ... «Қазақстан Республикасы
мүгедектерді қорғау туралы заң қабылданды. Ол мүгедектерге ... ... ... ... ... ... ... қызмет
түрін таңдауды, тегін медициналық көмекті, еңбекке қабілеттілігін ... ... және ... ... ... қамтамасыз етеді.
Мүгедектерді әлеуметік қолдау әлеуметтк көмек, ... және ... ... өзге ... тең қарым қатынас
жасау негізінде көрініс тапқан.
Өткізілген медициналық реабилитация ауру, жарақат салдарынан ... жою ... ... емдік, реаблитациялау кешенді
шараларды жүзеге асыруда, мүгедектерді әлуметтік ... ... ... ... ... әлеуметтік күнделікті, қалыпты
жағдайларға негізделген. Ол мүгедектерге әлеуметік ... ... ... ... мен ... ... ... қолдануды материалдық
және әлеуметтік ... ... ... ... ... ... қолдау көрсету жүйесі өзгелердің көмегін зәру
жандарға республика бойынша медициналық ... үйде және ... ... ... көрсетеді.
Республикаызда алты аймақтық әлеуметтік көмек көрсету ... ... Олар ... мен ... ... ... ... Сондай ақ олардың құқықтарын заңды түрде қорғайды.
Жанұялық жәрдемақыны төлеу.
Тууды ... ... және ... ... ... үшін
республикада әрбір туылған балаға төлнетн ... ... ... ... ... ... ... бір жасқа дейін белгіленеді. Екі
немесе одан да көп баланың күтіміне байланысты әр ... жеке ... ... ... ... ... балаларға жәрдемақы
берілгенде мыналар ескеріледі.
1) 18 ... ... аа ... ... ... 18 жасқа толмаған және стиендия алатын күндізгі бөлім студенттері;
3) Асырап алынған балалар, егер олардың өзге ата ... ... ... және ... ... ... ... сондай ақ
мектеп интернаттарында тұрып жатқандығы үшін ата аналары белгілі
бір мөлшерде төлем төлейтін балалар.
Жәрдемақы ... ... ... ... ... ... ... жарасыздығына байланысты жәрдемақылар.
Уақытша еңбекке жарамсыз жандарға жәрдемақы жарақат алуына, отбасы
мүшелерінің ... ... ... ... ... ... жұмысшы жұмыс барысында зақымданып, ауырып қалса, онда оған
уақытша ... ... ... ... төленеді. Жұмысберуші
оған еңбекке жарамсыз болып қалған күннен ... ... ... ... ... бекіткенге дейін орташа жалақы көлемінің жүз пайызын
төлейді.
Екі жасқа дейінгі жас ... бар ... ... ... ... жағдайда,
отбасында басқа күтуші адамының болу болмауына қарамастан жәрдемақы
төленеді.
Әскери оқу ... ... ... ... ... бір оқу
орнында оқуына байланысты демалыс берілген ... ... ... байланысты жәрдемақы еңбекке жарамсыз болған алғашқы күннен
көрсетілген мерзімнің аяқталуына дейін төленеді.
Уақытша еңбекке жарамсыздыққа байланысты ... ... ... ... қылмыс жасау барысында алған жарақаттары салдарынан еңбекке
жарамсыз болып қалса;
2) Соттың шешімі бойынша жұмысшыны еріксіз емдеу уақытында;
3) Жұмысшы ... ... және ... ... тексеру кезінде болған
уақытта және сондай-ақ, айыпты деп табылған жағдайда;
4) Ішімдік, ... ... ... ... соның салдарынан
жарақаттанып, еңбекке жарамсыз болып қалған жағдайда ... және ... ... ... берілетін жәрдемақылар
Жүктілікке және босану мерзіміне байланысты берілетін жәрдемақылар ... ... ... ... асырап алған әйелдерге
(еркектерге) жәрдемақы орташа жалақы көлемінен ... пен ... ... ... ... ... ... бастап, бала туылғаннан елу алты
күн өткенге дейін төленіп тұрады.
Ядролық сынақтар жүргізілген ... ... ... босану уақытша байланысты әлеуметтік жәрдемақы босану жағдайына
қарай бір қалыпты болса, жүз жетпіс күнтізбелік күн ... ауыр ... ... бала ... ... жүз ... төрт күн бойынша төленеді. Әйел
қамауға алынған, ... ... өту ... ... деп
табылса және соттың шешімімен еріксіз емдеуге жіберілсе (жүйке ауруларынан
басқа), жүктілік және ... ... ... ... жәрдемақы
берілмейді.
Жұмысшылар жұмысқа шыққан күні жұмыс берушіге уақытша еңбекке ... ... ... ... ... ... уақытша еңбекке жарамсыздықты куәләндыратын қағазды, жәрдемақы
алу үшін де көрсете алады. ... ... ... ... ... ... енгізеді.
Әлеуметтік қамсыздандыру жәрдемақылары жалақы төлеуге белгіленген
уақыты төленеді.
Жұмысшының өліміне байланысты жәрдемақы төленбей қалған жағдайда, оны
бірге ... ... ... ... оныен бірге некеде тұрған ... ... ... ... ... жәрдемақы жерлеу рәсімдерін
мойнына алған тұлғаларға беріледі. Әлеуметтік қамсыздандыру ... ... ... алуға болатын жұмысшының өтініші негізінде оның ... ... ... ... ... төлеуге бөлінген қаржыны дұрыс
жұмсау жауапкершілігі, ұйымының бас есепшісінің мойнында.
2.3 Әлеуметтік қолдау ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік тәуекелдікті
басқаруда қоғамдық тәжірибе әртүрлі әдістерді қолданады. Бұл ... ... ... ерекшеліктерімен айқындалса да, жалпы біркелкі ... ... ие. ... ... халықты қолдау деңгейі ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қолдау жүйесінде
мынадай құрамдас бөлікті көрсетуге болады:
1) әлеуметтік сақтандыру;
2) әлеуметтік қамсыздандыру;
3) ... ... ... ... ... ... ... есебінен корпоративтік қолдау;
5) жеке қолдау (жеке сақтандыру, зейнетақы жүйесі);
6) салық жеңілдіктері мен несиелер;
7) ... ... /15, ... салық төлейтін барлық асыраушысынан айырылған жағдайға,
жұмысы жоқ болғанда, еңбекке қабілеттіліктен ... ... ... ... ... сақтандыру жүйесін еңгізу кезінде ... ... ... Әлеуметтік сақтандыру жүйесін ... ... ... ... ... ... сондай-ақ жұмысшылар
есебінен жүзеге асады.
1) Еңбекке қабілеттілік пен ... ... ... ... ... ... ... жанның мүгедентік
деңгейіне баға ... ... ету ... шектелуі мен қатар еңбекке
қабилеттілігінің шектелуі де ... ... ... ... қабілеттілігінен айырылу деңгейін анықтау шаралары жүргізіледі.
Еңбекке қабилеттілік пен асыраушысынан айырылған жағдайда әлеуметтік
қолдау жүйесін ... ... ... ... ... ... ... азаматтар бюджет есебінен бірдей төлемақы
беру,
екінші ... ... ... ... ... ... ... зейнеткерлік жасына жетуге дейін емес сақтандыру
төлемдері ие себепті болған жағдайлар ... ... ... ... ... ... берелетін төлем көлемі белгілі бір
уақыт аралығындағы орташа жалақысының орнын басатын коэффициент негізінде
және ... ... ... ... мен қарауындағы жандардың
санына байланысты есептелінеді.
Әлеуметтік ... і ... ... зейнеткерлік салымдар
ұсталады. Төлемдер салымдар анықталатын жұмысшылардың максималды кірісі
заңмен белгіленген.
Үшінші деңгей оқыс жағдай ... ... ... ... ... еңбекке қабілеттілік пен асыраушысынан айырылғанда зейнеткерлік
жасына ... ... ... төлемдеріне себепті болған жағдайлар
тоқтатылғанда сақтандыру ұйымдары төлем түріндегі қосымша әлеуметтік көмек
көрсетеді. Жұмыс ... ... ... мен денсаулығына нуқсан келсе,
жұмыс беруші жауапкершілігіне негізденген мендетті сақтандыру жүйесі
еңгізіледі. ... ... ... ... ... ... пен ... айырылған азаматтың әлеуметтік қауіптің
түріне сәйкес бюджет есебінен төлемақылар алуға және ... ... ... және ... компаниялары мен әлеуметтік сақтандыру
жүйесінен ... ... ... бар. ... ... ... ... шеккен адамның емделуінің барлық шығындарын жабады. Сақтандыру
ұйымдар төлемінен міндетті зейнеткерлік салымдар алынып отырады.
Сақтандырушы ... ... ... ... ... және жұмыс берушінің ... ... ... үшін ... ... ... ... аталмыш түрін енгізу жұмыс ... ... ... ... ... ... стимул ретінде қызмет етеді.
Республиканың және жергілікті бюджет ... ... ... жұмысшылары үшін өмірі мен денсаулығына төнген қатердің
орнын ... ... ... ... Компенсация көлемі заңмен
бескеленеді.
Сонымен қатар, еңбекке қабілеттік пен ... ... ... жеке ... ... ... ... жүзеге
асырады /16, 155б/.
2) Жұмысынан айырылған ... ... ... ... айырылған жағдайда әлеуметтік қолдау жүйесін реформалауда ... ... ... қарастырылған.
Бірінші деңгей барлық жұмысқа жарамды азаматтарды ... ... ... ... жергелікті бюджет есебінен
төленетін қоғамдық жұмыстарды ... ... ... ... ... ... ... белгілі бір мерзім ішінде
міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесінен төлемдер беру.
Азаматтардың әлеуметтік сақтандыру жүйесінен төлем алу құқығы ... ... егер ... ... тұрғыда жұмыссыз деп танылса ... ... ... ... ... сондай-ақ жүйеге белгілі бір салым салса.
Төлемдер ... ... ... мен ... ... ... ... сақтандыру жүйесінің төлемдерінен міндетті
зейнеткерлік салым ұсталынып ... ... ... ... ... және төлемдер белгіленетін кірістің максималды шегі
белгіленеді.
Түрлі деңгейдегі құқық ... ... ... Оның ... ... ... қалдыруға болады, мәселен
ыңғайлы ... бас ... егер ол ... ... ... сай ... ... өз еркімен кету т.б.
Жұмыссыздықтан міндетті сақтандырудың жүйесін ... ... ... ... ... етудең жүйесін айтарлықтан жақсартады
және кеңейтеді төлем алушылар өздеріне берілетін төлемады мөлшерін ... және ... ... ... ... ... Жұмыссыз азаматтарды
ақпараттық қолдау мақсатында еңбек нарығындағы сұраныс пен ... ... база ... ... байланысты әлеуметтік көмек. Ынтымақтастық жүйесінің
төлемдері ... ... ... ... көлемін ұлғайтуда
зейнеткерлікке шығу мерзімі есептеледі ынтымақтастық жүйесіндегі зейнетақы
мөлшері ... ... осуі мен ... ... есебінен кезең-
кезеңімен артып отырады.
Жинақтаушы зейнетақы ... ... ... мен ... ... Тұрғындарды, әсіресе ауылдық ... ... ... ... ... ... ... жинақтаушы зейнетақы қорларының ... ... ... ... пен өзге де ... мендетті зейнетақы салымдарын мерзімінде толық беруді
қадағалауда салық органдары тарапынан қатаң шаралар қолданылады. Сонымен
қатар, әкімшілік құқық ... ... ... қосымшалар енгізіледі,
кәсіпорындардың міндетті зейнетақы салымдарын төлемеуіне байланысты айыппұл
көлемі ұлғаяды.
Жинақтаушы зейнеткерлік ... ... ... ... ... ... және жеткіліксіз зейнетақы ... ... ... ... ... ... ... дамыту шаралары қарастырылады. Сондай-ақ, ерлі-зайыптылардың
азаматтарды жинақтаушы зейнетақы ... ай ... ... етуде аннуитеттерді сатып алуы қарастырылады ... ... ... ... ... жеке ... түрі)
Зейнеткерлік туралы заңға, өзгертулер енгізіледі және мемлекеттік
жинақтаушы зейнетақы ... ... ... Жинақтаушы зейнетақы
қорына заңмен белгіленген талаптарды орындауда зейнетақы активтерін өз
бетімен қаржыландыру құқығы берілген.
4) Аз ... ... ... ... ... ... ... жаңа жұмыс орындарын құру мен жалақы көлемін ... ... ... ... әлеуметтік көмек азаматтарға
ақшалай және табиғи формалары сондай-ақ қоғамдық жұмыстармен қамтамасыз
етуге ... ... ... көмек механизмдерін жүзеге асырумен
қатар, кіріс деңгейіне баға беретін әдістері қарастырылады.
Табиғи түрде әлеуметтік ... те ... ... ... ... ... жоқ азаматтарға беріледі. Еңбекке қабилетті жандарға
әлеуметтік көмек қоғамдық жұмыстарда ... ... ... ... ... ... көрсетіледі.
Қоғамдық жұмыстардан төлемақы деңгейі азаматтардың ұзақ ... ... ... жұмыс істеуге итермелейді.
Қарттар мен мүгендентердің үй-интернаттары тәруді дәстүрлі формадағы
институционалды көмек пен қатар әлеуметтік қонақүйлер, аз ... ... жері жоқ ... ... үй ... ... ... дамыту көзделеді. Әлеуметтік институттар арқылы
табиғи ... ... ... беру оны ... ... қайта сату
мүмкіндіктері жау жерде қолданылады.
Аталған әлеуметтік-экономикалық құралдар бір-бірін толықтырып отырады.
Олардың қолдануы әлеуметтік ... ... ... ... ... ... деңгейіне, мемлекеттің әлеуметтік
саясатына байланысты болады. Мысалы әлеуметтік ... мен ... ... ... ... ... байланысты.
Егер әлеуметтік тәуекелдік жұмыс қабілетін жоюға алып келсе, онда
әлеуметтік сақтандыру ... Егер ... ... ... төмен табысқа алып келсе, онда әлеуметтік қамсыздандыру
қолданылады. әлеуметтік қызмет натуралдық ... ... ... етілгенде
қолданылады. Салық жеңілдіктері мен несиелер жұмысқа қабілеті бар ... ... ... ... ... ... берушілердің өз жұмысшыларын
қолдауда қосымша ұжымдық сақтандыруды немесе медицина, спорт, бала бақшалар
тәрізді ... ... ... ... айта кету ... мемлекеттік бюджеттен 2002-2006 жылдар ... ... ... ... ... 159 млрд 64 миллион
тенгеден 239 млрд 230 миллион теңгеге ... өсіп ... Бұл ... ... үлес ... 2006 жылы 5,3 ... ... (Кесте 1) /17, 196б/.
Біздің ойымызша, мемлекеттің ... ... ... макродеңгейде жеке салымдарға тигізетін ықпалы шамалы.
өйткені, біріншіден, ... ... ... ... қолдауға арналған
жарналар ретінде табыстан алынатын қаржылар ең төменгі күнкөріс ... ... және ... ... ... ... ... жүйесі болмаса, мемлекет басқа нысандар түрінде бәрібір қаражаттар
қорын құруға мәжбүр болатын еді.
Кесте 1.
2003-2007 жылдардағы бюджеттің ... ... ... |2003 |2004 |2005 |2006 | ... ... қызметтер|28856 |35114 |50772 |45566 |63958 ... |17198 |20379 |32481 |37710 |47463 ... ... |32492 |47738 |64319 |77742 |91550 ... беру |78491 |84668 |106419 |121145 |148941 ... сақтау |44825 |54323 |62323 |71119 |89757 ... ... |159064 |171065 |186715 |201415 |239230 ... ... ... | | | | ... ... ... | | | | | ... үлесі |34,0 |28,4 |24,6 |24,1 |22,5 ... ... ЖІӨ |7,9 |6,6 |5,7 |5,3 |5,3 ... | | | | | ... шаруашылығы |6012 |22106 |30454 |24728 |33986 ... ... |12237 |17487 |18076 |22831 |33788 ... |- |- |5500 |7419 |8486 ... шаруашылығы |6917 |11440 |23158 |28769 |45490 ... |2867 |7191 |4771 |5463 |3865 ... ... |12865 |37804 |44212 |57425 |81235 ... |26160 |31325 |59042 |48163 |86086 ... ... ... |19442 |35541 |37764 |38936 |35437 ... ... |- |- |- |12636 |12497 ... |20997 |25842 |33594 |33095 |40842 ... ... |468423 |602023 |759610 |834162 |1062611 ... салмағы |23,2 |23,2 |23,4 |22,1 |23,6 ... |2016400 |2599900 ... |4495000 ... ... ... статистика бюллетені, 2003-2007 ж.
Қорыта келгенде өзімізде халықтың тұрмыс деңгейінің өсуіне ықпал жасау
үшін ұлттық табысты пайдаланудың тиянақталған саясаты ... ... ... ... ... сақтауға, әлеуметтік
қолдауға жұмсалатын мемлекеттік шығыстардың ұлғаюына әсер ... және ... ... ... ... жүзеге асырудағы маңызды іс-әрекеттерге
айналуы тиіс.
III Тарау. Қазақстан Республикасының әлеуметтік қолдау жүйесін дамыту және
жетілдру бағыттары.
3.1 Қазақстан ... ... ... ... ... бағыттары.
Қазақстандағы Әлеуметтік қолдау жүйесін дамытудың басты бағыттары
халықаларық ... мен ... ... ... ... ... ... сай келетін және минималді шығындармен тұрғындарды көп
қаптап қызмет етуде төленетін тұрақты ... ... ... ұсынылады.
Жаңа жүйе аралас болуы керек, оған ынтымақтастық элементтерімен қатар
тұрғындарды негізгі қауіптен ... ... ... ету үшін ... ... сақтандыру жүйесі енеді.
Әлеуметтік қолдаудың жаңа жүйесінің басты міндеттері мен ... ... ... ... ... ... ... жағдайлар кезінде барлық азаматтар әділ қолдау қызметін
көрсету, ... ... және ... ... ... ... ... саланы реттейтің заң әлеуметтік қауіптер негізінде құрылуы
міендетті..
Әлеуметтік қорау жүйесін мыналар жүзеге асыруы қажет:
1) әлеуметтік қолдау ... ... ... қолы оңай ... ... Бірдей әлеуметтік қауіп кезінде жұмыс тәжірибесі мен ... ... ... төлемақының минималды көлемі ... ... ... ... ... қатар, қосымша қолдау әрбір адамның жүйеге
қатысуының мерзімі мен мөлшеріне байланысты ... ... ... мемлекетіне тәуелділігін емес және жауапкершілігін
арттырады. Барлық еңбекке қабиетті азаматтар ... ... ... жақсы тұрмысына жауапты болуға ұмтылуы керек;
3) төлемақы оны ... ... және оған ... бар жандарға
берілуы керек. Сонымен қатар, тиімді, әділ, жақсы басқаралатын аз шығынды
және қарапайым болуы тиіс;
4) ... ... ... тез ... ... Белгілі бір
мерзімшінде тұрғындарды толық қамту.
Жоғарыда аталғандарды есепке ала отырып әлеуметтік қауіп негізінде
әлеуметтік ... ... ... ... Оған ... ... ... әлеуметтік қауіпке байланысты барлық азаматтарға бюджет есебінен
және жұмысшылар есебінен міндетті әлеуметтік сақтандыру;
2) жинақтаушы зейнетақы жүйесі;
3) ... бір ... ... ... есебінен қолдау көрсететің
арнайы мемлекеттік бағдарламалар мен әлеуметтік көмек.
Сонымен қатар ... ... ... жағдайды ерікті сақтандыруды
жүзеге асыратын ... ... ... жүйесінің институционалды базасын әлемдік тәжірибе
негізінде қарастыруда Қазақстан жағдайын ескере отырып аралас жүйені таңдау
керек. Онда ... және жеке ... ... ... әлеуметтік төлемді басқару мен бақылау үшін жеке ... ... ... және ... ... жеке ... кодын беретін
мәліметтердің ұлттық базасы құрылуы тиіс.
Ана мен баланы кең көлемде ... ... ету – ... ... ... ... бірі. Әлеуметтік қолдау жүйесін
жүзеге асыруда ... ... ... кеңейді, ондай жағдайда әлеуметтік
қолдау қажеттілігі туындайды. Демографиялық процестерді ... ... туу мен ... ... ... ... ... жағдай ретінде
қарастырылады. Қолдау мақсатында бала туылғанда берілетін төлемақы ... ... ... ... ... қосымша төлемақылар
енгізіледі.
Мүгедектік мәселесін шешу шаралары қарастырылады. Ол ... ... мен ... қамтамасыз ететін ... ... ... ... қауіптердің жеке бағдарламасын дамытудың, мүгедектердің
интеграциясына көмек көрсетудің шаралары қарастырылады. Аталған ... ... ... мүгедектерге қатысты бағдарламада көрініс
тапқан.
Нақты әлеуметтік көмек тек қажеттіліктің шынайы критерийлері негізінде
тұрғындардың аз ... ... ... ... ... ... бір
әлеуметтік топ адамдары-соғыс ардагерлері мен мүгедектерде және көп ... ... ... ... ... ... жасалады.
Әлеуметтік қолдауды жүзеге асырудағы маңыздысы әлеуметтік ... ... ... ... өмір сүру ... ... ... мен
кезең-кезеңімен осуі болып табылады. Әлеуметтік төлемдер ... ...... ... ... ... ... отырып
есептеледі.
Әлеуметтік қауіпті азайту мен алдын алу мақсатында мемлекет ... ... ... ... қаупінің алдын алу үшін және
азаматтардың тұрақты жалақы алатын еңбек ... ... ... жаңа жұмыс орындарын құру бағдарламасын жүзеге асырады.
Тұрғындар өмрі мен ... ... ... ... ... ... еңбек заңдылықтары мен еңбек қолдау заңының ... ... ... күшейтіледі.
Мүгедектік қауіпін азайту мақсатында медициналық көмек көрсету жүйесі
және оны қаржыландыру мен ... ... ... ... ... енгізу негізінде төлемақы төлеу принциптері
жасына байланысты мемлекеттік төлемақы ... ... ... ... ... ... өзгермейді.
Әлеуметтік қолдау жүйесіне жас азаматтарды ғана ... ... ... ... ... ... ... қызметкерлерін жұмыс
берушілер ұйымын қатыстырылуы тиіс.. Себебі, ... ... ... мен ... берушілер есебінен қаржыланады.
3.2. Халықты қолдау жүйесінің әлеуметтік-экономикалық тиімділігін жетілдіру
бағыттары.
Кедейлікті қысқартуда әлеуметтік ... ... ... рөл атқарады.
Күнделікті қиыншылықтарды жеңуге кепілдік беретін жәрдемақылар беру, ... ... іске ... Бұл ... ... ... ... халық топтарының қаржы ресурстарының уақытша көбеюіне жағдай
жасайды. Әлеуметтік қамсыздандырудың ... ... ету ... тек қана ... адамдарға берілуі қажет.
Әлеуметтік қолдау деп қоғамдық дамудың ... ... ... ... ... ... ... деңгейін қамтамасыз етуге
арналған басымдықтардың және оларды мемлекеттік және басқадай институттар
арқылы жүзеге ... ... ... ... Бұл ... ... дамуының ахуалына, жалпы ішкі өнімнің мөлшерлеріне,
қордаланған ұлттық байлыққа және ... ... ... ... іске ... ... ... байланысты болады. Әлеуметтік қолдаудың
қаржылық тұлғалауы арналуы ақша ... ... және ... ... ... ... көрініп, біліннеді, бұл қорлардан
халыққа әр түрлі әлеуметтәк ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттң әлеуметтік саясатының негізгі
міндетті. Тұтынудың әр түрлі деңгейінің ... пен ... ... ... атап өту керек. Ондай ... ... ... ... ... ... мен масылдардың ара-қатынасы,
днсаулық жайы, географиялық, табиғат жағдайлары және т.б. ... ... ... бөлу ... ... ... ... қоғамның барлық мүшелерінің өмір сұруіне қолайлы материалдық ... ... ... ... ... ... негізі орта есеппен
жан басына шаққандағы тұтыну бюджетінің мөлшері болып табылады. Бұл үшін
негізгі ... ... ... ... ... қажет қызметтер
жиынтығының құны мен құрамы есептеп шығарлады.
Казіргі жағдайда халықты әлеуметтік ... ... одан ары ... ... ... Осы бағытта 2007 жылы ... ... ... ... одан әрі ... тереңдету Бағдарламасы
қабылданды. Бұл Бағдарламаның ... ... ... ... ... үш ... ... қамсыздару жүйесін құру
болып табылады.Жалпы барлық жәрдемақылар категориялық санаттық ... тек қана ... ... ... екі әлеуметтік
төлемдер-мемлекеттік атаулы ... ... және ... ... ... табысын гексеру арқылы орташа табысы кедейшілік
деңгейінен төмен отбасыларына ... ... ... ... ... ... ... болса) /20, 9б/.
Әлеуметтік төлемдердің ішінде көлемі ... ... ... ... көмектің бір түрі мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмектер ... оған ... –үй ... бала ... ... ... ... да әлеуметтік көмектің түрлері жатады.
Айлық есептік көрсеткіші ... ... (АЕК) бала ... бұл ... бір ет беріледі (Кесте 2).
Кесте-2.
Мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақылардың негізгі көрсеткіштері
| |2005 |2006 |2007 |2008 ... ... ... | | | | ... мың ... солардың ішінде |792,3 |791,7 |786,4 |790,4 ... ... ... ... мың | | | | ... |18,2 |16,7 |15,5 |15,0 ... ... жәрдемақысы, мың | | | | ... |388,7 |391,6 |391,3 |396,7 ... ... жағдайда (жұмыс | | | | ... ... мың адам |385,4 |383,4 |379,6 |378,7 ... ... ... | | | | ... ... ... ... |3630 |4095 |4394 |4602 ... ... көзі: Еңбек және ... ... ... ақпараттары.
Атаулы әлеуметтік көмек Қазақстан Республикасының 2004 жылы 17 ішілде
шыққан №246 «Мемлекеттік атаулы ... ... ... Заңына сәйкес
беріледі /21, 5б/.
Атаулы әлеуметтік көмек ... аз ... ... ... орташа
табыспен кедейшілік шегінің айырмашылығы ретінде нақты аймақта төленіп
отырады
Халықтың тұрмыс деңгейі-халықтың ... ... ... ... ... қызметтер мен игіліктерді тұтынуы және нақты
сұраныстарын толығымен қамтамасыз ететін жиынтық ... Осы ... ... бір ... ү ... ... ақшалай көрісінің
жиынтығы өмір құны деп анықталады.
- тұтынуға қолданылатын табыстар (жан ... ... ай ... орташа еңбек ақы,
Халықтың тұрмыс деңгейінің көрсеткіштеріне мыналар жатады:
-халықтың ақшалай табыстарының номиналдық (аталуы) көрсеткіші (ай сайын
жан басына ... ... ... ... ақы,
-номиналдық (атаулы) еңбек ақының ең төменгі еңбек ақыға ... ... ... ең ... зейнетақы,
-күнкөріс минимумы (жан басына шаққандағы ай сайынғы көрсеткіш),
-табысы күнкөріс минимумынан төмен халықтың үлес ... ... ... құны (жан ... ... ай ... азық-түлік себетінен төмен халықтың үлес салмағы, %.
Экономиканың даму барысында елде жан ... ... ... ... ... ... да, аумақтар бойынша да төмендеді. Бірақ
табысы ... ... ... ... үлес ... ауылдық және
қалалық жерде тұратындар арасында үлкен алшақтықты көрсетеді.
Мұндай үрдіс Қазақстанның өңтүстік және ... ... ... көп ... ... тән ауылдық жерлерде орын алған,
әйелдер, балалар кедейлігі көп тараған.
Зертеушілердің деректеріне ... ... ... минимумының
көлемін анықтайтын нақты табыстары мен ақша жинақтарын
анықтауда (сонын ішінде жұмыссыздардың және ... ... ... ... шаруашылықтардың өнімдерін бағалауда, ұлттық ... ... ... ... ... бар (Кесте
3).
Кесте-3.
Табысы күнкөріс минимумынан төмен халықтың үлес салмағы
|Аймақтар аты |2007 ... ... ... |
| ... | |
| | | | |
| | ... жер |Ауылдық жер |
|Қазақстан Республикасы |16,1 |9,2 |24,8 ... ... |14,0 |10,4 |16,8 ... ... |14,3 |6,4 |24,9 ... ... |15,2 |10,3 |17,3 ... ... |29,1 |20,6 |41,8 ... |14,4 |3,0 |22,4 ... ... |18,3 |14,6 |21,2 ... ... |13,5 |7,4 |38,9 ... ... |19,0 |7,6 |32,1 ... ... |26,5 |21,4 |35,7 ... ... |21,0 |15,4 |47,0 ... ... |23,0 |17,0 |26,4 ... облысы |14,5 |6,6 |28,0 ... |12,0 |3,7 |17,0 ... |14,9 |7,1 |25,6 ... ... |1,1 |1,1 |- ... ... |2,0 |2,8 |- ... ... | | | ... ... 2007 ... ... ... негізгі көрсеткіштері.
ҚР статистика жөніндегі Агентігі, 2008
Мемлекеттің атаулы көмегін алушылар-балалар, балалары бар отбасылар
кедей ... ... өте көп. ... ана мен баланы қолдау республикада
өзекті мәселеген айналған.
Бүгінгі ... ана мен ... ... ... ... үш түрі
қолданылады:
-жүктілік және босану бойынша төленетін жәрдемақы,
-көп балалы аналарға төленетін арнайы мемлекеттік жәрдемақылар,
-мемлекеттік атаулы ... ... ... ... ... көлемі ұлғаяды және екі
жәрдемақы еңгізіледі: бір ... ... ... ... ... ... 18
жасқа дейін балаларға берілетін жәрдемақы (отбасының жиынтық табысын ескере
отырып тағайындалады).
Бала мен ананы ... ... ... ... ... әйелдерге
толыққанды жұмыс істеуге, еңбек процесіне қатысуға, өзіне және ... ... ... ... ... әлі ... келеді.
Мұндай шешілмеген мәселелерге әйелдің жүкті болған кезінде бала кутуге
араналған демалысын ... ... ... ... ... ... жауапкершілігін арттыруда көптеген шешілмеген мәселелер бар.
Мүгедектерді әлеуметтік қолдау ... ... ... бақылау
халықты әлеуметтік қолдау саласындағы уәкілетті органға және оның аумақтық
бөлімшелеріне жүктеледі. Оларға ... ... ... ... ... ... тексеру: бұзушылықтар туралы актілер жасау,
анықталған бұзушылықтарды жою ... ... ... ... ... ... ... айыппұлдар салу құқығы беріледі. Заңдарды
бұзғаны үшін кінәл басшыларға және заңды тұлғаларға (тиісінші 200 және ... ... ... ... көзделген.
Жаңа заң жобасының негізінде мүгедектерді қолдаудың ... ... ... 2007 ... ... ... бюджеттен 72,5 млрд. теңге
бөлу көзделді. «Қазақстан ... ... ... ... ... қабылдау казіргі нормативтік құқықтық базаға: «Қазақстан
Республикасындағы мүгедектігі ... ... ... ... және ... байланысты берілетін мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы
туралы», «Қазақстан Республикасындағы халықты жұмыспен қамту ... ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының Зандарына, Қазақстан Республикасынын ... ... ... ... ... халықты әлеуметтік қолдау ... ... ... ... орны ... ... ... сақтандыру жүйесін енгізудің мынандай
мақсаттары бар:
1) ... ... ... ... ... ... секторындағы жұмыскерлерге қосымша әлеуметтік қолдау жүйесін
қалыптастыру. Кәзіргі жағдайда ондай жағдайдар ... ... ... ... жәрдемақы алуларына құқтар бар, ол ... ... ... Бұл ... ... ... ... байланысты емес және бюджет мүмкіндігіне ... ... ... көлемі онша үлкен емес (жасына қарай ... ... ... көлемі 2007 жылы 2757 ... ... ... ... ... ... асыраушысынан
айырылған жағдайда-5336 теңге болып отыр) Келесі жылы ... ... ... ... ... жардемақының
орташа көлемі-20%-ке өседі деп күтіліп отыр. ... ... ... ... шеше ... да ... ... негізінде әлеуметтік тәуекелдер
пайда болған жағдайда жұмысшыларды қосыьша әлеуметтік қолдау ... Бұл жүйе ... ... және ... ... ... ... енгізуен бірге формалдық секторда жұмыспен
қамту ... ... бұл ... ... ... ... қолдануға мүмкіндік туады. Жұмыспен қамтуды ынталандыра
отырып, сақтандыру экономикалық өсудің ... бола ... ... азаматтардың өз келешегіне және отбасының берекесі
үшін жеке ... ... ... жасалынады.Әулеметтік
төлемдердің жеке дербестелінген салымдарға байланысты болуы бір мезгілде
әлеуметтік қолдауда ... ... ... ... ... ... ... еңбек жағдайына, аударымдардың көлемі мен
мерзіміне байланысты болады.
2) ... ... ... ... Сақтандыруды қаржыландыруға 3%
әлеуметтік салықтан басқа (жұмыс ... ... ... ... де ... ... берушілердің жұмысшға зиан келтіргені үшін
жауапгершілігін ... ... ... ... ... ... ... жүйесіне қатысушыларға әлеуметтік
салықты төлеуші барлық ... ... ... зейнеткерлерден басқа), өзін-
өзі жұмыспнен қамтыған адамдар (шетелдіктерді және ... ... ... ... ... ... ... ету қабілетінен айырылған, жұмысынан
айырылған жағдайлада пайда болатын әлеуметтік тәуекелдерді қамтиді.
Келшекте салымшылар және жұмыс ... ... ... ... ... Ерікті зейнетақы сақтандыру ... ... ... ... ... отырғндай, ерікті сақтандыру жүйесіне қатысуды
ынтландыратын шаралар қарастырылып жатыр, азамаииардың кейбір ... ... ... ... салымдарын қалыптастыруда
мемлекеттің қатысу мүмкіндігі зерттелуде.
Қазақстанда бұл ... 2001 жылы ... ... ету жаңа
заңына сәйкес жұргізілді. Бұл ... ... ... ... ... ... етілмеуі, салық төлеушілердің
азаюы, түскен салықтардың ағымдағы жылдағы зейнетақы мен жәрдемақыларды
төлеуге ... және ... ... ... мен ... ... өсуі ... болды /22, 45б/.
Бұл процесс 1991-2000 жылдардағы өндірістің құлдырауынан, жұмыспен
қамтылған ... ... ... ... ... инфляция
жағдайында экономикалық дағдарыс кезінде жүргізілді. Жинақтаушы зейнетақы
жүйесі кезінде әркім өз табысынан міндетті ... ... ... ... ... ... ... берудегі, мемлекеттік
бюджетке түскен ауыртпалығын төмендетуге демографиялық үрдістердің, сонын
ішінде халықтың картаюы, бала туу көрсеткішінің төмендеуі, ... ... ... ... ... ... қаржылындыруға арналған
қаржы міндеттемелерін қысқарту болып табылады. Одан ... ... ... ... салымдары мен төленетін жәрдемақылардың ... ... ... ... салымдарды, экономикаға берілетін
инвестицияларды көбейтуге жағдай жасайды. Сондықтан Қазақстанда қазәрге
жағдайда екі ... ... ... ... ... жүйесі және жинақтаушы зейнетақы жүйесі, кейін біріншісі
мемлекеттік әлеуметтік қамсыздандырудың ... ... ... ... ... ал ... ... жүйесі мемлекеттің саясатын іске
асырудың негізгі табыс көзі ... ... ... ... 1,5
миллион азаматтардың зейнетақымен қамсыздандырудың негізгі тұтқасы болып
табылады және сөзсіз әлі 20-30 жылдар ... өте ... роль ... ... зейнетақы жүйесінің негізгі индикаторы, 2007 жыл
|Жасына қарай берілетін зейнетақы ... ... мың адам |1,616 ... ... берілетін зейнетақының ең төменгі мөлшері, теңге|5800 |
|Зейнетақының ең жоғары көлемі, теңге |10924 ... ... ... ... |8529 ... минимумы, теңге |5427 ... ... ... % |97,6 ... көзі: Еңбек және әлеуметтік қолдау министрлігінің ақпараттары бойынша
дайындалған.
Келешекте бұл төлемдердің зейнетақымен ... ... ... ... зейнетақы жүйесінің дамыуна ... ... ... жағдайда ынтымақтастық зейнетақы жүйесі әлеуметтік салық
және басқа төлемдер арқылы қаржыландырылады.
Өзінің картаюын ойлау және ... ... ету ... ... жеке ... ... жинақтаушы зейнетақы жүйесінің негізгі
постулаты болып ... ... ... ... де ... жоқ: мемлекет міндетті зейнетақы салымдарының сақталуына кепілдік
береді, және әмбебап базалық зейнетақыны қосымша кепілдік ретінде ... ... ... ... ... ... ... қатысуға міндетті,
зейнетақы жарналарын өзінің дербес ... ... ... ... жауапкершілік
тартады.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесі Қазақстанда жеті жыл бойы жұмыс ... ... ... ... едәуір көп жиналды және олар 2007 жылы ЖІӨ-
нің 9%-ын құрады.
Қазіргі жағдайда жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысушылардың нақты
көрсеткішін айту ... ... ... ... бұл жүйе 6,6 ... ... отыр, бұл жұмыспен қамтылған адамдардың 84%-құрайды.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысатын азаматтардың зейнетақы
жарналары ай ... ... ... ... 10% ... алынып
отырады. Міндетті зейнетақы жарналарын есептеуге алынатын ай сайынғы ... ... ... ... ... бес ... мөлшерінен аспауы тиіс. Одан
басқа азаматтар ерікті зейнетақы ... ... ... ... ... ... асып ... көлемінде бере алады. Ең бір негізі ... ... ... ... ... кәсіптердің,
жағдайлары ерекше зиянды аса кауіпті ... ... ... үшін ... аспайтын табыстарынан ерікті жарналар алынады. Бұл ... ... ... есебінен салықтық жеңілдіктер арқылы жүргізіледі.
Зейнетақы жарналараның 2006 жылы 41%-ға өсіуне қарамастан кәсіпорындардың
зейнетақы жарналарын төлеудегі ... ... ... ... ... топтарының еңбек ақысы жоғары болмағандығын
ескерсек, күндердің күнінде зе»нетақы төлеу үшін ... ... ... ... ... ... Оларға еңбек ақысы төмен халық санаттары,
соның ішінде әйелдер, ауыл шаруашылық ... ... ... болады. Осыған байланысты халықтың аз қамтылған айлық жалақысы
төмен топтарына арнайы шараларды мемлекет тарапынан қарастырған жөн.
Қазіргі кезде 6,7 ... ... жеке ... ... ашылған, ал
таза инвестициялық табыс 107,4 ... ... ... Бұдан басқа,
зейнетақы қорлар мен аударуды қосқанда, жалпы құны 25 ... ... ... және ... зейнетақы жарнасы есебінен зейнетақы
төлемі жүзеге асырылған. Өз кезегінде, 2007 жылы зейнетақы қорының көлемі
947 ... ... ... деп ... отыр.
Міндетті зейнетақы жарнасын төлеудің тиімділігін арттырудың нақты
тетіктерін әзірлеу, мемлекеттік ... ... ... ... ... төлем кезіндегі инфляция деңгейін ... ... ... ... ... ... мен ... жинағын алушылардың
құқығы қолдауды қамтамасыз ету үлкен мәселеге айналып отыр.
Жинақтаушы зейнетақы қорлары ... ұзақ ... ... ... ұлғайту мен тізбесін кеңейту, зейнетақы активтерін ... ... ... Сарапшылардың пікірі ... ... ... ... ... маңызды бағыт қаржы
салуды жобалауды дамыту ... ... ... жобадауды
қаржыландырудың балама түрін кеңейт, сарапшылардың ... ... үшін ... ... ... ... кепілдікті
ұсынатын жобалар тізбесін анықтауды заңды жолмен жүзеге ... ... ... ... ... өз ... ... істеуші»
бөлегіне қатысты болып отыр. Бұл мәселені шешуде елемеушілік ... ... ... орын ... ... ... ... салдары болуда. Халықтың біраз бөлігінің жинақтаушы
зейнетақы жүйесіне қатыспай ... ақыр ... бұл ... ... 10-
15 жылдан кейін ауыр тиюі мүмкін ... атап өту ... ... ... ... ұсыныс, біздің пікірімізше,
зейнетақы жинақтары жүйесін құрі жағдайында азаматтар үшін тартымды ... ... есеп ... ... ... зейнетақы жүйесіне
аударуын ынталандырған болар еді /23, 45 ... ... жеке ... ... ... (ЖЖҚА) рыногы
негізінен қалыптасты деп айтуға болады, және жыл сайын оның ... ... және ... өсу ... Бірақ зандық, инфрақұрылымдық,
функционалдық-техникалық және өзге де сипаттағы өзекті мәселелері толық
шешіліп қалыптасқан, ... жүйе деп ... әлі ... ... ... Республикасының Еңбек және халықты
әлеуметтік қолдау министрлігінің ресми ... ... ... ... ... 74 жеке ... ... агенттіктері бар . Кейінгі жылдары
жұмысқа орналастыру және ірі қалаларда ... ... ... ... санының көбею тенденциясы айқын ... ... ... ЖЖҚА ... ... шамамен 50% Астана қаласында
орналасқан. Сонымен қатар, бірқатар облыстарда тіркелген жеке ... ... саны өте аз, не ... ... ... жоқ. Мысалы,
Қызылорда облысында бір де бір жеке ... ... ... жоқ.
Жалпы, өнірлік дисбаланс көбінесе, облыстық еңбек рыноктарынды жұмыс
күшіне сұраныс мен ... ара ... ... ... ... байланысты болады.
Халықты әлеуметтік қолдауға жұмсалатын шығыстар мемлекет
шығыстарының жүйесінде үлкен орын алады.
Реформаларды аяқтауда мемлекет ... ... ... ... көзі ... ... Бұл ... мемлекеттің қатысуы
төмендегенде және әлеуметтік сақтандыру механизмдері дамығанда ... ... ... ... төлемдердің бюджет есебінен
мерзімінде әрі толық төленуін қамтамасыз етеді.
Әлеуметтік сақтандыру жүйесін қаржыландыру әлеуметтік ... ... мен ... кірісінен міндетті сақтандырушы бөлімдерді 3%
мөлшерінде енгізу есебінен жүзеге ... ... ... ... ретке келтіру – ҚР-ғы әлеуметтік қолдаудың жаңа саясаттың
жүзеге асыратын басты ... ... ролі ... ... ... ... да маңызды болады, өйткені жүйе қызметкерлерінің жұмысына
мемлекет бақылау жасайды. Әлеуметтік қолдау мәселелері бойынша мемлекеттік
орган жинақтаушы ... ... ... ... өзгерту шаралары
әлеуметтік сақтандыру жүйесін және жұмысшының өмірі мен денсаулығына қауып
төндіру қарастырылады.
Әлеуметтік сақтандырудың міндетті түрлерің енгізу ... ... ... ... ... құруды көздейді. Әлеуметтік
сақтандыру жүйесін дамытуда ... ... ... ала ... ... ... ... мемлекеттің 100%-дық қатысуымен жабық
акционерлік қоғам түріндегі ... ... ... ... ... Қор қысқа мерзім ішінде әлеуметтік сақтандыру арқылы еңбек
секторын, соның ішінде жеке ұйымдар үшін онша ... емес ... ... қамтиды. Сонымен қатар, қордың қаржысын мақсатсыз
қолдануға мүмкіндік бермейтін ... ... ... ... ... активтерді сақтаудағы қордың міндеттері мен құқықтары
заңмен белгіленеді, әлеуметтік сақтандыру жүйесі мен ... ... ... ... ... байланыс, оның міндеттері мен
қызметтерінің кеңеюіне мүмкіндік ... ... ... акционерлік қоғам
туралы заңдылықтарға сәйкес, акционер ретінде мемлекеттің де ... ... ... ... ... ... ... төлеуді
ұйымдастыратын жеке институттардың қатысуы да қаралады. Әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... мерзімінде өзгертулер енгізіледі.
Әлеуметтік қауіптер түрі мен төлемдерге заңдық ... ... ... ... топ ... қосымша көмек қарастыратын арнайы
заң актілері жасалынады. Әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... қолдау жүйесін реформалау республика тұрғындарының
мүдделеріне қатысты болғандықтан, тұрғындар барлық қызықтыратын ... ... та ... ... ... ету маңызды. Түсіндіру
жұмыстары жүргізіледі.
Әлеуметтік қолдауды реформалауда әлеуметтік ... ... ... ала ... ... ... мен тұрғындарды әлеуметтік
қолдау жүйесіне тіркеудең маңызы артады.
Азаматтардың әлеуметтік төлемдерді алуы ... ... коды ... асырылатын модель құру жоспарланады. Бұндай жұйенің шешуші элементі.
Тұлғалар мемлекеттік мәліметтер базасы, инфрақұрылымдардағы әкілшілік
шығындарын азайтады, сақтандырушы ... ... мен ... алу ... ... ... қолдау жүйесінің да
жеттіліктері үшін ... ... ... ... ... шаралар
қолданылады /24, 89б/.
Қорытынды
Халықаралық тәжірибеге сүйене ... ... ... ... жүйелері әдетте:
1) мемлекеттік жәрдемақылар;
2) міндетті әлеуметтік сақтандыру;
3) жинақтаушы ... ... ... ... ... ... негізгі элементтерді қамтиды деген
қорытынды жасауға ... ... ... қолдауға жататын жағдайлар
туындаған кезде барлық азаматтарды ... ... ... ... ... ... арналған.
Жұмыс берушілер мен ... ... ... міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесі төленген жарна
деңгейіне сай ресми ... ... ... ... ... ... жүйесі әр азаматтың өзін-өзі зейнетақымен дербес
қамсыздандыруына арналған.
Әлеуметтік көмек азаматтардың жекелеген санаттарын ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қатерлерін өзін-өзі ерікті
сақтандыруға құқығы бар.
Осындай аралас жүйе ... ... ... ... ... ... ... нарықтық экономикаға көшу аяқталып келеді. Әлеуметтік
қолдаудың жүйесі өзгерген экономикалық ... ... ... ... ... басында мемлекет бұрын беймәлім болып келген инфляция,
бюджет тапшылығы, ... ... ... ... ... сияқты жаңа экономикалық факторлардың әсерінен әлеуметтік қолдаудың
ағымдағы ... ... ... ... зейнетақы жүйесін енгізу мен заттай жеңілдіктерді ақшалай
төлемдермен ауыстыруды қоспағанда, жасалған басқа ... ... ... өтпелі кезеңнің ағымдық мәселелерін шешуге бағытталды.
Соңғы жылдардағы ... ... ... жүйесі
реформалау нақты әлеуметтік саясатты ... етіп ... ... ... нашарлауы, барлық азаматтардың өмірлеріне әсерін
тигізуде, әсіресе ... ... ... ... көп ... ... ... тербелісі инфляциялық процестерге алып келіп
отыр. Сонымен бірге халық табысының ... ... алу ... және аз ... халық санының өсуіне алып келіп отыр.
Осының бәрі инфляция болмау үшін кедейшілік болмау үшін тиісті шаралар
қолдану қажет.
Қаржы ресурстарының ... ... ... ... күрестің
негізгі шаралары болып мыналар табылады:
1) халықтың әлеуметтік осал қатарына тікелей ... ... ... ... ... аз ... және ... күшейту;
3) әртүрлі қаржылай жеңілдік ретінде және мемлекеттік ... аз ... ... ... ... ... ... жағынан қажет етуші жанұяларға ақшалай емес көмектің
түрлерін жоғарлату.
Міне, осы халықты әлеуметтік қолдаудың ... ... заң ... асыратын болса, Республикамызда әлеуметтік-экономикалық жағдайымыз
жақсарар еді.
ҚР тұрғындары әлеуметтік қолдау ... ... асу ... ... ... ... ... кейін, оның негізінде ҚР-ның әлеуметтік
қолдау жүйесін жүзеге асыратын нормативтік – құқықтық актілерді ... ... ... ... екі кезеңге бөліп қарастырған жөн.
1- кезең (2008-2009 жылдар):
есептерді жүргізу; жұмыс жағдайында жұмысшының өмірі мен ... ... ... ... ... ... міндетті
сақтандыру туралы заң актілерін 2005 жылдың 1-шілдесінен бастап ... пен ... ... ... ... сақтандыруды
енгізетін заң актілерін қабылдап, 2005 жылдың соңында жүзеге асыру;
тұрғындарды әлеуметтік ... ... ... ... ... ... салық төлеу заңдылықтарына өзгертулер толықтырулар енгізу; зейнетақы
аннуитеттерін дамыту; әлеуметтік ... ... ... ... ... ... дайындау; ақпарат пен қамтамасыз ету
жүйесін енгізу.
2-кезең (2009-2007 жылдар):
жұмыстан айырылу қаупін әлеуметтік қауіптер санатына ... ... коды ... ... ... ... көшу; азаматтардың кірісі
бойынша әдістемелік базаны жүзеге асыру; минималды ... ... ... ... ... ... аз ... азаматтарға нақты
көмектің жаңаша формаларын дамыту, соның ... ... ... болса
туылғанда берілетін төлемақы мен кәмелетке толмаған балаларды тәрбиелейтін
отбасыларына төлем көмек берудің міндетті түрлерін енгізу.
Пайдаланған әдебиеттер ... ... А.С. ... ... населения-Алматы: Экономика, 2002
год
2. Назарбаев Н.А. 2006 ... ішкі және ... ... ... туралы ел президентінің Қазақстан халқына жолдауы
3. Алимбаев А.А., Алпысбаев С.Н., Ниязеков Р.К. и др. ... ... ... экономики в Казахстане – Караганда
ПК Алем-2004 г.
4. Экономикалық теория негздері. Оқулық. Алматы, 2001ж. Авторлар ұжымы.
5. Бабакумаров А.Г. ... ... ... 2002 г.
6. Пемехонов Ю. Социалная защита населения в ... ... ... А.А. Государственое регулировани экономики- Алматы, 2002 г.
8. Парамонов В.В. Экономика Казахстана. Алматы.-2003г- 98 б.
9. Антропов В. ... ... ... в ... ... Сансызбаева Г.Н. Системе социальной защиты населения.- Алматы 2002 г
11. Кепелбаева Г.П. Социалная ... ... ... ... 2002 ... ... социальный защиты населения РК: Постанавление
правительство РК от 28 июня 2004 ... ... ... ету ... ... -2001 ... «Қазақстан Ресубликасындағы мүгедектердің әлеуметтік қорғалуы туралы
заңы».-2002 ж.
15. Исахова П.Б. Әеуметтік қорғау жүйесіндегі тәуекел
16. Қаржы министрлігінің статистикалық бюллетені -2007 ж 212 ... ... ... ... ... «Қазақстан Халқына
жолдауы» - Астана 2009ж 1 наурыз
18. ... ... ... ... ... ... ... ҚР «Мемлекеттік атаулы әлеуметтік ... ... ... ... ... ...

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 39 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасындағы кіші бизнестің даму тенденциясы және оны қаржылық - несиелік қолдау механизмін талдау34 бет
Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау37 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын және орта бизнесті қолдау мен басқару38 бет
Қазақстан Республикасындағы шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту мен қолдаудың экономикалық-әлеуметтік мәні24 бет
Инвестициялық жобалар және олардың жіктелуі28 бет
Қазақстан Республикасында түсіктің алдын алу мәселелері69 бет
Қазақстан Республикасындағы несиелік жүйенің қалыптасуы мен дамуы27 бет
Қазақстан Республикасындағы сот билігі жүйесі92 бет
Қазақстан Республикасының салық жүйесі8 бет
Қазақстан Республикасының салық жүйесі жайлы мәлімет12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь