Топырақ эрозиясы және оның алдын алу

Мазмұны

1. Кіріспе . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .3

2. Топырақ ресурстарының маңызы . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
3. Топырақтың ластануы ... ... ... ... ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .5
4. Топырак эрозиясы және оның алдын алу . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
5. Жерді рекультивациялау. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11

6. Қорытынды . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .13

7. Пайдаланылған әдебиеттер
Кіріспе
Жер байлығының негізі – құнарлы топырақ. Қазақта «байлықтың атасы – еңбек, анасы – жер» деген аталы сөз бар. өсімдіктер де, су да, жан-жануар мен адам баласы, бәрі де осы жер үстінде өмір сүреді. Қандай керемет, нендей құдірет болса, бәрі де осы жерден табылады. Жер бізді асырайды, қуат береді, пана болады.
Ал топырақ – жер қабатының сыртқы бөлігі.Ол өзінің құндылығыен, мол өнім беруге бейімділігімен бағаланады. Табиғатта топырақтың түзілуі - өте ұзаққа созылатын құбылыс. Топырақ тау жыныстарының ұзақ геологиялық мерзімде түрліше жолдармен үгілуінің және мүжілуінің нәтижесінде пайда болады.
Топырақ – сыртқы орта жағдайлары: жылу, су, ауа, өсімдіктер мен жануарлар, микроорганизмдердің біріккен әсерінен қалыптасқан жердің беткі құнарлы қабаты. Топырақтану ғылымының негізін салушылардың бірі В.В.Докучаев ХХ ғасырдың басында топырақты өзіне тән өзара байланыстары, тіршілік ету заңдылықтары мен өзін-өзі реттеуге қабілетті табиғи-тарихи дене деп қарастырады, топырақтың планетаның тарихымен, тау жыныстарымен, климатымен, өсімдіктерімен, рельефімен және ландшафтымен тығыз байланысты болатынын атап көрсетті. Топыраққа ең алғаш рет М.В.Ломоносов ғылыми анықтама берді, ол: топырақ түзілу процесі құнарлылық түзіле жүретін өсімдіктер мен тау жыныстарының арасындағы ұзақ өзара қарым-қатынас деп көрсетті.
Топырақ ресурстары Жер бетіндегі тіршілікке қажетті ең маңызды алғы- шарттардың бірі болып табылады. Топырақ биосфераның компоненттерінің бірі ретінде адам , жануарлар мен өсімдіктер үшін биохимиялық орта болып саналады, ол энегетикалық сиымдылығы жоғары, топырақ биотасы мен адамдар арасындағы тікелей және жанама әсерлерді тепе-теңдікте сақтап тұра алатын өздігінен тазару процестерінің механизмдерінің аса маңызды резерві болып табылады. Адамдарға азық-түлік пен жануарларға қоректі өндіру үшін қажетті жағдайлар тек топырақ арқылы ғана жасалынады. Топырақтың табиғи дене ретіндегі негізгі функциясы атмосфералық жауын-шашынды жинақтау мен су балансын реттеу, өсімдіктерге қажетті қоректік элементтерді жинақтау, жер асты суларын түзумен тазалығын қамтамасыз ету, ластаушы заттарды тасымалдау.
Топырақтың құнарлылығы дегеніміз – оның өсімдіктерді оларға қажетті қоректік элементтермен, сумен және ауамен қамтамасыз ету қабілеті. Топырақтың құнарлылығы әр түрлі жағдайларға, әсіресе адамдардың оған бапты қарауына байланысты өзгеріп отырады.
Топырақ көптеген жануарлардың өмір сүретін орталығы. Топырақ және оның құнарлығы – адамзат үшін ең басты байлық. К.Маркс топырақты ұлы лаборатория – онда еңбек құралдары да, еңбек заты да бар, онда қоныстануға болады. Сондықтан да топыраққа қамқорлық жасау, оны келесі ұрпаққа құнарлы күйінде қалдыру – біздің басты борышымыз деп көрсетті.
Құрлықтың барлық ауданы шамамен 14800 млн.га. Оның 28 %-ін өңдемелі жерлер, 45 %-ін – шөл далалар мен жатылай шөл далалар, мұздар, мәңгілік қарлар алады. Әрине құнарсыз жерді пайдаға асыру адам баласының өзіне байланысты. Топыраққа адам баласының әсер ету жолдары әр түрлі болып келеді және ол өндіргіш күштердің даму дәрежесімен тікелей байланысты. Өңделген жерлер тек қана күрделі табиғи процестердің нәтижесі емес, ол көп жағдайда адам баласының ұзақ жылдар бойы топырақты меңгеру жөніндегі еңбегінің нәтижесі. Адам еңбегінің нәтижесінде топырақ негізінен өзгереді. Бұл өзгеріс барлық жағдайда жағымды бағытта емес, жағымсыз бағытта да болуы мүмкін. Топырақтың түбірінен өзгеруі оларда ағаштарды отау, мал жаю, су қорларын пайдалану, табиғи ортаны ластау т.б нәтижесінде болады. Егер дұрыс жүргізілмесе аталған шаралардан табиғаттың құндылығы төмендейді. Жердің мал жайылымы есебінде дұрыс пайдаланбаудың өзі оның құнарлылығын кенет төмендетеді. Мысалы, бұдан 20-25 жылдар бұрын көгалы мол, жері қияқ пен қымаршыққа толы Нарын құмында қазір көбінесе қара шағыр, адыраспан өседі. Топырағының құнарлылығы төмендеді. Мұның басты
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1. Ұ. Б. Асқарова «Экология және қоршаған ортаны қорғау». Алматы 2005
2. А.К Жолбарыс «Су ресурстары» Атамекен 2005
3 . Қаженбаев С, Махмутов С «Табиғат қоргау »
4. Е.Жамалбеков «Жер құнары - өмір нәрі»
5. Е.Жамалбеков «Халық қазынасы »
6. Т.Дәуренбеков
«Топырақты жел эрозиясынан қорғау жұмысын механикаландыру»
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
АҚПАРАТТЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАР ЖӘНЕ ЭНЕРГЕТИКА ... ... ... ЖӘНЕ ... ... ҚОРҒАУ
РЕФЕРАТ
Тақырыбы: Топырақ эрозиясы және оның алдын алу
Орындаған:
Қабылдаған:
Мазмұны
1. ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... маңызы . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . 4
3. ... ... . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . ... ... эрозиясы және оның алдын алу . . . . . . . . . . . . . . . . .
. 7
5. ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . ... ... ... байлығының негізі – құнарлы топырақ. Қазақта «байлықтың атасы ... ... – жер» ... ... сөз бар. ... де, су да, жан-жануар
мен адам баласы, бәрі де осы жер ... өмір ... ... ... ... ... бәрі де осы ... табылады. Жер бізді асырайды, қуат
береді, пана болады.
Ал ... – жер ... ... бөлігі.Ол өзінің құндылығыен, мол
өнім беруге бейімділігімен бағаланады. Табиғатта топырақтың түзілуі - ... ... ... ... тау ... ұзақ ... ... жолдармен үгілуінің және мүжілуінің нәтижесінде пайда
болады.
Топырақ – сыртқы орта ... ... су, ауа, ... мен
жануарлар, микроорганизмдердің біріккен әсерінен қалыптасқан жердің беткі
құнарлы қабаты. Топырақтану ғылымының ... ... ... ХХ ... басында топырақты өзіне тән өзара байланыстары,
тіршілік ету заңдылықтары мен ... ... ... табиғи-тарихи
дене деп қарастырады, топырақтың планетаның тарихымен, тау жыныстарымен,
климатымен, өсімдіктерімен, рельефімен және ... ... ... атап көрсетті. Топыраққа ең алғаш рет М.В.Ломоносов ғылыми
анықтама берді, ол: ... ... ... ... ... ... мен тау жыныстарының арасындағы ұзақ ... ... ... ... Жер ... ... қажетті ең маңызды алғы-
шарттардың бірі болып табылады. Топырақ биосфераның компоненттерінің ... адам , ... мен ... үшін ... орта ... ол ... сиымдылығы жоғары, топырақ биотасы мен адамдар
арасындағы тікелей және жанама әсерлерді ... ... тұра ... ... ... ... аса маңызды резерві болып
табылады. Адамдарға азық-түлік пен жануарларға қоректі өндіру үшін қажетті
жағдайлар тек ... ... ғана ... ... ... дене
ретіндегі негізгі функциясы атмосфералық жауын-шашынды жинақтау мен су
балансын реттеу, өсімдіктерге қажетті қоректік ... ... ... ... ... ... ... ету, ластаушы заттарды
тасымалдау.
Топырақтың құнарлылығы дегеніміз – оның ... ... ... ... сумен және ауамен қамтамасыз ету қабілеті.
Топырақтың ... әр ... ... ... ... оған бапты
қарауына байланысты өзгеріп отырады.
Топырақ көптеген жануарлардың өмір сүретін орталығы. Топырақ және оның
құнарлығы – адамзат үшін ең ... ... ... ... ұлы ... онда еңбек құралдары да, еңбек заты да бар, онда ... ... да ... ... ... оны ... ... құнарлы күйінде
қалдыру – біздің басты борышымыз деп көрсетті.
Құрлықтың барлық ауданы шамамен 14800 млн.га. Оның 28 %-ін ... 45 %-ін – шөл ... мен ... шөл далалар, мұздар, мәңгілік
қарлар алады. Әрине ... ... ... асыру адам баласының өзіне
байланысты. Топыраққа адам баласының әсер ету жолдары әр ... ... ... ол ... ... даму ... тікелей байланысты. Өңделген
жерлер тек қана ... ... ... нәтижесі емес, ол көп жағдайда
адам баласының ұзақ жылдар бойы ... ... ... ... Адам ... ... ... негізінен өзгереді. Бұл
өзгеріс барлық жағдайда жағымды бағытта емес, жағымсыз бағытта да ... ... ... ... ... ағаштарды отау, мал жаю, су
қорларын пайдалану, табиғи ортаны ластау т.б нәтижесінде болады. Егер ... ... ... ... ... төмендейді. Жердің мал
жайылымы есебінде дұрыс пайдаланбаудың өзі оның ... ... ... ... 20-25 жылдар бұрын көгалы мол, жері қияқ ... толы ... ... ... ... қара шағыр, адыраспан өседі.
Топырағының құнарлылығы төмендеді. ... ... ... ... ... оған ... бермеу, шыққан шөпті тұқымын қалдырмай шауып алу.
Топырақтың деградациялануының (латын ... ...... кеміту» ) негізгі факторлары: эрозия, минералдық тыңайтқыштар ... ... тыс көп ... ... ... ... аспектілерін ескермей жүргізген адамның
шаруашылық іс-әрекеттері қоршаған ... ... ... ... да
ластануына әкеп соғады. Нәтижесінде топырақ өндірістік, ... жылу ... ... ... ... ... ... материалдарын өндіру кезіндегі жердің бетіне шығарып тасталған
жыныстар тау-тау болып үйілген, мұнай өнімдері жиналған, т.б. ... ... ... ... ... ... ештеңе өспейді. Бұның
себебі, ластаушы заттардың құрамында табиғи күйде –де аз ... ... ... ... Айта кететін бір жай, топырақтың
ластануы тек қана ... ... ... ... ... ... өндірістің нәтижесінде де жүреді. Топырақты (сол сияқты ауа
мен суды да) ... ... ... мал ... ... ... көң дұрыс сақталмаған жағдайда суларды ластайды. Сонымен қатар көп
жағдайда жанар-жағар майларды сақтау мен ... ... ... ... Олар ... түскенде топырақтың биологиялық
белсенділігін нашарлатады. Сол сияқты минералдық ... ... ... ... ашық ... болмайды. Мұнай өндіру және барлау
жұмыстары топырақтың түрлі жуғыш заттармен ... ... ... ... төгіліп, топырақтың бетінде битумды заттардың түзілуіне
әкеп соғады. Бұрғылау ... ... ... ... заттар
(каустикалық сода, натрий хлориді, ... ... ... топырақтың
тұздануына себеп болады. Әдетте бұндай жерлерде өсімдіктер өспейді.
Топырақ бұлардан басқа пестицидтерді дұрыс пайдаланбаған жағдайда ... ... ... ... ... түрлері топырақта жинақталып,
топырақ биотасының ... ... ... ... Ал ... ... және ... организмдердің жойылуы топырақ түзілу
процестеріне әсер ... оның ... ... ... ... ... ... қатаң сақтаулары
қажет. Ал тыңайтқыштарды ... ... ... ... алу ... ... аймақты, топырақтың түрі мен
типін, тыңайтқыш берілетін дақылдың ... ... ... не ... ... ... элементтердің антогонизмін
туғызады, олардың топырақ ерітіндісіне шығып қалуына ... ... ... ... ... инвазиялар, патогенді
микроорганизмдермен ластаушылар фекалды ... ... ... ... су, не ... өліктері т.б. болуы мүмкін.
Топырақтың гельминттермен өте ... ... ... ... ... жиі ... өте ... организм сияқты үнемі өсу, даму және өзгеру ... Онда ... ... және ... прцестері жүріп жатады. Су, жел,
антропогендік факторлардың ... пен оның ... ... беткі құнарлы
қабатының сумен шайылу, желмен ұшу құбылыстары эрозия деп аталады. Әсіресе,
топырақты ... ... ... бастап (бұдан 150-170 жыл бұрын) эрозия
процесі кең етек алды.
«Эрозия» термині латынның erodere – бұзу ... ... ... Эрозия
дегеніміз топырақ жабынының су, не желмен шайылуы, ... Бұл ... ең ... ... ... ... ... процесінің жүру
жылдамдығы шамамен 0,5-2 см /100 жыл ... ... ... 18 см
болатын осы қабаттың табиғи жолмен ... ... жыл ... ... ... қабаттың жойылуы кейде 20-30 жыл, тіпті кейде бір ғана ... ... не ... ... нәтижесінде болуы мүмкін.
Табиғатта топырақтың геологиялық эрозиясы және адамдар қызметінің
әсерімен болатын экономикалық эрозия ... ... ... өте ... ... оның ... топырақтың құнарлылығынан байқалмайды.
Геологиялық эрозия табиғатта болуға ... ... ... ол
топырақты жаңартуға көмегін тигізеді. Сондықтан да, оны ... ... ... ... зиян ... фактор – экономикалық эрозия. Бұл әсіресе жер
байлығын ... ... оны ... негіздемей жырта беруден
болады. Мысалы, топырақтың беткі 20 см қалыңдығы ... ... ... Оны құру үшін ... 2-7 мың жыл ... Ал эрозия
процесінде ол 10-30 жыл ішінде бұзылады. Құнарлы топырақты істен шығару
соншама ... ... оны ... келтіру көптеген қаржыны және ұзақ
жылдарды керек етеді. Аса қауіпті ... ... ... бұзу күшімен және
адамдардың ысырапсыз пайдалануы нәтижесінде топырақтың істен шығуы. Осындай
эрозияның нәтижесінде біздің планетамызда елу млн ... жер ... ... Күн ... 3000-3500 га жер ... ... ... ... Жаңа мұнай-газ, металл, құрылыс материалдары ... ... ... бұл ... ... ... жылдары бұл фактор молайып, экологияға зор зиян шектіруде. Сол
себепті, жер ... ... ... ... ... ... ... болып табылады. Осыған орай біздің елімізде 1988 жылы
қаңтар айында «Елде ... ... ісін ... ... құру туралы» қаулы
қабылданды.
Топырақтың құнарлылығының төмендеуі, онда егістіктің бір түрімен ғана
шұғылданудың зиянды әсерінен де ... ... (бір ... ... ... ... ... жыртумен байланысты өсірілетін ауыл шаруашылығы
өнімдері топыраққа ... зиян ... ... мысал, Өзбекстанда көп
жылдар бойы мақта дақылын сыңаржақты өсіруден, бір ... ... ... ... ... ... экономикалық мешеу қалуы,
үшінші жағынан, суды көп керек ететін ... ... оның ... ... ... ... құнарлы заттардың жуылып кетуі.
Yшінші фактор – ирригациялық эрозия адамдар ... ... ... болдырмау қолдан келетін жағдай болғандықтан, осыған толығырақ
тоқтолайық. Ирригациялық эрозия – су ... бір ... Егер су ... ...... нөсердің, су тасқынының әсерінен болса,
ирригациялық эрозия – ... ... бар су ... ... ... айтқанда, суды ысыраппен пайдаланудан келіп туады.
Ирригация жүйелеріне суды көп беру ... жер ... ... ... ... топырақты су басып кетеді, жер асты суларының ... ... ... ... ... қоректік нәрселер жуылып
кетеді, су қоймалары мен тоғандар бітеліп қалады.
Топырақтың құнарлылығына жел эрозиясы да үлкен әсер ... ... ... ұсақ қара топырақтар үрленіп кетеді, ... ... ... ... ... ... ... кейін қурайды. Осыған
байланысты топырақтың құнарлылығы кенет төмендеп, ол істен шығып қалады.
Жел эрозиясының ең ... түрі – ... қара ... ... ... ... ... Атырау облыстарында жиі болып тұрады.
Жел эрозиясының нәтижесінде құм массивтері пайда болады. Олар егістікке
жарамайтын құнарсыз өлі топырақтар. Оның басым ... ... мен ... ... маңы құмдары (Мыңтөбе) Мойын құмдар ... ... ... ... – орманды жерлер мен шөптесін өсімдіктердің топырағында
жүреді. Ол өте жай байқалып, нәтижесінде бұзылған топырақ ... ... ... нәтижесінде бір жылда қайта қалпына келе алады.
Жылдам эрозия – табиғи өсімдіктер дүниесі жойылып біткен, топырақтың
табиғи ... ... ... ... байқалып, бұл
эрозия өте тез жүреді.
Жазықтық эрозия – тау ... ... ... ... еріген қар суларымен шайылуы.
Сызықтық эрозия – тау беткейлері топырақтарының ... ... ... ... ... ... мен жылғалар түзіліп шайылуы.
Абразия – кезінде (өзендер, басқа да су көздерінің жағалауларының
құлауы ) ... және мал ... ... ... ... тыс көп мал жаю ... жайылымдық эрозия байқалады.
Механикалық эрозия ауылшаруашылық ... ауыр ... ... ... келу ... ... пайдаланған
жағдайларда қалыптасады. Бұл кезде топырақтың ... ... ... нашарлап, топырақ түзілу процесінің негізгі агенті –
биологиялық белсенділігі әлсірейді.
Эрозия – құнарлылықтың жауы. Мамандардың есептеулері ... ... ... жер ... 44 га жер ... ... ... отырады.
Эрозияның әсерінен адамзат қоғамы күн сайын үш мыңнан аса га жерден айрылып
отырады. Ал ... ... ... 50 млн га ... жер ... ... түрлерінің әсерінен барлық ауыл ... ... ... 20-40% ... Эрозияның зардаптары мұнымен бітпейді. Топырақ
беттеріндегі жыралар, арықтардың түзілуі топырақты ... ... ... ... және өнім жинаушы техниканың еңбек өнімділігін
төмендетеді. Топырақтың эрозиясы, олай болса, биогеноценоздардағы ... ... ... ету ... ... ... ... биологиялық тепе-теңдіктің бұзылуына әкеп соғады.
Эрозияға ең көп ұшыраған АҚШ ... ... 150 ... ... 160 ... ... млн га эрозияға ұшыраған, 20 млн га жер ... ... ... ... жыл сайын жердің қоректік заттарға
бай 4 млрд тонна ... ... ... ... теңізінің жағалауларына
орналасқан елдердің топырақтары қатты бұзылған.
Эрозия адамдардың тиімсіз тіршілік әрекеттері, жер ресурстарын ... ... ... ... ... ... ... эрозиясымен күресу – егін шаруашылығындағы ең ... ... ... қарсы күрес шараларының ең негізгілерінің бірі-
шаруашылық-ұйымдастыру жұмыстары. Бұл территорияны – дұрыс ... ... су және жел ... ... ... ... жоспарлар жасалынып, топырақтарға сәйкес
эрозияға қарсы іс-шараларын жүргізеді. ... ... ... ... жырту, ал өте биік беткейлерде су ұстағыш
микрорельефтер жасау керек. Жауын-шашын суларын ... үшін ... ... ... да қол ... ... ... шараларға сол
сияқты топырақты аударып емес, тек қана қопсыту, эрозияға ұшыраған жерлерде
желге төзімді қабаттарды жасау да ... ... ... топырақтарда
көп жылдық шөптерді өсіру арқылы ауыспалы егісті қолдану өте тиімді болып
саналады.
Эрозияға қарсы күрес шараларының ... ... ... де ... роль атқарады. Топырақты құрғақшылық пен ыстық желдерден
эрозиядан сақтауда ормандар егудің өте ... ... ... ғалымдар
А.Т.Болотов, В.В.Докучаев, Н.М.Сибирцев, т.с.с. үнемі атап көрсеткен.
Эрозиямен күресу жолдары:
1. Айтарлықтай үлкен территорияларда өсімдіктер ... ... ... ... тигізетін әсерді шектеу. Бұл әсіресе ... ... ... ... ... ... ... тыс мал жаюмен
байланысты. Yлкен территорияларда шөптесін өсімдіктер жабынының ... ... ... ... ... су және жел эрозиясы болуы мүмкін.
Таулы аудандарда шөптесін өсімдіктердің болмашы зақымдануының өзінде су
эрозиясының пайда болу ... орын ... ... ... ... ... жолы мал жаю ережелерін сақтау мен рекреациялық
қысымды төмендету болып ... ... ... ... ... ... бекітетін тамырлары бар шөптер қоспасымен алмастыру.
5. Жиектік ... ... ... ... ... туғызатын органикалық
тыңайтқыштарды пайдалану.
7. Топыраққа әсер ететін ... ... ... ... ... ... қайта қалпына келтіруді рекультивациялау деп
атайды. Бұндайда шұңқырларды, үйінділерді ... жер ... ... см құнарлы топырақ төгеді де, түрлі өсімдіктер егуге қолайлы жағдай
жасайды.
Бұндай ... ... ... зор. ... ... ... жерлер қалпына келеді, шұңқыр үйінділер тегістеледі. Калпына
келген ... ауыл ... ... ... егін егіледі. Кейінгі
кездері батпақты, сортаң, құмды ... ... ... ... ... ... ... бастады. Жерді қорғауға агротехника жетістіктерін бірыңғай
қолдана бермей, жергілікті ... ... ... ... ... мен климаттың, жер жағдайының айырмашылықтарын есепке алу керек.
Топырақты ауыл ... ... ... ... ... химия, мұнай өнеркәсіптерінің зиянды әсерінен құтқару
– басты міндеттің бірі. Соңғы ... ... ... ... ... газы, шахтылардың күкіртті сулары, мұнай
өндірісінің қалдықтары, цемент ... ... ... ... ... сыртқы бетіне өзінің дағын салып қана
қоймай, онда ... ... мен ... ... ... ... шаңыман, суперфосфатпен, күкірт қышқылымен ластанған
өсімдіктердің ... ... оның өсу ... ... жүре-келе
олар құрып кетеді.Бұл көріністер ... ... ... ... мұнай-газ өндірісі аймағында, Балқаш ... ... ... орын алып ... ... мен
балшыққа айналуы оларды мөлшерден тыс ... ... ... ... ... ... басты жолдар - ... су ... ... ... сақтап отыру.
Халық шаруашылығының әр саласының, оның ішінде өнеркәсіптің ... ... ... ... бар ... жыл ... ... шыға беруіне
соқтырады. Әсіресе топыраққа ... әсер етіп ... ... ашық ... ... жол ... құбырлар жүргізу. Бұрынғы ауыл
шаруашылығына пайдаланып жүрген құнарлы ... аз ... ... ... ... жолдар, өндіріс орындары пайда ... ... өзі жыл ... ... мың гектар жер істен шығады, бұған
сәйкес ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру мүмкіндіктері ... ... ... ... ... үшін ... ... шараларын жүзеге
асыру керек. Ол төрт бағытта ... 1) ауыл ... ... 2) ... ... ... 3) су қоймаларын тұрғызу үшін;
4) құрылыс жұмыстарын жүргізуде (тұрғын үй, өндіріс орындары).
Жерді рекультивациялау - өте қиын және ... ... ... ... экологиялық ерекшеліктері, топырақтың физико-химиялық
құрамын, гидрологиялық режимін жақсы білу керек. ... ... ... екі ... ... ... техникалық және биологиялық.
Техникалық жағынан алғанда жер ... ... ... ... ... ... топыраққа ағаштар отырғызылады,
ауыл шаруашылығы өнімдері өсіріледі.
Жерлерді тиімді пайдалануда жер кадастрін жасаудың, жерге биологиялық
және ... ... баға ... тәжірибелік зор маңызы бар.
Қорытынды. Қай заман қай ... ... адам ... табиғатқа
тағылықпен қарау болған жоқ, өсімдікке дейін жанашырлықпен қарады. өзінің
қолда бар, еңбек етіп, асыраған ... ... ... ... ... ... ... қоғамдікі, болашақ ұрпақтікі деп қарады. Егін шаруашылығымен
айналысатын аудандарда, мысалы егін егілген жерді 2-3 жыл егін ... ... ғана ... төмендей бастасымен-ақ жердің құнарлылығын арттыру үшін 15-
20 жылға дейін егін екпей тастап кететін.
Елімізде негізгі ...... күте білу ... ... ... оған көзқарас қазіргі кезде ойдағыдай болып отырған жоқ. ... оның ... ... өмір ... ... ... ғана ... келешек
ұрпаққа да керекті екенін көпшілік әлі дұрыс түсініп болған жоқ. ... ... ... сақталып қалуына әрбір адам өз көмектерін тигізулері
керек.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
1. Ұ. Б. Асқарова «Экология және қоршаған ортаны ... ... А.К ... «Су ... ... 2005
3 . Қаженбаев С, Махмутов С «Табиғат қоргау »
4. Е.Жамалбеков «Жер ... - өмір ... ... ... ... ... ... жел эрозиясынан қорғау жұмысын механикаландыру»

Пән: Ауыл шаруашылығы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 11 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Экологиялық нормалау түрлері."6 бет
Егіншілік жүйесін қолдану және топырақты эрозиядан қорғау14 бет
Егеншіліктің ауыспалы жүйесін қолдану және топырақты эрозиядан қорғау15 бет
Литосфераның ластануы және оны қорғау4 бет
Литосфераға антропогендік факторлардың әсері3 бет
Пестицидтердің жіктелуі3 бет
Топырақ эрозиясы6 бет
Топырақ туралы мәлміет8 бет
Топырақ экологиясы туралы11 бет
Топырақ эрозиясы және онымен күресу – жолдары4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь