Қазақ хандығының құрылуы туралы

Кіріспе
Негізгі бөлім
1. Қазақ хандығының құрылуы
2. Керей мен Жәнібектің қазақ хандығын құру жолындағы күресі
3. Есім хан тұсындағы қазақ хандығы
4. Қазақ хандығының басқару жүйесі
5. Қасым ханның тұсындағы қазақ хандығы
6. Хақ Назар кезіндегі қазақ хандығы
7. Қазақ халқының жоңғар шабуылына қарсы күресі
8. Қазақстанның Ресейге қосылуы: кіруі, жаулап алуы, отарлауы
9. Абылайдың хандығы. Ішкі және сыртқы саясаты

Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
XVІ ғасырда қалыптасқан саяси-тарихи жағдайлар қазақ халқының ұлттық мемлекет болып құрылуына елеулі ықпал етті.Қазақстан жерінде шаруашылықтың дамуы көшпелі мал шаруашылығымен және егіншілікпен айналысатын аймақтарда айқын байқалды.Шаруашылықтың түрлі саласында өзара байланыстар нығая түсті,қолайлы жағдайлар қалыптасты.Тілі,материалдық және рухани мәдениеті жағынан өзара жақын этникалық топтардың бір-бірімен тығыз қатынасы орнады.Қазақ тайпаларына өз жерінде көз алартып,зорлық-зомбылық жасаушыларға ұзақ,әрі табанды қарсылық көрсетіп,тойтарыс беруге ұмтылыс көрініс таба бастады. Қазақ,қырғыз,ноғай,ішінара өзбек,ұйғыр,қарақалпақ халықтарының қандас-туыстық ынтымағы қалыптасып,нығая түсті.
Дегенмен,қазақ тайпаларының жекелеген бөліктерінің бірнеше саяси бірлестіктерге-мемлекеттерге кіруі туыстас этникалық топтардың бытырап кетуіне алып келді.Саяси және экономикалық байланыстардың үзілуіне әкеліп соқтырған үздіксіз жүргізілген соғыстар,рулар мен тайпалар көсемдерінің арасындағы өзара талас-тартыстар мұндағы халықтардың бірігіп нығаюын тежеп отырды.Дәл осы кезде іс жүзінде біртекті халыққа айналып отырған қазақ тайпалары мен руларын мемлекет етіп біріктіру міндеті алға тартылды.
Бұл міндеттердің шешілуі үшін қазақ хандығын құру нақты мүмкіндік туғызды,сәтті тарихи жағдайлар қалыптасты.Қазақ халқының бірігуінің,құрылуының іс жүзінде аяқталуына мүмкіндік туды.Бұл жағдайлар Қазақ мемлекетін яғни хандығын құрудың негізгі себептерімен алғышарттары еді.
1. Мұқанов М. Қазақ жерінің тарихы. «Атамұра-Казахстан». Алматы, 1994.
2. Қазақ ССР. Қысқаша энциклопедиясы. Том 1. Алматы, 1984.
3. Аманжолов К.Р. Түркі халықтарының тарихы. Алматы. Том 2. 2002.
4. Бес ғасыр жырлайды. 1-т. Алматы, «Жазушы», 1984.
        
        ЖОСПАР:
Кіріспе
Негізгі бөлім
* ... ... ...
* ... мен ... ... ... құру жолындағы күресі
* Есім хан тұсындағы қазақ хандығы
* Қазақ хандығының басқару жүйесі
* Қасым ханның тұсындағы қазақ хандығы
* Хақ ... ... ... ... ... ... ... шабуылына қарсы күресі
* Қазақстанның Ресейге қосылуы: кіруі, ... ... ... Абылайдың хандығы. Ішкі және сыртқы саясаты
Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
КІРІСПЕ
XVІ ғасырда қалыптасқан саяси-тарихи жағдайлар қазақ халқының ұлттық мемлекет болып ... ... ... ... ... ... ... көшпелі мал шаруашылығымен және егіншілікпен айналысатын аймақтарда айқын байқалды.Шаруашылықтың түрлі саласында ... ... ... ... ... ... және рухани мәдениеті жағынан өзара жақын этникалық топтардың бір-бірімен ... ... ... ... өз ... көз алартып,зорлық-зомбылық жасаушыларға ұзақ,әрі табанды қарсылық көрсетіп,тойтарыс беруге ... ... таба ... ... ... ... қандас-туыстық ынтымағы қалыптасып,нығая түсті.
Дегенмен,қазақ тайпаларының жекелеген бөліктерінің бірнеше саяси бірлестіктерге-мемлекеттерге кіруі туыстас этникалық топтардың ... ... алып ... және ... ... ... әкеліп соқтырған үздіксіз жүргізілген соғыстар,рулар мен тайпалар көсемдерінің ... ... ... мұндағы халықтардың бірігіп нығаюын тежеп отырды.Дәл осы кезде іс жүзінде біртекті халыққа айналып отырған қазақ тайпалары мен руларын мемлекет етіп ... ... алға ... міндеттердің шешілуі үшін қазақ хандығын құру нақты мүмкіндік туғызды,сәтті тарихи жағдайлар қалыптасты.Қазақ халқының бірігуінің,құрылуының іс жүзінде аяқталуына мүмкіндік туды.Бұл ... ... ... яғни ... ... негізгі себептерімен алғышарттары еді.
Қазақ хандығының құрылуы мен нығаюы
Қазақ халқының саяси ... ... етіп ... ... мен ... сұлтандардың үлесіне тиді.Жәнібек пен Керей сұлтандардың билік жүргізу үшін Шыңғысханның ұрпақтарымен ... ру ... ... ... мен ... әр ... әлеуметтік топтарының да мүддесімен сай келді.Бұл жағдай тайпалардың дербес өз мемлекетін,қазақ хандығын құруғадеген ұмтылысын айқын бейнелеп берді.
Қазақ ... ... ... бірі сол ... ... ... екі мемлекеттің-Әбілхайыр хандығы мен Моғолстан хандығының ішкі-сыртқы жағдайындағы оқиғалар болды.XVғасырда Әбілхайыр хандығы мен Моғолстан хандығының күш-қуаты әлсіреп,күйреу ... ... ... ... басында отырған ақсүйектердің күш-қуаты артып,олардың жоғарғы билікке деген үміт,талпынысы күннен-күнге арта түсті.Жетісу мен Шығыс Дешті Қыпшақ ... ... ... ... ... ... ұмтылыс жасады.Билікке таласушылар тәуелсіздікке қол жеткізу үшін өздеріне қуатты одақтастар іздестірілді.
Қазақ хандығының іргесін нығайтып,оның күш-қуатын арттыру,сөйтіп ірі, ... ... ... ... іс-әрекеттер,қазақ қоғамын билеуші топтардың мүддесіне сай келді.Сондықтан қазақ тайпаларының ақсүйек көсемдері тарапынан ... ... ... ... Қаратау баурайындағы,Сырдария бойындағы,Түркістанның солтүстік бөлігіндегі тайпалардың басым көпшілігі XV ғасырдың 40-50-жылдарының өзінде-ақ Керей мен Жәнібек ... ... ... ... ... ... мемлекет болып қалыптасуына түрткі болған алғы шарттардың бірі XV ғасырдың орта шеңінде Әбілхайыр хандығында тоқтаусыз өршіп отырған қан ... ... мен ішкі ... ... үдей ... ... ... қатар феодалдық езгі мен қанау халықты ауыр күзеліске ұшыратты. Керей мен Жәнібек сұлтандар бұл тарихи жағдайды дер ... өз ... ... ... ... үстемдігіне қарсылық көрсеткен қазақ тайпаларының көсеміне айналып,қазақ тайпаларын бастап,Қазақ хандығының болашақ негізін салуға Батыс Жетісуға көш ... мен ... ... ... Жетісу жерінде құрылмақ Қазақ хандығының Алтын Орда,Ақ ... ... ... ... ... ... жаулап алушылық нәтежиесінде құрылған жоқ, жергілікті экономикалық,этникалық негіздерден шықты.
XV ғасырың орта ... ... ... ... жағдайлар Батыс Жетісу жерінде феодалдық негіздегі Қазақ хандығының құрылуына алғышарт жасады. ... мен ... ... хандығын құру жолындағы күресі.
XV ғ. Басында Ақ Орда ... ... оның ... ... әулетінен шыққан Әбілхайыр хандығы құрылды.Әбілхайыр хандығы негізінен түрік және кейбір түркіленген ру-тайпалардан құралды. Бұл ... ... ... ұқсас, мәдениеті мен тұрмыс-салты да бірдей. Әбілқайыр хандығығының ішкі-сыртқы саяси ... ... ... бола ... Ұлыс ... жоғарғы өкімет билігі үшін таласқан Жошы ұрпақтарымен толассыз және қатал ... ... тура ... ... ... ... қан төгіс соғыстар барған сайын өрши түсті. Феодалдық езгі мен ... ... ... ... өте ауыр күйзеліске душар етті. Шыңғыс ... ... ... өзара тартыстары Әбілқайыр хандығын әлсіретті. Әбілқайыр ханның өз ... ... ... мен бұқара халықты езуді күшейтуі хан билігін күшейте алмады.
XVғ.басында ... ... ... олжа ... ... сауда орталықтарына шығуды көздеген ... ... ... ... ... ... жасады. Әбілқайыр хан ойраттармен шайқаста жеңіліс тауып, көп шығынға ... ... ... жеңілуі оның ел ішіндегі беделін түсірді. Осындай жағдайда Әбілқайыр хан ... ... өз ... ... ... бастады. Елде қатаң тәртіп орнатты. Ойрат ... ... ... және ашу мен ыза ... ... ... Әбілқайрдың бұл әрекеттері сұлтандар мен ... ... ... ... да ... өршітіп жіберді. ... ... ... ... осы бір ... ... өз мүдделеріне тиімді пайдалануға ... ... ... ... ... наразылық күреске шыққан қазақ тайпаларының басын қосып, олардың көсеміне ... ... ... ... ... қазақ тайпаларын бастап, Жетісуға, Моғолстанға ... ... ... Жетісуға көшуі әдеттегі ауа көшу ... жоқ. ... өзі ... тайпаларының Әбілқайырдың адам төзгісіз езгісіне, үсті-үстіне ... ... ... мен ... феодалдық тартыстар мен соғыстардың ... ... ... ... мен ... сұлтандар қазақтардың саяси тұрғыдан бірігуіне, Қазақ хандығының құрылуына ... ... ханы Есен - Бұға ... ... ... ... ... пайдалану үшін құшақ жая қарсы алады. Сұлтарға Моғолстанның батыс аймағы-Шу ... ... ... берді. Керей мен Жәнібек сұлтандар ... ... ... ... ... ... ете отырып, Қозыбасыға қазақ хандығының ұлттық туын тігіп, 1465-1466 жылдары Қазақ хандығын ... ... ... Қазақ хандығының тағына Шыңғысханның ұрпағы болғандықтан,Керей,Жәнібек сұлтандардың екеуінің де отыруға құқығы болды.Бірақ сол ... ... ... ... ... отырғызарда мұрагерлікпен қатар,жасының үлкендігі де ескерілген.сондықтан хан тағына Керей отырып, билік тізгінін қолына алды. Ақылдаар тірегі Жәнібек болды. Жәнібек хан - ... ... бел ... ... хан ... ... ... ағасы Болат сұлтанның баласы, яғни екеуі немере еді. ... хан мен ... ... ... ... Орда ... ең алдымен, көшпелі қазақтардың ел болып, еңсе көтерсек деген ... ... ... Көшіп-қонам десе солтүстігінде керіліп Сарыарқа, оңтүстігінде Шу мен Сыр бойының жолбарыс жортқан қалың орманы жатты. Жазы- шүйгін жайлау, саумал ... қысы ... мол ... жыныс еді.
XV ғасырдың аяғынала Қазақ хандығы экономикалық жағынан біршама нығайып, шаруашылығы дамып, бытырап жүрген қазақ тайпаларын өзіне қаратып алды. ... ... ... ... отырып, жаулық ұстанған хандықтармен Қазақ хандығын нығайту жолында ашық ... ... ... тарих сахнасынан белең ала бастады. Қазақ халқының тарихи тағдыры шешілетін кезең туды, оны жүзеге асыру қазақ хандары Керей, ... ... ... ... ... Хайдар Дулати"Тарих-и Рашиди"атты шығармасында:"Ол кезде Дешті Қыпшақты Әбілхайыр хан биледі. Ол Жошы әулетінен шыққан сұлтандарға күн көрсетпеді. Нәтежиесінде ... ... ... ... ... ... Есен-бұға хан оларды құшақ жая қарсы алып, ... ... ... Шу мен ... аймақтарын берді. Әбілхайыр ұлысының шаңырағы шайқалды. Ірі-ірі шиеленістер басталды. Оның ... ... ... хан мен ... ... ... кетті. Олардың маңына жиналғандардың саны 200 мыңға ... ... ... ... 870 жылдары (1465-1466) билей бастады" деп жазды. ... ... XV ... ... ... ... хандығы қоныс теуіп, орда тіккен Жетісу жеріне екі жүз мың жан саны бар көшпелі тайпалардың ... кең ... ... ... Көшпелі қазақ тайпарарының отырықшы егіншілігі дамыған аудандармен, әсіресе қол өнері мен ... ... ... ... ... ... сауда-саттық қатынастарына қолайлы жағдай жасау халық тұрмысындағы маңызды мәселеге айналды. Өмір талабына ... ... бұл ... ... ... тек қана ... ... ғана емес, отырықшы аймақтағы егіншілік өнімдерін өткізуді аңсаған егіншілер де, қолөнер өнімдерін өткізіп,шикізат-жүн,тері,т.б. алуды аңсаған қолөнершілер де, тауарын өткізіп, ... ... ... ... де ... болды. Бай аймақтарды және қалаларды өз қол астына қаратуға феодалдар тіпті мүдделі еді. Әсіресе жаңадан шаңырақ көтерген Қазақ хандығы өз ... ... ... ... ... ... шаруалардың жайылымдағы пайдаланудағы Дешті Қыпшақ даласында бұрыннан қалыптасқан тәртібін қалпына келтіру;
2).Шығыс пен Батыс арасындағы ... ... жолы ... ... ... ... ... Созақ, Отырар, Йасы(Түркістан),т.б. қалаларын Қазақ хандығына қарату;
3).Қазақ хайпаларының басын қосып, қазақтың этникалық ... ... ... ... ... ... экономикалық және әскери тірегіне айналдыруы Дешті Қыпшақ ... ... ... ... ... келген. Сыр бойындағы қалалардың саяси-экономикалық және әскери-стратегиалық маңызы зор еді. Сырдария бойындағы егіншілігі мен қолөнері өркендеген қалалы ... ... ... тек ... ... ғана емес, Дешті Қыпшақтың шаруалары да ынталы болататын. ... ... ... XVғасырдың аяғында-XVI ғасырдың басында Орта Азия мен Қазақстан жеріндегі саяси өмірде айтарлықтай тарихи оқиғалар болды. Темір ... ... ... ... ... тапты. Моғолстан хандығы іс жүзінде біреше иеліктерге ... ... ... ... Қыпшақта Әбілхайыр билігі жойыды. Қазақстан жеріндегі бір ... ... дүр ... Алтын Орда хандығы ыдырап,жаңа мемлекеттер-Сібір хандығы,Қазақ хандығы, Астрахан хандықтары ... ... орын ... ... хандары Әбілхайыр ханның мұрагерлеріне қарсы күресте олардың мемлекетіндегі ішкі-сыртқы ... ... ... ... бері ... билікке таласып келе жатқан Жошы ұрпақтарын, Батыс Сібірдің билеушісі Ибақ ханды, ноғайды билеген мырзаларды одаққа тарта отыра, бірлесе күес жүргізді. ... ... ... ... ... жеткен қазақ хандары Дешті Қыпшақ даласын, ондағы көшпелі тайпаларды бірте-бірте хандықтың құрамына қосып алды. XV ғасырдың 70-жылдарында қазақ хандығы Сырдария бойы мен оған ... ... ... ... ... ... ... Қазақ хандығының жер көлемі әлдеқайда ұлғайды, оған тұс-түстан қазақ тайпалары қосылып жатты. Қазақ хандарының Сыр бойындағы қалалар үшін Әбілхайырдың немересі ... ... ... ... отыз ... ... ... созылды.
Сыр бойындағы қалалар үшін қазақ хандарымен талас-бәсекеге түскендер Әбілхайыр ... Әмір ... ... Моғолстан ханның ұрпақтары болды. Бұлардың бәрі стратегиалық маңызы зор, берік бекініс-қамалдарды ... арқа ... ... ... ... басып алуға, онда өзінің өктемдігін жүргізуге ұмтылды. Қазақ хандары да Сыр бойындағы бұл ... үшін ... ... жұмсады.
1470 жылы Керей хан бастаған қол Түркістанға, Жәнібек хан Созаққа шабуыл жасады. Сауран түбінде қазақтардан жеңіліс тапқан ... хан ... ... Созақ пен Сауран Қазақ хандығының құрамына кірді. Шайбани хан екі жылдан соң ... ... ... одақ ... Аркөк пен Сығанақ қалаларын басып алды. Қазақ хандарының жіберген әскерлері Шайбанидің бірлескен әскерлерін талқандап, Сығанақ қаласын қайтарып ... ... хан ... қашты. Сыр бойындағы қалалар Қазақ хандығының құрамына қосылды.
XV ғасырдың 80-жылдары Шайбани хан Моғолстан ... ... ... ... қарсы шабуылға шығып, Аркөк пен Сығанақты екінші рет басып алды. Қазақ хандары жіберген ... ... ... ... ... Бұдан кейін қазақ жасақтары уақытша жау басып алған Йасы (Түкістан) қаласын қоршауға алды. Шайбани ханның біріккен қолы Аркөкке тығылды да, ... күн ... ... Ақыры үш жылға созылған қанды шайқаста жеңіліс тапқан Шайбани Йасыны тастап, Хорезмге ...
XV ... ... ... ... хандығы, Шайбани әулеті, Әмір Темір әулеті, Моғолстан хандығының арасындағы соғыс одақтары ұрыстың мақсаты мен ... ... ... тез ... ... ... ... жылдары Моғолстан ханы Жүніс хан Шайбани ханның қолдауымен Ташкент пен Сайрам қаласын басып алды. Осы кезде Қазақ хандығының жағына Әмір ... ... ... келіп қосылып, бірлесіп соғыс қимылдарын жүргіді.Моғолстан билеушісі Отырар қаласын басып алып, оны Шайбани ханға сыйлады. Мақсаты Шайбани ханды Әмір ... ... ... ... ... ... еді. Отырарға табан тіреген Шайбани хан Сауран мен ... ... ... ... ... Әмір ... ұрпақтарымен бірлесе отырып, Шайбани ханға қарсы шабуылға шықты. Созақ ... ... ... ... ... ... адамдары Қазақ хандығын қолдап, Шайбани ханның Сауранды билеуге қалдырған туысын тұтқындады. Қазақ жасақтары Сауранды қайтарып алған соң, жау қолындағы ... ... ... ... ... хан ... бітім жасауға келісетінін білдірді.
Шайбани ханның Сыр бойындағы маңызды қалаларды алу үшін және ... ... ... ... ... ... орнатуға ұмтылып, Қазақ хандығына қарсы бірге Әмір Темір әулетіне, біпге Ноғай мырзаларына, бірге ... ... ... 30 жыл ... ... ... ... хандығы мен Шайбани хан арасында жасалған келісім шарт бойынша Отырар, Йасы(Түркістан), Аркөк, Бозкент қалалары мен Түркістан аймағының бір бөлігі ... ... ... қарады да, Сығанақ, Сауран, Созақ қалалары мен Түркістан аймағының ... ... ... хандығының құрамында қалды. Ташкент пен Сайрам қалалары Моғолстан хандығының құрамына кірді.
Сыр бойындағы қалалар Сығанақ, Сауран, Созақ Қазақ хандығының ... ... ... ... ... ... ... қазақ хандары бұл қасиетті, қадірлі жерді басып алуға ұмтылғандары бірінен соң ... ... оны ... ... ... ... ... өңіріндегі күрес барысы, билікке таласушы күштердің ара қатынасы, түптеп келгенде қазақ ... ... ... ... ... ... артып, билігінің нығаюы Шайбани ханның Дешті Қыпшақ тайпаларының біраз ... ... ... ... ... тайпалары бірте-бірте жергілікті халықпен араласып, олардың тілін, дінін және мәдениетін қабылдады.
Қазақ хандығының құрылуы мен ... ... ... ішкі ... ... мен талас тартысты тоқтатты. Адам өліміне, өріс бұзылуына әкеп соғатын тайпааралық қатынастарға тыйым салынды. Ел ішінде тыныштық берік орнап, ... кең өріс ... ... хандығының нығаюы көшпелі шаруалардың бұрыннан қалыптасқан дағдылы мал ... жыл ... ... ... ... ... ... Шаруалар дер кезінде өріс-қоысқа, жайлау мен қыстауға көшіп-қонды. Бейбіт өмір, мамыражай заман орнады. ... ... ... іргесі бекіп, күш-қуаты мен беделі артты.
Есім хан тұсындағы қазақ хандығы.
Есім хан (1598-1628)Тәуекел ханның мұрагері, сондықтан Тәуекел хан қайтыс болған соң, Есім ... ... ... ... хан ... ... ... бойлы Ер Есім хан тағына лайықты тәжірбиелі қолбасшы, білікті саясатшы тұлға болатын. Қазақтың хан тағына отырған соң Есім хан ... ... ... шарт жасасып, Орта Азия қалаларымен бейбіт экономикалық байланыс орнатуға ұмтылды. Қазақ хандығын бір орталыққа бағынған мемлекет етіп құруды ... ... ... ... ... әскери күш-қуатын арттыруға айрықша көңіл бөліп, сұлтандар мен төрелерге еркіндік пен билік
берді.
XVII ғасырдың ... ... ... ішкі ... өмір ... ... ... келе жатқан кейбір қайшылықтар шешімін таппаған еді. Қазақ хандығы ... ... ... ... ... кең өріс ... Көшпелі ақсүйектердің әр түрлі топтары өзара бақталастыққа түсті. Оңтүстікте іс жүзінде екі хан билік етті. Есім хан Түркістан ... ... ... ... ... хан өзін ... хан деп жариалап, Ташкент қаласын астана жасады. Бірте-бірте Қазақ хандығында хандардың дара билігі көрініс тапты.
Бұл ... ... ... ... ... Тұрфанда-Әбд-ар-Рахым хан, Жаркентте-Абақ хан,т.б. дара билік жүргізді.
Қазақ хандығының басқару жүйесі.
Қазақ хандығында басқарудың ұлттық жүйесі қалыптасты. Басқару жүйесінде бұрыннанг келе жатқан ... ... ... ... ... ... құрылымы жеті сатыдан қаланды:
1).Ауыл-қазақ халқының ең бірінші қоғамдық ... Ол ... ... ... адамдардан немесе бірнеше отбасынан құралды. Әрбір жеке ауылды басқаратын адамды ауылбасы деп атады. Ауылбасы білгір, тәжірбиелі, саяси беделге ие, ... адам ... ... ... ... ... басқару, маусымдық көші-қон уақытын белгілеу, адам мен көлік ... ... ... ... әділ ... отыру; ауылға түскен салықты уақытында төлеуді қадағалау; жоғарыдан келетін жарлықтар мен бұйрықтарды дұрыс орындау болды.
2).Ата аймақ жеті атадан қосылатын ... ... ... Ата ... басқаратын адамды ақсақал деп атады. Ата аймақтағы ауыл адамдары ақсақалдың ақыл-кеңесін тыңдап, оның шешімін мүлтіксізорындап ... ... ... он бес ... құралатын болған. Руды басқаратын басшыны рубасы деп атады Рубасы көпті көрген, мол тәжірбиелі, өте білікті, білгір адам ... ... ... ... мен қабілетіне тікелей байланысты болды.
4).Арыс бірнеше рудан құралды.Осы бірнеше рудан құралған арысты басқаратын адамды би деп ... ... ... ... Билеушісі сұлтан деп аталды. Олар ханды сайлауға қатысытын, ханмен тікелей қарым-қатынас жасай алушы еді.
6). Жүз бірнеше ұлыстардан құралды. Қазақ ... XV-XVI ... ... ... ... ... ... Ұлы жүз, Орта жүз, Кіші жүз деп екіге бөлінді.
7).Хандық үш жүзден құралды. Хандықтың ең үлкен әміршісі ... ... ... ... ... ... ақсүйек шонжарлардан сайлау қазақ халқының ғасырлар бойы қалыптасқан ежелгі ата дәстүріне айналды.
Қасым ханның тұсындағы қазақ хандығы
XVI ғасырдың басында Мұрындық ханның ... ... ... Жәнібек ханның баласы Қасым сұлтан көзге түсті. Ол хан болып, бүкіл Жетісу соның қол астында болды. Мұрындық қайтыс ... ... ... хан ... ... ... айналды. Оның хандығының нығаюына онымен көршілес отырған Ноғай ордасының әлсіреуі ... ... ... ел ... ... кезінде Шейбани тұқымдары мен қазақ сұлтандарының арасында соғыс бола берді, ... ... ... ... ие болу үшін ... ... хандары мен Шейбани әулеттерінің күресі бейбіт қалалар мен селениелерге тонаушылық шапқындар жасалуымен қатар жүріп отырды, ... ... жаңа ... мен ... ... етіп отырды. 1510 жылдың қысында Шайбани хан әскеріҰлытау бөктерінде отырған Қасым хан ұлысына шабуыл ... ... ... ... бере ... ... ... хан шегініп кетті де, тұтқиылдан шабуыл жасап, дұшпанын тас-талқан ... ... ханы ... Сайд Ташкентке бірлесіп жорық жасауды ұсынды. Қасым хан бұл соғыстан бас тартты.1515 жылы ... Сайд ... ... ... соң ... ... Жетісудағы билігі нығая түсті. Хандықтың шекарасы кеңіді. Қазақ хандығының орыс ... ... ... ... ... хан ... ... жылдарында қазақ билеушілері мен шайбанилердің өзара қатынастары шиеленіскен қалпында қала берді. 1516-17 жылдары Шайбани әулетінің ... күш ... ... ... жорыққа шықты.Қазақтардың дейтін белгілі заңдары Қасым хан 1518 жылы өлген. - ... ... ... дәуіріндегі әдет-ғұрыптық заң ережелерінің жинағы. Қасым хандық құрған кезде ел басқару ісінде қолданылған. Қасым хан өзі ... ... ... ... ... ... аумағын кеңейту барысында әдет-ғұрыптық заңдарға арқа сүйеді.Шариғат қағидасын мығым ұстанған отырықшы ... да ... ... қол ... ... соң, ... ... қазылық биліктерге жүгіне бастады. Қасым хан өз ... ... ... ... ... қазақи ғұрып ерекшеліктерін сақтады. Мыс., жеті атаға дейін үйленбеу, әмеңгерлік, құдалық жол-жоралар, қазылық ... т.б. Ол ... ... ... әрі ... келе жатқан билік дәстүрді, әдет-ғұрыптық жаңғыртып, күшейтті. Бұл заңға енген ... 1) ... заңы (жер ... ... ... 2) қылмыс заңы (кісі өлтіру, талау, шапқыншылық жасау, ұрлық қылу); 3) ... заң ... ... ... ... қара қазан, ердің құны, тұлпар ат); 4) елшілік жоралары (майталман шешендік, халықаралық қатынастағы сыпайылық, ... ... 5) ... заңы ... ... ас, той, ... думан үстіндегі ережелер, ат жарыс, бәйге ережелері,жасауыл, бекеуіл, тұтқауыл міндеттері). Бұл жарғы халық арасында ілтипатпен деп ... ... ... ... XVII ... ... Есім хандық құрған тұста (1598-1645) деген жаңа атқа ие болды ... ... ... ... бұл заң әлі де шариғат қағидасымен боялмай, ежелгі билер жасаған қалпын жақсы сақтады.
Хақ Назар кезіндегі қазақ ... ... ... ... ... ... (1538-1580) өзінің өкімет билігін күшейтіп, өз иеліктерінің шегін кеңейтуге әрекет етті. Бұл кезде Ноғай ордасында феодалдардың екі тобының арасында ... ... ... ... бір тобы ... қол ... ... тіледі, екінші тобы көшпелі қазақ ұлыстарына бой ұрды. Осыны пайдаланып Хақназар олардың көбісін өз жағына шығарып алды. Хақназар ... ... де ұзақ ... ... ... ... бұл ... жеңіліспен тынды. 50-шы жылдардың аяғында Хақназар Сырдарияның бойындағы сауда-қолөнері орталықтарын өзіне бекітіп алуға және Орта ... ең ірі ... бірі ... ... ... ... ... жылдары қазақтардың Орта Азия халқымен экономикалық байланысы одан әрі өрістеді. Хақназар бір топ сұлтанмен ... ... ханы ... ІІ мен ... уәде ... ... ... Баба сұлтанға қарсы күрес жүргізгенде Хақназар мен бірсыпыра сұлтандар Абдулланы қолдаған. Осы үшін ... ... ... ... ... ... ... Қазақ сұлтандары талай толқып, бір кезде Баба сұлтан өздеріне Ясы, ... ... ... біраз уақытқа Абдулланы сатып кетті. Кейін қайтадан Бұхар жағына шығып, Хақназар мен оның өзіне ... ... ... ... ... ... ... істеді. Бірақ астыртын әрекет ашылып, Хақназар өзіне жақын бірнеше сұлтандармен бірге 1580 жылы ... ... ... аяғы мен XVIII ... ... қазақ хандықтары. Жеті жарғы.
XVII ғасырдың аяғында - XVIII ғасырдың басында Қазақстанда феодалдық қатынастардың одан әрі дамуына байланысты билердің ... ... ... 1680 жылы Жәңгірдің баласы Тәуке хан болды (1680-1718).Тәукенің тұсында Россиямен қарым-қатынас күшейе түсті, елшіліктер алысу жиіленді, сауда байланыстары ұлғайды. ... ... ... ... ... нормаларын жинақтап, жүйелеуге әрекет жасалды. XVIII ғасырдың басында тарихи әдебиетке Жеті-Жарғы ... ... ... ... құрастырылды. Орыс деректемелерінде бұл заңдар деп аталады.Бұл заңдарда негізгі назар феодалдық меншікті қорғауға және меншік ... ... ... ... ... ... Феодалдық праволарды бұзушылардың қай қайсысына да қатаң жазалаар қолданылатын ... Жеті ... ... ... еңбекші халыққа түсетін салық ауыртпалықтары бұрынғыдан да күшейе түсті. Бұрынғы алым-салықтар көбейтіліп, жаңадан түрліше алымдар енгізілді. Кісі өлтіргендік үшін кесілетін өлім ... ... құн ... ... ... ... Сұлтан мен қожаны өлтіргендік үшін төленетін құн жәй қара қазақты өлтіргенде алынатын ... жеті есе көп ... ... ... ... иелерінің тірі қоямын десен де, өлтіремін десе де шексіз правосы болды. Құлдың ... ... ... еш ... ... ,- ... ... заңдарында. Жеті Жарғы барымтаны заңды еткенде айыпты адам мен оның руластарын билер сотының шығарған билігін еріксіз орындатқызудың басты әдістердің бірі ... ... ... ... ... семья басының билігін бұрынғыдан да бетер тежеусіз еткен. Өз әйелінің неке бұзарлық жасағанын ұстап ... ері оны ... ... болған. Әкесінің дегеніне қарсыласатын бала ауыр жазаланатын болған. ,- делінген заңда. Тәуке заңдарының негізгі мазмұны - қазақтың феодал шонжарларының ... ... ... ... мен ... ... ... хан билігін нығайтуға ұмтылу.
Қазақ халқының жоңғар шабуылына қарсы күресі.
Жоңғар феодалдарының қазақ жерлеріне жасаған шабуылдары XVII ғасырдың 40-шы ... ... ... ... жиі ... 1643 жылы Батур Қазақстанның оңтүстік аудандарына шабуыл жасады. Ол Жетісудың едәуір ... ... ... ... ... ... мен ... бағындырды. XVII ғасырдың 80-жылдарында жоңғар феодалдарының қазақ жерлеріне жорықтары қайтадан қозды. Олар оңтүстік Қазақстанды және Сырдария бойындағы сауда қалаларын, ең ... ... ... ... ... ... алуға тырысты. Қалдан деген жоңғар қонтайшысы 1681-1685 жылдары ... ... ... рет шабуыл жасады, Сайрам қаласын алып, қиратып кетті. Бай аудандар тып-типыл болды. ... ... ... ... Қазақстанға басқыншылық соғыстарын тоқтатпады. XVIII ғ. басында жоңғарлардың сансыз көп отряды ... ... ... ... 1718 жылы ... ... Арыс өзенінің бойында қазақ жасақтарының отрядтарын талқандап жеңді. 1723 жылдың ... ... ... қолы Қаратау тауларынан асып, Талас өзенінің аңғарына басып кірген. Қазақтар бұл кезде шабуыл болатынын ... еді де, ... ... ... ... жақан еді. Мұндағы қазақ халқының бәрі қырылып кетті, ал тірі қалғандары мал ... ... ... ... болды.1724-1725 ж. Жоңғар феодалдарыТашкент пен Түркістанды басып алды. 1728 жылы ... ... ... ... ... ... өзенінің жағасында жоңғар феодалдарын ауыр жеңіліске ұшыратты. Бұл жеңіс халықты жаумен одан әрі күрес жүргізуге жігерлендіре түсті.1729 жылы ... ... ... ... ... тағы да бір үлкен ұрыс болды. Жоңғар феодалдар тағы да ... ... Кіші жүз бен Орта жүз ... ... ... азат етілді.1723-1725 ж.ж. жылдары
1723-1725 жылдар қазақ халқының есінде ең ауыр кезең есебінде сақталып, деген ат алды. Бұл қазақ ... ... ... Отан басына күн туған кезең. 1718 жылы Тәуке хан қайтыс болғаннан кейін Үш жүздің ... ... ... Қазақ хандығыныңәскери-саяси қуатын әлсіретті. Әз Тәуке өз елінің бірлігін нығайтуға талпынғанымен көздеген мақсатына жете алмады. Жоңғар басқыншыларына тойтарыс беруді діттеген ... 1710 жылы ... ... ... ... Бөгенбайды қолбасшы сайлап, бүкілхалықтық жасақ құруға шешім қабылдайды. ... өз ... саны ... да, ... ... да ... басым болды. 1723 жылдың көктемінде жайлауға көшуге қамданған бейқам қазақ еліне жоңғарлардың қалың қолы тұтқиылдан шабуыл жасады. Олар Балқаш, ... ... ... ... асып, Көктал өзені бойымен өрледі. Нұра өңірін қанға батырып, Шелек, Есік көлі, Шу өңірін таптап, тоқтаусыз Іледен өтіп ... ... ... ... ... жерлерін иемденді. Түркістан, Сайрам, Ташкент қалаларын басып алды. Халық көп қырылды, тірі қалғандар ата мекенін тастап ... ... ... болып көрмеген алапат құбылыс - қазақ халқының үдере қашқан босқыншылығы туды. Тоз-тоз болған Ұлы жүз, Орта ... ... ... Ходжент, Самарқан иеліктеріне көшті. Кіші жүз Сауран ... ... ... ... Шұбырған халықтың басым көпшілігі Сырдан өтіп, Алқакөлге жетіп құлады. Осы ... ... ... мәңгі сақталған ащы зар мен ауыр мұңға толы әні дүниеге келді. Жоңғар шапқыншылығынан күйзелген ... ... Еділ бойы ... ... ... Орал ... ... мен Хиуа хандары тұс-тұстан шабуыл жасады. Қазақ өз елі ... ... рет ... ... өте мол зұлматқа тап болып, жер бетінен ұлт ... жоқ болу ... ... ... мен ... ... ... аңсаған күш-жігерін жасыта алмады, олардың еркіндік пен ерлік рухын шыңдады. Бөгенбай, Қабанбай, Саурық, ... ... ... ... ... ... ел 1726-1727 ж.ж. жоңғарларға қарсы майдан ашты. Бұланты мен Бөленті өзендерінің жағасында қалмақтарға қарсы ... ... 1727 ж. ... ... ... Хан тауына Орда тігіп, Аңырақай даласында ұлы жеңіске жетті қазақ халқының есінде ұлы қасірет ... ... ... ... ... ... өңіріндегі Бұланты және Білеуті өзендері аралығында қазақ ... ... ... ... ... 1723-25 ж. ... ... шығысы мен Жетісуды, Сырдарияның орта ағысына дейінгі өңірін ... ... ... ... ... бет ... Осы кезеңде Ордабасы жиынында біріккен бүкіл қазақ қолының бас қолбасшылығына Әбілқайыр хан сайланды. Соның нәтижесінде Ұлытау өңіріне енуді ... ... 1726 ж. ... ... ... жасақтарынан ойсырай жеңіліс тапты. Бұланты мен Білеуті өзендері арасындағы кең жазықта шешуші ұрыс болды. Онда қазақ жасақтары жеңіске жетіп, жоңғарлар ... ... ... Сол ... ... ... ... болған төбе Қалмаққырылған атанды. Өзінің маңыздылығы жөнінен ... ... 1941 ж. ... ... ... ... шайқасы
(1729жылдары, кей деректерде 1730 ж.) - біріккен қазақ қолының жоңғар басқыншылығына қарсы жүз жылдық азаттық соғысында бетбұрыс жасаған ең ірі ... ... және ... ... қол ... үш жүз ... 1728 ... бастап, Балқаш пен Шу бойына қарай жылжып, ұрысқа әзірлене бастады. Бұл ... ... ... ... ... ... ниетінде еді. Қазақтардың әрекетін сезген олар да Шу мен Балқаштың оңтүстігінде үлкен шеп ... Үш жүз ... ... ... ... ... ... тауында (кейін бұл жер Әбілқайыр тауы аталды) жиналды. Шайқас солтүстігі Балқаш, оңтүстігі Отар даласы, батысы ШУ, шығысы Күртіге дейінгі аралықтағы ... ... осы ... жиі ... ... ... қорымдары дәлелдейді. Аңырақай аталатын да осы өңір. Бұл шайқаста (40-45 күн) қазақтар ірі ... ... Үш жүз ... ... үйлестіру міндетін бас қолбасшы Әбілқайыр жүзеге асырды. Көптеген қазақ батырлары соғыс ... ... ... ... Ұлы жүз ... ... хан мен Төле би, Орта жүз қолын қанжығалы Бөгенбай, шақшақ ... ... ... Кіші жүз ді тама Есет, шекті Тайлақ т.б. батырлар басқарып, үлкен ерлік көрсетті.Қазақ садақшыларының жеке жасағын ошақты Саурық батыр басқарды. ... ... ... ... ... да ... Бұл шайқаста көптеген батырлар жекпе-жекке шықты. Бұл соғыста көптеген атақты батырлар қаза тапты. ... есін жия ... ... ... ... сортаң жерде шөлге ұшырап, одан әрі соғыса ... ... ... ... ... қашты. Қазақтар бұл соғысты әрі қарай дамыта алмады. Оған ... ... ... хан ... ... ... ... басталған тақ үшін талас кедергі келтірді. Көпшілік Болат ханның баласы жас Әбілмәмбетті қолдады. Бұған наразы болған ... ... ... ... Кіші жүздің қолын Ырғыз арқылы батысқа алып кетті. Орта жүз қолы ... хан ... ... бет ... ... Аңырақай шайқасындағы жеңіс қазақ халқының рухын көтеріп, болашаққа деген сенімін бекітті. Халқымыз үшін ... ... ... ... ... ... Еуропаның біріккен қолының Ватерлоо, КСРО халықтарының Ұлы Отан соғысындағы Сталинград түбіндегі жеңістерімен бірдей.
Қазақстанның Ресейге ... ... ... ... отарлауы.
Қазақстанның Ресейге қосылуы алдында олардың арасында едәуір саяси байланыстар болды. Орыс мемлекеті өзінің Шығыстағы ... ... ... ... ... ... ... (1552), Астрахань (1556) хандықтарын, Оңтүстік-Батыс Сібірді жаулап алуы, Кама сауда жолын құруы ... ... де ... түйісуді жеңілдетті. Орыс мемлекетінің Қазақстанға деген ықыласы, XV-XVI ғ.ғ. екінші жартысынан бастап Ресей ортаазиялық хандықтармен ... және ... ... ... ... қатты күшейді. Орыс мемлекеті мұндағы саяси жағдайға және қазақ хандығының көрші елдермен қарым-қатынасына ... ... ... отырды. Сондықтан Мәскеулік тақсырлар да қазақ хандарымен тікелей байланыс орнатуға ... Бұл ... ... ... ... зор роль ... 1573 жылы ... даласына Третьяк Чебуков бастаған орыс елшілігі жіберілді, елшілікке қазақтармен сауда жасасуды жөнге салу міндеті жүктелді. Алайда Чебуковтың дипломатиялық миссиясы ... ... жете ... ... ... ... Сібір ханы Көшімнің жиені Мәметқұл қырып салды. 1594 жылы Мәскеуге бірінші қазақ елшілігі келді. Тәуекел ханның елшісі ... ... ... ... ... ... өзінің жиені Оразмұхаммедті босатуға және орыс үкіметімен достық келісімін жасасуға тапсырма алған болатын. Сонымен ... оның ... ... ... ... күресу үшін Борис Годуновтан алуға қол жеткізуі тиіс еді. Орыс патшасының Тәуекел ханға жауап ... оған ... және ... ... ... жауларынан уәде берілді.Қазақстанмен, Сібірмен, Орта Азиямен байланыстарының қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін орыс ... жаңа ... ... ... мен ... ... жіберумен қатар, Қазақстанмен шекарасында нығайтылған бекініс пункттерін салуға ... ... ... ... ... ... бірінші орыс қаласы болды. Мұнан соң Тюмень (1586), Тобольск (1587), Тару (1594), Томск(1604) қалалары салынды.Жоңғар хандығының құрылуы ... ... ... ... енгізді. Билік жүргізуші феодалдық топтың мүддесін білдіруші, алысты болжайтын саясатшы Тәуке хан өз ... ... ... ... ... Оның Ресейге тілектестік қарым-қатынасыоның Ресеймен байланыс жасай отырып, Қазақстанның жағдайын нығайту ниетінен туған еді.1732 жылдың 24 ... ... ... миссиясын аяқтап, Найзакескен мекенінен кері қайтар жолына шықты. Петербургке жіберілген Әбілқайырдың елшілігімен бірге 1733 ж. 2 ... ... ... ... өткен келіссөздер нәтижесінде Кіші жүздің Ресей азаматтығына кіруі түпкілікті шешілді.1731 жылдың аяғында ... мен ... ... ... ... егер ол Ресей азаматтығын қабылдаса орыс әскерлерінің күшімен бұл ... ... ... ете ... уәде ... Орта ... ... өкілдерін жіберді. Сәмеке Әбілқайыр елшілерінің ұсынысын қабылдады. 1732 жылы Орта ... ... ... ... ... ... түрде өтті.Өлкені отарлауды тездету мақсатында басқарудың Ресейлік ... ... ... Бұл ... ... ... бөлігінің көтеріліске ұласқан қарсылығын туғызды. Солардың арасындағы ең ірі көтеріліс - ... ... ... қолбасшылығымен болған қозғалыс еді. Бұл көтеріліс Орта жүз жерінің Оңтүстік-шығыс бөдігін патша үкіметінің әскери күшпен бағындырушылығын 10-15 жылға кері ... ... ... ... ... бағындыру басқа жағдайда өтті. Оңтүстік Қазақстандағы қазақ руларының бір ... ... ... өз еріктерімен қабылдады. 1819 жылы 18 қаңтарда Сұйық Абылайханов сұлтан бастаған 55462 жан Ресей тағына өз ... ант ... 1824 жылы ... ... Ұлы ... ... көшіп-қонып жүретін руларынан тағы да 14 сұлтанды бодандыққа алу жөніндегі грамотаға қол қойды. Жетісу мен Оңтүстік ... ... ... Ресей империясы ықпалынан сырт қалды. Көп кешікпей Қапал, Лепсі, ... ... ... ... ... ... арқылы патша әскерлерінің Түркістан, Шымкент, Әулиеата және басқа қалалар мен елді мекенді басып алуымен Ресейдің ... ... ... алуы ... ... ... ... көшпелілер мен келген халықтар арасында шаруашылықтық айырбас пен әрекеттестік үшін ... ... ... ... ... ... қазақ ауылдарын капиталистік өндірістік қатынастар кеңістігіне тарту үшін ... ... ... Ішкі және ... саясаты:
Абылай - қазақ феодалдық мемлекетінің бұрынғы шекарасын қалпына келтіріп, өз хандығы кезінде елдің саяси-экономикалық дамуына түбірлі өзгерістер ... ... ... қайраткері. 15 жасынан жоңғар шапқыншылығына қарсы күреске белсене ат салысқан Абылай қазақтарды ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуді мақсат еткен. 1740 жылы Орта жүз ханы Әбілмәмбет пен Абылай Орскіге келіп, Ресей империясының бірлігін мойындады. ... ... ... ... ... ... ... Орынбор әкімшілігінен қол үзді. Оған 1741 жылғы қақтығыстардың бірінде Абылайдың ... ... ... ... себепші болды.1743 жылы тұтқыннан босаған Абылай жоңғар феодалдарымен күресті одан әрі өрістетті. Жоңғар-қазақ қақтығыстары 1752 жылы қалмақтардың Орта ... ... ... ... ... Күші ... сарқылған Жоңғарияның қиын жағдайын шебер пайдаланған Абылай, 1753 ж. ірі қолды басқарып жоңғар еліне шабуылға дайын еді. Абылайдың мақсаты - ... ... ... олар ... басып алған қазақтардың тарихи иелігін қайтарып алу еді. Абылайдың туы астына үш жүздің жасақтары жиналды. Қытай қолбасшылары Фу Дэ, Чжао Хой ... ... 1757 жылы ... ... басып кірді. Цин әулетімен әскери-саяси тартыстың қазақ елі үшін қауіптілігін түсінген Абылай хан, ... ... ... ... қытай мемлекетімен арадағы кикілжіңді келіссөзбен шешуге бел байлады. Сөйтіп, XVIII ғ. 20-30 ... ... ... ... ... ... жайылым жерлер дипломатиялық жолмен қайтарылып алынды. Қазақ ... ... ... ... мақсаты - мемлекет дербестігін сақтап қалу еді. Абылай 1781 жылы дүние салды.
Қорытынды
Қорыта айтқанда,1718- жылы ... ұлы ханы Әз ... ... ... соң, ... ... ... ішкі енжарылық, қазақ жүздерінің үсақ иеліктерге жіктеліп ... ... ... ... > ... ... ... күш - қуатын құлдыратқан еді. Осы мезгілде кіші жүз ханы ... ... ... елдің бір бөлігін ( 40 мың адамды) бастап батысқа қарай ауып барып, орыс патшасына бағынуға ант берді.
Жоңғар ... ... ... ... қан ... ... жан қиярлық ерлігімен ел - жұртқа танылып, қазақа хан болған Абылай қазақтың елдік ... ... ... ... күрес жүргізіп, Қазақ хандығын біртұтас, іргелі ел етуге ұмтылды.
Тарихи ... қиын - ... ... ... ханы Абылайдың жонғар ақсүйектерімен қарсы жүргізген күресі Ежен ... ... ... ... ... Ежен әскерінінің жонғар әскерлерін женуіне Абылай да ат салысты. Ежен хан жонғар ... ... ... 1757 - жылы Абылай Қазақ ... ... ... хат жолдап ,елші жіберіп, Ежен ханға бағынды.
Абылай ханның бағыныштылық білдірген хатын тапсырып Ежен үкіметі арнаулы жарлық жариялап.:Қазақ хандығының бағынуын сол ... ... сиям ... ... ... ... ... емделу сайасатын қолданды . Ресей патша өкіметі 1731-жылы Әбілқайыр бастаған кіші ... қол ... ... ... ... ... ... еніп қадам жеткен жеріне бәріне қамал бекіністер сала бастады . 18-ғ. 30-40 ж. Қазіргі Верхний Уральскіде Зоварино-Головский қамалына дейін ... ... 770км. ... Виский бекініс шебі салынды.Виский шебіне қараған Қаракөл, Грутоярский, Виский қамалдары және басқа қамалдар кірді. Дәл осы жылдары Омбыны ... және ... ... ... 930км. ... шегі ... 1752 - 1755 ... Тобылдағы Звериноголовский қамалынан Ертіске дейін ұзындығы 562 км. жаңа Есіл шебі салынды. Бұл шеп ... ... ... ... ... қазақ жерлерінің Ресейге қосылу барысында патша үкіметі отарлар ... ... ... алған территорияға бекініс шептері мен қалалар салды. Бұл ... ... ... ... ... ... ... пунктеріне айналды. 19ғасырдың басында Қазақ хандығы жойылуға бет алды. Ал кіші жүздін кейінгі хандарының бірі - ... 1805 - жылы ... ... ... ... 1812 - жылы ... кіші жүздің ақырғы ханы Шерғазының билігі ел - жұртқа өтпеді. 1781 - жылы ... хан ... ... ... орта жүз де ... ... 1781 - жылы ... Абылай ханның орнына отырған орта жүз ханы Уәли 1818 - жылы ... ... ... хандығы 1456 - жылдан 1820 - жылға дейін 364 - жыл өмір ... ... ... ... өз алдына жеке халық болып қалыптасуы барысын бір жолата аяқтады, қазақтың тіл, ... ... ... ... ... онда ... орын ұстады. ... ... ... ... М. ... ... тарихы. . Алматы, 1994.
* Қазақ ССР. Қысқаша энциклопедиясы. Том 1. Алматы, 1984.
* Аманжолов К.Р. Түркі халықтарының тарихы. ... Том 2. ... Бес ... жырлайды. 1-т. Алматы, , 1984.

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 300 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Қазақ хандығының құрылуы және нығаюы."14 бет
XV – XVI ғасырлардағы қазақ хандығының құрылуындағы керей – Жәнібектің, Хақназар және Тәуекел хандардың тарихи рөлі және оны нығайту жолындағы ішкі және сыртқы саясаты78 бет
Жоңғар хандығының құрылуы және оның басқыншылық саясаты5 бет
Қазақ халқының қалыптасуы мен Қазақ хандығының құрылуы8 бет
Қазақ хандығының құрылуы16 бет
Қазақ хандығының құрылуы жайындағы жазба деректер6 бет
Қазақ хандығының құрылуы және жыраулық поэзияның қалыптасуындағы тарихи әлеуметтік жағдай11 бет
Қазақ хандығының құрылуы және нығаюы7 бет
Қазақ хандығының құрылуы және оның маңызы58 бет
Қазақ хандығының құрылуы және Қазақ халқының қалыптасуы3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь